Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2011–2012

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

803
Vragen van de leden Ortega-Martijn en Wiegman-van Meppelen
Scheppink (beiden ChristenUnie) aan de minister van Volksgezondheid,
Welzijn en Sport over de situatie van kinderen op Bonaire (ingezonden
3 november 2011).
Antwoord van staatssecretaris Veldhuijzen van Zanten-Hyllner
(Volksgezondheid, Welzijn en Sport), mede namens de minister van
Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (ontvangen 30 november 2011).
Vraag 1
Heeft u kennisgenomen van het bericht «Veel problemen voor kinderen op
Bonaire1»? Heeft u tevens kennis genomen van de notitie van de ChristenUnie2 waarin nadrukkelijk zorgen worden geuit over positie van kinderen,
onder meer op Bonaire?
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2
Deelt u de zorgen over de kinderrechtensituatie op Bonaire, onder andere
betreffende armoede, verwaarlozing, mishandeling, drugs- en criminaliteitsproblemen en tienerzwangerschappen?
Antwoord 2
Mijn beeld is dat er de afgelopen jaren veel is verbeterd, maar dat er ook nog
veel moet gebeuren.
Het Comité van de Verenigde Naties voor de monitoring van het Internationaal Verdrag Rechten van het Kind heeft in 2009 gewezen op de zorgelijke
situatie van de kinderrechten in de toenmalige Nederlandse Antillen. Saba,
Sint Eustatius en Bonaire hebben al in 2008 met Nederland afgesproken om
de jeugd één van de prioritaire thema’s te maken (naast gezondheidszorg,
veiligheid en onderwijs). Voor het jeugdbeleid zijn voor 2009 en 2010 extra

1

2

ah-tk-20112012-803
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2011

«Veel problemen voor kinderen op Bonaire», 31 oktober 2011, UNICEF:
http://www.unicef.nl/pers/persberichten/veel-problemen-voor-kinderen-op-bonaire/
«Een binnen Nederland aanvaardbaar Voorzieningenniveau: Een droom die werkelijkheid
moet worden». September 2011, ChristenUnie-fractie Tweede Kamer.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, Aanhangsel

1

middelen vrijgemaakt, zodat vooruitlopend op de transitie van 10-10-10
gestart kon worden met het opbouwen en versterken van de jeugdvoorzieningen.
Hiertoe is per eiland, ook op Bonaire, samen met het lokale bestuur en de
lokale jeugdinstellingen een plan gemaakt. Dit plan was ook gebaseerd op
aanbevelingen van de Inspectie Jeugdzorg, die in 2009 een verkenning heeft
gedaan van de jeugdvoorzieningen op de eilanden, en een advies heeft
gemaakt voor verbetering ervan. Kern van dit plan was: het opzetten van een
Centrum voor Jeugd en Gezin, de verbetering van vrije tijdsvoorzieningen
voor jongeren vanaf 12 jaar, het ontwikkelen van jeugdzorg (ambulant,
pleegzorg en residentiële zorg), verbeteren van de gezinsvoogdij en het
versterken van de Voogdijraad. Dit plan is eind 2011 grotendeels gerealiseerd.
Daarmee is er een behoorlijke verbetering aan voorzieningen gerealiseerd.
Met deze voorzieningen kan de preventie beter tot uitvoering gebracht
worden.
In navolging van de aanbevelingen van het VN-Comité Rechten van het Kind
is er een start gemaakt met het opleiden van professionals in een methodiek
voor positief opvoeden (Triple P). Begin 2012 start, in samenwerking met het
lokale bestuur en de jeugdorganisaties, een campagne Positief Opvoeden om
ouders kennis te laten maken met andere manier van opvoeden.
Het structureel verbeteren van de kinderrechtensituatie vraagt evenwel
verbeteringen op velerlei terreinen, en zal derhalve de komende decennia
aandacht blijven vragen. Het gaat dan zowel om economische ontwikkeling,
toekomstperspectief voor de jeugd, verbetering van de kinderopvang,
verbetering van de publieke gezondheidszorg, naschoolse opvang, onderwijs
en armoedebestrijding.
Vraag 3
Heeft het pas geopende Centrum voor Jeugd en Gezin doelen opgesteld om
de positie van kinderen op korte termijn te verbeteren? Zo ja, welke doelen
zijn er opgesteld en hoe worden deze doelen gemonitord?
Antwoord 3
Ja.
Het Centrum voor Jeugd en Gezin heeft een 2-jarenplan gemaakt voor de
periode 2012–2014, en biedt voor het eerst één geïntegreerde aanpak voor
opvoedingsondersteuning en jeugdgezondheidszorg voor de jeugd van 0–19
jaar. De aandacht lag tot nu toe vooral op het jongere kind. Vanuit het
Centrum voor Jeugd en Gezin zal de Campagne voor Positief Opvoeden
worden georganiseerd. Specifieke onderdelen uit het tweejarenplan zijn de
verbetering van de jeugdgezondheidszorg, het bieden van opvoedingsondersteuning aan ouders van tieners, het versterken van seksuele educatie, het
begeleiden van tienermoeders, het bereiken van ouders in de buurten via
buurtmoeders en het signaleren en melden van kindermishandeling. Deze
doelstellingen worden door VWS gemonitord via de subsidieafspraken.
Vraag 4
Levert de huidige kinderrechtensituatie op Bonaire één (of meerdere)
schending(en) van het Internationaal Verdrag inzake de Rechten van het Kind
op? Zo ja, welke schendingen betreft dit?
Antwoord 4
Komend jaar rapporteert het Koninkrijk der Nederlanden aan het VN
Kinderrechtencomité over de kinderrechtensituatie in het Koninkrijk. Ook de
ontwikkelingen in de kinderrechtensituatie op Bonaire wordt in deze
periodieke VN-rapportage besproken. Deze rapportage is momenteel in
voorbereiding. Naar verwachting is de rapportage in maart 2012 gereed voor
verzending aan het VN-Comité en de Tweede Kamer.
Vraag 5
Deelt u de analyse dat basisvoorzieningen op vele terreinen, zoals voor vrije
tijd, uithuisgeplaatste kinderen en naschoolse opvang, ontbreken en dat
ouders, kinderen en professionals die met kinderen werken, weinig weten
over kinderrechten?

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, Aanhangsel

2

Antwoord 5
Nee ik deel die analyse niet.
Uitgangspunten bij het eerder genoemde plan is het Internationale Verdrag
van de Rechten van het Kind. Aanbevelingen die in de vorige rapportage aan
het VN Kinderrechtencomité zijn gedaan, zijn opgenomen in dat actieplan. De
professionals van de jeugdzorgvoorzieningen op Bonaire, baseren hun werk
al jarenlang op het Kinderrechtenverdrag. De jeugdvoorzieningen zijn de
afgelopen jaren flink versterkt. Inmiddels is de naschoolse opvang voorziening Jong Bonaire uitgebreid van een bereik van ca 150 jongeren naar een
bereik van 275 jongeren, en het gebouw en de voorzieningen erin zijn
vernieuwd. De jeugdbescherming is versterkt. Er is jeugdzorg gekomen:
ambulante hulpverlening, er is een kinder- en jeugdpsycholoog en een kinderen jeugdpsychiater. Voor uithuis geplaatste kinderen is de pleegzorg flink
uitgebreid, het logeerhuis Kas di Karko is opgericht en er wordt een huis voor
tienermeisjes en tienermoeders gesubsidieerd. Samen met de andere
jeugdorganisaties worden momenteel plannen gemaakt voor verdere
uitbreiding van voorzieningen voor jongeren die (tijdelijk) niet thuis kunnen
wonen.
Vraag 6
Bent u bereid op korte termijn en in samenspraak met het bestuurscollege
Bonaire een plan van aanpak te ontwikkelen om verbeteringen aan te
brengen in de kinderrechtensituatie op Bonaire, op het gebied van onder
meer armoede, verwaarlozing, mishandeling, drugs- en criminaliteitsproblemen en tienerzwangerschappen? Zo ja, op welke termijn kan de Kamer dit
plan tegemoet zien? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 6
Er wordt gewerkt op basis van een gezamenlijk plan «Zorg voor een gezonde
jeugd op Bonaire: juli 2010–december 2011». Begin 2012 zal VWS met het
Openbaar Lichaam over de follow-up van dit plan spreken.
Vraag 7
Hoe is de verdeling van verantwoordelijkheden tussen enerzijds de verschillende ministeries en anderzijds het bestuurscollege van Bonaire met
betrekking tot de kinderrechten op Bonaire en de andere openbare lichamen?
Antwoord 7
Diverse ministeries en de lokale overheden hebben hun eigen bestuurlijke
verantwoordelijkheden voor aspecten van het jeugdbeleid en daarmee voor
de invulling van de kinderrechten op dat terrein.
De lokale overheden van Bonaire, Sint Eustatius en Saba zijn verantwoordelijk voor de preventieve zorg voor de jeugd en het ministerie van VWS is
verantwoordelijk voor de specialistische zorg voor de jeugd. Gezien de
kleinschaligheid wordt samengewerkt met vertegenwoordigers van de
ministeries OCW, Veiligheid en Justitie, Sociale Zaken en BZK/WWI binnen de
Rijksdienst Caribisch Nederland.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, Aanhangsel

3