Bijlage bij Monitor
contractering
wijkverpleging 2017
Bronnen en methoden

mei 2017

Inhoud
1. Bronnen en methoden
1.1
Scope
1.2
Methode
1.3
Respons enquêtes

3
3
3
4

2.

7

Consultatie

2

Bijlage Bronnen en methoden monitor contractering wijkverpleging 2017

1. Bronnen en methoden

Dit document is een bijlage bij de Monitor contractering wijkverpleging
2017. In de Monitor contractering wijkverpleging 2017 brengt de NZa de
zorginkoop van wijkverpleging in kaart voor het jaar 2017. In deze
bijlage beschrijven we hoe het onderzoek is uitgevoerd.

1.1

Scope

In de monitor staan we specifiek stil bij de contractafspraken die
zorgverzekeraars en zorgaanbieders maken over het experiment
bekostiging verpleging en verzorging (het integrale tarief), beloning op
maat (inclusief wijkgerichte zorg), casemanagement dementie, regionale
beschikbaarheid van onplanbare zorg, verblijf en dagopvang bij
intensieve kindzorg en palliatief terminale zorg. Ook inventariseren we
de ervaringen van zorgaanbieders en zorgverzekeraars bij het
inkoopproces. Waar mogelijk en relevant maken we een vergelijking met
de zorginkoop in 2015 en 2016.

1.2

Methode

De monitor kent zowel een kwalitatief als een kwantitatief karakter.
Voor de informatieverzameling hebben we onderstaande methoden
gebruikt.
Enquêtes
Voor zowel zorgverzekeraars als zorgaanbieders is een online
vragenformulier opgesteld. De vragen zijn vooraf extern voorgelegd aan
Actiz, BTN, Zorgverzekeraars Nederland (ZN), een individuele
verzekeraar en de projectleider van het ‘Actieplan casemanagement
dementie’.
Interviews
In aanvulling op de enquêtes hebben we gesprekken gevoerd met twee
zorgverzekeraar-concerns en drie zorgaanbieders.
Signalen
Via het Meldpunt van de NZa ontvangen we regelmatig signalen over de
zorg. Voor deze monitor is gekeken welke signalen betrekking hebben op
de (contractering van) wijkverpleging. Dit leverde twaalf signalen op.
Drie daarvan gingen over de hoogte van de tarieven en/of het
budgetplafond. Vijf signalen gingen over het contracteerproces. De
overige vier signalen gingen over de wijze van declareren (2), de
vergoeding van ongecontracteerde zorg (1) en patiëntenstops (1).
De informatie uit deze signalen hebben we gebruikt bij het opstellen van
de vragenlijsten, de analyses en interpretaties.
Overig
De overige informatie in deze monitor is afkomstig van deskresearch,
informatie uit het veld en andere marktscans en monitors.

3

1.3

Respons enquêtes

Om een zo hoog mogelijke respons onder zorgaanbieders te verkrijgen,
hebben we de contactgegevens (emailadres) opgezocht van alle
zorgaanbieders die in 2015 wijkverpleging hebben gedeclareerd. Zzp’ers
zijn niet benaderd voor het onderzoek, omdat uit een eerdere monitor
bleek dat deze vrijwel niet worden gecontracteerd (Monitor
Wijkverpleging 2016). De online vragenlijst is vervolgens toegestuurd
aan die zorginstellingen van wie een emailadres te achterhalen was (540
van de 588 zorgaanbieders).
Respons zorgaanbieders
Van de 540 aangeschreven aanbieders van wijkverpleging vulden 219
aanbieders de vragenlijst in, wat leidt tot een respons van 40,6%. Omdat
het niet gaat om een aselecte steekproef, kunnen we niet zeggen of het
hier gaat om een representatieve groep. Over een aantal zaken valt wel
iets te zeggen.
Waar we in de monitor spreken over ‘de zorgaanbieders’ hebben we het
over de aanbieders die de enquête hebben ingevuld.
Regionale verdeling: in onderstaande figuur is de verdeling over
Nederland te zien van de zorgaanbieders die onze vragenlijst hebben
ingevuld. Bij organisaties met meerdere locaties zijn we uitgegaan van
de locatie van het hoofdkantoor. De respons onder zorgaanbieders laat
een goede verdeling over Nederland zien. De Waddeneilanden zijn niet
vertegenwoordigd.
Figuur x. Locaties van de zorgaanbieders die de enquête hebben
ingevuld.

4

Bijlage Bronnen en methoden monitor contractering wijkverpleging 2017

Verhouding kleine en grote aanbieders: wij hebben ‘kleine
zorgaanbieders’ gedefinieerd als aanbieders met een omzet van minder
dan 10 miljoen euro (bron: Actiz). In 2015 hadden in Nederland 527 van
588 aanbieders (89%) een omzet onder € 10 miljoen (bron: Vektis
declaratiedata verpleging en verzorging 2015). Het percentage
respondenten met een omzet onder € 10 miljoen komt overeen met de
percentages in Nederland. Van de 219 respondenten heeft namelijk 86%
een omzet van minder dan € 10 miljoen in de wijkverpleging en 14% een
omzet van meer dan € 10 miljoen.
Verdeling wel en geen contract: de contracteergraad van wijkverpleging
ligt in 2017 rond de 86%. De verdeling van respondenten met en zonder
contract komt redelijk overeen: 90% van de respondenten heeft in 2017
een contract voor wijkverpleging.
Respons zorgverzekeraars
De vragenlijst voor zorgverzekeraars is aan alle verzekeraar-concerns
toegestuurd. Deze staan in onderstaande tabel weergegeven. De
Friesland Zorgverzekeraar is apart benaderd, omdat zij de wijkverpleging
voor de regio Friesland zelfstandig inkopen.
Tabel 1 Overzicht verzekeraar-concerns
Concern

Verzekeraars

Zilveren Kruis*

Avero Achmea Zorgverzekeringen N.V.
FBTO Zorgverzekeringen N.V.
Interpolis Zorgverzekeringen N.V.
OZF Zorgverzekeringen N.V.
Zilveren Kruis Zorgverzekeringen N.V.

De Friesland Zorgverzekeraar N.V. **
ASR**

ASR Basis Ziektekostenverzekeringen N.V.

CZ*

Delta Lloyd Zorgverzekering N.V.
OHRA Ziektekostenverzekeringen N.V.
OHRA Zorgverzekeringen N.V.
OWM CZ Groep Zorgverzekeringen U.A.

DSW-SH**

OWM DSW Verzekeraar U.A.
Stad Holland Verzekeraar O.W.M. U.A.

ENO**

Eno Verzekeraar N.V.

Menzis*

Anderzorg N.V.
Menzis Verzekeraar N.V.

ONVZ**

ONVZ Ziektekostenverzekeraar N.V.

VGZ*

IZA Verzekeraar N.V.
IZZ Verzekeraar N.V.
N.V. Univé Zorg
N.V. Verzekeraar UMC
VGZ Verzekeraar N.V.
N.V. VGZ Cares

Zorg & Zekerheid**

OWM Verzekeraar Zorg en Zekerheid UA

* worden in deze monitor aangemerkt als grote zorgverzekeraar/concern
** worden in deze monitor aangemerkt als kleine zorgverzekeraar/concern

Alle concerns van zorgverzekeraars hebben de enquête ingevuld. De
respons van de zorgverzekeraars is 100 %. Waar we in de monitor
spreken over ‘de verzekeraars’, hebben we het dus over de verzekeraars
op concernniveau.

5

6

Bijlage Bronnen en methoden monitor contractering wijkverpleging 2017

2. Consultatie

De resultaten van de monitor zijn geconsulteerd bij Actiz, BTN, Alzheimer
Nederland, VWS, Zorgverzekeraars Nederland, twee individuele
verzekeraars en de projectleider van het ‘Actieplan casemanagement
dementie’. Een totaaloverzicht van de reacties van de geconsulteerde
partijen en de reactie van de NZa hierop is terug te vinden in de
reactietabel, die ook als bijlage bij de Monitor contractering
wijkverpleging 2017 is gevoegd.

7