Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2019–2020

35 304

Wijziging van enkele belastingwetten en enige
andere wetten (Wet fiscale maatregelen
Klimaatakkoord)

Nr. 3

MEMORIE VAN TOELICHTING
Inhoudsopgave
I.
1.
1.1.
1.2.
2.
2.1.
2.2.
2.3.
2.4.
3.
3.1.
3.2.
3.3.
4.
5.
5.1.
6.
7.
8.
9.
10.
11.
12.
II.

kst-35304-3
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2019

ALGEMEEN
Inleiding
Klimaatakkoord: op weg naar Parijs
Urgenda
Klimaatakkoord – mobiliteit
Bijtelling
Bpm en mrb emissievrije voertuigen en Plug-in Hybride
Elektrische Voertuigen
Aanpassing van het mrb-tarief voor bestelauto’s
Verhogen accijns op diesel
Klimaatakkoord – Gebouwde omgeving
Verschuiving energiebelasting van elektriciteit naar
aardgas
Opslag duurzame energie
Verlaging belastingdeel energierekening huishoudens
Klimaatakkoord – dekking: verhogen van het tarief van
de overdrachtsbelasting voor niet-woningen
Urgenda
Buitenlands afval in de heffing van afvalstoffenbelasting
betrekken
CO2-effecten
Budgettaire aspecten
EU-aspecten
Gevolgen voor burgers en bedrijfsleven
Uitvoeringskosten Belastingdienst
Advies en consultatie
Evaluaties
ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTING

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 35 304, nr. 3

2
2
2
3
3
4
6
7
8
8
8
9
11
12
12
12
13
13
15
15
15
16
16
16

1

I. ALGEMEEN
1. Inleiding
Dit wetsvoorstel bevat voorstellen ter uitwerking van de fiscale maatregelen uit het Klimaatakkoord, met uitzondering van de in het Klimaatakkoord voorziene introductie van een CO2-heffing voor de industrie en de
aanpassing van de salderingsregeling en de zogenoemde postcoderoos in
de energiebelasting. De uitwerking van de CO2-heffing kost meer tijd en
maakt daarom geen onderdeel uit van dit wetsvoorstel. Het streven is dat
de wetgeving voor deze heffing bij het Belastingplan 2021 aanhangig zal
worden gemaakt. Voor de aanpassing van de salderingsregeling en
postcoderoos wordt nog bezien hoe dit wetgevingstechnisch het best kan
worden geïmplementeerd. Ook bevat dit voorstel de uitwerking van een
fiscaal onderdeel van het door het kabinet op 28 juni 2019 gepresenteerde
Urgenda-pakket.
1.1. Klimaatakkoord: op weg naar Parijs
Op 28 juni 2019 heeft het kabinet het voorstel voor het Klimaatakkoord
naar de Tweede Kamer gestuurd.1 Dit Klimaatakkoord bevat voor de
sectoren industrie, elektriciteit, landbouw, mobiliteit en gebouwde
omgeving uitgewerkte plannen om broeikasgasemissies tegen te gaan. De
inzet van het kabinet is in 2030 een reductie van broeikasgasemissies van
49% ten opzichte van 1990. Met het Klimaatakkoord geeft Nederland
invulling aan de in het kader van het akkoord van Parijs aangegane
verplichting om klimaatverandering tegen te gaan. De internationale inzet
is erop gericht om de opwarming van de aarde «well below 2 degrees» te
houden. Het akkoord bevat in de sectoren mobiliteit, gebouwde omgeving
en industrie voorstellen waarbij ook het fiscale instrumentarium wordt
ingezet.
Verantwoordelijkheid nemen en kansen pakken
Met het Klimaatakkoord wil het kabinet niet alleen zijn verantwoordelijkheid nemen om in internationaal verband klimaatverandering tegen te
gaan maar ook alles doen wat nodig is om Nederland zelf leefbaar te
houden voor komende generaties. Dit is echter niet het gehele verhaal.
Een ambitieus klimaatbeleid biedt ook kansen voor onze economie, onze
welvaart en voor ons duurzame verdienvermogen. Door eerder te
beginnen creëert Nederland een voorsprong op andere landen, waarbij
nieuwe ideeën en technologieën naar het buitenland kunnen worden
geëxporteerd. Nederland versterkt hiermee zijn vestigingsklimaat.
Daarnaast biedt de transitie naar een duurzame economie kansen op meer
natuur en een betere gezondheid. Onze landbouw kan natuurinclusiever
en het transport kan bijdragen aan de gezondheid door het verminderen
van de uitstoot en de geluidsoverlast.
Eerlijk, haalbaar en betaalbaar
De reductieopgave van 49% moet worden gehaald op een manier die voor
iedereen haalbaar en betaalbaar is. Dat betekent dat de huishoudportemonnee zoveel mogelijk wordt ontzien en dat gezorgd wordt voor een
eerlijke verdeling van lasten tussen huishoudens en bedrijven, waarbij het
kabinet rekening houdt met het gelijke speelveld voor het bedrijfsleven.
Het kabinet neemt de daarvoor beschikbare tijd richting 2030 en 2050. Het
kabinet kiest daarbij voor de meest kosteneffectieve en toekomstbe1

Kamerstukken II 2018/19, 32 813, nr. 342, brief van 28 juni 2019 van de Minister van Economische Zaken en Klimaat.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 35 304, nr. 3

2

stendige aanpak en werkt tegelijkertijd aan een aantrekkelijk vestigingsklimaat waarin bedrijven worden aangespoord juist in Nederland te
investeren in duurzame innovatieve activiteiten.
1.2. Urgenda
Naast uitvoering aan het Klimaatakkoord geeft het kabinet uitvoering aan
het Urgenda-vonnis. In de brief van 28 juni 2019 heeft het kabinet de door
het kabinet voorgestane aanpak toegelicht.2 Het kabinet presenteert in die
brief een pakket maatregelen. Een van de maatregelen betreft het
betrekken van buitenlands afval in de heffing van de afvalstoffenbelasting.
Dit wetsvoorstel bevat het voorstel tot implementatie van deze fiscale
maatregel.
2. Klimaatakkoord – mobiliteit
In de mobiliteitssector worden voorstellen gedaan voor het versnellen van
de transitie naar emissievrij rijden.3 Op basis van de ingevolge de Wet
uitwerking Autobrief II in de betreffende wetten opgenomen horizonbepalingen zou de fiscale stimulering van emissievrije auto’s in 2021 worden
beëindigd. Ingevolge het Klimaatakkoord wordt dit aangepast en zet het
kabinet de fiscale stimulering met stapsgewijze aanpassingen door tot en
met 2025.
Het versnellen van de transitie naar emissievrij rijden leidt tot een bijdrage
aan de benodigde emissiereductie in de sector mobiliteit. De transitie leidt
ook tot andere maatschappelijke baten zoals meer luchtkwaliteit en stiller
verkeer. Het ingroeipercentage voor emissievrije auto’s komt met de
stimulering binnen de bestaande autobelastingen uit op 24% van het
aantal nieuw verkochte auto’s in 2025. Het kabinet zal, ten behoeve van de
volgende kabinetsformatie, onderzoek doen naar en voorbereidingen
schetsen en waar mogelijk of nodig deze voorbereidingen treffen voor een
ander systeem van autobelastingen gericht op het betalen naar gebruik na
2025. Daarbij zal ook het in het regeerakkoord opgenomen streven dat in
2030 alle nieuw te verkopen auto’s emissievrij zijn, worden meegenomen.
Bij de vormgeving van het pakket maatregelen ter stimulering van
emissievrij rijden hebben handelingsperspectief voor de automobilist en
betaalbaarheid een belangrijke rol gespeeld. In het dekkingspakket (ter
dekking van de aan de stimulering van emissievrij rijden verbonden
kosten) is geen sprake van lastenverhoging op bezit voor de fossiele
rijder. Wel is er, in de vorm van een zeer beperkte verhoging van de
accijns op diesel, sprake van een lichte lastenverhoging op het gebruik
van een fossiele auto. De accijns op diesel wordt per 2021 verhoogd met 1
cent per liter en per 2023 wederom met 1 cent per liter.
De ontwikkeling van het emissievrij rijden is inherent onzeker. In het
Klimaatakkoord is daarom voorzien in een «hand aan de kraan»systematiek die het mogelijk maakt om in te grijpen als er sprake is van
een ontwikkeling die afwijkt van het beoogde ingroeipad, bijvoorbeeld als
er substantieel meer of substantieel minder elektrische auto’s worden
verkocht dan voorzien. Indien de ontwikkeling afwijkt van het voorspelde

2

Brief van 28 juni 2019 van de Minister van Economische Zaken en Klimaat (Kamerstukken II
2018/19, 32 813, nr. 341).
3
In het Klimaatakkoord is aangegeven dat de overheid de fiscale maatregelen uitwerkt en
verankert in Autobrief III. Het kabinet geeft er de voorkeur aan de fiscale maatregelen uit het
Klimaatakkoord, met inbegrip van de maatregelen op het gebied van de mobiliteit, in dit
samenvattende wetsvoorstel op te nemen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 35 304, nr. 3

3

pad, zal het kabinet een voorstel voor aanpassing van de mate van
stimulering doen.
De omvang van de aanpassing is afhankelijk van de omvang van de
afwijking. Deze bijstelling geldt zowel naar boven als naar beneden.
De ontwikkelingen zullen maandelijks worden gemonitord. Op basis van
eerste 4 maanden in jaar t vindt een eerste voorspelling plaats op basis
van de totale ontwikkeling in jaar t en de realisatie van jaar t-1. Indien deze
voorspelling afwijkt van het eerder voorspelde pad is het mogelijk een
voorstel te formuleren (noodrem) voor aanpassing van fiscale maatregelen ten behoeve van het Belastingplan voor jaar t + 1 die in september
jaar t wordt gepubliceerd (input hiervoor in juni jaar t).
Naast de maandelijkse monitoring en jaarlijkse toetsing zal op een aantal
momenten een uitgebreidere evaluatie worden uitgevoerd:
• 2022/2023 (tussenevaluatie);
• 2024 (integrale evaluatie);
• 2027/2028 (tussenevaluatie);
• 2030 (eindevaluatie klimaatakkoord).
Voor een uitgebreidere toelichting wordt verwezen naar de bijlage bij de
brief van de Minister van Economische Zaken en Klimaat over de
kabinetsaanpak Klimaatbeleid.4
2.1. Bijtelling
Zonder nadere maatregelen stopt ingevolge de huidige wetgeving met
ingang van 2021 de fiscale stimulering van emissievrije auto’s. Dat houdt
onder andere in dat de korting op de bijtelling5 voor de emissievrije auto
van de zaak met ingang van 2021 zou worden beëindigd en dat voor
nieuwe emissievrije auto’s van de zaak vanaf 2021 weer het algemene
bijtellingspercentage van 22% van toepassing wordt. In het Klimaatakkoord is benadrukt dat het streven is dat uiterlijk 2030 alle nieuwe auto’s
emissievrij zijn. Om die reden stelt het kabinet voor om de fiscale
stimulering van emissievrije auto’s ook na 2020 voort te zetten. De fiscale
stimulering is techniekneutraal en geldt voor alle emissievrije auto’s, dus
zowel voor volledig batterijaangedreven elektrische auto’s als voor
bijvoorbeeld auto’s waarvan de motor wordt aangedreven door waterstof.
Op dit moment is de volledig batterijaangedreven elektrische auto de
meest gangbare emissievrije auto. Om die reden wordt in deze paragraaf
verder alleen nog gesproken over elektrische auto’s.
De huidige korting op de bijtelling zal derhalve ook na 2020 voor nieuwe
elektrische auto’s van de zaak worden gecontinueerd. Omdat de
meerkosten van de elektrische auto ten opzichte van de door fossiele
brandstoffen aangedreven auto’s naar verwachting zullen afnemen, kan
ook de mate van fiscale stimulering dienovereenkomstig worden
verlaagd. Het voorstel houdt in dat de korting op de bijtelling in stappen
zal worden afgebouwd tot uiteindelijk nul vanaf 1 januari 2026. In dat jaar
gaat voor nieuwe elektrische auto’s van de zaak dan ook het algemene
bijtellingspercentage van 22% gelden. De zogenoemde cap, zijnde het
4
5

Kamerstukken II 2018/19, 32 813, nr. 342, p. 23 en 24.
Mensen die een auto van de zaak ook privé mogen gebruiken, moeten over de waarde van dit
voordeel belasting betalen. De waarde van het privévoordeel wordt vastgesteld door middel
van een forfait. In het spraakgebruik is dit de zogenoemde bijtelling privégebruik van de auto
van de zaak. Het gaat zowel om het voordeel van de auto van de zaak die ook voor privédoeleinden aan de werknemer ter beschikking is gesteld als om de onttrekking in de winstsfeer van
de auto van de zaak die de ondernemer of resultaatgenieter ook voor privédoeleinden ter
beschikking staat.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 35 304, nr. 3

4

deel van de catalogusprijs waarop de korting van thans 18%-punt van
toepassing is (op dit moment geldt een cap van € 50.000 waardoor de
korting op de bijtelling nu maximaal € 9.000 bedraagt), wordt op grond
van de voorgestelde wijzigingen in 2021 verlaagd tot € 40.000 en daarna
niet meer aangepast. Met ingang van 1 januari 2026 verliest de cap zijn
belang omdat volgens de voorgestelde wijzigingen op dat moment ook de
korting op de bijtelling is afgeschaft.
Zoals aangegeven in het klimaatakkoord zijn partijen het erover eens dat
de onzekerheid na 2025 groot is. Het kabinet zal daarom, ten behoeve van
de volgende kabinetsformatie, varianten van betalen naar gebruik
onderzoeken, voorbereidingen schetsen en waar mogelijk of nodig deze
voorbereidingen treffen. Daarbij zal ook het in het regeerakkoord
opgenomen streven dat in 2030 alle nieuw te verkopen auto’s emissievrij
zijn, worden meegenomen.
In overeenstemming met de afspraken in het Klimaatakkoord wordt bij de
stimulering van elektrische auto’s meer rekening gehouden met de
ontwikkelingen in de markt. De verkoopcijfers van elektrische voertuigen
tonen aan dat de verkoop van elektrische auto’s aanvankelijk achterbleef
bij de ramingen, maar dat het gevoerde beleid succesvol is en dat de
verkopen de verwachtingen van de Wet uitwerking Autobrief II inmiddels
ruimschoots overtreffen. In 2018 zijn ongeveer twee keer zoveel
elektrische auto’s verkocht als verwacht. De verkopen tot nu toe in 2019
laten zien dat ook in 2019 meer elektrische auto’s zullen worden verkocht
dan eerder geraamd. Een dergelijke stijging van de verkopen is een
aanwijzing dat de mate van stimulering waarschijnlijk hoger is dan
noodzakelijk om het gewenste doel te bereiken. Dat is voor het kabinet
aanleiding om al met ingang van 1 januari 2020 over te gaan tot een
verlaging van de korting op de bijtelling voor elektrische auto’s en een
verlaging van de cap. De korting op de bijtelling bedraagt zoals gezegd op
dit moment 18%-punt. Het kabinet stelt voor met ingang van 1 januari
2020 deze korting te verlagen tot 14%-punt en tegelijkertijd de cap te
verlagen tot € 45.000 waardoor in 2020 de korting maximaal € 6.300
bedraagt.
In de hierna opgenomen tabel is voor (in het betreffende jaar) nieuwe
auto’s het verloop weergegeven van de voorgestelde korting op de
bijtelling en de voorgestelde aanpassingen van de cap vanaf 1 januari
2020 tot en met 1 januari 2026. In de tabel is ook aangegeven wat in die
jaren na toepassing van de verlaagde korting en de verlaagde cap de
maximale korting wordt.
Tabel 1: verloop voorgestelde korting bijtelling en hoogte cap voor nieuwe auto’s
Maatregel
Korting op de
bijtelling (in %-punt)
Hoogte cap in euro’s
Maximale korting in
euro’s

2020

2021

2022

2023

2024

2025

2026 e.v.

14
45.000

10
40.000

6
40.000

6
40.000

6
40.000

5
40.000

–
n.v.t.

6.300

4.000

2.400

2.400

2.400

2.000

n.v.t.

In de hierna opgenomen grafiek is inzichtelijk gemaakt wat bij verschillende catalogusprijzen de effectieve bijtelling op grond van dit
wetsvoorstel wordt voor de elektrische auto in de verschillende jaren tot
en met 2026. Ter vergelijking is daarin ook opgenomen de effectieve
bijtelling zoals die geldt in 2019. De effectieve bijtelling voor bijvoorbeeld
een auto met een catalogusprijs van € 70.000 en een datum eerste
toelating in 2021 wordt 16,29%, zijnde 12% over de eerste € 40.000 en

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 35 304, nr. 3

5

22% over het restant van € 30.000.6 In de grafiek zijn de verschillende
effectieve bijtellingspercentages ook afgezet tegen het algemene
bijtellingspercentage van 22% waardoor ook de steeds kleiner wordende
verschillen tussen beide percentages inzichtelijk worden.

Figuur: weergave effectieve bijtelling

De in de tabel genoemde kortingen op de bijtelling en de daarin
genoemde cap’s blijven voor auto’s met een in dat jaar gelegen datum van
eerste toelating van toepassing gedurende 60 maanden na de eerste dag
van de maand volgend op die datum van eerste toelating. De datum van
eerste toelating is de datum waarop de auto voor de eerste maal op de
weg is toegelaten. Voor een elektrische auto met een datum van eerste
toelating van bijvoorbeeld 1 juni 2021 geldt op grond van het wetsvoorstel
een korting op de bijtelling van 12%-punt en een cap van € 40.000. Deze
auto behoudt deze bijtelling en cap dan tot 1 juli 2026. Voor een
elektrische auto met een datum van eerste toelating in april 2025 blijft de
korting van 5%-punt dan tot 1 mei 2030 van toepassing.
De cap is niet van toepassing op auto’s met een motor die kan worden
gevoed met waterstof. Voor die auto’s is de korting op de bijtelling niet
gemaximeerd. In het Klimaatakkoord is afgesproken om deze uitzondering
uit te breiden tot zonnecelauto’s. Op dit moment wordt onderzocht op
welke wijze de zonnecelauto moet worden gedefinieerd om zeker te
stellen dat deze uitzondering op de toepassing van de cap op de juiste
wijze wordt vormgegeven. Het kabinet zal met Prinsjesdag 2020 met een
voorstel komen om deze uitzondering met ingang van 1 januari 2021 te
realiseren.
2.2. Bpm en mrb emissievrije voertuigen en Plug-in Hybride Elektrische
Voertuigen
–

6

Voor emissievrije voertuigen en Plug-in Hybride Elektrische Voertuigen
(PHEV’s) gelden in de belasting van personenauto’s en motorrijwielen
(bpm) en de motorrijtuigenbelasting (mrb) enkele fiscale voordelen die
met ingang van 1 januari 2021 zullen aflopen. In overeenstemming met
Totale bijtelling is (12% x € 40.000) + (22% x € 30.000) = € 11.400. Afgezet tegen de catalogusprijs van € 70.000 is dit 16,29%.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 35 304, nr. 3

6

–

–

–

de afspraken uit het Klimaatakkoord worden deze fiscale voordelen als
volgt verlengd. Het nihiltarief in de bpm voor emissievrije auto’s wordt
verlengd tot en met 2024. Vanaf 2025 geldt voor personenauto’s met
een CO2-uitstoot van 0 gram per kilometer de vaste voet van € 360
(prijzen 2019).
Het nihiltarief in de mrb voor een personenauto met een CO2-uitstoot
van 0 gram per kilometer wordt verlengd tot en met 2024. In 2025
betaalt men voor deze personenauto’s 25% van het dan geldende
reguliere mrb-tarief. Vanaf 2026 betaalt men voor deze personenauto’s
100% van het reguliere mrb-tarief. Deze wijziging geldt naast personenauto’s ook voor bestelauto’s, motorrijwielen, vrachtauto’s, rijdende
winkels, autobussen en buitenlandse motorrijtuigen.
In de mrb geldt een halftarief voor een personenauto met een
CO2-uitstoot van meer dan 0 maar niet meer dan 50 gram per
kilometer. In de praktijk voldoen tot op heden uitsluitend PHEV’s aan
dit criterium. Dit halftarief in de mrb wordt verlengd tot en met 2024. In
2025 wordt dit halftarief omgezet in een driekwarttarief. Per 2026
vervalt het driekwarttarief en geldt het volledige tarief.
De huidige correctiefactor voor de massa van PHEV voor bestelauto’s
wordt verlengd tot en met 2025. Deze correctiefactor bestaat vanwege
het zwaardere gewicht van PHEV ten opzichte van conventionele
auto’s, veroorzaakt door de aanwezige batterij.

Tot slot dient te worden opgemerkt dat als gevolg van de Wet uitwerking
Autobrief II de bpm-tarieven in de periode 2017 tot en met 2020 jaarlijks
worden aangescherpt om gelijke tred te houden met het jaarlijks
CO2-zuiniger worden van nieuwe auto’s. Hiermee wordt budgettaire
derving door zogenoemde grondslagerosie voorkomen. Door Europese
CO2-normen voor 2025 en 2030 zullen nieuwe auto’s ook in de periode
richting 2030 jaarlijks CO2-zuiniger worden. Met deze ontwikkeling is, voor
wat betreft de raming van de bpm, in de budgettaire tabellen van het
Klimaatakkoord rekening gehouden. Voor de periode na 2020 dient dan
ook eenzelfde jaarlijkse aanscherping van de bpm-tarieven te worden
aangebracht. Anders volgt een budgettaire derving. Een dergelijke
aanscherping van de bpm-tarieven is geen onderdeel van dit wetsvoorstel
en wordt op een later tijdstip in de wet verankerd.
2.3. Aanpassing van het mrb-tarief voor bestelauto’s
Voor bestelauto’s van ondernemers geldt voor de mrb een verlaagd tarief.
In het Klimaatakkoord is overeengekomen deze tarieven geleidelijk te
laten oplopen volgens de in het Klimaatakkoord overeengekomen tabel.
De bedragen in deze tabel zijn in constante prijzen 2021. Het betreft een
jaarlijkse stijging van gemiddeld € 24 per jaar (op jaarbasis) vanaf 2021 tot
en met 2024. In 2025 wordt het tarief verlaagd met gemiddeld € 24 (op
jaarbasis). Deze verhogingen en verlaging worden bewerkstelligd door de
tarieven procentueel te verhogen dan wel te verlagen. Hierdoor gaat de
mrb voor lichtere bestelauto’s met minder dan € 24 omhoog, terwijl de
mrb voor zwaardere bestelauto’s met meer dan € 24 zal stijgen. De
tariefaanpassingen moeten jaarlijks worden geïndexeerd. Dit gebeurt
automatisch door de procentuele benadering. De procentuele verhogingen en verlaging worden effectief ook over de bestaande tarieven
toegepast. Hiermee is rekening gehouden bij het vaststellen van de
procentuele verhogingen en verlaging. Omdat de bestaande tarieven
stijgen zijn de benodigde procentuele verhogingen en de verlaging steeds
lager.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 35 304, nr. 3

7

Tabel 2: overzicht aanpassing tarief mrb voor bestelauto’s
Maatregel
Procentuele
verhoging per jaar
ten opzichte van het
jaar daarvoor (in %)
Gemiddelde
verhoging per jaar
per bestelbus (€) ten
opzichte van het jaar
2020

2020

2021

2022

2023

2024

2025

2026

2027

2028

2029

2030

0

+ 5,25

+ 4,99

+ 4,75

+ 4,54

– 4,34

–

–

–

–

–

0

24

48

72

96

72

72

72

72

72

72

2.4. Verhogen accijns op diesel
De accijns op diesel gaat vanaf 1 januari 2021 met 1 cent per liter omhoog.
Op 1 januari 2023 gaat de accijns op diesel wederom met 1 cent per liter
omhoog. De middelen die door deze maatregel vrijkomen, worden
aangewend ter dekking van de voorstellen uit het Klimaatakkoord.
3. Klimaatakkoord – Gebouwde omgeving
In de sector gebouwde omgeving wordt gestart met het verduurzamen
van de woningvoorraad. Daarbij zal een wijkgerichte aanpak worden
gehanteerd. Uitgangspunt daarbij is dat steeds meer huishoudens –
kopers en huurders – de kosten voor verduurzaming via een lagere
energierekening terug kunnen verdienen. Verduurzaming en woonlastenneutraliteit komen binnen bereik door een onderling samenhangend
pakket van maatregelen zoals kostenreductie, een betaalbare energierekening die verduurzamen lonend maakt, subsidies en aantrekkelijke
financiering. Er komt een warmtefonds en er komen subsidies voor
isolatie.
3.1. Verschuiving energiebelasting van elektriciteit naar aardgas
Het kabinet stelt voor de tarieven van de energiebelasting conform het
Klimaatakkoord aan te passen zodat een sterkere prikkel ontstaat om te
verduurzamen doordat investeringen in verduurzaming zich sneller
terugverdienen. Door aardgas zwaarder te belasten en elektriciteit juist
minder, wordt de overstap van aardgas naar elektrische en meer
duurzame warmteopties aantrekkelijker. Daarnaast wordt de belastingvermindering op de energiebelasting verhoogd. Hier profiteren huishoudens
meer van dan bedrijven zodat een lastenverlichting voor huishoudens
optreedt. Dit geldt ook voor huishoudens die nu nog niet kunnen of willen
investeren in verduurzaming. In 2023 zal worden bezien of de voorgenomen verhoging van de energiebelasting op aardgas, gelet op de
autonome ontwikkeling van de marktprijzen van aardgas, nog nodig is om
de gewenste verduurzamingsprikkels te behouden.
Concreet wordt de energiebelasting in de eerste schijf op aardgas in 2020
verhoogd met 4 cent per m3. In de 6 jaar daarna wordt dit tarief jaarlijks
verder verhoogd met telkens 1 cent per m3. In het verlengde hiervan
wordt het tarief voor de glastuinbouw in de eerste schijf voor aardgas
evenredig verhoogd, met 0,642 cent per m3in 2020 en met 0,161 cent per
m3 in de 6 jaar daarna. De budgettaire opbrengst van de verhoging van de
energiebelasting op aardgas wordt gebruikt om de belastingvermindering
in de energiebelasting te verhogen en de energiebelasting in de eerste
schijf op elektriciteit te verlagen. Omdat naar verwachting richting 2030
steeds minder aardgas zal worden verbruikt, daalt ook de geraamde
budgettaire opbrengst van de verhoging van de belasting op aardgas.
Daarom wordt de terugsluis van deze opbrengst via een hogere belasting-

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 35 304, nr. 3

8

vermindering en een lagere belasting op elektriciteit in respectievelijk
2026 en 2028 bijgesteld.
3.2. Opslag duurzame energie
Daarnaast doet het kabinet een voorstel voor de tarieven van de opslag
duurzame energie (ODE) voor 2020. Tot op heden is bij de tariefstelling
van de ODE steeds het uitgangspunt gehanteerd dat de helft van de lasten
neerslaat bij huishoudens, en de andere helft bij bedrijven. Het kabinet
stelt nu voor de tarieven zo vast te stellen dat 33% van de lasten neerslaat
bij huishoudens, en 67% bij bedrijven. Om dit te bereiken is in het
Klimaatakkoord afgesproken de ODE in de 3e en 4e schijf verder te
verhogen. Deze verhoging slaat neer bij grootverbruikers. De opbrengst
van deze verhoging wordt gebruikt om de belastingvermindering in de
energiebelasting te verhogen. Dit zorgt voor een lastenvermindering voor
met name huishoudens. Per saldo resulteert dit in de beoogde lastenverdeling tussen huishoudens en bedrijven. De jaarlijkse tarieven voor de
ODE zullen ook na 2020 steeds vastgesteld worden conform de afspraken
in het Klimaatakkoord.
Ook wordt voorgesteld de citeertitel van de Wet opslag duurzame energie
(Wet ODE) te wijzigen in Wet opslag duurzame energie- en klimaattransitie. De ODE is een heffing op het verbruik van elektriciteit en aardgas die
dient ter financiering van de met de subsidieregeling Stimulering
Duurzame Energieproductie (SDE+) samenhangende kasuitgaven. De
opbrengsten van de ODE vloeien naar de algemene begrotingsmiddelen.
Wijziging naam ODE
In het regeerakkoord is aangekondigd dat de kasuitgaven voor de SDE+ in
de toekomst niet alleen voor stimulering van duurzame energieproductie
zullen worden besteed, maar dat de middelen ook voor andersoortige
projecten ten behoeve van de reductie van broeikasgassen kunnen
worden ingezet. Deze verbreding van de SDE+ naar de nieuwe SDE++regeling wordt in de uitwerking van het Klimaatakkoord geconcretiseerd.
Het Besluit stimulering duurzame energieproductie (Besluit SDE+) wordt
eveneens aangepast om de verbreding te accommoderen. In lijn hiermee
wordt voorgesteld de ODE in het vervolg de opslag duurzame energie- en
klimaattransitie (ODE) te noemen.
Lastenverdeling
Omdat de voorziene uitgaven aan de SDE++ toenemen om de doelstellingen van het regeerakkoord te kunnen realiseren, zullen de tarieven die
bij onderhavig wetsvoorstel worden voorgesteld ter dekking van de
toenemende uitgaven ook moeten worden verhoogd. Bij het afsluiten van
het regeerakkoord zijn voor 2020 ex-ante-kasuitgaven voor de SDE++
geraamd van € 2.411 miljoen. Voor 2019 waren de ex-ante geraamde
kasuitgaven € 1.730 miljoen.
De energie- en klimaattransitie kan alleen draagvlak genieten als deze
voor iedereen betaalbaar is en blijft. Daarom zet het kabinet in op een zo
kosteneffectief mogelijke transitie, waarbij de middelen worden besteed
aan projecten die de doelstellingen tegen zo laag mogelijke kosten
realiseren. Waar voor de besteding van de middelen kosteneffectiviteit als
uitgangspunt geldt, is een eerlijke verdeling van de ODE-lasten het
uitgangspunt aan de kant van de bekostiging. In de lastenverdeling wordt
behoedzaam een balans gezocht tussen de effecten van belastingen op de
huishoudportemonnee enerzijds, en de gevolgen voor de concurrentiepositie van het bedrijfsleven anderzijds.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 35 304, nr. 3

9

Tot op heden was het uitgangspunt voor de ODE een lastenverdeling
waarbij 50% van de lasten op huishoudens en 50% van de lasten op
bedrijven drukten. Deze lastenverdeling is in dit wetsvoorstel opnieuw
gewogen. Het kabinet is daarbij van mening dat met name grootverbruikers, waaronder de industrie, een hogere ODE-bijdrage moeten
leveren. In dit wetsvoorstel wordt daarom de lastenverdeling tussen
huishoudens en bedrijven aangepast, waarbij per 2020 33% van de lasten
drukken op huishoudens en 67% op bedrijven. De totale bijdrage van
huishoudens aan de ODE daalt in 2020 ten opzichte van 2019. De mate
waarin specifieke huishoudens hiervan profiteren is afhankelijk van het
individuele verbruik. Door de voorgestelde tariefstelling in 2020 draagt de
sector industrie in 2020 circa € 390 miljoen bij aan de opbrengst van de
ODE. De hierna opgenomen tabel geeft een indicatief inzicht in de
gevolgen van de verschuiving van de lasten in de ODE per 2020 voor
diverse bedrijfstypen, waaronder mkb-bedrijven. De daadwerkelijke lasten
per bedrijf zijn afhankelijk van het energieverbruik. Ook binnen bedrijfstypen zal hierin spreiding optreden.
Tabel 3: effecten per bedrijfstype
Bedrijfstype

Kleine detailhandel (mkb)
Bakkersbedrijf met één winkel (mkb)
Groothandelsbedrijf (mkb)
Kerk (incl. teruggaafregeling 50%)
Basisschool
Bedrijf gezondheidszorg
Glastuinbouwbedrijf
Bedrijf foodsector
Academisch ziekenhuis
Chemiebedrijf

2019

2020
50:50 verdeling

2020
33:67 verdeling

643
1.791
1.864
706
2.949
2.499
4.898
15.029
111.932
161.752

903
2.452
2.574
1.010
4.174
3.498
6.755
21.406
151.349
217.528

870
2.630
2.593
994
4.246
3.676
7.988
28.233
289.747
469.537

Voorgestelde tarieven
De hierna opgenomen tabellen geven inzicht in de voorgestelde tarieven
en opbrengst van de ODE voor 2020. Onderdeel van de tariefstelling van
de ODE voor 2020 is een verhoging van de belastingvermindering in de
energiebelasting met € 55. Daarmee wordt de beoogde lastenverdeling
tussen huishoudens en bedrijven bereikt. Een verhoging van de belastingvermindering leidt tot een lastenverlichting voor met name huishoudens.
Overwogen is om een aparte belastingvermindering in de Wet ODE op te
nemen. Dat zou echter tot een complexiteitsverhoging voor de Belastingdienst en energieleveranciers leiden, terwijl met een verhoging van de
belastingvermindering in de energiebelasting materieel hetzelfde resultaat
wordt bereikt. Daarom heeft het kabinet besloten de belastingvermindering in de energiebelasting te verhogen als onderdeel van de tariefstelling van de ODE.
Tabel 4: Tarieven opslag duurzame energie- en klimaattransitie (ODE) 2020

Aardgas in cent/m3
0–170.000 m3
170.000–1.000.000 m3
1.000.000–10.000.000 m3
> 10.000.000 m3
Tarief glastuinbouw
0–170.000 m3
170.000–1.000.000 m3
1.000.000–10.000.000 m3
>10.000.000 m3
Elektriciteit in cent/kWh

2019

2020

mutatie

5,24
1,61
0,59
0,31

7,75
2,14
2,12
2,12

2,51
0,53
1,53
1,81

0,84
0,61
0,59
0,31

1,24
0,81
2,12
2,12

0,40
0,20
1,53
1,81

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 35 304, nr. 3

10

0–10.000 kWh
10.000–50.000 kWh
50.000–10.000.000 kWh
>= 10.000.000 kWh

2019

2020

mutatie

1,89
2,78
0,74
0,03

2,73
3,75
2,05
0,04

0,84
0,97
1,31
0,01

55

55

Belastingvermindering

Tabel 5: opbrengst en lastenverdeling opslag duurzame energie- en klimaattransitie
(ODE) 2020

Aardgas in cent/m3
0–170.000 m3
170.000–1.000.000 m3
1.000.000–10.000.000 m3
> 10.000.000 m3
Tarief glastuinbouw
0–170.000 m3
170.000–1.000.000 m3
1.000.000–10.000.000 m3
> 10.000.000 m3
Elektriciteit in cent/KWh
0–10.000 kWh
10.000–50.000 kWh
50.000–10.000.000 kWh
>= 10.000.000 kWh
Totaal lasten ODE
Aandeel in lasten
Belastingvermindering
Totaal na belastingvermindering
Aandeel in lasten
1
2

Tarieven
ODE 2020

Opbrengst
2020
in mln. euro

wv. burgers

wv. bedrijven

7,75
2,14
2,12
2,12

985
25
37
55

675

310
25
37
55

1,24
0,81
2,12
2,12

8
4
01
02

2,73
3,75
2,05
0,04

662
326
745
4
2.851

55

8
4

516

1.191
42%

146
326
745
4
1.660
58%

– 440

– 405

– 35

2.411

786
33%

1.625
67%

Opgenomen in de opbrengst van de reguliere derde schijf voor aardgas.
Opgenomen in de opbrengst van de reguliere vierde schijf voor aardgas.

3.3. Verlaging belastingdeel energierekening huishoudens
Naast de aanpassing in de energiebelasting en de andere lastenverdeling
in de ODE stelt het kabinet middelen beschikbaar om het belastingdeel
van de energierekening voor een huishouden met een gemiddeld
verondersteld verbruik7 in 2020 met € 100 te verlagen, in 2021 niet te
laten stijgen en de stijging na 2021 te beperken. Hiertoe wordt de
belastingvermindering in de energiebelasting verhoogd. Het verhogen
van de belastingvermindering zorgt voor een verlaging van het belastingdeel binnen de energierekening. De laagste en middeninkomensgroepen profiteren relatief gezien het meest van deze wijziging. Een
verdere verhoging van de belastingvermindering in de energiebelasting
met € 55 is onderdeel van het voorstel voor de tariefstelling van de ODE
voor 2020. Deze wijziging is hiervoor toegelicht in paragraaf 3.2. Alle in de
paragrafen 3.1, 3.2 en 3.3 bedoelde aanpassingen in de energiebelasting
zijn in de hierna opgenomen tabel gezamenlijk weergegeven.

7

Hierbij gaat het kabinet op basis van een actualisatie van de Nationale Energieverkenning 2017
van het Planbureau voor de Leefomgeving (bijlage bij Kamerstukken II 2018/19, 30 196, nr. 632)
uit van een gemiddeld verbruik van 1.179 m3 gas en 2525 kWh elektriciteit.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 35 304, nr. 3

11

Tabel 6: Aanpassingen tarieven energiebelasting

2020
2021
2022
2023
2024
2025
2026
2028

Eerste schijf
aardgas
(0–170.000 m3)
in cent/m3

Verlaagd tarief
eerste schijf
aardgas
(0–170.000 m3)
in cent/m3

Eerste schijf
elektriciteit
(0–10.000 kWh)
in cent/kWh

Belastingvermindering in €

+4
+1
+1
+1
+1
+1
+1
0

+0,642
+0,161
+0,161
+0,161
+0,161
+0,161
+0,161
0

0
– 0,49
– 0,36
– 0,35
– 0,4
– 0,4
– 0,4
+ 0,1

+ 178,14
+ 20,54
0
0
0
0
– 9,58
0

4. Klimaatakkoord – dekking: verhogen van het tarief van de overdrachtsbelasting voor niet-woningen
Het kabinet stelt voor om het tarief van de overdrachtsbelasting voor
niet-woningen te verhogen met 1%-punt. Het tarief gaat daardoor van 6%
naar 7%. Niet-woningen zijn bijvoorbeeld bedrijfsgebouwen, bedrijfsruimten, grond die bestemd is voor woningbouw en hotels en pensions.
De verhoging geldt niet voor de verkrijging van woningen. Daarop blijft
het verlaagde tarief van 2% van toepassing. De middelen die door deze
maatregel vrijkomen, worden aangewend ter dekking van de voorstellen
uit het Klimaatakkoord. De verhoging van het algemene tarief treedt in
werking met ingang van 1 januari 2021.
Met deze maatregel beoogt het kabinet bij de dekking van het klimaatakkoord de burger te ontzien en het bedrijfsleven te laten meebetalen.
Daarbij kiest het kabinet voor een bestaande knop binnen de fiscaliteit op
rijksniveau, die tevens uitvoerbaar is. Het verhogen van de overdrachtsbelasting van niet-woningen voldoet hieraan. De afbakening tussen
woningen en niet-woningen verandert namelijk niet, waardoor de
maatregel niet leidt tot nieuwe afbakeningsvraagstukken. Het aantal
vragen en procedures over het onderscheid tussen woningen en
niet-woningen neemt naar verwachting wel toe, omdat het fiscale belang
van het onderscheid 1%-punt groter wordt. Met een structurele
uitbreiding van de personele capaciteit bij de Belastingdienst met 3,5 fte
kunnen de uitvoeringsgevolgen hiervan worden opgevangen.
5. Urgenda
In de brief van de Minister van Economische Zaken en Klimaat van 28 juni
2019 over de uitvoering van het Urgenda-vonnis heeft het kabinet een
pakket aan maatregelen aangekondigd die een bijdrage leveren aan het
realiseren van de reductie van de nationale uitstoot van broeikasgassen
op korte termijn.8 Op basis van het Urgenda-vonnis is het kabinet
gehouden om in 2020 de nationale uitstoot van broeikasgassen met 25%
te reduceren ten opzichte van 1990. Het in dit wetsvoorstel opgenomen
voorstel op fiscaal gebied ziet op de afvalstoffenbelasting.
5.1. Buitenlands afval in de heffing van afvalstoffenbelasting betrekken
Het kabinet stelt voor om afvalstoffen die uit het buitenland zijn overgebracht naar Nederland om hier te worden verwijderd (in de regel om te
worden verbrand) in de heffing van de afvalstoffenbelasting te betrekken.
Op dit moment komt ongeveer 25% van de afvalstoffen die in Neder8

Kamerstukken II 2018/19, 32 813, nr. 341.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 35 304, nr. 3

12

landse afvalverbrandingsinstallaties worden verbrand uit het buitenland.
Deze afvalverbranding leidt tot CO2-uitstoot en milieuvervuiling in
Nederland. Over het verwijderen (storten of verbranden) van Nederlandse
afvalstoffen wordt sinds 2015 afvalstoffenbelasting geheven. Met deze
maatregel wordt ook het storten of verbranden van afvalstoffen die uit het
buitenland naar Nederland zijn overgebracht in de heffing van afvalstoffenbelasting betrokken. Daarmee wordt ook de bron van de uitstoot van
dit deel van de afvalstoffen in Nederland belast, wordt recycling aantrekkelijker en ontstaat een gelijk speelveld voor het verbranden en storten
van alle afvalstoffen in Nederland.
In 2017 is ongeveer 7,6 Mton aan afvalstoffen verbrand in Nederlandse
afvalverbrandingsinstallaties. Daarvan is ongeveer 1,9 Mton uit het
buitenland naar Nederland overgebracht, voornamelijk uit het Verenigd
Koninkrijk.9 Het uit het buitenland naar Nederland overbrengen van
afvalstoffen om deze te storten in Nederland komt in de praktijk niet of
nauwelijks voor omdat voor dat overbrengen in de regel geen vergunningen worden verleend. Door het belasten van afvalstoffen die ter
verbranding naar Nederland zijn overgebracht, ontstaat een prikkel om
deze afvalstoffen beter te sorteren of hoogwaardiger te verwerken. Daarbij
zullen afvalstoffen die in Nederland worden verbrand of gestort hetzelfde
worden belast, ongeacht of deze afvalstoffen zijn ontstaan in Nederland of
naar Nederland zijn overgebracht. Het kabinet verwacht dat door deze
maatregel de hoeveelheid overgebrachte afvalstoffen die in Nederland
wordt verbrand zal afnemen. Dit zal naar verwachting leiden tot
CO2-reductie in Nederland, ook als wordt gecorrigeerd voor een toename
in alternatieve manieren om elektriciteit en warmte op te wekken ter
compensatie van afgenomen productie van elektriciteit en warmte in
afvalverbrandingsinstallaties.
6. CO2-effecten
In het in paragraaf 1.1 genoemde «voorstel voor een Klimaatakkoord» is
aangegeven dat het kabinet het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL)
onder andere heeft gevraagd te analyseren of de aanscherpingen sinds de
doorrekening van het ontwerp-Klimaatakkoord van maart 2019 inderdaad
leiden tot een steviger beleidspakket, zodat de 49%-reductie in 2030 met
een grotere waarschijnlijkheid wordt gehaald. In diezelfde brief is gemeld
dat die doorrekening uiterlijk op 1 november 2019 naar de beide Kamers
kan worden gezonden. Aan het PBL is gevraagd om vooruitlopend op
deze publicatie al afzonderlijk te rapporteren over de bijdrage van de in
het onderhavige wetsvoorstel opgenomen maatregelen aan de
CO2-effecten. Het streven is dat deze rapportage beschikbaar is vóór het
wetgevingsoverleg over het onderhavige wetsvoorstel in de Tweede
Kamer dat is voorzien op 28 oktober 2019.
7. Budgettaire aspecten
In de hierna opgenomen tabel (met toelichting) zijn de budgettaire
effecten opgenomen van de in het onderhavige wetsvoorstel opgenomen
fiscale maatregelen uit het Klimaatakkoord (inclusief de fiscale dekkingsmaatregelen) en de fiscale maatregel naar aanleiding van Urgenda.
Tabel 7: budgettaire gevolgen in euro miljoen (+/+ is saldo verbeterend/lastenverzwarend)
Budgettaire tabel Wet fiscale maatregelen Klimaatakkoord in € miljoen
Klimaatakkoord (inclusief gedragseffecten1)
Bijtelling: stapsgewijze oploop van de bijtelling voor elektrische voertuigen1

9

2020

2021

2022

structureel

28

8

3

82

Afvalverwerking in Nederland, Rijkswaterstaat, 2018.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 35 304, nr. 3

13

Budgettaire tabel Wet fiscale maatregelen Klimaatakkoord in € miljoen
Bpm: aanpassen van de vaste voet van de BPM op elektrische voertuigen1.
Mrb: aanpassen mrb elektrische voertuigen1
Extra inkomsten energiebelasting elektrische voertuigen1
Aanpassing van het mrb-tarief voor bestelauto’s1
Accijnzen; Verhogen accijns op diesel1
Verschuiving energiebelasting van elektriciteit naar aardgas: verhoging energiebelasting
gas
Verschuiving energiebelasting van elektriciteit naar aardgas: verlaging energiebelasting
elektriciteit
Opslag duurzame energie
Verlaging energierekening huishoudens
Verhogen van het tarief van de overdrachtsbelasting voor niet-woningen.
Urgenda
Buitenlands afval in de heffing van afvalstoffenbelasting betrekken
Totaal

2020

2021

2022

structureel

19
1
–1
0
1

– 303
– 156
15
19
32

– 350
– 187
31
39
– 13

– 27
– 67
11
42
–5

508

617

721

1.045

0

– 117

– 200

– 568

440
– 1.425
0

483
– 1.633
297

491
– 1.641
297

624
– 1.697
297

37
– 392

18
– 719

0
– 809

0
– 263

1
Dit betreft de gedragseffecten van het totaal aan maatregelen bij mobiliteit op de diverse belastingsoorten inclusief onderlinge effecten (in de
bijtelling, bpm, mrb, accijnzen en energiebelasting). De maatregelen in de autobelastingen hebben effect op de samenstelling van de nieuwverkopen en de vloot en dit werkt vervolgens door op de belastingopbrengsten van andere belastingsoorten binnen de autobelastingen. Voor de
autobelastingen is het effect weergegeven van alle maatregelen binnen het autodomein op de verschillende belastingsoorten. In de tekst na de
tabel zijn deze effecten beschreven.

Met het onderhavige wetsvoorstel worden een fiscale maatregel van het
Urgenda-pakket en een groot deel van de fiscale maatregelen uit het
Klimaatakkoord in de wet geïmplementeerd. De fiscale maatregelen uit
het Klimaatakkoord die zijn opgenomen in dit wetsvoorstel betreffen de
fiscale stimulering van emissievrije auto’s en aanpassingen in de
energiebelasting. Dekking binnen het autodomein vindt plaats via
verhoging van de accijns op diesel en een versobering van de korting op
de mrb voor bestelauto’s van ondernemers. Daarnaast zal ter dekking van
de maatregelen uit het Klimaatakkoord het tarief van de overdrachtsbelasting voor niet-woningen verhoogd worden. Dit leidt tot een structurele
jaarlijkse budgettaire opbrengst van € 297 miljoen.
Op het vlak van mobiliteit wordt de wetgeving die voortvloeit uit de Wet
uitwerking Autobrief II met betrekking tot 2020 aangepast, en zet het
kabinet de stimulering met stapsgewijze aanpassingen door tot en met
2025. Na 2025 stopt de fiscale stimulering van emissievrije auto’s en zal
het kabinet, ten behoeve van de volgende kabinetsformatie, varianten van
betalen naar gebruik onderzoeken, voorbereidingen schetsen en waar
mogelijk of nodig deze voorbereidingen treffen. Daarbij zal ook het in het
regeerakkoord opgenomen streven dat in 2030 alle nieuw te verkopen
auto’s emissievrij zijn, worden meegenomen.
In de periode tot en met 2025 geldt een verlaagd bijtellingspercentage
voor emissievrije auto’s, waarbij de korting stapsgewijs wordt afgebouwd
en de cap wordt verlaagd. De derving wordt gedempt doordat emissievrije auto’s wat duurder zijn dan de op fossiele brandstof rijdende auto’s
waarvoor die emissievrije auto’s in de plaats komen. Aan de andere kant
komen er extra emissievrije auto’s in de bijtelling bij doordat meer
mensen ervoor kiezen om de auto ook privé te gaan rijden, dit levert weer
extra opbrengst op. Daarnaast krijgen nulemissie-personenauto’s en
PHEV’s een procentuele korting op de standaard mrb tot en met 2025.
Hierdoor lopen de inkomsten uit de mrb terug. Na afloop van de stimuleringsperiode blijft nog een kleine budgettaire derving (€ 67 miljoen)
zichtbaar. Dit komt door samenstellingseffecten van het wagenpark: er
komen meer emissievrije auto’s die weliswaar zwaarder zijn dan fossiele
auto’s door het batterijpakket, maar ten opzichte van diesels is de mrb
toch lager, omdat dieselauto’s een dieseltoeslag hebben. Voor elektrische
personenauto’s geldt tot slot tot en met 2024 een vrijstelling voor het
betalen van de vaste voet (€ 360 (prijzen 2019)) in de bpm. Deze emissievrije auto’s komen in de plaats van fossiele auto’s waarvoor de bpm

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 35 304, nr. 3

14

(progressief) afhangt van de CO2-uitstoot. Hierdoor vindt extra budgettaire derving plaats.
De accijns op diesel gaat tweemaal, per 1 januari 2021 en per 1 januari
2023, met 1 cent per liter omhoog. Tegelijkertijd vindt er door de hogere
ingroei van emissievrije auto’s ten opzichte van het basispad, extra
budgettaire derving plaats. In de totale reeks is hierdoor een kleine
structurele budgettaire derving van € 5 miljoen zichtbaar. Door de hogere
ingroei van elektrische auto’s ten opzichte van het basispad is er tegelijkertijd een extra budgettaire opbrengst uit de energiebelasting. De
mrb-tarieven voor bestelbussen van ondernemers worden jaarlijks met
gemiddeld € 24 verhoogd in 2021–2024, in 2025 wordt dit weer verlaagd
met € 24 (prijzen 2021). Deze verhoging wordt procentueel ingezet, zodat
lichtere bestelauto’s een lagere verhoging krijgen en zwaardere bestelauto’s een hogere verhoging.
De tarieven van de energiebelasting worden aangepast, zodat een
sterkere prikkel ontstaat om te verduurzamen. Daarnaast wordt de
belastingvermindering op de energiebelasting verhoogd, zodat een
lastenverlichting voor huishoudens optreedt. Dit leidt tot een structurele
budgettaire derving van € 1.697 miljoen. Aardgas zal zwaarder worden
belast, wat leidt tot een structurele budgettaire opbrengst van € 1.045
miljoen. Deze budgettaire opbrengst zal worden gebruikt om de energiebelasting op elektriciteit te verlagen (structurele budgettaire derving van
€ 568 miljoen) en de belastingvermindering in de energiebelasting te
verhogen. De tarieven van de ODE zullen tot slot aangepast worden voor
2020, zodat de lasten eerlijker verdeeld worden tussen huishoudens en
bedrijven.
De fiscale maatregel uit het Urgenda-pakket is gericht op 2020 en heeft
daarom geen structureel budgettair effect. Een nadere toelichting op de
budgettaire effecten van alle afzonderlijke maatregelen is te vinden in de
bijlage met de ramingstoelichtingen. Een volledig overzicht van het
lastenbeeld is opgenomen in de Miljoenennota 2020.
8. EU-aspecten
Dit wetsvoorstel bevat geen EU-aspecten.
9. Gevolgen voor burgers en bedrijfsleven
De maatregelen in dit wetsvoorstel hebben geen of slechts zeer beperkte
structurele gevolgen voor de administratieve lasten voor burgers en
bedrijven. Het gaat onder meer om tariefmaatregelen, waarbij wordt
aangesloten bij het jaarlijkse wijzigingsmoment voor parameters op
1 januari. De stapsgewijze oploop van de bijtelling voor elektrische
voertuigen heeft incidenteel gevolgen voor de administratieve lasten.
Doordat de loonadministratiesoftware moet worden aangepast neemt de
administratieve last toe. De toename is verwaarloosbaar.
10. Uitvoeringskosten Belastingdienst
De maatregelen in dit wetsvoorstel zijn door de Belastingdienst beoordeeld met de uitvoeringstoets. Voor alle maatregelen geldt dat de
Belastingdienst die uitvoerbaar acht per de voorgestelde data van
inwerkingtreding. De gevolgen voor de uitvoering zijn beschreven in de
uitvoeringstoetsen die als bijlagen zijn bijgevoegd10. Een aantal maatregelen in dit wetsvoorstel leidt tot uitvoeringskosten bij de Belastingdienst.
10

Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt Tweede Kamer

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 35 304, nr. 3

15

Deze maatregelen zijn opgenomen in de hierna opgenomen tabel. De
uitvoeringskosten van de maatregelen uit het Klimaatakkoord en Urgenda
worden gedekt door de verantwoordelijke vakdepartementen.
Tabel 8: Overzicht uitvoeringskosten Belastingdienst (Bedragen x € 1.000)
Fiscale maatregelen Klimaatakkoord

Maatregelen
Bijtelling
Verhogen van het tarief van de overdrachtsbelasting voor niet-woningen

2019

2020

2021

2022

2023

0

210

70

100

100

0

0

0

350

350

11. Advies en consultatie
Het onderhavige wetsvoorstel is niet geconsulteerd.
12. Evaluaties
Het kabinet heeft in zijn reactie op de beleidsdoorlichting Klimaatbeleid
aangekondigd in te zetten op een integrale evaluatie voor het (nationaal)
klimaatbeleid, waarin aandacht zal zijn voor de samenhang tussen
instrumenten en sectoren die bijdragen aan het behalen van de nationale
doelstellingen.11 De ontwikkeling van het evaluatieplan wordt afgestemd
op de ontwikkeling van de voortgangsmonitor van het Klimaatakkoord.
De voortgangsmonitor rapporteert over het gevoerde klimaatbeleid en
dient een gedragen en geloofwaardige feitenbasis te scheppen voor
bijsturing op punten waar in de uitvoering van het beleid knelpunten
ontstaan. Evaluatie van de verschillende fiscale maatregelen die voortvloeien uit het Klimaatakkoord zal deel uitmaken van deze integrale
evaluatie.
Voor de mobiliteitsmaatregelen is afgesproken dat rond 2024 een
integrale evaluatie wordt uitgevoerd. Met behulp van de evaluatie kan aan
de hand van de laatste ontwikkelingen binnen de automarkt worden
bepaald welk beleid en welke maatregelen na 2025 nodig en wenselijk zijn
om het streven van het kabinet naar 100% nul-emissie nieuwverkopen te
realiseren. Daarnaast vindt een jaarlijkse ijking van het stimuleringsinstrumentarium plaats om de «hand aan de kraan» te houden en overstimulering te voorkomen. Deze jaarlijkse ijking is uitgebreid beschreven in het
Klimaatakkoord.12
II. ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTING
Artikel I
Artikel I, onderdeel A (artikel 3.20 van de Wet inkomstenbelasting 2001)
Zoals in het algemeen deel van deze memorie is toegelicht, wordt de
zogenoemde korting op de bijtelling voor het privégebruik van een auto
van de zaak zonder CO2-uitstoot per 1 januari 2020 gewijzigd. In de
inkomstenbelasting gaat het bij deze bijtelling om het als onttrekking in
aanmerking te nemen bedrag ter zake van het privégebruik van een ter
beschikking staande auto van de zaak. In artikel I, onderdeel A, wordt
voorgesteld artikel 3.20, tweede lid, van de Wet inkomstenbelasting 2001
11
12

Kamerstukken II 2018/19, 30 991, nr. 34.
Klimaatakkoord, p. 62 e.v.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 35 304, nr. 3

16

(Wet IB 2001) te wijzigen. Zoals is toegelicht in het algemeen deel van
deze memorie, geldt op grond van het huidige artikel 3.20, tweede lid, Wet
IB 2001 voor auto’s met een CO2-uitstoot van 0 gram per kilometer een
korting op de onttrekking van 18% van de waarde13 van de auto.
Voorgesteld wordt om per 1 januari 2020 de korting op de onttrekking te
verlagen met 4%-punt naar 14% van de waarde van de auto.
De korting op de onttrekking voor auto’s met een CO2-uitstoot van 0 gram
per kilometer wordt op grond van de huidige tekst van artikel 3.20, tweede
lid, Wet IB 2001 gemaximeerd op € 9.000, zodat de maximale korting
wordt bereikt bij een autowaarde van € 50.000. In artikel I, onderdeel A,
wordt eveneens voorgesteld het in artikel 3.20, tweede lid, Wet IB 2001
opgenomen maximumbedrag van de korting op de onttrekking te
verlagen naar € 6.300. De maximale korting op het als onttrekking in
aanmerking te nemen bedrag wordt dan bereikt bij een autowaarde van
€ 45.000.
Artikel I, onderdeel B (artikel 10b.1 van de Wet inkomstenbelasting 2001)
In artikel 10b.1, eerste lid, Wet IB 2001 is een horizonbepaling opgenomen
op grond waarvan de korting op de onttrekking voor nieuwe auto’s zonder
CO2-uitstoot per 1 januari 2021 vervalt (tenzij de wet voor die datum wordt
gewijzigd). In lijn met de voorgestelde afbouw van de zogenoemde
korting op de bijtelling voor het privégebruik van een auto van de zaak
zonder CO2-uitstoot gedurende de jaren 2020 tot en met 2025, wordt
voorgesteld om de korting op de onttrekking voor nieuwe auto’s zonder
CO2-uitstoot pas per 1 januari 2026 geheel te laten vervallen in plaats van
per 1 januari 2021.
Wel geldt op grond van artikel 3.20, elfde lid, Wet IB 2001 dat voor auto’s
met een datum van eerste toelating (DET) van vóór 2026 ook na 2026 nog
kortingen aan de orde (kunnen) zijn. De korting zal op grond van die
bepaling behouden blijven gedurende 60 maanden gerekend vanaf de
eerste dag van de maand volgend op de DET van de auto.
Artikel II
Artikel II, artikel III en artikel IV (artikel 3.20 van de Wet inkomstenbelasting
2001)
Zoals in het algemeen deel van deze memorie is toegelicht wordt
voorgesteld de zogenoemde korting op de bijtelling voor het privégebruik
van een auto van de zaak zonder CO2-uitstoot gedurende de jaren 2020 tot
en met 2025 af te bouwen. Met de voorgestelde wijzigingen in de artikelen
II, III en IV wordt de korting per 1 januari 2021 verlaagd van 14% naar 10%
van de waarde van de auto, per 1 januari 2022 van 10% naar 6% van de
waarde van de auto en per 1 januari 2025 van 6% naar 5% van de waarde
van de auto. Voorts wordt voorgesteld het maximumbedrag van de
korting op het als onttrekking in aanmerking te nemen bedrag per
1 januari 2021 te verlagen van € 6.300 naar € 4.000, per 1 januari 2022 van
€ 4.000 naar € 2.400 en per 1 januari 2025 van € 2.400 naar € 2.000. De
maximale korting op het als onttrekking in aanmerking te nemen bedrag
wordt in de jaren 2021 tot en met 2025 dan bereikt bij een autowaarde van
€ 40.000.
13

Met de waarde wordt bedoeld de catalogusprijs in de zin van artikel 9 van de Wet op de
belasting van personenauto’s en motorrijwielen 1992 vermeerderd met de belasting van
personenauto’s en motorrijwielen ingevolge de artikelen 9 tot en met 9c van die wet, met dien
verstande dat de waarde van een auto die meer dan vijftien jaar geleden voor het eerst in
gebruik is genomen, wordt gesteld op de waarde in het economische verkeer.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 35 304, nr. 3

17

Artikel V
Artikel V, onderdeel A (artikel 13bis van de Wet op de loonbelasting 1964)
Voor de toelichting op de in artikel V, onderdeel A, opgenomen wijzigingen van artikel 13bis van de Wet op de loonbelasting 1964 (Wet LB
1964) wordt mutatis mutandis verwezen naar de toelichting op de in
artikel I, onderdeel A, opgenomen wijzigingen van artikel 3.20 Wet IB
2001.
Artikel V, onderdeel B (artikel 35o van de Wet op de loonbelasting 1964)
Voor de toelichting op de in artikel V, onderdeel B, opgenomen wijzigingen van artikel 35o Wet LB 1964 wordt mutatis mutandis verwezen
naar de toelichting op de in artikel I, onderdeel B, opgenomen wijzigingen
van artikel 10b.1 Wet IB 2001.
Artikel VI
Artikelen VI, VII en VIII (artikel 13bis van de Wet op de loonbelasting 1964)
Voor de toelichting op de in de artikelen VI, VII en VIII opgenomen
wijzigingen van artikel 13bis, tweede lid, Wet LB 1964 wordt mutatis
mutandis verwezen naar de toelichting op de in de artikelen II, III en IV
opgenomen wijzigingen van artikel 3.20 Wet IB 2001.
Artikel IX
Artikel IX (artikel 14 van de Wet op belastingen van rechtsverkeer)
Artikel IX voorziet in het structureel verhogen van het algemene tarief van
de overdrachtsbelasting. Voorgesteld wordt dat tarief te verhogen naar
7%, wat een verhoging van 1%-punt inhoudt. Volledigheidshalve wordt
opgemerkt dat het verlaagde tarief van 2% niet wordt aangepast. Er geldt
dus geen verhoging voor de verkrijging van woningen of van rechten
waaraan deze zijn onderworpen, alsmede de verkrijging van aandelen en
rechten als bedoeld in artikel 4, eerste lid, van de Wet op belastingen van
rechtsverkeer voor zover deze aandelen en rechten middellijk of onmiddellijk woningen vertegenwoordigen.
Artikel X
Artikelen X en XI (artikel 27 van de Wet op de accijns)
Zoals toegelicht in het algemeen deel van deze memorie wordt voorgesteld de accijns op diesel met ingang van 1 januari 2021 te verhogen met
€ 10 per 1.000 liter. Een tweede verhoging met € 10 per 1.000 liter wordt
voorgesteld met ingang van 1 januari 2023. Ingevolge artikel XXX,
onderdelen a en b, vinden deze wijzigingen – in afwijking van de
gebruikelijke volgorde – plaats nadat het accijnstarief voor diesel is
gecorrigeerd voor de inflatie op grond van artikel 27a van de Wet op de
accijns. Hierdoor wordt het geïndexeerde accijnstarief voor diesel op
grond van artikel X voor het jaar 2021, respectievelijk artikel XI voor het
jaar 2023, verhoogd met € 10 per 1.000 liter.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 35 304, nr. 3

18

Artikel XII
Artikel XII, onderdeel A (artikel 9 van de Wet op de belasting van
personenauto’s en motorrijwielen 1992)
Ingevolge artikel XII, onderdeel A, wordt een redactionele wijziging
doorgevoerd. De huidige formuleringen bij de kolommen I en II in de
tabellen in artikel 9, eerste en tweede lid, van de Wet op de belasting van
personenauto’s en motorrijwielen 1992 (Wet BPM 1992) leiden ertoe dat
voertuigen met een CO2-uitstoot van 0 gram per kilometer ten onrechte
buiten de tariefstructuur vallen. Met de voorgestelde wijziging wordt dat
rechtgezet. Daardoor sluit de tekst redactioneel ook aan bij artikel 9c Wet
BPM 1992. In artikel 9c Wet BPM 1992 is namelijk geregeld dat, in
afwijking van artikel 9 Wet BPM 1992, voor emissieloze voertuigen een
nihiltarief geldt.
Artikel XII, onderdeel B (artikel 9c van de Wet op de belasting van
personenauto’s en motorrijwielen 1992)
In artikel 9c Wet BPM 1992 is geregeld dat de op grond van die wet
verschuldigde belasting – in afwijking van artikel 9, eerste tot en met
derde lid, Wet BPM 1992 – tot 1 januari 2021 nihil bedraagt voor een
motorrijtuig met een CO2-uitstoot van 0 gram per kilometer. In artikel XII,
onderdeel B, wordt geregeld dat dit nihiltarief van toepassing blijft tot en
met 2024. Met ingang van 1 januari 2025 vervalt het nihiltarief voor
motorrijtuigen met een CO2-uitstoot van 0 gram per kilometer. Voor
personenauto’s wordt dan op grond van de voorgestelde wijziging van
artikel 9, eerste lid, Wet BPM 1992, de vaste voet van € 360 per jaar
(prijspeil 2019) betaald.
Artikel XIII
Artikelen XIII tot en met XVI en artikel XVII, onderdeel B (artikel 24b, eerste
lid, van de Wet op de motorrijtuigenbelasting 1994)
Voorgesteld wordt het tarief in de Wet op de motorrijtuigenbelasting 1994
(Wet MRB 1994) voor een bestelauto van een ondernemer in de jaren 2021
tot en met 2025 jaarlijks aan te passen. De tariefsaanpassingen hebben
betrekking op zowel de vaste voet van de tabel (kolom II) als de gewichtstarieven per 100 kg (kolom III).
De artikelen XIII tot en met XVI regelen een jaarlijkse verhoging van de
motorrijtuigenbelasting in de jaren 2021 tot en met 2024. Daarbij wordt
het volgende pad gevolgd:
– met ingang van 1 januari 2021: 5,25%;
– met ingang van 1 januari 2022: 4,99%;
– met ingang van 1 januari 2023: 4,75%;
– met ingang van 1 januari 2024: 4,54%.
Artikel XVII, onderdeel B, regelt een verlaging met 4,34% met ingang van
1 januari 2025.
Artikel XVII
Artikel XVII, onderdelen A en C (artikelen 23b en 31 van de Wet op de
motorrijtuigenbelasting 1994)
Met de in artikel XVII, onderdelen A en C, opgenomen wijzigingen wordt
geregeld dat met ingang van 1 januari 2025 voor emissieloze auto’s 25%
van het reguliere mrb-tarief is verschuldigd. Dit geldt zowel voor

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 35 304, nr. 3

19

personenauto’s als voor bestelauto’s, motorrijwielen, vrachtauto’s,
rijdende winkels, autobussen en buitenlandse motorrijtuigen. Verder
wordt geregeld dat met ingang van 1 januari 2025 voor Plug-in Hybride
Elektrische Voertuigen (PHEV’s) 75% van het reguliere mrb-tarief is
verschuldigd.
Artikel XVIII
Artikelen XVIII en XIX (artikelen XXVIII, XXVIIIA, XXVIIIB en XXX van de
Wet uitwerking Autobrief II en artikel XXVI van Overige fiscale maatregelen 2018)
Ingevolge artikel XVIII wordt artikel XXVIII van de Wet uitwerking autobrief
II vervangen en worden twee nieuwe artikelen in die wet ingevoegd en
artikel XXX van die wet gewijzigd. Artikel XXX van de Wet uitwerking
autobrief II wordt eveneens gewijzigd bij artikel XXVI, onderdeel B,
Overige fiscale maatregelen 2018. Deze laatste wijziging treedt in werking
op een bij koninklijk besluit te bepalen tijdstip. De samenloop wordt
geregeld bij artikel XX. Zoals toegelicht in het algemeen deel van deze
memorie wordt voorgesteld de bestaande fiscale voordelen in de mrb
voor nulemissievoertuigen en PHEV’s tot en met het kalenderjaar 2025 te
handhaven. Daarbij wordt voorgesteld met ingang van 1 januari 2026 de
diverse fiscale stimuleringsmaatregelen volledig te laten vervallen in
plaats van met ingang van 1 januari 2021:
– Voor emissieloze auto’s en PHEV’s wordt 100% van het reguliere
mrb-tarief betaald. Naast dat dit voor personenauto’s gaat gelden, gaat
dit ook gelden voor bestelauto’s, motorrijwielen, vrachtauto’s, rijdende
winkels, autobussen en buitenlandse motorrijtuigen.
– De forfaitaire gewichtscorrectie voor (semi-)elektrische bestelauto’s
vervalt.
Met de in het voorgestelde artikel XVIII, onderdeel A, van de Wet
uitwerking Autobrief II opgenomen wijziging van artikel 23 Wet MRB 1994
wordt verduidelijkt dat de brandstoftoeslag niet van toepassing is indien
het – naast benzine of een product dat gelijkwaardig is aan lichte olie
(zoals alcohol en bioethanol) – een volelektrische of door waterstof
aangedreven motorvoertuig betreft. Deze wijziging treedt in werking met
ingang van 1 januari 2025, omdat op dat moment voor volelektrische of
door waterstof aangedreven voertuigen motorrijtuigenbelasting moet
worden betaald.
Het in artikel XVIII, onderdeel B, opgenomen artikel XXVIIIB van de Wet
uitwerking Autobrief II wijzigt artikel 222, derde lid, van de Provinciewet
met ingang van 1 januari 2025. Deze wijzigingen bewerkstelligen dat in de
tariefstructuur van de provinciale opcenten gelijke tred wordt gehouden
met de voorgestelde wijzigingen van artikel 23b Wet MRB 1994. Dat
betreft het halftarief voor emissieloze personenauto’s en het driekwart
tarief voor PHEV. De tariefstructuur van de provinciale opcenten volgt
namelijk de tariefstructuur van de mrb.
Met de in artikel XVIII, onderdeel D, opgenomen wijziging van artikel XXX
van de Wet uitwerking Autobrief II wordt voorgesteld bij de provinciale
opcenten het bijzondere tarief voor emissieloze personenauto’s en PHEV
eveneens te laten vervallen met ingang van 1 januari 2026 in plaats van
met ingang van 1 januari 2021. Deze wijziging sluit aan op het verschuiven
van de vervaldatum van deze bijzondere tarieven in de motorrijtuigenbelasting, zoals dat is voorgesteld in het in onderdeel B opgenomen artikel
XXVIIIA.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 35 304, nr. 3

20

Artikel XX
Artikel XX (samenloopbepaling)
Ingevolge artikel XXXI, tweede lid, van Overige fiscale maatregelen 2018
treden de wijzigingen van artikel 222 van de Provinciewet in werking op
een bij koninklijk besluit te bepalen tijdstip. Ook het onderhavig
wetsvoorstel kent een aantal wijzigingen die betrekking hebben op
dezelfde bepaling. Dit gebeurt door middel van een aantal wijzigingen van
de Wet uitwerking Autobrief II die zien op die bepaling. Aangezien op dit
moment nog niet duidelijk is wanneer dat koninklijk besluit wordt
genomen, wordt in onderhavige bepaling zorggedragen dat de
samenloop op een ordentelijke manier verloopt.
Artikel XXI
Artikel XXI, onderdeel A (artikel 23 van de Wet belastingen op milieugrondslag)
In artikel 23, eerste lid, onderdeel a, van de Wet belastingen op milieugrondslag (Wbm) is geregeld dat afvalstoffenbelasting wordt geheven ter
zake van de afgifte ter verwijdering (storten of verbranden) van afvalstoffen aan een inrichting. Hierop geldt momenteel een uitzondering voor
afvalstoffen die uit het buitenland naar Nederland zijn overgebracht in de
zin van de Europese Verordening Overbrenging Afvalstoffen (EVOA).14
Met de voorgestelde wijziging van artikel 23, eerste lid, Wbm komt deze
uitzondering te vervallen. Hierdoor zal ook afvalstoffenbelasting worden
geheven ter zake van de afgifte ter verwijdering van afvalstoffen die naar
Nederland zijn overgebracht in de zin van de EVOA. Voor de heffing van
afvalstoffenbelasting bij verwijdering buiten Nederland geldt momenteel
eveneens een uitzondering voor afvalstoffen die naar Nederland zijn
overgebracht. Deze uitzondering is opgenomen in artikel 23, eerste lid,
onderdeel c, Wbm en blijft ongewijzigd. In dit geval is namelijk enkel
sprake van doorvoer van afvalstoffen. De afvalstoffen zijn dan niet in
Nederland ontstaan en worden ook niet in Nederland verwijderd. Daarom
blijven deze afvalstoffen buiten de heffing van afvalstoffenbelasting.
In artikel 23, derde lid, Wbm is bepaald dat de momenteel in artikel 23,
eerste lid, onderdelen a en c, Wbm opgenomen uitzonderingen voor
afvalstoffen die naar Nederland zijn overgebracht, niet gelden voor
afvalstoffen die in Nederland zijn ontstaan of zijn vermengd met afvalstoffen die in Nederland zijn ontstaan. Doordat wordt voorgesteld de
uitzondering voor overgebracht afval in artikel 23, eerste lid, onderdeel a,
Wbm te laten vervallen, kan ook de verwijzing naar dat onderdeel in
artikel 23, derde lid, Wbm vervallen.
Artikelen XXI, onderdeel B, XXII, XXIII, XXIV, XXV, XXVI, XXVII en XXVIII
(artikelen 59, 60 en 63 van de Wet belastingen op milieugrondslag)
De artikelen XXI, onderdeel B, XXII, XXIII, XXIV, XXV, XXVI, XXVII en
XXVIII bevatten zoals uiteengezet in het algemeen deel van deze memorie
de voorstellen tot aanpassing van diverse in de Wbm opgenomen
tarieven voor de energiebelasting conform de afspraken hierover in het
Klimaatakkoord.

14

Verordening (EG) nr. 1013/2006 van het Europees parlement en de Raad van 14 juni 2006
betreffende de overbrenging van afvalstoffen (PbEU 2006, L 190).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 35 304, nr. 3

21

De eerste schijf van de energiebelasting op aardgas, opgenomen in artikel
59, eerste lid, onderdeel a, eerste aandachtsstreepje, Wbm wordt op
grond van deze voorstellen per 1 januari 2020 verhoogd met 4 cent per
m3. In de daaropvolgende 6 jaar wordt het tarief jaarlijks per 1 januari
verhoogd met 1 cent per m3. In het verlengde hiervan wordt het
zogenoemde blokverwarmingstarief, opgenomen in artikel 59, derde lid,
Wbm, met dezelfde bedragen verhoogd. Daarnaast wordt het tarief voor
de glastuinbouw in de eerste schijf voor aardgas, opgenomen in artikel
60, eerste lid, eerste aandachtsstreepje, Wbm evenredig mee verhoogd.
Dit betekent per 1 januari 2020 een verhoging van 0,642 cent per m3. In de
daaropvolgende 6 jaar wordt dit tarief jaarlijks per 1 januari verhoogd met
0,161 cent per m3. Het tarief voor de glastuinbouw betreft door de
Europese Commissie (EC) tot en met 31 december 2024 goedgekeurde
staatssteun. Indien deze goedkeuring na die datum niet wordt verlengd,
dan zullen de voorgestelde tariefsverhogingen in het tarief voor de
glastuinbouw in 2025 en 2026 geen doorgang hoeven te vinden. Bij die
eventuele niet-goedkeuring zal te zijner tijd een voorstel tot wijziging van
de Wbm ter zake worden ingediend.
De belastingvermindering in de energiebelasting, opgenomen in artikel 63
Wbm, wordt op grond van deze voorstellen per 1 januari 2020 verhoogd
met € 178,14, per 1 januari 2021 verhoogd met € 20,54 en per 1 januari
2026 verlaagd met € 9,58. De eerste schijf van de energiebelasting op
elektriciteit, opgenomen in artikel 59, eerste lid, onderdeel c, eerste
aandachtsstreepje, Wbm wordt per 1 januari 2021 verlaagd met 0,49 cent
per kilowattuur (kWh), per 1 januari 2022 verlaagd met 0,36 cent per kWh,
per 1 januari 2023 verlaagd met 0,35 cent per kWh, per 1 januari 2024
verlaagd met 0,4 cent per kWh, per 1 januari 2025 verlaagd met 0,4 cent
per kWh, per 1 januari 2026 verlaagd met 0,4 cent per kWh en per
1 januari 2028 verhoogd met 0,1 cent per kWh. De genoemde aanpassingen in de artikelen 59 en 60 Wbm zullen steeds plaatsvinden voordat
de indexatie, bedoeld in artikel 90 Wbm, is toegepast. Voor de volledigheid wordt opgemerkt dat de artikelen 59 en 60 Wbm op grond van
artikel X van het Belastingplan 2018 eveneens worden gewijzigd per
1 januari 2020. Bij die wijziging wordt een tijdelijke tariefsverhoging voor
de jaren 2018 en 2019 ongedaan gemaakt.
Artikel XXIX
Artikel XXIX, onderdelen A, B, C en D (artikelen 1, 2, 3, 4 van de Wet
opslag duurzame energie)
Zoals in het algemeen deel van deze memorie is toegelicht, wordt
voorgesteld de tarieven van de Wet opslag duurzame energie voor het
jaar 2020 vast te stellen. Onderstaande tabel geeft inzicht in de voorgestelde tarieven in dat jaar en van de daaruit voortvloeiende mutatie ten
opzichte van 2019.
Tabel 1: Tarieven opslag duurzame energie- en klimaattransitie (ODE) 2020

Tarieven aardgas in cent/m3
0–170.000 m3
170.000–1.000.000 m3
1.000.000–10.000.000 m3
> 10.000.000 m3
Tarieven aardgas glastuinbouw in cent/m3
0–170.000 m3
170.000–1.000.000 m3
1.000.000–10.000.000 m3
> 10.000.000 m3
Tarieven elektriciteit in cent/kWh

2019

2020

mutatie

5,24
1,61
0,59
0,31

7,75
2,14
2,12
2,12

2,51
0,53
1,53
1,81

0,84
0,61
0,59
0,31

1,24
0,81
2,12
2,12

0,40
0,20
1,53
1,81

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 35 304, nr. 3

22

0–10.000 kWh
10.000–50.000 kWh
50.000–10.000.000 kWh
>= 10.000.000 kWh

2019

2020

mutatie

1,89
2,78
0,74
0,03

2,73
3,75
2,05
0,04

0,84
0,97
1,31
0,01

Zoals in het algemeen deel van deze memorie is toegelicht, wordt voorts
voorgesteld de opslag duurzame energie (ODE) voortaan de opslag
duurzame energie- en klimaattransitie (ODE) te noemen. Hiertoe worden
de bewoordingen in de artikelen 1, 2 en 3 van de Wet opslag duurzame
energie aangepast. Voorts wordt met de voorgestelde wijziging van artikel
4 van de Wet opslag duurzame energie geregeld dat de wet wordt
aangehaald als de Wet opslag duurzame energie- en klimaattransitie.
De Staatssecretaris van Financiën,
M. Snel

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 35 304, nr. 3

23