Chief Economist

Toelichting
•

•

•

Kenmerk
CE / 21320614

In de persconferentie van 18 december 2021 heeft het kabinet
aangekondigd dat Nederland vanaf 19 december 2021 weer in lockdown
gaat. Deze aankondiging kwam voor veel bedrijven en ondernemers
onverwachts omdat de coronamaatregelen op 14 december 2021 net
waren verlengd. Ook het meer preventieve karakter van de lockdown met
als doel de vertraging van de verspreiding van de omikronvariant draagt
bij aan de onverwachtheid. De besmettingen en ziekenhuisopnames
hadden immers een daling ingezet in voorafgaande week. Bovendien, was
de tijdsperiode tussen aankondiging en invoering van de lockdown zeer
kort, waardoor anticiperen nagenoeg onmogelijk was.
Er waren bij het kabinet zorgen dat sommige bedrijven en ondernemers
buiten de boot zouden vallen voor steun:
o De lockdown ging pas op 19 december 2021 in. Dit is erg laat in
het lopende kwartaal, waardoor sommige bedrijven en
ondernemers de omzetverliesdrempel van 30% die voor de TVL
geldt niet halen. Door de omzetverliesdrempel te verlagen naar
20% kunnen meer ondernemers en bedrijven aanspraak maken
op de TVL. Het risico is wel dat hierdoor ook bedrijven met
omzetverlies door andere oorzaken in aanmerking komen voor
TVL.
o Door de strenge lockdown is het aannemelijk dat het aantal
bedrijven met een groot omzetverlies toeneemt. De cap in de
NOW zorgt er voor dat bedrijven met een omzetverlies van meer
dan 80% nu maximaal een omzetverlies van 80% vergoed krijgen.
Door het ophogen van de cap naar 90% kunnen bedrijven met
een omzetverlies van meer dan 80% een hogere vergoeding
krijgen.
o Ook zelfstandig ondernemers worden getroffen door de nieuwe
coronamaatregelen. Eerder was afgesproken dat zelfstandigen
vanaf 1 januari 2022 moesten beginnen met het terugbetalen van
hun Tozo-lening. Gezien de huidige lockdown is het onlogisch om
op 1 januari 2022 te beginnen, de nieuwe startdatum wordt 1 juli
2022. Ook de looptijd van de Tozo-lening wordt met één jaar
verlengd van 5 jaar tot 6 jaar.
o Voor specifieke knelpunten die optreden bij cultuur en
dierentuinen wordt aanvullend steun verleend. Het kabinet komt
ouders met kinderen op de (gesloten) buitenschoolse opvang
(bso) tegemoet door de eigen bijdrage te vergoeden.
o Het kabinet geeft gemeenten de ruimte om soepel en ruimhartig
om te gaan bij het ondersteunen van haar inwoners.
Ten aanzien van sectoren als de niet-essentiële detailhandel en nietessentiële dienstverlening zijn specifieke steunmaatregelen onderzocht,
maar specifieke maatregelen stuiten uitvoeringstechnisch op problemen.
Daarbij staan de uitvoeringsorganisaties onder grote druk. De enige

Pagina 2 van 3

Chief Economist

•

•

Kenmerk
manier om nu snel, effectief en juridisch houdbaar steun te verlenen is
CE / 21320614
met aanpassing van de reeds bestaande generieke steunmaatregelen.
Met de tijdelijke verruiming van de steunmaatregelen in het vierde
kwartaal van 2021 biedt het kabinet werkenden en ondernemers daarom
extra ondersteuning en zekerheid. Hiermee komt het kabinet ondernemers
tegemoet, maar hier kleven ook nadelen aan. Zo worden er door deze
verruimingen ook meer niet-corona gerelateerde omzetschommelingen
opgevangen met steun. Ook neemt het risico op fraude en misbruik toe.
Verder verstoort steun de economische dynamiek, wat op lange termijn
schade veroorzaakt.
Het budgettaire beslag van de aanpassingen van het steunpakket zijn
naar schatting €580 mln.

Pagina 3 van 3