TER BESLUITVORMING
Nota actief openbaar
Ja

Aan
Van

Staatssecretaris van BZK
dgDOO

Onze referentie
2023-0000620778
Datum
10 oktober 2023

Beslisnota bij kamerbrief
Samengewerkt met
FEZ/control
Bijlage(n)
2

Aanleiding
Tijdens de AFB 2023 hebben de heer Eppink (BBB) en de heer van Weyenberg
(D66) gevraagd om een toelichting op de ontwikkelingen in het aantal
rijksambtenaren en de externe inhuur over de afgelopen jaren en welke regierol
BZK vervult om de externe inhuur terug te dringen. De heer Eppink heeft ook nog
gevraagd om een overzicht van de externe inhuur per departement en
inhuurcategorie over het jaar 2022.
Geadviseerd besluit
Ondertekenen bijgaande Kamerbrief over de ontwikkelingen in de aantallen
Rijksambtenaren en de externe inhuur.
Kern
•
De groei in het aantal rijksambtenaren hangt samen met
beleidsintensiveringen. Vakministers vragen het parlement regulier
toestemming voor het verhogen van hun apparaatsuitgaven. Dit hangt samen
met de gewenste beleidsontwikkeling, intensivering van de
uitvoeringsvraagstukken die door het Rijk zelf worden uitgevoerd of
knelpunten in de uitvoering.
•
Elk departement is verantwoordelijk voor de ontwikkeling in het eigen
apparaat en legt daar verantwoording over af in het jaarverslag.
•
De afspraak is dat BZK de ontwikkeling van de apparaatsuitgaven monitort en
rapporteert in de jaarrapportage Bedrijfsvoering Rijk (JBR).
•
Er is vanaf 2018 een groei in het aantal Fte’s waar te nemen. De groei in Fte’s
hangt samen met intensiveringen bij de afzonderlijke departementen. Die
groei draagt daarmee bij aan een stijging van de apparaatsuitgaven.
•
Externe inhuur geeft het Rijk flexibiliteit bij een veranderende vraag naar
capaciteit, bijvoorbeeld in het geval van tijdelijke en/of specialistische
werkzaamheden. Voor het opvangen van piekbelasting en opdrachten met
een tijdelijk en/of specialistisch karakter vindt vooral bij (grote)
uitvoeringsorganisaties inhuur plaats. De externe inhuur is een oplossing
wanneer het op korte termijn niet lukt het benodigde personeel in dienst te
nemen.
•
De norm voor externe inhuur (de zgn. Roemernorm) is dat deze niet meer
dan 10% van de totale personele uitgaven mag bedragen. Deze norm heeft
het karakter ‘pas toe of leg uit’ (comply or explain).

Pagina 1 van 2

•

•

•

De toename van externe inhuur wordt voor een groot deel verklaard door
exogene factoren, zoals arbeidsmarktkrapte, herstel toeslagen, schadeafhandeling Groningen en de afhandeling van de COVID crisis. Deze oorzaken
deden zich voor in de jaren waarin de norm is overschreden (2020 12,2%,
2021 13,4% en 2022 14,2%). In de jaren daarvoor is de norm nauwelijks
overschreden (2018 10,7%, 2019 10,3%).
Naast hetgeen departementen zelf doen om de inhuur terug te dringen zoals
verambtelijking van extern personeel, is er een aantal departementale en
interdepartementale initiatieven, vanuit strategisch personeelsbeleid, op
instroom en behoud van medewerkers.
Verdergaande maatregelen, zoals een taakstelling op externe inhuur, worden
aan een nieuw kabinet overgelaten. Dit betreft een complexe materie omdat
een taakstelling altijd dient te worden bezien in relatie tot de
maatschappelijke effecten, en de huidige overschrijdingen van de
Roemernorm vooral zijn toe te schrijven aan arbeidsmarktkrapte, herstel
toeslagen, schadeafhandeling Groningen en de afhandeling van de Covid
crisis.

Onze referentie
2023-0000620778
Datum
10 oktober 2023

Bijlagen
Volgnummer

Naam

1

Kamerbrief ontwikkelingen
aantallen rijksambtenaren en
externe inhuur

2

Bijlage 1: tabel uitgaven
externe inhuur per departement
2022

Informatie

Pagina 2 van 2