Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2015–2016

33 770

Initiatiefnota van het lid Schut-Welkzijn over
activering uit arbeidsongeschiktheid

Nr. 5

VERSLAG VAN EEN NOTAOVERLEG
Vastgesteld 14 oktober 2015
De vaste commissie voor Sociale Zaken en Werkgelegenheid heeft op
28 september 2015 overleg gevoerd met de heer Asscher, Minister van
Sociale Zaken en Werkgelegenheid, Vice-Minister-President over:
– de initiatiefnota van het lid Schut-Welkzijn over activering uit
arbeidsongeschiktheid (Kamerstuk 33 770);
– het verslag van een schriftelijk overleg over de initiatiefnota
van het lid Schut-Welkzijn over activering uit arbeidsongeschiktheid d.d. 22 mei 2015 (Kamerstuk 33 770, nr. 3).
Van dit overleg brengt de commissie bijgaand geredigeerd woordelijk
verslag uit.
De voorzitter van de vaste commissie voor Sociale Zaken en Werkgelegenheid,
Van der Burg
De griffier van de vaste commissie voor Sociale Zaken en Werkgelegenheid,
Post

kst-33770-5
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2015

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, 33 770, nr. 5

1

Voorzitter: Van der Burg
Griffier: Post
Aanwezig zijn zeven leden der Kamer, te weten: Van der Burg, Pieter
Heerma, Nijkerken-de Haan, Schut-Welkzijn, Tanamal, Ulenbelt en Van
Weyenberg,
en de heer Asscher, Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid,
Vice-Minister-President.
Aanvang 13.00 uur.
De voorzitter:
Dames en heren, graag open ik dit notaoverleg over de initiatiefnota van
het lid Schut-Welkzijn over activering uit arbeidsongeschiktheid. Daarover
gaan we vandaag debatteren en van gedachten wisselen. Ongeacht of het
een initiatiefwetsvoorstel of een initiatiefnota is, is het altijd mooi als een
Kamerlid de moeite neemt om daar extra inspanningen voor te doen. Als
voorzitter spreek ik namens de commissie mijn waardering daarvoor uit.
Ik wens mevrouw Schut-Welkzijn en haar medewerkers veel succes met
de beantwoording straks. Ik heet de Minister van Sociale Zaken en
Werkgelegenheid van harte welkom. Hij treedt vandaag op als adviseur
van de Kamer. Voor de debaters hier: aan beiden kunnen vragen gesteld
worden. Ik stel voor dat we van start gaan. De spreektijden zijn bekend; ze
zijn rondgedeeld.
Mevrouw Nijkerken-de Haan (VVD):
Voorzitter. Een 44-jarige automonteur meldt zich ziek vanwege een
probleem aan zijn hand. Dat probleem duurt voort en nadat hij twee jaar
in de ziektewet heeft gezeten, blijkt een medische ingreep aan zijn hand
noodzakelijk te zijn. Bij de beoordeling door de verzekeringsarts wordt
deze mijnheer volledig arbeidsongeschikt geacht. Gelet op de operatieve
ingreep die nog moet plaatsvinden, is dit natuurlijk terecht. De arts schat
in dat er zes maanden na de ingreep zicht moet kunnen zijn op volledig
herstel en plant een herbeoordeling in. Helaas wordt deze herbeoordeling
niet na zes maanden, maar pas na vijf jaar uitgevoerd. Bij deze herbeoordeling blijkt dat het herstel van de ingreep inderdaad zoals verwacht is
verlopen en dat mijnheer weer volledig arbeidsgeschikt is. Door de late
herbeoordeling wordt dit dus vierenhalf jaar te laat geconstateerd.
Mijnheer is inmiddels geruime tijd uit het arbeidsproces. Daarmee is de
afstand tot de arbeidsmarkt voor hem groot geworden.
Dit is zomaar een voorbeeld van het effect van de huidige uitvoering van
de regeling Werkhervatting Gedeeltelijk Arbeidsgeschikten (WGA). Juist
dit soort voorbeelden zijn de reden dat mijn collega mevrouw SchutWelkzijn al in 2013 is gestart met haar initiatiefnota. In dit initiatief heeft zij
samen met een klein team medewerkers veel tijd en energie gestoken. Ik
wil haar en haar medewerkers daarvoor dankzeggen namens de VVD.
De VVD is van mening dat er gedegen regelingen moeten bestaan voor
mensen die arbeidsongeschikt worden, zijn en/of blijven. Gelukkig hebben
we deze regelingen in de vorm van de Inkomensvoorziening Volledig en
duurzaam Arbeidsongeschikten (IVA), die bedoeld is voor volledig
arbeidsongeschikten, en de Werkhervatting Gedeeltelijk Arbeidsgeschikten, die bedoeld is voor de mensen die tijdelijk en gedeeltelijk
arbeidsongeschikt zijn. De VVD maakt zich echter met de initiatiefnemer
zorgen over het huidige bestand van mensen die in de WGA zitten. Het
lijkt er sterk op dat de WGA het karakter van een werkhervattingsregeling
heeft verloren en steeds meer gaat lijken op de oude WAO. Waar de WGA
bedoeld is als een tussenstation, gaat deze steeds meer lijken op een
eindstation. Mensen worden aan hun lot overgelaten. Hierdoor ontstaat
onzekerheid voor de mensen die het betreft en creëren we een grote

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, 33 770, nr. 5

2

afstand voor mensen tot de arbeidsmarkt omdat zij langer dan nodig
vastzitten in een regeling die daar eigenlijk niet voor bedoeld is. Ook voor
werkgevers betekent dit onnodig hoge lasten, met alle gevolgen van dien.
Mede gelet op alle berichtgeving de laatste tijd is het goed om het
complete proces van uitvoering van de wet goed onder de loep te nemen.
De VVD steunt dus de ambitie die mevrouw Schut-Welkzijn al in 2013 had
om hier iets aan te doen. Wel heb ik een aantal vragen aan haar over de
voorstellen die zij in haar nota doet. Gelet op de aanwezigheid van
Minister Asscher ga ik ervan uit dat ook hij zijn visie geeft op de
voorstellen.
Sinds het initiatief van mevrouw Schut-Welkzijn heeft de Kamer in
verschillende overleggen over deze wetgeving gesproken. Er zijn
inmiddels een aantal stappen voorwaarts gezet. Het doel is immers om
mensen die kunnen werken meer kans te geven om aan het werk te
komen en minder afhankelijk te laten zijn van een uitkering. De groei van
het bestand in de WGA blijft een zorg. Mevrouw Schut-Welkzijn stelt in
haar initiatiefnota voor om over te gaan tot een periodieke herkeuring.
Kan zij aangeven wat zij precies bedoelt met een periodieke herkeuring? Is
zij van mening dat de verzekeringsarts op vaste momenten de arbeidsongeschikte in de spreekkamer moet zien of bedoelt zij dat er periodiek
contact moet zijn tussen het UWV en de arbeidsongeschikte op basis
waarvan per situatie maatwerk mogelijk is?
De heer Van Weyenberg (D66):
Mevrouw Nijkerken stelt een vraag die ik zo ook ga stellen. Ik ben wel
nieuwsgierig naar wat haar eigen opvatting is. Wat D66 betreft, zou het
een nogal ongerichte vorm zijn om te zeggen dat iedereen elk jaar of elke
twee jaar langs moet komen. Voor ons zou het hoofddoel zijn dat als een
arts bij de keuring tegen iemand zegt dat hij normaal gesproken binnen
zes maanden weer boven Jan is, er ook op dat moment een gesprek
wordt ingepland. Mevrouw Nijkerken stelt dus een vraag, maar is dat ook
de achtergrond van haar vraag?
Mevrouw Nijkerken-de Haan (VVD):
Dat is zeker de achtergrond van mijn vraag. Ik denk dat de heer Van
Weyenberg en ik wat het antwoord betreft op dezelfde lijn zitten, maar ik
ben heel benieuwd naar het antwoord hierop van mevrouw SchutWelkzijn.
De heer Pieter Heerma (CDA):
Dit raakt inderdaad aan een van de belangrijkste discussiepunten die wij
hier hebben naar aanleiding van de initiatiefnota. Het antwoord van
mevrouw Nijkerken op de vraag van de collega van D66 roept wel een
andere vraag op. In de initiatiefnota lijkt de conclusie te zijn – maar dat
gaan we zo horen van de initiatiefneemster – dat de kaders van de wet
niet kloppen. Het antwoord van mevrouw Nijkerken wekt meer de indruk
dat de kaders in de wet eigenlijk wat meer zouden moeten worden
nageleefd, dus dat we de uitvoeringspraktijk van de wet weer wat meer
zouden moeten brengen naar waar deze ooit voor was bedoeld. Zegt
mevrouw Nijkerken dat ook of zegt ze dat de wet wel degelijk moet
worden aangepast?
Mevrouw Nijkerken-de Haan (VVD):
Volgens mij is op dit moment niet in de wet verankerd dat een herbeoordeling verplicht is. Daardoor ontbreekt het haakje dat ervoor zorgt dat er
op basis van maatwerk wel degelijk minstens contact is tussen het UWV
en de arbeidsongeschikte. Daar zoek ik naar.
De heer Pieter Heerma (CDA):

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, 33 770, nr. 5

3

Dat wettelijke haakje waar de VVD-fractie naar zoekt, zou niet zijn dat er
elke twee of drie jaar wordt herkeurd, maar dat als de keuring voor de
eerste keer plaatsvindt er voor iedereen een traject moet komen waarin
men in principe weer zal worden gezien, gegeven de inschatting of het
herstel wel of niet binnen een bepaalde periode zal plaatsvinden?
Mevrouw Nijkerken-de Haan (VVD):
Dat lijkt mij de efficiëntste manier om dat te doen, om te voorkomen dat
er onnodig een heel traject wordt opgezet dat misschien niet leidt tot het
gewenste effect.
Kan mevrouw Schut-Welkzijn aangeven hoe groot de huidige achterstand
in herbeoordelingen is? Kan zij aangeven hoeveel geld hiermee is
gemoeid? In het verleden heeft er in het kader van de WAO een grote
herbeoordelingsoperatie plaatsgevonden. Wat zouden we kunnen leren
van deze herbeoordelingsoperatie? Klopt het dat de kosten van herbeoordeling worden gefinancierd uit het arbeidsongeschiktheidsfonds? En klopt
het dat het UWV eigenstandig de hoogte van de premies bepaalt? Wat is
het effect op de premie indien er meer herbeoordelingen worden
uitgevoerd, oftewel wat zijn de gevolgen van het voorstel voor de
werkgeverslasten?
Nu een vraag over de benodigde extra capaciteit voor herbeoordelingen,
zowel in het geval van de achterstanden als in de reguliere bedrijfsvoering. In het verslag van het schriftelijk overleg naar aanleiding van de
initiatiefnota doet mevrouw Schut-Welkzijn de suggestie om aan het
tekort aan verzekeringsartsen tegemoet te komen door de inzet van
onafhankelijke bedrijfsartsen. Hoe kijkt mevrouw Schut-Welkzijn aan tegen
het voorstel om eerst tot een taakherschikking te komen, waarbij
bijvoorbeeld medisch secretaresses een belangrijke rol krijgen in de
ondersteuning van de verzekeringsartsen, waardoor deze artsen meer
toekomen aan de daadwerkelijke herbeoordeling?
Nog een laatste vraag over de herbeoordeling. Kan mevrouw SchutWelkzijn toelichten wie er precies bepaalt of iemand voor een herbeoordeling in aanmerking komt? Is het nu voor een werkgever bijvoorbeeld
mogelijk om een herbeoordeling voor een medewerker aan te vragen, of
kan dit alleen op verzoek van de werknemer en/of op basis van een
signaal uit het UWV? En als een werkgever een verzoek tot herbeoordeling indient bij het UWV, moet de werknemer daar dan ook
toestemming voor geven?
De WGA heeft tot doel om mensen na een periode van gehele of
gedeeltelijke arbeidsongeschiktheid te re-integreren naar werk. Ook in het
sociaal akkoord hebben de sociale partners met elkaar afgesproken om
maatregelen te nemen die zich richten op een verdere versterking van de
inzet op preventie en re-integratie, met name voor vangnetters en de
groep-WGA 80–100. In het rapport WGA 80–100 doet onderzoeksbureau
APE een aantal aanbevelingen voor een effectieve wijze van re-integratie
van deze groep. Hoe kijken mevrouw Schut-Welkzijn en ook de Minister
hiertegen aan?
Ik kom op de huidige regelgeving met betrekking tot de gewenningsperiode. Op dit moment mogen mensen die vanuit de groep WGA 80–100 na
een herbeoordeling in de groep WGA 35–80 komen – zij zijn dus weer
gedeeltelijk arbeidsgeschikt verklaard – twee jaar wennen aan de nieuwe
situatie en mogen zij daarbij hun oude uitkering blijven ontvangen.
Mensen die van WGA 80–100 naar minder dan 35 gaan of mensen die na
een herbeoordeling van WGA 35–80 naar minder dan 35 gaan, vallen na
acht weken al terug in hun uitkering. Het gaat hier om een sociale
uitkering die wordt bekostigd door werkgevers, maar er gaat geen prikkel
van uit om werk te accepteren. Door de periode van twee jaar wordt de
afstand tot de arbeidsmarkt nog verder vergroot en daarmee het uitzicht
op een baan verkleind. Is de Minister het met mij eens dat het verschil in

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, 33 770, nr. 5

4

behandeling tussen beide groepen vreemd is en dat de lengte van de
gewenning niet bijdraagt aan activering vanuit arbeidsongeschiktheid?
Zoals ik aan het begin van mijn inbreng al aangaf, is het goed dat wij
regelingen hebben voor mensen die door ziekte niet in staat zijn om te
werken. We moeten echter voorkomen dat mensen die tijdelijk arbeidsongeschikt zijn, uiteindelijk definitief in een arbeidsongeschiktheidsuitkering
belanden door een gebrek aan herbeoordeling of dat mensen na
arbeidsongeschiktheid niet meer aan het werk komen doordat
beschikbare re-integratiemiddelen niet op de effectiefste wijze worden
ingezet.
De heer Pieter Heerma (CDA):
Ik werd getriggerd door een zinnetje dat al even eerder in het betoog van
de VVD-fractie zat. Mevrouw Nijkerken vroeg: is het niet raar dat deze
twee groepen verschillend worden behandeld? Ik neem echter aan dat de
VVD-fractie het ermee eens is dat er een verschil is tussen volledig maar
niet duurzaam arbeidsongeschikt worden en dan toch íéts kunnen,
waarvoor een lange gewenningsperiode geldt, en vanuit die situatie gaan
naar eigenlijk bijna alles kunnen, de categorie van minder dan 35. Is het
betoog van de VVD-fractie nu dat die periode van twee jaar moet worden
teruggebracht naar een periode van twee maanden omdat er geen
verschil is? Of is er wel degelijk een verschil, maar is het gat tussen die
twee maanden en die twee jaar misschien erg groot? Ik vind het nogal een
verschil. Ik ben in ieder geval van mening dat er wel degelijk een verschil
zit tussen van 80–100 naar 80–35 gaan of naar minder dan 35 gaan. Het is
een beetje een getallencircus, maar volgens mij weet mevrouw Nijkerken
wat ik bedoel.
Mevrouw Nijkerken-de Haan (VVD):
Ik ben in ieder geval benieuwd naar de exacte motivering van dat verschil
tussen deze twee groepen. Daarom stelde ik de vraag ook aan de Minister.
Daarnaast ben ik van mening dat de periode van twee jaar niet bijdraagt
aan een spoedige werkhervatting.
De heer Ulenbelt (SP):
Uit de stukken van mevrouw Schut-Welkzijn blijkt niet dat zij heeft
gesproken met mensen met een arbeidsbeperking, al heeft zij dat
misschien wel gedaan. Onze commissie heeft een uitvoerige brief van de
Landelijke Cliëntenraad gekregen, waarin nogal wat kritiek op haar
verhaal staat. Ik ben heel benieuwd hoe de VVD-fractie staat tegenover de
voorstellen van de Landelijke Cliëntenraad. Die ademen toch een heel
andere sfeer. Daarin is oog voor mensen met een beperking. Wat vindt de
VVD-fractie daarvan?
Mevrouw Nijkerken-de Haan (VVD):
De VVD-fractie gaat graag uit van wat mensen wél kunnen, niet van wat zij
níét kunnen. De WGA-regeling zou daar ook op gericht moeten zijn. Het
blijkt dat op dat punt de huidige uitvoering tekortschiet. Dat is mijn
antwoord.
De heer Ulenbelt (SP):
Met zo’n antwoord zal de Landelijke Cliëntenraad zich zeker tekortgedaan
voelen. De raad doet heel concrete voorstellen. Als mevrouw Nijkerken
die niet heeft gelezen, dan mag ze dat hier wat mij betreft ook zeggen. Wat
is haar reactie op die voorstellen?
Mevrouw Nijkerken-de Haan (VVD):
Er liggen inderdaad een heleboel voorstellen. Wil de heer Ulenbelt die nu
echt allemaal een voor een doornemen? Dat lijkt me niet de bedoeling. Ik

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, 33 770, nr. 5

5

ben overigens ook heel benieuwd naar de reactie hierop van de initiatiefnemer. Ik wacht dat graag even af.
De voorzitter:
U vervolgt uw betoog.
Mevrouw Nijkerken-de Haan (VVD):
Ik was al bijna aan het einde van mijn betoog. Ik wilde namelijk zeggen
dat het gemiste kansen zijn op toekomst en perspectief voor de mensen
om wie het gaat. Hiermee schrijven we mensen af in plaats van dat we
uitgaan van wat mensen kunnen.
Mevrouw Tanamal (PvdA):
Voorzitter. Ik wil beginnen met mijn waardering uit te spreken voor
mevrouw Schut-Welkzijn. Ik ben het op onderdelen zeker met haar eens,
maar niet met alles. Ik vind het echter zeer te waarderen dat zij een
dergelijk initiatief neemt. Ik wens haar veel succes met dit initiatief en wat
ik ervan vind, zal zij zo horen.
Bij een sociaalverzekeringsstelsel hoort een machinerie die zorgdraagt
voor de juiste uitvoering. Al jaren horen wij geluiden dat er bij het UWV
achterstanden zijn met de herbeoordelingen. Recentelijk heb ik een stuk
ontvangen over het beleid van het UWV, waarin een aantal zaken aan de
orde komen waarbij ik grote vraagtekens zet. Trouw heeft er afgelopen
zaterdag een groot artikel aan gewijd. Wat mij vooral treft is de beeldvorming, waarbij er door sommigen wordt gedaan alsof de achterstanden
bij het UWV gelijkstaan aan misbruik van uitkeringen. Het is het systeem
dat niet naar behoren functioneert. De discussie mag niet worden verengd
naar de vraag of er al dan niet misbruik wordt gemaakt van een uitkering.
De Partij van de Arbeid ondersteunt het principe dat mensen niet
onterecht een uitkering moeten ontvangen, maar vindt ook dat de
uitkering vanwege een beoordelingsachterstand niet lager mag zijn dan
waarop iemand recht heeft. Bij het UWV zijn voldoende mogelijkheden
om mensen te beoordelen of te herbeoordelen. De VVD staat er, voor
zover ik weet, om bekend dat zij zo min mogelijk regels wil vastleggen.
Waarom wil de VVD dan op dit punt wel meer regels? Het is een extra
regel, bovenop regels die er nu ook al zijn, maar schijnbaar niet naar
behoren worden uitgevoerd. Wat mij betreft helpt dat niet. Kan mevrouw
Schut toelichten hoe zij die periodieke herbeoordeling precies geregeld
wil zien? Hoe vaak? Wie bepaalt dat? Wijkt dit af van de huidige afspraken
of protocollen? Wat vindt zij ervan dat er voorrang schijnt te worden
verleend aan de vraag waarbij gestuurde beoordelingen boven de
professieherbeoordelingen gaan? Zij stelt voor om de gewenningsbijdrage af te schaffen, maar daarvoor heb ik geen goed argument gehoord.
Waarom is zij van mening dat mensen met een WW-uitkering gelijk zijn te
stellen aan mensen met een ziekte of handicap, en dat hun positie tot de
arbeidsmarkt dus gelijkgetrokken kan worden?
De heer Pieter Heerma (CDA):
De overgang van de inleiding naar de vraagstelling intrigeert mij wel. De
PvdA-fractie opent met te zeggen dat het systeem niet altijd goed is, maar
dat we daar de individuele uitkeringsgerechtigden niet de schuld van
mogen geven, want het ligt immers aan het systeem. Vervolgens wordt er
vrij stevig ingeschoten op het feit dat de suggesties van de initiatiefnemer
niet juist zouden zijn. Ik heb daar ook veel vragen over, maar ik ben vooral
benieuwd naar een stukje dat ik mis in het betoog van mevrouw Tanamal.
Wat vindt de Partij van de Arbeid dan niet goed aan het systeem? Waar
zou wat aan moeten gebeuren? Als je zegt dat het niet aan de individuele
uitkeringsgerechtigde ligt, maar aan het systeem, dan ben ik nieuwsgierig
wat de PvdA aan het systeem zou willen verbeteren. Wat gaat er in de
praktijk niet goed?

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, 33 770, nr. 5

6

Mevrouw Tanamal (PvdA):
Uiteraard is afgesproken wanneer er herkeuringen worden gedaan, zoals
de vijfjaarsuitkering en allerlei andere vormen van herbeoordeling waarbij
er ook follow-ups moeten komen. Dat schijnt echter niet te werken; dat
horen wij van alle kanten. Ik heb hier een rapport liggen waarin dat heel
duidelijk aan de orde komt. Wat mij betreft moet er dus niet een regel bij
komen om de periodieke herkeuring toe te passen, maar moet men wat er
al is op de juiste wijze uitvoeren. Volgens mij stelde de heer Heerma die
vraag zelf al. Ik zeg nu wat hij net ook bedoelde. Ik ben van mening dat er
te vaak helemaal verkeerde beeldvorming in de pers verschijnt. Recentelijk hebben we bijvoorbeeld allemaal het bericht gezien dat 150.000
mensen onterecht een uitkering ontvangen. Het gaat er echter om dat er
bij het UWV achterstanden zijn, dat daar herbeoordeeld moet worden en
dat dit niet altijd op tijd gebeurt. Er wordt nu een beetje gedaan alsof
allerlei mensen onterecht een uitkering hebben en alsof het uit die hoek
komt, maar dat vind ik geen juist beeld.
De heer Pieter Heerma (CDA):
Wij kunnen de initiatiefnemer natuurlijk niet de schuld geven van elk
bericht dat in de media verschijnt.
Mevrouw Tanamal (PvdA):
Dat doe ik ook niet.
De heer Pieter Heerma (CDA):
De kern blijft toch dat het probleem wel degelijk is dat bij het UWV
herbeoordelingen die wel plaats zouden moeten vinden, niet plaatsvinden. Wat is daarvan de oorzaak in de ogen van de PvdA-fractie? Wat
zou er moeten veranderen om die ontstane bottleneck niet te hebben,
waardoor we de herkeuringen, die passen bij het WGA-systeem, wel
hebben, in plaats van te constateren dat er te weinig zijn? Mevrouw
Tanamal schetste zelf hoe breed het niet naar behoren functioneert. Wat
zou er moeten gebeuren om dat te veranderen, anders dan de voorstellen
van de initiatiefnemer waarmee zij het niet eens is?
Mevrouw Tanamal (PvdA):
Ik ben het niet eens met hetgeen gezegd wordt over de periodieke
herkeuringen. Daar zijn er al een hoop van. Nu wordt er weer gezegd dat
die moeten plaatsvinden, terwijl dat nu dus niet gebeurt. Daar ben ik het
niet mee eens. Ik ben het er wel mee eens dat er gekeurd moet worden.
De heer Pieter Heerma (CDA):
Waarom bent u het er niet mee eens?
Mevrouw Tanamal (PvdA):
Als het nu niet werkt, zie ik geen reden waarom het dan wel zal werken. Ik
heb dingen gehoord vanuit het UWV. Daar kom ik straks nog op terug. Ik
zal de Minister vragen om hierover een oordeel te geven en dit te
onderzoeken. Ik hoor te veel tegenstrijdige berichten. Ik hoor van
verzekeringsartsen iets. Ik hoor van medewerkers iets. Ik hoor van
cliëntenraden iets. Ik wil gewoon weten hoe het echt zit. Nogmaals, ik vind
het vervelend dat steeds wordt gedaan alsof mensen onterecht gebruikmaken van uitkeringen. Als het UWV zelf beleidsregels heeft, moet het
zich ook daaraan houden. Om een of andere reden moet er nu weer een
extra keuring komen. De reden ken ik niet, hoewel ik wel iets heb gehoord
in het geruchtencircuit. Ik kom er straks op terug bij mijn vragen aan de
Minister. Ik zal hem vragen om hier goed op te reageren. Ik heb aantallen
gezien waar ik van schrik. Klopt het allemaal wel? Waar komt al die
informatie vandaan? Ik wil daar helderheid over.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, 33 770, nr. 5

7

De voorzitter:
De heer Van Weyenberg heeft ook een vraag. Ik verzoek u allen om de
antwoorden kort en krachtig te houden.
De heer Van Weyenberg (D66):
Volgens mij is het heel mooi als we aan het einde van deze middag een
aantal dingen kunnen vinden waardoor de wet uitgevoerd kan worden
zoals hij ooit bedoeld was. Mevrouw Tanamal zegt dat de beelden niet
kloppen. Ik zeg ook niet dat heel veel mensen onterecht een uitkering
hebben. Dat ben ik met haar eens. Het basisbeeld is dat er achterstanden
zijn. Na vijf jaar heeft een grote groep überhaupt nog nooit een arts
gezien. Er is niet naar het dossier gekeken. Stel dat dit klopt. Ik neem maar
even aan dat dit klopt. Ik hoor mevrouw Tanamal buiten de microfoon ook
zeggen dat het klopt. Dan blijft de vraag staan hoe de Kamer ervoor gaat
zorgen dat de wet wordt nageleefd. Het gaat er niet om dat we roepen dat
mensen die er geen recht op hebben, op schandelijke wijze van een
uitkering genieten. Het gaat erom dat het niet gaat zoals we met de wet
hebben beoogd. Komt mevrouw Tanamal zo met concrete voorstellen om
de wet uit te voeren? Volgens mij staat het namelijk gewoon in de wet.
Het is niet voor niets een tijdelijke uitkering. Of gaat mevrouw Tanamal
alleen maar vragen of de feiten kloppen? Dat zou ik jammer vinden.
Mevrouw Tanamal (PvdA):
Nee. Zoals ik al zei, heb ik hier een rapport. Ik begrijp dat niet iedereen dit
heeft. Hierin staan een aantal dingen die niet overeenkomen met geluiden
die wij op een andere manier binnenkrijgen. Ik wil eerst weten of deze
informatie klopt. Het gaat om verschrikkelijke achterstanden. Ik kom er
aan het einde van mijn betoog graag op terug. Ik wil er wel degelijk
concreet iets aan doen, maar ik moet wel weten of het klopt wat er staat.
De heer Van Weyenberg (D66):
Nu maar even heel concreet: wat moet er gebeuren als blijkt dat er niet
genoeg artsen zijn om iemand te herbeoordelen op de momenten waarop
die artsen dat zelf nuttig vinden? Een arts kan bijvoorbeeld bij de eerste
keuring zeggen dat hij de heer Van Weyenberg over een jaar weer wil zien.
Is mevrouw Tanamal het mij eens dat dit gewoon standaard in de
werkwijze moet zitten? Als blijkt dat er onvoldoende capaciteit is, vindt zij
dan ook dat we met een businesscase of anderszins die capaciteit moeten
creëren?
Mevrouw Tanamal (PvdA):
Ik vind inderdaad dat de arts leidend is. Als hij dat vindt, moet dat
gebeuren. Het is mij echter nog steeds niet helder wat er aan de hand is.
Zijn er te weinig verzekeringsartsen? Is er niet voldoende geld? Of maakt
het management misschien andere keuzes dan de bedoeling is? Dat wil ik
eerst helder hebben.
Ik heb al gesproken over de gewenningsbijdrage. Ik deel de frustratie over
het feit dat er achterstanden zijn en dat medewerkers, verzekeringsartsen
en cliënten niet tevreden zijn over wat er gebeurt. Het is misschien lastig
om over het rapport te spreken. Ik begrijp dat niet iedereen het toegestuurd heeft gekregen. Ik ben echter wel geschrokken van een aantal
dingen in het rapport. Ik wil van de Minister weten of hij dit rapport kent
en of hij een aantal zaken die beschreven worden in het rapport, herkent.
Het gaat met name over de professionele herkeuringen die ondergeschikt
worden gemaakt aan vraaggestuurde beoordelingen, niet omdat dat beter
is voor de mensen, maar omdat men bang is voor een boete.
Verder lees ik dat mensen met arbeidsvermogen worden doorgestuurd
naar het WERKbedrijf. Daar kunnen ze niet voldoende worden begeleid,
maar omdat ze daar al zijn, kunnen ze geen herkeuring krijgen. Die
mensen verliezen we dan ook uit het oog. In 2016 moet er een vijfjaars-

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, 33 770, nr. 5

8

keuring komen. Dat is een beleidsafspraak uit 2011. Gaat dit ooit
gebeuren? Ook daarbij schijnt namelijk sprake te zijn van grote achterstanden. Klopt het dat geprognosticeerde aantallen jaarlijks worden
bijgesteld zodat men binnen het budget kan blijven? Waarom is het
verzekeringsgeneeskundig protocol participatiegedrag niet ingevoerd?
Gezien de beantwoording van vraag 1 van de schriftelijke vragen van
mevrouw Schut lijkt dat namelijk wel het geval te zijn. Klopt het
bovendien dat werkgevers die privaat verzekerd zijn een herbeoordeling
mogen vragen en publiek verzekerde werkgevers niet? Dat zijn een
heleboel vragen. Wat betreft dat rapport, kom ik in tweede termijn
waarschijnlijk met een motie, mede namens de VVD, want dit is iets wat
echt uitgezocht moet worden.
De heer Ulenbelt (SP):
Er wordt gesproken over een rapport dat ik echter niet ken en dat ons
nooit is toegestuurd. Mijn vraag aan mevrouw Tanamal is dan ook of zij
dat rapport hier nu wil ronddelen.
Mevrouw Tanamal (PvdA):
Zeker.
De voorzitter:
Dan stel ik voor dat de bode het rapport kopieert en ronddeelt.
De heer Van Weyenberg (D66):
Ik heb een punt van orde. Mij is hier ooit verteld dat het rapporten betreft
die nog vertrouwelijk zijn bij het UWV. Ik wil nu graag van de Minister
weten of dit een al afgerond rapport is, of het openbaar is en waar het
vandaan komt. Heb ik goed begrepen van mevrouw Tanamal dat dit een
rapport is dat is opgesteld in opdracht van het UWV?
De voorzitter:
Ik hoor mevrouw Tanamal ja zeggen.
Mevrouw Tanamal (PvdA):
Het is mij toegestuurd. Ik heb het gewoon tussen de post gekregen. Ik heb
nooit begrepen dat jullie het niet hadden.
De heer Van Weyenberg (D66):
Dat kan, maar ik weet gewoon niet waar het over gaat.
Mevrouw Tanamal (PvdA):
Dat blijkt.
De heer Van Weyenberg (D66):
Mijn vraag is dan ook of de Minister kan melden of dit een openbaar
rapport is van het UWV. We kunnen het nu wel gaan ronddelen, maar dan
weet ik nog niet wat de status is.
Mevrouw Tanamal (PvdA):
Dat was dus ook mijn vraag aan de Minister.
De voorzitter:
Ik stel voor dat de Minister het rapport even bekijkt en hij dan wellicht een
antwoord op de vraag van de heer Van Weyenberg geeft.
Minister Asscher:
Ik kan die vraag zo niet beantwoorden. Ik hoor alleen maar dit en ik zie
papiertjes.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, 33 770, nr. 5

9

De voorzitter:
Dan stel ik voor dat u het rapport even {
Mevrouw Tanamal (PvdA):
Er staan wel allemaal aantekeningen in van mij.
De voorzitter:
Dat is dan jammer. Het kan niet zo zijn dat uw collega’s het rapport niet
hebben. Het moet in ieder geval nu wel duidelijk worden of het rapport al
dan niet openbaar is. Ik stel voor dat de Minister er even naar kijkt.
Minister Asscher:
Ik vind het allemaal geweldig maar ik zit hier niet om naar papiertjes te
kijken om te bepalen of iets wel of niet openbaar is. Ik informeer de
Kamer. Daar zijn allemaal regels voor. Als ik nadere informatie krijg waar
ik de Kamer over moet informeren, dan zal ik dat doen, maar ik kan hier
niet staande de vergadering een rapport beoordelen. Dat moet ik dan
eerst met het UWV bespreken. Anders moeten we de vergadering maar
schorsen.
De voorzitter:
Mevrouw Tanamal weet zelf niet of het openbaar is. Het is wel een
probleem dat nu optreedt. Ik stel voor dat we dan nu even schorsen. Dat is
ook wat de Minister voorstelt.
Minister Asscher:
Ik stel dat niet voor. Ik ben hier als adviseur van de Kamer bij de behandeling van een initiatiefnota, maar ik krijg nu een vraag van u om te
reageren op papiertjes die ik niet ken. Dat doe ik niet.
De voorzitter:
Dan stel ik voor dat degene die het rapport heeft aangehaald, nu even
contact zoekt met het UWV om na te gaan of het openbaar is of niet.
Anders krijgen we toch een rare figuur in dezen. Ik schors de vergadering
vijf minuten om dit even na te gaan, want we moeten het natuurlijk niet
hebben dat we hierover misverstanden krijgen. Dat lijkt mij de koninklijke
weg. Ik kijk even naar de collega’s of ze een beter voorstel hebben. Ik zou
het anders namelijk ook niet weten. Het is even improviseren. We gaan
schorsen.
De vergadering wordt van 13.30 uur tot 13.35 uur geschorst.
De voorzitter:
Ik had de vergadering even geschorst in verband met onduidelijkheid over
de vraag of een bepaald rapport wel of niet openbaar is, dan wel of het
aangeboden is aan de Kamer. Daar kan op dit moment geen uitsluitsel
over gegeven worden. Het lijkt erop dat het niet openbaar is. In overleg
hebben we besloten dat dit rapport en alle vragen die erover gesteld zijn,
buiten de orde van deze vergadering vallen. Op deze vragen zal dus geen
antwoord worden gegeven. Ook kunnen er geen moties over dit rapport
worden ingediend. Dat is de conclusie. Ik hoop dat wij zo verder kunnen
met het debat. Kunnen de leden daar allemaal mee instemmen?
De heer Ulenbelt (SP):
Ik krijg ook weleens vertrouwelijke stukken, maar daar ga ik dan
verstandig mee om. Wat moeten we hier nu mee? Het gaat om stukken
die door het UWV zijn opgesteld en waar Trouw over schrijft. Het UWV
stuurt die stukken kennelijk wel naar de coalitiepartijen, maar niet naar de
oppositiepartijen. Dan moet de Minister of iemand anders toch uitzoeken
wat hier gebeurt en wat hierachter zit? Het is al vaker gebeurd. Vorige keer

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, 33 770, nr. 5

10

waren het ook stukken van het UWV, waarin het ging over 150.000
mensen. De Minister heeft toen keurig geantwoord op vragen; het klopte
allemaal niet. Ik vraag de Minister wie die onruststoker bij het UWV is.
Moet dat niet worden uitgezocht? Dat vraag ik ook aan mijn collega’s.
De voorzitter:
De vraag of het rapport openbaar is, zal sowieso wel gesteld worden. Ik
stel voor dat wij nu verdergaan met het debat. Volgens mij was mevrouw
Tanamal aan het einde van haar termijn gekomen, maar dat weet ik niet
helemaal zeker meer door alle consternatie.
Mevrouw Tanamal (PvdA):
Ja, ik was aan het einde van mijn termijn. Mag ik nog reageren op de
woorden van de heer Ulenbelt?
De voorzitter:
Het lijkt mij niet verstandig om nu het debat te voeren over een
niet-openbaar rapport. Ik weet als voorzitter niet aan wie het rapport wel
en niet is gestuurd, dus ik wil daarvan wegblijven. We hebben voor dit
debat een constatering gedaan, zodat het niet tot problemen leidt.
Ik dank mevrouw Tanamal voor haar inbreng. Het woord is aan de heer
Heerma.
De heer Pieter Heerma (CDA):
Voorzitter. Terug naar de orde van dit debat. Ik spreek mijn waardering uit
voor de indienster van de initiatiefnota en dank haar voor het vele werk
dat is gedaan. Ik weet hoeveel werk dat is. Daar past waardering voor. Het
is een belangrijk onderwerp. Er is al gerefereerd aan berichtgeving in
Trouw van het afgelopen weekend. Het is een onderwerp waar heel veel
discussie over is, dus dan is het des te beter dat we er hier met elkaar over
kunnen spreken.
Bij het lezen van de nota kwam bij mij zo nu en dan de vraag op – de
collega van D66 heeft daarover net in een interruptie ook gesproken – of ik
overtuigd ben van de oplossingen die de initiatiefneemster aandraagt, of
dat er wel degelijk problemen zijn met de uitvoering van de wet. Sluit de
uitvoering van de wet nog wel voldoende aan bij de intentie die uitging
van de wet toen we hem aannamen? Dat is ook de vraag die de
D66-woordvoerder zojuist stelde. Op dit moment ben ik op de meeste
terreinen nog niet overtuigd van de oplossingsrichting die de initiatiefneemster aandraagt. Ik zal de drie punten die ik het belangrijkst vind,
langslopen. Daarbij sluit ik niet uit dat de initiatiefneemster mij in haar
beantwoording nog kan overtuigen. Daarnaast ben ik wel benieuwd of zij,
gehoord de Kamer, andere mogelijkheden ziet om de ontstane problemen
aan te pakken dan de mogelijkheden die zij in haar nota aandraagt.
Ik begin met de periodieke herkeuring. Ik sluit mij aan bij de leden die tot
nu toe hun inbreng hebben gedaan. Het is duidelijk dat er iets niet
voldoende loopt, maar de vraag is of dit komt doordat er in de aard van
de wet iets verkeerd zit – moet, zoals de VVD zegt, de periodieke
herkeuring vastgelegd worden? – of dat er een andere reden is, zoals
gebrek aan capaciteit, gebrek aan prioriteit of een te zware werkbelasting.
De Novag doet de suggestie dat er meer administratieve ondersteuning
moet zijn. Zijn dingen te ingewikkeld gemaakt? Is er voldoende budget
voor de herkeuringen? Dat soort vraagstukken is volgens mij ook aan de
orde. Er zit ook een professionele herbeoordeling in de wet. Volgens mij is
het op dit moment niet vrij. Als iemand wel volledig maar niet duurzaam
arbeidsongeschikt is, dan is het wel degelijk de bedoeling om te bekijken
of dat op termijn veranderd is. Die intentie is er. Zou je dan niet meer aan
de voorkant moeten zeggen dat het na een aantal jaren opnieuw bekeken
zal worden? Dat zal voor de ene persoon na twee jaar zijn en voor een
andere persoon misschien na drie jaar. Ligt in de wet dan niet eigenlijk al

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, 33 770, nr. 5

11

besloten dat dit moet gebeuren? Dan is de vraag dus aan de orde:
waarom gebeurt het niet. Ik wil graag van de initiatiefnemer horen hoe zij
daarnaar kijkt. Is de periode herkeuring dé oplossing of zijn er andere,
effectievere methoden? Hier zijn in de schriftelijke ronde ook vragen over
gesteld. Is er bij de herkeuringen die plaatsvinden, niet al sprake van een
selectie? Het UWV geeft aan dat de kans dat iemand van 80–100 naar «kan
nog wel iets» of «kan zelfs heel veel» niet groter is dan bij de totale
populatie.
Ik kom ook op de vraag over die 150.000. Is dat aantal, waarover in de
berichtgeving en door de Novag is gesproken, reëel? Of is dat aantal
waarschijnlijk een stuk kleiner, omdat er een selectie in de keuringen zit?
Als je overgaat op een periodieke herkeuring in plaats van een professionele herbeoordeling, loop je dan niet het risico dat een hele groep in
dezelfde categorie blijft zitten? Het is zelfs mogelijk dat het de andere kant
opgaat, dat een aantal vanuit de WGA naar de IVA gaat? Dan zit een aantal
mensen ten onrechte niet in een eindstation. Hoe kijkt de indiener daar
tegenaan? Kan zij ook ingaan op vraagstukken rondom capaciteit,
prioriteit et cetera?
Mevrouw Nijkerken-de Haan (VVD):
De heer Heerma geeft aan dat het goed is dat we deze discussie nu met
elkaar voeren. Hij ziet ook dat er dingen toch niet helemaal goed verlopen.
Heeft hij wellicht een aanvulling op de voorstellen van de initiatiefnemer?
De heer Pieter Heerma (CDA):
Ik moet de hand in eigen boezem steken, want ik ben niet duidelijk genoeg
geweest. Er moet een professionele herbeoordeling plaatsvinden. Er kan
aan het begin van een traject worden aangegeven dat een persoon niet
duurzaam arbeidsongeschikt is en dat die persoon over twee of drie jaar
herbeoordeeld moet worden. Ik heb met de lijn van mijn vraagstelling
proberen aan te geven dat die professionele herbeoordeling mij op dit
moment meer aanspreekt dan een vastgelegde periodieke herkeuring.
Mevrouw Nijkerken-de Haan gebruikte in haar eerste termijn de term
maatwerk. Het maatwerk dat daarin zit, spreekt mij meer aan dan dat we
elke drie jaar iedereen zien. Ik heb met mijn vraagstelling dus wel degelijk
een richting willen aangeven.
Ik vervolg mijn betoog met het tweede punt: de afschaffing van de
gewenningsbijdrage. Waar ik bij de periodieke herkeuring het gevoel heb
dat de indiener daar een punt heeft maar ik twijfels heb over de oplossingsrichting, twijfel ik hier of het punt helemaal terecht is. De indiener
lijkt ook in de beantwoording uit te stralen dat gelijke gevallen hier
ongelijk worden behandeld. Volgens mij hebben wij het echter wel
degelijk over ongelijke gevallen. Een geval waarin iemand volledig
arbeidsongeschikt is en naar de categorie «je kunt nog wel iets» gaat, is
wel degelijk anders dan een geval waarbij iemand van een van beide
categorieën naar 35-min gaat. Dan kun je eigenlijk nog heel veel. Daar zit
dus wel degelijk een verschil tussen.
Het is niet rechtvaardig om gelijke gevallen ongelijk te behandelen, maar
het is ook niet rechtvaardig om ongelijke gevallen gelijk te behandelen. De
vraag is dus niet, zoals de VVD die net wel stelde, of deze gevallen gelijk
behandeld moeten worden. Het gaat om de vraag of het gat tussen twee
maanden en twee jaar niet heel groot is. Dat vind ik mogelijk wel een
legitieme vraag. Ik wil graag dat de indiener aangeeft of zij ten principale
vindt dat het hetzelfde is, en dat het dus allemaal twee maanden zou
moeten zijn. Of is, gegeven het feit dat er wel degelijk verschillen zijn, een
verschil gerechtvaardigd maar is die twee jaar wel erg lang als het het
doel is om uiteindelijk mensen te activeren om weer aan de slag te gaan?
Er moet niet meer de nadruk worden gelegd op wat mensen niet kunnen,
maar op wat zij wel kunnen. Daarop krijg ik graag een toelichting. Ik wil
hierop ook graag de visie van de Minister horen, want de kaders van de

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, 33 770, nr. 5

12

wet zijn destijds met een bepaalde argumentatie gemaakt. Ik ben
benieuwd of die twee jaar niet erg lang is. Daar heb ik twijfels over.
Bij het derde punt heb ik het grootste vraagteken, namelijk de effectieve
sollicitatieplicht. Ik zou graag willen dat de initiatiefnemer wat duidelijker
uitlegt op welke wijze de sollicitatieplicht effectiever wordt. Als je herkeurt
waar dat niet gebeurt en als mensen in een andere categorie terechtkomen, terwijl ze anders misschien ten onrechte – hoe groot die aantallen
ook zijn – volledig arbeidsongeschikt zijn, dan snap ik het nog dat mensen
die dat mogelijk wel kunnen niet aan het werk gaan. Maar als ze wel
zouden worden herkeurd en als ze dus in WGA 35–80 terechtkomen, wat
voor veranderingen stelt de initiatiefnemer dan voor om die sollicitatieplicht effectiever te maken? Daarbij geldt nu toch ook al dat je als je deels
arbeidsongeschikt bent, moet werken en dat het ook niet zonder consequentie is als je ervoor kiest om dat niet te willen en dat doelbewust
traineert? Dus graag krijg ik wat meer uitleg welk punt hier gemaakt wordt
en welke concrete voorstellen gedaan worden, want van de drie punten
die ik net langs ben gelopen is dat het punt waar bij mij de grootste
vraagtekens zitten.
De heer Ulenbelt (SP):
Voorzitter. Sommige mensen die in dit debat vallen, zullen denken: ze zijn
er snel bij in de Tweede Kamer om te praten over de berichten in Trouw
van afgelopen zaterdag. Dat is niet het geval, want de initiatiefnota is al
van 2013 en is dus ook naar ik aanneem gebaseerd op de gegevens van
toen.
Toen ik de nota met alle bijlagen en de financiële gegevens las, dacht ik:
wat is dit nu weer voor spreadsheet? Het voorstel lijkt ook een beetje
spreadsheetpolitiek, laat ik het ook maar meteen zo noemen. Want in het
rapport van mevrouw Schut wordt geen enkele aandacht besteed aan de
mensen achter die cijfers, de mensen met arbeidsbeperkingen. Velen van
hen willen aan de slag en hun beperking is vaak de belemmering
daarvoor. Daarvoor heeft mevrouw Schut in dit verhaal geen enkele
aandacht. Dat vind ik eigenlijk wel triest.
De grote vraag is hoe vaak mensen met een arbeidsbeperking nu
beoordeeld moeten worden. De wet is volgens mij heel duidelijk. De
verzekeringsarts beoordeelt de duurzaamheid en roept dan iemand op of
niet. Daaraan wil mevrouw Schut iets veranderen, maar de grote vraag is
wat zij nu dan wil veranderen. In haar financiële bijlage geeft zij als
voorbeeld van de besparingen vier keer in de tien jaar beoordelen, maar
in de mondelinge beantwoording van de vragen zegt zij dat dat ook weer
niet de bedoeling is. Het moet wel in de wet komen te staan maar hoe dan
precies? In lagere regelgeving. Mijn vraag aan mevrouw Schut is dus heel
concreet. Wat komt dan in die lagere regelgeving te staan? Zij stelt
namelijk iets voor wat zij niet uitwerkt maar delegeert naar een andere
wet. Dus ik ben heel benieuwd wat daar dan komt te staan.
Mevrouw Schut verwijst naar de herbeoordeling in 2004 en 2009 en
constateert meer uittredingen. Ik zat toen in dit gebouw. Ik heb dat
allemaal gezien. Die uittredingen waren vooral het gevolg van veel
strengere regels. Als je naar de cijfers kijkt, zie je ook dat het aantal
mensen dat een lagere uitkering krijgt geweldig toenam en dat een deel
eruit kukelde. Is het nu ook de bedoeling van mevrouw Schut om de
herbeoordelingseisen aan te scherpen? In die tijd bleek het enkel en alleen
te gaan om het verlagen van de uitkeringen. Gekscherend heb ik toen ook
het UWV «het Lourdes van de lage landen» genoemd: je gaat er ziek in en
je komt er zogenaamd beter uit, het enige verschil zit niet in je gezondheidstoestand maar in de toestand van je portemonnee.
Volgens Trouw – ik kan er ook niet omheen – is er een capaciteitstekort bij
het UWV, kennelijk ook voor de herbeoordelingen. Tegen mevrouw Schut
zeg ik: mede uw partij was ervoor verantwoordelijk dat er giga is
bezuinigd op het UWV en dat er dus capaciteitstekort is ontstaan. Mijn

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, 33 770, nr. 5

13

vraag aan de indiener is: als nu blijkt dat het capaciteitstekort is ontstaan
door bezuinigingen die onder andere de VVD heeft gesteund, bent u dan
bereid om extra geld naar het UWV te brengen, zodat men daar professioneel kan beoordelen, zoals dat volgens de wet is bedoeld? Nu dat bericht
in Trouw hier toch zo’n prominente rol speelt, vraag ik de Minister: klopt
dat verhaal? Wij hebben eerder berichten gelezen in Trouw waarvan de
Minister later zei: die kloppen niet. Kloppen deze berichten nu wel of
kloppen zij niet? Het is belangrijk om daar snel opheldering over te
krijgen.
Mevrouw Schut suggereert om voortaan ook beoordelingen van de
arbeidsongeschiktheid te laten doen door bedrijfsartsen en arbeidsdeskundigen. De verzekeringsarts van het UWV zou dat marginaal kunnen
beoordelen. Mijn vraag aan mevrouw Schut is: weet zij eigenlijk wel dat
de opleiding voor verzekeringsarts een andere is dan die voor
bedrijfsarts? Hoe ziet zij het voor zich dat een bedrijfsarts het metier van
een andere arts gaat overnemen? Het zal toch niet zo zijn dat wij bij de
VVD de cardioloog de longziekten laten behandelen en de oncoloog de
hartaandoeningen? Ik neem tenminste aan dat dit niet de bedoeling is. Ik
vraag mij daarom of dit wel verstandig is.
Het afschaffen van de gewenningsbijdrage lijkt mij geen slecht idee. Om
de VVD te overtuigen gebruikten wij als argument: let nu ook een beetje
op de huizenbezitters, want die vallen dan in één keer terug. Mevrouw
Schut zegt in haar antwoord dat zij het opmerkelijk vindt dat de SP zich
zorgen maakt over de doelgroep van de eigenhuisbezitters. Dan heeft
mevrouw Schut echt niet zitten opletten, want dat doen wij al heel lang. Al
in 2004 hebben wij voorstellen gedaan voor de fiscale behandeling van
het eigen huis, zodat mensen met lage inkomens en middeninkomens
heel anders worden behandeld dan in de voorstellen van de VVD. Wij
hebben wij er zeker aandacht voor.
Mevrouw Schut zegt ook dat verzekeraars en werkgevers bereid zouden
zijn om te betalen voor extra keuringen. Heeft zij daarvoor een bron? Zij
zegt ook dat dit men hen is besproken, maar waarom zouden zij dat
willen? Het enige wat ik mij kan voorstellen is: versneld WGA 80–100
beoordelen, zodat men in de IVA komt, want dat scheelt de werkgevers in
de verzekeringspremie. Is dat de reden daarvoor of is er een andere
reden?
In de schriftelijke beantwoording wordt een aantal andere voorstellen
gedaan. Over twee daarvan heb ik een vraag. Mevrouw Schut stelt voor
om het risico bij een overstap naar een private partij achter te laten bij het
UWV. Waarom is dat? Om hoeveel geld gaat het?
Dan echt een steen des aanstoots: mevrouw Schut wil nu ook voorstellen
gaan doen om bovenwettelijke afspraken over doorbetaling bij arbeidsongeschiktheid niet meer algemeen verbindend te verklaren. Nu kennen wij
de VVD als een partij die niets meer algemeen verbindend wil verklaren,
maar alleen dit voorstel al is een reden om mordicus tegen de voorstellen
van mevrouw Schut te zijn.
Ik stelde de volgende vraag aan de VVD-fractie en wil hem ook aan
mevrouw Schut stellen. De Landelijke Cliëntenraad (LCR) heeft op
16 september gereageerd op het voorstel. De LCR stelt vast: het accent ligt
sterk op «geen uitkering en dan maar zien of je aan het werk komt». De
raad doet uitgebreide voorstellen om mensen met een beperking wel te
helpen in plaats van hen financieel te straffen. Zij stellen herstelcoaching
voor, geïntegreerde trajecten van zorg naar werk en gerichte vergroting
van kansen op de arbeidsmarkt. Wat is de reactie van mevrouw Schut op
die voorstellen? Ik kan mij namelijk heel erg goed voorstellen dat zij haar
initiatiefnota intrekt en de brief van de Landelijke Cliëntenraad als
uitgangspunt neemt om nieuwe initiatieven te nemen, initiatieven die
mensen met een arbeidsbeperking wel helpen.
Tot slot nog één vraag. Het Verbond van Verzekeraars heeft ook gereageerd en zo zijn vraagtekens gezet bij het beoordelen van arbeidsonge-

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, 33 770, nr. 5

14

schikten door bedrijfsartsen; het verbond wijst op de privacy. Wij hebben
nog niet zo heel lang geleden dikke trammelant gehad met privacyschendingen door verzekeraars op het gebied van verzuimbegeleiding en dat
soort dingen. Nu horen we verzekeraars signaleren: oei, oei, wat is dit?
Welke oplossing heeft mevrouw Schut voor het geval dat haar initiatief
toch niet mocht uitkomen? Ik heb daar grote twijfels over, maar het
antwoord op de laatste vraag lijkt mij evengoed interessant.
De voorzitter:
Dank u wel, mijnheer Ulenbelt. Dan geef ik als laatste spreker van de kant
van de Kamer het woord aan de heer Van Weyenberg.
De heer Van Weyenberg (D66):
Voorzitter. Ik wil beginnen met de initiatiefnemer, mevrouw Schut, te
complimenteren met het feit dat wij hier vandaag spreken over iets waar
zij al lange tijd mee bezig is en waar zij en haar medewerkers heel veel tijd
en energie in hebben gestoken. Ik vind het altijd mooi als de parlementaire instrumenten die wij hebben, of dat nu een initiatiefnota is of een
initiatiefwetsvoorstel, ook werkelijk worden benut. Daarvoor wil ik hier
graag mijn waardering uitspreken.
Kijkend naar de inhoud deel ik de zorg van de indienster over de herbeoordelingen. Ik zit wat te zoeken naar de betekenis van het begrip
«periodieke herbeoordelingen», zoals de indienster dat noemt. Daarover
heb ik eerder met haar in een andere hoedanigheid een aantal malen
gedebatteerd. Ik zou het er namelijk niet mee eens zijn als het zou
betekenen dat je iedereen om de twee jaar, ongeacht de situatie, zou
oproepen voor een nieuwe keuring. Dat lijkt me slecht voor de mensen,
bijvoorbeeld omdat het een zinloze exercitie is voor iemand die nog
midden in een behandeling zit. Het lijkt mij ook niet effectief, omdat het
bakken met geld kost. Zo’n herkeuring kost toch algauw een paar duizend
euro’s. Daar moet je terughoudend mee zijn, zeker gezien het gigantische
tekort aan artsen die dat werk kunnen doen. Die artsen zijn buitengewoon
schaars. Verzekeringsarts is echt een vak apart, dat zeg ik de heer Ulenbelt
graag na. Het is dus de vraag hoe je de voorhanden capaciteit effectief en
efficiënt inzet.
De beoordeling door mijn fractie begint toch echt bij de wet zelf. Het is
altijd de bedoeling van de wet geweest om mensen die bij de keuring niet
duurzaam ongeschikt blijken te zijn, niet los te laten, niet aan hun lot over
te laten en niet stilzwijgend in een uitkering te laten zitten. Na lezing van
de stukken en gehoord de antwoorden van de Minister op de vragen over
dat bericht in Trouw over die 150.000 onterechte uitkeringen vraag ik mij
toch af hoe dat proces nu geregeld is. Ik hoor daar verschillende signalen
over. De Minister schrijft: voor iedere nieuwe WIA-gerechtigde die op het
moment van beoordeling medisch gezien geen arbeidsvermogen heeft,
terwijl dat in de toekomst wel te verwachten is – dat lijkt me per definitie
het geval als je als «niet duurzaam» wordt gekeurd – wordt een
herkeuring ingepland. Is dat dus standaard bij iedereen gebeurd, niet
alleen vandaag, maar sinds de start van de nieuwe WIA, de opvolger van
de WAO?
Ik hoor andere signalen, zeg ik maar eerlijk. Ik hoor dat dit lang niet in alle
dossiers staat. Ik hoor dat lang niet iedereen regulier weer een keer wordt
opgeroepen. Ik doel niet op een soort vast tweejaarsritme, maar op
maatwerk. Bij de een is dat misschien na drie maanden het geval en bij
een ander pas over twee jaar of nog later. Hoe zit dat nu? Wat mij betreft
is dat het doel van deze bijeenkomst: wij moeten ervoor zorgen dat
iemand een herbeoordeling krijgt op het moment waarop de verzekeringsarts na keuring verwacht dat die persoon redelijkerwijs helemaal
hersteld is of een lager arbeidsongeschiktheidspercentage heeft. Voordat
je die persoon oproept naar de behandelkamer of bij de arts aan tafel, kijk
je eerst even of er daadwerkelijk is gebeurd wat er werd verwacht. Dat kun

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, 33 770, nr. 5

15

je volgens mij aardig opmaken uit de stukken. Als het inderdaad zo is, dan
laat je die persoon langskomen voor een officiële herkeuring. Is dat nu
echt de standaardwerkwijze? Als dat de standaardwerkwijze is, wat is dan
nog het probleem dat we aan het oplossen zijn? Ik krijg ook signalen van
grote achterstanden. Dit was mijn eerste vraag: hoe is dat proces precies
ingericht in het licht van de wet? De tweede vraag is of er voldoende
capaciteit is om dat waar te maken. Als ik naar de aantallen kijk, heb ik
daar zorgen over. Ik snap dat er bij het UWV grote bezuinigingen zijn
geweest, maar volgens mij was het uitgangspunt van de wet dat deze
procedure elke keer zou worden gevolgd. Dat schrijft de Minister ook in
antwoord op Kamervragen van een aantal collega’s, onder wie de
indiener met wie wij vandaag spreken. Maar is dat zo? Is er echt
voldoende capaciteit om elke persoon bij wie dit in het dossier is gezet,
daadwerkelijk op te roepen, nog afgezien van het feit dat er steeds nieuwe
instroom is? Is er genoeg capaciteit? Graag krijg ik een reactie van de
Minister.
Kan hij ook reflecteren op drie stellingen die ik hierover heb gehoord? De
eerste is de stelling dat na vijf jaar 45% van de mensen in de WGA noch
een herbeoordeling heeft gehad, noch in een re-integratietraject zit. Bij
45% van de mensen zou dus vijf jaar lang niets gebeuren. Klopt dat getal?
En hoe beoordeelt de Minister dat getal? Ten tweede ben ik erg benieuwd
welk percentage van de mensen die momenteel in de WGA 80–100 zitten
en volledig, maar niet-duurzaam arbeidsongeschikt zijn, nog nooit is
herbeoordeeld door een arts. Ten derde schrijft Jim Faas, die in deze
Kamer wel bekend is – hij is voorzitter van een vereniging van artsen, om
het zo maar even te noemen – dat het wel zou kunnen, maar dat het UWV
andere prioriteiten heeft. Als dat zou kloppen, snap ik het niet. In de wet
staat gewoon dat je verwacht dat de arbeidsongeschiktheid van iedereen
die nu niet-duurzaam arbeidsongeschikt is, op enig moment voorbij is.
Dat schrijft de Minister zelf ook in zijn brief. Dan zou zo iemand opnieuw
bekeken moeten worden. Hoe duidt de Minister deze tekst van de heer
Faas?
Wat bedoelt de indienster met «periodiek»? Bedoelt zij wat bijna iedereen
bedoelt, ook mevrouw Nijkerken, of heeft zij een soort vast wettelijk ritme
voor ogen? Is het echt nodig om de wet aan te passen of hebben wij
vandaag de bevestiging nodig dat de Minister ervoor zorgt dat de
systematiek die bij de behandeling van de nieuwe WIA was voorzien, ook
daadwerkelijk wordt gevolgd? Is dat niet veel belangrijker dan een
wetswijziging?
Aan de Minister vraag ik het volgende. Als echt blijkt dat er een gebrek
aan artsen is, kun je nog een paar andere dingen doen. Je zou inderdaad
de bedrijfsarts kunnen inschakelen, maar daarover heb ik wel grote
zorgen, zeg ik maar eerlijk. Ten eerste laat een verzekeringsarts iemand
toe tot een verzekering. Dat is nogal wat. Ik vind dat echt een andere rol. Ik
maak mij zorgen over de rolvermenging en de positie van de bedrijfsarts
in relatie tot een zieke werknemer. Zet je die niet ontzettend onder druk?
Ten tweede zijn de privacyregels inderdaad zeer belangrijk. Kan dit
überhaupt wel? Meer principieel vraag ik de indienster en de Minister: dit
is toch gewoon een wettelijke taak? Dit moet de overheid toch gewoon
doen? Als er dus een capaciteitsprobleem is, moet de overheid dat toch
oplossen en bijvoorbeeld een businesscase maken?
Ik vind de herbeoordelingen overigens niet alleen heel belangrijk omdat je
mensen daarmee hersteld verklaart en een lagere uitkering geeft. Ik vind
ze ook om een andere reden belangrijk. Als de uitkomst is dat iemand
toch duurzaam arbeidsongeschikt is en dus naar de IVA gaat, vind ik dat
ook maatschappelijk van belang. Het bespaart misschien geen geld – het
kost zelfs geld – maar als mensen er gewoon recht op hebben, verdienen
ze dat. Die balans zit in de huidige wet doordat er drie manieren zijn om
zo’n herkeuring aan te vragen. Iemand kan het zelf doen, de werkgever
kan het doen en de professional kan het doen. Over die werkgever heb ik

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, 33 770, nr. 5

16

een vraag aan de Minister: zijn de doorlooptijden soms inderdaad te lang
of verloopt het allemaal binnen de afgesproken doorlooptijden? Veel zieke
werknemers zullen zich niet realiseren dat zij misschien in aanmerking
komen om gewoon naar de IVA te gaan. Boekt het UWV ook professionele
herbeoordelingen in als het denkt dat iemand met zijn aandoeningen
gewoon recht op IVA heeft omdat diegene volledig en duurzaam
arbeidsongeschikt is? Over de professionele herbeoordeling op initiatief
van het UWV heb ik net al wat vragen gesteld.
Daarnaast kun je meer doen met hetzelfde aantal artsen. Klopt het dat er
in toenemende mate wordt gewerkt met taakdelegatie? Als je medisch
secretaresses zou inzetten in de voorfase, zou het daar dan inderdaad mee
lukken om op jaarbasis over de totale arbeidsongeschiktheidspopulatie in
totaal zeker 20.000 extra herkeuringen te doen? Als dat zo is, kunnen die
dan worden ingezet voor bijvoorbeeld herbeoordelingen van de WGA, als
daar achterstanden bestaan of als daar niet iedereen wordt gezien op de
manier die bij wet beoogd was? Dat zou ertoe kunnen leiden dat met
hetzelfde aantal artsen meer productie kan worden gedraaid, om het even
economisch te zeggen.
In het verlengde daarvan, op dit moment is er een aparte herbeoordelingssituatie gaande rond de Wajong. Wat gebeurt er met die capaciteit als
dat traject is afgerond? Ik hoor vaker dat wij het UWV moeten helpen om
voldoende artsen in dienst te krijgen. Daar heb ik al eerder vragen aan de
Minister over gesteld. Hier is capaciteit. Rent die straks allemaal weer de
deur uit of is de Minister van plan een deel van de capaciteit te behouden
voor het UWV en die daar in te zetten?
De Landelijke Cliëntenraad zegt terecht dat het niet alleen moet gaan over
het uitkeringspercentage – dat moet gewoon kloppen – maar ook over de
vraag hoe je mensen gaat ondersteunen die nog gedeeltelijk kunnen
werken. Ik ben nieuwsgierig naar de reactie van zowel de indienster als de
Minister op de brief van de Landelijke Cliëntenraad. Ik wil zelf aandacht
vragen voor het volgende. Zou het niet een idee zijn om te onderzoeken of
een additionele no-riskpolis kan helpen? Iemand is volledig en duurzaam
arbeidsongeschikt. Dan blijkt na een herbeoordeling dat dat niet meer zo
is. Dan gaat hij aan het werk, maar als hij dan helemaal geen uitkering
meer heeft, dan schrikken werkgevers daar misschien voor terug. Die
denken: «Die mijnheer Van Weyenberg heeft jarenlang volledig in een
uitkering gezeten. Misschien komt dat wel terug; dat weet ik niet precies.
Ik vind dat nogal een risico.» Dat kan terecht zijn of onterecht. Mijn vraag
aan de Minister is: hoe is daar nu in voorzien? Zou een tijdelijke no-risk
voor deze groep een uitkomst kunnen zijn? De Minister weet dat ik die
no-risk ook in andere dossiers een warm hart toedraag, omdat dat de kans
van mensen vergroot om weer aan de slag te komen.
Ik heb nog een aantal korte vragen over de andere punten uit de initiatiefnota. Ik sluit mij aan bij de vragen van de heer Heerma over de
gewenningsbijdrage na de herbeoordeling. Wat is de rechtvaardiging,
vraag ik ook aan de Minister, voor het feit dat de gewenningsperiode voor
de ene groep twee jaar is en voor de andere twee maanden? Ik vind dat
ongelijke grootheden. De volledige gelijkschakeling gaat mij wat rap,
maar ik heb wel vragen over het grote gat dat er tussen die twee
systemen zit.
Dan de effectieve sollicitatieplicht. Hoe is het nu exact geborgd dat
mensen die nog deels kunnen werken het maximale doen om aan de slag
te gaan? Gebeurt dat doordat ze anders een lagere uitkering krijgen of is
er in bepaalde mate sprake van een bijna-sollicitatieplicht à la de WW? Ik
heb nog veel vragen aan zowel de indienster als de Minister over hoe ik
dat voorstel moet zien.
Tot slot, het Actuarieel Genootschap heeft gesuggereerd om de WGA en
de IVA deels samen te voegen in een duaal systeem. Nu heb je allemaal
belangen, waarbij verzekeraars vooral moeten proberen zo veel mogelijk
mensen zo snel mogelijk naar de IVA te duwen, want dat kan hun eigen

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, 33 770, nr. 5

17

schadelast beperken. Dat zijn allemaal prikkels waar wij in het verleden
ook niet altijd even goede resultaten mee hebben gehad. Wat vindt de
Minister eigenlijk van het idee om dat nader te verkennen? Daar wil ik wel
één ding bij zeggen. Wij hebben het nu heel erg over de grote groep
volledig niet duurzaam inzetbare mensen – 80–100 in technische termen –
in de WGA. Die groep is veel groter dan wij ooit hebben gedacht, maar ik
wil hier ook iets positiefs zeggen. De groep mensen die volledig en
duurzaam arbeidsongeschikt in de IVA zitten, is veel lager dan iemand ooit
heeft durven dromen toen de nieuwe WIA werd behandeld. Ik vind het
goed om dat te blijven benoemen, wat niks afdoet aan het feit dat je goed
moet kijken of de mensen in deze groep toch op enig moment in staat zijn
om weer te gaan werken. Wordt dan de uitkering aangepast of is er een
groep die duurzaam arbeidsongeschikt is? Heeft de Minister enige
indicatie van hoeveel procent van de mensen die nu in de WGA zitten,
gewoon recht heeft op een IVA-uitkering?
De heer Pieter Heerma (CDA):
Mijn vraag gaat over het een na laatste punt van de heer Van Weyenberg:
het hybride stelsel WGA en IVA. Over dat hybride stelsel en over de vraag
of dat voldoende werkt, of de prikkels wel goed zitten, is veel gediscussieerd. Nu liggen een aanpassing en een aanpassing van een verandering
voor. Suggereert de fractie van D66 met deze vraag dat zij de IVA al in
deze aanpassing wil meenemen?
De heer Van Weyenberg (D66):
Iets in mij zegt dat de heer Heerma goed kan gokken wat mijn antwoord
wordt. Het antwoord is: nee. Die ene aanpassing moet snel. Er is wat zorg
dat er in het systeem wordt geshopt tussen publiek en privaat. De Minister
heeft daar heel verstandig een extra rem op gezet, zodat je niet meer voor
één jaar in en uit kunt treden en je zo vrolijk je schadelast kunt achterlaten
bij degene bij wie je weggaat om je vervolgens elders goedkoop te
verzekeren. Het Actuarieel Genootschap stelt het voor en dat is een club
die ik heel hoog heb zitten en die over het algemeen goed doordachte
voorstellen doet. Ik vind het dan ook het overwegen waard, met een ander
tijdpad dan die voor de noodmaatregelen die de Minister nu treft. We
praten hier volgens mij over de vraag hoe we het systeem voor arbeidsongeschikt voor de langere termijn houdbaar maken. Dan is dit iets
waarvan ik me afvraag of daar al eens goed naar is gekeken.
De voorzitter:
De heer Heerma in tweede instantie?
De heer Pieter Heerma (CDA):
Nee, voorzitter.
De voorzitter:
Hiermee zijn we aan het einde van de eerste termijn van de Kamer
gekomen. De indiener heeft wat tijd nodig om al uw vragen te beantwoorden; zo gaat dat. Ik schors de vergadering voor een uur.
De vergadering wordt van 14.15 uur tot 15.15 uur geschorst.
De voorzitter:
Ik geef de indiener van de initiatiefnota, mevrouw Schut-Welkzijn van de
VVD, het woord voor de beantwoording van de vragen van de Kamer in
eerste termijn.
Mevrouw Schut-Welkzijn (VVD):
Voorzitter. Om te beginnen wil ik iedereen die mij bedankt heeft voor het
initiatief, bedanken voor het feit dat zij mij de gelegenheid hebben

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, 33 770, nr. 5

18

geboden om deze nota te behandelen en voor de energie waarmee zij de
behandeling hebben opgepakt.
Als het aan mij ligt, spreken wij vandaag over meer dan alleen deze
initiatiefnota. Wij spreken ook over de wijze waarop wij als samenleving
omgaan met een stijgend aantal chronische zieken, die door een goede
gezondheidszorg gelukkiger en langer leven. Wij spreken over de wijze
waarop wij omgaan met mensen die langer werken, maar wel met een
gebrek of een beperking. De belangrijkste beweegreden voor mij om deze
nota in te dienen, is dat ik niemand wil afschrijven. Ik wil uitgaan van
hetgeen mensen wel kunnen in plaats van hetgeen ze niet kunnen. Wij
moeten mensen aansporen om hun mogelijkheden tot participatie in de
samenleving en werk te gebruiken. Wij weten immers allemaal dat werk
meer is dan een inkomen. Het helpt mensen vaak ook bij het verdere
herstel.
Als mensen tijdelijk arbeidsongeschikt zijn, hebben we een herbeoordeling nodig van een verzekeringsarts om vast te stellen of en wanneer ze
weer kunnen gaan werken. Ook als blijkt dat ze niet meer kunnen werken,
moeten ze weten waar ze aan toe zijn. Daar sta ik voor. Ik wil voorkomen
dat mensen worden verwaarloosd. Laat ik twee voorbeelden geven van
mensen van wie ik vind dat ze door de huidige praktijk van herbeoordelen
te lang aan hun lot zijn overgelaten. In 2008 wordt een productiemedewerkster na twee jaar ziekte door een verzekeringsarts van het UWV
gezien. Ze heeft klachten vanwege fibromyalgie. Dat is verzuring die leidt
tot pijn in spieren, pezen en banden. Ze wordt volledig arbeidsongeschikt
geacht. Er is dus sprake van WGA 80–100%, zoals we dat noemen. Ze gaat
revalideren, waarna verbetering wordt verwacht. Na negen maanden
wordt een heronderzoek gepland om te toetsen of mevrouw hersteld is.
Dat heronderzoek en de professionele herbeoordeling vinden niet plaats.
Op verzoek van het WERKbedrijf van het UWV krijgt deze mevrouw zeven
jaar later – ik herhaal: zeven jaar later – eindelijk een herbeoordeling. Ze
blijkt niet te zijn gerevalideerd en de kans dat ze nog aan het werk gaat, is
intussen zeer klein geworden. Als haar herstel was gevolgd, had dit
voorkomen kunnen worden.
Mijn tweede voorbeeld laat de andere kant van de medaille zien. In 2010
valt een metselaar uit met rugklachten. Zijn werkgever biedt aangepast
werk aan en de man gaat revalideren. De verwachting is dat hij volledig
zal herstellen. Uiteindelijk volgt er, na twee jaar ziekte, toch een zware
rugoperatie in 2012. Meneer wordt dan tijdelijk volledig arbeidsongeschikt
verklaard. Zes maanden na de operatie adviseert de verzekeringsarts om
heronderzoek te laten doen. Dit wordt ook niet uitgevoerd. In 2015, drie
jaar later, vraagt de werkgever een herbeoordeling aan. Op dat moment
wordt geconstateerd dat de rugingreep totaal niet geslaagd was. Dat was
eigenlijk al twee jaar duidelijk. Meneer heeft dus twee jaar lang
onzekerheid gehad over de vraag of hij weer moest gaan werken. In die
tijd heeft hij ook een te lage uitkering genoten. Dit had voorkomen kunnen
worden door een eerdere herbeoordeling. Hij was namelijk al twee jaar
volledig en duurzaam arbeidsongeschikt en hoorde dus in de IVA thuis.
De Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen, de WIA, is volgend jaar
tien jaar van kracht. De wet was een reactie op een schrikbeeld van bijna
een miljoen arbeidsongeschikten. Veel woordvoerders hebben daaraan
gerefereerd. De WIA is in veel opzichten inderdaad geslaagd. Door de
strenge initiële beoordeling is de instroom in de WIA, vergeleken met de
WAO, sterk gedaald. Als mensen gedeeltelijk arbeidsongeschikt zijn en
bijverdienen, dan loont dat. Het denken kan echter niet stilstaan, want op
een belangrijk punt werkt de wet niet. Er is namelijk weinig tot geen
uitstroom. De verblijfsduur in de WGA is de laatste twee jaar met twee
jaar gestegen, van zes naar acht jaar.
We willen allemaal voorkomen dat we een tweede WAO krijgen doordat
mensen jarenlang niet worden gezien. Als we ergens moeten beginnen, is
het met het wegwerken van de grote achterstanden bij de professionele

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, 33 770, nr. 5

19

herbeoordelingen, de beoordelingen die zo succesvol zijn. Het gaat mij
erom dat mensen voor wie de verzekeringsarts een herstelprognose heeft
gegeven, tijdig worden gezien. 43% van deze professionele herbeoordelingen leidt namelijk tot een wijziging van de uitkering. Uit onderzoek in
opdracht van SZW blijkt dat van de mensen die tussen 2006 en 2013 als
volledig maar niet duurzaam arbeidsongeschikt zijn beoordeeld, de
zogenoemde WGA 80–100-groep, maar 29% ooit herbeoordeeld is. Het
gaat dan om de mensen met benutbare mogelijkheden. Dit betekent dat
71% niet is herbeoordeeld.
Volgens het UWV wacht 45% al langer dan vijf jaar op een herbeoordeling
of re-integratie naar werk; de heer Van Weyenberg refereerde daar al aan.
Mensen verkeren hierdoor langdurig in onzekerheid. Daaraan moet een
einde komen. De WGA, waarin het gemiddelde verblijf nu acht jaar is, is
nooit bedoeld als eindstation. De WGA is een vangnet voor iedereen die
tijdelijk of gedeeltelijk niet meer kan werken, een tussenstation. Er moet
worden bepaald of mensen duurzaam arbeidsongeschikt of hersteld zijn.
De kans dat mensen herstellen is groot. Laten we dat positieve vooruitzicht vooral niet vergeten. 58% heeft initieel een gunstige herstelprognose. Bij degenen die bij herbeoordeling gedeeltelijk herstellen is de
kans zelfs 74% dat zij uiteindelijk helemaal herstellen. Meer dan 90% van
de volledig arbeidsongeschikten met psychische klachten ervaart na
verloop van tijd geen gezondheidsbelemmeringen meer. Behandelingen
helpen, en dat is een goede zaak. Maar dat kan alleen leiden tot uitstroom
naar werk als we deze mensen volgen. We kunnen deze mensen niet jaren
laten bungelen. Als zij hersteld zijn en aan het werk kunnen, moeten wij
hen hierin stimuleren.
Haast alle leden hebben gevraagd wat ik precies versta onder periodiek
herbeoordelen. Wat stel ik nu eigenlijk voor? Bij herbeoordelingen kunnen
we drie dingen niet los van elkaar zien. Die komen samen in de discussie
die we hier voeren. Ten eerste gaat het om de herstelprognose bij de
claimbeoordeling bij de initiële beoordeling in de WGA. Ten tweede gaat
het om de opvolging daarvan in de uitvoering. Ten derde gaat het om de
afwezigheid van een wettelijke verankering, een haakje. Zonder een
wettelijk haakje ben je er niet zeker van dat er continuïteit is in beleid, dat
de herstelprognose wordt opgevolgd en dat mensen niet uit het zicht
verdwijnen omdat het een managementinschatting wordt en er geen weten regelgeving voor bestaat. Dat wil ik voorkomen.
De woordvoerders – ik persoonlijk ook – kennen de VVD als een partij die
niet houdt van overregulering, maar tot nu toe heb ik geen andere manier
gevonden om ervoor te zorgen dat beoordelingen geregeld plaatsvinden.
In de wet en de behandeling daarvan staat nergens het woord «beoordeling» genoemd. Er is op dit moment dus geen haakje, geen wettelijke
taak, om te beoordelen. Ik ben het met vele leden eens die hebben
aangegeven dat het zaak is om maatwerk te leveren. Dat moet wel
gebeuren op basis van een wettelijke verankering. Dat kan bijvoorbeeld
door vast te leggen dat iedereen aan het eind van de herstelprognose
herbeoordeeld moet worden. Uit het contact met de arts kan de herstelprognose worden aangepast, dus ook het moment van de herbeoordeling.
De heer Pieter Heerma (CDA):
Mevrouw Schut-Welkzijn gaf eerder in haar betoog aan dat de professionele herbeoordeling effectief is en dat daarmee positieve resultaten
worden bereikt. Maar nu geeft zij aan dat herbeoordeling als thema nooit
bij de behandeling van de wet en nergens in de wet is genoemd. Tussen
die twee zaken lijkt er enig licht te zitten. Kennelijk is er een bestaande
praktijk, die goed zou moeten werken, terwijl mevrouw Schut-Welkzijn
zegt dat die eigenlijk in de wet geen rol speelt. Dat klinkt wat dubbelzinnig.
Is het nou wel of niet geregeld dat die professionele herbeoordeling
plaatsvindt? En moet er bekeken worden of dit beter kan of moet er een
haakje worden gecreëerd dat er nu niet is?

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, 33 770, nr. 5

20

Mevrouw Schut-Welkzijn (VVD):
In de hele wet, wetsbeoordeling en wetsbehandeling wordt het woord
«herbeoordeling» nergens genoemd, en ook niet in de plenaire behandeling. In die zin is er op dit moment dus geen wettelijke verankering. Er is
wel een praktijk van herbeoordeling. Daarin heb je professionele
herbeoordelingen en vraaggestuurde herbeoordelingen. Ik kom daar later
op terug bij de behandeling van de vragen die daarover zijn gesteld. Maar
daarvoor is er dus geen wettelijke verankering. Als het UWV of het
Ministerie van Sociale Zaken andere prioriteiten stelt, al dan niet in
onderling contact, is er geen wettelijke plicht waarop wij die partijen
kunnen aanspreken. Zoiets is in 2011 gebeurd, toen we van een professionele herbeoordeling naar de vraaggestuurde herbeoordeling gingen. Het
gaat nu dus om eigen beleid, dat losstaat van de wet.
De heer Pieter Heerma (CDA):
Ik kan me vergissen, maar volgens mij is die professionele herbeoordeling
wel degelijk een deel van dit wetsvoorstel geweest. Dit is geen term die in
de uitvoeringspraktijk helemaal los van de WIA is bedacht. Je kunt
hooguit stellen dat in 2011, om capaciteits- of wat voor redenen ook, is
besloten om hetgeen was afgesproken wat minder strak te doen. De
professionele herbeoordelingen kunnen niet helemaal losstaan van de
WIA en de wet. Mijn opmerking staat los van wat er is besproken in de
plenaire wetsbehandeling, want die heb ik niet helemaal nagelezen. Maar
de professionele herbeoordeling is toch een onderdeel van de gedachtegang bij die wet? Die is toch een onderdeel van wat er is afgesproken
rond de WIA?
Mevrouw Schut-Welkzijn (VVD):
Op basis van wat ik over de praktijk heb kunnen lezen – en dus niet over
de wet – meen ik dat de professionele herbeoordeling tot 2011 wel de
praktijk was en dat men in 2011 is overgegaan naar een vraaggestuurde
herbeoordeling. Dat was op verzoek van de werkgever of van de arbeidsongeschikte. Die laatste kon, als hij een verandering in zijn situatie zag,
zelf aangeven dat hij moest worden herbeoordeeld. Zoiets kon altijd al,
maar aan die herbeoordelingen werd op dat moment door het UWV
prioriteit gegeven. Een wettelijke basis heb ik niet kunnen vinden. Maar ik
ben het eens met iedereen die vindt dat we het gewoon anders moeten
gaan regelen, als het niet nodig is. Het feit dat ik die wettelijke basis niet
heb kunnen vinden, is de aanleiding geweest voor dit initiatief.
Ik kom zo nog terug op alle mogelijke onderdelen van herbeoordelingen
en dergelijke. Ik wilde een aantal zaken alvast samennemen, omdat
zovelen daarover hebben gesproken. Ook hebben vele leden gesproken
over wat ik voorstel om mensen weer aan het werk te helpen. Dat is niet
eenvoudig gebleken. De re-integratie is niet altijd even effectief. Wat het
UWV nu doet, is in vele gevallen niet effectief. Dat heeft de Kamer
gezamenlijk bij de begrotingsonderzoeken aangetoond. We moeten dus
op zoek naar iets wat wél werkt. Inderdaad heb ik ook gesproken met de
leden van de Landelijke Cliëntenraad. Inmiddels is er een aantal rapporten
verschenen met effectief beleid, bijvoorbeeld Individuele Plaatsing en
Steun, IPS, voor mensen met psychische klachten. Ook iets eenvoudigs
als het hebben van een rijbewijs, een startkwalificatie of basiscomputervaardigheden kan de kans op werk al enorm vergroten. Ik zou dus zeggen:
zet het schaarse re-integratiegeld dat er is, dáárop in.
Ik ga nu over tot de beantwoording van de vragen die mij zijn gesteld. Ik
heb mijn antwoorden een beetje gegroepeerd in herbeoordelingen,
gewenningsbijdrage, re-integratie en sollicitatieplicht. Wellicht doe ik het
straks in een andere volgorde, maar daar komen we wel uit. Als de leden
dus niet direct hun namen horen, dan weten ze dat ze bij een ander kopje
komen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, 33 770, nr. 5

21

Mevrouw Nijkerken van de VVD vroeg wat we kunnen leren uit de WAO.
In de periode van 1 oktober 2004 tot 1 mei 2009 hebben ongeveer 345.000
WAO-herbeoordelingen plaatsgevonden. Uiteindelijk heeft dat 190 miljoen
aan extra budget voor re-integratiemiddelen gekost, maar tussen
1 oktober 2004 en 1 mei 2009 heeft dat vervolgens 375 miljoen bespaard.
Het heeft dus extra geld gekost, maar tegelijk ook een veelvoud daarvan
bespaard. Dat was de laatste herbeoordelingsoperatie waarvan je kunt
bekijken wat ermee is bereikt. Ik ben er geen voorstander van om dat te
herhalen. Ik zou juist willen voorkomen dat zo’n operatie nodig is, en wel
door continu mensen te herbeoordelen.
Hoeveel mensen uit die grootschalige herbeoordelingsoperatie in de WAO
hebben een baan gevonden? Dit is onderzocht door onderzoeksbureau
AStri. Bij groepen van 5.000 WAO’ers is de arbeidsparticipatie na de
herbeoordeling gestegen van 36% tot 60% of van 42% tot 65%. Na de
herbeoordeling is er dus een groter deel weer aan het werk gegaan.
De VVD-fractie had ook een vraag over de bekostiging van de herbeoordelingen. Nu worden de herbeoordelingen bekostigd uit het Arbeidsongeschiktheidsfonds (Aof), dat wordt gevuld met premies die worden
opgebracht door de werkgevers. De werkgevers betalen dus feitelijk al
voor de herbeoordelingen. In de voorbereiding van mijn nota heb ik ook
contact gehad met VNO-NCW. Zij stelt het erg op prijs als er meer
herbeoordelingen zouden plaatsvinden en wil daarvoor ook betalen. De
werkgevers betalen er feitelijk al voor als die herbeoordelingen worden
uitgevoerd. Het UWV kan op basis van de kosten van de herbeoordeling
zelf de Aof-premie vaststellen. Het is dus niet budgetgefinancierd vanuit
Sociale Zaken. Uit de doorrekening van mijn initiatiefnota blijkt dat dit niet
leidt tot een stijging van de premies, omdat ten opzichte van de totale
omvang van het Arbeidsongeschiktheidsfonds het om heel kleine
bedragen gaat, die uiteindelijk in de premie volledig wegvallen. Er is dus,
in tegenstelling tot wat de heer Ulenbelt stelt, geen extra geld nodig
vanuit het budget van SZW om deze beoordelingen te bekostigen.
De heer Van Weyenberg (D66):
Misschien kan de Minister hier straks ook iets over zeggen. Je hebt bij het
UWV de grote en de kleine geldstroom. Het moet ergens vandaan komen.
Begrijp ik het goed dat mevrouw Schut zegt: extra capaciteit bij het UWV
kan door de premies een klein beetje te verhogen? Ik begrijp dat zij nu
voorstelt om de premies een beetje te verhogen om daarmee dit te
dragen. Ik zat persoonlijk wat meer aan meer businesscase-achtige
aanpakken te denken. Begrijp ik nu goed dat mevrouw Schut zegt dat de
premies dan gewoon omhoog kunnen? Dat is niet helemaal wat ik dacht
dat de financieringssystematiek was.
Mevrouw Schut-Welkzijn (VVD):
Bij de initiële doorrekening van mijn nota is rekening gehouden met de
hoogte van de premies. De premies gaan niet omhoog doordat er meer
wordt herbeoordeeld. Sterker nog, er wordt van uitgegaan dat de
sectorpremies omlaaggaan door het effect van de herbeoordelingen. De
herbeoordelingen worden daar nu uit gefinancierd. Als er dus meer
herbeoordelingen plaatsvinden, wordt dat nog steeds daaruit gefinancierd. Er gaat dus niet iets vanuit de begroting naar het lastenkader. Vanuit
het lastenkader wordt de herbeoordeling gefinancierd, omdat het een
verzekeringsbedrijf is dat op zo’n manier werkt, om het maar even
technisch te zeggen.
De heer Van Weyenberg (D66):
Met alle waardering en dank jegens de indiener heb ik er toch ook wel
behoefte aan dat de Minister nog iets zegt over de systematiek, over de
manier waarop de Kamer over het algemeen over de uitvoeringskosten
van het UWV gaat. Nu lijkt het alsof, als de businesscase maar goed is, je

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, 33 770, nr. 5

22

het niet eens via de begroting maar gewoon via de premies kunt doen en
dan kunt zeggen: ik verwacht dat het zich terugverdient. Ik vind het een
interessante systematiek in verhouding tot de gebruikelijke werkwijze, die
ik iets anders in mijn hoofd had zitten, maar dat kan natuurlijk ook aan mij
liggen. Ik wacht nog even het antwoord van de Minister af.
Mevrouw Schut-Welkzijn (VVD):
De VVD vroeg ook wat het effect is van deze nota op de lasten van
werkgevers. Dan gaat het specifiek over het effect van herbeoordelen. Stel
dat een herbeoordeling ertoe leidt dat mensen niet meer betaald worden
door de werkgever vanuit het idee dat de werkgever de uitkering betaalt
van de werknemer, ofwel direct ofwel via de collectieve premies. Bij een
kleine werkgever gaat dat dan in de sectorale premie zitten. Die daalt met
0,2% als het bijvoorbeeld gaat om zakelijke dienstverlening. Als het gaat
om een bewakingsbedrijf, dan daalt die met 0,85%. Bij een middelgrote
onderneming die privaat verzekerd is, zijn de directe opbrengsten al gauw
tussen de € 23.000 en € 92.000. Als die bij UWV verzekerd is, kan dat
tussen de € 24.000 en € 100.000 schelen. Voor grotere bedrijven gaat het
direct om grotere opbrengsten. Dat komt omdat ze relatief meer arbeidsongeschikten bij zich hebben werken. Dan zit de opbrengst tussen de
€ 47.000 en € 274.000.
De heer Ulenbelt van de SP heeft gevraagd wat de invoering van een
dergelijk systeem betekent voor de belasting van het UWV. Komt er ook
extra geld bij als dat nodig is voor het wegwerken van de achterstanden?
Daar heb ik eigenlijk net antwoord op gegeven. Dat kun je dus op een
andere manier financieren.
We hebben allemaal een brief gekregen van de Novag, de bond van
verzekeringsartsen. Daarin staat dat er 28% meer beoordelingen door
UWV zouden kunnen worden uitgevoerd als er medische secretaresses
zouden zijn. Door een taakherschikking kunnen er drie keer zo veel
herbeoordelingen worden uitgevoerd op aanvraag van artsen als nu
gebeurt.
Verschillende leden, onder wie mevrouw Nijkerken van de VVD en de heer
Van Weyenberg van D66, hebben gevraagd wat ik nu voorstel om als
keuring door een onafhankelijke bedrijfsarts te laten doen.
De heer Pieter Heerma (CDA):
Mevrouw Schut geeft een beantwoording op het punt uit de brief van de
Novag over meer administratieve ondersteuning. Daarbij zou ik wel een
wat steviger onderbouwing willen. Dit doet toch een beetje denken aan
debatten waarin een oppositiepartij een motie indient omdat er een idee
is dat geld kan opleveren. Dan is de reactie van de VVD-fractie meestal
steevast dat er geen dekking is voor het voorstel. Het aannemen van
administratieve secretariële ondersteuning kost geld. Er zijn heel veel
vragen gesteld, ook over capaciteit. Kloppen de cijfers? Levert het echt
wat op? Hoe gaan zaken gefinancierd worden? Ik haak nu aan op dit
specifieke voorbeeld, maar het geldt breder. De Novag stelt dit, maar er is
geen dekking. Normaal gesproken zou de VVD-fractie niet geneigd zijn om
zo’n voorstel, als het van bijvoorbeeld de CDA-fractie kwam, als solide te
beschouwen. Daarom wil ik graag een betere onderbouwing. Je zou
natuurlijk kunnen zeggen dat de kosten voor de baat uitgaan – dat begrijp
ik wel – maar dat is niet hoe het in dit huis doorgaans werkt met
financiering.
Mevrouw Schut-Welkzijn (VVD):
Ja, dat ben ik met de heer Heerma eens. Het is niet alleen de Novag die dit
zegt. Al eerder heeft het Capaciteitsorgaan zelf het voorstel gedaan tot
taakherschikking en vermindering van administratieve lasten. Zo heb ik
het ook opgenomen in de nota naar aanleiding van het verslag. Het is van
alle tijden dat er te weinig verzekeringsartsen zijn. Dat was in de jaren

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, 33 770, nr. 5

23

tachtig al zo en dat is nu ook weer het geval. De vraag is dus hoe je
omgaat met die beperkte capaciteit. Hoe zorg je ervoor dat de productie
van de verzekeringsartsen omhooggaat? Het Capaciteitsorgaan en de
Novag zelf zeggen dat het met meer ondersteuning en minder administratieve lasten kan. Dat blijkt ook uit een ander onderzoek, ik meen van APE.
Ze zeggen dus niet dat er meer geld mee gemoeid is. Dat is volgens mij
dan de eerste stap die je moet zetten. Als het kan zonder extra capaciteit,
moet je dat zeker proberen.
De heer Pieter Heerma (CDA):
Een verzekeringsarts zal snel zeggen dat hij vroeger meer herkeuringen op
een dag kon doen dan tegenwoordig. Een deel van die administratieve
last is het gevolg van de uitspraak van de Kamer dat de instroom te hoog
is en dat men er daarom wat strakker bovenop moet zitten. Zegt de
VVD-fractie nu dat de regelgeving wellicht is doorgeschoten en dat
daardoor de administratieve last te zwaar is geworden, misschien wel
mede naar aanleiding van de WIA? We vonden namelijk dat het in het
verleden te makkelijk was om in te stromen. Is dat de suggestie van de
indiener? Is het wantrouwen van de politiek te groot geweest?
Mevrouw Schut-Welkzijn (VVD):
Dat kan ik eigenlijk niet goed beoordelen, maar dat kan heel goed het
geval zijn. De initiële claimbeoordeling is heel streng. Ik heb het dus niet
over de herbeoordeling. Het zou kunnen dat dit tot hogere administratieve
lasten leidt, maar ik kan dat zelf niet beoordelen. Ik heb dat niet gezien,
ook niet in het onderzoek dat ik met mensen heb besproken. Het zou
echter heel goed kunnen. Ik sluit het niet uit.
Er is gevraagd – als ik iets oversla, hoor ik dat graag na afloop – of we de
herbeoordeling moeten laten voorbereiden door een onafhankelijke
bedrijfsarts. Is dat wel opportuun? De arts van het UWV zal de beoordeling alleen nog marginaal toetsen. De onafhankelijke bedrijfsarts bereidt
de beoordeling voor. In gesprekken met werkgevers heb ik gehoord dat dit
nu al vaak gebeurt. Werkgevers, eigenrisicodragers, vragen zelf een
herbeoordeling aan. Mijn voorstel is om de bestaande praktijk tot norm te
verheffen. Ook in het verleden, bij de herbeoordelingsoperaties in de
WAO, zijn externe experts en externe artsen ingehuurd. Het is dus niet
nieuw. Het bestaat al. In mijn zoektocht om de capaciteit te vergroten lijkt
dit een van de dingen die zouden kunnen werken, omdat het al gedeeltelijk de praktijk is.
De SP heeft gevraagd hoe het zit met de prognoses van de herbeoordeling. Hoeveel mensen komen in de IVA terecht en hoeveel mensen
herstellen? Grosso modo blijkt uit onderzoek van APE dat een derde
herstelt na herbeoordeling. Een derde gaat naar de IVA. Deze groep is
duurzaam arbeidsongeschikt. Een derde gaat met pensioen. De VVD stelt
dus niet voor om de selectiecriteria van de herbeoordelingen aan te
passen en strenger te maken en om alleen de mensen die herstellen te
laten keuren. Wij vinden dat wij mensen niet aan hun lot moeten
overlaten. Iedereen die een herstelprognose heeft, moet worden gezien.
Iedereen die in de WGA zit, heeft ook een herstelprognose. Als dan blijkt
dat mensen echt duurzaam arbeidsongeschikt zijn, moeten ze ook gewoon
naar de IVA kunnen, met de hogere uitkering die daarbij hoort. Ik stel dus
geen strengere criteria voor.
De heer Heerma heeft gevraagd of het aantal van 150.000 herbeoordelingen, zoals genoemd in Trouw, klopt. Ikzelf heb deze vraag ook schriftelijk gesteld aan de Minister. Die 150.000 mensen zijn ongeveer alle
mensen die in de WGA zitten. Ik denk dat het bedoeld was om aan te
geven dat iedereen die in de WGA zit uiteindelijk moet worden herbeoordeeld, maar ik denk wel dat men in dezen de plank heeft misgeslagen. Dat
ben ik in die zin dus ook wel met de heer Heerma eens.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, 33 770, nr. 5

24

De heer Van Weyenberg (D66):
Ik zit nog heel erg te zoeken naar hoe het nu werkt. Mevrouw Schut heeft
hier een hele studie naar gedaan, dus ik maak graag gebruik van haar
kennis. De Minister schrijft in antwoord op vragen van mevrouw Schut dat
ten aanzien van iedereen die nu instroomt in de WGA een herkeuringsdatum wordt opgenomen in het dossier. Mevrouw Schut heeft veel
gesprekken gevoerd en mijn vraag is dan ook of dit nou ook het beeld is
dat zij heeft. Wordt het dan later wat haar betreft niet gedaan of juist wel?
Mevrouw Schut-Welkzijn (VVD):
In de beantwoording van de schriftelijke vragen van de heer Heerma heb
ik gelezen – en dat heb ik vervolgens ook nagevraagd bij mensen in de
praktijk – dat tot 2011 de situatie gold dat er een afspraak werd gemaakt
voor een professionele herbeoordeling maar dat daarna de prioritering is
veranderd aangezien er een enorme achterstand was. Wat betreft de
professionele herbeoordelingen werd er geen afspraak meer gepland,
maar alleen als het ging om beoordelingen op verzoek. Als een werkgever
of de arbeidsongeschikte zelf aangeeft een herbeoordeling te willen
vanwege een verandering in de situatie, wordt zo’n verzoek gehonoreerd.
Als werkgevers die bij het UWV zijn verzekerd verzoeken om een
herbeoordeling, kunnen ze die niet krijgen zonder toestemming van de
werknemer. Dus op het moment dat een werkgever eigenrisicodrager is,
kan die verzoeken om een herbeoordeling bij het UWV en dan wordt die
ook ingepland. Is een werkgever verzekerd bij het UWV – dat is het
merendeel van de werkgevers – dan kan die niet verzoeken om een
herbeoordeling zonder toestemming van de werknemer. Dat leidt er in de
praktijk toe dat die verzoeken alleen maar worden gedaan als er de
verwachting is dat de uitkering wordt verhoogd. Dat heeft een perverse
prikkel in zich die ik zelf niet zo positief vind. Vandaar ook de nadruk op de
professionele herbeoordelingen.
De heer Van Weyenberg (D66):
Wat betreft dat laatste ben ik nieuwsgierig naar de reactie van de Minister,
want dat is voor mij een nieuw punt. De kern is dat mevrouw Schut zegt
dat er andere prioriteiten zijn gesteld en dat niet bij iedereen een
herbeoordeling meer plaatsvindt, ook al staat het in het dossier. De
stelling van de Minister is dat voor iedere nieuwe WIA-gerechtigde die op
het moment van beoordeling medisch gezien geen arbeidsmogelijkheden
heeft maar van wie dat in de toekomst wel te verwachten is, een herbeoordeling wordt ingepland. Daarvan zegt mevrouw Schut nu dat dit niet
klopt?
Mevrouw Schut-Welkzijn (VVD):
De rapporten die ik heb gelezen, zoals van APE, geven aan dat 71% van de
mensen die tussen 2006 en 2013 WGA 80/100 zijn, volledig maar niet
duurzaam ongeschikt, niet is herbeoordeeld. Dat zijn de mensen die geen
volledige medische arbeidsongeschiktheid hebben en die dus wel een
kans op herstel hebben. Dus dat is een grote groep. Dus in die zin denk ik
dat er echt een probleem ligt.
Mevrouw Nijkerken-de Haan (VVD):
Ik heb nog een vraag ter verduidelijking. Zegt mevrouw Schut nu dat er in
2011 een wijziging in het beleid is geweest, dat er in overleg met SZW en
UWV besloten is tot een andere prioriteitstelling en dat men dit heeft
kunnen doen doordat de professionele herbeoordeling niet wettelijk
verankerd is?
Mevrouw Schut-Welkzijn (VVD):
Dit is een beetje een «wat als»-vraag. Ik heb alleen gezien dat er een
beleidswijziging is en dat er tegelijkertijd geen wettelijke verankering van

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, 33 770, nr. 5

25

de herbeoordeling is. Dat maakt het mogelijk om anders om te gaan met
achterstanden, als die er zijn. Mevrouw Tanamal sprak daar ook over. Het
UWV kan dan zeggen: we hebben nu een heel grote achterstand, dus we
sturen een gedeelte naar het WERKbedrijf of we schrijven deze mensen af.
Dat lijkt mij niet goed. Je moet mensen niet afschrijven. Iedereen die een
herstelprognose heeft, moet je zien.
Mevrouw Nijkerken-de Haan (VVD):
Misschien kan de Minister hier straks ook nog even op ingaan, want ik
vind dit wel een punt.
De heer Pieter Heerma (CDA):
In 2011 is er, onder Henk Kamp, een beleidswijziging geweest, waarin met
de herkeuringen wel het nodige is gewijzigd. Ik wil echter terug naar de
vraag die collega Van Weyenberg net stelde. In de beantwoording van de
vragen die mevrouw Schut half augustus heeft gesteld naar aanleiding
van de berichtgeving in Trouw over die 150.000 onterechte uitkeringen,
heeft de Minister heel duidelijk aangegeven dat een herbeoordeling wordt
ingepland voor iedere nieuwe WIA-gerechtigde die op het moment van
beoordeling medisch gezien geen arbeidsvermogen heeft, maar dat in de
toekomst wel kan verwachten. Dit klopt niet met de onderzoeksgegevens
en de informatie die mevrouw Schut gebruikt. De dagelijkse praktijk van
de herbeoordeling is niet conform het antwoord dat de Minister op haar
vraag heeft gegeven.
Mevrouw Schut-Welkzijn (VVD):
Het wordt nu een soort welles-nietesdiscussie. Het is ook aan de Minister
om hier antwoord op te geven. Ik weet in ieder geval dat de herbeoordeling niet wordt uitgevoerd en dat prioriteit wordt gegeven aan de
vraaggestuurde beoordelingen. Dat staat in de beantwoording van de
vragen. Er staat letterlijk in de tekst: de vraaggestuurde herbeoordelingen
krijgen altijd prioriteit boven de professionele herbeoordelingen. De
professionele herbeoordelingen, die het meest effectief zijn, hebben dus
geen prioriteit. De boodschap die we hieruit moeten meenemen, is dat we
moeten doen wat het meest effectief is. Als de professionele herbeoordelingen het meest effectief zijn, moeten we daarop inzetten.
De heer Pieter Heerma (CDA):
Mevrouw Schut startte haar verhaal met twee voorbeelden. Misschien
spreekt het voorbeeld van die negen maanden en die zeven jaar nog wel
het meest tot de verbeelding. Het is altijd lastig om te veel over individuele casuïstiek te praten, maar zegt mevrouw Schut nu dat het sneller
was gebeurd als hier sprake was geweest van een werkgever die wel aan
de bel had getrokken, als de persoon dus op een ander plekje verzekerd
was geweest, even los van de individuele casus? Zegt zij dat de WGA te
lang duurt doordat de professionele herbeoordeling wordt uitgesteld
doordat verzekeraars en werkgevers in andere casussen wel het
piepsysteem aanzetten?
Mevrouw Schut-Welkzijn (VVD):
Ja, daar ben ik het mee eens. Dat denk ik ook. Als het voorstel van de
verzekeringsarts was gevolgd, was zo iemand ook gevolgd en eerder
gezien. Het is dus tweeërlei: niet alleen de werkgever, maar ook de
verzekeringsarts zou dit kunnen volgen. In dit geval had die arts namelijk
voorgesteld om iemand na negen maanden weer te zien.
Hiermee sluit ik het kopje «herbeoordelingen» af en ga ik verder met de
gewenningsbijdrage.
De heer Ulenbelt (SP):

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, 33 770, nr. 5

26

Mevrouw Schut is dus uit op een wetswijziging. Er moet een haakje
komen. Hoe zou die tekst luiden en wat zou er dan vervolgens in lagere
regelgeving precies geregeld moeten worden? Dat staat immers in de
nota naar aanleiding van het verslag.
Mevrouw Schut-Welkzijn (VVD):
Ik heb bewust niet gekozen voor een initiatiefwet maar voor een nota,
omdat dit ontzettend ingewikkelde regelgeving vergt. Ik wil die niet
gedetailleerd vastleggen zonder dat ik zeker weet dat ik het juiste
opschrijf. Wat ik in ieder geval zou willen, is dat er een wettelijk haakje
komt op basis waarvan een herbeoordeling plaatsvindt. Het zou in eerste
instantie een professionele herbeoordeling moeten zijn op basis van de
herstelprognose die is gesteld bij de initiële claimbeoordeling. De
frequentie moet afhangen van de persoon, van het individu. Dat moet dus
maatwerk zijn. Ik zou willen vastleggen dat iedereen aan het eind van zijn
herstelprognose – het moment waarop volgens de arts de behandeling is
voltooid en kan worden bekeken wat het resultaat van die behandeling is
– wordt beoordeeld. Als we daar nu eens mee beginnen, hebben we een
hele slag gemaakt.
De heer Ulenbelt (SP):
Op dit moment hebben mensen al de plicht om als er iets verandert in
hun gezondheidssituatie, dat aan te geven. De werkgever kan om
herbeoordelingen vragen. Anderen kunnen dat ook. Wat is dan het nut
van het haakje? Wie moet er dan aan dat haakje worden opgehangen?
Mevrouw Schut-Welkzijn (VVD):
Ik wil niemand aan haakjes ophangen, maar ik zou wel willen dat er
eenduidigheid is in het beleid ten aanzien van beoordelingen en herbeoordelingen in het algemeen. Nu worden mensen die arbeidsongeschiktheid
zijn en die zelf niets van zich laten horen of zelf met hun ziekte worstelen,
helemaal niet gevolgd. Zij worden niet gezien en eigenlijk aan hun lot
overgelaten. In de antwoorden die ik heb rondgestuurd, staat zelfs dat het
de verwachting is dat het verblijf in de WGA op een gegeven moment
dertien jaar wordt. Dat kan toch niet de bedoeling zijn? Ik vind in ieder
geval dat mensen moeten worden gevolgd en dat ze moeten worden
gezien als ze hersteld zijn. Je zit alleen maar in de WGA als je kans op
herstel hebt. Het is een tussenstation, en geen eindstation. Dat moeten we
ook vooral zo houden.
Ik ga nu over naar de gewenningsbijdrage. De heer Heerma, de heer Van
Weyenberg en mevrouw Tanamal hebben gevraagd: is een periode van
twee jaar gewenningsbijdrage in het kader van de re-integratie te lang of
hanteert de VVD het principe dat er geen verschil zou moeten bestaan? Ik
wil allereerst opmerken dat de WGA geen sociale uitkering is, zoals de
bijstand dat wel is. Het is een werknemersverzekering. De uitkering die
iemand krijgt, is gebaseerd op de mate van arbeidsongeschiktheid.
Daarom stel ik in eerste instantie voor om de twee termijnen die er zijn –
twee maanden en twee jaar – gelijk te trekken. Elk voorstel dat leidt tot
een snellere re-integratie van mensen, heeft mijn steun. Onderzoek geeft
aan dat bij iemand die gedeeltelijk hersteld is en aan het re-integreren is
naar werk, de kans dat hij volledig herstelt, 74% is. Daarom vind ik dat je
niet twee jaar moet wachten met zowel de re-integratieplicht als de
sollicitatieplicht van mensen die deels arbeidsongeschiktheid zijn. Nu
duurt het twee jaar voordat iemand aan zijn verplichtingen wordt
gehouden in de re-integratie. Dat vind ik een gemiste kans. Dan vergroot
je eigenlijk de afstand tot de arbeidsmarkt.
De heer Pieter Heerma (CDA):
Dit antwoord is me toch iets te ambigu. Beide argumenten lijken door
elkaar heen te lopen. Dit vraagstuk is bij de Minister neergelegd, dus ik

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, 33 770, nr. 5

27

ben ook benieuwd naar zijn beoordeling. Mijn vraag was juist heel
expliciet. Het is onrechtvaardig om gelijke gevallen ongelijk te behandelen, maar het is ook onrechtvaardig om ongelijke gevallen gelijk te
behandelen. Dat moet een liberaal aanspreken.
De vraag is hier echter of het nu naar de mening van de indienster gelijke
gevallen zijn. Kun je van iemand die volledig maar niet duurzaam
arbeidsongeschikt is in alle gevallen zeggen dat het hetzelfde is of je naar
80–35 gaat of naar – 35? Of zit hier wel een verschil tussen maar is de
vraag aan de orde of dat verschil zo groot is dat dat het gat tussen twee
maanden en twee jaar rechtvaardigt? Laat ik daar ook eerlijk over zijn. Ik
vind het ongelijke gevallen, dus een betoog dat we dit maar gelijk moeten
schakelen omdat het anders onrechtvaardig is, voelt voor mij en voor mijn
fractie ook als onrechtvaardig. Maar over de discussie of het gat tussen
twee maanden en twee jaar wel erg lang is en of dat twee jaar mogelijk
succesvolle re-integratie in de weg staat, zou ik nog wel een boom over
willen opzetten.
Mevrouw Schut-Welkzijn (VVD):
Ik heb hier een heel lang voorbeeld dat ik niet zal opnoemen. Het gaat
erom dat er een groot verschil is als je WGA 80–100 bent en als je volledig
herstelt. Dan krijg je maar twee maanden een gewenningsbijdrage. Als je
bijvoorbeeld 80–100 bent en je gaat naar de gedeeltelijk arbeidsongeschikte groep of als je bijvoorbeeld binnen de arbeidsongeschikte groep
van 70% naar 40% arbeidsgeschiktheid gaat, dan kun je dus in die
gevallen twee jaar wennen aan je nieuwe uitkering. De vraag is dus of het
verstandig is dat je mensen van wie is vastgesteld dat ze meer kunnen zo
lang laat wennen aan een nieuwe uitkering. Ik ben het met de heer
Heerma eens dat het inderdaad niet volledig gelijke gevallen zijn maar dat
je dus wel, ook als we vaker gaan herbeoordelen, de prikkel zo moet
inrichten dat mensen ook geneigd zijn die verhoogde verdiencapaciteit te
benutten. Wanneer je ze twee jaar laat wennen aan hun oude uitkering,
waardoor je ze dus ook niet verplicht om te werken voor het deel dat ze
kunnen werken of om te zoeken naar werk door een
re-integratieverplichting, is het de vraag of dat niet veel te lang is. We
kunnen daarover discussiëren Ik heb gezegd dat we dit moeten gelijktrekken als het een of twee maanden is; dan zou het ander ook twee
maanden moeten zijn. Theoretisch klopt dat natuurlijk, het is geen sociale
uitkering maar een werknemersverzekering, maar ik kan er wel inkomen
als de heer Heerma zegt dat je daarin misschien een gulden middenweg
moet zoeken. Ik sta open voor alle oplossingen die daartoe worden
gevonden.
De heer Pieter Heerma (CDA):
Ik twijfel of het theoretisch klopt. Nogmaals, voor ongelijke gevallen
ongelijk beoordelen kan er een rechtvaardiging zijn en daar is ook voor
gekozen. Helemaal niets kunnen maar niet duurzaam of wel iets kunnen,
is wel degelijk iets anders dan heel veel kunnen. Er kan een rechtvaardiging voor zijn dat je daar verschillend mee omgaat. Nogmaals, ik zou
veel meer warmte voelen voor het pleidooi om te kijken naar wat effectief
is. Het kan zijn dat die periode van twee jaar zo lang is dat die in de weg
staat voor mensen om er de nadruk op te leggen wat zij wel kunnen, om
het beste uit zichzelf te halen en aan de slag te komen. Het kan zijn dat je
na die twee jaar de conclusie moet trekken dat als we de prikkels eerder
hadden ingebouwd, de kans op succes groter was geweest. Dat vind ik
vruchtbaarder dan hier in een welles-nietesdiscussie terechtkomen of de
gevallen nu gelijk zijn of niet. Want volgens mij zit er wel degelijk een
verschil tussen situatie A van twee maanden en situatie B van twee jaar.
Mevrouw Schut-Welkzijn (VVD):

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, 33 770, nr. 5

28

Als ik het zo hoor, vindt de heer Heerma ook dat we mensen zo veel
mogelijk moeten activeren naar werk en dat twee jaar dan misschien een
heel lange termijn is maar dat we niet mensen die alles weer kunnen
enerzijds en mensen die gedeeltelijk arbeidsongeschikt en gedeeltelijk
hersteld zijn anderzijds gelijk moeten behandelen. Ik kan me er iets bij
voorstellen dat de heer Heerma er zo over denkt. Ik houd echter staande
dat twee jaar heel lang is. Als iemand al twee jaar ziek is geweest en
vervolgens is herbeoordeeld, hopelijk na twee jaar, dan geldt: hoe langer
je wacht met meer re-integratie en de verplichtingen die daarbij horen,
hoe groter de afstand tot de arbeidsmarkt. Ik denk dat we dat delen. Ik ben
voor alle oplossingen die bijdragen tot het verkleinen van de afstand tot
de arbeidsmarkt.
Voorzitter. We gaan verder met vragen van de heer Van Weyenberg en de
heer Heerma over de effectieve sollicitatieplicht. Welke concrete maatregelen stellen we voor? Welke omvang heeft de sollicitatieplicht? Is hij er
niet al? Ja, hij is er op papier al en komt ook voor in de wet. De sollicitatieplicht voor het deel dat je arbeidsgeschikt bent is echter helemaal niet
uitgevoerd in beleidsregels bij het UWV. Ik kwam op dit idee toen ik op
bezoek was bij het UWV WERKbedrijf. Een medewerker ging mij uitleggen
hoe de WIA in elkaar stak. Ze sloegen daar de hele sollicitatieplicht over,
omdat ze dachten dat er alleen een re-integratieplicht was. Kort gezegd
houdt de effectieve sollicitatieplicht voor mij in: solliciteren, werken voor
zover je dat kunt en gangbaar werk accepteren binnen je mogelijkheden.
Ik zeg er expliciet bij dat ik wel wil dat rekening wordt gehouden met de
beperkingen. Zoals «gangbare arbeid» nu is omschreven, wordt er ook
rekening gehouden met de beperkingen die er zijn. Mijn doel hierbij is dus
om iets wat op papier staat, meer de praktijk te laten zijn.
De heer Ulenbelt en de heer Van Weyenberg hebben gevraagd wat ik vind
van de wijze waarop de Landelijke Cliëntenraad op mijn voorstel heeft
gereageerd. Ik heb uitgebreid met de Landelijke Cliëntenraad gesproken.
Hij steunt mijn voorstel om mensen intensiever te volgen, zodat ze niet
verwaarloosd worden en in de steek worden gelaten. Een aantal dingen
zien wij anders. Ik ervaar als positief – dat heb ik eerder in mijn inbreng
gezegd – dat de Landelijke Cliëntenraad voorstellen doet om bij bijvoorbeeld psychische klachten te kijken naar individuele plaatsing en steun,
IPS. Daarover heeft de LCR mij heel veel informatie toegestuurd en het
lijkt mij – maar ik ben geen arts of deskundige op dit terrein – een nieuwe,
evidence-based manier van het effectief re-integreren van mensen met
psychische klachten. Het lijkt mij dat je het schaarse re-integratiegeld dan
daarvoor moet bestemmen.
Negatief vind ik dat de Landelijke Cliëntenraad zegt dat je automatisch
naar de IVA moet als je na vier jaar nog niet bent herbeoordeeld. Dat is
een manier van mensen afschrijven die ik niet deel en die ik ook niet zou
voorstaan. De LCR gaat eigenlijk uit van inkomenszekerheid, re-integratie
en het ondersteunen van participatie. We hebben bij eerdere herbeoordelingsacties echter gezien dat een verlaging van de uitkering en tegelijkertijd een sterke re-integratie naar werk juist leidde tot meer werkhervatting. Daar scheiden onze wegen dus, maar de LCR doet zeker een
aantal voorstellen voor re-integratie die ik van harte kan aanbevelen.
De Landelijke Cliëntenraad heeft ook nog voorgesteld om een terugnameverplichting in te voeren voor de eigenrisicodrager. Dat lijkt mij
persoonlijk geen goed idee. Er ontstaat dan een kloof tussen de mogelijkheden van arbeidsongeschikten wier werkgever eigenrisicodrager is en
degenen die bij het UWV zijn verzekerd of die geen werkgever hadden,
zoals alle vangnetters die nu in dezelfde regeling meelopen. Het lijkt mij
dus geen goed idee en het lijkt mij ook niet dat het bijdraagt tot het
verlagen van de werkgeverslasten.
Dan kom ik volgens mij toe aan de beantwoording van de laatste vraag,
maar ik hoor het graag als ik dingen heb gemist, want het is een hele klus
om eenieders vragen te beantwoorden. Die vraag gaat over het level

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, 33 770, nr. 5

29

playing field en mijn voorstel om de IVA onder te brengen in het duale
hybride stelsel. Ik verwijs naar wat ik heb gehoord van het Actuarieel
Genootschap. Als je dat doet en de langdurige arbeidsongeschiktheid
meeverzekert in het hybride stelsel, dan kies je voor een van beide opties.
Je wordt eigenrisicodrager en dan kies je voor het zelf op kapitaaldekkingsbasis bekostigen van zowel de IVA als de WGA. Of je doet het via het
UVW en dan verzeker je het publiek. Dit voorstel om de IVA onder te
brengen in het hybride stelsel heeft geen financiële gevolgen, noch voor
de overheid, noch voor de mensen. De rechten die mensen hebben op
een langdurige arbeidsongeschiktheidsuitkering blijven gelijk. De IVA
wordt nu al betaald door de werkgevers via de collectieve premies die zij
aan het UWV betalen. Voor werkgevers maakt het niet uit, omdat zij zowel
de IVA collectief financieren als de WGA individueel. Het gaat erom dat de
werkgever geen prikkel heeft om te zeggen: ik wil graag een herbeoordeling, want ik wil dat mijn werknemer wordt gekeurd zodat hij de IVA
ingaat en ik de lasten op het collectief kan afwentelen. Evenmin moet het
UWV een prikkel hebben om te zeggen: ik wil zo min mogelijk mensen
herkeuren, want ik wil niet dat zij naar de IVA doorstromen. Om die prikkel
weg te halen, zou het onder het duale stelsel brengen van de IVA een
oplossing kunnen zijn.
Voorzitter. Als er geen verdere vragen zijn, sluit ik hiermee mijn eerste
termijn af.
De heer Ulenbelt (SP):
Ik heb een vraag over het volgende. Het Verbond van Verzekeraars wijst
erop dat als een bedrijfsarts of een arboarts de beoordeling doet, hij het
UWV-dossier nodig heeft. Dan zijn er allerlei privacy-problemen. Daar
hebt u nog geen reactie op gegeven.
Mevrouw Schut-Welkzijn (VVD):
Ik dacht het wel, maar die was dan in ieder geval niet duidelijk voor u. Er
wordt een tekort aan verzekeringsartsen geconstateerd. Hoe kun je dat
oplossen door de inzet van bedrijfsartsen? Veel bedrijfsartsen zijn ook
verzekeringsarts. De privacy zou geborgd kunnen worden, want de
bedrijfsarts ziet vaak de arbeidsongeschikte nog als deze contact heeft
met zijn oude werkgever. Als het gaat om een verzoek van een werkgever
om een herbeoordeling, bereidt de bedrijfsarts nu al het hele dossiers van
de werknemer voor de verzekeringsarts voor. Hij stuurt dus zijn dossier
naar de verzekeringsarts en niet andersom. Ik zeg dan: als je toch
schaarste hebt, laat dan de lasten minder worden door de bedrijfsarts het
hele dossier te laten voorbereiden. Dan heb je minder tijd nodig van de
verzekeringsarts. Volgens mij kan dat gewoon met waarborging van de
privacy.
De heer Ulenbelt (SP):
Waarom maakt het Verbond van Verzekeraars zich daar dan zorgen over?
Bovendien is wat u zegt, feitelijk niet correct. Wij hebben het over een
arbeidsongeschikte die geen relatie meer heeft met het bedrijf en dus ook
geen dossier meer opbouwt bij de bedrijfsarts. Bij de herbeoordeling
moet het dossier van het UWV naar de bedrijfsarts. Daarover zegt het
Verbond van Verzekeraars dat er privacyproblemen zijn. D66 stelde de
vraag ook. U geeft geen andere oplossing dan «het moet geborgd
worden». Dat was in het verleden ook al de bedoeling, maar dat is
helemaal misgegaan, rond verzuimbegeleiding en de hele bliksemse boel.
Als u mij het antwoord niet geeft, wat is dan uw antwoord aan het
Verbond van Verzekeraars op de vraag hoe een en ander geborgd gaat
worden? Moet het anders worden geregeld in de wet, of niet?
Mevrouw Schut-Welkzijn (VVD):

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, 33 770, nr. 5

30

Ik heb gezien dat verzekeraars die bij bedrijven diensten hebben
ingehuurd ten behoeve van de re-integratie van arbeidsongeschikten, dus
van mensen die volledig of gedeeltelijk arbeidsongeschikt zijn, maar
langzaamaan worden gere-integreerd, nog wel regelmatig contact hebben
met een bedrijfsarts. Die is dan ingehuurd ofwel door de werkgever, ofwel
door de verzekeraar. Daar heb ik het voorbeeld van dat een herbeoordeling, als die al plaatsvindt, wordt voorbereid door die arts. Ik heb daar
toen dezelfde vraag gesteld en kreeg daarop te horen: wij krijgen geen
gegevens van het UWV, het gaat andersom. Mocht dat in de praktijk
anders blijken te zijn, dan begrijp ik het punt van de heer Ulenbelt goed.
Dan lijkt het mij goed om de vraag aan de Minister voor te leggen of dat
inderdaad het geval is. Mij is niet bekend dat dit een probleem zou zijn,
omdat het juist andersom werkt. De informatie gaat vanuit de bedrijfsarts
naar het UWV en niet andersom.
De heer Pieter Heerma (CDA):
Ik heb een vraag omdat mevrouw Schut aangeeft dat ze bijna aan het
einde van haar eerste termijn is. Het kost een hoop tijd om een initiatiefnota op te stellen. Die nota ligt er soms al een tijd en wordt daarom op
sommige punten ingehaald door de realiteit. Een aantal van de punten die
in de initiatiefnota staan, zijn niet meer actueel, omdat we inmiddels
stappen verder zijn. Ik noem bijvoorbeeld het hybride stelsel. In haar
antwoord in eerste termijn op vragen die gesteld zijn door verschillende
fracties lijkt mevrouw Schut mee te bewegen naar de uitspraak dat er ook
andere antwoorden mogelijk zijn dan die er in de initiatiefnota staan. Haar
antwoorden gingen in de richting: we delen de zorg, maar de oplossing
kan ook ergens anders vandaan komen. We hebben het hier wel degelijk
over een initiatiefnota en ik hoor ter afsluiting van de eerste termijn van
mevrouw Schut graag welke voorstellen nu echt staan. Welke concrete
punten vraagt zij als schrijver van die initiatiefnota van het kabinet? Straks
gaat de Minister zijn visie geven. Dan lijkt het mij goed dat mevrouw
Schut even opsomt welke voorstellen zij concreet als initiatiefneemster wil
doen aan de Kamer en aan het kabinet.
De voorzitter:
Mevrouw Schut. Een mooie vraag, lijkt mij, al mag ik geen waardeoordeel
geven als voorzitter.
Mevrouw Schut-Welkzijn (VVD):
Zeker een mooie vraag. Het allerbelangrijkst vind ik dat de achterstanden
die er nu zijn in de herbeoordelingen en die ertoe leiden dat mensen
jarenlang aan hun lot worden overgelaten, worden weggenomen. Dat lijkt
mij prioriteit nummer een. Dat staat even los van de wettelijke verankering, maar als je ergens moet beginnen, is het daar wel. Mensen
moeten zekerheid krijgen.
Ten tweede zou ik op de lange termijn willen dat er voor de toekomst
wordt vastgelegd – of dat nu in de wet moet of dat het in het beleid
dusdanig wordt verankerd dat het er stevig staat – dat er moet worden
herbeoordeeld op basis van de herstelprognose in het begin. Die WGA is
immers een tussenstation en geen eindstation, dus je zult uiteindelijk
mensen op basis van de herstelprognose moeten volgen en dat moet
leiden tot de eindconclusie of iemand nu hersteld is of nog deels
arbeidsongeschikt of dat die naar de IVA toe moet. Wij moeten het
stuwmeer van mensen die in de WGA 80–100 zitten, dat nu veel groter is,
verkleinen, omdat zij daar niet in thuishoren. Mijn concrete voorstel is om
voor een wettelijke verankering voor de toekomst te zorgen, zodat
iedereen aan het eind van de herstelprognose beoordeeld wordt. Dat kan
ook vaker het geval zijn. Het is ook geen wet van Meden en Perzen, maar
moet op basis van maatwerk gebeuren. Dat is het tweede voorstel.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, 33 770, nr. 5

31

Met betrekking tot de gewenningsbijdrage zijn de heer Heerma en ik het
niet helemaal eens over de twee maanden. Ik denk dat je die termijnen
gelijk zou moeten trekken omdat dit geen sociale verzekering, maar een
werknemersverzekering is. Als dit voorstel geen draagvlak heeft, kan ik
mij heel goed voorstellen dat je wel een beweging maakt en de termijn
van twee jaar verkort, zodat je het proces van re-integratie eerder op gang
brengt. Het gaat mij om die beweging.
Ik zou willen dat de effectieve sollicitatieplicht werd vormgegeven in
regels en dus uitvoering kreeg, want als wij vaker herbeoordelen, zullen
mensen ook sneller geheel of gedeeltelijk hersteld zijn. Dan is het juist
zaak om dat op te volgen door mensen te stimuleren om meer te werken
op het moment dat ze daartoe in staat zijn.
Dat zijn eigenlijk de hoofdpunten. Ik wil tot slot nog wel wat dingen
zeggen, als ik daartoe de gelegenheid heb, maar misschien wil de heer
Heerma eerst nog reageren.
De heer Pieter Heerma (CDA):
Ik heb het idee dat mevrouw Schut in antwoord op mijn vraag een groot
deel van haar bijdrage in eerste termijn heeft samengevat, maar we zitten
hier niet in een algemeen overleg over arbeidsongeschiktheid. We zitten
hier in een overleg over een initiatiefnota. In de initiatiefnota staat een
aantal concrete voorstellen, terwijl mevrouw Schut nu een wat
algemenere lijn schetst. Zij zegt: we moeten iets doen aan die achterstanden, of dat nou wettelijk is of niet. Zou mevrouw Schut toch iets
puntiger kunnen ingaan op mijn concrete vragen? Volgens mij was de
nota op een paar punten vrij expliciet. Ik snap dat mevrouw Schut denkt
dat zij, de Kamer gehoord hebbend, niet alle steun heeft, maar wat zou zij
concreet, punt voor punt, van de Minister willen? Welke beweging wil zij
van hem op een onderwerp dat zij belangrijk genoeg vindt om er een nota
over te schrijven?
Mevrouw Schut-Welkzijn (VVD):
Volgens mij gaat het bij een initiatiefnota als volgt. Ik heb de nota
ingediend en een verslag gemaakt, maar uiteindelijk beslist de Kamer
welke van die voorstellen in moties worden vervat en uiteindelijk tot een
meerderheid leiden. Ik heb aangegeven waar mijn prioriteiten liggen. Ik
zie ook dat wij in de realiteit te maken hebben met voortschrijdend inzicht.
Ik herhaal mezelf, maar allereerst lijkt het mij dus relevant dat we de
opgebouwde achterstanden weer inhalen. Tegelijkertijd moeten wij
borgen dat er wordt herbeoordeeld op basis van de herstelprognose die
de verzekeringsarts in het begin stelt. Het liefst wil ik een wettelijke
borging, maar als het op een andere manier kan, hoor ik dat ook graag.
Welke termijn daaraan gekoppeld is, vind ik iets voor de uitvoering. Het
moet maatwerk zijn op basis van de herstelprognose. Verder wil ik een
slag maken op het gebied van de gewenningsbijdrage. Ik wil in ieder
geval dat die termijn van twee jaar wordt verlaagd. Het liefst zou ik zien
dat het twee maanden werd, maar als daarvoor geen meerderheid is, zou
ik in ieder geval willen dat de termijn verlaagd werd om re-integratie te
bevorderen. Het vierde punt is dat de sollicitatieplicht die er op papier is,
wordt uitgewerkt in beleidsregels. Dat zijn de voorstellen die ik heb
gedaan en die nu gepreciseerd zijn.
De voorzitter:
Dank u wel. Wij gaan nu naar uw slot toe, zo begreep ik. Ga uw gang!
Mevrouw Schut-Welkzijn (VVD):
Ik wil heel even aangeven waarom ik dit nu doe. Ieder van ons heeft wel
iemand in zijn midden voor wie hij de arbeidsongeschiktheidsvoorzieningen in Nederland wil behouden. Het gaat om mensen die ons dierbaar
zijn en die ooit werkten, maar die dat door ziekte nooit meer kunnen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, 33 770, nr. 5

32

Daarom wil ik en velen met mij ervoor zorgen dat dit vangnet voor de
toekomst behouden blijft. Dat kan alleen door de arbeidsongeschiktheidsvoorzieningen die wij zo mooi hebben georganiseerd in Nederland,
exclusief te houden voor hen die echt niet zonder kunnen.
De voorzitter:
Daarmee zijn wij aan het eind van de beantwoording door de initiatiefneemster. Ik kijk naar de Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid,
want ook aan hem is een aantal vragen gesteld. Ik geef hem graag de
gelegenheid om die te beantwoorden.
Minister Asscher:
Voorzitter. In de eerste plaats wil ik mij aansluiten bij de Kamerleden en
mijn dank uitspreken aan mevrouw Schut-Welkzijn voor het vele werk dat
zij gedurende een reeks jaren verzet heeft om tot deze nota te komen. Het
is heel mooi als dit soort discussies in de Kamer zelf op gang worden
gebracht. Dat betekent wel dat mijn rol vandaag ietsje anders is dan in
een regulier AO. Ik ga mij dus iets terughoudender opstellen dan normaal
en zal de vragen beantwoorden.
In zijn algemeenheid vind ik het vanzelfsprekend, met mevrouw SchutWelkzijn, belangrijk dat het arbeidsongeschiktheidsstelsel activerend is en
blijft. De huidige wetgeving van de WIA is daar zo goed mogelijk op
ingericht. Het blijft belangrijk om van tijd tot tijd de regelgeving en het
daaruit voortvloeiende beleid te toetsen en daarover te discussiëren. In
eerste termijn heeft de Kamer veel vragen gesteld over de berichtgeving
in Trouw en de cijfers die daarin gepresenteerd zijn, al dan niet gebaseerd
op openbare bronnen. Ik deel op zichzelf met de Kamer dat die cijfers als
je ze zo leest niet geruststellend zijn, maar ik kan pas cijfers overleggen als
ik die stukken echt gedragen naar de Kamer toe kan doen komen. Ik snap
heel goed dat daar behoefte aan is. Ik denk dat ik dat beeld in oktober kan
verschaffen. Dat betekent dat ik nu niet ga speculeren op de mogelijke
oorzaken van, gevolgen voor of de omvang van de gesignaleerde
achterstanden.
Dan kom ik bij de vraag van de D66-fractie of ik een indicatie heb van
hoeveel mensen in de WGA eigenlijk in de IVA thuis zouden horen. Dat is
een belangrijke vraag in het kader van deze notitie van mevrouw Schut.
Dat weet ik niet precies. Ik weet wel dat ik niet wil dat wij mensen te snel
afschrijven. Een IVA-indicatie moet alleen al daarom niet lichtzinnig
worden afgegeven, maar het is ook belangrijk om dat niet naar de andere
kant te laten doorslaan. Daar verwijzen de heer Van Weyenberg en
mevrouw Schut ook naar. Ik wil dus met het UWV bekijken of het huidige
duurzaamheidscriterium verbeterd zou kunnen worden.
De D66-fractie vraagt of het klopt dat iedereen met medisch 80–100
herbeoordeeld wordt. Dat klopt. Dat is de afspraak van 2011. Hoe zit het
dan met de achterstanden? Wij hebben die nieuwe afspraken gemaakt in
2010. Het klopt dat iedereen die medisch gezien geen arbeidscapaciteit
heeft en volgens de afspraken een herbeoordeling moet krijgen, wordt
ingepland. Het UWV heeft laten weten meer herbeoordelingen uit te
voeren dan eerder was afgesproken. Dit jaar zijn dat er naar schatting zo’n
30.000 voor de WGA. Of dat voldoende is om achterstanden in te lopen,
hoop ik spoedig van het UWV te horen. Dat zal ik meenemen in de brief
die ik in oktober stuur. Dus ja, het is beleid dat iedereen met 80–100
medisch een herbeoordeling krijgt ingepland. Hoever wij daar nu mee
staan en of dat in de uitvoering voldoende wordt waargemaakt, laat ik
uitzoeken. Dat is overigens belangrijk omdat ook onderdeel van die
afspraken was dat iedereen na vijf jaar een herbeoordeling zou krijgen.
Dat betekent dat het contingent mensen uit 2011 in 2016 in ieder geval
gezien zal worden. Het is dus niet zo dat mensen die bij deze categorie
horen, eindeloos zonder zo’n herbeoordeling in de WGA kunnen blijven.
Na vijf jaar volgt in ieder geval een herbeoordeling.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, 33 770, nr. 5

33

Dan heeft de VVD-fractie gevraagd wat ik vind van taakherschikking bij
herbeoordeling. Ik denk dat het een goed idee is om te bekijken of taken
zo kunnen worden herschikt dat herbeoordelingen efficiënter kunnen
worden ingericht. Het UWV heeft bijvoorbeeld al een convenant met het
Verbond van Verzekeraars. Bij een aanvraag tot herbeoordeling is al een
stuk voorwerk gedaan van de zijde van de verzekeraar. Ik ben graag bereid
om met het UWV te bespreken of we daarmee verder kunnen komen. Ik
ben het eens met de sprekers die zeggen dat je, als je een effectievere en
efficiëntere herbeoordeling organiseert, met dezelfde capaciteit meer
mensen kunt helpen. Of de oplossing het aanstellen van medisch
secretaresses is, weet ik niet. Dat zou ik nader moeten bekijken. Het is
mogelijk, maar zoals de heer Heerma net in het interruptiedebatje zei, wil
ik dan iets meer onderbouwing zien om te kunnen beoordelen of dat
inderdaad het geval is.
De heer Van Weyenberg (D66):
De Minister deed net een toezegging over waar hij in oktober mee komt.
Dat is op relatief korte termijn. Wellicht is dan ook die omineuze studie
beschikbaar waarvan we niet weten wat de status exact is. Is de Minister
ook bereid om dit punt van het meer halen uit de beschikbare capaciteit
daarin een plek te geven? Ik proefde breed in de Kamer het idee dat er
wellicht meer kon. Neemt de Minister dit punt mee in de brief? Mag ik dat
concluderen?
Minister Asscher:
Ik wilde een toezegging doen om ernaar te kijken, maar ik denk niet dat dit
volgende maand al zover is. Ik wil het goed bekijken. Als we eruit zijn en
het wat oplevert, zal ik niet schromen. Er is nu heel veel discussie over
cijfers en UWV. Er verschijnen allerlei artikelen over. Dat geeft een
onrustig beeld. Ik wil proberen om de Kamer hierover goed te informeren,
in één keer. Anders komen we steeds weer te spreken – eigenlijk gebeurde
dat in de eerste termijn al – over informatie waarvan de status niet helder
is. Dat wil ik in oktober opgehelderd hebben. Daar heeft de Kamer ook
recht op, denk ik. Natuurlijk is dat ook van belang voor deze discussie.
Vervolgens kwam ik op de meer inhoudelijke bespreking van de
voorstellen tot verbetering. Dit vind ik een logische. Kunnen we door
taken anders te organiseren met de beperkte capaciteit van verzekeringsartsen die we hebben meer herbeoordelingen doen of de herbeoordelingen zelf efficiënter inrichten en daardoor goedkoper maken? Daarvoor
sta ik zeker open. U moet mijn uitspraak zien als een toezegging dat ik
daarnaar wil kijken. Of dat moet via medisch secretaresses? Misschien
wel, misschien niet. Ik heb dat niet in oktober gereed. Daar moeten we
goed naar kijken, dat moeten we goed tegen het licht houden. Ik zal hierop
terugkomen bij de Kamer.
De heer Van Weyenberg (D66):
Ik hoor de Minister zeggen dat de basisvraag over taakdelegatie of hoe je
het ook noemt serieus verkend moet worden. Dat vind ik wel een
toezegging. Heeft hij enig idee wanneer hij daarover iets kan zeggen?
Minister Asscher:
Ik kan in de oktoberbrief een indicatie opnemen. Is dat een idee?
De voorzitter:
Dat lijkt me goed.
De heer Pieter Heerma (CDA):
Bij dit laatste punt wil ik graag aanhaken. Op basis van de initiatiefnota
komen er vragen als «vindt de Kamer dit wel of vindt de Kamer dit niet».
De samenvatting van mevrouw Schut van zojuist, zeker wat die eerste

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, 33 770, nr. 5

34

twee punten betreft, gaat sterk over «goed tegen het licht houden of het
systeem wel doet wat het moet doen en bekijken hoe achterstanden
kunnen worden ingelopen». De Kamer vraagt zich af of er wel voldoende
capaciteit is voor die professionele herbeoordeling. Ik zou het een goede
zaak vinden als de Minister ons in oktober goed inzicht verschaft in de
vraag hoe groot de problemen zijn en waar die liggen. Dat hij dan nog
geen totaaloplossing heeft, vind ik te billijken. Maar enige indicatie van
«hier en daar denk ik aan» en «op deze termijn kan ik jullie daarover
informeren» zou ik wel waarderen. Anders wordt het wel erg op de lange
baan geschoven. Volgens mij kan die inschatting wel in oktober gegeven
worden.
Minister Asscher:
Het is ook hoe ik tracht om te gaan met deze initiatiefnota. Straks zal
blijken dat ik het niet eens ben met alle voorgestelde oplossingen, maar
dat ik het wel van belang vind om te bezien hoe je een stelsel waarvan ik
net als mevrouw Schut vind dat het een belangrijke verworvenheid is voor
Nederland, verder verbetert. Ik wil nu in mijn rol van adviseur van de
Kamer reageren, maar ik wil ook laten zien dat ik met het onderwerp
serieus aan het werk wil, al ben ik het niet eens met alle oplossingsrichtingen van mevrouw Schut. Dat kan ook een functie zijn van zo’n
bespreking. Dus in die zin wil ik daar graag op terugkomen, zij het dat ik
voorzichtig ben met beloven dat ik in oktober een beeld heb van hoe dat
zou kunnen met taakherschikking, want dat weet ik nog niet. Ik denk
echter dat het goed aansluit bij het verzoek van de heer Heerma.
De Partij van de Arbeid vroeg of een publiek verzekerde werkgever ook
een herbeoordeling mag aanvragen voor zijn ex-werknemer. Een
werkgever of een voormalig werkgever kan een herbeoordeling
aanvragen. Er is geen onderscheid tussen de eigenrisicodragers voor de
WGA en de publiek verzekerde werkgevers. In beide gevallen zijn ze door
de premies die ze betalen immers belanghebbende bij een WIA-uitkering.
Als een werkgever een herbeoordeling aanvraagt, moet hij wel onderbouwen waarom hij denkt dat er aanleiding is voor zo’n herbeoordeling.
Vervolgens mag een werknemer die niet zomaar weigeren.
Mevrouw Tanamal (PvdA):
Ik heb een vraag daarover. Ik heb begrepen dat er geen toestemming aan
de werknemer gevraagd hoeft te worden wanneer het gaat om de privaat
verzekerde werkgever en wel wanneer het gaat om de andere vorm van
verzekering. Klopt dat dan niet?
Minister Asscher:
Hij mag de herbeoordeling niet zomaar weigeren. Ik kom zo nog even
terug op het exacte verschil daartussen, maar de kern is volgens mij dat
beide werkgeverscategorieën een herbeoordeling kunnen vragen. Ze
moeten dat onderbouwen, of in ieder geval aangeven waarom dat nodig
geacht wordt. In beide gevallen kan de werknemer niet zeggen: ik heb
daar geen trek in. Of daar vervolgens nog een nuanceverschil tussen zit,
moet ik even checken. Dat wordt op dit moment bekeken.
De voorzitter:
Daar komt u dus op terug in de tweede termijn. Vervolgt u uw betoog.
Minister Asscher:
De VVD heeft gevraagd wat ik vind van het voorstel om te komen tot een
wettelijke periodieke herbeoordeling. Ik heb twijfels bij het wettelijk
vastleggen van een periodieke herbeoordeling. Het lijkt mij het meest
effectief als je het aan de deskundige, de verzekerde zelf en de werkgevers
overlaat om te beoordelen wanneer een herbeoordeling zinvol is, zoals
ook in het huidige systeem het geval is. In mijn ogen zijn er daarmee

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, 33 770, nr. 5

35

voldoende mogelijkheden voor herbeoordeling. Het zou duur zijn en
relatief weinig opleveren om daarbovenop een periodieke herbeoordeling
in te voeren. Dit laat onverlet hetgeen ik hiervoor al zei over het tegen het
licht houden van het huidige beleid van herbeoordeling.
Hoe kijk ik aan tegen de aanbevelingen van APE over de 80–100-groep?
Dat was een vraag van de VVD. Het rapport biedt waardevolle inzichten
met betrekking tot de vraag hoe je de capaciteiten van deze groep beter
zou kunnen benutten. Daarmee is het ook belangrijke input voor de
sociale partners om de afspraken die gemaakt zijn in het sociaal akkoord
te kunnen nakomen. Daarin is afgesproken om op termijn structureel 150
miljoen te besparen op de WIA. Dan zul je aan de slag moeten met die
mensen. Ik denk dat dit rapport belangrijk daarvoor is. Ik zal het ook
verder onder de aandacht brengen bij de sociale partners, voor zover dat
überhaupt nodig is, want zij volgen dit natuurlijk ook.
VVD en CDA hebben een aantal vragen gesteld over de gewenningstermijn en de verschillen tussen de gewenningsbijdrage voor mensen die
van 80–100 naar 35–80 gaan en gedeeltelijk arbeidsgeschikten die na
herkeuring niet meer arbeidsongeschikt blijken te zijn. In mijn ogen zijn
die situaties toch behoorlijk ongelijksoortig. De een heeft waarschijnlijk
een heel lange tijd niet gewerkt, terwijl de ander daar al wel toe in staat
was en dat misschien zelfs al deed. De afstand tot de arbeidsmarkt is voor
de volledig arbeidsongeschikte persoon hoogstwaarschijnlijk een stuk
groter dan voor degene die al een tijdje deels kon werken. Je moet echter
altijd openstaan voor de vraag of het verschil tussen beide groepen in het
kader van die gewenningstermijn niet te groot is geworden. Daar wil ik
best over nadenken, maar ik voel er niet voor om die termijn rücksichtsloos naar twee maanden te brengen. Ik zou mij echter kunnen voorstellen
dat je de ene termijn, de termijn van twee maanden, misschien wat langer
zou moeten maken en de andere termijn misschien wel wat korter. Daar
moet je open naar kijken, maar ik zou niet te snel de conclusie trekken dat
je die groepen helemaal kunt vergelijken, gezien de afstand tot de
arbeidsmarkt en de persoonlijke situatie van de meeste betrokkenen.
D66 heeft gevraagd hoe ik aankijk tegen het idee van een no-riskpolis voor
mensen die minder dan 35% arbeidsongeschikt verklaard worden.
De heer Pieter Heerma (CDA):
Ik heb nog een vraag over het vorige punt. Daarover is in de Kamer al
discussie gevoerd. De Minister zei: ik kan mij best voorstellen dat { Zegt
hij daarmee dat hij daarnaar gaat kijken of zegt hij dat hij bereid is om
daarnaar te gaan kijken als de Kamer hem in meerderheid daartoe
oproept? Misschien is het een tekortkoming van mij, maar ik kon niet
helemaal uit het antwoord opmaken om welke van de twee het gaat.
Minister Asscher:
Ik moet erkennen dat dit een schakering is in de manier waarop ik reageer.
Bij het vorige punt heb ik aangegeven dat ik ernaar wil gaan kijken. Bij dit
punt kan ik mij dat voorstellen, hoewel ik vooralsnog niet ervan overtuigd
ben dat je met een andere termijn veel verbetert. Als de Kamer mij zou
opdragen om daarnaar te kijken, snap ik vanzelfsprekend de bedoeling
daarvan. Overigens is het mij geraden om opdrachten van de Kamer uit te
voeren. Laat ik nu maar snel zwijgen.
De heer Van Weyenberg stelde een vraag over de no-riskpolis. Ja, ik kan
mij best voorstellen dat het voor mensen die eerst volledig arbeidsongeschikt waren en daarna minder dan 35% arbeidsongeschikt, ongelooflijk
moeilijk is om een baan te vinden – geen misverstand daarover – terwijl
we er wel met elkaar belang bij hebben. Ook al is iemand dan wel degelijk
weer geschikt om te werken, een werkgever kan huiverig zijn om iemand
aan te nemen bij wie een gepercipieerd risico gevoeld wordt. We zouden
moeten bekijken of een no-riskpolis daarvoor de oplossing is. Dat acht ik
niet ondenkbaar, maar zo’n polis is natuurlijk niet gratis. Dat is een beetje

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, 33 770, nr. 5

36

een vervelende opmerking om daarbij te maken, maar dat is niet iets wat
we zomaar kunnen doen. Als we dat zouden willen, moeten we daar
middelen voor vinden.
Het Actuarieel Genootschap heeft voorstellen gedaan om het systeem van
de hybride markt uit te breiden. Ik sta daar op zichzelf niet bij voorbaat
negatief tegenover, maar ik heb al eerder aangegeven dat ik eerst de
effecten van het wetsvoorstel Wet verbetering hybride markt WGA
afwacht voordat ik weer een nieuwe wijziging ga invoeren. Het idee
begrijp ik en de oproep van het Actuarieel Genootschap snap ik ook. Dit is
misschien een goed punt om mevrouw Schut een compliment te maken.
Zij stelt al jaren vragen over de werking van het hybride systeem van
verzekering in de WGA. Ik heb daar nu maatregelen voor genomen. Dat is
mede vanwege het feit dat daar bij voortduring aandacht voor gevraagd
is. Het maakt mij huiverig om het systeem nu aldus uit te breiden, terwijl
ik conceptueel begrijp dat dit een mogelijkheid is. Ik wil eerst proberen om
stabiliteit te krijgen in het huidige systeem met de maatregelen die we
daarvoor hebben genomen. Daarna zouden we die discussie wat mij
betreft kunnen gaan voeren.
De heer Van Weyenberg (D66):
Dank voor de antwoorden. Ik voeg de twee punten die de Minister net
behandelde, samen. Mijn vraag over de no-riskpolis ligt in het verlengde
van de vraag die de heer Heerma bij een vorig punt stelde. Heeft de
Minister nodig dat de Kamer zich daarover uitspreekt? Of zegt hij: ik vind
de no-riskpolis interessant – ik snap dat die niet gratis is – maar ik wil er
zelf naar kijken? Dan nog de samenvoeging van de WGA en de IVA. First
things first, dat ben ik graag met de Minister eens. Maar zou het een idee
zijn dat we bijvoorbeeld een onderzoeksbureau vragen om die variant
gewoon eens te onderzoeken? Het ministerie doet veel onderzoek. Er zijn
allerlei bureaus die gespecialiseerd zijn in deze markt. Zo kan er voordat
de beleidsmatige vraag op tafel komt, een onderzoeksrapport komen
waarin de pro’s en de contra’s goed in beeld worden gebracht. Wat vindt
de Minister van beide suggesties?
Minister Asscher:
Wat betreft de eerste suggestie, ik denk dat die op zichzelf conceptueel
een goed idee zou zijn. We zitten daarbij alleen met een budgettair
probleem. Ik kan daar van alles over uitzoeken voor de Kamer. Ik ben daar
graag toe bereid. We moeten er echter ergens dekking voor vinden om dat
voor die groep te gaan doen. Wat betreft de tweede suggestie, ik ben
natuurlijk bereid om de voors en tegens daarvan op een rijtje te zetten. Ik
stel wel voor om dat ergens te plannen in een periode volgend jaar zodra
we op dat andere dossier rust hebben. Het gaat dan niet eens over
invoering ervan, maar over de capaciteit op mijn departement. Wij gaan
proberen om er ergens een moment voor te vinden om daarnaar te kijken.
Dat kan ook weer het denken vooruithelpen voor de periode daarna.
De heer Van Weyenberg (D66):
Dat laatste punt lijkt mij prima. Dat bespaart ons ook het indienen van
moties. Dat lijkt mij een uitstekende toezegging. Kan de Minister
aangeven wat de kosten zijn van de no-riskpolis, hetzij in de brief van
oktober hetzij in het vervolg dat hij daaraan gaat geven?
Minister Asscher:
Dat kan, dat zal ik doen.
Verder had D66 een vraag over het systeem van de financiering van de
herbeoordelingskosten: worden die uit premies betaald? Nee, de
herbeoordelingskosten worden gefinancierd als uitvoeringskosten van het
UWV. Inderdaad is daarbij sprake van een scheiding tussen de kleine en
de grote geldstroom. Dit hoort bij het RBG-eng-kader van de begroting.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, 33 770, nr. 5

37

Als ik het goed zie, heb ik nu de aan mij gestelde vragen beantwoord.
De voorzitter:
Ik zie dat een aantal leden vinden dat hun vraag nog niet is beantwoord.
Mevrouw Nijkerken-de Haan (VVD):
Even iets over dat laatste punt. Mijn vraag komt misschien doordat ik nog
wat minder goed in de terminologie zit. Bedoelt de Minister dat de
herbeoordelingen niet uit het Aof worden gefinancierd, maar uit een
andere financieringsstroom?
Minister Asscher:
Dat klopt. Jaarlijks geven wij het UWV een flink bedrag voor de uitvoeringskosten, al is dat bedrag in de afgelopen jaren erg verlaagd. Uit dat
bedrag moet het UWV de herbeoordelingen financieren. Vervolgens zijn
er natuurlijk allerlei relaties met de hoeveelheid et cetera. Dit zit dus in de
uitvoeringskosten van het UWV.
De heer Van Weyenberg (D66):
Mevrouw Schut-Welkzijn maakte er een groot punt van dat dit anders was,
dus ik ben blij met deze specificering. Het beeld bestaat dat je dit – plat
gezegd – gratis uit het Aof zou kunnen doen, maar het werkt dus niet zo.
Dit betekent dat, als je op dit punt iets wilt doen, je er in theorie wel een
businesscase op kunt zetten omdat je denkt dat het geld oplevert. Dan is
er wellicht altijd een separate besparing op de grote geldstroom en
gewoon een kostenpost op de kleine, die dit via het gereguleerde
RBG-eng moet dekken. Ik vraag hier aandacht voor, omdat er een grote
discrepantie was tussen de twee antwoorden die we hebben gekregen. Ik
zeg dit niet ten nadele van mevrouw Schut, maar het leidde bij mij tot
nogal wat verwarring in de eerste ronde.
Minister Asscher:
Heel eerlijk gezegd ben ik vervuld van bewondering voor de manier
waarop mevrouw Schut een heleboel in deze zeer technische materie
boven water heeft gekregen. Dit is weer een subonderdeel van de
financiering van de herbeoordeling. En ook dat is nog best complex,
omdat dit vanuit het kader van de UWV-uitvoeringskosten gebeurt,
waarbinnen het UWV keuzes moet maken. Zelfs zo’n businesscase is dus
nog niet zo eenvoudig op te zetten. Maar mij werd gevraagd hoe het zat.
Het is op deze manier gefinancierd. Ik heb mevrouw Schut niet horen
zeggen dat het gratis was. We weten allemaal dat herbeoordelingen een
hoop geld kosten. Daarom willen we ook allemaal dat die efficiënt en
effectief worden ingezet.
Mevrouw Nijkerken-de Haan (VVD):
Nog een aanvullende vraag. Wat wordt er wel betaald uit het Aof? Daar
worden premies in gestopt, maar wat betalen we daarvan? Alleen de
uitkeringen?
Minister Asscher:
Het antwoord is gegeven: de uitkeringen.
De heer Pieter Heerma (CDA):
Het kan heel goed zijn dat in de eerste termijn formeel helemaal niemand
de volgende vraag aan de Minister heeft gesteld, maar toch wil ik er graag
een reactie op. Mevrouw Schut heeft zojuist vier punten aangehaald die zij
op het oog heeft. Het laatste gaat over de effectieve sollicitatieplicht. Ik
heb in mijn eerste termijn gezegd dat ik daar de meeste twijfel over heb.
Welk punt maakte zij daarover, wat stelt ze op dit punt nou concreet voor?
In de beantwoording in haar eerste termijn zei ze dat ze datgene wat op

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, 33 770, nr. 5

38

papier al geldt, in de praktijk ook wil laten gelden. Ik ben benieuwd hoe de
Minister daartegen aankijkt. Is de sollicitatieplicht in de WGA effectief of
niet? Moet er op papier of in de praktijk iets verbeteren? Ik hoop dat de
Minister een reactie op deze vraag kan geven, ondanks het feit dat dit niet
is gevraagd. Het vormde namelijk wel een onderdeel van dit debat.
Minister Asscher:
Kijk, het principe is natuurlijk goed: als je kunt werken, moet je je ervoor
inzetten om dat ook te kunnen doen. Gedeeltelijk arbeidsongeschikten
hebben op zich een sollicitatieplicht, net zoals mensen in de WW. Dit is bij
het UWV ook uitgeschreven in de beleidsregels. Maar het UWV houdt wel
rekening met de mogelijkheden en beperkingen van de
WGA-gerechtigden. Daarin zitten natuurlijk verschillen.
WGA-gerechtigden die hun resterende verdiencapaciteit volledig
benutten, zijn vrijgesteld van de sollicitatieplicht, want zij werken al naar
vermogen, dus naar hun kunnen. Daarnaast is het zo vormgegeven, dat
gedeeltelijk arbeidsgeschikten reeds een sterke prikkel hebben om te
werken naar hun kunnen. Ze ontvangen namelijk een hogere uitkering als
ze hun resterende verdiencapaciteit benutten. WGA-gerechtigden die dat
niet doen, ontvangen een uitkering op het minimumniveau. Ik ben van
mening dat de manier waarop de sollicitatieplicht is vormgegeven, wel
degelijk een combinatie is van streng zijn – er zitten prikkels in, financiële
prikkels, die op zichzelf ook effectief zijn – en rekening houden met de
realiteit van iemand die gedeeltelijk arbeidsongeschikt is en dus niet
hetzelfde kan als iemand die volledig arbeidsgeschikt is. Ik ben er dus nog
niet onmiddellijk van overtuigd dat daar grote verbeteringen mogelijk zijn.
De voorzitter:
Hiermee zijn we gekomen aan het eind van de eerste termijn. Ik dank de
indiener en de Minister voor de beantwoording. Ik schors de vergadering
tot 17.10 uur, zodat de leden moties voor de tweede termijn kunnen
voorbereiden.
De vergadering wordt van 16.53 uur tot 17.10 uur geschorst.
De voorzitter:
Ik geef graag het woord aan de Kamerleden voor hun tweede termijn. Ik
stel een spreektijd van ongeveer twee minuten voor.
Mevrouw Nijkerken-de Haan (VVD):
Ik ga mijn best doen, voorzitter.
Voorzitter. Allereerst zeg ik zowel mevrouw Schut als de Minister van
Sociale Zaken hartelijk dank voor hun antwoorden. Het heeft aan de ene
kant een hoop opheldering gegeven, maar aan de andere kant heeft het
me soms ook wel wat bevreemd dat er kennelijk wat licht tussen de
antwoorden zat, waardoor ik soms ook even twijfelde: ik dacht dat het zó
zat, maar uit de antwoorden van de Minister bleek wat anders.
Ik heb van de Minister een groot aantal toezeggingen gehoord. Ik ben daar
op zich blij mee. Ik ga er wel van uit dat hij die toezeggingen gestand doet
en er in ieder geval op terugkomt in de brief die hij beloofd heeft in
oktober naar de Kamer te sturen. Ik zou het ook heel prettig vinden als hij
in die brief nogmaals ingaat op de wettelijke verankering van herbeoordelen en terugkomt op het onderzoek naar de gewenningsperiodes. Ook
over dat laatste heeft de Minister namelijk een opmerking gemaakt. Ik zou
het zeer waarderen als wij daar in de brief van oktober wat meer zicht op
krijgen.
Ik kom op mijn laatste punt, en daarmee zijn mijn twee minuten, denk ik,
ook wel bijna voorbij. Ik dien nog een motie in.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, 33 770, nr. 5

39

Motie

De Kamer,
gehoord de beraadslaging,
overwegende dat de WGA bedoeld is als een regeling gericht op
werkhervatting;
overwegende dat het merendeel van de WGA’ers nu niet herbeoordeeld is
en ook niet re-integreert naar werk;
overwegende dat het UWV grote achterstanden heeft in de professionele
herbeoordeling van mensen bij wie een herstelprognose is gegeven door
verzekeringsartsen;
verzoekt de regering om in de toegezegde brief van oktober 2015 met
concrete voorstellen te komen om achterstanden in de professionele
herbeoordelingen van mensen bij wie bij de initiële WIA-beoordeling een
herstelprognose is gegeven, uiterlijk eind 2016 weg te werken,
en gaat over tot de orde van de dag.
De voorzitter:
Deze motie is voorgesteld door de leden Nijkerken-de Haan, Tanamal,
Pieter Heerma en Van Weyenberg. Naar mij blijkt, wordt de indiening
ervan voldoende ondersteund.
Zij krijgt nr. 4 (33 770).
De heer Ulenbelt (SP):
Die motie spreekt in constaterende zin over een achterstand in de
professionele herbeoordeling. Waarop baseren de indieners dat? Was nu
niet net de uitkomst van het debat dat we dat aan de Minister zouden
vragen en dat de Minister heeft toegezegd dat hij met een overzicht zou
komen waaruit duidelijk wordt of die achterstanden er zijn en, zo ja, hoe
en wat die achterstanden zijn en waaruit die bestaan?
Mevrouw Nijkerken-de Haan (VVD):
Volgens mij hebben wij net uitgebreid een debat met elkaar gevoerd.
Misschien is er wat gegoocheld met cijfers, maar dat er achterstanden zijn
is inmiddels wel duidelijk. Hoe groot die achterstanden zijn gaat de
Minister uitzoeken. Dát er achterstanden zijn is volgens mij geen geheim.
De heer Ulenbelt (SP):
Is uw bron daarvoor dan Trouw of de vertrouwelijke notitie die geen
onderdeel is van het debat? Waar baseert u zich op?
Mevrouw Nijkerken-de Haan (VVD):
Op alle informatie die er is, om te beginnen op de initiatiefnota van
mevrouw Schut. Die is niet op basis van Trouw tot stand gekomen, maar
op basis van twee jaar onderzoek. Daaruit blijkt gewoon dat dingen niet
gebeuren, in ieder geval niet zoals ze zouden moeten gebeuren. Daardoor
zitten mensen onnodig lang in een situatie van onzekerheid, terwijl we dat
juist niet willen met elkaar.
Mevrouw Tanamal (PvdA):
Voorzitter. Om te beginnen wil ik mevrouw Schut bedanken voor de zeer
uitgebreide beantwoording. Ook dank ik de Minister voor zijn beant-

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, 33 770, nr. 5

40

woording. Ik denk dat de gedachte dat er wat moet worden gedaan aan de
achterstanden, hier heel breed wordt gedragen. Het is duidelijk dat die
groot zijn, maar niet hoe groot ze zijn, noch waaraan het precies ligt. Daar
krijgen we allerlei verschillende signalen over. Ik ben dus heel blij dat de
Minister heeft toegezegd dat hij hier in oktober op terugkomt en dat hij dit
gaat uitzoeken. Ik hoor dat graag tegen die tijd.
Mevrouw Schut heeft aangegeven dat zij een aantal punten die zij echt
belangrijk vindt, geregeld wil zien. Dan gaat het met name om de
herbeoordelingsachterstanden en het wettelijk vastleggen daarvan. Daar
is de Partij van de Arbeid gewoon geen voorstander van, omdat het niet
goed is voor mensen om constant opgeroepen te worden, maar ook
omdat er mensen zijn die dat beter kunnen bepalen, bijvoorbeeld een arts.
Over de gewenningsbijdragen ben ik het niet met mevrouw Schut eens;
dat is ook wel bekend. Mensen hebben zo lang niet gewerkt en hebben
zo’n afstand tot de arbeidsmarkt dat het wel degelijk belangrijk is dat zij
daar een gewenningsbijdrage voor krijgen. Dat betekent echter niet dat ze
in die twee jaar helemaal niets hoeven te doen. Het lijkt mij logisch dat zij
in die twee jaar extra ondersteuning krijgen om zich weer voor te bereiden
op de arbeidsmarkt.
De heer Pieter Heerma (CDA):
Voorzitter. Ik had in mijn eerste termijn de nodige vragen over wat er
precies voorgesteld wordt. Ik heb ook aangegeven dat ik niet van alle
oplossingsrichtingen overtuigd ben, zeker niet wat betreft de voorstellen
voor de wijze waarop re-integratie werkt. Het is dan ook goed dat de
Minister in zijn beantwoording aangeeft dat hij de hoofdlijn van de nota
wel serieus neemt en in oktober met een brief komt waarin hij ingaat op
de geconstateerde problematiek, die in dit huis breed is onderstreept.
Daarom heeft mijn fractie de motie die daarover is ingediend mede
ondertekend. Volgens mij is het goed dat de Kamer daarbij om concrete
voorstellen van de Minister verzoekt.
In navolging van mevrouw Nijkerken zou ook ik graag willen dat de
Minister in die brief ingaat op de in de nota opgeworpen vraag of er een
wettelijke borging nodig is, en op de vraag hoe het zit met de gewenningsperiode. Wat zou daar kunnen? Hoewel de Minister niet toezegde het
te gaan doen, ging hij in zijn eerste termijn al wel vrij ver door te zeggen
dat de een iets omhoog en de ander iets omlaag zou kunnen. Als hij daar
in dit debat al op preludeert, dan zou ik graag willen dat hij daar in zijn
brief van oktober concreet op ingaat. Wat is er mogelijk om dat bestaande
gat wat minder groot te maken?
De heer Ulenbelt (SP):
Voorzitter. Een paar keer zei mevrouw Schut dat de WGA geen tussenstation is. Ik verbaas me daarover, want voor mensen die tussen 35 en 80
arbeidsongeschikt zijn, is de WGA toch gewoon de definitieve situatie?
Dat staat los van de vraag of ze werk weten te vinden of niet. In die zin is
de WGA geen tussenstation.
De Minister komt in oktober met een verhaal. Dat is al gauw, dus dat
verhaal over wat er wel of niet klopt aan de cijfers, krijgen we ook gauw.
Tot 2012 kenden we artikel 41 in de WIA. Dat betrof het herbeoordelingsregime. Volgens mij is dat om heel goede redenen afgeschaft. Ik kon die
niet zo snel achterhalen. Nu komt er een pleidooi om het weer in te
voeren. Gelukkig is er, als ik dat zo bekijk, geen meerderheid voor in de
Kamer. Ik vraag de Minister wat de redenen toen waren.
Dan kom ik op de oplossing met de medisch secretaresses. Ik kreeg net
een bericht dat in het kantoor Utrecht per 1 september nogal wat
medische secretaresses zijn ontslagen. Die oplossing lijkt me dus een
gepasseerd station.
Tot slot heb ik een vraag aan mevrouw Schut. Wat gaat zij doen nu zij de
uitlatingen in de Kamer heeft gehoord? Voor het overgrote deel van de

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, 33 770, nr. 5

41

voorstellen over bedrijfsartsen en het algemeen verbindend verklaren is
er weinig enthousiasme. Dan druk ik mij heel eufemistisch uit. Gaat zij nu
nog verdere initiatieven nemen of laat zij het hierbij?
De heer Van Weyenberg (D66):
Voorzitter. Ik dank de initiatiefneemster en de Minister voor de beantwoording. Ik heb een iets ander beeld van dit debat dan de heer Ulenbelt,
maar dat gebeurt wel vaker. Ik dank de Minister voor zijn toezegging over
oktober. De motie richt zich puur op de groep die niet duurzaam in de
WGA zit. Dat zeg ik ook tegen de heer Ulenbelt, die op zichzelf wel een
punt had. Ik heb die motie meeondertekend. Ik hoop dat de Minister kan
aangeven of de wettelijke verankering echt nodig is. Mijn beeld tot nu toe
is dat dit niet het geval is. Dat vraagt er wel om dat in de werkwijze goed
is geborgd dat een en ander altijd gebeurt. Daar gaat de brief hopelijk ook
nog wat nader op in.
Ik ben nieuwsgierig hoe het zit met de termijnen. De Minister zei dat hij
ernaar zal kijken als de Kamer hem dat vraagt. Mijn fractie is wel
geïnteresseerd in de uitkomsten hiervan. In die zin steun ik de oproep van
mijn collega’s.
Ik dank de Minister er specifiek voor dat hij in de brief wil ingaan op de
no-riskpolis en de kosten daarvan. Dat is belangrijk. Dan kunnen we dat
goed wegen.
Dan heb ik nog twee heel korte vragen aan de Minister. Hij sprak over de
afspraak in het sociaal akkoord over een besparing van 150 miljoen op de
WIA. Het sociaal akkoord is niet van gisteren. Wanneer komt die concretisering dan? Ik zou het vervelend vinden als er straks na de verkiezingen
een taakstelling van 150 miljoen in de boeken staat, maar er nog geen
plannen liggen. Dan komen die op het bordje van de nieuwe regering.
Daar heeft het kabinet al iets te veel een handje van, bijvoorbeeld met de
mantelzorgboete in de AOW. Ik hoop dat de Minister mij gerust kan stellen
dat dit plan er op korte termijn komt.
Ik heb ook nog gevraagd hoe wordt omgegaan met de huidige Wajongherkeuringscapaciteit als de herkeuringen straks aflopen. Zou dit deels
een oplossing kunnen zijn om voldoende capaciteit te creëren? Wil de
Minister dit meewegen, wellicht in de brief van oktober?
De voorzitter:
Dan zijn we hiermee gekomen aan het einde van de tweede termijn van
de Kamer. De indiener heeft verzocht om een korte schorsing om de
antwoorden voor te bereiden.
De vergadering wordt van 17.23 uur tot 17.30 uur geschorst.
De voorzitter:
Ik geef graag het woord aan de indiener, mevrouw Schut, voor de
beantwoording in tweede termijn.
Mevrouw Schut-Welkzijn (VVD):
Voorzitter. Dank voor de brede steun die ik bij de Kamer heb gevoeld voor
veel van de voorstellen die in de nota zijn gedaan. Ik heb de motie die is
ingediend door de VVD, de PvdA, het CDA en D66 zo gelezen dat we
moeten gaan beginnen met het wegwerken van de achterstanden in de
herbeoordelingen. Van de VVD, het CDA en D66 hoor ik ook veel steun
voor het volgen van mensen vanaf het moment dat ze een herstelprognose hebben tot het moment dat ze zijn hersteld, en dat dit ook moet
worden geborgd in de toekomst. Ik ga er dan ook van uit dat in de brief
die de Minister in oktober naar de Kamer zal sturen, ook uitgebreid op die
borging voor de toekomst wordt ingegaan, zodanig dat de achterstanden
zo snel mogelijk worden weggewerkt. Ondertussen zijn er rond deze brief

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, 33 770, nr. 5

42

wel veel verwachtingen. Als die brief er zal zijn, ben ik zelf in de
gelegenheid om het debat met de Kamerleden daarover verder te voeren.
Verder heb ik veel steun vanuit de Kamer gehoord voor het verkorten van
de gewenningsbijdragetermijn in de toekomst. Ik neem overigens aan dat
de Minister ook daarop in zijn brief zal ingaan, zodat we kunnen constateren dat die gewenningsbijdrage meer activerend zal zijn dan op dit
moment het geval is. Ik deel ook de opmerkingen die de Minister daarover
heeft gemaakt.
Dan ligt er nog een vraag van de SP. Ik heb het steeds gehad over de WGA
als tussenstation maar voor mensen die gedeeltelijk arbeidsongeschikt
zijn zonder herstelprognose, is de WGA een passende regeling. Wat dit
betreft zijn de VVD en de SP het volledig met elkaar eens. Als mensen een
gedeeltelijke arbeidsbeperking hebben, horen ze inderdaad in de WGA
thuis. Het betreft hier overigens maar een heel kleine groep.
De voorzitter:
Ik geef het woord aan de Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid
voor het beantwoorden van de vragen die aan hem gesteld zijn.
Minister Asscher:
Voorzitter. De motie laat ik aan het oordeel van de Kamer. Dat sluit ook
goed aan bij het debat dat we met elkaar hebben gevoerd.
Gevraagd is of ik wil ingaan op de noodzaak van wetgeving bij de
herbeoordeling. Die noodzaak is er in mijn ogen niet, zoals ik in eerste
termijn heb aangegeven, maar ik wil dat ook in de brief nog wel
adstrueren. Ik wil daarin ook ingaan op de termijnen van de gewenningsbijdrage. Ook hierbij is sprake van verwachtingsmanagement. Ik ben nog
niet zo ver dat ik ga zeggen dat je die termijnen zou moeten aanpassen,
maar ik snap wel dat je de discussie hierover kunt voeren. Dus ik zal
daarvoor ingrediënten opnemen in de brief.
Verder is een vraag gesteld over de Wajongcapaciteit. Met die capaciteit
wordt zeker rekening gehouden. Die hebben we ook hard nodig om straks
de grotere groep WIA-instromers te kunnen herbeoordelen op het
moment dat dit effectief en efficiënt is.
De heer Ulenbelt (SP):
Misschien heeft de Minister het antwoord niet paraat, maar zou hij dan in
zijn brief ook willen ingaan op het feit dat artikel 41 WIA in 2012 is
geschrapt en wil hij dan ook aangeven om welke reden dat is gebeurd?
Minister Asscher:
Ja, dat doe ik.
De heer Van Weyenberg (D66):
Ik had nog gevraagd wanneer we de uitwerking van de afspraken in het
kader van het sociaal akkoord kunnen verwachten. Rond de Wajongcapaciteit krijg ik signalen dat er artsen moeten vertrekken na afronding van
die herkeuring. Heb ik de Minister nu goed begrepen dat dit niet aan de
orde is?
Minister Asscher:
Ik kan niet zeggen of het aan de orde is dat er signalen zijn dat er artsen
moeten vertrekken. Dat vind ik altijd gevaarlijk. Het UWV houdt rekening
met het feit dat er straks weer herkeuringscapaciteit beschikbaar komt en
dat die ook nodig is om het toenemend aantal WIA-instromers goed te
kunnen herbeoordelen. Dat is het grotere beeld. Hoe dat precies in de
jaren kan fluctueren, is weer een tweede.
Ik kom op het sociaal akkoord. Dit is echt een afspraak die berust bij de
Stichting van de Arbeid. Zij rapporteert om de zoveel tijd aan de Kamer
over de manier waarop zij omgaat met die afspraken. Ik zal haar vragen

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, 33 770, nr. 5

43

om bij het eerstvolgende informatiebericht aan de Kamer in te gaan op dit
onderdeel van het sociaal akkoord en op de vraag hoe het staat met de
totstandkoming van de afspraken om dit onderdeel uit te voeren.
De heer Van Weyenberg (D66):
Ik dank de Minister voor dat laatste. Daar kijk ik vol belangstelling naar uit.
Voor de herbeoordelingsoperatie voor de Wajong zijn additionele
middelen en capaciteit beschikbaar gesteld. Ik hoor van de Minister dat hij
zich er zeer van bewust is dat die capaciteit daarna ook voor andere zaken
kan worden ingezet. Het enige signaal dat ik wil geven, is dat het volgens
mijn fractie goed is om te bedenken dat er misschien tijdelijke capaciteit is
waar structureel iets mee gedaan kan worden als de Minister kijkt naar de
herbeoordelingen. Zo heb ik de Minister ook begrepen.
Minister Asscher:
Ik heb hier niets aan toe te voegen. De heer Van Weyenberg heeft een
interpretatie van zijn eigen woorden gegeven. Daar kan ik alleen maar
bewonderend naar luisteren.
De voorzitter:
Ik denk dat we kunnen concluderen dat we een intensief debat met elkaar
hebben gevoerd, met wat schorsingen, en dat de nota voldoende
besproken is. Ik dank mevrouw Schut-Welkzijn nogmaals voor haar
inspanning op dit terrein. Over de motie wordt niet aanstaande dinsdag,
maar de week daarop gestemd. Tot slot dank ik de Minister voor zijn
aanwezigheid en beantwoording. Ook dank ik de Kamerleden en alle
mensen die dit debat hebben gevolgd.
Sluiting 17.36 uur.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, 33 770, nr. 5

44