Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2018–2019

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

611
Vragen van de leden Groothuizen en Bouali (beiden D66) aan de
Staatssecretaris van Justitie en Veiligheid over het bericht «Zorgen om
verdwijnen van minderjarige asielzoekers» (ingezonden 19 oktober 2018).
Antwoord van Staatssecretaris Harbers (Justitie en Veiligheid) (ingezonden
12 november 2018).
Vraag 1
Kent u het bericht «Zorgen om verdwijnen van minderjarige asielzoekers»?1
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2
Herkent u het beeld dat het aantal minderjarige asielzoekers dat alleen naar
Nederland komt en van de radar verdwijnt is verdubbeld? Deelt u de mening
dat dit beeld zorgelijk is?
Antwoord 2
De in het bericht aangehaalde cijfers zijn afkomstig uit de Slachtoffermonitor
mensenhandel 2013–2017. Vanzelfsprekend vind ik het zorgelijk als mensen
slachtoffer worden van criminele activiteiten zoals mensenhandel en seksueel
geweld, zeker wanneer dit kinderen betreft.
Vraag 3
Kunt u nader ingaan op de zorgen die in dat bericht worden geuit dat een
deel van deze kinderen slachtoffer wordt van criminele activiteiten zoals
mensensmokkel en seksueel geweld? Hoe spant u zich in teneinde te
voorkomen dat deze kinderen verdwijnen en slachtoffer worden van degelijke
criminaliteit?

1

ah-tk-20182019-611
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2018

https://newsdesk.moreover.com/click/
?p=aHR0cHM6Ly9uZXdzZGVzay5tb3Jlb3Zlci5jb20vYXJ0aWNsZS8zNzQyMjU4MDg5
Mi5odG1sP2NpZD1NVEEzT1RRNCZ1aWQ9TVRVME1qUXg&a=37422580892&f=UHJpbnQ&s
=YWxlcnQ&u=ai52ZHZlbGRlbkB0d2VlZGVrYW1lci5ubA&cn=VHdlZWRlIGthbWVy&ci
=107948&i=470&si=87733&e=TlJDLk5FWFQ&d=154241&t=3&h=1&k=94572&l=90084&fi=
861844&ai=165710&ac=165710_1539850404732&ck=25613cf9f9707003c16ac8ee7989142f

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, Aanhangsel

1

Antwoord 3
Het bestrijden van mensenhandel is in de eerste plaats een taak van de
opsporingsorganisaties, politie en openbaar ministerie. Signalen over
mensenhandel worden door COA en Nidos doorgegeven aan de politie die
daar vervolgens op kan acteren.
Amv’s die slachtoffer of potentieel slachtoffer zijn van mensenhandel worden
in de beschermde opvang geplaatst. Er worden in de beschermde opvang
extra veiligheidsmaatregelen getroffen, zoals extra bewaking en intensieve
begeleiding. Tevens wordt nauw samengewerkt met de (plaatselijke) politie
en vindt afstemming plaats over eventuele extra risico’s. Als een jongere
probeert weg te lopen of de opvang vroegtijdig wil verlaten, proberen de
medewerkers de jongere te overtuigen om te blijven en het gedrag van deze
jongere wordt nauwlettend gevolgd. Als een amv toch voortijdig uit de
beschermde opvang vertrekt, wordt meteen de politie en Nidos geïnformeerd.
Als de amv niet wordt aangetroffen doet de voogd (Nidos) aangifte van
vermissing. Naast deze maatregelen is er in de beschermde opvang een
werkwijze die gericht is op een multidisciplinaire risicoanalyse van de
kwetsbaarheden van de jongeren.
Bij deze multidisciplinaire risicoanalyse zijn AVIM, Nidos en betreffende
COA-contractpartij Xonar of Jade betrokken. Deze risicoanalyse is een middel
om te bepalen welk risico de jongere loopt en of de beschermde opvang de
juiste opvang is. De multidisciplinaire risicoanalyse vindt plaats in de eerste
zes weken na plaatsing van een jongere in de beschermde opvang.
Vraag 4
Zijn destijds na het rapport van de Inspectie Veiligheid en Justitie over dit
onderwerp, alle voorgestelde maatregelen overgenomen? Zo nee, welke niet?
Is het mogelijk deze maatregelen alsnog door te voeren?
Antwoord 4
In 2015 heeft de Inspectie Jeugdzorg een onderzoek gedaan naar de
beschermde opvang voor amv’s. In december 2016 heeft de Inspectie een
hertoets van de kwaliteit van de beschermde opvang uitgevoerd. Bij brief van
5 september 2016 (Kst. 2015–2016, 27 062, nr. 103) en 6 september 2017 (Kst
2016–2017, 27 062, nr. 106) is uw Kamer op de hoogte gesteld van de
verbetermaatregelen die het COA naar aanleiding van het onderzoek en de
hertoets heeft getroffen om aan alle toetsingscriteria van de Inspectie te
voldoen. Het COA heeft in september 2017 de laatste verbetermaatregelen
doorgevoerd. Ik verwijs u voor een nadere toelichting naar deze brieven.
Vraag 5, 6
Hoe verklaart u dat ondanks de genomen maatregelen, het aantal verdwenen
jongeren niet is afgenomen? Is bijvoorbeeld gemonitord of de maatregelen
de gewenste uitwerking hadden?
In hoeverre heeft u al eerder signalen ontvangen dat de genomen maatregelen niet tot de gewenste vermindering leidt?
Antwoord 5, 6
Het onderzoek en de hertoets van de Inspectie Veiligheid en Justitie hadden
betrekking op de beschermde opvang. Uit de cijfers over de beschermde
opvang blijkt dat er na de stijging die er in 2015 en 2016 plaatsvond in 2017
sprake was van een duidelijke daling van het aantal verdwijningen van
minderjarigen uit de beschermde opvang. Deze trend zet zich in 2018 voort.
Deze daling is deels verklaarbaar doordat de amv’s die zonder toezicht de
beschermde opvang hebben verlaten tussen 2015 en 2017 overwegend de
Vietnamese nationaliteit hadden en de instroom van deze groep sinds 2017
sterk is afgenomen. Daarnaast lijken de maatregelen voor de beschermde
opvang effect te hebben gehad.
De cijfers van de nationaal rapporteur mensenhandel zien grotendeels op
amv’s, waarbij op voorhand geen reëel vermoeden van voortijdig vertrek
en/of sprake van een verdachte situatie was, en die in reguliere kleinschalige
amv-opvang verblijven.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, Aanhangsel

2

Vraag 7, 9
Hoe verhoudt de huidige stand van zaken zich tot de stand van zaken die aan
de orde werd gesteld in het algemeen overleg asiel- en vreemdelingenbeleid
op 14 december 2017? Zijn er sindsdien extra maatregelen genomen? In
hoeverre is er sindsdien verbetering dan wel verslechtering zichtbaar
geweest?
Ziet u nog andere oplossingen voor dit probleem? Bent u bereid zich hiervoor
in te spannen?
Antwoord 7, 9
Zoals aangegeven bij vraag 3 worden amv’s waar op voorhand een reëel
vermoeden van voortijdig vertrek is en/of sprake is van een verdachte situatie
in de beschermde opvang geplaatst.
In het nieuwe amv-opvangmodel worden amv’s kleinschalig opgevangen en
worden zij, gericht op het bieden van maatwerk, intensief begeleid. De
medewerkers in de amv-opvanglocaties spannen zich dagelijks in om voor de
bewoners een zo veilig mogelijke omgeving te creëren. Hierbij hebben de
medewerkers ook oog voor signalen van mensenhandel. Amv’s die aangeven
te willen vertrekken worden geïnformeerd over de verschillende perspectieven die er zijn en worden gewezen op risico’s van illegaal verblijf, zoals
mensenhandel en seksueel geweld.
Zowel de beschermde opvang als de reguliere kleinschalige opvang voor
amv’s zijn echter geen gesloten setting. Dat betekent dat amv’s zich vrij
kunnen bewegen in Nederland en dus ook de opvang kunnen verlaten. Het is
niet mogelijk en wenselijk om van iedereen, dus ook van kinderen, bij te
houden waar iedereen op welk moment van de dag verblijft. Als een jongere
de opvang verlaat en het niet bekend is dat hij of zij elders op een veilige
plek verblijft, bijvoorbeeld bij familie of vrienden, wordt dit binnen 24 uur
gemeld aan Nidos en de politie.
Vraag 8
Wat vindt u van de suggesties van Defence for Childeren voor nog kleinschaliger opvang en het instellen van één partij die de regie voert over alleenstaande minderjarige jongeren?
Antwoord 8
Op dit moment wordt het amv-opvangmodel geëvalueerd. Ik wacht graag de
uitkomsten van dit onderzoek af.
Toelichting:
Deze vragen dienen ter aanvulling op eerdere vragen terzake van het lid
Kuiken (PvdA), ingezonden 19 oktober 2018 (vraagnummer 2018Z18893).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, Aanhangsel

3