Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2014–2015

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

217
Vragen van de leden Leijten en Van Gerven (beiden SP) aan de Minister van
Volksgezondheid, Welzijn en Sport over het afkopen van het eigen risico bij het
Iza Cura Rotterdampakket (ingezonden 27 augustus 2014).
Antwoord van Minister Schippers (Volksgezondheid, Welzijn en Sport)
(ontvangen 9 oktober 2014) Zie ook Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar
2014–2015, nr. 30
Vraag 1
Kent u zorgverzekeraar Iza Cura (onderdeel van zorgverzekeraar VGZ) die zich
richt op mensen met lage inkomens, en samenwerkt met diverse gemeenten,
waaronder Rotterdam?1
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2
Wat vindt u ervan dat mensen met het Iza Cura Rotterdampakket in 2013
maandelijks ca. 25 euro betaalden om het eigen risico af te kopen, en dit
bedrag kwijt waren, ongeacht of zij een beroep deden op het eigen risico?
Antwoord 2
Ik ben bekend met constructies waarbij via de aanvullende verzekering het
verplicht eigen risico wordt herverzekerd. Dergelijke verzekeringen worden
veelal aangeboden aan specifieke doelgroepen, zoals zeevarenden, buitenlandse (seizoen)arbeiders, expats, uitkeringsgerechtigden, minima en (tot en
met 2013) studenten. Deze constructies doen zich voor buiten het wettelijk
kader van de Zorgverzekeringswet – in de aanvullende verzekering – en
vormen daarmee een verantwoordelijkheid van zorgverzekeraars. Daarbij zijn
verzekerden vrij in de keuze voor een verzekering tegen een met de zorgverzekeraar overeengekomen premie. Het is voor minima derhalve geen
verplichting om het Iza Cura Rotterdampakket 2013 af te sluiten. De verzekerde opteert er bij de keuze voor dit pakket zelf voor dat bij het ongebruikt
laten van het eigen risico geen restitutie plaatsvindt van de betaalde premie.
Overigens is volgens Iza Cura uit klantonderzoek gebleken dat juist het
kunnen afkopen van het eigen risico voor minima een belangrijke reden is

1

ah-tk-20142015-217
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2014

Zie http://www.izacura.nl/over-izacura

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, Aanhangsel

1

(geweest) om de collectieve verzekering bij Iza Cura Rotterdam af te sluiten.
De verzekering lijkt dus te voorzien in een behoefte onder de doelgroep.
Vraag 3
Vindt u het betalen van (12 x 25 =) 300 euro om de kans op een uitgave van
350 euro af te kopen met elkaar in verhouding staan? Kunt u uw antwoord
toelichten?
Antwoord 3
Zoals ik in mijn antwoord op vraag 2 heb aangegeven, ligt de verantwoordelijkheid voor aanvullende verzekeringen bij zorgverzekeraars. Het is Iza Cura
toegestaan om een dergelijke verzekering aan te bieden. Het is vervolgens
aan verzekerden om te bepalen of, en zo ja, tegen welke prijs zij het risico op
aanvullende zorgkosten willen verzekeren. Iza Cura heeft aangegeven een
risicopremie vast te stellen op basis van ervaringscijfers. Volgens Iza Cura
laat de prognose (het kalenderjaar 2013 is voor 97,9% afgesloten) zien dat het
geconsumeerde eigen risico als totaalschade nagenoeg overeenkomt met de
premie die Iza Cura hiervoor ontvangt. Iza Cura heeft laten weten geen winst
te maken over het herverzekeren van het wettelijk eigen risico.
Vraag 4
Kunt u zich voorstellen dat, gezien de hoogte van het afkoopbedrag, mensen
met een Iza Cura Rotterdamzorgverzekeringspakket in de veronderstelling zijn
dat zij dit terugkrijgen wanneer zij geen beroep doen op het eigen risico?
Kunt u uw antwoord toelichten?
Antwoord 4
Ik ga ervan uit dat verzekerden met een Iza Cura Rotterdampakket 2013
bekend zijn met het principe van een verzekering en kennis hebben van het
feit dat indien een verzekerd risico zich niet voordoet geen restitutie van de
betaalde premie plaatsvindt. Iza Cura heeft mij ervan in kennis gesteld dat in
nagenoeg alle uitingen (brochures, flyers, website) naar de klant wordt
gecommuniceerd dat het wettelijk eigen risico herverzekerd wordt en
onderdeel is van de maandelijkse premie.
Vraag 5
In welke plaatsen worden er in samenwerking met gemeenten nog meer
collectieve zorgverzekeringen aangeboden voor mensen met lage inkomens?
Hoe wordt er bij die verzekeringen omgegaan met het eigen risico?
Antwoord 5
Ik houd niet centraal bij hoeveel gemeenten collectieve zorgverzekeringen
aanbieden. Ik zie wel een ontwikkeling die samenhangt met de afschaffing
van de algemene tegemoetkoming Wtcg en de Compensatie eigen risico (Cer)
met ingang van 2014. Naast een fiscale regeling, ontvangen gemeenten in
2015 aanvullend budget dat zij mogen inzetten voor maatschappelijke
ondersteuning. De Wmo 2015 biedt de mogelijkheid om in een gemeentelijke
verordening beleid te formuleren om cliënten met aanmerkelijke meerkosten
als gevolg van een beperking tegemoet te komen. Gemeenten geven dit, met
ondersteuning van het TransitieBureau Wmo, lokaal vorm. Eén van de
mogelijkheden die door gemeenten wordt overwogen is het inzetten van
middelen voor het afsluiten van collectieve contracten voor groepen mensen
met lagere inkomens. Vrijwel alle gemeenten in Nederland bieden dergelijke
collectiviteiten aan voor minima en bijstandsgerechtigden. Bij een aantal van
die gemeenten (voor Iza Cura zijn dit de gemeenten Rotterdam, Den Haag en
Capelle aan den IJssel en 20 gemeenten in Zuid Limburg) is het mogelijk om
het verplicht eigen risico te herverzekeren. Zoals aangegeven bij mijn
antwoord op vraag 1 is het al dan niet herverzekeren van het eigen risico de
keuze van de verzekerde zelf.
Vraag 6 en 7
Hoeveel winst maakt Iza Cura op het Rotterdampakket? Wat bedraagt de
winst van zorgverzekeraars op vergelijkbare collectieve zorgverzekeringen die
gemeenten worden aangeboden?

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, Aanhangsel

2

Wat verdient Iza Cura aan het herverzekeren van het eigen risico van mensen
met het Rotterdampakket? Wat bedraagt de winst van zorgverzekeraars bij
vergelijkbare situaties in andere gemeenten?
Antwoord 6 en 7
Winstcijfers van collectiviteiten zijn niet bekend. Zorgverzekeraars, waaronder
Coöperatie VGZ, presenteren jaarlijks hun winstcijfers in de jaarverslagen.
Zorgverzekeraars zijn hierbij niet verplicht om winsten van afzonderlijke
collectiviteiten te presenteren.
Vraag 8
Klopt het dat in 2012 een zorgverzekering die het eigen risico herverzekerde
van de markt is gehaald, mede door interventie van De Nederlandsche Bank
(DNB), omdat ASR de zorginkoop verzorgde voor deze verzekeraar? Kunt u
een feitenrelaas geven hoe dat is verlopen? Zo neen, waarom niet?2
Antwoord 8
DNB heeft mij laten weten dat het niet klopt dat zij in 2012 een zorgverzekering met herverzekerd eigen risico van de markt heeft gehaald. DNB geeft
geen feitenrelaas over individuele instellingen.
Vraag 9
Vindt u het afkopen/herverzekeren van het eigen risico een gewenste
ontwikkeling? Kunt u uw antwoord toelichten?
Antwoord 9
Herverzekeren van eigen risico is wettelijk toegestaan en vindt plaats, zoals
opgemerkt bij mijn antwoord op vraag 1, buiten het wettelijk kader van de
Zorgverzekeringswet. Herverzekering van het eigen risico kan wenselijk zijn in
verband met het beperken van betalingsrisico’s onder minima (zij kunnen niet
altijd hun eigen risico opbrengen). Uit de marktscan zorgverzekeringsmarkt
2014 van de Nza komt naar voren dat het herverzekeren van eigen risico wel
onwenselijk is als deze constructie wordt ingezet om het verbod op premiedifferentiatie te omzeilen en de risicosolidariteit daarmee wordt aangetast.
Hiervoor bestaan op dit moment geen aanwijzingen.
Vraag 10
Als het herverzekeren en/of afkopen van het eigen risico op grote(re) schaal
gaat plaatsvinden, is het dan niet logischer het eigen risico af te schaffen en
de boete op zorg te laten vervallen? Kunt u uw antwoord toelichten?
Antwoord 10
De NZa volgt de ontwikkelingen rondom herverzekeren van eigen risico en
rapporteert hier jaarlijks over. Uit de marktscan zorgverzekeringsmarkt 2014
volgt dat het percentage verzekerden met herverzekering van het eigen risico
in 2014 sterk is afgenomen. De daling bedraagt 30%, tegenover 22% in 2013.
De oorzaak is dat met ingang van 2014 geen enkele zorgverzekeraar
herverzekering van eigen risico aanbiedt aan studenten. Uit de uitvraag
collectiviteiten blijkt dat er
per februari 2014 nog 111.140 verzekerden zijn met herverzekering van het
eigen risico. Deze bestaan voor 97% uit uitkeringsgerechtigden, minima en
buitenlandse seizoenarbeiders. Het herverzekeren van eigen risico vindt dus
op beperkte schaal plaats. Overigens zie ik geen reden om het eigen risico,
als prikkel voor doelmatige zorgconsumptie, af te schaffen. Ook niet indien
herverzekering van eigen risico op grotere schaal zou gaan plaatsvinden. Het
afschaffen van eigen risico heeft namelijk een premieverhoging voor alle
verzekerden tot gevolg, aangezien de zorg ergens van betaald moet worden.
Voor verzekerden die geen gebruikmaken van zorg zit een begrenzing aan het
bedrag dat zij hieraan willen meebetalen. Door middel van het eigen risico
wordt het draagvlak voor de ziektekostenverzekering zo breed mogelijk
gehouden.

2

http://www.telegraaf.nl/overgeld/gezin-zorg/21116948/__Stekker_uit_Zorgeloos__.html

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, Aanhangsel

3