Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2013–2014

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

2856
Vragen van het lid Dik-Faber (ChristenUnie) aan de Staatssecretaris van
Infrastructuur en Milieu over statiegeld op bierflesjes (ingezonden 10 juli 2014).
Antwoord van Staatssecretaris Mansveld (Infrastructuur en Milieu)
(ontvangen 2 september 2014).
Vraag 1
Kent u het bericht «Bierflesjes zonder statiegeld probleem op recreatieterreinen»?1
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2
Waardoor bent u ervan overtuigd dat statiegeld op bierflesjes ook in de
toekomst zal blijven bestaan, nu steeds meer bierproducenten dit omzeilen
door flesjes zonder statiegeld uit te brengen?
Antwoord 2
Het heffen van statiegeld op bierflesjes in eenmalige of hervulbare flessen is
reeds vele jaren een vrije keus van de producent. Een groot aantal brouwerijen heeft de keus gemaakt om hervulbare glazen bierflessen te gebruiken.
Deze keuze wordt ingegeven door milieuoverwegingen, economische
overwegingen en door de markt, omdat de consument bij voorkeur bier in
een krat wil kopen. Enkele brouwers hebben zelfs kort geleden grote
investeringen gedaan in het ontwikkelen en op de markt brengen van een
eigen hervulbare fles. Wanneer de brouwer een hervulbare fles op de markt
brengt, wordt daar statiegeld op geheven om de fles retour te ontvangen. De
fles blijft in dit geval eigendom van de brouwerij. De hervulbare fles is in
verhouding tot eenmalige flessen duur in aanschaf en dat wordt terugverdiend door meermalig gebruik. Er is dus een economische reden om de fles
weer terug te krijgen.
Via de productschappen is alleen geregeld dat er statiegeld wordt geheven
op de hervulbare bierflessen en niet dat de bierflessen hervulbaar moeten
zijn.

1

ah-tk-20132014-2856
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2014

De Gelderlander, 2 juli 2014, http://www.gelderlander.nl/regio/arnhem-e-o/bierflesjes-zonderstatiegeld-probleem-op-recreatieterreinen-1.4431376

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, Aanhangsel

1

De Nederlandse brouwers dekken 85% van de markt. Zij hebben mij laten
weten dat er bij hun de laatste jaren geen verschuivingen zijn opgetreden
tussen het aantal hervulbare en eenmalige flessen. Er lijkt dus geen significante toename in het aandeel eenmalige flessen.
Samenvattend is er nu dus geen plicht om statiegeld te heffen op deze flesjes
en is er zonder deze plicht een goed functionerend systeem dat stabiel werkt.
Vraag 3
Deelt u de mening dat in de praktijk nu is aangetoond dat het schrappen van
statiegeld leidt tot meer zwerfafval?
Antwoord 3
Het is naar mijn mening niet mogelijk om hier een uitspraak over te doen.
Allereerst is statiegeld op bierflessen niet afgeschaft. Er worden eenmalige
flessen op de markt gebracht waar geen statiegeld op zit. De motivatie voor
het gebruik van eenmalige flesjes is divers en kan komen vanuit vragen uit de
markt. Zo zijn er bijvoorbeeld logistieke of economische aspecten die een
retoursysteem onrendabel maken voor kleinere brouwerijen en/of buitenlandse brouwerijen. Op hervulbare flessen wordt nog steeds statiegeld
geheven. Daarnaast is er een dieper en breder inzicht nodig in de omvang
van de problematiek van zwerfafval. Zoals in het Algemeen Overleg van
18 juni jl. aangegeven, zal ik hier onderzoek naar doen en daarbij ook kijken
hoe ons omringende landen zwerfafval aanpakken. De resultaten zal ik ook
betrekken bij de gesprekken die ik voer met de gemeenten en andere partijen
over het stimuleren van het gebruik van kansrijke inzamelsystemen met een
positieve prikkel op lokale schaal.
Vraag 4
Bent u bereid producenten te verplichten niet alleen gemeenten te vergoeden
voor het extra zwerfafval maar ook terreineigenaren, zolang dergelijke flesjes
zonder statiegeld op de markt worden gebracht? Zo nee, hoe past dit volgens
u onder het principe «de vervuiler betaalt»?
Antwoord 4
Voor het bestrijden van zwerfafval zijn er in de Raamovereenkomst Verpakkingen afspraken gemaakt. De gemeenten krijgen extra geld ten opzichte van de
jaren tot en met 2022 voor de bestrijding van zwerfafval. Het is aan de
gemeenten om dit geld efficiënt en effectief in te zetten. Daarnaast is de
terreineigenaar een private ondernemer die de verplichting heeft om zich via
een inzamelaar te ontdoen van zijn bedrijfsafval.
Zoals reeds in de eerste termijn van het Algemeen Overleg Grondstoffen en
afval van 18 juni gezegd, kijk ik samen met gemeenten en andere betrokken
partijen hoe we het gebruik van kansrijke inzamelsystemen met een positieve
prikkel op lokale schaal kunnen stimuleren.
Vraag 5
Bent u bereid met producentenorganisaties overeen te komen dat zij ook
statiegeld op bierflesjes van 25 ml invoeren? Bent u bereid, als zij hier niet
toe overgaan, statiegeld voor bierflesjes van zowel 33 als 25 ml te verplichten
in het Besluit beheer verpakkingen 2014?
Antwoord 5
Zoals eerder in Kamerdebatten aangegeven, stuur ik op doelen en zijn de
middelen, zoals statiegeld, daaraan ondergeschikt. Statiegeld op bierflessen
zal ik om die reden niet verplichten in het Ontwerpbesluit beheer verpakkingen 2014. Het statiegeld op hervulbare bierflessen zal overigens wel blijven
bestaan, dankzij private borging binnen de sector.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, Aanhangsel

2