Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2020–2021

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

3425
Vragen van het lid Vestering (PvdD) aan de Minister van Landbouw, Natuur
en Voedselkwaliteit over gegoochel met stikstofcijfers waardoor de natuur
achteruitboert (ingezonden 21 juni 2021).
Mededeling van Minister Schouten (Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit)
(ontvangen 2 juli 2021).
Vraag 1
Kunt u bevestigen dat meerdere onderzoeken (onder andere van de Universiteit Wageningen en het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS)) bevestigen
dat zogenaamde «innovatieve staltechnieken» in de regel veel minder stikstof
en/of stank reduceren dan door de stallenbouwers wordt beloofd?1 , 2
Vraag 2
Kunt u bevestigen dat emissiearme stalvloeren een hoger explosiegevaar
kennen dan gangbare stalvloeren en dat er een hoger risico is op blootstelling aan gevaarlijke stoffen?3
Vraag 3
Kunt u bevestigen dat de Raad van State heeft geoordeeld dat voor intern
salderen (waarbij in het geval van veehouderijen het aantal dieren kan
worden uitgebreid wanneer «emissiearme» technieken worden toegepast)
geen nieuwe natuurvergunning nodig is?4
Vraag 4
Hoe beoordeelt u deze rechterlijke uitspraak, die als consequentie heeft dat
de overheid geen enkel zicht meer heeft op bedrijfsuitbreidingen en dat
burgers en milieuorganisaties geen mogelijkheid meer hebben tot inspraak of
bezwaar, gezien het feit dat de mogelijkheid van inspraak of bezwaar maken

1

WUR, maart 2018, «Evaluatie geurverwijdering door luchtwassystemen bij stallen», https://
edepot.wur.nl/441649
2
CBS, 30 oktober 2019, «Stikstofverlies uit opgeslagen mest», https://www.cbs.nl/nl-nl/
maatwerk/2019/44/stikstofverlies-uit-opgeslagen-mest
3
Antea Group, 11 januari 2021, «Veiligheid van emissiearme stalvloersystemen», https://
edepot.wur.nl/542963
4
Raad van State, 20 januari 2021, ECLI:NL:RVS:2021:71, https://linkeddata.overheid.nl/front/
portal/document-viewer?ext-id=ECLI:NL:RVS:2021:71

ah-tk-20202021-3425
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2021

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, Aanhangsel

1

tegen projecten met impact op het milieu wettelijk verplicht is onder het
Verdrag van Aarhus?
Vraag 5
Deelt u de zorg dat de € 678 miljoen die tot 2030 gereserveerd is voor
technische lapmiddelen voor de veehouderij (onder andere de totale Subsidie
brongerichte verduurzaming stal- en managementmaatregelen (Sbv),
subsidies voor waterbassins (voor het verdund uitrijden van mest) en voor
het verlagen van het ruw eiwitgehalte in veevoer en voor mestverwerking) de
uitstoot helemaal niet zal reduceren, zoals beoogd, omdat veehouders die
daar gebruik van maken de gewonnen «emissieruimte» direct op kunnen
vullen met een uitbreiding van het aantal dieren? Zo nee, waarom niet? Zo ja,
hoe gaat u deze ontwikkeling voorkomen?5
Vraag 6
Deelt u de zorg dat als gevolg van de subsidies voor staltechnieken de
stikstofuitstoot in het gunstigste geval niet of nauwelijks zal afnemen, en in
het ergste geval zal toenemen, omdat de technieken in de praktijk ook nog
eens niet het beloofde effect hebben, maar het aantal dieren wel is uitgebreid? Zo nee, waarom niet?
Vraag 7
Beaamt u dat beide bovengenoemde gevallen in strijd zijn met verslechteringsverbod uit de Habitatrichtlijn, omdat overbelaste natuurgebieden
vanwege het stapeleffect van stikstof óók achteruitgaan wanneer de
stikstofneerslag gelijk blijft?
Vraag 8
Kunt u bevestigen dat u «stikstofruimte» die vrijkomt door verschillende
opkoopregelingen (Subsidieregeling sanering varkenshouderijen, Regeling
provinciale aankoop veehouderijen nabij natuurgebieden en de Landelijke
beëindigingsregeling veehouderijlocaties) weer uit wilt geven om de
PAS-melders te legaliseren? Zo ja, vindt u dit een doelmatige besteding van
belastinggeld, dat als bronmaatregel tot doel heeft om de stikstofuitstoot – en
daarmee de last op de natuur – te verminderen?6
Vraag 9
Kunt u bevestigen dat onderzoeksplatform Investico heeft berekend dat
veehouderijen nog ruim zestien miljoen kilo meer stikstof kunnen uitstoten
vanwege de latente (ongebruikte) ruimte in hun natuurvergunningen, terwijl
uw inzet juist is om die uitstoot met twintig miljoen kilo te doen laten
afnemen?7 Welke maatregelen gaat u nemen om te voorkomen dat die
papieren «stikstofruimte» daadwerkelijk gebruikt gaat worden en zo de
reductiedoelen (die een resultaatsverplichting zijn) verder weg brengt?
Vraag 10
Welke maatregelen gaat u nemen om ervoor te zorgen dat er niet langer
geschoven wordt met stikstofcijfers op papier, waardoor er wel nieuwe
vergunningen worden afgegeven, of uitbreidingen worden toegestaan, maar
de natuur er geen steek op vooruit gaat of zelfs op achteruit gaat?
Vraag 11
Kunt u deze vragen één voor één en binnen de gebruikelijke termijn
beantwoorden?

5

Investico, 2 juni 2021, «Nieuwe vergunningsregels bieden ruimte voor meer stikstofuitstoot»
https://www.platform-investico.nl/artikel/nieuwe-vergunningsregels-bieden-ruimte-voor-meerstikstofuitstoot/
6
Zie onder andere de antwoorden van de provincie Noord-Holland tijdens een webinar over het
legaliseren van PAS-melders, p. 20, https://www.aanpakstikstof.nl/waarom-is-er-eenstikstofprobleem/documenten/publicaties/2021/06/07/overzicht-vragen-en-antwoorden-webinarlegalisering-pas-meldingen-van-10-mei-2021
7
Investico, 2 juni 2021, «Nieuwe vergunningsregels bieden ruimte voor meer stikstofuitstoot»
https://www.platform-investico.nl/artikel/nieuwe-vergunningsregels-bieden-ruimte-voor-meerstikstofuitstoot/

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, Aanhangsel

2

Mededeling
Op 21 juni jongstleden heeft het lid Vestering (PvdD) aan de Minister van
Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit vragen gesteld over «Gegoochel met
stikstofcijfers waardoor de natuur achteruitboert». Vanwege de benodigde
afstemming kunnen deze vragen niet binnen de gebruikelijke termijn
beantwoord worden.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, Aanhangsel

3