Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2008–2009

31 700 B

Vaststelling van de begrotingsstaat van het
gemeentefonds voor het jaar 2009

Nr. 4

VERSLAG HOUDENDE EEN LIJST VAN VRAGEN EN
ANTWOORDEN
Vastgesteld 3 november 2008
De vaste commissie voor Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties1,
belast met het voorbereidend onderzoek van dit wetsvoorstel, heeft de eer
verslag uit te brengen in de vorm van een lijst van vragen met de daarop
gegeven antwoorden.
Met de vaststelling van het verslag acht de commissie de openbare
behandeling van het wetsvoorstel voldoende voorbereid.
De voorzitter van de commissie,
Leerdam
Adjunct-griffier van de commissie,
Hendrickx

1

Samenstelling:
Leden: Van Beek (VVD), Halsema (GL), Van der
Staaij (SGP), De Pater-van der Meer (CDA),
Van Bochove (CDA), Hessels (CDA), Gerkens
(SP), Sterk (CDA), Leerdam (PvdA), voorzitter,
De Krom (VVD), ondervoorzitter, Griffith (VVD),
Boelhouwer (PvdA), Irrgang (SP), Kalma
(PvdA), Schinkelshoek (CDA), Van der Burg
(VVD), Brinkman (PVV), Pechtold (D66), Van
Raak (SP), Thieme (PvdD), Kuiken (PvdA),
Leijten (SP), Heijnen (PvdA), Bilder (CDA) en
Anker (CU).
Plv. leden: Teeven (VVD), Azough (GL), Van der
Vlies (SGP), Van de Camp (CDA), Smilde
(CDA), Knops (CDA), Polderman (SP), Spies
(CDA), Wolbert (PvdA), Aptroot (VVD), Zijlstra
(VVD), Vermeij (PvdA), Van Gerven (SP),
Heerts (PvdA), C
q örüz (CDA), Remkes (VVD), De
Roon (PVV), Van der Ham (D66), Van Bommel
(SP), Ouwehand (PvdD), Timmer (PvdA), De
Wit (SP), Kraneveldt-van der Veen (PvdA), Van
Haersma Buma (CDA) en Cramer (CU).

KST123905
0809tkkst31700B-4
ISSN 0921 - 7371
Sdu Uitgevers
’s-Gravenhage 2008

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 31 700 B, nr. 4

1

1
Hoeveel geld gaan de gemeenten in 2009 uitgeven aan de inhuur van
externen? Hoeveel procent van het totale personeelsbestand van de
gemeenten is dit? Kan de regering dit uitsplitsen per gemeente?
Het behoort tot de verantwoordelijkheid van de afzonderlijke gemeenten
om te besluiten of voor de uitvoering van de taken, externe capaciteit
wordt ingehuurd. De verantwoording daarover vindt ook plaats op lokaal
niveau en wordt zonodig besproken in de gemeenteraad. Die verantwoordelijkheidverdeling vindt het kabinet passend. Op Rijks niveau worden om
die reden dan ook geen gegevens bijgehouden over inhuur externen op
gemeentelijk niveau.
2
Hebben de problemen rond de kredietcrisis, waarbij gemeenten geld zijn
kwijtgeraakt aan IJslandse banken, effect gehad op de begroting van het
Gemeentefonds voor 2009?
Nee.
Relevant in dit verband is dat de door de Staat genomen maatregelen in
verband met de financiële crisis gevolgen kunnen hebben voor de Rijksuitgaven. Dit kan in principe een gevolg hebben voor de zogenaamde
accressen voor de gemeentefonds- en provinciefondsbegrotingen (de
zogenaamde normeringsystematiek). Gelet op de uitzonderlijke omstandigheden hebben de fondsbeheerders besloten om de financiële consequenties van de maatregelen niet relevant te verklaren voor de uitvoering
van de normeringsystematiek. Het betrekken van het totale pakket aan
maatregelen in de normeringsystematiek zou onzekerheid bij gemeenten
en provincies te weeg kunnen brengen over de omvang en de mogelijke
stabiliteit van het accres voor de komende jaren.
3
Waarom wordt tegen de overschrijding van de macronorm van 3,75% in
de opbrengsten OZB niet opgetreden?
Het kabinet heeft een bestuurlijke weging gehanteerd nu er in 2008 slechts
sprake is van een geringe overschrijding. Er komt geen uitname uit het
gemeentefonds.
Wel constateert het kabinet dat er sprake is van een overschrijding van
0,15% in 2008 en deze wordt meegenomen naar volgend jaar. In 2009 zal
dan worden bezien welke opbrengstontwikkeling zich heeft voorgedaan.
Alsdan zal opnieuw een bestuurlijke weging plaatsvinden.
4
Welke problemen doen zich voor bij de vermindering van de behoedzaamheidreserve en wanneer gaat de vermindering van de reserve wel in?
Gebleken is dat budgettaire verwerking van de beoogde halvering,
complexer is dan bij de evaluatie van de normeringsystematiek is voorzien. Dat heeft te maken met de wijze waarop in de kasbegroting van het
Rijk de behoedzaamheidreserve budgettair is verwerkt.
Het halveren van de behoedzaamheidreserve zou betekenen dat ofwel Rijk
ofwel gemeenten het daarmee gemoeide effect zouden moeten dragen.
Dat staat op gespannen voet met de voorwaarde die indertijd bij de
principeafspraak is gemaakt en die luidde dat de halvering budgettair
neutraal voor alle partijen zou dienen te geschieden.
Om die reden hebben Rijk, VNG en IPO dan ook in het Bestuurlijke overleg
financiële verhoudingen (Bofv) van september jl. besloten, definitief af te
zien van de halvering.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 31 700 B, nr. 4

2

5
Wat zijn de financiële gevolgen op het gebied van het BTW-compensatiefonds? Kan de regering een kort overzicht geven van de aard en
oorsprong van het bedrag van € 30 mln?
De financiële gevolgen (€ 30 miljoen) op het gebied van het BTW-compensatiefonds (BCF) betreffen structureel te hoge uitnames uit het gemeentefonds (GF) en provinciefonds (PF) ten behoeve van het BCF. Dit bedrag
bestaat uit twee delen. Ten eerste omdat uit controle van de belastingdienst is gebleken dat er de afgelopen jaren gemiddeld € 25 miljoen
minder door gemeenten en provincies is gedeclareerd bij het BCF dan er
structureel is uitgenomen uit GF en PF. Ten tweede € 5 miljoen omdat bij
de uitname uit GF en PF rekening is gehouden dat gemeenten en provincies ook bij de Europese Unie terechtkunnen voor declaratie van BTW. De
Europese Unie heeft dat teruggedraaid en vandaar dat dat deel van de
uitname ook ongedaan moest worden gemaakt.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 31 700 B, nr. 4

3