Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2011–2012

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

3430
Vragen van het lid Leegte (VVD) aan de staatssecretaris van Infrastructuur en
Milieu over een oneerlijk speelveld REACH (ingezonden 24 augustus 2012).
Antwoord van staatssecretaris Atsma (Infrastructuur en Milieu) (ontvangen
11 september 2012).
Vraag 1
Kent u het artikel « Nieuwe Europese wetgeving is te complex»?1
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2
Is het waar dat 3 000 Nederlandse bedrijven te maken krijgen met het
verplichte registratiesysteem voor chemische stoffen via REACH?2
Antwoord 2
Ja. Veel Nederlandse bedrijven zullen met de verplichte registratie te maken
krijgen. Dit is een van de centrale doelstellingen van REACH.
Voor uitgebreidere achtergronden verwijs ik naar de Kamerstukken 30 600 A,
B en C, alsmede 30 600, nrs. 1 t/m 14 inzake de behandeling van Uitvoeringswet EG-verordening registratie, evaluatie en autorisatie van chemische
stoffen (REACH), de brieven betreffende de onderhandelingen over de
REACH-verordening, Kamerstukken 21 501-08, nrs. 197, 211 en 213, alsmede
de brief over de gevolgen voor het Nederlandse bedrijfsleven (Kamerstukken
29 515, nr. 40.
Vraag 3
Is het waar dat het MKB niet zonder hulp van buitenaf kan voldoen aan de
complexe eisen van de verplichte registratie?

1

2

ah-tk-20112012-3430
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2012

http://fd.nl/entrepreneur/wereldveroveraars/242076-1208/nieuwe-europese-gifwetgeving-is-tecomplex
Verordening (EG) nr. 1907/2006 van het Europees Parlement en de Raad van 18 december
2006 inzake de registratie en beoordeling van en de autorisatie en beperkingen ten aanzien
van chemische stoffen (REACH).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, Aanhangsel

1

Antwoord 3
Het antwoord op deze vraag hangt af van het MKB-bedrijf. Er zijn bedrijven
die inderdaad de expertise ontberen en dus externe advisering moeten
inschakelen. Andere MKB bedrijven zijn echter goed in staat om zelfstandig
aan de REACH-vereisten te voldoen.
Voor de bedrijven die daar behoefte aan hebben werkt de Rijksoverheid
samen met o.a. Agentschap NL, VNCI, VNO-NCW, de Kamers van Koophandel, MKB-Nederland en verschillende andere partners om MKB-bedrijven te
helpen bij de implementatie van REACH. In het verslag van schriftelijk overleg
op 8 juni jl. (Kamerstukken 21 501-08, nr. 429) heb ik toegelicht dat voor het
MKB specifiek op het MKB toegesneden voorlichting en ondersteuning wordt
verstrekt, dat de overheid speciale MKB bijeenkomsten organiseert en een
Mentorenproject is gestart waarin ervaren en deskundige bedrijfsmensen
MKB-bedrijven assisteren.
Vraag 4
Welke negatieve gevolgen heeft de uitvoering van deze verordening3 voor het
Nederlandse bedrijfsleven? Hoe draagt u er aan bij dat het MKB aan de
registratie kan voldoen?
Antwoord 4
Ik heb een kosten- en batenonderzoek laten uitvoeren over de REACH
uitvoering in Nederland. De resultaten heb ik u in april 2011 gezonden
(Kamerstukken 21 501-08, nr. 369). Uit die evaluatie blijkt dat het bedrijfsleven
van mening is dat de Nederlandse overheid zich maximaal en naar tevredenheid heeft ingezet om de administratieve lasten van REACH tot een minimum
te beperken en REACH uitvoerbaar te maken. Chemische veiligheid is
overigens wel een investering waard. Dat vindt ook het bedrijfsleven.
Realisatie daarvan in Europees verband is voor Nederland een voorwaarde
om zowel een level playing field te garanderen als de bescherming van mens
en milieu te optimaliseren.
Inmiddels wordt steeds duidelijker dat de Nederlandse Topsector Chemie
krachtiger en duurzamer wordt. Het toekomstperspectief van de Nederlandse
chemische industrie is dan ook positief. De Nederlandse chemische sector zal
tot 2030/2050 een substantiële groei doormaken. Voor een belangrijk deel is
dat perspectief gebaseerd op de gunstige uitgangspositie van de sector. Dat
blijkt uit een gezamenlijke studie van de VNCI en Deloitte die op 20 januari jl.
gepubliceerd werd (http://www.heeftdechemietoekomst.nl/).
Voor het tweede deel van de vraag verwijs ik kortheidshalve naar mijn
antwoord op vraag 3.
Vraag 5
Herkent u het beeld dat de handhaving van de verordening op Europees
niveau tekort schiet? Herkent u het beeld van Nederlandse ondernemers
waarvan de concurrentiepositie verslechtert door de Europese regelgeving?
Antwoord 5
Nee. Het beeld dat de handhaving van de REACH-verordening op Europees
niveau tekort schiet, herken ik niet. Sinds het van kracht worden van de
REACH-verordening werken de EU-lidstaten nauw samen in het Forum, een
comité van het Europees Agentschap voor Chemische Stoffen (ECHA). In dat
kader zijn afspraken gemaakt over harmonisatie van de handhaving en
worden ook gezamenlijke handhavingsprojecten uitgevoerd. Zij werken
onderling nauw samen om van elkaar te leren en zo veel mogelijk op gelijke
voet toezicht te houden.
Een van de voornaamste redenen om REACH tot stand te brengen was om
geharmoniseerde Europese regelgeving te maken en daarmee versnipperde
en uiteenlopende nationale regelgeving af te schaffen. Daarin zijn we met
REACH goed geslaagd. Met REACH is de versnipperde stoffenregelgeving
bijeen gebracht in één verordening, waardoor een groot aantal afzonderlijke
regelgevingsinstrumenten is vervallen.

3

Verordening (EG) nr. 1907/2006 van het Europees Parlement en de Raad van 18 december
2006 inzake de registratie en beoordeling van en de autorisatie en beperkingen ten aanzien
van chemische stoffen (REACH).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, Aanhangsel

2

Belangrijker nog is dat de differentiatie tussen landen is afgenomen omdat er
nu sprake is van één Europees regiem voor chemische stoffen. Binnen dat
regiem kan een onderscheid gemaakt worden tussen toezicht op naleving van
administratieve en op technische voorschriften. Inspectiediensten groeien
daarin naar elkaar toe.
Zoals bij veel zaken is daarbij sprake van «learning by doing», vooral waar
het gaat om nieuwe voorschriften.
Vraag 6
Op welke manier wordt de controle op Europees niveau momenteel
gehandhaafd? Is er een gelijke handhaving en naleving van de verordening in
de verschillende Europese lidstaten? Is er een handhavende Europese
instantie?
Antwoord 6
In de REACH-verordening is bepaald dat de handhaving door de individuele
lidstaten uitgevoerd moet worden en dat hierover gerapporteerd moet
worden aan de Europese Commissie. De Europese Commissie ziet dus ook
toe op de eenduidigheid van de handhavingsinspanningen van de lidstaten.
In het kader van de evaluatie van REACH voert de Commissie bovendien een
studie uit naar verbetering en versterking van de implementatie en handhaving van REACH. Verder is in de REACH-verordening wettelijk vastgelegd dat
de afstemming tussen de lidstaten op het gebied van de handhaving
plaatsvindt via het Forum, zoals ik ook in mijn antwoord op vraag 5 heb
toegelicht. Er is in Europa geen Europese handhavende instantie omdat
handhaving als een nationale bevoegdheid wordt beschouwd. Echter de
noodzaak tot harmonisatie en samenwerking wordt breed erkend, en de
samenwerking van lidstaten in het Forum illustreert hoe daaraan concreet
invulling wordt gegeven.
Vraag 7
Wat is het gevolg hiervan voor het level playing field van Nederlandse
bedrijven? Welke gevolgen heeft dit voor het Nederlandse bedrijfsleven en
werkgelegenheid?
Antwoord 7
Als de geharmoniseerde regelgeving voor chemische stoffen in Europa
dermate verschillend wordt gehandhaafd dat er een ongelijk speelveld
ontstaat voor bedrijven, dan is dat slecht voor de markt van Europese
bedrijven. De organisatie en uitvoering van milieuwetgeving in Europa is
divers en tussen alle 27 Europese lidstaten zitten ontegenzeggelijk verschillen.
Daarom is in REACH voorzien in een samenwerking tussen Europese
handhavingsinstanties om zoveel mogelijk geharmoniseerd en eenduidig op
te treden, van elkaar te leren en een gelijke handhaving en naleving te
garanderen. Het Forum, een Comité binnen het Europees Agentschap voor
Chemische stoffen, is voor dat doel opgericht en namens de Nederlandse
handhavingsautoriteiten is de ILT lid van het Forum. De Europese Commissie
bewaakt de juiste implementatie en uitvoering van REACH in alle lidstaten.
Vraag 8
Kunt u het signaal over de gebrekkige handhaving en verslechterde concurrentiepositie in Europees verband agenderen in de eerstvolgende Milieuraad?
En hiermee een oplossing zoeken voor het verstoorde level playing field op
Europees niveau?
Antwoord 8
Dit aspect is reeds onderdeel van de evaluatie van de uitvoering van REACH
die de Europese Commissie uitvoert. De studies zijn te vinden op http://
ec.europa.eu/enterprise/sectors/chemicals/documents/reach/review2012/
index_en.htm. Kortheidshalve verwijs ik u daarnaar.
Naar verwachting zal de Europese Commissie eind oktober van dit jaar haar
conclusies over de evaluatie van REACH aan de Milieuraad, de Raad voor
Concurrentievermogen en het Europees Parlement aanbieden en daarmee
wordt ook het effect van REACH en REACH handhaving op de concurrentiepositie en het functioneren van de Interne Markt in Europa geagendeerd.
Overigens deel ik niet de opvatting dat er sprake is van een verstoord level

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, Aanhangsel

3

playing field op Europees niveau. Op onderdelen is mogelijk sprake van een
suboptimale uitvoering van de regelgeving door sommige lidstaten, hetgeen
in de evaluatie van REACH zonder meer aan de orde zal komen. Maar in
algemene zin zijn alle inspanningen met REACH gericht op verbetering van
het level playing field op Europees niveau.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, Aanhangsel

4