Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2011–2012

21 501-07

Raad voor Economische en Financiële Zaken

Nr. 921

BRIEF VAN DE MINISTER VAN FINANCIËN
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 12 juni 2012
Hierbij zend ik u de geannoteerde agenda voor de Eurogroep en de Ecofin
Raad van 21 en 22 juni 2012 te Luxemburg.
Het is mogelijk dat nog punten worden toegevoegd aan de agenda of dat
bepaalde onderwerpen worden afgevoerd of worden uitgesteld tot de
volgende vergadering.
De minister van Financiën,
J. C. de Jager

kst-21501-07-921
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2012

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 21 501-07, nr. 921

1

Geannoteerde agenda ten behoeve van de Eurogroep en Ecofin
Raad van 21 en 22 juni 2012 te Luxemburg
1. Griekenland en kwetsbare lidstaten
Document: n.v.t.
Aard bespreking: gedachtewisseling
Besluitvormingsprocedure: n.v.t.
Toelichting: Tegen de achtergrond van de Griekse verkiezingen van
17 juni a.s. zal de Eurogroep naar verwachting spreken over de stand van
zaken in Griekenland. Ook zal gesproken worden over de stand van zaken
in Spanje. Hiervoor verwijs ik u naar de brief over de Eurogroep van 9 juni
jl. met kenmerk BFB2012–876M. Daarnaast wordt mogelijk ook gesproken
over Cyprus naar aanleiding van berichten dat Cyprus mogelijk financiële
steun nodig heeft.
2. Uitkering zevende tranche Ierland
Document: nog niet beschikbaar
Aard bespreking: gedachtewisseling
Besluitvormingsprocedure: n.v.t.
Toelichting: De Eurogroep zal mogelijk spreken over de zesde review van
het leningenprogramma aan Ierland door de Trojka. De zesde monitoringsmissie aan Ierland werd beëindigd op 26 april jl. Er is nog geen
officiële documentatie vanuit de Trojka beschikbaar. Voordat Nederland
akkoord kan gaan met de uitkering van de volgende tranche acht
Nederland een positief oordeel van de Trojka noodzakelijk. Nederland
wacht deze documentatie dan ook af. Voorafgaand aan de Eurogroep zal
het EWG waarschijnlijk al een beslissing nemen over uitbetaling van de
zevende tranche.
In een eerste verklaring heeft de Trojka aangegeven dat Ierland goed op
schema ligt met de implementatie van de het steunprogramma waar
Ierland zich aan gecommitteerd heeft. Budgettaire consolidatie in 2012 ligt
goed op schema. Ondanks de voortgang, waarschuwt de Trojka dat er nog
steeds grote uitdagingen zijn. Economische groei voor 2012 blijft rond de
0,5% BBP. Voor de groei is Ierland afhankelijk van de export naar de
handelspartners (die ook geen hoge groei kennen), de binnenlandse vraag
(die nog afneemt) en toegang van banken tot de financiële markten. Zie
verder ook brief met kenmerk BFB2012–14145M voor een verdere
toelichting van de review van Ierland.
3. Europees semester
Document: commissieaanbevelingen:
http://ec.europa.eu/europe2020/making-it-happen/country-specificrecommendations/index_en.htm
Aard bespreking: besluitvorming
Besluitvormingsprocedure: gekwalificeerde meerderheid
Toelichting: In het kader van het Europese semester zal de Raad op
voorstel van de Commissie lidstaatspecifieke aanbevelingen aannemen
naar aanleiding van de in april door de lidstaten ingediende Stabiliteitsen Convergentieprogramma’s en de Nationale Hervormingsprogramma’s.
De aanbevelingen hebben als doel lidstaten aan te spreken op hun
verantwoordelijkheden uit hoofde van het Stabiliteits- en Groeipact
(budgettair) en de Europa 2020 strategie (structureel-economisch). Tijdens
de Europese Raad van 28 en 29 juni aanstaande zullen de aanbevelingen
van de Ecofin Raad aan de lidstaten worden bekrachtigd.
Het algemene beeld is dat de Europese Commissie EU breed ambitieuze
aanbevelingen voorstelt voor de versterking van nationale economieën.
De Europese Commissie levert hiermee een bijdrage aan het realiseren

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 21 501-07, nr. 921

2

van nationale structurele hervormingen, die op korte en lange termijn een
belangrijke bijdrage leveren aan het herstel, het duurzaam versterken van
de economie, het voorkomen en terugdringen van macro economische
onevenwichtigheden en het vergroten van de houdbaarheid van de
overheidsfinanciën in de EU. Het kabinet heeft herhaaldelijk opgeroepen
tot dergelijk streng toezicht van de Europese Commissie binnen het
Europees Semester.
De Nederlandse aanbevelingen hebben net als vorig jaar betrekking op de
overheidsfinanciën, pensioenleeftijd, arbeidsmarkt en innovatie. Nieuw is
een aanbeveling op het gebied van de huizenmarkt. Alle aanbevelingen
zijn grotendeels in lijn met het Nederlandse beleid en het lenteakkoord. Er
zal zo spoedig mogelijk een brief worden verzonden aan de Tweede
Kamer met een gedetailleerde beschrijving en appreciatie van de
aanbevelingen van de Europese Commissie.
4. Buitensporigtekortprocedure: abrogatie Bulgarije en Duitsland
en opheffing opschorting Cohesiefondsen Hongarije
Document:
• Commissievoorstel beëindigen buitensporigtekortprocedure Bulgarije:
http://ec.europa.eu/economy_finance/economic_governance/sgp/pdf/
30_edps/126-12_commission/2012-05-30_bg_12612_commission_en.pdf
• Commissievoorstel beëindigen buitensporigtekortprocedure Duitsland:
http://ec.europa.eu/economy_finance/economic_governance/sgp/pdf/
30_edps/126-12_commission/2012-05-30_de_12612_commission_en.pdf
• Commissiebeoordeling budgettaire inspanning Hongarije: http://
ec.europa.eu/economy_finance/economic_governance/sgp/pdf/
30_edps/communication_to_the_council/2012-0530_hu_communication_en.pdf
• Commissievoorstel opheffen eerdere opschorting Cohesiefondsen
Hongarije:
http://ec.europa.eu/europe2020/pdf/nd/cohesion2012_hungary_en.pdf
Aard bespreking: Raadsbesluit
Besluitvormingsprocedure: Gekwalificeerde meerderheid
Toelichting: De buitensporigtekortprocedure van Bulgarije werd
ingesteld door een Raadsbeslissing van 13 juli 2010, waarbij een deadline
van 2011 werd gesteld voor correctie van het buitensporige tekort. De
Commissie stelt vast dat sindsdien de gestelde budgettaire doelen steeds
ruim zijn gehaald. In 2010 bedroeg het tekort 3,1% bbp, en in 2011 2,1%
bbp. De meest recente Commissieramingen van mei jl. projecteren een
verdere daling van het tekort naar 1,9 % bbp in 2012 en 1,7% bbp in 2013.
Op basis van deze resultaten stelt de Commissie nu voor de buitensporigtekortprocedure van Bulgarije te beëindigen (abrogeren), aangezien het
buitensporige tekort op duurzame wijze is gecorrigeerd: er is niet alleen
sprake van een tekort lager 3% bbp in 2011 maar het tekort schiet ook in
de jaren daarna niet terug boven de 3% bbp.
De buitensporigtekortprocedure van Duitsland werd ingesteld door
middel van een Raadsbesluit van 2 december 2009. De daarbij gestelde
termijn was om uiterlijk eind 2013 dit tekort op structurele wijze te hebben
teruggebracht tot minimaal 3% bbp. Na een gerealiseerd tekort van 3,2
procent in 2009 en 4,3 procent in 2010, heeft Duitsland het tekort in 2011
teruggebracht tot 1,0 procent. De Commissieramingen van mei jl. laten
een verdere daling zien van het tekort tot 0,9% in 2012 en 0,7% bbp in
2013, waarmee de meerjarige cijfers laten zien dat er inderdaad sprake is
van een duurzame correctie van het buitensporige tekort.
De Ecofin Raad concludeerde op 24 januari 2012, op aanbeveling van de
Commissie, dat Hongarije onvoldoende actie heeft genomen om een
correctie van het buitensporige tekort te realiseren. Hongarije moest het

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 21 501-07, nr. 921

3

tekort terugbrengen tot onder de 3% in 2011, maar er bleek geen sprake
van een duurzame correctie van het buitensporige tekort in de jaren na
2011. In navolging hierop besloot de Ecofin Raad in maart jl. dat aanvullende maatregelen noodzakelijk waren om alsnog aan de eisen van de
buitensporigtekortprocedure te voldoen. Tegelijkertijd werd besloten om
voor 0,5% bbp aan committeringen van Hongaarse Cohesiefondsen in
2013 op te schorten, totdat Hongarije weer aan de eisen van de buitensporigtekortprocedure voldoet.
Hongarije kreeg de opdracht om voor 13 september a.s. onder andere een
budgettaire inspanning van 0,5% bbp aan te kondigen die geïmplementeerd dient te worden in 2012, en tevens te zorgen voor een tekort ruim
beneden de 3% in 2013. Aanvullende maatregelen aangekondigd door
Hongarije in de periode na de Raadsaanbevelingen van maart jl. leiden
volgens de Commissie nu tot een tekort van 2,5% in 2012 en 2,7% in 2013,
wat in lijn is met de aanbevelingen van de Raad.
Hiermee voldoet Hongarije aan de eisen met betrekking tot de doelstellingen 2012 en 2013 zoals deze in maart jl. door de Raad zijn aanbevolen,
al ziet de Commissie wel implementatierisico’s en was de groei in het
eerste kwartaal flink lager dan verwacht, wat niet in de meest recente
Commissieramingen verwerkt zit. Aan de andere kant zijn er door
Hongarije aangekondigde maatregelen die de Commissie nu nog niet wil
meenemen omdat ze onvoldoende gespecificeerd zijn, en die tot een
verdere daling van het tekort kunnen leiden in 2013.
Al met al stelt de Commissie daarom voor nu over te kunnen gaan tot het
opheffen van de opschorting van de Cohesiefondsen, maar stelt de
Commissie wel Hongarije nauwgezet te blijven monitoren en indien nodig
later in het jaar wederom over te gaan tot opschorting van de Cohesiefondsen als Hongarije zou afwijken van de afspraken. Nederland kan deze
lijn steunen. Naar verwachting neemt de Raad het Commissievoorstel
over.
5. Financiële transactiebelasting
Document: Richtlijnvoorstel COM 2011/594
Aard bespreking: oriënterende discussie
Besluitvormingsprocedure: unanimiteit
Toelichting: Tijdens de Ecofin Raad van 22 juni zal een debat gehouden
worden over de financiële transactiebelasting (FTT). Ter discussie zal het
twee sporen traject staan waarbij aan de ene kant verder wordt gekeken
naar een mogelijk compromis van het voorliggende FTT voorstel. Parallel
zal er gediscussieerd worden over alternatieven voor de FTT. Hierbij kan
gedacht worden aan een beursbelasting, een BTW heffing op financiële
transacties, financiële activiteitenbelasting of een gecoördineerde
bankenbelasting.
Voor Nederland is het belangrijk dat er een studie van de Commissie komt
naar de denkbare alternatieven voor de financiële transactiebelasting. Wat
Nederland betreft dient het alternatief zo min mogelijk marktverstoring te
veroorzaken, EU-27 breed geaccepteerd te worden en zo min mogelijk
administratieve lasten voor zowel de overheid als voor het bedrijfsleven te
veroorzaken.
6. Richtlijn energiebelasting
Document: n.v.t.
Aard bespreking: Oriënterend debat
Besluitvormingsprocedure: n.v.t.
Toelichting: Het Deense voorzitterschap wenst een oriënterend debat te
houden dat richting kan geven aan de lopende onderhandelingen over het
voorstel van de Europese Commissie (tot herziening van de Energiebelastingrichtlijn. Reden hiervoor is dat lidstaten verdeeld zijn over het

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 21 501-07, nr. 921

4

voorstel, ook over de kernelementen daarvan. Het voorzitterschap stelt
voor om te debatteren over een groot aantal van deze elementen. Zij wil
van de lidstaten weten wat deze vinden van het Commissie voorstel voor
een dubbele grondslag van de energiebelastingen op basis van de
energie-inhoud en op de CO2-uitstoot van energieproducten. Daarnaast
stelt het voorzitterschap de vraag of de voorgestelde verplichting voor
lidstaten om ook boven de Europese minima de belastingtarieven voor
energieproducten in een vaste verhouding tot elkaar te laten staan,
verwijderd zou moeten worden gezien de substantiële kritiek van
meerdere lidstaten. Ook wenst het voorzitterschap een discussie over de
hoogte van mogelijke nieuwe minimumtarieven en de uitzonderingen die
de lidstaten kunnen toepassen op de algemene regels in de richtlijn om
lagere tarieven te hanteren dan de vastgestelde minimumtarieven voor
energieproducten..
Gezien de meningsverschillen is het twijfelachtig of een debat de
gewenste duidelijkheid voor de verdere onderhandelingen zal geven. Het
feit dat het voorzitterschap een veelheid aan thema’s aan de orde wil
stellen tijdens het debat en geen concrete voorstellen voor compromissen
doet, draagt daar aan bij. Wat Nederland betreft zou het voorzitterschap
moeten focussen op de basis van het Commissie voorstel, namelijk de
nieuwe grondslag van de energiebelastingen, aangezien blijvende
onduidelijkheid daarover ook tot gevolg heeft dat op de andere onderdelen van het richtlijnvoorstel van de Commissie geen vooruitgang kan
worden geboekt.
Nederland heeft weliswaar twijfels bij verschillende elementen van het
richtlijnvoorstel, maar vindt dat er aanleiding is tot modernisering van de
Energiebelastingrichtlijn, met name indien dit het functioneren van de
interne markt kan verbeteren. Ook biedt het de mogelijkheid om een
discussie te voeren over de huidige belastingen op energieproducten en
elektriciteit en te pleiten voor het verhogen van minimumbelastingtarieven, hetgeen zou leiden tot een door Nederland gewenst gelijker
speelveld t.a.v. de belastingen op energieproducten in de EU. Nederland
is voorstander van het baseren van de grondslag op een energiedeel en
een CO2-deel, maar wenst een veel eenvoudigere herziening, dan is
voorgesteld.
7. Mandaat spaartegoedenrichtlijn met derde landen
Document: niet openbaar
Aard bespreking: aanname
Besluitvormingsprocedure: unanimiteit
Toelichting: Op de Ecofin Raad van 22 juni 2012 zal mogelijk een
mandaat worden aangenomen dat de Europese Commissie in staat stelt
om onderhandelingen te openen met de derde landen (Zwitserland,
Liechtenstein, Monaco, Andorra en San Marino) om de verdragen met
deze landen over de toepassing van de spaartegoedenrichtlijn aan te
passen aan de laatste ontwikkelingen in de EU.
De spaartegoedenrichtlijn heeft als doel het verzekeren van een belastingheffing op inkomsten uit spaartegoeden die zich bevinden in een andere
lidstaat. Op grond van deze richtlijn informeren de meeste belastingdiensten van de EU lidstaten elkaar over grensoverschrijdende rentebetalingen aan natuurlijke personen binnen de EU. Luxemburg en Oostenrijk
(voorheen ook België, tot 1 januari 2010), hebben, ter wille van hun
bankgeheim, voor de optie gekozen om geen informatie uit te wisselen
maar een bronheffing op de rentebetaling in te houden.
De lidstaten die informatie uitwisselen, verkrijgen hun informatie van de
marktdeelnemers die de rente uitbetalen. Zo dienen banken informatie te
verstrekken over de grensoverschrijdende rentebetalingen aan natuurlijke
personen. In oktober 2009 is de spaartegoedenrichtlijn geëvalueerd,
waaruit bleek dat de spaartegoedenrichtlijn in bepaalde gevallen niet

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 21 501-07, nr. 921

5

werkte. Daarom stelt de Commissie een hernieuwde robuuste richtlijn
voor met het oog om de omzeiling van de richtlijn tegen te gaan. Deze
aanpassingen dienen ook te worden doorgevoerd in spaartegoedenverdragen die gesloten zijn met de derde landen. De Commissie vraagt
hiervoor mandaat. Nederland kan instemmen met het mandaat aan de
Commissie om met de derde landen te onderhandelen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 21 501-07, nr. 921

6