Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2018–2019

25 883

Arbeidsomstandigheden

Nr. 351

BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN SOCIALE ZAKEN EN
WERKGELEGENHEID
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 5 juli 2019
In het kader van de begrotingsbehandeling van het Ministerie van Sociale
Zaken en Werkgelegenheid (SZW) is op 4 december 2018 een amendement van de Christen Unie (lid Bruins) aangenomen1, waarmee 1 mln.
euro wordt vrijgemaakt om veilig en gezond werken in de landbouwsector
te bevorderen. Via deze brief infomeer ik uw Kamer over de uitwerking
van dit amendement.
Achtergrond van het amendement is de ambitie om ernstige ongevallen
en arbeidsgerelateerde gezondheidsklachten – zoals fysieke belasting of
klachten als gevolg van agrarische stoffen- in de sector verder terug te
dringen. Om deze ambitie waar te kunnen maken is er ook extra aandacht
nodig voor doelgroepen die geen vaste of directe werkgever-werknemer
relatie hebben (zoals meewerkende gezinsleden, zzp’ers, seizoenskrachten, arbeidsmigranten en vrijwilligers). Ondanks het feit dat er in de
sector veel gewerkt wordt met deze doelgroepen, bereikt de informatie
over veilig en gezond werken hen onvoldoende. Ook is er voor deze
doelgroepen geen automatische toegang tot arbogerelateerde zorg.
De afgelopen maanden zijn gesprekken gevoerd met belangrijke partners
uit de sector (waaronder Stigas, werkgevers- en werknemersorganisaties
in bijvoorbeeld de glastuinbouw en de gemeente Westland) om
gezamenlijk te verkennen hoe de extra middelen die via het amendement
vrijkomen ingezet kunnen worden om effectief bij te dragen aan bovenstaande doelstellingen. Met genoegen deel ik u mee dat deze gesprekken
geleid hebben tot een gezamenlijk, breed gedragen plan van aanpak.

1

kst-25883-351
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2019

Kamerstuk 35 000 XV, nr. 31; Handelingen II 2018/19, nr. 27

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 25 883, nr. 351

1

Het plan met een doorlooptijd tot en met 2021, omvat initiatieven op drie
onderdelen:
1. Probleemanalyse:
• een (kort) voorbereidend onderzoek om inzicht te vergroten hoe
en met welke boodschap bovenstaande doelgroepen in de
landbouwsector effectiever bereikt kunnen worden. De uitkomsten
worden gebruikt bij het verder vorm geven van de initiatieven op
de onderdelen twee en drie.
2. Voorlichting en preventie:
• een communicatiecampagne over veilig en gezond werken,
specifiek gericht op bedrijven die werken met de eerdergenoemde
doelgroepen.
• ondersteuning van werkgevers en werkenden bij preventie op de
werkvloer: het gaat om onder meer gerichte voorlichting en het
stimuleren van de toepassing van de Risico Inventarisatie en
Evaluatie (RI&E). Ook worden trainingen gegeven en worden
toolkits voor de verschillende doelgroepen ontwikkeld met
praktische instrumenten voor preventie.
• voorlichting en preventie in verband met het werken met
gewasbeschermingsmiddelen. Dit initiatief sluit aan bij het beleid
uit de tweede nota duurzame gewasbescherming periode
2013–2023 («Gezonde Groei, Duurzame Oogst»)2. Over de stand
van zaken wat betreft de uitvoering van deze nota wordt uw
Kamer binnenkort apart geïnformeerd door mijn ambtgenoten van
Landbouw, Natuurbeheer en Visserij en Infrastructuur en
Waterstaat, mede namens mijzelf.
3. Experimenten: een aantal pilots waarbij geëxperimenteerd
wordt met nieuwe manieren om gezond, veilig en ook eerlijk
werken te bevorderen. Het gaat daarbij om de volgende initiatieven:
1. een pilot ter verbetering van de samenwerking tussen
huisartsen en bedrijfsartsen in de landbouwsector;
2. een pilot waarbij via een innovatieve aanpak geprobeerd
wordt om werkenden (arbeidsmigranten) en werkgevers in de
glastuinbouw beter te bereiken op de thema’s eerlijk, veilig
en gezond werk;
3. een pilot in de gemeente Westland om arbeidsmigranten
beter te informeren en te activeren om hun rechten op het
gebied van eerlijk, gezond en veilig werk te kennen en hier
gebruik van te maken.
Een aantal van bovenstaande initiatieven is specifiek gericht op het beter
bereiken en voorlichten van arbeidsmigranten. Deze initiatieven maken
onderdeel uit van een breder pakket aan maatregelen van het kabinet om
misstanden bij arbeidsmigranten tegen te gaan en hen beter voor te
lichten over hun rechten op onze arbeidsmarkt. Uw Kamer is hierover
geïnformeerd bij brief d.d. 21 juni 2019.
De eerdergenoemde partners uit de sector gaan bovenstaande initiatieven
in overleg met mij de komende periode verder uitwerken en vormgeven.
De Staatssecretaris van Sociale Zaken en Werkgelegenheid,
T. van Ark

2

Kamerstuk 27 858, nr. 146

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 25 883, nr. 351

2