Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2008–2009

22 112

Nieuwe Commissievoorstellen en initiatieven
van de lidstaten van de Europese Unie

Nr. 850

BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN BUITENLANDSE ZAKEN
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 24 april 2009
Overeenkomstig de bestaande afspraken heb ik de eer u hierbij drie fiches
aan te bieden die werden opgesteld door de werkgroep Beoordeling
Nieuwe Commissievoorstellen (BNC):
1. Verordening inzake langetermijnplan noordelijk heekbestand;
2. Mededeling inzake inzet van ict voor overgang naar een energieefficiënte, koolstofarme economie; (Kamerstuk 22 112, nr. 851)
3. Mededeling inzake strategie voor een sterkere ICT markt in Europa.
(Kamerstuk 22 112, nr. 852)
De staatssecretaris van Buitenlandse Zaken,
F. C. G. M. Timmermans

KST130639
0809tkkst22112-850
ISSN 0921 - 7371
Sdu Uitgevers
’s-Gravenhage 2009

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 22 112, nr. 850

1

Fiche : Verordening inzake langetermijnplan noordelijk
heekbestand
1. Algemene gegevens

Voorstel: Voorstel voor een verordening van de raad tot vaststelling van
een langetermijnplan voor het noordelijke heekbestand en de daarop
vissende visserijtakken.
Datum Commissiedocument: 17-03-2009
Nr. Commissiedocument: COM(2009) 122
Pre-lex: http://ec.europa.eu/prelex/detail_dossier_
real.cfm?CL=nl&DosId=198070
Nr. Impact-assessment Commissie en Opinie Impact-assessment Board:
SEC(2009) 300 en 301
Behandelingstraject Raad: Raadswerkgroep Visserij, verwachte behandeling in de Landbouw en Visserijraad van juni 2009.
Eerstverantwoordelijk ministerie: Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit
Rechtsbasis: Artikel 37, EU Verdrag
Besluitvormingsprocedure en rol Europees Parlement: Gekwalificeerde
meerderheid, raadpleging
Comitologie: N.v.t.
2. Samenvatting BNC-fiche:
Het voorstel vervangt het heekherstelplan uit 2004 (verordening (EG) nr.
811/2004). Het doel is aangescherpt van het voorzorgsbeginsel tot het
bereiken van een maximale duurzame opbrengst – Maximum Sustainable
Yield (MSY). De controlevereisten zijn ook verscherpt. De Europese
Gemeenschap heeft exclusieve bevoegdheid op het terrein van het
gemeenschappelijk visserijbeleid. Nederland beoordeelt dit voorstel in het
licht van het proportionaliteitsbeginsel als positief. Nederlandse vissers
vangen weinig heek en zullen in beperkte mate door deze verordening
worden getroffen. Nederland wil evenwel meer helderheid over de
reductie van de visserijdruk en streeft naar een goede uitvoerbaarheid van
het voorgestelde controleregime. Daarnaast heeft Nederland nog zorgen
over de extra vereisten ten aanzien van het wegen van aangelande vis
(controle).
3. Samenvatting voorstel:

a) Inhoud voorstel:
Dit langetermijnplan vervangt het herstelplan van 2004, welke het bestand
heeft teruggebracht van het niveau van ineenstorting naar het voorzorgsniveau. Het doel is om de maximale duurzame opbrengst (MSY) te
bereiken, rekening houdend met de stabiliteit en de economische situatie
in de sector. Het vangstgebied van het Noordelijke heekbestand omvat de
rand van continentaal vlak en de diepere wateren van Noorwegen,
Noordzee, West-Ierland tot aan de Golf van Biscaye. Het Noordelijk heekbestand wordt bevist door Spanje, Frankrijk, Verenigd Koninkrijk, Ierland
en Denemarken. Nederland heeft weinig visrechten voor dit bestand.
Naast reductie van de vissterfte, heeft dit plan betrekking op het vast-

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 22 112, nr. 850

2

stellen van de vangstmogelijkheden bij gebrek aan wetenschappelijke
data en de reductie van teruggooi (discards). Tevens is het controleregime
verscherpt, met zowel nieuwe verplichtingen voor vissers als voor de
lidstaten. Hierbij moet gedacht worden aan kwantitatieve controleverplichtingen bij aanlandingen, het verbod op overladen van heek, gescheiden
opslag van heek aan boord, het verplicht wegen van heek voor de eerste
verkoop en een kleinere tolerantiemarge bij het invullen van hoeveelheden in het logboek.

b) Impact-assessment Commissie:
In de impact assessment zijn 3 opties bekeken. Optie 1, status quo van
vigerend herstelplan, leidt tot een te hoge sterfte van het bestand. Optie 2,
het stapsgewijs bereiken van de maximale duurzame opbrengst (MSY),
heeft geringe economische en sociale gevolgen en strookt met de Johannesburg doelstelling om alle bestanden op MSY niveau te exploiteren.
Nadeel is dat de aanpassing van de vlootcapaciteit veel tijd kost. Optie 3 is
gelijk aan optie 2, met dat verschil dat de druk wordt verminderd door op
korte termijn een deel van de vloot (vrijwillig) te saneren. Normaliter gaat
de voorkeur uit naar graduele aanpassing van de vlootcapaciteit, maar
gelet op de economische situatie van de vloot acht de Commissie (in goed
overleg met belanghebbende partijen) een snelle sanering beter. Nederland kan zich vinden in de conclusies van dit impact assessment.
4. Bevoegdheidsvaststelling en subsidiariteits- en
proportionaliteitsoordeel

a) Bevoegdheid:
Het Gemeenschappelijke Visserijbeleid is een exclusieve bevoegdheid van
de Gemeenschap.
b) Functionele toets
• Subsidiariteit: N.v.t.
• Proportionaliteit: Positief.
• Onderbouwing: Tijdens de in 2002 in Johannesburg gehouden VN-wereldtop over duurzame ontwikkeling, heeft de Europese Gemeenschap zich
verplicht onder meer te zorgen voor het behoud of het herstel van de
visbestanden op een niveau dat een maximale duurzame opbrengst
kan opleveren. Het voorstel langetermijnplan voor de Noordelijke
heekbestanden zal bijdragen aan het bereiken van deze maximaal
duurzame opbrengt (MSY) van het Noordelijke heekbestand. De uitvoerbaarheid van een aantal verscherpte controleaspecten van het voorstel, zoals de gescheiden opslag en de tolerantiemarge, is echter een
punt van aandacht. De inhoud van het voornemen voor een vrijwillige
sanering van de visserijvloot voor heek is nog onvoldoende duidelijk
en kan dus nog niet worden beoordeeld.
c) Nederlands oordeel:
Nederland steunt het initiatief van de Commissie om het bestaande
herstelplan aan te passen om het lange termijndoel van MSY te bereiken.
Een belangrijk thema van het Nederlandse visserijbeleid zijn de herstel- en
beheerplannen voor vissoorten die bedreigd worden. Het plan past
binnen de Nederlandse opvattingen. Nederland streeft naar een goede
uitvoerbaarheid van het voorgestelde regime.
5. Implicaties financieel

a) Consequenties EG-begroting:
Geen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 22 112, nr. 850

3

b) Financiële, consequenties (incl. personele) voor Rijksoverheid en/of
decentrale overheden:
De Algemene Inspectie Dienst krijgt te maken met extra druk, vanwege
extra controles op aanlanding van heek. Budgettaire gevolgen worden
ingepast op de begroting van de beleidsverantwoordelijke departementen, conform de regels budgetdiscipline.
c) Financiële, consequenties (incl. personele) bedrijfsleven en burger:
beperkt. Nederland heeft weinig visrechten (62 ton in de Noordzee, 171
ton in de westelijke wateren in 2009). De Nederlandse vangst van heek
bestaat voornamelijk uit bijvangsten door bordenvissers en boomkotters.
Veranderingen in de Nederlandse visrechten zullen dus maar een geringe
impact hebben.
d) Administratieve lasten voor Rijksoverheid, decentrale overheden en/ of
bedrijfsleven en burger:
Onvoorziene stijgingen van de administratieve lasten voor bedrijven
dienen te worden gecompenseerd door het beleidsverantwoordelijke
departement conform interdepartementale hoofdafspraken voor compensatie administratieve lastentegenvallers.
6. Implicaties juridisch

a) Consequenties voor nationale en decentrale regelgeving en/of
sanctionering beleid:
Deze verordening zal uitgewerkt worden in nationale regelgeving.
b) Voorgestelde implementatietermijn (bij richtlijnen en kaderbesluiten),
dan wel voorgestelde datum inwerkingtreding (bij verordeningen en
beschikkingen) met commentaar t.a.v. haalbaarheid:
De verordening treedt in werking op de twintigste dag na bekendmaking
in het Publicatieblad. Dit is haalbaar.
c) Wenselijkheid evaluatie-/horizonbepaling:
De verordening bevat de bepaling dat de verordening elke drie jaar wordt
geëvalueerd.
7. Implicaties voor uitvoering en handhaving
Informatie over het inschakelen van nationale agentschappen, zelfstandige bestuursorganen e.d.

a) Uitvoerbaarheid:
Het voorstel brengt extra uitvoeringslasten met zich mee op het punt van
de controleverplichtingen. Het verplicht wegen van heek en de daarbij
gehanteerde tolerantiemarge ten opzichte van het logboek van het
vissersvaartuig kunnen lastig uitvoerbaar zijn voor de visserijsector.
b) Handhaafbaarheid:
Geen.
8. Implicaties voor ontwikkelingslanden
Geen.
9. Nederlandse positie
a) Onder het herstelplan uit 2004 heeft het bestand kunnen groeien tot
binnen biologisch veilige grenzen. Dit plan beoogt nu om op de lange
termijn MSY te behalen en daarvoor de controle te verscherpen,

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 22 112, nr. 850

4

bijvangsten te beperken en de vloot te saneren. De Commissie is tot dit
pakket gekomen na rijp beraad met stakeholders. Nederland steunt
deze aanpak onder voorbehoud van de uitvoerbaarheid van een aantal
verscherpte controleaspecten en de manier waarop vrijwillige sanering
vormgegeven zal worden.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 22 112, nr. 850

5