Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2012–2013

33 729

Wijziging van de Wet op het financieel toezicht
in verband met het verstrekken van
vertrouwelijke gegevens of inlichtingen door de
Nederlandsche Bank en de Autoriteit Financiële
Markten aan de Algemene Rekenkamer

Nr. 3

MEMORIE VAN TOELICHTING
Het onderhavige wetsvoorstel voegt een artikel toe aan de Wet op het
financieel toezicht (Wft), te weten artikel 1:93d. Dit artikel maakt het
mogelijk dat de toezichthouders op de financiële markten, de Nederlandsche Bank (DNB) en de Autoriteit Financiële Markten (AFM), vertrouwelijke gegevens of inlichtingen verkregen bij de uitvoering van hun taak
op grond van de Wft (toezichtvertrouwelijke informatie) verstrekken aan
de Algemene Rekenkamer voor zover deze gegevens naar het oordeel van
de Algemene Rekenkamer noodzakelijk zijn voor de uitoefening van haar
wettelijke taak op grond van artikel 91 van de Comptabiliteitswet 2001
(CW)1. Met dit wetsvoorstel wordt gevolg gegeven aan de toezegging die
ik aan de Tweede Kamer heb gedaan2.
Op dit moment staan de geheimhoudingsbepalingen in de Wft er aan in
de weg dat DNB en de AFM toezichtvertrouwelijke informatie verstrekken
aan de Algemene Rekenkamer. Hierdoor is de Algemene Rekenkamer
onvoldoende in staat om haar doelmatigheidsonderzoek naar het toezicht
van DNB en de AFM op grond van de CW3 naar behoren uit te voeren. Dit
onderzoek betreft zowel de doelmatigheid van de opzet als de werking
van het toezicht. Voor dit onderzoek naar de doelmatigheid van het beheer
en van de organisatie en het functioneren van de toezichthouders kan het
noodzakelijk zijn dat de Algemene Rekenkamer inzicht verkrijgt in de
maatregelen die de toezichthouders hebben genomen. Met het oog hierop
is het wenselijk dat de Algemene Rekenkamer toegang kan krijgen tot
toezichtvertrouwelijke informatie bij de toezichthouders. Benadrukt wordt
dat dit geen uitbreiding betreft van de controletaak van de Algemene
1

De toezichtvertrouwelijke informatie die de toezichthouder heeft verkregen bij de vervulling
van de hem ingevolge de Wft opgedragen taak als bedoeld in artikel 1:93d, eerste lid, omvat
ook toezichtvertrouwelijke informatie verkregen bij de vervulling van de hem op grond van
Europese verordeningen opgedragen taken; die informatie moet de toezichthouder dus ook
desgevraagd verstrekken aan de Algemene Rekenkamer. Zie de artikelen 1:24, derde lid en 1:25,
derde lid, van de Wft in combinatie met het Besluit uitvoering EU-verordeningen financiële
markten.
2
Debat over de kabinetsreactie op het eindrapport van de Parlementaire enquêtecommissie
financieel stelsel (debat met de regering), 14 februari 2013, handelingen II 2012/13.
3
Zie voor een uitgebreide toelichting op de controletaak van de Algemene Rekenkamer ten
aanzien van publiekrechtelijke rechtspersonen, Kamerstuk 19 062, nr. 3, blz. 19.

kst-33729-3
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2013

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, 33 729, nr. 3

1

Rekenkamer. De Algemene Rekenkamer mag de toezichtvertrouwelijke
informatie slechts gebruiken ten behoeve van haar doelmatigheidsonderzoek naar het toezicht van DNB en de AFM. Dat onderzoek omvat
uitdrukkelijk niet de beoordeling van de kwaliteit van het toezicht dat door
de toezichthouders op individuele financiële instellingen wordt gehouden.
In een aantal lidstaten4 is de toegang voor nationale rekenkamers thans
reeds wettelijk geregeld en in Richtlijn 2013/36/EU (CRD IV)5 is expliciet
bepaald dat lidstaten hun rekenkamers toegang mogen geven tot
toezichtvertrouwelijke informatie. De nu voorgestelde regeling sluit aan
bij deze ontwikkelingen in de Europese Unie.
Alvorens DNB of de AFM wordt verzocht om toezichtvertrouwelijke
informatie moet aan een aantal voorwaarden zijn voldaan. Zo dient de
Algemene Rekenkamer zich er telkens van te vergewissen dat de
gevraagde gegevens noodzakelijk zijn om haar wettelijke taak uit te
kunnen oefenen (het voorgestelde eerste lid, eerste volzin, van artikel
1:93d). De noodzaak van het verkrijgen van toezichtvertrouwelijke
informatie staat dus niet op voorhand vast. Of er sprake is van noodzakelijkheid zal de Algemene Rekenkamer steeds van geval tot geval moeten
beoordelen. Hierdoor gaat een beperkende werking uit van het noodzakelijkheidsvereiste: het zorgt er voor dat de Algemene Rekenkamer steeds
een goede afweging moet maken met het oog op de vraag of sprake is
van noodzakelijkheid.
Verder dient de Algemene Rekenkamer de toezichtvertrouwelijke
informatie geheim te houden. Dit houdt tevens in dat de Algemene
Rekenkamer de verkregen toezichtvertrouwelijke informatie aan geen
enkele persoon of autoriteit bekend mag maken, ook niet aan de StatenGeneraal, behalve als deze niet kan worden herleid tot afzonderlijke
personen (het voorgestelde tweede lid) (personen zijn zowel natuurlijke
personen als rechtspersonen; zie de definitie van persoon in artikel 1:1
van de Wft). Deze geheimhoudingsplicht volgt uit artikel 59, tweede lid,
onderdeel c, jo artikel 53, eerste lid, van Richtlijn 2013/36/EU (CRD IV) en is
te beschouwen als een lex specialis ten opzichte van artikel 91, vijftiende
lid, van de CW.
DNB en de AFM mogen de toezichtvertrouwelijke informatie die zij
hebben verkregen van een buitenlandse toezichthouder niet verstrekken
aan de Algemene Rekenkamer, tenzij de buitenlandse toezichthouder daar
expliciet toestemming voor heeft gegeven. In dat geval mag de informatie
slechts verstrekt worden voor het doel waarvoor de buitenlandse
toezichthouder toestemming heeft gegeven (het voorgestelde eerste lid,
tweede volzin, van artikel 1:93d) (een toezichthoudende instantie in artikel
1:93, derde lid, is een buitenlandse toezichthouder; zie de definitie van
toezichthoudende instantie in artikel 1:1 van de Wft).
Het wetsvoorstel leidt niet tot administratieve of bestuurlijke lasten.
Adviezen
Bij brief van 8 maart 2013 heeft de Minister van Financiën de Algemene
Rekenkamer verzocht om overleg op grond van artikel 96 van de CW over

4

Verwezen wordt naar de situatie in Denemarken, Duitsland, Frankrijk en Zweden, zie Kamerstuk
31 980, nr. 78, blz. 4.
5
Zie artikel 59, tweede lid, van Richtlijn 2013/36/EU van het Europees Parlement en de Raad van
26 juni 2013 betreffende toegang tot het bedrijf van kredietinstellingen en het prudentieel
toezicht op kredietinstellingen en beleggingsondernemingen, tot wijziging van Richtlijn
2002/87/EG en tot intrekking van de Richtlijnen 2006/48/EG en 2006/49/EG, PbEU 2013 L176.
Deze richtlijn moet op 1 januari 2014 geïmplementeerd zijn in nationale wetgeving.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, 33 729, nr. 3

2

het onderhavige wetsvoorstel. Bij brief van 5 april 2013 is de reactie van
de Algemene Rekenkamer ontvangen6. Hieruit kan worden geconcludeerd
dat de Algemene Rekenkamer het wetsvoorstel onderschrijft. Slechts op
een punt is dit niet het geval. De Algemene Rekenkamer suggereert om de
van overeenkomstige toepassing van artikel 1:93, derde lid, achterwege te
laten. Naar het oordeel van de regering is dat echter niet mogelijk omdat
Europese richtlijnen op dit punt geen ruimte laten. Uit de Europese
regelgeving volgt namelijk dat DNB en de AFM de toezichtvertrouwelijke
informatie die zij hebben verkregen van buitenlandse toezichthouders
slechts mogen verstrekken aan de Algemene Rekenkamer, indien de
buitenlandse toezichthouder daar expliciet toestemming voor heeft
gegeven.
De Minister van Financiën,
J.R.V.A. Dijsselbloem

6

Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt Tweede Kamer

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, 33 729, nr. 3

3