Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2010–2011

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

1886
Vragen van het lid Van Hijum (CDA) aan de minister van Sociale Zaken en
Werkgelegenheid over vergoedingen in de kinderopvangsector (ingezonden
22 februari 2011).
Antwoord van minister Kamp (Sociale Zaken en Werkgelegenheid)
(ontvangen 22 maart 2011).
Vraag 1
Bent u bekend met het artikel «Hermans krijgt twee ton van Kanteel»?1,
waaruit blijkt dat een – naar de mening van de rechter op legitieme gronden
– ontslagen directrice van een kinderopvangorganisatie in totaal 2,5 ton krijgt
uitgekeerd?
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2 en 3
Wat is uw oordeel over het feit dat er in de (indirect gesubsidieerde)
kinderopvangsector dit soort vergoedingen bij een legitiem ontslag wordt
uitbetaald, terwijl de betrokken ouders in de afgelopen jaren steeds zijn
geconfronteerd met prijsverhogingen?
Bent u van mening dat de Raad van Commissarissen en het bestuur van de
stichting waaronder Kanteel Kinderopvang valt, in deze kwestie juist hebben
gehandeld door een dergelijk bedrag uit te keren? Bestond daartoe een
contractuele verplichting?
Antwoord 2 en 3
Er gaat veel publiek geld om in de kinderopvangsector. Betaalbare kinderopvang van goede kwaliteit is namelijk van belang voor de samenleving. Het
feit dat er veel publiek geld in de sector omgaat, vraagt van bestuurders en
raden van toezicht dat zij zorgen voor verantwoorde beloningen. Dat laat
onverlet dat de kinderopvangsector een private sector is. De overheid heeft
een financiële relatie met de ouders, niet met de aanbieders van kinderopvang. Daarom valt de kinderopvangsector niet onder de Wet openbaarmaking
uit publieke middelen gefinancierde topinkomens (WOPT) of het wetsvoorstel
«normering bezoldiging topfunctionarissen publieke en semipublieke sector»
(WNT). De hoogte van de ontslagvergoeding is dus niet aan een wettelijk
1

ah-tk-20102011-1886
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2011

Brabants Dagblad, 15 februari 2011.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, Aanhangsel

1

maximum gebonden, maar is de private beslissing van de kinderopvangorganisatie. Ook is er geen uniforme vertrekregeling in de kinderopvangsector van
toepassing. Belangrijk daarbij is dat een wettelijk maximum in de kinderopvang niet effectief zal zijn. In tegenstelling tot veel publieke sectoren zoals de
zorg of het onderwijs zijn veel kinderopvanginstellingen BV’s of NV’s,
waardoor winst die niet in de vorm van beloning aan de bestuurder wordt
uitgekeerd, naar de eigenaar vloeit en niet in de organisatie blijft. Dat geldt
nog sterker wanneer de directeur tevens eigenaar is. Overigens wordt de
kinderopvangtoeslag uitgekeerd tot een door de overheid vastgestelde
maximumuurprijs. Over de kosten boven deze uurprijs wordt geen kinderopvangtoeslag uitgekeerd.
Ik heb geen oordeel over het handelen van de Raad van Commissarissen bij
Kanteel Kinderopvang. Dat is een private aangelegenheid. Ik heb ook geen
informatie of er een contractuele verplichting bestond om de ontslagvergoeding uit te keren.
Vraag 4
Op welke wijze kunnen verontruste en boze ouders de betrokken bestuurders
aanspreken op hun handelen in deze kwestie? Bent u van mening dat
oudercommissies voldoende zijn uitgerust om hun controlerende taak
richting bestuurders uit te oefenen?
Antwoord 4
In de wet kinderopvang is geregeld dat ouders medezeggenschap hebben
over verschillende onderwerpen die hen direct raken. Zo hebben oudercommissies adviesrecht over onder andere openingstijden, prijswijzigingen en het
pedagogisch beleid van de kinderopvanginstelling. Oudercommissies hebben
dus geen adviesrecht over de hoogte van een eventuele ontslagvergoeding.
Dat behoort tot de interne bedrijfsvoering van de onderneming. Het toezicht
op het bestuur vindt plaats door de Raad van Toezicht of de Raad van
Commissarissen. De meeste organisaties in de kinderopvang hebben een
dergelijk toezichthoudend orgaan. Vanaf 2009 is er een aparte Governance
Code Kinderopvang. Deze code is door de branche zelf ontwikkeld. Doel van
de code is het vaststellen van normen voor goed bestuur en toezicht,
transparantie, externe verantwoording, integriteit en financiële beheersing.
Vraag 5
Bent u in het algemeen van oordeel dat er voldoende transparantie in de
markt voor kinderopvang is, bijvoorbeeld als het gaat om prijs en kwaliteit in
relatie tot het behaalde financiële rendement van een instelling, zodat ouders
zich een oordeel kunnen vellen over de noodzaak van prijsstijgingen?
Antwoord 5
Transparantie is een belangrijke voorwaarde voor een goed functionerende
markt. Ouders moeten prijs en kwaliteit van verschillende instellingen kunnen
afwegen, waardoor instellingen daarop gaan concurreren. Informatie over het
rendement is niet direct noodzakelijk omdat een hoog rendement ook door
een efficiënte bedrijfsvoering kan worden behaald. Een hoog rendement
hangt dus niet per definitie samen met een hoge prijs en/of lage kwaliteit.
Om de transparantie in de kinderopvangsector te vergroten heeft mijn
ambtsvoorganger subsidie verleend voor de vergelijkingswebsite die door
BOiNK is ontwikkeld (de kinderopvangkaart). In mijn antwoordbrief op
kamervragen van 21 februari 2011 geef ik aan dat als de kinderopvangkaart
op termijn beter gevuld wordt ouders de prijs en kwaliteit van de verschillende kinderopvanginstellingen met elkaar kunnen vergelijken.
Vraag 6 en 7
Bent u bereid om de Kamer nader te informeren over de schaalvergroting,
concentraties en overnames door investeringsmaatschappijen die momenteel
in de sector plaatsvinden? Wat is uw oordeel over het feit dat betrokken
ouders van bestuurders steeds minder inzicht lijken te krijgen in de kosten
voor kinderopvang in relatie tot de prijs, met het argument dat het bedrijfsgeheimen betreft? Wat betekent dit naar uw mening voor de keuzevrijheid van
ouders en de mogelijkheden om (via ouderraden) invloed uit te oefenen op
prijs en kwaliteit?

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, Aanhangsel

2

Bent u van mening dat marktwerking in de kinderopvang zonder echt
keuzevrijheid ouders te zeer in een afhankelijkheidspositie plaatst, en dat de
positie van ouders versterkt dient te worden om invloed te kunnen uitoefenen? Op welke wijze bent u van plan de positie van ouders te versterken?
Antwoord 6 en 7
De kinderopvangsector is een markt waar veel (publiek) geld in omgaat
omdat er grote publieke belangen spelen. Daarnaast is het een private sector
met ondernemers die winstdoelstellingen hebben. De uitdaging is om tot een
balans te komen tussen publieke en commerciële belangen.
In mijn planningsbrief 2011 van 4 maart 2011 geef ik aan dat ik in het derde
kwartaal van 2011 mede op basis van CPB onderzoek mijn visie zal geven op
marktwerking in de kinderopvang. Daarbij zal onder meer worden ingegaan
op aanpassingen in het systeem van «ouderrechten» zoals dit nu in de
kinderopvang functioneert. Ook verschillen tussen rechtsvormen in de
kinderopvang worden daarbij betrokken.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, Aanhangsel

3