Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2014–2015

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

2853
Vragen van het lid Van Raak (SP) aan de Minister van Binnenlandse Zaken en
Koninkrijksrelaties over de integriteit van een lobbyist (ingezonden 12 juni
2015).
Antwoord van Minister Plasterk (Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties)
(ontvangen 9 juli 2015).
Vraag 1, 2
Deelt u de mening van de Beroepsvereniging voor Public Affairs (BVPA) dat
oud-minister de heer B. Bot, door een lobby bij het Openbaar Ministerie in
een strafrechtelijk onderzoek naar een Libische zakenman uit de clan van
oud-commandant Gaddafi, de schijn heeft gewekt dat hij als oud-minister om
een wederdienst vroeg?1
Vindt u dat de heer Bot zich bij het OM bekend had moeten maken als
lobbyist en niet als privépersoon? Deelt u de mening dat deze lobbyist
namens het public affairs bureau Meines Holla & Partners had moeten
aangeven dat het hier een betaalde opdracht betrof?2
Antwoord 1, 2
Gelet op de onafhankelijke positie van het Openbaar Ministerie acht ik het
niet passend om in deze specifieke casus te treden. In algemene zin geldt
echter dat het voor zich spreekt dat oud-bewindspersonen zich in hun
handelen rekenschap dienen te geven van hun bijzondere positie. Dat geldt
eens te meer voor contacten met overheidsinstanties en in het bijzonder voor
contacten met de rechterlijke macht.
Vraag 3
Welke maatregelen gaat u nemen om te verzekeren dat lobbyisten zich te
allen tijde als zodanig bij een organisatie bekend moeten maken? Helpt het
naar uw opvatting als lobbyfirma’s verplicht lid zijn van de beroepsvereniging?

1
2

ah-tk-20142015-2853
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2015

«Overheid moet strenger zijn voor lobbyisten», NRC Handelsblad, 8 juni 2015
«Ben Bot’s lobby, Libisch oliegeld en de Zuidas», NRC Handelsblad, 6 juni 2015

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, Aanhangsel

1

Antwoord 3
Transparantie in het besluitvormingsproces van de overheid is een groot
goed en het is in eenieders belang dat duidelijk is wat de afwegingen zijn
geweest bij de besluitvorming en welke belangen daarbij zijn betrokken. Het
is in beginsel dan ook goed om met enige regelmaat te kijken naar mogelijkheden om de transparantie van de beïnvloeding van de besluitvorming
verder te vergroten en welke instrumenten en maatregelen daarvoor kunnen
worden benut. Ik verwijs in dit kader graag naar het initiatief «Lobby in
daglicht», dat de Kamerleden Bouwmeester en Oosenbrug recentelijk hebben
gepubliceerd. Het is echter wel van belang hierbij rekening te houden met het
gegeven dat besluitvormingsprocessen vaak een complex karakter hebben en
er veel organisaties en personen die allemaal hun stempel op de besluitvorming willen drukken bij betrokken zijn. Hierbij gaat het doorgaans maar voor
een beperkt deel om gespecialiseerde lobbyisten en het kan daarom worden
betwijfeld of maatregelen specifiek gericht op deze groep het beoogde effect
zullen sorteren. Lobbyisten verplichten zich te allen tijde als zodanig bij een
organisatie bekend te maken lijkt mij moeilijk handhaafbaar, al was het maar
omdat het lastig zal zijn een waterdichte definitie van «lobbyist» op te stellen.
Het verplicht stellen van het lidmaatschap van de brancheorganisatie zie ik
evenmin als een oplossing, hetgeen echter onverlet laat dat het lidmaatschap
van – en actieve participatie in een belangenvereniging of brancheorganisatie
een positieve bijdrage kunnen leveren aan transparante besluitvorming en de
discussie over eventuele verbeteringen daarvan.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, Aanhangsel

2