Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2015–2016

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

78
Vragen van de leden Servaes en Van Laar (beiden PvdA) aan de Ministers
van Buitenlandse Zaken en voor Buitenlandse Handel en
Ontwikkelingssamenwerking over burgerslachtoffers, oorlogsmisdaden en
dreigende hongersnood in Jemen (ingezonden 24 augustus 2015).
Antwoord van Minister Koenders (Buitenlandse Zaken) mede ondertekend
door de Minister voor Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking
(ontvangen 21 september 2015).
Vraag 1
Kent u de recente berichten van Amnesty International en Human Rights
Watch over grote aantallen burgerslachtoffers en vermeende oorlogsmisdaden in Jemen?1
Antwoord 1
Ja. Het kabinet vindt de bevindingen in de rapportages van Amnesty
International en Human Rights Watch bijzonder verontrustend. Gezien de
jarenlange betrokkenheid van Nederland in Jemen en de partnerrelatie
worden de ontwikkelingen met grote zorg gevolgd (zie kamerbrief van 21 mei
jl. 32 623-151).
Vraag 2
Bent u bereid Saoedi-Arabië als aanvoerder van de coalitieaanvallen in
Jemen bilateraal en in internationaal verband aan te spreken op de grote
aantallen burgerslachtoffers en de berichten over grove schendingen van het
oorlogsrecht door de coalitie? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 2
Ja. Nederland is zeer alert op mogelijke mensenrechtenschendingen en
schendingen van het humanitair oorlogsrecht in het huidige conflict en stelt
deze waar mogelijk bij alle conflictpartijen aan de orde.

1

ah-tk-20152016-78
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2015

https://www.hrw.org/news/2015/08/19/yemen-set-un-inquiry-violations-all-sides enhttps://
www.amnesty.org/en/latest/news/2015/08/yemen-bloody-trail-of-civilian-death-and-destructionpaved-with-evidence-of-war-crimes/

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, Aanhangsel

1

Vraag 3
Bent u tevens bereid de grote zorgen hieromtrent tijdens de eerstvolgende
VN-Mensenrechtenraad en Algemene Vergadering van de Verenigde Naties
(AVVN) te benoemen en er op aan te dringen dat alle strijdende partijen in
Jemen het oorlogsrecht en mensenrechten dienen te respecteren en er alles
aan moeten doen om burgerslachtoffers te voorkomen? Zo nee, waarom
niet?
Antwoord 3
Het kabinet ziet de komende Mensenrechtenraad (MRR) en de AVVN als
passende fora om alle conflictpartijen in Jemen op te roepen tot het
respecteren van de mensenrechten en het humanitair oorlogsrecht en zal dit
ook doen.
Vraag 4
Als de conflictpartijen voor de eerstvolgende zitting van de
VN-Mensenrechtenraad nalaten om geloofwaardige stappen te zetten om de
vermeende schendingen van het humanitair oorlogsrecht te onderzoeken,
bent u dan bereid om tijdens die zitting op te roepen een internationale
onderzoekscommissie in te stellen om dit onderzoek uit te voeren? Zo nee,
waarom niet en op welk moment dan wel?
Antwoord 4
Het kabinet is zeer bezorgd over beschuldigingen van schendingen van het
humanitair oorlogsrecht in Jemen en maakt zich sterk voor onderzoek
hiernaar. Het kabinet hecht er belang aan dat dit onderzoek geloofwaardig is
en gericht is op de vermeende schendingen door alle conflictpartijen.
Nederland heeft een bijzondere positie in de MRR vanwege het
co-auteurschap van de jaarlijkse resolutie over Jemen. Het is onze intentie
om een onderzoek naar schendingen onderdeel te laten zijn van de resolutie.
Vraag 5 en 6
Erkent u de zorgelijke waarschuwing van het VN World Food Programme
(WFP) voor dreigende hongersnood in Jemen voor 6 tot 13 miljoen mensen
en hoe reageert u op de oproep van de WFP om de gemaakte toezeggingen
op het gebied van nood- en voedselhulp aan Jemen na te komen?
Welke extra steun kunnen Nederland en de EU geven om een (nog grotere)
humanitaire ramp in Jemen af te wenden? Bent u bereid deze dreigende
hongersnood in elk geval tijdens de aankomende Raad Buitenlandse Zaken
(RBZ) en AVVN aan de orde te stellen? 2
Antwoorden 5 en 6
De berichtgeving over de naderende hongersnood en de grote aantallen
ondervoede kinderen in Jemen baart het kabinet grote zorgen. Volgens de VN
zijn inmiddels 21,1 miljoen mensen in het land (80% van de gehele bevolking)
hulpbehoevend, waaronder 10 miljoen kinderen. Ernstige tekorten aan
voedsel, schoon drinkwater, medicijnen, een nijpend tekort aan brandstof en
stijgende voedselprijzen hebben grote gevolgen voor het dagelijks leven van
de Jemenieten. Derhalve heeft het kabinet besloten tot een humanitaire
bijdrage van 10 miljoen euro aan Jemen (zie Kamerbrief met kenmerk
DSH-2015.475981). De bijdrage komt bovenop de eerdere bijdrage van 5
miljoen euro in mei jl. en brengt Nederlandse humanitaire bijdrage aan
Jemen dit jaar op een totaal van 15 miljoen euro.
Daarnaast verstrekt Nederland algemene ongeoormerkte bijdragen aan
internationale noodhulporganisaties en fondsen. In 2015 gaat het om: 55
miljoen euro aan het Central Emergency Response Fund (CERF), 40 miljoen
euro aan het International Committee of the Red Cross (ICRC), 36 miljoen
euro aan het World Food Program (WFP), 33 miljoen euro aan de United
Nations High Commissioner for Refugees (UNHCR), 15 miljoen euro aan het
United Nations Children Fund (UNICEF) en 5 miljoen euro aan de Office for
the Coordination of Humanitarian Affairs (OCHA). Door ongeoormerkte
bijdragen te verstrekken, kunnen organisaties het geld inzetten daar waar de

2

http://www.wfp.org/news/news-release/wfp-head-warns-growing-food-crisis-yemen-amidchallenges-reaching-people-and-short

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, Aanhangsel

2

humanitaire noden het hoogst zijn. Aangezien Jemen behoort tot de
humanitaire crises met de hoogste prioriteit wordt een deel van de Nederlandse algemene ongeoormerkte bijdragen aan internationale noodhulphulporganisaties besteed aan de humanitaire hulp in Jemen. Vanwege het
ongeoormerkte karakter van de Nederlandse steun is pas na afloop van het
lopende jaar duidelijk hoeveel Nederlands geld er in Jemen is besteed.
Hierover zal het kabinet u informeren in de jaarlijkse Kamerbrief over de
besteding van humanitaire hulp.
Met deze recente bijdrage hoopt Nederland een katalyserend effect te
sorteren en andere donoren aan te sporen hun toegezegde bijdragen over te
maken. Waar mogelijk, zullen wij dit in internationaal verband ook aan de
orde stellen. Van het door Saoedi Arabië toegezegde bedrag van 274 miljoen
dollar is na het verschijnen van bovengenoemde Kamerbrief inmiddels 241
miljoen dollar overgemaakt aan de VN.
Net als Nederland draagt de Europese Commissie substantieel bij aan het
verlichten van de humanitaire noden in Jemen. De Europese Commissie heeft
in 2015 tot nu toe een totale bijdrage van 35 miljoen euro gedaan.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, Aanhangsel

3