Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2017–2018

34 832

Samenvoeging van de gemeenten Noordwijk en
Noordwijkerhout

Nr. 3

MEMORIE VAN TOELICHTING
1. Inleiding
Dit wetsvoorstel betreft de vrijwillige samenvoeging van de gemeenten
Noordwijk en Noordwijkerhout. De beoogde samenvoeging gaat uit van
de bestaande grenzen van de betrokken gemeenten, die een gebied van
75 km2 omvatten. De nieuwe gemeente zal ongeveer 42.000 inwoners
tellen en Noordwijk gaan heten.
Aanleiding voor dit wetsvoorstel is het herindelingsadvies van de
betrokken gemeenten, voorzien van een positieve zienswijze van
gedeputeerde staten van de provincie Zuid-Holland.1 De voorgestelde
samenvoeging vormt een duurzame oplossing voor het bestuurskrachttekort dat de gemeenten ervaren en leidt tot een nieuwe gemeente met
een grote interne samenhang, die goed past binnen de regio. Bovendien
kan de samenvoeging rekenen op ruim voldoende bestuurlijk, maatschappelijk en regionaal draagvlak.
In hoofdstuk 2 wordt de voorgeschiedenis van de voorgestelde samenvoeging behandeld. In hoofdstuk 3 worden de uitkomsten van de toets
van het herindelingsadvies aan het Beleidskader gemeentelijke herindeling 2013 beschreven. De financiële consequenties van het voorstel
komen in hoofdstuk 4 aan de orde. In hoofdstuk 5 wordt ingegaan op de
herindelingsverkiezingen, de naam van de nieuwe gemeente en de
toepasselijkheid van de Wet raadgevend referendum.
2. Voorgeschiedenis en totstandkoming herindelingsadvies
2.1. Voorgeschiedenis
Noordwijk en Noordwijkerhout maken samen met de gemeenten
Hillegom, Katwijk, Lisse en Teylingen deel uit van de regio Duin- en
Bollenstreek in Zuid-Holland. In 2011 is een oriëntatie gestart op de
1

kst-34832-3
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2017

Vanwege de omvang zijn het herindelingsadvies en de zienswijze van de provincie niet als
bijlagen bij de memorie van toelichting opgenomen. Deze stukken zijn na indiening van het
wetsvoorstel te raadplegen via rijksoverheid.nl.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 34 832, nr. 3

1

bestuurlijke toekomst van vijf gemeenten in deze regio: Noordwijk,
Noordijkwerhout, Lisse, Hillegom en Teylingen. Katwijk (in 2006 ontstaan
uit een samenvoeging van Katwijk, Rijnsburg en Valkenburg) is met ca.
62.000 inwoners de grootste gemeente in de regio en niet betrokken bij de
oriëntatie op de bestuurlijke toekomst. Om de vraag te beantwoorden of
zij in de toekomst nog voldoende in staat zullen zijn om zelfstandig hun
wettelijke taken te vervullen, hebben de gemeenten Hillegom, Lisse,
Noordwijk en Teylingen een onderzoek laten uitvoeren naar de economische, ruimtelijke en sociaal-culturele strategische opgaven van de
afzonderlijke gemeenten en van de regio als geheel.2 Hieruit bleek dat de
gemeenten in de regio kansen laten liggen op met name het gebied van
infrastructuur en economische ontwikkeling. Redenen hiervoor zijn onder
meer verschillende economische prioriteiten en perspectieven, een
sectorale benadering van bedrijfstakken en een gebrek aan gevoelde
urgentie bij de gemeenten om een gezamenlijke economische visie op te
stellen. Het ontbreken van een overkoepelende aanpak of visie op de
samenwerking heeft in de afgelopen jaren geleid tot een veelheid aan
samenwerkingsverbanden in de regio, waarin de deelnemers volgens het
genoemde onderzoek weinig oog hebben voor complementariteit en
gezamenlijk belang. Daaruit volgde de noodzaak om de bestuurlijke
aansturing van beleidsthema’s in de regio te stroomlijnen. In hetzelfde
onderzoek is daarom een eerste verkenning uitgevoerd naar de verschillende bestuurlijke oplossingen die zouden kunnen bijdragen aan de
realisatie van de opgaven, variërend van volledige zelfstandigheid, lichte
en intensieve samenwerking en gemeentelijke herindeling. De opties zijn
door het onderzoeksbureau tegen elkaar afgezet, maar een duidelijk
advies werd in dit stadium niet gegeven.
In vervolg op het onderzoek hebben de gemeenten Hillegom, Lisse,
Noordwijk, Noordwijkerhout en Teylingen onder externe procesbegeleiding gewerkt aan de ontwikkeling van 36 inhoudelijke strategische
afspraken op onder meer de terreinen economie, ruimte en veiligheid. In
februari 2013 heeft dit geresulteerd in een akkoord tussen de gemeenten
(«Valentijnsakkoord»). Over de vorm van de samenwerking en de
bestuurlijke toekomst van de regio bestond echter geen overeenstemming. Zowel Noordwijk als Noordwijkerhout besloot niet deel te
nemen aan een versterkt en meer geïnstitutionaliseerd samenwerkingsverband, de zogenoemde «Bollenraad». Deze ontwikkeling, tezamen met
zorgen over de kwetsbaarheid van de gemeentelijke organisatie, was voor
Hillegom, Lisse en Teylingen aanleiding om in 2015 te starten met een
discussie over een ambtelijke fusie. Zowel Noordwijk als Noordwijkerhout
is niet ingegaan op de uitnodiging om deel te nemen aan een ambtelijke
fusie met Hillegom, Lisse en Teylingen, omdat zij de samenwerking meer
projectmatig en geleidelijk tot stand wilden laten komen. De ambtelijke
fusie van Hillegom, Lisse en Teylingen is sinds 1 januari 2017 een feit.
Noordwijk en Noordwijkerhout hebben in deze bestuurlijke context
uitgesproken zoveel mogelijk verbinding met elkaar te zoeken, bijvoorbeeld wat betreft het sociaal en ruimtelijk domein. In het voorjaar van
2016 heroriënteerde het college van Noordwijkerhout zich op de eigen
organisatie en op de samenwerking. Het college concludeerde, na een
onderzoek van adviesbureau Partners en Pröpper, dat de bewust gekozen
vrijblijvende samenwerking voor die «beleidsrijke» taken op termijn niet
zou voldoen en dat er meer sturing en organisatievermogen nodig was
om de opgaven te realiseren. Per brief van 1 maart 2016 heeft het college
van Noordwijkerhout het college van Noordwijk uitgenodigd tot een
gedachtewisseling over een gezamenlijk toekomstbeeld, inclusief de
mogelijkheid tot een herindeling van de twee gemeenten. Hierna zijn de
2

Bestuurlijke toekomst Duin- en Bollenstreek, rapport Berenschot van 6 juli 2012.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 34 832, nr. 3

2

twee gemeenten eind 2016 gestart met een serie dialoogsessies onder het
motto «Samen met de buren», waarbij inwoners, ondernemers en
maatschappelijke organisaties in de gelegenheid zijn gesteld om mee te
denken over de toekomst van beide gemeenten. Dit heeft een inventarisatie opgeleverd van wat de inwoners belangrijk vinden en de vragen en
zorgen die er leven. De opbrengsten van de dialoogsessies zijn meegenomen in de gezamenlijke opdracht aan Twynstra Gudde voor een
verkenning naar intensievere samenwerking en herindeling tussen beide
gemeenten. De conclusie van dit onderzoek is dat een herindeling de
beste optie is om op duurzame wijze de ambities en opgaven te realiseren.3
2.2. Totstandkoming herindelingsadvies
De gemeenteraden van Noordwijk en Noordwijkerhout hebben op 20 april
2017 het herindelingsontwerp vastgesteld. In dezelfde vergadering heeft
de gemeenteraad van Noordwijk een motie aangenomen om nogmaals te
laten onderzoeken of het zelfstandig voortbestaan van de gemeente tot de
mogelijkheden behoort voor het geval de herindeling toch geen doorgang
vindt. Dit onderzoek is eveneens door Twynstra Gudde uitgevoerd en
betreft een verdieping van de eerdere verkenning naar intensievere
samenwerking en herindeling. De conclusie luidde dat Noordwijk
zelfstandig zou kunnen blijven, maar dat dit risico’s mee zou brengen en
ten koste zou gaan van de ambities van de gemeente.4 Zo is de
verwachting dat de gemeente op een aantal onderwerpen in het sociaal
domein (maatschappelijke ondersteuning, participatie) en het fysieke
domein (omgevingsvisie) de ambities naar beneden zou moeten
bijstellen.
Het herindelingsontwerp heeft acht weken ter inzage gelegen op de
gemeentehuizen en was ook digitaal beschikbaar. Dit heeft geresulteerd in
12 zienswijzen (zie § 3.1). Eén zienswijze heeft geleid tot een kleine
aanpassing van het herindelingsontwerp.
Op 6 juli 2017 hebben de gemeenteraden het herindelingsadvies
vastgesteld. Vervolgens hebben gedeputeerde staten op 7 juli 2017 een
positieve zienswijze uitgebracht.
3. Toets aan het Beleidskader gemeentelijke herindeling
Het herindelingsadvies is getoetst aan het Beleidskader gemeentelijke
herindeling van 2013 (verder: Beleidskader). Volgens het Beleidskader
dienen herindelingsadviezen aan de volgende criteria te worden getoetst:
draagvlak, interne samenhang, bestuurskracht, evenwichtige regionale
verhoudingen en duurzaamheid.
3.1. Draagvlak
3.1.1. Lokaal bestuurlijk draagvlak
De onderhavige samenvoeging is door de gemeenteraden van Noordwijk
en Noordwijkerhout geïnitieerd. Op 6 juli 2017 hebben de raden het
herindelingsadvies met een grote meerderheid van stemmen vastgesteld
(17 stemmen voor en 4 tegen in Noordwijk en 12 stemmen voor en 5

3

Advies Twynstra Gudde van 4 april 2017 over intensievere samenwerking Noordwijk en
Noordwijkerhout (bijlage bij het herindelingsadvies).
4
Memo Twynstra Gudde van 30 mei 2017 over zelfstandigheid van Noordwijk (bijlage bij het
herindelingsadvies).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 34 832, nr. 3

3

tegen in Noordwijkerhout). De beoogde samenvoeging kan derhalve
rekenen op ruim voldoende lokaal bestuurlijk draagvlak.
3.1.2. Maatschappelijk draagvlak
Een gemeentelijke herindeling is een ingrijpende verandering voor
inwoners, bedrijven, instellingen en de bestuurlijke omgeving van
gemeenten. Daarom verlangt het kabinet dat de mate van maatschappelijk
draagvlak voor de herindeling kenbaar wordt gemaakt in het herindelingsadvies. In dit geval blijkt uit het herindelingsadvies dat Noordwijk en
Noordwijkerhout al voor de terinzagelegging van het herindelingsontwerp
aandacht hebben gehad voor het betrekken van inwoners, ondernemers
en maatschappelijke organisaties bij de herindeling. Ter voorbereiding op
de aanbesteding van de verkenningsstudie naar de bestuurlijke toekomst
van de gemeenten zijn Noordwijk en Noordwijkerhout in de zomer van
2016 gestart met de campagne «Samen met de buren». Via sociale en
reguliere media werden inwoners en andere belanghebbenden op de
hoogte gebracht van het traject tot oriëntatie op de bestuurlijke toekomst
en uitgenodigd tot deelname aan een of meerdere bijeenkomsten in de
gemeenten. Het doel van de bijeenkomsten was het formuleren van
onderzoeksvragen en aandachtspunten voor het verkenningsonderzoek.
De resultaten van de campagne zijn gebundeld in het boekje «Samen met
de buren» en via publicaties op sociale media en de gemeentewebsites
zijn inwoners geïnformeerd over het vervolgtraject. Vervolgens zijn begin
2017 diverse dialoogsessies georganiseerd ten behoeve van de uitwerking
van het verkenningsonderzoek. Het beeld dat hieruit naar voren kwam
was dat er door inwoners sterk wordt gehecht aan gelijkwaardigheid van
de gemeenten en het behoud van de eigen identiteit van de kernen. Dit is
het niveau waarop gemeenschappen zich identificeren en organiseren.
In de aanloop naar de besluitvorming over de herindeling hebben de
gemeentebesturen ook afzonderlijk actie ondernomen om inwoners te
betrekken. Op 8 juni 2017 hebben college- en raadsleden van Noordwijkerhout een rondgang door de gemeente gemaakt om met inwoners in
gesprek te gaan. Ook was de burgemeester via sociale media beschikbaar
voor vragen van inwoners en is er een digitaal burgerpanel gehouden
over de voorgenomen herindeling. Hieruit bleek overwegend steun voor
de herindeling. In Noordwijk heeft het gemeentebestuur tweemaal een
rondrit gemaakt langs zes locaties in de gemeente en de inwoners
gevraagd naar hun kijk op de herindeling. Ook in Noordwijk bleek
overwegend steun voor de herindeling te bestaan. De aandachtspunten
die werden genoemd kwamen in beide gemeenten overeen en gingen
met name over het behoud van eigenheid van de kernen en de gevolgen
van een herindeling voor het voorzieningenniveau en de woonlasten.
Van de mogelijkheid om een zienswijze in te dienen is in totaal twaalf keer
gebruikgemaakt. Dit is inclusief twee positieve reacties van buurgemeenten (zie § 3.1.3). De zienswijzen van inwoners gaan met name over
het behoud van de identiteit van de kernen en de gemeenschappen. In het
herindelingsadvies hebben de gemeenten expliciet aandacht voor de
ontwikkeling van een kernenbeleid dat voorziet in behoud of versterking
van de onderlinge verbondenheid en op kernenniveau ruimte biedt voor
maatwerk. In het herindelingsadvies is daarnaast een passage
opgenomen over het uitgangspunt dat bestuurders ook in de nieuwe
gemeente bereikbaar blijven. Verder hebben de zienswijzen geen
aanleiding gegeven tot wijzigingen in het herindelingsadvies.
In Noordwijk is op 15 juni 2007 een verzoek ingediend om een raadgevend
referendum te houden over de voorgenomen herindeling, dat op 6 juli
2017 door de gemeenteraad van Noordwijk niet-ontvankelijk is verklaard

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 34 832, nr. 3

4

omdat het verzoek te laat zou zijn ingediend. Daarbij oordeelde de raad in
grote meerderheid dat inwoners en andere partijen goed betrokken zijn
geweest in het proces en dat zij een goed beeld heeft van het maatschappelijk draagvlak voor de voorgenomen herindeling.
Gedeputeerde staten van Zuid-Holland constateren dat de gemeenten zich
in grote mate hebben ingespannen om belanghebbenden bij de herindeling te betrekken en dat uit de nota van zienswijzen blijkt dat de
zienswijzen zijn betrokken bij de besluitvorming over de herindeling.
Gedeputeerde staten spreken daarom van een zorgvuldig verlopen
proces.
3.1.3. Regionaal bestuurlijk draagvlak
De samenvoeging kan rekenen op een breed regionaal bestuurlijk
draagvlak. Dat blijkt onder meer uit de gesprekken die zijn gevoerd met de
omliggende gemeenten Leiden, Katwijk, Hillegom, Lisse en Teylingen in
het kader van de verkenning naar samenwerking en herindeling (§ 2.1).
Deze gemeenten zien de herindeling vooral als een kans om de samenwerking in de regio te versterken. De colleges van Hillegom en Teylingen
hebben in hun zienswijze expliciet uitgesproken dat zij uitkijken naar een
constructieve samenwerking met de toekomstige gemeente Noordwijk.
3.2. Interne samenhang
De gemeenten Noordwijk en Noordwijkerhout zijn sterk met elkaar
verbonden door de ligging in de Duin- en Bollenstreek en hun gezamenlijke geschiedenis die teruggaat tot in de middeleeuwen, toen het gebied
nog één geheel was. De gemeente Noordwijk is te karakteriseren als een
kustgemeente met veel bezoekers van buiten de gemeente en een sterke
focus op het behoud van het dorpse en authentieke karakter van de
kernen. Noordwijkerhout ligt achter de duinen in het hart van de Bollenstreek, met een open landschap en tevens een dorps karakter. In de nieuw
te vormen gemeente Noordwijk liggen vier kernen: Noordwijk Binnen,
Noordwijk aan Zee, Noordwijkerhout en De Zilk. De kernen delen een
grote onderlinge verbondenheid en betrokkenheid van inwoners,
bijvoorbeeld door een sterk verenigingsleven. Het zijn daardoor hechte
gemeenschappen die zich sterk identificeren met het eigen dorp. Tijdens
de dialoogsessies en inspraakavonden is vooral dit onderwerp als
aandachtspunt genoemd bij het vormen van een nieuwe gemeente.
De gemeenten Noordwijk en Noordwijkerhout hebben de intentie om in
de nieuwe gemeente een uitgebreid kernenbeleid te realiseren met een
bestuursstijl die te karakteriseren is als faciliterend, dienstbaar en
anticiperend op de behoeften van de kernen. In deze visie op het bestuur
kan schaalvergroting de betrokkenheid van inwoners bij politiek en
bestuur vergroten. De gemeenten werken daarnaast al samen aan een
omgevingsvisie en een samenlevingsvisie waarin onder meer wordt
ingezet op een goede bereikbaarheid, een aantrekkelijke leefomgeving en
een energieke samenleving.
3.3. Bestuurskracht
De wens om de bestuurskracht te versterken is voor de twee gemeenten
de voornaamste reden geweest om het initiatief voor een herindeling ter
hand te nemen. Zoals beschreven in § 2.1 staat bestuurskrachtversterking
in de regio Duin- en Bollenstreek al sinds 2011 op de agenda. Sindsdien
zijn er diverse onderzoeken uitgevoerd die onder meer hebben geleid tot
een regiobrede gezamenlijke strategische agenda (het Valentijnsakkoord),
een ambtelijke fusie tussen Hillegom, Lisse en Teylingen en onderhavig

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 34 832, nr. 3

5

voorstel tot herindeling. De onderzoeken wijzen op het ontbreken van een
overkoepelende visie op de samenwerking wat heeft geleid tot een
veelheid van samenwerkingsverbanden.
Uit de verkenning naar de bestuurlijke toekomst (zie § 2.1) blijkt dat
zelfstandigheid van zowel Noordwijk als Noordwijkerhout op termijn niet
duurzaam is. Een belangrijke reden is dat de opgaven van de gemeenten
op sociaal, fysiek en economisch domein op regionaal niveau spelen.
Noordwijk en Noordwijkerhout kunnen beperkt invloed uitoefenen op de
regionale besluitvorming, waardoor zij op die beleidsthema’s meer
volgend zijn dan sturend. Verder zijn de gemeentelijke organisaties op
onderdelen kwetsbaar en onvoldoende professioneel. De verwachting is
dat de voorgestelde herindeling onder meer zal leiden tot de ontwikkeling
van één set ambities en visie op de omgeving en de lokale gemeenschappen, een krachtige en betrouwbare positie in de regio en een
professionele en minder kwetsbare organisatie.
Noordwijk en Noordwijkerhout hebben op basis van het voorgaande ter
versterking van de bestuurskracht gekozen voor een herindeling. Ook
gedeputeerde staten van Zuid-Holland constateren dat, gelet op het
ambitieniveau van de huidige gemeenten, de bestuurskracht gebaat is bij
een herindeling.
3.4. Evenwichtige regionale verhoudingen
Noordwijk en Noordwijkerhout maken samen met Hillegom, Lisse, Katwijk
en Teylingen deel uit van de regio Duin- en Bollenstreek. De gemeenten in
deze regio zien de nieuwe gemeente Noordwijk als een strategische
samenwerkingspartner en zien in de herindeling een kans om de
samenwerking op regionaal niveau te versterken. Het gaat hier om
samenwerking bij gemeentegrensoverstijgende, strategische opgaven op
bijvoorbeeld de terreinen regionale economie, innovatie, toerisme en
recreatie. Na de herindeling is er volgens gedeputeerde staten van de
provincie Zuid-Holland sprake van evenwichtige regionale verhoudingen.
Tot slot staat de herindeling niet in de weg aan andere initiatieven voor
bestuurskrachtversterking in de regio, zoals de ambtelijke fusie van
Hillegom, Lisse en Teylingen.
3.5. Duurzaamheid
Met de samenvoeging van Noordwijk en Noordwijkerhout wordt een
bestuurskrachtige gemeente gevormd van ongeveer 42.000 inwoners, die
voor lange tijd toegerust zal zijn op haar lokale en regionale opgaven en
wettelijke taken. Gedeputeerde staten onderschrijven het oordeel van de
raden van Noordwijk en Noordwijkerhout dat de nieuwe gemeente
Noordwijk duurzaam in staat zal zijn haar taken uit te voeren.
De andere drie gemeenten in de Duin- en Bollenstreek (Hillegom, Lisse en
Teylingen) hebben hun bestuurskracht versterkt via een ambtelijke fusie,
die sinds 1 januari 2017 een feit is. Dit stelt deze gemeenten in staat om
het hoofd te bieden aan hun taken en opgaven. Het ligt dan ook niet in de
lijn der verwachting dat de nieuwe gemeente Noordwijk op korte of
middellange termijn opnieuw bij een herindeling betrokken zal zijn.
3.6. Conclusies toets beleidskader
Uit het voorgaande blijkt dat het voorstel in ruime mate voldoet aan de
criteria van het Beleidskader gemeentelijke herindeling 2013. De samenvoeging vormt een duurzame oplossing voor het bestuurskrachttekort dat
de huidige gemeenten ervaren en leidt tot een nieuwe gemeente met een

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 34 832, nr. 3

6

grote interne samenhang, die goed past binnen de Duin- en Bollenstreek.
Bovendien kan de samenvoeging rekenen op ruim voldoende lokaal
bestuurlijk, maatschappelijk en regionaal draagvlak.
4. Financiële aspecten
Om de financiële positie van de huidige gemeenten en de financiële
levensvatbaarheid van de nieuw te vormen gemeente te beoordelen, heeft
de provincie Zuid-Holland op verzoek van de colleges van Noordwijk en
Noordwijkerhout in 2017 een herindelingsscan uitgevoerd. Hieruit blijkt
dat de er sprake is van een gezonde financiële basis voor de nieuw te
vormen gemeente.
Naar verwachting zal de algemene uitkering aan de gemeente Noordwijk
ongeveer € 417.000 lager zijn dan de som van de algemene uitkeringen
die de gemeenten zonder samenvoeging zouden ontvangen. Dat komt
vooral door het verlies van eenmaal het vaste bedrag in de algemene
uitkering. Tegenover de daling van de algemene uitkering staat een
afname van de kosten. Die betreft onder meer besparingen op bestuurskosten (raad, college, griffie, rekenkamer en gemeentesecretaris).
Op grond van de maatstaf herindeling krijgen de gemeenten voor de
tijdelijke kosten om de samenvoeging te realiseren (ook wel aangeduid als
frictiekosten) een uitkering uit het gemeentefonds van ongeveer € 5,8
miljoen verspreid over vijf jaar. De eerste betaling vindt plaats in het jaar
voorafgaande aan de herindeling.
5. Overige aspecten
5.1. Uitstel raadsverkiezingen en verlenging zittingsduur raden
Bij een wijziging van de gemeentelijke indeling vinden tussentijdse
raadsverkiezingen plaats (artikel 52 Wet algemene regels herindeling (Wet
arhi)). In dit geval dienen tussentijdse raadsverkiezingen te worden
gehouden voor de raad van de nieuwe gemeente Noordwijk. De huidige
gemeente Noordwijk is als de naar inwonertal grootste betrokken
gemeente belast met het organiseren van de verkiezingen (artikel 52 Wet
arhi). Naar verwachting vinden de verkiezingen plaats op woensdag
21 november 2018 (artikel 55, tweede lid, Wet arhi).
Om te voorkomen dat in de betrokken gemeenten in 2018 tweemaal
raadsverkiezingen plaatsvinden, worden de reguliere raadsverkiezingen
van maart 2018 in deze gemeenten overgeslagen en wordt de zittingsduur
van de zittende raadsleden verlengd tot de datum van herindeling
(artikelen 56a en 56b Wet arhi). De eerste reguliere raadsverkiezingen in
de nieuwe gemeente Noordwijk zijn die van maart 2022. Dat betekent dat
de raad die bij de herindelingsverkiezingen wordt gekozen drie jaar en
drie maanden zitting zal hebben.
Indien deze herindelingswet onverhoopt niet uiterlijk op donderdag
20 september 2018 in werking is getreden, zullen in november 2018 in
plaats van herindelingsverkiezingen alsnog reguliere raadsverkiezingen
plaatsvinden (artikel 56d Wet arhi).
5.2. Naamgeving
De naam van de nieuwe gemeente wordt Noordwijk. Beide gemeenteraden hebben voor deze naam gekozen omdat reeds veel geïnvesteerd is
in de naamsbekendheid van Noordwijk. Noordwijk is zowel op toeristisch
gebied als door de associatie met het Europese ruimtevaartcentrum

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 34 832, nr. 3

7

European Space Research and Technology Centre (ESTEC) een sterk merk
waarvan de nieuwe gemeente volgens beide raden kan profiteren.
5.3. Inwerkingtreding en Wet raadgevend referendum
Het wetsvoorstel treedt in werking op een bij koninklijk besluit te bepalen
tijdstip, waarna de herindeling ingaat op de eerstvolgende 1 januari
(artikel 1, eerste lid, onder h, Wet arhi). De beoogde datum van herindeling is 1 januari 2019. In verband met de wettelijke termijnen voor de
voorbereiding van de herindelingsverkiezingen dient de herindelingswet
uiterlijk op donderdag 20 september 2018 in werking te treden. Als dat
niet gebeurt, vinden in november 2018 geen herindelingsverkiezingen
maar reguliere raadsverkiezingen plaats (zie § 5.1).
Deze herindelingswet is referendabel in de zin van de Wet raadgevend
referendum (Wrr). In het koninklijk besluit waarbij de inwerkingtreding
geregeld wordt, zal rekening worden gehouden met de termijnen van de
Wrr.
De Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties,
K.H. Ollongren

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 34 832, nr. 3

8