4
Vragenuur
Vragen�van�het�lid�Bisschop�aan�de�staatssecretaris�van
Veiligheid�en�Justitie�over�het�bericht�"Miljard�euro�voor
bouw�op�de�plank".

De�heer�Bisschop�(SGP):
Voorzitter.�Iedere�week�loopt�de�werkloosheid�op,�gaan
bouwbedrijven�failliet�en�dalen�de�overlevingskansen�van
nu�nog�min�of�meer�gezonde�bedrijven.�Tegelijkertijd�is
duidelijk�dat�er�nog�geld�op�de�plank�ligt�voor�bouwprojecten.�Volgens�het�Economisch�Instituut�voor�de�Bouw
is�er�nog�een�bedrag�van�ongeveer�1�miljard�beschikbaar.
Dat�is�een�onverteerbare�situatie.�Welke�actie�zal�de�minister�ondernemen�om�ervoor�te�zorgen�dat�het�beschikbare
geld,�dat�bij�verschillende�overheden�aanwezig�is,�werkelijk�wordt�besteed?
De�minister�kaatst�de�bal�een�beetje�terug�naar�de
bouwsector�door�te�stellen�dat�die�snel�met�goede�plannen�moet�komen.�Akkoord,�maar�dat�is�volgens�mijn�fractie�hoogstens�de�helft�van�de�werkelijkheid.�Er�zijn�ook�te
veel�signalen�dat�bouwprojecten�ernstig�vertraging�oplopen�of�vastlopen�door�gebrek�aan�doorpakken�bij�overheden.�Herkent�de�minister�deze�signalen�en�is�hij�bereid
hierover�aan�de�bel�te�trekken�bij�provincies�en�gemeenten?

Minister�Blok:
Voorzitter.�Net�als�de�heer�Bisschop�heb�ik�zorgen�over�de
werkgelegenheid�in�de�bouwsector.�Wij�proberen�met�een
pakket�maatregelen�daar�weer�een�gezond�fundament�onder�te�leggen.�De�optelsom�van�1�miljard�waarmee�Bouwend�Nederland�is�gekomen,�klopt�rekenkundig�maar�de
gebruikte�bedragen�vragen�wel�een�toelichting.�Daarbij�is
ook�van�invloed�wie�welke�rol�speelt.
Er�wordt�gewezen�op�een�bedrag�van�50�miljoen�dat
beschikbaar�is�voor�het�onderhoud�van�monumenten.�Dat
klopt.�Dit�bedrag�is�voor�dit�jaar�voor�ongeveer�de�helft
uitgeput.�Dit�ligt�dus�op�koers.�Het�geld�wordt�verstrekt�op
basis�van�concrete�aanvragen�van�de�eigenaren�van�monumenten.
Bouwend�Nederland�wijst�op�een�bedrag�van�400�miljoen�dat�beschikbaar�is�voor�maatregelen�voor�energiebesparing.�Dat�is�de�uitkomst�van�een�optelling�van�150
miljoen�die�wij�gezamenlijk�in�het�kader�van�het�woonakkoord�beschikbaar�hebben�gesteld�en�250�miljoen�die�zij
uit�de�SDE-regeling�willen�overhevelen.�Daarvoor�is�op�dit
moment�nog�geen�regeling�gemaakt.�Het�is�wel�mijn�stellige�ambitie�om�het�bedrag�van�150�miljoen�te�verhogen
met�private�bijdragen.�Dat�is�één�van�de�dingen�waarover
ik�met�leden�van�Bouwend�Nederland�in�gesprek�ben.�En
dat�is�ook�de�reden�waarom�ik�niet�zozeer�de�bal�terugkaatste,�maar�opriep�om�die�ambitie,�die�ik�deel,�om�te
zetten�in�daden�aan�de�tafel�waar�wij�daarover�spreken.
Vervolgens�is�opgeteld�256�miljoen�beschikbaar�voor
verbouw�en�onderhoud�van�scholen.�Dit�bedrag�wordt
door�het�ministerie�van�Onderwijs�uitgekeerd�in�de�lumpsum.�Dit�geld�kan�vrijelijk�worden�besteed�door�de�scholen;�zij�gaan�daar�zelf�over.

Tweede�Kamer

Vragenuur

Tot�slot�is�in�de�optelsom�een�bedrag�opgenomen�van
300�miljoen�voor�infrastructuur�van�het�ministerie�van
I&M. Dit�zal�onderdeel�uitmaken�van�de�besluitvorming
over�de�begroting�voor�2014.
Kortom,�waar�het�in�mijn�macht�ligt,�heb�ik�dezelfde
haast�als�Bouwend�Nederland.�Ik�vind�het�ook�terecht�dat
ik�hen�vraag�op�het�onderdeel�energiebesparing�met�mij
haast�te�maken.�Waar�het�niet�in�mijn�macht�ligt,�is�het
aan�scholen,�de�eigenaren�van�monumenten�en�ons�bij
het�opstellen�van�de�begroting.
De�heer�Bisschop�(SGP):
Dit�is�een�beetje�waarvoor�ik�beducht�was.�Als�de�minister�voor�Wonen�en�het�ministerie�geen�krachtige,�stimulerende�rol�spelen,�zit�iedereen�op�iedereen�te�wachten.
Ik�ben�overtuigd�van�de�bijzondere�inzet�van�de�minister,
maar�ik�ben�van�mening�dat�er�nog�wel�een�extra�stap�kan
worden�gezet.�Op�welke�termijn�mogen�wij�van�de�minister�een�plan�van�aanpak�verwachten�om�de�hobbels
weg�te�strijken�die�wij�hier�niet�kunnen�gladstrijken,�maar
waarbij�wij�wel�politiek�en�bestuurlijk�kunnen�acteren?�Wij
moeten�niet�wachten�tot�mensen�hun�verantwoordelijkheid�nemen.�Natuurlijk�is�dat�belangrijk,�maar�het�gaat
om�meer.�Het�gaat�ook�om�een�krachtige�stimulerende
rol.�Dat�is�leiderschap.�Ik�vraag�de�minister�om�hierin�een
actieve�houding�aan�te�nemen�en�op�de�bok�te�gaan�zitten
om�de�kar�te�trekken.
Minister�Blok:
De�heer�Bisschop�vraagt�mij�terecht�om�een�actieve�houding.�Ik�kan�met�recht�en�rede�zeggen�dat�er�geen�sector
in�Nederland�is�waar�zo�veel�gemeenschapsgeld�naartoe
is�gegaan,�op�korte�termijn,�dan�de�bouwsector.�Boven�op
de�lijst�van�1�miljard�hebben�wij�een�btw-verlaging�op�verbouw�gerealiseerd�van�meer�dan�200�miljoen,�hebben�wij
50�miljoen�uitgetrokken�voor�starterleningen,�hebben�wij
in�de�Tweede�Kamer�de�leegstandswet�behandeld�die�het
mogelijk�maakt�om�op�een�makkelijke�manier�kantoren
te�transformeren�naar�woningen�–�ik�hoop�die�ook�snel�te
kunnen�behandelen�in�de�Eerste�Kamer�–�en�hoop�ik�met
Bouwend�Nederland�mijn�schouders�te�kunnen�zetten�onder�een�energiebesparingplan.�Dat�is�allemaal�wezenlijker
dan�elkaar�bestoken�met�actieplannen.�Laten�wij�concreet,
met�wetgeving�of�met�concrete�maatregelen,�de�spade�in
de�grond�steken.�Daarbij�is�de�bouwsector�en�alle�mensen
die�daarin�graag�een�baan�willen�behouden�pas�echt�gebaat.
De�heer�Bisschop�(SGP):
Inderdaad.�Aan�plannen�ontbreekt�het�niet.�Soms�is�er
echter�een�extra�duwtje�nodig�om�een�vliegwiel�in�beweging�te�brengen.�De�SGP-fractie�komt�binnenkort�met�een
soort�actieplan�waarin�een�aantal�hobbels�wordt�gesignaleerd�en�concrete�voorstellen�voor�maatregelen�worden�gedaan.�Mijn�fractie�voelt�zich�echter�een�beetje�Klein
Duimpje�met�drie�Kamerleden.�Zij�vreest�dat�het�haar�niet
gaat�lukken�om�die�hele�bouwsector�in�haar�eentje�in�beweging�te�krijgen.�Mijn�fractie�nodigt�daarom�de�minister�van�harte�uit�om�niet�alleen�de�beleidsmatige�plannen
neer�te�zetten�maar�ook�daadwerkelijk�de�stappen�te�zetten�om�dat�vliegwiel�in�beweging�te�zetten.�Ik�hoor�dat�helaas�nog�een�beetje�te�weinig�in�de�reactie�van�de�minister.

4 juni 2013
TK�90

90-4-8

Blok
Minister�Blok:
Ik�juich�het�natuurlijk�toe�als�Kamerfracties,�ook�kleine,
met�eigen�voorstellen�komen.�Ik�zal�die�ook�met�veel�belangstelling�bekijken.�Ik�hoop�ook�echt�dat�ik�daarin�nieuwe�aangrijpingspunten�vind.�De�vergelijking�met�Klein
Duimpje�komt�van�de�heer�Bisschop�zelf.�Uit�zijn�hoek�had
ik�natuurlijk�eerder�een�vergelijking�met�David�en�Goliath
verwacht.�Ik�reken�dan�ook�op�grootse�daden.
De�heer�Bisschop�(SGP):
Ik�probeer�aan�te�sluiten�bij�wat�in�deze�Kamer�leeft.
Minister�Blok:
Dan�hebt�u�mij�onderschat.
De�heer�Bisschop�(SGP):
Een�vergelijking�met�David�stel�ik�wel�zeer�op�prijs.
De�heer�Paulus�Jansen�(SP):
Voordat�deze�minister�aantrad,�vlogen�er�per�dag�50
bouwvakkers�de�straat�op.�Sinds�hij�er�zit,�zijn�dat�er�70
per�dag.�Tot�mijn�verbazing�las�ik�afgelopen�zondag�in�de
Cobouw�dat�deze�minister�het�eigenlijk�helemaal�geen
probleem�vindt�dat�de�woningbouwcorporaties�drie�keer
zo�weinig�nieuwbouwwoningen�gaan�bouwen�als�voorheen�door�de�maatregel�van�deze�minister,�de�verhuurderheffing.�Woningbouwcorporaties�waren�de�laatste�kurk
waar�de�bouwsector�nog�op�dreef.�Vandaar�de�volgende
vraag�aan�deze�minister:�hoe�krijgt�u�het�voor�elkaar�om
de�belangrijkste�financier�van�woningbouwprojecten�op
dit�moment�in�Nederland�op�die�manier�weg�te�zetten?
Minister�Blok:
Ik�heb�gereageerd�op�de�vraag�of�er�in�de�sociale�sector
een�probleem�was�omdat�de�bouwproductie�in�die�sector
in�vergelijking�met�afgelopen�jaren�is�teruggelopen.�Mijn
reactie�daarop�was�en�is:�omdat�wij�weten�dat�het�aantal�sociale�huurwoningen�in�Nederland�groter�is�dan�de
doelgroep,�de�inkomensgroep�onder�€ 34.000,�is�het�op
zich�geen�probleem�dat�in�die�sector�minder�wordt�bijgebouwd�dan�op�andere�plaatsen.�Tegelijkertijd�is�het�van
belang�dat�met�name�in�het�middenhuursegment,�dat�in
Nederland�relatief�klein�is,�een�groter�aanbod�komt.�Daarop�zijn�de�maatregelen�van�de�regering�ook�gericht.�Het
feit�dat�het�middensegment�in�Nederland�veel�kleiner�is
dan�in�vergelijkbare�landen�heeft�te�maken�met�het�feit
dat�woningbouwcorporaties�dat�terrein�zijn�gaan�opzoeken,�waardoor�andere�investeerders�geconfronteerd�werden�met�oneerlijke�concurrentie.
De�heer�Knops�(CDA):
Deze�minister�heeft�een-�en�andermaal�aangegeven�dat
wat�hem�betreft�de�rol�van�de�overheid�kleiner�moet�worden�en�die�van�de�markt�groter.�Nu�vraagt�iedereen�om
actie�omdat�er�een�probleem�is�in�de�sector.�Er�zijn�veel
ontslagen.�Dat�probleem�is�net�al�genoemd.�De�vraag�is
nu�even�welke�rol�deze�minister�voor�zichzelf�weggelegd
ziet�in�relatie�tot�die�kleiner�wordende�overheid.�Heeft�de
minister�daadwerkelijk�de�ambitie�om�een�smeermiddelrol�te�vervullen�om�andere�partijen,�zoals�gemeenten�en
andere�overheden,�aan�te�jagen�om�hun�verantwoordelijkheid�te�nemen?�Kan�de�minister�reflecteren�op�de�kritiek
die�coalitiepartner�PvdA�heeft�gegeven�op�zijn�uitspraken
dat�het�aan�de�markt�is�om�al�dan�niet�te�bouwen�en�de
regie�feitelijk�bij�de�markt�neer�te�leggen�in�plaats�van�bij
de�minister?

Tweede�Kamer

Vragenuur

Minister�Blok:
De�heer�Knops�vraagt�naar�mijn�rol�als�minister,�ook�in
verhouding�tot�andere�overheden.�Volgens�mij�kan�ik�met
recht�en�rede�zeggen�dat�er�op�het�gebied�van�wonen
de�afgelopen�decennia�niet�een�zo�ingrijpend�pakket�aan
maatregelen�in�wetgeving�is�geweest�als�wij�in�dit�regeerakkoord�hebben�afgesproken,�maatregelen�die�ik�mag
uitvoeren�en�die�voor�een�deel�inmiddels�ook�zijn�uitgevoerd.�Dat�is�vanuit�de�realisatie�dat�inderdaad�in�de�afgelopen�jaren�de�woningproductie�is�afgenomen�terwijl
de�werkloosheid�en�de�wachtlijsten�toenamen,�dus�dat�er
echt�moest�worden�ingegrepen.
Daarbij�hoort�ook�een�heldere�rolverdeling,�bijvoorbeeld�tussen�woningcorporaties�en�de�markt�en�bijvoorbeeld�tussen�lokale�overheden�en�woningcorporaties.�Het
is�niet�voor�niets�dat�wij�ook�in�het�regeerakkoord�hebben
afgesproken�dat�de�invloed�van�gemeenten�bij�het�lokale�woonbeleid,�dus�ook�richting�woningcorporaties,�moet
toenemen.�Dus�volgens�mij�is�de�rolverdeling�niet�alleen
een�onderwerp�van�aandacht�maar�wordt�ook�daar�concreet�handen�en�voeten�aan�gegeven,�middels�wetgeving
die�binnenkort�in�deze�Kamer�komt.
De�heer�Monasch�(PvdA):
De�PvdA-fractie�heeft�ook�met�verbazing�kennis�genomen
van�een�aantal�uitspraken�van�deze�minister,�want�waar
behoefte�aan�is,�leid�je�af�uit�de�vraag.�Bij�sociale�huurwoningen�zijn�er�enorme�wachtlijsten.�Daarover�kunnen�wij
op�een�ander�moment�nog�praten.�Wij�delen�de�visie�van
de�minister�niet.�Wat�moet�vanuit�die�visie�dan�toch�zijn
opstelling�zijn?�Waar�op�dit�moment�een�teveel�aan�is,�zijn
koopwoningen.�Gaat�de�minister�nu�dan�ook�zeggen�dat
de�bouw�maar�geen�koopwoningen�moet�produceren�omdat�ze�op�dit�moment�niet�aan�de�straatstenen�te�slijten
zijn?
Minister�Blok:
Het�is�niet�aan�de�minister�om�te�plannen�hoeveel�woningen�er�worden�gebouwd.�De�vraag�was�of�het�specifiek�voor�de�sociale�huursector�een�probleem�is�dat
daar�de�productie�lager�is�dan�in�de�afgelopen�jaren.�U
hebt�de�cijfers�ook�ter�beschikking,�waarover�we�deze
week�nog�gaan�spreken�bij�het�woononderzoek.�Wij�weten�dat�er�ongeveer�600.000�sociale�huurwoningen�die
zijn�gebouwd�voor�lage�inkomens�worden�bewoond�door
mensen�met�inmiddels�een�hoog�inkomen.�Dat�is�goed
nieuws�voor�de�mensen�die�inmiddels�een�hoger�inkomen�hebbe,n�maar�het�is�wel�de�keerzijde�van�de�wachtlijst�waarop�de�heer�Monasch�terecht�wijst.�Er�zijn�inmiddels�een�hoop�mensen�die�nu�in�aanmerking�zouden�willen�komen,�en�die�qua�inkomen�ook�in�aanmerking�zouden�moeten�komen,�voor�een�huurwoning,�maar�die�die
huurwoning�niet�vinden�omdat�die�wordt�bewoond�door
mensen�met�een�hoger�inkomen.�Dat�is�ook�de�reden�dat
wij�elkaar�hebben�gevonden�op�de�inkomensafhankelijke�huurverhoging,�die�in�ieder�geval�betekent�dat�mensen
met�een�hoger�inkomen�een�huur�gaan�betalen�die�past
bij�de�kwaliteit�van�de�woning�waarin�zij�wonen,�maar�die
voor�een�deel�van�de�mensen�ook�zal�leiden�tot�de�keuze
om�een�vrijesectorhuurwoning�of�een�koopwoning�te�betrekken.
De�voorzitter:
Dank�voor�uw�komst�naar�de�Kamer.

4 juni 2013
TK�90

90-4-9