Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2020–2021

35 670

Wijziging van de Kieswet in verband met de
definitieve invoering van het nieuwe stembiljet
voor kiezers buiten Nederland

Nr. 8

NADER VERSLAG
Vastgesteld 2 juli 2021
De vaste commissie voor Binnenlandse Zaken, belast met het voorbereidend onderzoek van dit wetsvoorstel, heeft de eer als volgt Nader
verslag uit te brengen van haar bevindingen omdat de Nota naar
aanleiding van het Verslag en de recente nota van wijziging nieuwe
vragen hebben opgeroepen.
Onder het voorbehoud dat de regering op de gestelde vragen en de
gemaakte opmerkingen tijdig en genoegzaam zal hebben geantwoord,
acht de commissie de openbare beraadslaging over dit wetsvoorstel
voldoende voorbereid.
Inhoudsopgave
1.
2.
3.

blz.

Inleiding
Wijziging Woningwet
Wijziging Kieswet

1
2
2

1. Inleiding
De leden van de VVD-fractie hebben met belangstelling kennisgenomen
van de Wijziging van de Kieswet in verband met de definitieve invoering
van het nieuwe stembiljet voor kiezers buiten Nederland. De leden hebben
nog enkele vragen.
De leden van de D66-fractie hebben kennisgenomen van de nota van
wijziging van de Kieswet in verband met de definitieve invoering van het
nieuwe stembiljet voor kiezers buiten Nederland. Zij hebben in dit
verband nog enkele vragen.
De leden van de CDAfractie hebben met belangstelling kennisgenomen
van de nota van wijziging op het wetsvoorstel tot wijziging van de Kieswet
in verband met de definitieve invoering van het nieuwe stembiljet voor
kiezers buiten Nederland. Deze leden zijn het ermee eens dat ook voor

kst-35670-8
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2021

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 670, nr. 8

1

kiezers buiten Nederland de mogelijkheid om een vervangend briefstembewijs aan te vragen in de Kieswet wordt opgenomen.
De leden van de SP-fractie hebben de wijziging met betrekking tot het
stemmen uit het buitenland gelezen en hebben hierover nog een enkele
vraag en opmerking.
2. Wijziging Woningwet
De leden van de VVD-fractie willen weten waarom er wordt gekozen om
artikel 92 van de Woningwet opnieuw vast te stellen. Zij vragen de
regering naar de samenloop van welke wetswijzigingen dit nodig is. De
leden van de VVD-fractie willen weten op welke wijze deze wijzigingen
wetstechnisch op elkaar worden afgestemd.
Deze leden willen tot slot weten waarom het opnieuw vaststellen van
Artikel 92 van de Woningwet wordt opgenomen in een Wijziging van de
Kieswet.
De leden van de CDA-fractie vragen waarom aan het voorliggende
wetsvoorstel een onderdeel wordt toegevoegd dat in het geheel niet raakt
aan het verkiezingsproces, namelijk de vaststelling van artikel 92 van de
Woningwet. Kan de regering de volzin toelichten die luidt: «Op deze
manier worden op een zo kort mogelijke termijn enkele met elkaar
samenhangende wetswijzigingen waartoe recent in de beide Kamers der
Staten-Generaal is besloten wetstechnisch op elkaar afgestemd.» Voor
een nadere toelichting verwijst de regering naar de toelichting bij
onderdeel 0 van deze nota van wijziging. Deze leden hebben in de nota
van wijziging evenwel geen onderdeel 0 aangetroffen. Overigens zijn deze
leden van mening dat een wijziging van de Woningwet niet thuishoort in
een voorstel tot wijziging van de Kieswet en dat het met het oog op de
transparantie van het wetgevingsproces en de wetsgeschiedenis
ongewenst is dat een voorstel op deze wijze wordt uitgebreid. Kan de
regering andere voorbeelden geven van vergelijkbare verstekelingen aan
boord van wetsvoorstellen?
3. Wijziging Kieswet
De leden van de D66-fractie constateren dat de regering stelt dat als er
twee wetsvoorstellen worden gebruikt om de tijdelijke regels voor één
type experiment een vaste plek in de Kieswet te geven, dit een ongewenst
neveneffect kan hebben als één van beide al is aangenomen en in dat
kader reeds de hele grondslag uit de Tijdelijke experimentenwet wordt
verwijderd. Dat zou er in dit geval toe kunnen leiden dat kiezers buiten
Nederland mogelijk tijdelijk geen vervangend briefstembewijs zouden
kunnen aanvragen. Deze leden begrijpen dat dit een onwenselijke situatie
zou zijn. Ook zijn zij er voorstander van om wetgeving die onlosmakelijk
met elkaar verbonden is, gezamenlijk te behandelen. Wel vragen zij wat de
kans is dat dit scenario zich daadwerkelijk voordoet? De verkiezingen voor
de provinciale staten zijn pas in 2023. En wat zou de reden zijn om niet
een deel, maar meteen de hele grondslag uit de Tijdelijke experimentenwet te verwijderen?
Deze leden ontvangen voorts graag een overzicht van de elementen die in
dit wetsvoorstel en in het voorstel TK 35 489 overblijven na de overheveling, met een toelichting van de regering hoe deze overheveling voor de
beste onderverdeling tussen beide wetten zorgt.
De leden van de D66-fractie onderschrijven dat de werkwijze van de
gemeente ’s-Gravenhage bijdraagt aan de toegankelijkheid van de
verkiezingen voor de kiezers in het buitenland, en begrijpen dat deze in de
Kieswet wordt verankerd.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 670, nr. 8

2

De leden van de CDA-fractie vragen waarom met de verduidelijking of
briefstembureaus briefstembiljetenveloppen mogen openen bij de
vooropening wordt vooruitgelopen op de evaluatie van de Tweede
Kamerverkiezingen.
De leden van de SP-fractie vrezen dat stemformulieren per e-mail
fraudegevoeliger zijn en vragen naar de maatregelen die worden
ondernomen om dit tegen te gaan. Voorts vragen zij naar de ongelijkheid
die ontstaat wanneer mensen tijdens de verkiezingen in Nederland niet
per e-mail hun stembescheiden kunnen ontvangen als zij bijvoorbeeld een
vervangende stempas aanvragen. Vindt de regering dit onderscheid
gerechtvaardigd en zo ja, waarom?
De fungerend voorzitter van de commissie,
Martin Bosma
De adjunct-griffier van de commissie,
Hendrickx

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 670, nr. 8

3