2016D13705

INBRENG VERSLAG VAN EEN SCHRIFTELIJK OVERLEG
In de vaste commissie voor Volksgezondheid, Welzijn en Sport bestond er
bij enkele fracties behoefte een aantal vragen en opmerkingen voor te
leggen aan de Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport over de
brief van 8 maart 2016 betreffende Aanbieding van de ontwerpregeling tot
wijziging van de Regeling zorgverzekering ter vaststelling van de
voorwaarden voor uitstroom uit het bestuursrechtelijk premieregime
(Kamerstuk 29 689, nr. 688).
De voorzitter van de commissie,
Lodders
De griffier van de commissie,
Teunissen

nds-tk-2016D13705

1

Inbreng VVD-fractie
De leden van de VVD-fractie hebben met veel belangstelling kennisgenomen van de Ontwerpregeling tot wijziging van de Regeling zorgverzekering ter vaststelling van de voorwaarden voor uitstroom uit het
bestuursrechtelijk premieregime. Zij prijzen de inzet van verschillende
partijen, waaronder zorgverzekeraars en gemeenten, om de uitstroom van
bijstandsgerechtigden uit het bestuursrechtelijk regime te kunnen
realiseren. Zij hebben echter nog wel enkele vragen en opmerkingen bij
de voorwaarden zoals voorgesteld in de ontwerpregeling.
In de toelichting bij de regeling wordt gesproken over het creëren van een
structurele situatie die voorkomt dat bijstandsgerechtigden na uitstroom
weer snel opnieuw instromen. De leden van de VVD-fractie vragen de
Minister of, en op welke manier, mensen na uitstroom begeleid zullen
worden om inderdaad niet opnieuw terug te vallen. Klopt het dat
gemeenten, en eventueel andere betrokken partijen, hierin vrij zijn? Welke
mogelijkheden ziet de Minister in het verlengde hiervan om gemeenten
erop aan te spreken dat zij de inhouding en doorbetaling continueren na
afloop van de periode dat de uitstroomregeling loopt? In hoeverre is het
volgens de Minister wenselijk dat gemeenten de premie inhouden op de
uitkering, en burgers laten deelnemen aan de gemeentelijk collectieve
zorgverzekering voor zover deze aanwezig is? Ziet de Minister mogelijkheden voor verscherpte maatregelen door gemeenten bij mensen die na
uitstroom binnen een jaar opnieuw instromen?
Alle betrokken partijen hebben onderschreven dat het maatschappelijk
gewenst is dat bepaalde groepen personen niet in het bestuursrechtelijk
premieregime verblijven. Met deze regeling wordt ervoor gekozen om de
uitstroom in eerste instantie te concentreren op de groep bijstandsgerechtigden. De leden van de VVD-fractie vragen de Minister om hoeveel
mensen het gaat? Hoe verhoudt dit aantal zich tot het totaal aantal
mensen in het bestuursrechtelijk premieregime? Deze leden zijn van
mening dat in Nederland diverse andere regelingen beschikbaar zijn om
de groep bijstandsgerechtigden tegemoet te komen in hun financiële
situatie. Kan de Minister toelichten waarom gekozen is voor juist deze
groep mensen? Waarom is niet gekozen voor een bredere groep,
bijvoorbeeld mensen met een minimuminkomen en een grote financiële
schuld? Op welke termijn denkt de Minister de uitstroomregeling te
kunnen uitbreiden naar andere groepen?
In het verlengde hiervan vragen de leden van de VVD-fractie waarom de
Minister stelt dat situaties waarin geen sprake is van derdenbeslag
prevaleren voor het deel kunnen nemen aan de uitstroomregeling. Deze
leden verwachten dat de opgebouwde schuld voor de zorgverzekering in
veel gevallen niet de enige schuld is die bijstandsgerechtigden hebben.
Kan de Minister dit onderbouwd bevestigen? Voorts vragen deze leden
hoe hard de afspraken zijn met de Koninklijke Beroepsorganisatie van
Gerechtsdeurwaarders (KBvG) en haar leden. Welke risico’s ziet de
Minister dat andere partijen al dan niet op termijn alsnog het vrijgekomen
bedrag invorderen, zodat de bijstandsgerechtigde niet in staat zal blijven
te voldoen aan de voorwaarden van de uitstroomregeling? Op welke
manier worden wijzigingen in de financiële situatie tijdens de uitstroomregeling, bijvoorbeeld nieuwe schulden en derdenbeslag, meegenomen in
het maatwerk dat wordt aangeboden door gemeenten?
De schuld wordt in maximaal 36 maanden afbetaald, naast de betaling
van de premie voor de gemeentelijke collectiviteit. Het restant van de
openstaande schuld wordt na succesvol beëindigen van het traject
kwijtgescholden, zo wordt gesteld in artikel 6.5.6, eerste lid, onderdeel f.

2

Zorgverzekeraars hebben hiermee ingestemd. De leden van de
VVD-fractie vragen de Minister of zij inzichtelijk kan maken wat het effect
is van het kwijtschelden van de openstaande schuld voor de collectie
zorgpremie. Kan de Minister een overzicht geven van de potentiële
inkomsten die zorgverzekeraars mislopen in de voorgestelde situatie, en
bij eventuele uitbreiding naar andere groepen? Welke risico’s ziet de
Minister dat het mislopen van deze gelden worden teruggehaald door
zorgverzekeraars met het verhogen van de collectieve zorgpremie?
Deze leden vragen daarnaast of de voorwaarden van de uitstroomregeling
blijven gelden indien de bijstandsgerechtigde in deze periode een baan
vindt, en niet langer bijstand geniet. Blijft de uitstroomregeling doorlopen
totdat de periode van 36 maanden is bereikt? Indien dit niet het geval is,
en de uitstroomregeling dus stopt indien iemand weer aan het werk gaat,
deelt de Minister dan de mening van deze leden dat in dit geval de
bijstand loont, in plaats van werken, omdat in dat geval de schuld (deels)
gesaneerd kan worden en een lager bedrag moet worden betaald? Welke
mogelijkheden zijn er om, indien de bijstandsgerechtigde weer aan het
werk gaat, de schuld alsnog (deels) in te houden op het nieuwe
netto-inkomen?
De leden van de VVD-fractie vragen in het verlengde van bovenstaande
twee punten of de situatie van de bijstandsgerechtigde regelmatig wordt
getoetst, bijvoorbeeld twee keer per jaar, waarin ook een inkomenstoets
wordt meegenomen. Kunt u uw antwoord toelichten?
Tot slot vragen de leden van de VVD-fractie of het klopt dat mensen niet
meer opnieuw gebruik kunnen maken van de uitstroomregeling indien zij
niet meer voldaan hebben aan de gestelde voorwaarden en daardoor
voortijdig zijn teruggekeerd naar het bestuursrechtelijk premieregime dan
wel indien mensen na afronding van de uitstroomregeling binnen een
bepaalde periode opnieuw instromen in het bestuursrechtelijke
premieregime.
Inbreng PvdA-fractie
De leden van de fractie van de PvdA hebben met belangstelling kennisgenomen van de ontwerpregeling tot wijziging van de Regeling zorgverzekering ter vaststelling van de voorwaarden voor uitstroom uit het
bestuursrechtelijk premieregime. Met deze wijziging worden de
voorwaarden waaraan de verzekeringnemer dient te voldoen om in
aanmerking te kunnen komen voor uitstroom uit het bestuursrechtelijk
premieregime, bepaald.
De leden van de fractie van de PvdA vinden het een goede zaak dat in
eerste instantie is gekozen voor de groep bijstandsgerechtigden, gezien
de uitstroom uit het bestuursrechtelijk premieregime financiële verlichting
kan geven aan deze groep, voor wie dit zeer welkom is. Kan worden
aangegeven, daar in de toelichting wordt gesteld «in eerste instantie
gekozen is de uitstroom te concentreren op de groep bijstandsgerechtigden dat wil zeggen mensen met een uitkering ingevolge Hoofdstuk 3
van de Participatiewet», wat het voornemen is betreffende de uitstroom
van andere groepen binnen de wanbetalersregeling?
De leden van de fractie van de PvdA lezen dat voor het realiseren van een
structurele uitstroom vanuit het bestuursrechtelijk premieregime,
zorgvuldige overweging, afweging en medewerking van zorgverzekeraars,
gemeenten én betrokken wanbetalers van belang is. In hoeverre biedt de
wijzigingsregeling en modelovereenkomst, die volgens de Minister als
blauwdruk kunnen worden gezien om te komen tot uitstroom, een
voldoende prikkel voor de genoemde groepen om te komen tot gezamen-

3

lijke medewerking? Wat is de verwachting van de Minister wat betreft de
bereidwilligheid van zorgverzekeraars, gemeenten en betrokken wanbetalers om te komen tot een structurele uitstroom? Is de Minister ervan
overtuigd dat gemeenten deze regierol voortvarend zullen oppakken en
dat voor deze groep mensen, voor wie deze uitstroom van positieve
betekenis kan zijn, de uitstroom door gemeenten en zorgverzekeraars zal
worden gestimuleerd?
De leden van de fractie van de PvdA signaleren een grijs gebied wat
betreft de beleidsvrijheid van de gemeenten enerzijds en het belang van
enige uniformiteit in de uitvoering en informatievoorziening anderzijds.
Kan een nadere verklaring worden gegeven op welke manier beleidsvrijheid en een eigen invulling van de bepaalde voorwaarden door
gemeente en zorgverzekeraar, de uniforme uitvoering en informatievoorziening niet in de weg staat?
De leden van de fractie van de PvdA lezen dat de gemeente de regie heeft
over het uitstroomproces. Op welke termijnen zal deze regie door
gemeenten moeten worden genomen? Hoe vaak zal vervolgens een
uitwisseling van gegevens plaatsvinden tussen zorgverzekeraars en
gemeenten over bijstandsgerechtigden die in aanmerkingen kunnen
komen voor uitstroom? Hoe wordt ervoor gezorgd dat het overzicht van
gemeenten en zorgverzekeraars op het aantal bijstandsgerechtigden zo
actueel mogelijk is, waardoor bijstandsgerechtigden die in aanmerking
komen voor de uitstroomregeling zo vlot mogelijk kunnen uitstromen?
De leden van de fractie van de PvdA lezen dat de gemeente communiceert
met de personen die in aanmerking komen voor de uitstroomregeling.
Kan een inschatting worden gemaakt van het aantal bijstandsgerechtigden die hiervoor in aanmerking zullen komen? Hoe verloopt de
informatievoorziening naar deze bijstandsgerechtigden? Daarnaast lezen
zij dat het gemeenten vrij staat na het succesvol afbetalen van de
schulden de inhouding en doorbetaling te continueren, om zo te
voorkomen dat mensen (opnieuw) in de schulden raken. Op welke wijze
kunnen gemeenten volgens de Minister, bij bijstandsgerechtig-den
stimuleren om na afloop van het proces om deze inhouding en doorbetaling te continueren?
Artikelsgewijs
Artikel 6.5.6, eerste lid, onderdeel c
De leden van de fractie van de PvdA lezen dat met betrekking tot
gemeentelijke collectiviteit een uitzondering is gemaakt voor de verzekeringnemer die een zorgverzekering bij een zorgverzekeraar heeft die tot
een ander concern behoort. Gezien de uitvoeringstechnische implicaties is
afgezien van verplichte overstap, maar zal de verzekeringnemer worden
gewezen op de voordelen van gemeentelijke collectiviteit. Hoe kan dit
worden gezien in het licht van het feit dat men niet over kan stappen bij
een premieschuld bij de huidige zorgverzekeraar? Zou het niet wenselijk
zijn dat, wanneer een gemeente zich actief inzet om schulden te verminderen, c.q. te voorkomen, het mogelijk zou zijn dat verzekerden tussentijds
mogen aansluiten bij de gemeentelijke collectiviteit?
Artikel II
De leden van de fractie van de PvdA zien dat de inwerkingtreding van
deze regeling is gesteld op 1 juli 2016. In hoeverre zijn gemeenten en
verzekeraars op de hoogte gesteld van deze wetswijziging en de daarbij
behorende gang van zaken? Zijn gemeenten op dit moment voldoende

4

voorbereid op deze regierol, en hebben zij al voldoende zicht op het aantal
bijstandsgerechtigden die in aanmerking zullen komen voor deze
uitstroom uit het bestuursrechtelijke premieregime?
Inbreng SP-fractie
De leden van de SP-fractie hebben met zorg kennisgenomen van de
Ontwerpregeling tot wijziging van de Regeling zorgverzekering ter
vaststelling van de voorwaarden voor uitstroom uit het bestuursrechtelijk
premieregime. Ondanks dat zij het beoogde doel, de versnelde uitstroom
van mensen uit het bestuursrechtelijk premieregime toejuichen, maken zij
zich wel zorgen over de manier waarop dit wordt vormgegeven in het
onderhavige voorstel. Zij hebben dan ook nog een aantal vragen en
opmerkingen.
Zij constateren dat de Minister eerder heeft aangegeven volledig in te
willen zetten op de uitstroom van bijstandsgerechtigden. Dat is een goed
begin, maar wat deze leden betreft iets te zuinig. Zouden bijvoorbeeld ook
mensen met een arbeidsongeschiktheidsuitkering of een Wajonguitkering
in aanmerking kunnen komen, of mensen met een uitkering, een grote
afstand tot de arbeidsmarkt of die arbeidsongeschikt zijn? Is de Minister
bereid de groep aanzienlijk te vergroten? Zo ja, op wat voor termijn? Zo
nee, waarom niet? Het is al ingewikkeld; laten we het dan in één keer goed
doen, zo bepleiten deze leden.
De leden van de SP-fractie constateren ook dat, om het doel van versnelde
uitstroom te laten slagen, men afhankelijk is van de bereidwilligheid van
een groot aantal partijen. Omdat de Minister geen harde voorwaarden
stelt kan iedere zorgverzekeraar en iedere gemeente zelf voorwaarden
verbinden aan bedragen, termijnen en de al dan niet verplichte deelname
aan een gemeentelijke collectiviteit. Volgens deze leden kan dit er in de
praktijk toe leiden dat mensen die wel volgens de in de ontwerpregeling
gestelde voorwaarden in aanmerking komen voor uitstroom in de praktijk
tal van extra drempels opgeworpen kunnen krijgen van gemeenten en/of
zorgverzekeraars. Volgens deze leden leidt dit ertoe dat er rechtsongelijkheid ontstaat. Het hangt er immers vanaf in welke gemeente men
woont aan welke voorwaarden men moet voldoen. Bovendien zijn
personen overgeleverd aan de grillen van individuele zorgverzekeraars of
zij wel of niet bereid zijn medewerking te verlenen. Deze leden verwachten
een uitgebreide reactie op bovenstaande zorg. Waarom heeft de Minister
niet gekozen voor een regeling die voor iedereen, ongeacht waar je woont
of bij welke verzekeraar je was verzekerd, gelijk is? Is deze mogelijkheid
onderzocht? Zo ja, wat waren de bevindingen? Zo nee, is de Minister
bereid dit alsnog te doen? Heeft de Minister ook nagedacht over het
gevaar van rechtsongelijkheid, dan wel willekeur?
De leden van de SP-fractie hebben de Minister al eerder gewezen op de
grote diversiteit in gemeentelijke collectiviteiten. Sommige gemeenten
hebben het goed geregeld voor hun minima. Er zijn echter ook gemeenten
waarbij juist de mensen met de laagste inkomens maandelijks een forse
premie moeten betalen voor bijvoorbeeld het herverzekeren van het eigen
risico. Deze leden vragen de Minister, evenals tijdens de behandeling van
het wetsvoorstel in april 2014, om een overzicht van de gemeentelijke
collectiviteiten en de maandelijkse premie die daarvoor dient te worden
betaald. Kan de Minister de garantie geven dat indien een gemeente
deelname aan een collectieve regeling als voorwaarde stelt voor
uitstroom, die collectiviteit nooit tot een verslechtering van de financiële
positie mag leiden? Zo nee, hoe zorgt de Minister er dan voor dat er geen
ongewenste financiële drempel komt voor mensen die juist willen
meewerken aan het uitstromen uit het bestuursrechtelijk premieregime?

5

Deze leden stellen voor nog niet in te voeren dat men verplicht is de
gemeente te volgen, totdat daadwerkelijk bekend is of de gemeente een
goede regeling heeft. Graag ontvangen zij een reactie van de Minister
hierop.
De leden van de SP-fractie maken zich zorgen over het direct inhouden
van de premie op de bijstandsuitkering. Zij zijn van mening dat de
beslagvrije voet dient te worden gerespecteerd. Volgens hen moet er
genoeg inkomen overblijven om rond te kunnen komen. Zo niet, dan gaan
mensen het ene gat vullen met het andere, en zal de financiële situatie in
zijn geheel niet verbeteren. Hoe voorkomt de Minister dat gemeenten
onder het mom van een «vrijwillige betalingsregeling» toch dwingen
akkoord te gaan met een inkomen onder de beslagvrije voet? Deze leden
herinneren de Minister eraan dat dit vaak niet de enige schuld is van
mensen en er nog meer schuldeisers zijn. Mensen hebben vaak de keuze
uit de kogel of de strop; betaal ik de huur of betaal ik de zorgverzekeringspremie? Zeker gelet op het feit dat de KBvG heeft aangeven dat juist bij
uitstroom uit het regime in beginsel door elke schuldeiser beslag kan
worden gelegd. De toezegging dat de KBvG haar leden heeft verzocht hun
opdrachtgevers te adviseren dit niet te doen, biedt volgens deze leden
geen enkele garantie dat dit ook niet zal gebeuren. Heeft de Minister geen
mogelijkheden dit te voorkomen? Zo ja, waarom zet de Minister die niet
in? Wat is eigenlijk nog de betekenis van de beslagvrije voet wanneer
zowel gemeenten als schuldeisers dit niet hoeven te respecteren?
Tot slot vragen deze leden de Minister inzichtelijk te maken wat de totale
(administratieve) kosten zijn om iemand in het bestuursrechtelijk
premieregime te houden. Zou het niet beter zijn mensen er dan uit te
halen, zo geven deze leden ter overweging mee. Waarom is het plan van
de gemeenten om op basis van maatwerk voor alle uitstroomgegadigden
de afloscapaciteit op nul te stellen, afgeserveerd door de zorgverzekeraars? Waarom is de mening van de zorgverzekeraars hierbij blijkbaar
doorslaggevend? Is hierbij een maatschappelijk kosten-batenanalyse
gemaakt? Is de Minister voorts bereid te onderzoeken of het maken van
een persoonlijk plan voor uitstroomgegadigden niet effectiever en
voordeliger is dan het huidige voorstel. De leden van de SP-fractie
verwachten een uitbreide reactie op bovenstaande vragen en
opmerkingen.

6