Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2015–2016

28 165

Deelnemingenbeleid rijksoverheid

Nr. 229

BRIEF VAN DE MINISTER VAN FINANCIËN
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 18 november 2015
Tijdens het ordedebat van 4 november jongstleden heeft het lid Van
Helvert gevraagd naar een toelichting over het meedoen van Qbuzz in de
aanbestedingsprocedure voor het openbaar vervoer in het concessiegebied Zuidoost-Friesland en de Waddeneilanden Vlieland, Terschelling
en Ameland (ZOWAD). Hij heeft daarbij verzocht deze brief te ontvangen
voor het AO Spoor van 19 november aanstaande. Met deze brief wordt
invulling gegeven aan dit verzoek, mede namens de Staatssecretaris van
Infrastructuur en Milieu.
Toelichting op de ZOWAD-concessie
Het concessiegebied van de ZOWAD-concessie bestaat uit de gemeenten
Achtkarspelen, Ooststellingwerf, Opsterland, Smallingerland, Weststellingwerf, Heerenveen, Tytsjerksteradiel, Vlieland, Terschelling en
Ameland. De concessie gaat in per 11 december 2016 en de heeft een
looptijd van vier jaar, met de mogelijkheid tot een eenmalige verlenging
van twee jaar. Bij de vorige aanbestedingsprocedure werd het openbaar
vervoer in dit concessiegebied aanbesteed in vier concessies: Zuid-Oost
Friesland, Vlieland, Terschelling en Ameland. Arriva rijdt nu de concessies
van Vlieland, Terschelling en Ameland, de eerste twee samen met de
Taxicentrale Renesse. Qbuzz exploiteert tot en met 10 december 2016 de
concessie voor openbaar vervoer in Zuid-Oost Friesland.
Bieding QBuzz
Het is van belang dat vooruitlopend op de herpositionering van NS de
continuïteit van het NS-concern en al haar bedrijfsonderdelen gewaarborgd blijft. Zoals ik op 28 augustus 2015 in de beantwoording van de
Kamervragen van de leden Hoogland, Smaling en Merkies heb vermeld,
dient de strategische heroriëntatie eerst te worden afgerond en worden er
tot die tijd geen onomkeerbare stappen in de strategische richting van NS
gezet. Relevant in deze bieding van Qbuzz is dat het bedrijf meedingt naar
een concessie die het grotendeels al uitvoert. Het zonder meer afzien van

kst-28165-229
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2015

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, 28 165, nr. 229

1

het bieden op de concessie is, gezien de mogelijke gevolgen voor
reizigers, werknemers en andere met onderneming verbonden stakeholders, niet als zorgvuldig te bestempelen. Bovendien zou dit tot
waardeverlies van het bedrijfsonderdeel leiden. Opties die uit de
strategische heroriëntatie voortkomen zouden hierdoor bij voorbaat
negatief kunnen worden beïnvloed.
Bij de bieding van Qbuzz dient voorts te worden betrokken dat uit
onderzoek van Jones Day naar onregelmatigheden bij aanbestedingen is
gebleken dat zich buiten de Limburg-concessie geen onregelmatigheden
hebben voorgedaan.1 Ook is uit het onderzoek van Deloitte naar kruissubsidiëring gebleken dat vanuit NS groep geen kruissubsidies aan Qbuzz
worden verstrekt, dat wil onder meer zeggen dat er geen ondersteuning
vanuit NS groep aan Qbuzz plaatsvindt voor niet marktconforme
tarieven.2
Onderzoek positionering NS
Ik onderzoek samen met de Staatssecretaris van Infrastructuur en Milieu
de positionering van NS. Nadat de Kamer heeft gedebatteerd over de
conclusies van de parlementaire enquêtecommissie Fyra, zal ik de Kamer
de kabinetsopvatting over de positionering van NS tezamen met de
kabinetsreactie op het Fyra-rapport doen toekomen.
De Minister van Financiën,
J.R.V.A. Dijsselbloem

1
2

Kamerstuk 28 165, nr. 228
Kamerstuk 28 165, nr. 160

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, 28 165, nr. 229

2