Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2018–2019

2

Vragen gesteld door de leden der Kamer

2019Z04569
Vragen van het lid Ouwehand (PvdD) aan de Minister van Landbouw, Natuur
en Voedselkwaliteit en de Staatssecretaris van Infrastructuur en Waterstaat
over een nieuw onderzoek waaruit blijkt dat het gebruik van landbouwgif kan
leiden tot de ontwikkeling van ALS (ingezonden 8 maart 2019).
Vraag 1
Heeft u kennisgenomen van de studie van het ALS Center of Excellence aan
de Universiteit van Michigan, gepubliceerd in het tijdschrift Journal of
Neurology, Neurosurgery & Psychiatry, dat ervoor waarschuwt dat blootstelling aan pesticiden en andere vervuilende stoffen de kans vergroot op
ontwikkeling van ALS, en de aftakeling als gevolg van deze neurogeneratieve
ziekte zal versnellen?1
Vraag 2
Kunt u bevestigen dat deze nieuwe studie de uitkomsten van eerder
onderzoek bevestigt, waaruit bleek dat patiënten met ALS verhoogde niveaus
van pesticiden in hun bloed hebben?
Vraag 3
Wat vindt u van de bevindingen die opnieuw bevestigen dat mensen ernstige
gezondheidsrisico’s lopen door blootstelling aan landbouwgif?
Vraag 4
Herinnert u zich dat Frankrijk vanuit het voorzorgsbeginsel een verbod heeft
ingesteld op de verkoop van het glyfosaathoudende middel Roundup?
Vraag 5
Erkent u dat u ook de wettelijke mogelijkheid heeft om het voorzorgsbeginsel
toe te passen om mensen te beschermen tegen de gevaren van landbouwgif?2

1
2

kv-tk-2019Z04569
’s-Gravenhage 2019

http://www.umich-als.org/pesticide-exposure-contributes-to-faster-als-progression/
Zoals beschreven in Kamerstuk 27 858, nr. 441

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, Vragen

1

Vraag 6
Erkent u dat de Staat aansprakelijk kan worden gesteld als hij op de hoogte is
van risico’s voor de volksgezondheid van het gebruik van bepaalde middelen
en toch adequate maatregelen ter bescherming van de volksgezondheid
achterwege laat?
Vraag 7
Bent u bereid het voorzorgsbeginsel toe te passen en een moratorium af te
kondigen op het gebruik van pesticiden in de landbouw? Zo nee, waarom
niet?
Vraag 8
Herinnert u zich dat de Partij voor de Dieren-fractie in januari 2011 al, evenals
artsen, toxicologen, milieudeskundigen en burgers, waarschuwde voor de
effecten van landbouwgif voor de gezondheid van de omwonenden van
landbouwgronden waarop pesticiden worden gebruikt?3 4
Vraag 9
Herinnert u zich dat het kabinet daarop de Gezondheidsraad om advies heeft
gevraagd, dat op 29 januari 2014 is verschenen en waarin werd erkend dat
blootstelling aan landbouwgif kan leiden tot de ontwikkeling van leukemie bij
kinderen en ernstige aandoeningen aan het zenuwstelsel zoals Parkinson?5
Vraag 10
Wat is de reden dat het blootstellingsonderzoek dat de Gezondheidsraad
aanbeval vertraging heeft opgelopen?
Vraag 11
Herinnert u zich dat u beloofde in gesprek te gaan met de omwonendenorganisatie Bollenboos, die zich al sinds het jaar 2000 inzet voor de gezondheid
van omwonenden van bollenvelden en andere agrarische percelen waarop
(veel) pesticiden worden gebruikt?
Vraag 12
Heeft u de stichting Bollenboos al uitgenodigd voor een gesprek? Zo ja,
wanneer? Zo nee, bent u bereid uw belofte alsnog na te komen en – nu het
zo lang heeft geduurd – spoedig af te reizen naar Westerveld om ter plaatse
in gesprek te gaan met deze hardwerkende vrijwilligers voor een gezonde
leefomgeving?6
Vraag 13
Kunt u zich voorstellen dat mensen die in de buurt van landbouwpercelen
wonen enorm schrikken bij berichten over onderzoeken waaruit blijkt dat je
zelfs een ernstige progressieve spierziekte zoals ALS kunt ontwikkelen als op
de akkers in hun omgeving landbouwgif wordt gebruikt?
Vraag 14
Kunt u deze vragen één voor één beantwoorden?
Vraag 15
Kunt u deze vragen binnen de gebruikelijke termijn van drie weken en in
ieder geval voor het nog te plannen algemeen overleg Gewasbeschermingsmiddelen beantwoorden?

3

https://www.2doc.nl/speel~VARA_101250222~gif-in-de-bollenstreek-zembla~.html
Vragenuur 11-01-2011, Handelingen 2010–2011, 37–7, p. 1
5
Gezondheidsraad, 2014 – Gewasbescherming en omwonenden
6
Kamerstuk 27 858, nr. 419
4

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, Vragen

2