Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2008–2009

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

2279
Vragen van het lid Van der Ham
(D66) aan de staatssecretaris van
Financiën en de minister van
Economische Zaken over de
vliegtaks. (Ingezonden 3 februari
2009)
1
Kent u het onderzoek dat de
Algemene Vereniging van
Reisondernemingen (ANVR) en het
Nederlands Bureau voor Toerisme &
Congressen (NBTC) lieten uitvoeren
waarin staat dat de reisbranche en de
Nederlandse economie een
omzetderving ervaren van 1,2 miljard
euro door de invoering van de
vliegtaks? Kunt u deze cijfers
bevestigen? Wat vindt u van dit
onderzoek en de uitkomsten?1
2
Bent u bereid met genoemde
organisaties en ander betrokkenen
om de tafel te gaan om te bezien op
welke wijze de vliegtaks heeft
gefunctioneerd, en of er mogelijk
veranderingen in moeten worden
aangebracht, zoals eerder gevraagd
in vragen Van der Ham?2
1

http://www.anvr.travel/persbericht.php?
persbericht_id=636
2
Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar
2008–2009, nr. 3308.

KVR35824
2080911670
0809tkkvr2279
ISSN 0921 - 7398
Sdu Uitgevers
’s-Gravenhage 2009

Antwoord
Antwoord van staatssecretaris De
Jager (Financiën), mede namens de
minister en de staatssecretaris van
Economische Zaken (ontvangen
10 april 2009)
1 en 2
Ik ben bekend met het persbericht
waar vraagsteller naar verwijst. Het
bericht betrof voorlopige resultaten
van een onderzoek dat SEO
economisch onderzoek te Amsterdam
in opdracht van de ANVR en NBTC
heeft verricht. Het rapport is door de
ANVR gepubliceerd op 11 maart
jongstleden.
In het SEO-rapport wordt op basis
van eerdere modelberekeningen1
geconcludeerd dat de vliegbelasting
zou leiden tot een omzetderving van
1,2 tot 1,3 miljard euro voor de
Nederlandse luchthavens,
binnen- en buitenlandse
luchtvaartmaatschappijen, de
reisbranche voor uitgaand
vliegverkeer en de inkomsten door
inkomend verkeer gezamenlijk.
Het betreft een asymmetrisch
deelonderzoek voor enkele
bedrijfstakken, waarbij wel rekening
wordt gehouden met modelmatig
berekende omzetdervingen in en
buiten Nederland, maar niet met de
bijbehorende omzetgroei in en buiten
Nederland ten gevolge van de
verlegging van
consumentenbestedingen. Er worden

door de onderzoekers geen
consequenties verbonden aan het feit
dat de gevolgen van de vliegbelasting
minder sterk lijken dan te verwachten
was op grond van de eerdere
modelberekeningen, nu de
opgetreden vraaguitval deels kan
worden toegerekend aan
ontwikkelingen in de olieprijs en de
wisselkoersen. Voorts laat het
onderzoek de sterke gevolgen van de
economische crisis voor de
luchtvaartsector, die mede aanleiding
vormen voor de afschaffing van de
vliegbelasting, buiten beschouwing.
De onderzoekers doen verder geen
uitspraak over de modelmatig te
verwachten bredere economische
effecten van de vliegbelasting voor
de Nederlandse economie. Daarvoor
is niet de omzet van enkele
bedrijfstakken in binnen- en
buitenland bepalend, maar de
toegevoegde waarde voor alle
bedrijfstakken in Nederland, met
andere woorden de invloed op het
bruto binnenlands product (BBP).
Daarover kan op relatief eenvoudige
wijze iets worden gezegd aan de
hand van de genoemde
modelberekeningen uit 2007 en de
second opinion die het CPB in 2007
maakte bij deze studie.2. Voor de
gekozen variant van de vliegbelasting
was het berekende kortetermijneffect
op de werkgelegenheid zo’n 5000
arbeidsplaatsen. Dit kan worden
vertaald naar een effect op het BBP

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, Aanhangsel

4785

van ca. € 0,4 miljard. Volgens het
CPB zou het effect op de
werkgelegenheid op de langere
termijn overigens verwaarloosbaar
zijn. Dit hangt samen met de
verschuivingen die zouden optreden
in de bestedingen van consumenten,
onder andere naar meer
binnenlandse vakanties.
2
Overleg met de reis- en
luchtvaartsector over de
vliegbelasting is niet meer
opportuun, nu de heffing van deze
belasting in het kader van het op
25 maart jl. gepresenteerde
stimuleringspakket wordt beëindigd.
Overigens ben ik uiteraard te allen
tijde bereid tot overleg met
vertegenwoordigers van de sector
indien daartoe aanleiding bestaat. Ik
verwijs in dit verband ook naar mijn
antwoorden van 21 augustus 2008 op
de door vraagsteller aangehaalde
kamervragen.
1

Significance/SEO Economische Onderzoek,
Effecten van verschillende heffingsvarianten
op de Nederlandse luchtvaart, Leiden,
15 augustus 2007; TK 2007–2008, 31 205, nr. 5,
bijlage.
2
TK 2007–2008, 31 205, nr. 5, blz. 5.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, Aanhangsel

4786