Datum: 1 december 2022
Betreft: Inhoudelijke reactie Spotlight op conceptrapport ‘Tussen ongeloof, opsporing en adequate
hulpverlening; Over georganiseerd sadistisch misbruik van minderjarigen’, Commissie Hendriks

Geachte Commissie Hendriks,
Teleurstellend conceptrapport
Wij kunnen niet anders concluderen dan dat het conceptrapport ons tegenviel. Voor een
overlevende van georganiseerd geweld in de kindertijd was het ongelofelijk zwaar dit conceptrapport
te lezen. Hoop op betere opsporing in de toekomst, die essentieel is voor het redden van kinderen en
volwassenen uit criminele netwerken, is vervlogen. Niet de aard van wat wij meegemaakt hebben
staat hier onderzocht en beschreven, maar de waarschijnlijkheid van onze uitspraken. Niet een
verbeterde opsporing staat hier onderzocht, maar het ongefundeerd goed praten van de politie en
justitie, waarvan met name de LEBZ.
Hulpverlening
Ondanks dat ook de hulpverlening m.b.t. overlevenden van sadistisch georganiseerd geweld nog veel
verbetering behoeft, voelt dit onderdeel in dit rapport misplaatst. De nood voor mogelijkheid tot
opsporing is vele malen hoger, dat wij niet begrijpen dat er extra aandacht is gegaan naar een stuk
over hulpverlening, terwijl het onderzoek de belangrijkste aspecten van opsporing niet goed
onderzocht heeft (zie hieronder). Hulpverlening behoeft een apart onderzoek, in een later stadium
dat alleen focus daarop heeft.
Ritueel geweld bestaat
Wij zijn bij aanvang van dit onderzoek als Spotlight met de commissie in gesprek gegaan onder de
voorwaarde dat de commissieleden ritueel geweld erkennen, dat ze ervan uitgaan dat het bestaat,
net als in de motie van Van den Berge. Alle drie de commissieleden hebben bevestigd dat ritueel
geweld bestaat. Jan Hendriks heeft dit meermaals uitgesproken naar ons omdat wij moeite hadden
hem te geloven, gezien zijn mediageschiedenis. Het conceptrapport echter trekt ritueel misbruik in
twijfel en benoemt dit niet expliciet. De hoop dat dit nog aangepast kan worden in het rapport is
groot.
Wantrouwen van LEBZ, politie en justitie jegens onze waarheid
Spotlight wenste een onderzoek naar de aard en omvang van georganiseerd sadistisch misbruik. Er
rees goede hoop voor opsporing toen dit onderzoek er kwam. In de motie (zie onderaan deze brief)
staat dat slachtoffers gehoord moeten worden en dit is technisch gezien gebeurt.
Ondanks dat dit nooit expliciet in het rapport genoemd wordt; lezen wij tussen de regels door dat er
nog steeds een wantrouwen bestaat jegens onze waarheid. Veel van wat wij melden wordt bij

voorbaat in twijfel getrokken en afgedaan met suggestieve redeneringen. Er wordt gesproken over
wantrouwen van ons richting politie en justitie, terwijl een groot wantrouwen juist de andere kant op
gaat. Jullie vertrouwen totaal niet op onze ervaringen en ons geheugen. Het onderzoek n.a.v. Argos
wordt als onwaarschijnlijk beschreven omdat bewijs niet gevonden is. In de uitzending komt
steunbewijs voor waardoor het waarschijnlijk is dat het misbruik plaats vond. Wij verbazen ons dat
jullie het voorkomen van tamelijk duidelijk en onontkoombaar steunbewijs niet noemen terwijl ook
wij het meerdere malen geleverd hebben. Zo hebben we jullie foto’s laten zien van plaats delict met
de bloedvlekken er nog op, en van lichamelijk letsel waar sadistische sporen nog op te zien zijn.
Aanpak mensenhandel
In dit onderzoek worden ritueel misbruik en sadistisch misbruik direct onterecht en ongefundeerd uit
elkaar getrokken en lijkt ritueel misbruik ineens weer ter discussie gezet. Ritueel geweld en sadistisch
georganiseerd geweld zijn twee akelige termen die schakeringen in extreem geweld jegens kinderen
tekenen. Waarbij ritueel geweld meestal een vorm van sadistisch georganiseerd geweld is. Een sekte
kan een niet-sadistische vorm van ritueel misbruik zijn. Er zijn veel schakeringen te vinden en juist de
opsporing en de onmogelijkheid daarin is de algemene deler. Het zijn allemaal High control groups
waaraan niet te ontkomen valt. De georganiseerde criminaliteit van mensenhandel waarover dit
rapport bijna niet spreekt is het belangrijkste en meest kenmerkende van georganiseerd sadistisch
misbruik. In het conceptrapport wordt wel benoemd dat mensenhandel meermaals aan de
commissie gemeld is, in de aanbevelingen en slotbeschouwing wordt hier weinig mee gedaan. Veel
aanbevelingen gaan over aangifte doen welke in het kader van mensenhandel minder relevant is.
Mensenhandel is de essentie voor een betere opsporing. Juist als melden moeilijk (levensgevaarlijk in
deze context) is, als bewijsvergaring voor een individuele zaak lastig is en getuigenissen niet
consistent lijken, is een benadering vanuit mensenhandel essentieel. Sadistisch geweld tegen
kinderen (waaronder ritueel geweld valt) kan pas echt bewezen worden als men zaken gaat
combineren en aangifte niet nodig is zoals bij mensenhandel. Voor het komen tot goede combinaties
is een vlaggensysteem zoals jullie voorstellen juist een element dat het bemoeilijkt. Immers,
sadistisch misbruik en ritueel misbruik vinden vaak tegelijkertijd in dezelfde netwerken plaats. In dit
rapport ontbreekt onderzoek naar de relatie sadistisch geweld tegen kinderen, ritueel geweld en
mensenhandel en aanbevelingen richting justitie en politie.

Met vriendelijke groet,

Rosemary Lengton,
Mariette Versleijen
Stefanie Terpstra
Beatrix Verhofstad

Belangenbehartigers van Spotlight
Correspondentieadres: info@wijzijnspotlight.nl
Telefoon: 0031 182796025

Nr. 15 MOTIE VAN HET LID VAN DEN BERGE C.S.
Voorgesteld tijdens het Wetgevingsoverleg van 5 oktober 2020
De Kamer,
gehoord de beraadslaging,
constaterende dat de commissie-Hulsenbek in de jaren negentig
onderzoek deed naar ritueel misbruik en dat dit ondertussen ruim 25 jaar
geleden is;
overwegende dat er mensen zijn die naar eigen zeggen «overlevers zijn
van ritueel seksueel misbruik» en dat deze mensen zich niet serieus
genomen voelen door de overheid, politie en justitie;
constaterende dat sadistische kinderporno bestaat en herhaaldelijk is
aangetroffen bij pedoseksuelen;
constaterende dat in Duitsland in opdracht van de Nationaal Commissaris
tegen Kindermisbruik onafhankelijk onderzoek gedaan wordt naar ritueel
seksueel kindermisbruik;
verzoekt de regering, een onafhankelijk onderzoek te laten uitvoeren naar
de aard en omvang van georganiseerd sadistisch misbruik van kinderen
en daarbij ervaringen van overlevenden van ritueel misbruik en hun
therapeuten te betrekken zodat de uitkomsten betrokken kunnen worden
bij een effectieve opsporing van deze netwerken,
en gaat over tot de orde van de dag.
Van den Berge
Van Nispen
Kuiken