COMMISSARIAAT

V O O R

D E

MEDIA

Hoga Naarderweg 78 • 1217 AH Hilversum llll
Postbus 1426 lllll 1200 BK Hilversum IH cvdm@cvdm.nl HU www.cvdm.nl I I
T 035 773 77 00 l i F 035 773 77 99 lllll

Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap
T.a.v. staatssecretaris dhr. S. Dekker
Postbus 16375
2500 BJ 'S-GRAVENHAGE

Datum

Onderwerp

11 juni 2013

Verificatie naleving prestatieovereenkomst NPO 2012

Uw kenmerk

Ons kenmerk

Contactpersoon

Doorkiesnummer

29799/2013008519

Geachte heer Dekker,
Op 30 april 2013 heeft de Nederlandse Publieke Omroep (NPO) het Commissariaat voor de Media
(hierna: Commissariaat) de Terugblik 2012 doen toekomen, Hierin rapporteert de NPO over het
naleven van de afspraken uit de prestatieovereenkomst 2010-2015. Het Commissariaat heeft de taak
de naleving van de prestatieafspraken te controleren; dit wil zeggen dat wij.de wijze waarop de
naleving wordt verantwoord eenmalig valideren en vervolgens jaarlijks verifiëren.
1

2

In deze brief informeren wij u over onze bevindingen bij de verificatie van de naleving van de
prestatieafspraken door de NPO in 2012, het derde jaar van de huidige concessieperiode.
1.

Samenvatting
Met het beslag krijgen van de bezuinigingsmaatregelen die de NPO heeft opgelegd gekregen, zijn
de prestaties van de omroep in een ander daglicht komen te staan. Het Commissariaat is zich
bewust van de situatie waarin de NPO verkeert. Op basis van het verifiëren van de door de NPO
gerapporteerde gegevens over 2012 constateert het Commissariaat dal van de in totaal 20
jaarlijks na te leven afspraken twee afspraken niet zijn nageleefd (art. 3.1.1 en 3.2.1) en één
afspraak ten dele is nageleefd (art. 3.2.2). De twee niet nageleefde bereikafspraken zijn in de
rapportagejaren 2010 en 2011 eveneens niet nageleefd. Eerder hebben wij u aangegeven dat
tijdens de verificatie ten aanzien van 2010 naar voren is gekomen dat deze twee bereikafspraken
ambities betreffen uit het concessiebeleidsplan en zodoende door de NPO waren geïnterpreteerd
als een over de gehele concessieperiode na te leven prestatieafspraak. Dit zou rechtvaardigen
waarom de NPO er nog niet in is geslaagd deze afspraken na te leven
De NPO heeft ten genoegen van het Commissariaat toegelicht welke acties zij reeds heeft
ondernomen in 2012, waartoe dit heeft geresulteerd en hoe in 2013 wordt getracht het bereik te
vergroten. Het Commissariaat zal, evenals de voorgaande twee jaar, in het advies over de
Meerjarenbegroting 2014-2018 op de (ten dele) niet nageleefde prestatieafspraken temgkomen
om vinger aan de pols te blijven houden.
Gedurende 2012 hebben diverse methodische wijzigingen plaatsgevonden in het Nationaal
Luisteronderzoek (NLO) dat ten grondslag ligt aan de verantwoording van de NPO over drie
bereikafspraken Het Commissariaat constateert dat de NPO zich niet heeft gehouden aan de
afspraak om het Commissariaat vroegtijdig te informeren over voorgenomen methodische
aanpassingen. Hierover zal het Commissariaat in gesprek treden met de NPO.

' Brief met kenmerk: S4B-uit-11929
Brief met kenmerk: 25159/2011004175

2

COMMISSARIAAT

VDCDR D E

De methodische wijzigingen hebben als consequentie dat de gegevens op basis waarvan de
naleving wordt verantwoord van twee van de 17 jaarlijks na te leven prestatieafspraken (te weten:
3.1.2 en 3.2.2) over het bereik met het audioaanbod in 2012 niet vergelijkbaar zijn met die van
2010 en 2011. Derhalve kan het Commissariaat enkel met een voorbehoud constateren in
hoeverre deze afspraken zijn nageleefd (zie paragraaf 4.3. voor overige kanttekeningen).^ Het
effect van de methodische wijzigingen ten aanzien van een derde prestatieafspraak (te weten:
3.1.3) achten wij daarentegen beperkt omdat deze is gebaseerd op luistertijdaandeel. De; naleving
van deze afspraak beschouwt het Commissariaat dan ook als min of meer vergelijkbaar tussen
2011 en 2012.
2. Wijze van valideren en verifiëren
Op 12 april 2011 heeft het Commissariaat het validatiedocument behorend bij de
prestatieovereenkomst 2010-2015 vastgesteld. In dit document is de wijze vastgelegd waarop de
NPO jaarlijks rapporteert over de naleving van de prestatieafspraken. Aan de vaststellingjhebben
wij voorwaarden verbonden, deze heeft de NPO voor 1 mei 2012 nageleefd. Hierover hebben wij
u in ons schijven van 31 mei 2012 geïnformeerd.
3

4

Voor de jaarlijkse verificatie heeft het Commissariaat acht prestatieafspraken geselecteerd.
Tijdens de verificatie is het Commissariaat nagegaan of de NPO zich bij zijn rapportage inderdaad
heeft gebaseerd op de in het validatiedocument vermelde definities en bronnen en of de
onderzoeken op consequente, dat wil zeggen op betrouwbare, wijze zijn uitgevoerd. Over de
controle en de daarvoor geselecteerde afspraken hebben wij de NPO op 6 mei 2013
geïnformeerd.
5

In de eerste plaats is de prestatieafspraak gecontroleerd betreffende het samenstellen van
samenhangende audio- en videopaletten die aansluiten bij het veranderende mediagebruik (art.
1). Vorig jaar heeft de NPO hierover eenmalig gerapporteerd. Gezien de omvang van de afspraak,
het belang dat wij hieraan hechten en de verdere afronding hiervan in 2012 is deze afspraak
meegenomen in de controle. In de tweede plaats zijn alle prestatieafspraken met betrekking tot
het bereik van het audio- en videoaanbod gecontroleerd. Dit in verband met de methodische
wijzigingen in de onderliggende onderzoeken. Daarnaast zijn twee bereikafspraken zowel in 2010
als in 2011 niet nageleefd (te weten: 3.1.2 en 3.2.1). In aanvulling hierop zijn een aantal
prestatieafspraken gecontroleerd die betrekking hebben op de onderscheidendheid van hët
publieke programma-aanbod ten opzichte van de belangrijkste Nederlandse commerciële
televisieprogrammakanalen (te weten: 2.1.2 en 2.6.1).
Op 16 mei 2013 heeft een gesprek plaatsgevonden bij de NPO. Tijdens dit gesprek is inzage
gegeven in de door de NPO gebruikte bronnen bij de rapportage, de totstandkoming hiervan en
een inhoudelijke toelichting.
3. Wijzigingen door de NPO t.a.v. het validatiedocument
3.1. Wijze van verantwoording door de NPO
Met het vaststellen van het validatiedocument door het Commissariaat op 12 april 2011 is tevens
vastgelegd hoe wordt omgegaan met eventuele wijzigingen in de methodiek. Hierover is de
volgende passage opgenomen: "Indien nieuwe mogelijkheden om kijkgedrag te meten
opgenomen worden in het SKO-kijktotaal, dan overleggen de NPO en het CvdM over het
eventueel opnemen van deze nieuwe meetmethoden in deze afspraak.

3
4
5

Brief met kenmerk: 25159/2011004175
Brief met kenmerk: 27546/2012007170
Brief met kenmerk: 29799/2013005993

MEDIA

C O M M I S S A R I A A T

V O O R

D E

Dit geldt ook voor alle andere afspraken op het gebied van bereik en kijk-/luistertijdaandeel, zowel
voor televisie als voor radio". Met het opnemen van deze afspraak hebben wij ingeregeld dat het
validatiedocument ontwikkelingen in de bereikonderzoeken niet in de weg staat.
De NPO heeft het Commissariaat bij brief van 2 april 2013 geïnformeerd over verschillende
methodische wijzigingen in het Nationaal Luisteronderzoek (NLO) dat ten grondslag ligt aan de
verantwoording van de naleving van drie prestatieafspraken over het bereik van het audioaanbod.
Deze methodische wijzigingen in het Nationaal Luisteronderzoek (NLO) zijn begin en medio
2012 doorgevoerd.
6

Vroegtijdige betrokkenheid van het Commissariaat in de fase waarin de onderzoeksopzet wordt
gedefinieerd, of zoals in het onderhavige geval, wordt gewijzigd, is voorwaardelijk om onze taak
van valideren te kunnen uitvoeren. Uitsluitend in deze fase kunnen wij onze taak van va//deren
uitvoeren (dit in tegenstelling tot het achteraf verifiëren) en desgewenst de NPO wijzen op
bijvoorbeeld de eenduidigheid van operationele definities en de consequentheid in de
systematiek. Alleen zo kan het Commissariaat de betrouwbaarheid en vergelijkbaarheid
waarborgen van de gegevens op basis waarvan de NPO verantwoording aflegt over de naleving
van de verschillende prestatieafspraken. Het Commissariaat constateert dat de NPO zich niet
heeft gehouden aan de afspraak om het Commissariaat vroegtijdig te informeren over
voorgenomen methodische aanpassingen. Dientengevolge hebben wij onze taak van het
voorafgaand valideren van methodische wijzigingen dan ook niet kunnen uitvoeren. Met deze
constatering zijn wij ons bewust van het feit dat het NLO een onderzoek betreft dat niet door de
NPO zelf worden uitgevoerd.
Afzonderlijk van deze brief zullen wij in gesprek treden met de NPO. Dit met als doel opnieuw
afspraken te maken die erop zien dat de NPO vroegtijdig met het Commissariaat in overleg treedt
zodat wij onze taak van valideren daadwerkelijk kunnen uitvoeren. Wij hechten groot belang aan
het valideren omdat dit aan de grondslag ligt van onze verplichting u over de naleving van de
prestatieafspraken op gedegen wijze te adviseren.
7

De methodische wijzigingen en de consequenties daarvan voor de naleving van de
prestatieafspraken worden afzonderlijk uiteengezet in de hierna volgende paragrafen (3.2 en 3.3).
Een inhoudelijk bespreking van de naleving van de betreffende bereikafspraken in 2012 volgt in
paragraaf 4.3.
3.2. Methodische wijzigingen
Wijzigingen in het Nationaal Luisteronderzoek
De NPO licht bij brief (van 2 april 2013) een drietal methodische wijzigingen in het NLO toe. De
eersfe methodische wijziging betreft de wijze waarop het NLO de uitkomsten van de steekproef
weegt. Middels een wijziging van de wegingprocedure beoogt de NLO de representativiteit (d.w.z.
de afstemming van karakteristieken van de steekproef bij die van de populatie) te optimaliseren.
De uitkomsten van het NLO worden gewogen op basis van sociaal-demografische factoren én
een zelfinschatting van de respondent ten aanzien van zijn of haar eigen luistertijd. Deze laatste
variabele dient te corrigeren voor de mogelijke oververtegenwoordiging van respondenten in de
steekproef met een hoge luistertijd (veronderstellende dat Nederlanders met een lagere luistertijd
mogelijk minder vaak deelnemen aan het luisteronderzoek).
8

6

Brief met kenmerk: uit-11778
Zoals neergelegd in artikel 5.3 van de Prestatieovereenkomst 2010-2015.
Het NLO onttrekt gegevens voor de sociaal demografische factoren aan de Gouden Standaard van het CBS.
Gegevens over de zelfinschatting vergaart de NLO zelf op basis van de RadioBaslsOndervraging.

7
8

M E D I A

IIIIII

mi

COMMISSARIAAT

VOOR

DE

MEDIA

Met ingang van 1 juli 2012 is deze weging gebaseerd op gegevens van de MSS (waarin exact
dezelfde zelfinschattingvraag wordt gehanteerd voor radio, maar ook televisie, print en internet).
Op basis hiervan is geconstateerd dat de luisteraars met een lagere luistertijd inderdaad breder
zijn vertegenwoordigd in het NLO op basis van de MSS-weging. Dit heeft als gevolg dat de totale
luistertijd lager uitvalt en daarmee tevens het publieksbereik van radio.
9

De tweede methodische wijziging van de NLO betreft de mogelijkheid voor respondenten om aan
te geven of zij één of meerdere dagen gedurende de meetperiode zich in het buitenland
bevonden. Met ingang van 2012 kunnen respondenten dit gedurende meetperioden over het hele
jaar aangeven en niet alleen in de periode juli-augustus. Het gevolg is dat respondenten die
mogelijk in 2011 niet werden meegeteld (vanwege non-response door afwezigheid), in 2012
mogelijk wel worden meegerekend omdat de respondent kan aangeven geen Nederlandse
radiozenders te hebben geluisterd (tijdens zijn of haar afwezigheid).
De derde methodische wijziging betreft de meetperiode van het NLO. De rapportageperiode van
twee kalendermaanden is gebaseerd op 56 meetdagen: 8 blokken van 7 dagen binnen deze twee
kalendermaanden. Met ingang van juli-augustus tellen alle dagen van de twee maanden in een
rapportageperiode mee voor de meetperiode.
Opmer/mgen over het Kijkonderzoek
De NPO merkt op dat de Stichting Kijkonderzoek (SKO) eveneens de uitkomsten van de
steekproef weegt op basis van de MSS. Op grond van informatie van de SKO blijkt echter dat
SKO al met ingang van 1 januari 2012 op basis van de MSS weegt. De Media Standard Survey is
de (bereikonderzoek brede) opvolger van de SKO Establishment Survey.
3.3.Consequenties van de methodische wijzigingen
Wijzigingen in het Luisteronderzoek
De methodische wijzigingen in het NLO leiden er volgens de NPO toe dat de gegevens waarmee
de naleving van twee prestatieafspraken wordt verantwoord in 2012 niet (meer) vergelijkbaar zijn
met die van 2011. Gelet op het feit dat de wijzigingen halverwege 2012 zijn doorgevoerd, zal het
effect in 2013 naar verwachting nog duidelijker blijken. Het betreft afspraak 3.1.2 over het
wekelijkse bereik van de helft van alle Nederlanders met het audioaanbod van de publieke
omroep en afspraak 3.2.2 over het vergroten van het bereik van het totaal van de
toonaangevende radioprogrammakanalen onder jongere doelgroepen.
In het kader van de verificatie van de naleving van de prestatieafspraken in 2010 alsmede 2011,
waarover wij u informeerden bij brieven van 26 mei 2011 en 31 mei 2012 , constateerden wij
dat onder meer afspraak 3.1.2 in beide jaren niet werd nageleefd. Daarnaast merkten wij op dat
de NPO had aangegeven de doelstelling de helft van de Nederlanders te bereiken met het
audioaanbod als ambitie te hebben geformuleerd voor de gehele concessieperiode (afspraak
3.1.2).' Het Commissariaat heeft onderstreept dat alle prestatieafspraken echter in principe
jaarlijks zijn bedoeld zoals volgt uit de prestatieovereenkomst. Andere redenen voor het niet
nakomen van deze prestatieafspraken, bijvoorbeeld van methodologische aard, konden wij op dat
moment niet vaststellen.
10

2

Vooreen gedetailleerde toelichting, zie:
http://www.nationaalluisteronderzoek.nl/images/Q&A_MSS_weegnormjn_NLO.pdf
Brief met kenmerk: 25439/2011007319
Brief met kenmerk: 27546/2012007170
Zie ook: NPO (2010). Concessiebeleidsplan 2010-2016, p. 54.

9

10

11

12

11

IIII
COMMISSARIAAT

VOOR

DE

MEDIA

Gelet op het feit dat (onder meer) prestatieafspraak 3.1.2 ambitieuzer is uitgevallen en daarbij ook
de effecten ondervindt van de methodische wijzigingen, spreekt de NPO de verwachting uit deze
prestatieafspraak de komende jaren hoogstwaarschijnlijk niet te kunnen naleven. Het
Commissariaat merkt hierbij op dat naleving van de bereikafspraken door de NPO niet
afdwingbaar is. Dit vanwege het feit dat de NPO enkel indirect kan sturen op bereik.
Opmer/f/ngen over hef Kijkonderzoek
De overstap van de SKO Establishment Survey naar de MSS heeft, in tegenstelling tot het
luisteronderzoek, geen substantiële consequenties gehad voor het bereik. Dit betekent dat de
gegevens op basis waarvan de NPO rapporteert over de naleving van prestatieafspraak 3.1.1
vergelijkbaar zijn voor 2010, 2011 en 2012. Deze prestatieafspraak stelt dat de NPO gemiddeld
85 procent van de Nederlanders bereikt met Nederland 1, 2 en 3 gedurende de concessieperiode.
4. Bevindingen bij de verificatie van de naleving van de prestatieafspraken
Van de in totaal 24 prestatieafspraken dienen 20 afspraken op grond van de overeenkomst
jaarlijks te worden nageleefd. Ten aanzien van 2012 heeft de NPO in totaal 17 afspraken
nageleefd, 2 afspraken niet nageleefd en 1 afspraak ten dele nageleefd. Van de overige prestaties
is één prestatie reeds nageleefd in 2012 en zullen drie prestaties aan het eind van de
concessieperiode in 2015 nageleefd moeten worden. In de bijlage is een overzicht met de mate
van naleving van de prestatieafspraken opgenomen (tabel 1).
De prestatieafspraken hebben betrekking op de video- en audioplatforms en zijn gekoppeld aan
de vier ambities van de NPO: 1) aansluiten bij veranderend mediagebruik; 2) evenwichtig en
onderscheidend aanbod; 3) vergroten van bereik en 4) vergroten van de impact Langs de lijnen
van deze ambities worden de belangrijkste bevindingen van de verificatie besproken in de hierna
volgende paragrafen.
4.1. Aansluiten bij veranderend mediagebruik
In de eerste prestatieafspraak is vastgelegd dat de NPO voor 1 januari 2012 samenhangende
audio- en videopaletten samenstelt. De prestatieafspraak stelt dat deze paletten bestaan uit een
breed lineair (programma)kanaal in combinatie met overige lineaire en non-lineaire
aanbodkanalen en diensten.
Vorig jaar heeft de NPO hierover eenmalig gerapporteerd en constateerden wij dat de NPO de
omvangrijke afspraak succesvol heeft nageleefd. Ook heeft de NPO aangegeven op twee punten
nog verdere acties te ondernemen. Om te beginnen betreft dit het toezicht van de NPO op de door
u verzochte reductie van het aantal websites. De NPO heeft ten overstaande van het
Commissariaat toegelicht hoe het intekenproces is aangescherpt en ingebed in het audio- en
videobeleid waarmee toezicht wordt gehouden op de omvang van het aantal websites. Hiernaast
heeft de NPO in 2012 nog verdere invulling gegeven aan het aanbrengen van samenhang in de
paletten. In het audio- en videobeleid van de NPO is eveneens het doorlinken van c.q. verwijzen
naar websites (de zogeheten 'PIP's' en 'plussites') naar de portals van de NPO ingeregeld. De
herkenbaarheid van de websites van de radiokanalen is gerealiseerd middels de invoering van
een uniform format, het zogeheten 'etalagemodel'. Het Commissariaat constateert dat de NPO
voortvarend verder werkt aan het versterken van de herkenbaarheid van en samenhang in de
verschillende paletten.
13

Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (17 juni 2011). Kamerbrief Uitwerking regeerakkoord onderdeel
media, p. 10.
13

COMMISSARIAAT

VOOR

DE

4.2. Evenwichtig en onderscheidend aanbod
De variatie van het aanbod van de televisieprogrammakanalen op het niveau van de zes
domeinen (art. 2.1.1) verschuift in 2012 ten opzichte van 2011 meer naar opinie (1,6
procentpunten), nieuws (1,7 procentpunten) en kennis (1,1 procentpunten) ten koste van
amusement (-2 procentpunten), expressie (-1,6 procentpunten) en samenleving (-0,7
procentpunt). Zoals wij vorig jaar reeds constateerden, fluctueert het aandeel van de domeinen
nieuws en opinie gemiddeld meer dan dat van andere domeinen over de afgelopen vijfjaar, zie
figuur 1 (en tabel 2 van de bijlage). In het domein nieuws wordt dit onder meer veroorzaakt door
de sportevenementen die in de even jaren plaatsvinden. In deze even jaren lopen met name de
aandelen expressie en samenleving terug.
Opvallend is de stijging van het aandeel opinie, waaronder de programma's over actualiteiten en
de programma's die een bijdrage leveren aan meningsvorming.
Figuur 1. De verdeling van de domeinenmix van het televisieaanbod in procenten (tijdvak 00-24, incl.
kinderprogrammering).

30
28
26
24
22
20
18
16
14
12
10
8
6
4
2
0

•Nieuws
Expressie
•"""Opinie

^r.r.

—

>^»<---'
1

-Samenleving
Kennis

=

2008

2009

2010*

2011

• Amusement

2012

Binnen het domein expressie neemt, net als het voorgaande al in 2011, ook in 2012 met name het
aandeel buitenlandse fictie verder af met een aantal procentpunten, dit ten voordele van het
aandeel kunstinformatie (art. 2.3.1).
Het programma-aanbod op Nederland 1, 2 en 3' onderscheidt zich van de verschillende zenders
van RTL en SBS het sterkst met het aanbieden van de genres actualiteiten, meningsvorming,
educatie en kunstinformatie (art. 2.1.2). In tabel 3 van de bijlage zijn de aandelen opgenomen
van de eerste drie jaar van de concessieperiode. De genres overige buitenlandse fictie, overige
spel en quiz, service en human interest zijn daarentegen minder vertegenwoordigd in de
programmering van de NPO ten opzichte van RTL en SBS. In 2012 onderscheidt de NPO zich
nog weer iets sterker van de commerciële omroepen ten aanzien van onder meer de genres
actualiteiten, meningsvorming, kunstinformatie, human actua en buitenlandse educatieve fictie.
Tegelijkertijd valt een (lichte) daling waar te nemen van het aanbod binnen het genre educatie en
Nederlandse educatieve fictie in zowel 2011 als 2012 (deze is niet toe te schrijven aan een
gelijktijdige toename van het commerciële aanbod). Het nieuwsaanbod van RTL- en SBSzenders is met ruim een procentpunt in 2012 relatief groter dan dat van de NPO, in absolute
termen.zendt de NPO met 786 uren echter nog altijd het meeste nieuws uit (RTL: 658 uren, SBS:
387 uren). De genres overige buitenlandse fictie en overig amusement laten over de gehele linie
een daling zien en het genre sen/ice juist een stijging.

MEDIA

COMMISSARIAAT

VOOR

DE

Twee kanttekeningen moeten worden geplaatst bij de interpretatie van de gegevens ten aanzien
van prestatieafspraak 2.1.2. Ten eerste, het onderzoek naar onderscheidendheid is gebaseerd
op een steekproef van twee maanden. De uitkomsten kunnen derhalve afwijken van de
rapportage over de domeinenmix, afspraak 2.1.1. De laatstgenoemde is namelijk gebaseerd op
de volledige populatie, ofwel het totale programma-aanbod in het gehele kalenderjaar 2012. Ten
tweede, het urentotaal op basis waarvan de percentages zijn berekend, ligt voor RLT en SBS
aanzienlijk lager in vergelijking met de NPO (dit geldt eveneens voor afspraak 2.6.1). Dit heeft te
maken met het uitsluiten van bijvoorbeeld zendtijd voor telewinkelen.
Het programma-aanbod van Z@pp en Z@ppelin onderscheidt zich het sterkst met het aanbod
van de genres Nederlandse educatieve fictie, overige Nederlandse fictie en educatie ten opzichte
van de op kinderen gerichte zenders Nickelodeon, Disney Channel en Disney XD (art. 2.6.1). In
tabel 4 van de bijlage zijn de aandelen opgenomen van de eerste drie jaar van de
concessieperiode. De rapportage ten aanzien van 2011 en 2012 heeft de NPO uitgebreid met de
zender Kindernet.
Deze is hier echter niet meegenomen omdat het geen onderdeel uitmaakt van het
toetsingskader. In 2012 nemen de aandelen van de laatste twee genres substantieel toe.
Opvallend is de toename van het aandeel buitenlandse educatieve fictie met maar liefst 7
procentpunten. Het genre overige buitenlandse fictie is daarentegen aanzienlijk minder
vertegenwoordigd in de programmering van de NPO ten opzichte van de commerciële zenders.
Dit laatste onderscheid is in 2012 nog sterker geworden, enerzijds door afname van het aandeel
buitenlandse fictie in de programmering van de NPO, anderzijds door een toename hiervan in de
programmering van Disney XD en Nickelodeon. De aan kinderprogrammering besteedde zendtijd
is ten opzichte van referentiejaar 2009 doorlopend gestegen met 0,5 procent in 2010, 3,3 procent
in 2011 en 4,9 procent in 2012 naar in totaal 4.749 uren (art. 2.6.2).
In 2012 bestond 84,1 procent van de zendtijd uit Nederlandstalige producties, het criterium van
70 procent is daarmee voor het derde jaar op rij ruimschoots gehaald (art. 2.1.3). Ook de
afspraken omtrent het registeren en verslagleggen van concerten en muziekevenementen (art.
2.3.2) en het ontwikkelen en plaatsen van eigen formats en pilots (art. 2.5) zijn opnieuw
ruimschoots nageleefd.
Hoewel een ruime meerderheid van het publiek oordeelt dat het afzonderlijke video- en
audioaanbod pluriform en kwalitatief goed is, dalen deze percentages in .2012 na een stijging in
2011 (art. 2.4). De waardering van het publiek ten aanzien van de zenderbrede
aanbodconcepten, waaronder Top 2000 en Serious Request verandert in 2010, 2011 en 2012
licht (art. 2.1.4).
4.3. Vergroten van bereik
Zoals uitvoerig toegelicht in paragraaf 3 moeten de nodige methodische kanttekeningen worden
geplaatst bij het interpreteren van de naleving van de bereikafspraken over het audioaanbod, te
weten afspraak 3.1.2 en 3.2.2. Hoewel de methodische wijzigingen evengoed van toepassing zijn
op de verantwoording over afspraak 3.1.3, is het effect minder groot omdat de naleving is
gebaseerd op een relatieve maat, luistertijdaandeel, in plaats van bereik. Derhalve beschouwen
wij de naleving van deze afspraak in 2012 min of meer vergelijkbaar met 2011. Dit in tegenstelling
tot de afspraken 3.1.2 en 3.2.2:
In de eerste plaats kan het Commissariaat alleen een oordeel vellen met de nodige
voorbehoud over het effect van de inspanningen van de NPO ten aanzien van de eerder
niet nageleefde bereikafspraak 3.1.2 in het rapportagejaar 2010 alsmede 2011;
- In de tweede plaats kan het Commissariaat geen gewicht geven aan de mate waarin
bereikafspraak 3.2.2 ten dele niet is nageleefd in 2012;

MEDIA

IIIIII
COMMISSARIAAT

VOOR

DE

-

In de derde plaats geldt dat het referentiejaar of criterium, waaraan de naleving van de
bereikafspraken wordt afgemeten niet vergelijkbaar is.
Ten einde u toch te kunnen informeren over de naleving van de genoemde afspraken, hebben wij
de bereikcijfers met de nodige marge geïnterpreteerd. Dit op basis van vergelijkbare gegevens ten
aanzien van prestatieafspraak 3.2.1 die de NPO op het verzoek van het Commissariaat heeft
overlegd. In tabel 5 tot en met 9 van de bijlage is de naleving weergegeven van alle vijf
bereikafspraken over zowel het audio- als het videoaanbod zoals deze door de NPO zijn
gerapporteerd in de Terugblik.
Te beginnen met de prestatieafspraak betreffende het bereik van de Nederlandse bevolking met
het audioaanbod (art. 3.1.2). Met inachtneming van het effect van de methodische wijzigingen
constateert het Commissariaat dat de NPO deze afspraak in 2010, 2011 noch 2012 niet wist na te
leven. Ondanks een opgaande lijn vorig jaar, spraken wij uit niet te verwachten dat het criterium
van 50 procent van de Nederlanders, gehaald zou worden in 2012. De NPO heeft ten genoegen
van het Commissariaat toegelicht welke acties in 2012 zijn ondernomen om het bereik onder de
doelgroepen van Radio 2 en Radio 5 te vergroten, waartoe dit heeft geresulteerd en hoe hierop
wordt doorgepakt in 2013.
In het verlengde van de hiervoor besproken prestatieafspraak, is de NPO er in 2012 ten dele in
geslaagd het bereik te vergroten van de zes radioprogrammakanalen onder jongere doelgroepen
(art. 3.2.2). In 2010 en 2011 realiseerde de NPO vergroting van het bereik onder de drie
verschillende jongere doelgroepen. In 2012 zakt het bereik onder de (relatieve) jongere doelgroep
35-44 jaar van Radio 2 net onder het percentage van het referentiejaar (2009: 44,7). De NPO
heeft toegelicht dat, naast de methodische wijzigingen, hier ook het effect van de wijzigingen in de
programmering uit blijkt.
De tweede in 2010 en 2011 niet nageleefde prestatieafspraak over de vergroting van het bereik
van Nederland 3 onder de publieksgroep 20-34 jaar (art. 3.2.1) is ook in 2012 niet nageleefd. Het
Commissariaat constateert dat het gemiddeld bereik nog verder is wegzakt in 2012 ten opzichte
van de voorgaande jaren. Met 52,2 procent in 2012 komt het percentage 4 procentpunten uit
onder het referentiejaar (2009: 56,3 procent). De NPO heeft ten genoegen van het Commissariaat
toegelicht om welke redenen de inspanningen die in 2012 zijn verricht om het bereik van
Nederland 3 onder jongeren te vergroten (onder meer het ontwikkelen en plaatsen van pilots of
programmaformats) nog niet hebben geresulteerd in het gewenste effect. De NPO zal dit jaar
onder meer middels crosspromotie tussen 3FM en Nederland 3 meer jongeren proberen te
trekken.
Halverwege de concessieperiode constateert het Commissariaat dat de NPO wekelijks gemiddeld
85,1 procent van de Nederlanders bereikt met Nederland 1, 2 en 3 (art. 3.1.1). Hoewel de
naleving van de afspraak pas in 2015 zal blijken, loopt het percentage van 86,1 in 2010 terug naar
84,3 in 2012. De NPO schrijft te verwachten dat het aantal huishoudens zonder televisie de
komende jaren zal toenemen. Bij een ongewijzigde methodiek van de SKO verwacht de NPO dat
het weekbereik van Nederland 1, 2 en 3 hierdoor de komende jaren zal afnemen en daarmee
prestatieafspraak 3.1.1 moeilijk of mogelijk niet gehaald zal worden.

MEDIA

IIIIII
COMMISSARIAAT

VDOR

DE

De vijfde en tevens laatste bereikafspraak stelt dat elk jaar minimaal één verbindende zender in
de top drie van meest beluisterde radiozenders staat (art. 3.1.3). Radio 2 en 3FM staan drie jaar
op rij onverminderd op de tweede en derde plaats waardoor de afspraak ruimschoots wordt
nageleefd. Zoals reeds vermeldt acht het Commissariaat de gegevens ten aanzien van 2011 en
2012 min of meer vergelijkbaar omdat de methodische wijzigingen een milder effect hebben op
luistertijdaandeel dan bereik.
Het Commissariaat is de voorgaande twee jaar in het advies over de Meerjarenbegroting op de
twee niet nageleefd prestatieafspraken terugkomen' en zal dat dit jaar opnieuw doen om een
vinger aan de pols te blijven houden.
4

4.4.Vergroten van de impact
Uit onderzoek van de NPO naar de bijdrage van de televisieprogramma's aan het maatschappelijk
debat blijkt dat in 2012 het onderwerp van 1373 mediaberichten en/of politieke bronnen was
geagendeerd door een van de nieuws- en opinieprogramma's van de NPO (art. 4.1.1). Ten
opzichte van de frequentie in 2010 constateert het Commissariaat een verdubbeling in 2011 en
bijna een verviervoudiging in 2012.
Voor radio is een soortgelijke prestatieafspraak in de overeenkomst opgenomen (art. 4.1.2). De
NPO rapporteert dat de onderwerpen van Radio 1 en het concurrerende BNR Nieuwsradio in
respectievelijk 77 en 59 mediaberichten en/of politieke bronnen werden opgepikt in 2012. Ten
opzichte van de frequentie in 2010 constateren wij een verdriedubbeling in 2011 en een
verzesvoudiging in 2012.
Evenals het voorgaande jaar heeft de NPO verklaard dat de enorme toenames bij beide
prestatieafspraken niet toe te schrijven zijn aan methodische wijzingen. Deze wordt veroorzaakt
door de media-aandacht die is ontstaan naar aanleiding van bepaalde nieuwsgebeurtenissen,
zoals de Tweede Kamerverkiezingen in september 2012, waarvoor de NPO extra programmering
heeft verzorgd. Hoewel het Commissariaat het effect van nieuwsgebeurtenissen onderkent, is de
enorme stijging opmerkelijk te noemen.
De uitvoering van het onderzoek dat aan de verantwoording van deze prestatieafspraken ten
grondslag ligt is op losse schroeven komen te staan met het wegbezuinigen van het
Informatiecentrum van de NPO met ingang van 2013. De NPO heeft toegezegd het
Commissariaat op de hoogte te stellen zodra interne besluitvorming heeft plaatsgevonden over de
wijze waarop de NPO voorstelt hiermee om te gaan.
15

14
15

Brief met kenmerk: 25700/2011014412 en brief met kenmerk: 27800/2012013282.
NPO (2012). Jaarverslag NPO 2011, pp. 6-7.

MEDIA

COMMISSARIAAT

VOOR

DE

MEDIA

5. Tot slot
Met dit schrijven heeft het Commissariaat voldaan aan zijn opdracht de gegevens betreffende de
naleving van de prestatieovereenkomst in 2012 te verifiëren. Bij deze verificatie hebben wij een
voorbehoud gemaakt bij de naleving van de prestatieafspraken 3.1.2 en 3 2.2 over het bereik van
het audioaanbod. De naleving van prestatieafspraak 3.1.3 achten wij min of meer vergelijkbaar
tussen 2011 en 2012. Dit vanwege het feit dat de methodische wijzigingen een ander effect
sorteren op luistertijdaandeel dan op bereik.
Ten aanzien van onze taak van valideren zullen wij, zoals reeds toegelicht, met de NPO in
gesprek treden
Een afschrift van deze brief verzenden wij ler kennisneming aan de raad van bestuur van de NPO.
Wij vertrouwen erop u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd.

Hoogachtend,
COMMISSARIAAT VOOR DE MEDIA

prof. mr. dr. Madeleine de Cock Buning
voorzitter

drs. Eric Eljon
commissaris

10

Bijlage

Artikel

Preslatiealspraak

1

De publieke omroep steil uiterlijk per 1 januari 2012 samenhangende audio- en videopaletten samen, ieder bestaande uil een breed lineair
programmakanaal in combinatie met overige lineaire en non-lineaire aanbodkanalen en diensten

2.1.1

De optelsom van het aanbod op de gezichtsbepalende televisieprogrammakanalen bestaat jaarlijks uit een mix van de domeinen nieuws.
opinie, samenleving, expressie, kennis en amusement

2.12

De optelsom van het aanbod op de gezichtsbepalende televisieprogrammakanalen onderscheidt zich jaariijks qua genremix en
zandtijdverdeling van de genremix. meetbaar van die van de belangrijkste Nederlandse commerciële televisieprogrammakanalen

2 1 3

Jaarlijks bestaat minimaal 70% van de duur van hel aanbod op hel totaal van de gezichtsbepalende nellen uit oorspronkelijk
Nederlandstalige producties

2.1.4
22.1
22.2
2.3.1
2 32a
23.2b
232c
2.4.1
£.4

1

2 5a
2 6b
28.1
282
31 1
3,1.2
3.1.3
3 2.1
322

2010

Op alle verbindende toonaangevende radioprogrammakanalen (Radio 5. Radio 2. 3FM. FunX) beschikt de publieke omroep jaarlijks over
minimaal één zenderbreed aanbodconcept dal de publieke waarde van hel radioprogrammakanaal versterkt
Over vijf jaar is de representatie van vrouwen en allochtonen op de gezichtsbepalende televisieprogrammakanalen verbeterd
Over vijl jaar heeft de publieke omroep een evenwichtiger representatie van vrouwen en allochtonen op de toonaangevende
radioprogrammakanalen waarvoor in het coocessiebeieidsplan doelstellingen zijn opgenomen: Radio 1. Radio 2. 3FM. Radio 8 en Rad» 7
Jaariijks variatie aan expressie (kunstinformalie [waaronder kunstdocumentaires). muziek [waaronder klassieke muziek en registratie van
festivals, concerten en toneel], fictie en cabaret/satire)
Registreren en verslagleggen van concerten en muziekevenementen
- Jaariijks liveverslag van de belangnjkste Nederlandse muziekevenementen binnen het zenderprofiel door Radio 8 3FM en FunX
- Organiseren en registreren van (eigen) concerten door Rad» 2: minimaal drie per jaar
- Registreren en uitzenden van klassieke concerten, waaronder zelf geproduceerde op Radio 4 minimaal 75 per jaar

in 2012

•

r l ^ l r " t / H c Q

h t A L f S t l L i r i n

t J i n S ^ t

H A

n m j - l

r

l

m

m

l ' * *

. . A A

tf*ki

i ^ l i A l f t f *

rt.rvTr.nnn

i n

r J n

. J n * H n ! * * M »

-

- '

- * -

1

1 ' .

.• _

*

•
•

•

•

•

•

•
•

•

•

•

•

De Nederlandse bevolking vindt de programma's van de publieke omroep in de domeinen nieuws en opinie pluriform.
K j CL f i n

Naleving
2011 2012

in 2015
j

uw wueiianqae oevoixing vinoi ae programma s van oe publieke omroep m de oomemen nieuws en opinie kwalitatief goed.
De publieke omroep continueer! de komende jaren hel aantal nieuwe eigen programmalomnats en -pilots en breidt deze waar mogelijk uil:
- Jaarlijks minimaal 20 pilots ol programmaformats (ontwikkelen]
- en programmering van minimaal vier nieuwe programmaformats.
Het programma-aanbod van Z®PP en Zigppelin onderscheidl zich jaariijks qua genremix en zendtijdverdeling van de geniemix, meetbaar
van die van de belangrijkste Nederlandse commerciéle programmakanalen voor kindertelevisie.
De jaarlijkse hoeveelheid zendtijd voor kinderen tussen 3-12 jaar wordt ten minste gecontinueerd ten opzichte van de vorige
concessieperiode

in 2015

•

De publieke omroep vergroot hel bereik van hel totaal van de toonaangevende radioprogrammakanalen onder jongere doelgroepen

•
•

•

•

•
•

De publieke omroep bereikt gemiddeld over de gehele concessieperiode wekelijks 86% van de Nederlanders.
De publieke omroep bereikt met het audioaanbod wekelijks de helft van alle Nederlanders
De publieke omroep heefl elk jaar minimaal één verbindende zender in de top drie van meest beluisterde radiozenders.
Nederland 3 vergroot hel bereik onder de publieksgroep 20-34 jaar

i<

•

in 2015
a
•
a
•

a
•

/•
H

/

•

• f f

11

4.1.1

Hel aanbod in de domeinen nieuws eri opinie draagt bij aan maalschappélijk debat en is agendasellend.

4.1.2

Radio 1 is hel meest invloedrijke agendasettende radioprogrammakanaal voor nieuws én opinie.

Tabel 2. Prestatieafspraak 2.1.1: De verdeling van de domeinenmix van het televisieaanbod in
procenten (tijdvak 00-24).
Domein
2008
2009
2010*
2011
-:2012 Verschil"
Nieuws
Opinie
Samenleving

26,5
12,2
16,3
24,5
13,8
6,8
100,1

24.9
12,9

25,2
13,8
16,1
23,7
15,5
5.7

22.4
24.1
1,7
16,8
18:4
1.6
16:2
15,5
-0.7
17,1
Expressie
25.6
24,2
22,6
-1.6
Kennis
14.3
13.5
14;6'
1.1
Amusement
5.2
6,8
4.8
-2,0
100.0^
Totaal
_.1ÖO,0_ _ : 9 9 . 9 ^ ^ 1 0 0 , 0
Totaal(uren)
2 1 . 2 8 1 " • 21.800
21:883 •" 22.116
9:9• Percentages wijken af van de Terugblik 2010 i.v.m. eeri oorrectievaridè'iéridtijd waarovèrde aandelen
zijn berekend.
" Verschil tussen 2011 en 2012 in procentpunten,
g.g. = geen gegevens
NB: Het televisieaanbod is inclusief kinderprogrammering van Z@pp en Z@ppe|in.

12

Tabel 3. Pres latjeafspraak 2.1.2: De optelsom van het aanbod op^de gezichtsbepalende televisieprogrammakanalen
onderscheidt zich jaarlijks qua genremix en zendtijdverdeling van de genremix, meetbaar van die van de belangrijkste
Nederlandse commerciële televisieprogrammakanalen (tijdvak 00-24).
j
SBS
Verschil'
(SBS6, NetS.
Veronica)
2010 2011 2012 2010 2011 2012 2010 2011 2012 2010 2011 2012
Verschil aandeel NPO t.o.v. dé commerciële zenders is groter of gelijk dan 1 procentpunt
Actualiteiten
6.7
8.7
8.7
10.8
0.5
0.0
0.0
0.0 !• o.o 0,0
6.5
10,8
0 2
9.7
Meningsvórming:
7;8
1.3
0.2
0,4
6.9
8.2
8,9
1.7
1.2
8,9
1,3
0.4
Educatie •
7,3
4,5
4.6
0,9
1.3
0.8 ' 0-3
6.3
3.9
3,8
0,7
Künstinformatie
4.5
0.6
0.4
3.0
3.3
0.5 1 0,1
0.8
2.4
3,0
3,9
2.7
Human actua
,6.3
6,8
8.2
5,8
6.9
6.5
3.8
2,3
2.2
3,6
1.5
2,6
2,8
2,5
,0.8
0,9
2.4
NL educatieve fictie
0.3
0.0 ' 0,0
0.0
2.5
2,1
Actuele sportinformatie
5.1
3.7
3.7
2.3
3.1
3.1 . 1,1
0.2
3.4
2.0
2.1
1.9
Populaire muziek
2.7
1.7
0.2
0.4
1.8
2.6
2,5
2,2
0.2 ' 0,4
1.9
1.1
0.7
2,4
0.7
Religiè"
2,6
' 0.6
0,5
2.0
1.8
4,2
2,4
Overige NL fictie
4,2
4,0
4,8
3,0
4.1
0.6
1,0
2.4
1.5
1:5
Buitenlandse educatieve fictie
1.6
1.2
2.8
0.0
1.8
1.4
1.6
0.0 ' 0,0
0.0
0.3
2.1
Educatieve q u i z " "
1.6,
1.2
0.0
0.1
0.0
0.0 . 0.7
0,2
1,6
1.6
i.2.
1.1
Verschil aandeel NPO t.o.v. de commerciële zenders is kleiner dan 1 procentpunt en groter dan -1 procentpunt
Genre

NPO
(NL1,2.3)

RTL
(RTL 4. 5, 7, 8)

, '

Human culture"
Satire
Klassieke muziek
Cabaret/kleinkunst
Overige muziek
Overige sportinformatie
Sportreportage
Nieuws

0.0
0.1
' 0,1
0,2
0.3
0.3
0,1
0,0
0.0
0.0
0,0
0,0
0.0
0.0
0,0
0.0
0,0
0.0
0,0
0.8
0.0
0.2:
1.1
3,3
3,9
0,4
1.8
1,3
1.3
16.3
15,9
16.8
16.7
16.2 16.4
0.4
2.2
0.2
1.1
b.o
0.4 ' 0.1
Factual
0,0
0.1
2.6
0.2
0,0
1.4
Verschil aandeel NPO t.o.v. de commerciële zenders is groter of gelijk dan -1 procen tjjunt
5i1
Ovérig amusement
4,2
2.7
6.3
4.9
4.9
4.3
5.0
6.2
7,7
5,8
8.2
8,0 '11.3
Human interest
9.9
9.8
3.8
4.4
6.4
Sen/ice
5,0
8.4
6.2
9.0
11.7
0.5
0.6
0.2
0.4
1,0
2,0^
16,8

0.8
0.5
0.3
0,2
0.3
0.5

0.6
0,5
0,1
0,3
0,0
0.3

0.0
0,0
0.0
0.0
1.0
2.0
16.6

!

0.2
0.1
0,0
0.0
0,0
0.0
0.9
17,7
0.8
0.1
4.0
11.7
7.3

0:8

Gem.
8,7
8,0
4.6
3.1
2.4
2.3
2.0
1:9
1.9
1.8
1.3
1.3

-1,5

0.4
0.3
0.2
0,3
0,0
-0,8
-0.3
-0.4
-0.2

0.5
0.3
0.1
0.3
0,0
-0,3
-0,8
-1,3
-1.1
-0.7

0.6
0.3
0.3
0.2
0.2
0.1
-0.3
-0.4
-0.7
-0.8

-1.5
-1.9
-6,3

-0.1
-2.9
-1.9

-1.5,
-5.0
-3.2

-1.0
-3.3
-3.8

0.4
0.6
0.2
0.4
0,5
0,8
0,4

13

2,5
2,0
lOiB
9.4
1.6
11.7
11.8
-4,0
-8.8
3.4
-8,6
7.7
9.8
9,0
7,3 28,0 24.7 22.4 44,3 40.8
37.6 -26.4 -23,8 -22,7
4.1
0,7
i.r
3,2
7
100,1 100,1 100,0 99,9Totaal
"IOO;Ó: 100:0 100.2 100,2
Totaal (uren)
3.753 3:784 3.761 2.568 2.806 2:843 1,968 2.091 2.062
Het verschil in procentpunten tussen het percentage van NLI - ï e n hefgémiddelde percentage van RTL en SBS.
* Dè categorie 'levensbeschouwing' is in 2011 opgesplitst in'religie'ën 'human cullufe'.
" De categorie 'overige spel en quiz' heette in 2010 'overige spelprogramma'.
• " De categorie 'educatieve quiz' heette in 2010 'kennis quiz'.
" " De categorie 'artistiek spel' is in 2011 nieuw geïntroduceerd.
NB: Het televisieaanbbd is inclusief kinderprogrammering van Z@pp en Z@ppèlin.
Óverige spel en quiz"*
Overige buitenlandse fictie
Levensbeschouwing"

-7,1
-24,3

mo

14

Tabel 4. Prestatieafspraak 2.6.1: Hel programma-aanbod van Z@PP en Z@ppelin onderscheidl zich jaarlijks qua genrémix en zendtijdverdeling
van dè genrèmix, meetbaar van die van de belangrijkste Nederlandse commerciële programmakanalen voor kindertelevisie (lijdvak 00-24).
Nickelodeon
Disney Channel:,
Disney XD
- • • — y
||.
uenre
2010 2011 2012 2010 2011 2012. 2010 ,2011 2012 2010 •2011 2012 2010 2011 2012
Gem:
Verschil aandeel NPO t.o.v. de commerciële zenders s qroterof gelijkdan 1 procentpunt
12.4
Nederlandse educatieve fictie
0.0
0.0
13.1 11.5
0.0~
0.0 ' 0.0
0,0
0,2
0,1
0,0
12.3
13.1
11.5
12.3
Overige Nederlandse fictie
12,7 16.7
9.5
4,2
1.5
0.0 j 0.0
3.4
0.0
4.9
0.0
3.4
7.2
9.7
16,2
11.0
Educatie
7,2
0.0
0.4
8,1
9.5
0,2
0,0
0.0
0,0
0,0
0.0
7.2
0.1
9.5
8.2
7.9
Overig amusement
8,6
8.0
8,9
2.3
0.0
0.2
0,4
8.1
1.0
1.0
0.0
0.0
0.0
8.2
7.5
8,0
Populaire muziek
5.3
4.3
2,6
0.2
0.2
0.0 i
0,6
0,1
0.90.3
0.1 ' 4,9
3,8
4,1
2.3
Human interest
3.0
3.8
3,1
0.0
0.0
0,0
0.0
0,0
0.0
0.0
0,0
0.0
3.0
3,8
3.1
3.3
Overige spel en quiz*"
3,2
4.0
3.2
0.3
1.3
1.5
0.0
0,0
0,0
0.0
0.0
0.1
3.1
3.6
2.7
3.1
Buitenlandse educatieve fictie
7.2
5:5
12.8
18.8
12,3
12,0
0.0 : 0.0
3,2
2,0
1,4
0.3
0.5
7.6
2.9
0.7
Nieuws 0.0
3:1
2.8
2.5
0.0
0.0
0,0
0.0
0,0
0,0
0.0
0.0
3.1
2.5
2,8
2,6
Service _
0.8 - 1.8
0.3
2.6
0.5
0.0
0.1 : o.i - 0,0:
0.0
0.0
0.1
0.6
1.7
2.5
1.6
Verschil aandeel NPO Lo.v. de commerciële zenders s kleiner dan 1 procentpunt er groler dan -1 procentpunt
Overige spörtinformatiè
2.2
0,0
1.0
0.3
0,0
O.Ö
0.0 I 0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
2.1
0,0
1.0
1,0
Arlisliek s p e l * " "
0.4
0.4
0,9
0.3
0.0
0,0
0.0
0.0
0,2
0.9
0.5
Human actua
0,0
1.5
0,0
0.0
0,0
0.0
0.0
0,5
0,0
0.0
0.0
0.0
0.0
1.3
0.0
0.4
Kunstinformatie
0.2
0,3
0,0
0,0
0.2
0.0 1 0,0
0.8,
0.0
0.0
0.0
0.0
0,2
0.2
0.2
0.1
Human culture
0,0
0,2
0.0
0,0
; 0,0
0,0
0,0
0.0
0,0
0,2
0,1
Religie0.0
0.0
0,0
0,1
! 0.0:
0,0
0.0
0.0
0,0
0.1
0.1
Educatieve quiz**'*
0.0
0,1
0,2
0,0
0.0
0,0
0.3 ! 0 A
0,0
0.0
0.0
0.0
0,0
0.2
-0,1
0,0
Verschil aandeel NPO t.o.v. de commerciële zenders is groter of gelijk dan -1 procënipunt
Overige buitenlandse fictie
36.4
33.0 24,8
74.3
80.3
83,6 99.5 | 97,8 95,1 94,0 92.7 99.3 -52,9 -57.3 -67.9
-59.3
Levensbeschouwing"
0.3
0,0
0,0 ,
0,0
0,3
Totaal
99.5
99.9 99,9 100.1 100.1 100,0 99.9 I 99,9 100,1 99,9 100.0 100,0
Totaal (uren)
774
794
808
840
905
906
673 ; 664 1.415 1:426 1.387 1.034
e r s c h

0

2

1

' Het verschil in procentpunten tussen het percentage van Z@pp en Z@ppelin en het gemiddelde percentage van Nickelodeon, Disney Channel en
Disney XD:
I
" De categorie 'lëvënsbëschouwing' is in 2011 opgesplitst in 'religie' en 'human culture'.
" ' De categorie 'overige spel en quiz' heette in 2010 'overige spelprogramma'.
" " De categorie 'artistiek spel' is in 2011 nieuw geïntroduceerd.
De categorie 'èducatieve quiz' heette in 2010 'kennis quiz'.

15

Tabel 5. Prestatieafspraak 3.1.1: De publieke omroep bereikt gemiddeld over de geheié
concessieperiode wekelijks 85% van de Nederlanders:
2009
2010
2011
Bereik van het videoaanbod (in procenten)
85,0
"86.1
84,8

2012

-

Gemiddeld bereik
* Nederland 1, Nededand 2 en Nederland 3

84,3
85,1

85;5

Tabel 6. Prestatieafspraak 3.1.2: De publieke omroep bereikt met het audioaanbod wekelijks de
helft van alle Nederlanders.
_
Bereik van het audioaanbod' (in procenten)

2009
45,7

2010
47,5

2011
48,1 .

2012"

46.6
' Radio 1, Radio 2. 3FM. Radio 4, Radio 5 Nostalgia en Radio 6.
" In verband met methodische wijzigingen in het NLO zijn de gegevens in 2012 niet te vergelijken met de
voorgaande jaren.
Tabel 7. Prestatieafspraak 3.1.3: De publieke omroep heeft elk jaar minimaal één verbindende
zender in de top drie van meest beluisterde radiozenders.
2010 "
2012'
2011
Luistertijd aandeel van het
Plaats 1. Radio 538
10,6
1116
11.2
audioaanbod (in procenten per
Plaats 2. Radio 2
10,0
10,0
9,9
radioprogrammakanaal)
Plaats 3. 3FM
9.6
9.7
9.9
• Ondanks de methodische wijzigingen in hèt NLO worden de gegevens ih 2012 op basis van
luistertijdaandeel vergelijkbaar geacht met de voorgaande jaren, dit in tegenstelling tot bereik.
Tabel 8. Prestatieafspraak 3.2:1: Nederland 3 vergroot het bereik onder de publieksgroep 20-34
jaar.
2009'
2010
2011
2012
Bereik van het videoaanbod (in procenten)
56.3"
55,6
54,1
52,3
• Referentiejaar zoals vastgesteld in het validatiedocument.
" Correctie NPO: in de rapportage over 2010 is per abuis 56,6 procent gerapporteerd in plaats van 56.3
procent.
Tabel 9. Prestatieafspraak 3.2.2: De publiéke omroep vergroot het bereik van het totaal van de
toonaangevende radioprogrammakanalen onder jongere doelgroepen.
Bereik van het audioaanbod" (in

15-24 jaar

2009*
32,4

2010
34,2

2011

35,4

201235,1
16

procenten per doelgroep)

25-34 jaar
42,4
45;1
46,1
'44.7
35-44 jaar
44,7
45,8
47,0
:44,2
' Referentiejaar zoals vastgesteld in het validatiedocument.
" Radio 1. Radio 2, 3FM. Radio 4, Radio 5 Nostalgia en Radio 6.
In verband met methodische wijzigingen in het NLO zijn de gegevens in 2012,niet te vergelijken met de
voorgaande jaren.

17

PostNL
Poltbust426 lllll 1200 BK Hilversum lllll

A(7 I 2 00BK I 2

€7,47
NEDERLAND
11.06.13
N c t S o t PB 8 2 6 8 S 7

NL

KaPt

COMMISSARIAAT

VODR

DE

MEDIA

Aangetekend

Brief: D-A-l
Pakket: B-P-3