Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2009–2010

21 501-08

Milieuraad

Nr. 320

BRIEF VAN DE MINISTER VAN VOLKSHUISVESTING, RUIMTELIJKE ORDENING EN MILIEUBEHEER
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 2 december 2009
Hierbij doe ik u mede namens de staatssecretaris voor Europese Zaken, de
heer Timmermans, de geannoteerde agenda toekomen van de Milieuraad
die op 22 december a.s. plaatsvindt. Deze geannoteerde agenda is gebaseerd op de voorlopige agenda zoals uitgebracht door het Zweedse voorzitterschap. De inhoud geeft de meest recente stand van zaken weer.
Daarnaast treft u in de bijlage een geactualiseerd VROM-voortgangsoverzicht van Europese wetgevingsinitiatieven.1
Ik hoop u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd.
De minister van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer,
J. M. Cramer

1

Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt Tweede Kamer.

KST138372
0910tkkst21501-08-320
ISSN 0921 - 7371
Sdu Uitgevers
’s-Gravenhage 2009

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 21 501-08, nr. 320

1

Geannoteerde agenda Milieuraad 22 december
1. Terugkoppeling van de Klimaatconferentie in Kopenhagen
Tijdens de Milieuraad zal worden gesproken over de uitkomsten – en het
vervolg dat hieraan gegeven moet worden – van de klimaatconferentie die
van 7 tot 18 december in Kopenhagen zal plaatsvinden. Aangezien de
klimaatconferentie pas vier dagen voor de Milieuraad is afgelopen, is het
nu nog niet mogelijk om al iets over deze uitkomsten te zeggen.
2. Internationale biodiversiteit na 2010
Het Voorzitterschap heeft Raadsconclusies over internationale biodiversiteit voor de periode na 2010 geagendeerd.
In 2002, bij de Wereldtop in Johannesburg over Duurzame Ontwikkeling,
is afgesproken om in 2010 de verdere degradatie van biodiversiteit een
halt toe te roepen. Dit doel zal niet gehaald worden. Tijdens de Conferentie van partijen (Conference of Parties/CoP) 10 van het Biodiversiteitsverdrag, die in oktober van volgend jaar plaats zal vinden in Nagoya,
Japan, zal worden gestreefd naar de formulering van een nieuwe doelstelling, omdat het behoud van biodiversiteit van cruciaal belang is.
De ontwerp-Raadsconclusies geven aan welke uitgangspunten de EU
heeft bij het formuleren van een dergelijke nieuwe doelstelling. De
belangrijkste punten uit de ontwerp-Raadsconclusies zijn:
– De EU is bezorgd over de achteruitgang van biodiversiteit, het
verslechteren van ecosysteemfuncties en het verlies van ecosysteemdiensten dat daardoor zal optreden.
– De EU ziet daarom het belang van een nieuw doel na het verlopen van
het huidige doel voor 2010. Het huidige doel is niet gehaald en lastig te
meten en te operationaliseren.
– De EU erkent het belang van een koppeling tussen het behouden van
biodiversiteit en het mitigeren van klimaatverandering.
– Wat betreft de EU moet de doelstelling bestaan uit een langetermijnvisie, aangevuld met op korte termijn op actie georiënteerde, meetbare
doelen die zijn gebaseerd op wetenschappelijk bewijs.
– De EU erkent dat een ambitieuze visie alleen haalbaar is wanneer er
een mondiaal betalingssysteem voor biodiversiteit komt.
Nederland vindt het tegengaan van biodiversiteitverlies belangrijk. Nederland onderschrijft ook het belang voor het overeenkomen van een nieuwe
lange termijn visie en duidelijke doelen tijdens CoP 10, om het biodiversiteitsverlies tegen te gaan. Daarnaast vindt Nederland het van belang dat
het zgn. «green development mechanism» wordt genoemd als concrete
uitwerking om ecosysteemdiensten mondiaal een prijs te geven. Nederland kan instemmen met de voorliggende Raadsconclusies.
3. Regionaal waterbeleid en de Oostzeestrategie
Tijdens de Milieuraad liggen ontwerp-Raadsconclusies voor over regionaal waterbeleid en het mariene milieu, waaronder de implementatie van
de Oostzeestrategie.
De ontwerp-Raadsconclusies benadrukken hoe belangrijk het is om het
mariene milieu goed te beschermen en te beheren en dat samenwerking,
ook buiten de EU grenzen, hierbij van belang is. Daarbij wordt een koppeling gelegd met het EU Integrale Maritieme Beleid en de Kaderrichtlijn
Mariene Strategie (KMS). Ook wordt verwezen naar de lopende regionale

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 21 501-08, nr. 320

2

conventies en samenwerkingsverbanden, waaronder de Oslo-Parijse
Conventie (OSPAR), de Rijncommissie en Horizon 2020.
De Oostzeeregio wordt in de ontwerp-Raadsconclusies beschreven als een
«macroregio» en als pilot voor de KMS. Een macroregio betreft een
geografisch samenhangend gebied dat het uitgangspunt vormt voor een
integrale strategie. Er vindt coördinatie plaats tussen sectoraal beleid dat
effect heeft op het mariene milieu, bijvoorbeeld voor landbouw en
visserij, met regionaal beleid en onderzoek. Mits een duidelijke meerwaarde en een regionale vraag ten grondslag ligt aan een dergelijke strategie kunnen macroregionale strategieën een nuttig instrument zijn.
De EU lidstaten rond de Oostzee hebben, vanwege de specifieke problematiek in deze regio, de Europese Commissie verzocht om een Oostzeestrategie uit te brengen. Het betreft een brede strategie, die niet alleen ziet
op een aanpak van de ecologische degradatie in de Oostzee, maar ook
andere problemen als economische achterstand en grensoverschrijdende
criminaliteit behandelt. Nadat de Oostzeestrategie op 26 oktober 2009 in
de RAZEB is aanvaard heeft de Europese Raad in de zitting van 29–30 oktober Raadsconclusies over de Oostzeestrategie aangenomen.
Tot slot nodigen de ontwerp-Raadsconclusies de Europese Commissie uit
om met regelgeving te komen tegen fosfaten in wasmiddelen.
Nederland steunde destijds de Oostzee strategie omdat er in deze regio
een noodzaak bestond voor een dergelijke strategie. De Noordzee kent
echter niet dezelfde problematiek. Een vergelijkbare strategie in de
Noordzee zou dan ook onvoldoende meerwaarde leveren afgezet tegen de
aanvullende lasten die gemoeid zouden gaan met het opstellen hiervan,
waaronder de integratie van de bestaande OSPAR strategieën.
De in 1992 afgesloten (en in 1998 uitgebreide) OSPAR conventie ziet toe
op bescherming van de Noordzee en Atlantische Oceaan. De EU lidstaten
(waaronder Nederland) die op deze zeeën afwateren zijn allen partij,
alsmede de Europese Commissie, IJsland, Noorwegen en Zwitserland.
Sinds 1998 zijn in OSPAR kader 6 strategieën gepubliceerd waarmee een
aanpak wordt uitgezet voor verschillende (milieu)uitdagingen in dit
gebied. Voor de Oostzee bestond reeds een vergelijkbaar verdrag, de zgn.
Helsinki Conventie.
Wat betreft het voorstel tot regelgeving tegen fosfaten in wasmiddelen:
Nederlandse wetgeving kent reeds dergelijke bepalingen. Omdat de
ontwerp-Raadsconclusies zich beperken tot het benadrukken van de meerwaarde van regionaal beleid, zonder op te roepen tot het opstellen van
een strategie voor de Noordzee, ondersteunt Nederland de inhoud van de
voorliggende Raadsconclusies.
4. Combinatietoxicologie
Naar aanleiding van de Deense oproep in de Milieuraad van 21 oktober
2009 heeft het Zweedse Voorzitterschap het initiatief genomen om de
Raad conclusies voor te leggen over de aanpak van combinatie-effecten
van chemische stoffen. Uit onderzoek blijkt dat stoffen die op zichzelf als
veilig worden beschouwd, in combinatie met andere stoffen toch tot
gezondheidseffecten kunnen leiden.
Het Zweedse voorzitterschap heeft dit onderwerp geagendeerd voor de
Milieuraad van 22 december. De ontwerp-Raadsconclusies, zoals die op
9 november aan de lidstaten zijn voorgelegd, onderkennen de mogelijkheid van cumulatieve effecten van stoffen. De strekking van de Raadscon-

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 21 501-08, nr. 320

3

clusies is het erkennen van de resultaten van de Deense studie en het
scheppen van een kader voor verder onderzoek. Begin 2010 zal de Europese Commissie de resultaten presenteren van een eigen onderzoek. In de
ontwerp-Raadsconclusies wordt de Commissie voorts gevraagd om te
bezien welke mogelijkheden er zijn om problemen te adresseren in de
bestaande EU-wetgeving.
De discussie tussen Lidstaten en Commissie over de ontwerp-Raadsconclusies is nog gaande. Sommige landen willen de resultaten van het Deense
onderzoek naar hormoonverstorende stoffen vertalen naar alle stoffen,
maar dat gaat Denemarken te ver. Voorts wordt er gevraagd om ook
kosten en baten mee te nemen en zijn enkele landen terughoudend als het
gaat om aanpassing van bestaande wetgeving. Verschillende landen
hebben een studievoorbehoud gemaakt.
Nederland onderschrijft het belang van onderzoek naar combinatietoxiciteit. Uit onderzoek en informatie van de Commissie zal moeten blijken of
aanpassingen in het bestaande EU beleid noodzakelijk zijn.
5. Biocidenverordening
De Commissie heeft in juni 2009 een voorstel voor een verordening
betreffende het op de markt brengen en het gebruik van biociden uitgebracht. Deze verordening vervangt de huidige richtlijn biociden. De rechtsbasis van de verordening is Artikel 95 EG Verdrag (gekwalificeerde meerderheid in de Raad en medebeslissing door het EP).
Op de komende Milieuraad staat het voorstel voor de eerste keer geagendeerd voor een beleidsdebat.
De belangrijkste vernieuwing in de verordening betreft de introductie van
een hybride systeem van toelatingen van biociden; naast de bestaande
nationale toelatingen moet er ook een centrale toelating komen. Het voorstel omvat verder een uitbreiding van de reikwijdte naar nieuwe stoffen.
Ook wordt voorgesteld om via de zgn. comitologie procedure andere
productgroepen toe te voegen. Nieuw in de verordening is verder een
regeling voor de toelating van behandelde materialen. Ook worden er
nieuwe etiketteringsvoorschriften voorgesteld.
In algemene zin vindt Nederland het voorstel voor de verordening een
verbetering ten opzichte van de huidige richtlijn, omdat hiermee meer
harmonisatie bereikt wordt en ook op andere punten verbeteringen mogelijk zijn.
Nederland vindt het voorstel om naast nationale toelatingen ook een
centraal toelatingsysteem in het leven te roepen in de huidige vorm echter
nodeloos ingewikkeld.
Nederland hecht er sterk aan zelf te kunnen beslissen over toelating en
om eventuele aanvullende eisen te kunnen stellen, aangezien nationale
omstandigheden een belangrijke rol spelen bij de keuze of een biocide in
Nederland op de markt mag komen of niet. Nederland heeft van alle
lidstaten verreweg de meeste ervaring met het toelaten van biociden.
Voorts vindt Nederland het voorstel voor wat onder de centrale toelatingen zal vallen, nog te breed en onvoldoende duidelijk. Wat mij betreft is
er een rol voor een centraal toelatingssysteem uitsluitend in die gevallen
dat het biocide overal op dezelfde wijze toegepast wordt, en er geen, of
verwaarloosbare, risico’s voor mens, dier en milieu zijn. Nationale omstandigheden spelen dan geen rol bij de beoordeling.
Voor wat betreft de toevoeging van nieuwe productgroepen heeft Nederland de voorkeur voor een regeling via de co-decisie procedure.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 21 501-08, nr. 320

4

De regeling voor de toelating van behandelde materialen is een positief
element maar deze behoeft nog verdere uitwerking.
Nederland wil dat geregeld is dat zowel behandelde materialen met
interne werking (om het product zèlf te beschermen tegen ongewenste
organismen, zoals houtverduurzamingsmiddelen) als behandelde materialen met externe werking (om ongewenste organismen buiten het product
af te weren, zoals muskietennetten geïmpregneerd met een insectendodend middel) onder de verordening gaan vallen. Ook moet helder zijn dat
de gebruikte biocide uitsluitend voor die toepassing is toegelaten.
Ten aanzien van de etiketteringplicht zal ik pleiten voor een voorstel waar
zowel het bedrijfsleven als de handhavers mee uit de voeten kunnen.
Ik wil lidstaten tot slot oproepen om veel energie in de handhaving te
gaan steken. Zonder goede handhaving door lidstaten blijven er illegale
biociden op de markt. Daarmee wordt niet alleen onrecht gedaan aan
bedrijven die wel biociden aangemeld hebben, maar het is ook een
belangrijk risico voor onze gezondheid en het milieu.
Diversenpunten
AOB 1. WEEE-richtlijn
Het Zweeds voorzitterschap zal onder diversenpunten rapporteren over de
voortgang ten aanzien van het voorstel tot herschikking van de richtlijn
Afgedankte elektrische en elektronische apparatuur (de zgn. WEEErichtlijn). Het richtlijnvoorstel is gebaseerd op artikel 175 van het
EG-Verdrag. Besluitvorming in het EP vindt plaats met gekwalificeerde
meerderheid, via de co-decisie procedure.
Op 13 februari 2003 is de WEEE-richtlijn (2002/96/EC) in werking getreden.
Het voorstel tot herschikking is uitgebracht op 3 december 2008. Dit richtlijnvoorstel wordt in samenhang behandeld met het richtlijnvoorstel
inzake de beperking van het gebruik van bepaalde gevaarlijke afvalstoffen
in elektrische en elektronische apparatuur (Restriction of the use of certain
hazardous substances in electrical and electronic equipment/RoHS).
Binnen de bestaande regelgeving zijn deze richtlijnen aan elkaar gekoppeld doordat voor de reikwijdte van de RoHS (d.w.z., de vraag voor welke
apparaten restricties gelden op het gebruik van de door de RoHS
genoemde stoffen) wordt verwezen naar de WEEE-richtlijn. Dat wil zeggen
dat de stoffen restricties van de RoHS van toepassing zijn op alle apparaten die onder de WEEE-richtlijn vallen.
De WEEE-richtlijn richt zich op het beperken van de negatieve gevolgen
voor mens en milieu van het (beheer van) afgedankte elektrische en elektronische apparatuur. Tevens regelt zij de producentenverantwoordelijkheid voor het afvalbeheer van afgedankte elektrische en elektronische
apparatuur. Specifieke doelen van de Europese Commissie voor de
herschikking van de richtlijn zijn:
• verminderde gevolgen voor het milieu (door een betere behandeling
van afgedankte elektrische en elektronische apparatuur en minder
definitieve verwijdering van grondstoffen uit productieketens);
• het verminderen van administratieve lasten; en
• verbeterde effectiviteit en implementatie van de richtlijn.
Een belangrijk onderdeel van de richtlijnvoorstel van de Europese
Commissie betreft de overheveling van de reikwijdte van de WEEErichtlijn naar de RoHS-richtlijn. Nu beschrijft de WEEE-richtlijn welke elektr(on)ische apparaten onder beide richtlijnen vallen, maar in de toekomst
zou dat in de RoHS-richtlijn worden beschreven.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 21 501-08, nr. 320

5

Naast de (aanpassing van) de reikwijdte van de richtlijn komen naar
verwachting de volgende punten in de voortgangsrapportage aan de
orde:
• een nieuwe inzameldoelstelling;
• invoering van een op EU-niveau interoperabel producentenregister
waarbij een producent eenmalig wordt geïdentificeerd op EU-niveau;
• afbakening van business-to-business apparatuur ten opzichte van
business-to-consumer apparatuur.
Nederland was een van de eerste landen die producentenverantwoordelijkheid voor het afvalbeheer van elektronische apparatuur introduceerde
(in 1998). De nationale regelgeving is in 2004 vervangen door implementatie van de WEEE-richtlijn. Het neerleggen van verantwoordelijkheden bij
producenten is in Nederland een doeltreffend instrument gebleken om
milieudoelstellingen te realiseren. De aanpak van het afvalbeheer van
afgedankte elektrische en elektronische apparatuur werkt goed in Nederland.
Nederland staat positief tegenover een herschikking van de WEEErichtlijn, omdat op een aantal punten verbeteringen mogelijk zijn. Bovendien ziet Nederland graag betere voorstellen voor vermindering van de
administratieve lasten in het voorstel verwerkt.
Ten aanzien van de bovenstaande punten: Nederland wil dat de reikwijdte
van beide richtlijnen apart helder wordt omschreven, waarbij recht wordt
gedaan aan de afzonderlijke doelstellingen van de richtlijnen en de
daarmee samenhangende rechtsgrondslagen. Het Zweeds voorzitterschap
heeft inmiddels een voorstel gedaan om in beide richtlijnen een eigen
beschrijving van de reikwijdte op te nemen. Tijdens de Milieuraad van
21 oktober heb ik steun uitgesproken voor deze oplossing. De huidige
beschrijving van de reikwijdte in de WEEE-richtlijn bestaat uit een lijst
productcategorieën. Nederland is voorstander van een beperkter aantal
productcategorieën, omdat dit een vereenvoudiging betekent en er
harmonisatie van uitgaat. De rechtsgrondslag van het voorstel is art. 175
EG. Bij deze rechtsgrondslag is verdergaand nationaal beleid aan weinig
beperkingen onderhevig.
Wat betreft de inzameldoelstelling is Nederland voorstander van een
relatieve inzameldoelstelling waarbij een vast percentage van het
verkochte elektrische en elektronische apparatuur moet worden ingezameld. Zo is ook het voorstel in de herschikking. De huidige doelstelling
werkt met een doelstelling geformuleerd in aantal kilo’s in te zamelen
elektrische en elektronische apparatuur. Dit doet het milieu geen recht
omdat er geen direct verband is tussen deze kilodoelstelling en de totale
hoeveelheid afgedankte elektrische en elektronische apparatuur. Nederland pleit verder voor gedifferentieerde doelstellingen per productcategorie, omdat die het milieu meer recht doen. Dit houdt bijvoorbeeld in dat
het percentage in te zamelen verlichtingsapparatuur anders is dan het
percentage in te zamelen koelkasten, waarbij percentages enerzijds gebaseerd kunnen worden op de aanwezigheid van milieugevaarlijke stoffen
en anderzijds op de kenmerken van de inzamelingspraktijk.
In het kader van de nieuwe inzameldoelstelling vindt Nederland dat ook
gezocht moet worden naar instrumenten, die ervoor zorgen dat minder
afgedankte apparatuur buiten de producenten om gaat. Hierdoor zijn
producenten onder andere beter in staat om een ambitieuze inzameldoelstelling te realiseren. Daarom pleit Nederland voor invoering van een
verplichting voor de gemeenten en detaillisten, om de door hen ingenomen apparaten af te geven aan de producenten en importeurs (afgifteverplichting). Hieraan is onlosmakelijk een verplichting verbonden voor

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 21 501-08, nr. 320

6

producenten/importeurs om een vergoeding te geven aan gemeenten en
detaillisten voor gemaakte kosten vanaf de ingang van de inzamelpunten.
Hierdoor krijgt men zicht op een bredere stroom van afgedankte elektrische en elektronische apparatuur en wordt de keten verder gesloten. Ook
komen de kosten voor inzameling, verwerking en registratie automatisch
ten laste van de producenten en kunnen zij tegelijkertijd profiteren van de
baten (producten met positieve waarde zoals oud metaal bij het verwerken van wasmachines).
In de herschikking van de richtlijn wordt nu de invoering van een interoperabel producentenregister voorgesteld. Een producent die zich in één
lidstaat heeft geregistreerd hoeft dan niet opnieuw in andere lidstaten te
registreren wanneer hij daar producten op de markt zet. Nederland werkt
liever toe naar verdere harmonisatie van nationale registers waarbij
producenten nog steeds op nationaal niveau worden geregistreerd. Dit
om te voorkomen dat de administratieve lasten toenemen door een
toename in de noodzaak tot gegevensverkeer tussen de verschillende
registratiesystemen van de lidstaten.
De oorspronkelijke richtlijn behelst verschillende verplichtingen afhankelijk van of apparatuur aan zakelijke gebruikers wordt verkocht (businessto-business) of aan huishoudens (business-to-consumers). Bij de herschikking wordt voorgesteld te verduidelijken hoe dit onderscheid moet
worden gemaakt. Mijn inzet is erop gericht te zorgen dat deze verduidelijking niet leidt tot een toename in de administratieve lasten voor bedrijven
of voor de overheid.
AOB 2. RoHS-richtlijn
Het Zweeds voorzitterschap zal onder diversenpunten rapporteren over de
voortgang ten aanzien van het voorstel tot herschikking van de richtlijn
inzake de beperking van het gebruik van bepaalde gevaarlijke afvalstoffen
in elektrische en elektronische apparatuur (restriction of the use of certain
hazardous substances in electrical and electronic equipment/RoHS).
Het richtlijnvoorstel is gebaseerd op artikel 95 van het EG-Verdrag.
Besluitvorming in het EP vindt plaats met gekwalificeerde meerderheid,
via de co-decisie procedure.
Op 13 februari 2003 is de RoHS-richtlijn (2002/95/EC) in werking getreden.
Het voorstel tot herschikking is uitgebracht op 3 december 2008.
Dit richtlijnvoorstel wordt in samenhang behandeld met het richtlijnvoorstel Afgedankte elektrische en elektronische apparatuur (WEEE-richtljin,
zie onder richtlijn Afgedankte elektrische en elektronische apparatuur).
De RoHS-richtlijn moet bijdragen aan bescherming van de volksgezondheid en een milieuhygiënisch verantwoorde nuttige toepassing en verwijdering van elektrische en elektronische apparatuur door ervoor zorgen dat
stoffen die in de afvalfase de grootste problemen opleveren, zoals lood,
kwik, cadmium, zeswaardig chroom en bepaalde broomhoudende brandvertragers, door veiligere alternatieven worden vervangen. De richtlijn
bevat een bijlage met toepassingen van elektrische en elektronische apparatuur die uitgezonderd zijn van de verplichting tot uitfaseren van deze
stoffen. De herschikking van de RoHS-richtlijn heeft tot doel de implementatie en handhaving van de huidige richtlijn te verbeteren.
Zoals ik al t.a.v. de WEEE-richtlijn heb aangegeven wil Nederland dat de
reikwijdte van de WEEE en RoHS richtlijnen apart en helder wordt
omschreven. De rechtsgrondslag van de RoHS is artikel 95EG. Dit bete-

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 21 501-08, nr. 320

7

kent dat er sterke beperkingen zijn aan verdergaand nationaal beleid.
Nederland is voorstander van het voorstel van het voorzitterschap om te
werken met een open reikwijdte voor de RoHS met daaraan gekoppeld
een lijst met uitzonderingen. Deze methode is veel dynamischer dan het
aanvankelijke voorstel van de Europese Commissie en dat is nodig voor
aansluiting op de snel veranderende wereld van de elektrische en elektronische apparatuur.
De relatie tussen de RoHS-richtlijn en REACH behoeft op twee fronten
verduidelijking. Nederland waardeert de inzet om een helder mechanisme
te ontwikkelen om (nieuwe) gevaarlijke stoffen te identificeren en beoordelen. Omwille van ’betere regelgeving’ en het voorkomen van onnodige
administratieve lasten voor bedrijven vindt Nederland dat goede aansluiting op het REACH kader van primair belang is. Voorafgaand dient de
relatie tussen beide verhelderd te worden om complementariteit te waarborgen.
De RoHS bevat voorts een mechanisme waarbij (onderdelen van) elektrische en elektronische apparatuur kunnen worden uitgezonderd van de
restricties voor gevaarlijke stoffen die de RoHS voorschrijft. Ook hiervoor
is verheldering van de complementariteit tussen de RoHS richtlijn en de
regels voor chemische stoffen onder REACH van belang. Het mag niet zo
zijn dat een stof die op basis van REACH niet mag worden toegepast in
(onderdelen van) elektrische en elektronische apparatuur alsnog via een
uitzondering in het kader van RoHS wordt toegestaan doordat de betreffende (onderdelen van) elektrische en elektronische apparatuur zelf in de
RoHS zijn uitgezonderd.
Tot slot wil Nederland dat de RoHS-richtlijn duidelijk is over de overwegingen die kunnen worden aangewend om restricties op te leggen aan het
gebruik van bepaalde stoffen in apparatuur.
AOB 3. CO2 norm voor bestelauto’s
Op 28 oktober 2009 heeft de Commissie een voorstel gepubliceerd voor
een verordening van het Europees Parlement en de Raad tot vaststelling
van emissienormen voor nieuwe lichte bedrijfsvoertuigen in het kader van
de communautaire geïntegreerde benadering om de CO2-emissies van
lichte voertuigen (bestelauto’s) te beperken. Het is een vervolg op het
voorstel tot vaststelling van emissienormen voor personenauto’s.
De rechtsbasis is artikel 175 EG-verdrag (gekwalificeerde meerderheid in
de Raad en medebeslissing door het EP).
Het Voorzitterschap zal de lidstaten tijdens de Raad informeren over de
huidige stand van zaken.
De verordening heeft als doel de impact van bestelauto’s op klimaatverandering te verminderen door aan fabrikanten de eis op te leggen dat de
gemiddelde CO2 uitstoot van nieuwe bestelauto’s niet hoger is dan 175
g/km. Deze eis treedt gefaseerd in werking: 75% van de bestelauto’s moet
in 2014 aan de norm voldoen, 80% in 2015 en 100% in 2016. Voor 2020
stelt het voorstel een norm voor van 135 g/km, afhankelijk van de uitkomst
van een evaluatie in 2013.
Nederland verwelkomt een Europese norm voor de CO2 uitstoot door
nieuwe bestelwagens. Dit voorstel is een logisch en noodzakelijk vervolg
op de Europese emissienormen voor nieuwe personenauto’s van 23 april
2009.
Met betrekking tot de inhoud vindt Nederland de normstelling teleurstellend in vergelijking met de door de Commissie eerder uitgesproken

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 21 501-08, nr. 320

8

intentie om voor deze categorie de CO2 uitstoot te laten dalen naar 175
g/km in 2012 en 160 g/km in 2015. De weerstand van een aantal lidstaten
ligt hieraan ten grondslag. Daar komt bij dat ook de fasering van de normstelling slechts beperkt bijdraagt aan het bereiken van 2020-doelen. Pas in
2016 geldt de norm van 175 g. CO2/km voor de hele vloot bestelauto’s die
onder de scope van de verordening valt, en de sancties die op overschrijding van de norm staan lijken tot 2019 onvoldoende hoog om naleving af
te dwingen.
Positief is de toevoeging van een ambitieus 2020-doel. Ik zal me hard
maken voor het behoud hiervan.
Een ambitieuze normstelling is belangrijk, omdat dit noodzakelijk is voor
het behalen van onze klimaatdoelen.
AOB 4. Duurzaamheidscriteria vaste biomassa
Nederland wil duurzaamheidscriteria voor vaste biomassa voor energieopwekking, verwarming en koeling agenderen bij de diversenpunten van
de Milieuraad.
Momenteel bevatten de richtlijn hernieuwbare energie en de Brandstofkwaliteitrichtlijn bindende duurzaamheidscriteria voor biobrandstoffen
voor vervoerstoepassingen en voor vloeibare biomasssa in electriciteitsproductie, verwarming en koeling. Voor het bij- of meestoken van vaste
biomassa in kolencentrales gelden geen duurzaamheidscriteria.
In de toekomst zullen biomassastromen steeds meer voor verschillende
toepassingen worden ingezet. Het onderscheid tussen vaste en vloeibare
stromen zal vervagen. Het ligt dan ook in de rede dat de duurzaamheidscriteria die gelden voor biobrandstoffen ook van toepassing worden
verklaard op vaste biomassa.
Nederland heeft een advies van de Commissie Duurzaamheidsvraagstukken Biomassa over dit onderwerp aan de Commissarissen Piebalgs
(TREN) en Dimas (ENV) gestuurd. In de begeleidende brief wordt voor een
snelle invoering van bindende duurzaamheidscriteria voor vaste biomassa
gepleit.
Ik zal in de Milieuraad onder «diversen» pleiten voor een snelle publicatie
van een Commissievoorstel betreffende de invoering van bindende duurzaamheidscriteria voor vaste biomassa die in grote lijnen hetzelfde
zouden moeten zijn als de criteria die al gelden voor biobrandstoffen
AOB 5. Terugkoppeling GGO conferentie
Op 25 en 26 november vond in het Kurhaus in Scheveningen een Ministeriele conferentie plaats over GGO’s (genetisch gemodificeerde organismen). Onder diversen zal ik tijdens de Milieuraad een terugkoppeling
geven van de conferentie.
De conferentie is door het ministerie van LNV in samenwerking met het
ministerie van VROM georganiseerd.
De conferentie ging grotendeels over de Nederlandse ideeën om enerzijds
Lidstaten bevoegdheid te geven over teelt van GGO’s op eigen grondgebied en anderzijds het betrekken van sociaal-economische aspecten bij de
afweging over toelating van GGO’s.
Ondanks dat er nog altijd sprake is van veel verdeeldheid in de EU verliep
de conferentie in goede en constructieve sfeer.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 21 501-08, nr. 320

9

De conferentie heeft geholpen de Nederlandse positie te verhelderen voor
andere lidstaten en de discussie over sociaal-economische aspecten bij de
afweging te bevorderen. Er is veel waardering uitgesproken voor het
Nederlandse initiatief.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 21 501-08, nr. 320

10