Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2018–2019

35 113

Voorstel van wet van het lid Van Rooijen tot
wijziging van de Pensioenwet en de Wet
verplichte beroepspensioenregeling in verband
met verlenging van de periode van
dekkingstekort waarna maatregelen genomen
moeten worden om op het niveau van het
minimaal vereist eigen vermogen te komen
teneinde kortingen op pensioenrechten en
-uitkeringen te voorkomen

Nr. 3

MEMORIE VAN TOELICHTING
Inhoudsopgave
I.

II

blz.

ALGEMEEN

1

1.
2.
3.
4.
5.
6.
7.
8.

1
2
4
4
6
6
7
7

Inleiding
Aanleiding en achtergrond van het wetsvoorstel
Huidige situatie
Hoofdlijnen van het wetsvoorstel
Overwogen alternatieven
Gevolgen van het wetsvoorstel
Uitvoerings- en handhavingsaspecten
Financiële gevolgen

ARTIKELSGEWIJS

7

I. ALGEMEEN
1. Inleiding
Het Nederlandse pensioenstelsel voor aanvullende pensioenen (tweede
pijlerpensioen) is robuust en sociaal vormgegeven. Het stelsel kenmerkt
zich door collectiviteit en solidariteit waardoor risico’s tussen deelnemers
gedeeld kunnen worden en deelnemers hierdoor een stabieler pensioen
kunnen hebben. Daarnaast bouwt het overgrote deel van de Nederlandse
werknemers – mede dankzij de verplichting daartoe – een aanvullend
pensioen op.
In vergelijking met andere Europese landen kent Nederland een sterk
pensioenstelsel. In de afgelopen jaren zijn echter kwetsbaarheden van het
pensioenstelsel blootgelegd. Zo is het pensioenstelsel erg gevoelig
geworden voor aanpassingen in de rente. De wetgever stelde zich bij de
vaststelling van de Pensioenwet van 2006 ten doel een robuust pensioen-

kst-35113-3
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2019

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 35 113, nr. 3

1

stelsel in het leven te roepen. Dit stelsel heeft inderdaad de financiële en
economische crisis, die kort na de invoering van de nieuwe wet losbarstte,
goed doorstaan. Wel bleek gaandeweg dat het stelsel erg gevoelig was
geworden voor wijzigingen in de marktrente op basis waarvan de
opgebouwde pensioenverplichtingen van een pensioenfonds berekend
dienen te worden. De voortdurende daling van de marktrente maakte het
in de ogen van de wetgever noodzakelijk maatregelen te nemen, die
leiden tot innerlijke tegenstrijdigheden in de structuur van het stelsel. Het
pensioenstelsel is niet bestand tegen de gevolgen van de extreem lage
gemanipuleerde rente, die kenmerkend is voor de huidige situatie en
waarschijnlijk ook voor de eerstkomende jaren. Het gevolg is dat het
spreekwoordelijk grote vertrouwen in ons pensioenstelsel, dat traditioneel
bij de deelnemers, gepensioneerden en in de media heeft bestaan, is
aangetast. De – tot historisch ongekend laag niveau gedaalde – rente heeft
geleid tot een sterke stijging van de contante waarde van de verplichtingen van een pensioenfonds en dientengevolge tot een irreëel lage
dekkingsgraad bij vele pensioenfondsen. De aanspraken en rechten op
pensioen van zeer velen dreigen daardoor te worden gekort. Omdat de
gerealiseerde rendementen van pensioenfondsen steeds opnieuw
aanzienlijk hoger blijken te liggen dan de discontovoet geeft deze laatste
niet de gewenste uitkomst. Een dekkingsgraad van een pensioenfonds
moet aangeven of een pensioenfonds financieel gezond is. Bij de huidige
toepassing van een gemanipuleerde extreem lage discontovoet is de
uitkomst een antwoord op een andere vraag, namelijk of het betreffende
pensioenfonds onder extreem ongunstige omstandigheden nog aan zijn
nominale verplichtingen kan voldoen. Het feit dat in de gegeven situatie
verreweg de meeste pensioenfondsen een dekkingsgraad boven de 100%
hebben moet een reden zijn tot grote tevredenheid, maar leidt alleen maar
tot collectieve somberheid en waarschuwingen voor dreigende kortingen.
Een bijkomend nadeel van de huidige systematiek is de gemiddelde
premiedekkingsgraad van 75%. Elk jaar opnieuw wordt te weinig premie
afgedragen omdat bij de premie een hoger verwacht rendement mag
worden gebruikt. Elk jaar opnieuw dus wordt dit tekort gedekt vanuit het
bestaande vermogen, met als gevolg verdere daling van de dekkingsgraad.
2. Aanleiding en achtergrond van het wetsvoorstel
Dit wetsvoorstel beoogt een oplossing te bieden voor de ontstane
problematiek als gevolg van de extreem lage rente. Bij de totstandkoming
van het nieuwe FTK is met deze ontstane ontwikkeling onvoldoende
rekening gehouden. Het monetaire beleid van de Europese Centrale Bank
(hierna: de ECB) is mede oorzaak van de lage rente. In het navolgende
wordt dit toegelicht. Het ECB-beleid is erop gericht om het stimuleren van
de economie en daarmee het inflatieniveau in Europa meer in lijn te
brengen met de lange termijndoelstellingen inzake prijsstabiliteit. De
combinatie van het Financieel Toetsingskader pensioenfondsen
(Stb. 2014, 567) (hierna: het FTK) en het extreem ruime monetaire beleid
van de ECB leiden evenwel in Nederland tot een beperking van de
consumptieve vraag door het korten c.q. niet indexeren van de pensioenen en daarmede tot een deflatoire impuls. Om ervoor te zorgen dat
ook in ons land het monetaire beleid leidt tot een stimulering van de
effectieve vraag en tot verdere prijsstabiliteit, ligt het in de rede bij een
dergelijk beleid de doorwerking naar de pensioenen te beperken, zodat er
geen negatief compenserende c.q. deflatoire effecten optreden.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 35 113, nr. 3

2

Zolang er sprake is van extreem ruim monetair beleid door de ECB, is er
een vertekend beeld omdat de rentetermijnstructuur (RTS) de lange
termijn structurele renteniveaus niet weerspiegelt.1 De ECB heeft de
afgelopen 3 jaar voor ongeveer 2.600 mld. euro aan obligaties opgekocht.
Dat is ruim een derde van het totale marktvolume. Hoewel de netto
aankopen van staatsobligaties door de ECB in december 2018 worden
gestaakt, wordt de reeds opgebouwde portefeuille nog voor onbepaalde
tijd doorgerold. De ECB blijft daarmee dus ook na december 2018 voor
onbepaalde tijd de grootste koper van staatsobligaties. Het is daarnaast
de brede verwachting dat de ECB nog voor onbepaalde tijd zal doorgaan
met een beleid van Zero Interest Rate Policy (ZIRP).2 De rente is derhalve
door het ingrijpen van de ECB beduidend lager dan alleen op basis van de
vigerende kapitaalmarkt het geval zou zijn. Het is ook niet voor niets, dat
centrale banken in dit verband ook zelf altijd spreken in termen van het
«normaliseren» van het beleid. Het huidige beleid is dus niet «normaal».
Het ligt dan ook in de rede om in deze bijzondere situatie, die bij de
opstelling van de Pensioenwet (hierna: de Pw) in 2006 niet was voorzien,
rekening te houden. De RTS heeft in de afgelopen periode een spectaculaire daling laten zien. Deze daling was, zoals hiervoor aangegeven,
duidelijk mede het gevolg van het extreem ruime monetaire beleid van de
ECB. Hoewel het lastig te kwantificeren is hoe groot de impact van het
monetaire beleid van de ECB precies was en is, is er wel brede consensus
dat het beleid van de ECB wel degelijk voor een aanmerkelijke daling van
de rente heeft gezorgd.
Het gevolg van dit beleid van de ECB is dat de belangrijkste parameter in
ons pensioenstelsel – de disconteringsvoet – momenteel sterk afhankelijk
is van het monetaire beleid dat wordt gevoerd. Voor pensioenfondsen
betekent de dalende rente – zoals gezegd – een verdere stijging van de
contante waarde van de pensioenverplichtingen en daarmee een daling
van de dekkingsgraad. De dalende dekkingsgraden zorgen ervoor dat er
binnen afzienbare termijn wellicht fors gekort moet worden, met alle
maatschappelijke onrust van dien. Deze korting zou echter goed passen
binnen een financiële wereld waarbij rentes structureel laag zijn. Door het
beleid van de ECB is er echter sprake van een forse incidentele factor
binnen de huidige rente, die overigens weer verdwijnt wanneer de ECB
haar monetaire beleid weer kan en wil «normaliseren».
Wanneer pensioenfondsen nu zware maatregelen moeten nemen, zoals
kortingen vanwege deze marktrente, terwijl de rente later weer gaat
stijgen bij het terugdraaien van het QE-beleid, dan is dit vanuit langetermijnperspectief erg onwenselijk. Het uitgangspunt is marktwaardering
van de verplichtingen. De huidige markt is echter verstoord zolang de ECB
vasthoudt aan het extreme ruime monetaire beleid, zoals de minimaal tot
december 2018 doorlopende netto aankopen binnen het programma van
kwantitatieve verruiming (QE), het doorrollen van de reeds opgebouwde
portefeuilles, alsmede het voortdurende Zero Interest Rate Policy (ZIRP).
Om het Nederlandse pensioenstelsel en de Nederlandse pensioendeelnemers niet onnodig te raken, zijn dan ook uitzonderlijke maatregelen
binnen het FTK nodig.

1

Zie in dit verband de initiatiefnota van het lid Omtzigt over ECB monetair beleid en de nadelige
gevolgen voor de Nederlandse pensioenfondsen, Kamerstukken II 2016/17, 34 563, nr. 2.
2
https://uk.reuters.com/article/us-global-economy-zirp/commentary-central-banks-stuck-withzirp-for-years-maybe-decades-idUKKCN1NQ228.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 35 113, nr. 3

3

3. Huidige situatie
Na de invoering van het FTK 2006 (Stb. 2006, 705) is een aantal maatregelen doorgevoerd die mede het gevolg waren van de voortdurende
daling van de marktrente.
• 2011: Maatregel van DNB die middeling van de RTS mogelijk maakte
over de achterliggende 3 maanden in plaats van de stand per
31 december. De voortdurende uitzonderlijke marktomstandigheden
was de reden om zo kortingen te voorkomen.
• 2012: De RTS wordt aangevuld met de Ultimate Forward Rate (UFR)
waarbij de UFR wordt vastgesteld op vast 4,2%. De UFR is onderdeel
van de RTS. Dit is onderdeel van Solvency/EIOPA. De UFR wordt
opgebouwd uit een verwachte inflatie van 2% en een reële rente van
2,2%.
• 2014: Invoering van het FTK 2015, het zgn. nieuwe FTK (nFTK). Het FTK
van 2006 is vervangen door een aangepast FTK van 2015 (Wet
aanpassing financieel toetsingskader, Wftk) dat in werking is getreden
op 1 januari 2015.
Artikel 2, tweede lid, van het Besluit Financieel toetsingskader
pensioenfondsen over de hoogte van de technische voorzieningen is
ongewijzigd gebleven en bepaalt nog steeds dat de contante waarde
van de opgebouwde pensioenverplichtingen van het tweede lid wordt
vastgesteld op basis van de contante waarde van een door DNB
gepubliceerde actuele RTS.
• 2015: Maatregel van de DNB waarbij bij de RTS de vaste UFR
vervangen wordt door de variabele UFR afhankelijk van 120 maands
gemiddelde van de 20 jaars forward rate, wat de facto een daling en
een dalende UFR betekent. Voor de verzekeraars blijft de vaste UFR
van 4,2% gelden. De variabele UFR heeft geleid tot een daling van de
UFR van vast 4,2% tot nu beneden 3%. Hiermee is uitsluitend voor
pensioenfondsen ook voor de langere termijn het rentebeleid van de
ECB bepalend geworden. En met als gevolg een lagere dekkingsgraad.
4. Hoofdlijnen van het wetsvoorstel
In artikel 140 van de Pensioenwet en artikel 135 van de Wet verplichte
beroepspensioenregeling is opgenomen dat een pensioenfonds maatregelen moet treffen indien een pensioenfonds niet kan voldoen aan het
minimaal vereist vermogen. Deze maatregelen houden in dat een
Pensioenfonds moet korten op de pensioenaanspraken en pensioenrechten als de beleidsdekkingsgraad van een pensioenfonds gedurende
vijf jaar (zes meetmomenten) onder het minimaal vereist eigen vermogen
ligt. Dit wetsvoorstel verlengt deze termijn met twee jaar, met als gevolg
dat de beleidsdekkingsgraad van een pensioenfonds gedurende zeven
jaar (acht meetmomenten) onder het minimaal vereist eigen vermogen
mag liggen. Het wetsvoorstel beoogd hiermee de verplichte kortingen
waar de pensioenfondsen naar verwachting in 2020 tegenaan zullen
lopen, uit te stellen en mogelijk te voorkomen. Het verlengen van een
dergelijke termijn om kortingen op pensioenaanspraken en pensioenrechten te voorkomen, is geen nieuw verschijnsel. In het FTK zoals dat tot
1 januari 2015 van kracht was gold voor dekkingsgraden lager dan de
minimaal vereiste dekkingsgraad de verplichting tot een korte termijn
herstelplan. In de aanloop naar de Kamerbehandeling was sprake van een
hersteltermijn van een jaar. Op de valreep is deze generiek verlengd naar
drie jaar, en nadat veel fondsen in tekort raakten, werd deze termijn onder
voorwaarden zelfs naar vijf jaar verlengd.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 35 113, nr. 3

4

Verlengen hersteltermijn MVV
Zolang een pensioenfonds een actuele dekkingsgraad heeft van rond de
100% beschikt het fonds over voldoende middelen om aan alle nominale
verplichtingen te voldoen. De bestaande wet- en regelgeving schrijft
daarnaast voor dat een pensioenfonds moet beschikken over een
minimale buffer van 4,3%. Scoort een pensioenfonds gedurende vijf jaren
met zowel de actuele als de beleidsdekkingsgraad onder de 104,3% dan
moet het betreffende pensioenfonds onmiddellijk en onherroepelijk korten
op de uitkeringen en aanspraken van deelnemers en pensioengerechtigden. In het huidige tijdgewricht speelt echter het probleem van de
kunstmatig laag gehouden rente. Vasthouden aan de bestaande regels is
onrechtvaardig. Kortingen afdwingen op zulke momenten geeft blijk van
een niet acceptabele wijze van prioriteitsstelling. Door te korten bij een
dekkingsgraad van op of boven de 100% wordt een beleid gevoerd
waarbij een minimale buffer belangrijker gevonden wordt dan het
nakomen van verplichtingen. Ook en met name als deze verplichtingen
voorwaardelijk zijn, kan niet in redelijkheid worden geëist dat moet
worden gekort, terwijl de oorzaak van die korting gelegen is in een beleid
van de ECB waardoor de rente kunstmatig laag is en de dekkingsgraad als
gevolg daarvan ook. Een dergelijke korting geldt immers alle verplichtingen, zowel die van jong als die van oud. Voorgaande conclusie zou
anders kunnen luiden als de marktsituatie normaal was en de rente
waarmee de verplichtingen contant worden gemaakt gelijk zou zijn aan
het niveau van de inflatie plus een vergoeding voor het beschikbaar
stellen van financiële middelen. Bij een risicovrije benadering zoals wordt
toegepast in het Financiële Toetsingskader (FTK) zou de opslag beperkt
kunnen zijn tot 1%. Dat zou bij een inflatie van rond de 2% zoals we die nu
kennen duiden op een rente van tussen de 2% en 3%, eerder dichterbij
3%. Heel vergelijkbaar met de rente waarmee gerekend wordt bij het
vaststellen van de premie. Zou een pensioenfonds langdurig in onderdekking zitten bij een dergelijke normale marktrente dan kan gesproken
worden van een falend beleid en is een korting gerechtvaardigd. Nu
echter is, door manipulatie van de ECB, de rente waarmee wordt gerekend
niet een normale marktrente maar een door beleid omlaag gemanipuleerde rente. Daarom moet een pensioenfonds meer tijd worden gegund
om, met behulp van overrendementen, de omvang van het vermogen op
dezelfde hoogte te brengen als de door manipulatie opgeblazen contante
waarde van de verplichtingen. Deze overrendementen staan geheel ter
beschikking van herstel van de dekkingsgraad omdat door de fondsen die
bij deze dreigende kortingen zijn betrokken nu al zeer geruime tijd niet
wordt geïndexeerd. Bovendien zijn sinds de financiële crisis van 2008 de
rendementen van pensioenfondsen aanzienlijk hoger dan de RTS
waardoor de waarschijnlijkheid van een verwacht verder herstel groter is.
Er is nog een reden te noemen waarom uitbreiding van hersteltermijn
krachtens art. 138 en art. 140 van de Pensioenwet gerechtvaardigd is.
Gedurende dezelfde jaren dat de betreffende pensioenfondsen in
onderdekking zaten heeft de premie geen bijdrage geleverd aan het
herstel. Integendeel, gedurende deze periode is, elk jaar opnieuw, sprake
van een premiedekkingsgraad die onder de 100% zat. In de meer recente
jaren was zelfs sprake van een premiedekkingsgraad van 75%. Een
dergelijke situatie, die is ontstaan doordat bij de berekening van de
gedempte premie mag worden uitgegaan van een verwacht rendement
dat hoger is dan de gemiddelde discontovoet in het FTK, leidt jaar in jaar
uit tot dalingen van de dekkingsgraad. Deze dalingen zijn weliswaar
gering in omvang, maar bij elkaar genomen is over de afgelopen tien jaar
sprake van enige procentpunten. Was een kostendekkende premie betaald
dan hadden deze verliezen zich niet voorgedaan en dan was de dekkingsgraad enige procentpunten hoger geweest. Dat is nu juist het verschil

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 35 113, nr. 3

5

tussen niet korten en korten op basis van art. 140, met name als de
dekkingsgraad rond de 100% ligt. Het doel: dempen van de premie is
hiermee bereikt. Alternatief zou immers zijn geweest dat de premie, bij
toepassing van de discontovoet van het FTK, dagelijks zou fluctueren en
dat is ongewenst. Maar het bereiken van dit doel is gepaard gegaan met
een buitengewoon schadelijk bijverschijnsel: tekorten waardoor verliezen
op de premie optreden gaan gepaard met overheveling van vermogen
van de buffer naar de kosten van nieuwe aanspraken. En dat leidt tot een
lagere dekkingsgraad.
Tenslotte geldt een derde belangrijk bezwaar tegen het doorzetten van de
kortingen zoals bedoeld in art. 140. De kortingen op basis van dit artikel
kunnen niet op een later tijdstip worden teruggedraaid.3 Dan dient men
extra prudent om te gaan met deze kortingen. Het zou anders zijn geweest
als een dergelijke korting een tijdelijk karakter zou kunnen hebben. Dan
nog zouden de eerste twee genoemde argumenten echter overeind
blijven.
5. Overwogen alternatieven
De initiatiefnemer heeft diverse alternatieven overwogen, waaronder de
navolgende:
• Tijdelijke bodemrente van 2% voor het berekenen van de verplichtingen. Zie Initiatiefwetsvoorstel Van Rooijen 34606.
• De zekerheidsgraad uit de Pw verwijderen, waardoor de hoge
buffereisen vervallen, vanaf 105% tot indexatie mag worden overgegaan en kortingen vermeden worden.
• Invoering van een zgn. vaste rekenrente of rekenrendement van
bijvoorbeeld 2,5% tot 3% als maximum.
• Invoering van de zgn. anticyclische correctie op de RTS conform het
SER-advies uit 2013.
• Invoering van een 10 jaargemiddelde van de RTS conform het
OECD-landenrapport voor Nederland uit 2010.
• Het verwacht rendement dat voor premieberekening gebruikt mag
worden ook gebruiken voor de berekening van de verplichtingen. Dan
is er een consistente rente aan de debet- en creditzijde van de balans
voor bepaling van de dekkingsgraad. Als een pensioenfonds het
verwacht rendement hanteert bij premies dan moet dat op gelijke
consistente wijze ook gelden voor de verplichtingen.
• De reële macro stabiele rentevoet, zoals opgenomen in het SER-advies
over de toekomst van het stelsel.
• De UFR voor fondsen weer vaststellen op vast 4,2% zoals nog steeds
voor verzekeraars geldt. Naar de mening van de initiatiefnemer is het
gewenst een robuuste en snelle oplossing voor de geschetste
problematiek te bieden zonder een meer fundamentele wijziging te
beogen die in de meeste hierboven genoemde alternatieven besloten
ligt.
6. Gevolgen van het wetsvoorstel
De vraag zou zich kunnen aandienen of een verlenging naar zeven jaar het
probleem niet voor zich uit schuift in plaats van een structurele oplossing
te zijn. Bij velen leeft immers de gedachte dat lage rentes nog decennialang onder ons zullen blijven. De redenen daarvoor zijn dat de
bevolking vergrijst en dat er dus minder groei zal zijn vanuit de behoeftebevrediging van nieuwe doelgroepen en het feit dat de meest recente
investeringen veel minder kapitaalintensief zijn dan gebruikelijk was in het
industriële tijdperk. Toch lijkt een verschuiving van de termijn van 5 tot 7
3

De tekst van art. 140 geeft dit niet aan. Ik heb niet kunnen terugvinden of deze eis is afgezwakt.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 35 113, nr. 3

6

jaar (met 8 meetmomenten) een oplossing te kunnen zijn voor het
probleem van de nominale kortingen bij een lage, maar toch nog
voldoende dekkingsgraad. Dat zit hem in twee elementen:
• Ten eerste is er de verwachting dat de werkelijke rendementen
structureel boven het niveau van de risicovrije rente liggen. Dat
verschijnsel heeft zich, met uitzondering van het jaar 2008 ook in alle
jaren sinds het bestaan van de Pensioenwet voorgedaan. Zou de RTS
op hetzelfde peil blijven en blijven de rendementen daar bovenuit gaan
dan herstellen de dekkingsgraden zich geleidelijk. Maar dit herstel gaat
zeer geleidelijk en daarom is een termijn van 7 jaar (en 8 meetmomenten) gerechtvaardigd.
• Daarnaast heeft de ECB aangekondigd dat er in de komende jaren een
einde zal komen aan de «extraordinaire» interventies op de financiële
markt. Door het beëindigen van het beleid van netto aankopen en het
afbouwen van de vermogenstitels die als gevolg van de aankoop in
bezit van de ECB zijn gekomen, zal geleidelijk de rente wat hoger
worden, waardoor de dekkingsgraad zal herstellen. Geschat wordt dat
de invloed van de interventie van de ECB een effect heeft van een
procentpunt. Vertaald naar dekkingsgraden van pensioenfondsen is
dat effect groter dan 12 procentpunten.
Het wetsvoorstel heeft geenszins de bedoeling in te grijpen in de essentie
van het bestaande beleid. Het wil slechts ruimte creëren om onnodige
kortingen te vermijden. Zo lang het bestaande stelsel in stand blijft
verandert er niets. Er wordt geen hogere rekenrente voorgesteld en er
wordt niet geïndexeerd als daarvoor niet aan de wettelijke eisen is
voldaan. De termijn dat een fonds een dekkingsgraad kan hebben van
minder dan 104,3% zonder te hoeven korten wordt slechts langer. Bij
gelijkblijvende condities worden kortingen uitgesteld. Maar van uitstel
komt alleen afstel als de betreffende pensioenfondsen in de extra periode
die als gevolg van dit wetsontwerp ter beschikking komt erin slagen hun
dekkingsgraad boven de 104,3% te brengen.
7. Uitvoerings- en handhavingsaspecten
Het voorstel heeft geringe gevolgen voor DNB als toezichthouder. Zij
behoeft slechts rekening te houden met de langere wettelijke termijn
waarbinnen pensioenfondsen in een situatie van onderdekking mogen
verkeren.
8. Financiële gevolgen
De gevolgen van het wetsvoorstel voor de overheidsfinanciën zijn
beperkt. Door kortingen te vermijden zullen de pensioenuitkeringen in de
nabije toekomst hoger zijn, hetgeen eveneens leidt tot hogere belastingen premie inkomsten. Op lange termijn is dit effect volgens de modellen
van het CPB nagenoeg nihil.
Het wetsvoorstel kent geen effecten die leiden tot een wijziging van de
uitoefening van taken of activiteiten door provincies of gemeenten.
II. ARTIKELSGEWIJS
Artikel I
Onderdeel A
In artikel 140 van de Pensioenwet en artikel 135 van de Wet verplichte
beroepspensioenregeling is opgenomen dat een pensioenfonds maatregelen moet treffen indien een pensioenfonds niet kan voldoen aan het

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 35 113, nr. 3

7

minimaal vereist vermogen. Deze maatregelen houden in dat een
Pensioenfonds moet korten op de pensioenaanspraken en pensioenrechten als de beleidsdekkingsgraad van een pensioenfonds gedurende
vijf jaar (zes meetmomenten) onder het minimaal vereist eigen vermogen
ligt. In beide onderdelen A wordt deze termijn opgerekt van vijf jaar naar
zeven jaar (acht meetmomenten). Het wetsvoorstel beoogd hiermee de
verplichte kortingen waar de pensioenfondsen naar verwachting in 2020
tegenaan zullen lopen, uit te stellen. Het wetsvoorstel beoogd met de
extra termijn van twee jaar pensioenfondsen voldoende tijd te geven om
uit de situatie van onderdekking te komen. In dat geval zijn kortingen op
pensioenaanspraken en pensioenrechten in zijn geheel niet meer nodig.
Onderdeel B
Dit betreft redactionele aanpassingen naar aanleiding van de wijziging
onder onderdeel A.
Artikel II
Dit artikel betreft dezelfde wijzigingen als hierboven toegelicht onder
artikel I, alleen betreft het hier artikel 135 van de Wet verplichte beroepspensioenregeling.
Artikel III
Dit artikel regelt de inwerkingtreding van de wet. De inwerkingtreding
geschiedt op een bij koninklijk besluit te bepalen tijdstip.
Van Rooijen

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 35 113, nr. 3

8