Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2015–2016

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

1449
Vragen van de leden Voordewind (ChristenUnie), Van der Staaij (SGP),
Knops (CDA) en De Roon (PVV) aan de Minister van Buitenlandse Zaken over
de ranglijst christenvervolging van Open Doors (ingezonden 14 januari 2016).
Antwoord van Minister Koenders (Buitenlandse Zaken) (ontvangen 9 februari
2016).
Vraag 1
Heeft u kennisgenomen van de ranglijst christenvervolging van Open Doors
2016?
Antwoord op vraag 1
Ja.
Vraag 2, 3 en 4
Deelt u de conclusie van Open Doors dat de vervolging van christenen
wereldwijd wederom is toegenomen?
Wat is uw reactie op het feit dat er afgelopen jaar 7.100 christenen zijn
vermoord, 3.000 meer dan het jaar ervoor en dat er zelfs tweemaal zoveel
kerken zijn beschadigd of vernietigd?
Klopt het dat christenen de meest vervolgde en bedreigde religieuze
groepering wereldwijd zijn? Zo ja, hoe beoordeelt u dit?
Antwoord op vragen 2, 3 en 4
Het kabinet maakt zich ernstige zorgen om de toegenomen schendingen van
godsdienstvrijheid van religieuze minderheden. Het kabinet maakt zich zorgen
om de vreselijke situatie van christenen in door ISIS gecontroleerd gebied en
elders, waar grote groepen christenen het moeilijk hebben om hun geloof of
levensovertuiging in vrijheid vorm te geven. Over de gehele wereld zijn
religieuze groepen slachtoffer van discriminatie en geweld, gepleegd door
niet-statelijke actoren en staten. Ook ongelovigen worden vanwege hun
levensovertuiging beperkt in hun vrijheid. Nederland veroordeelt, al dan niet
in EU-verband, regelmatig de aanslagen op religieuze minderheden.

ah-tk-20152016-1449
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2016

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, Aanhangsel

1

Vraag 4 (tweede vraag 4)
Deelt u de opvatting van Kerk in Nood dat de toename van «godsdienstig
analfabetisme» van westerse beleidsmakers en de internationale media een
vruchtbare dialoog en het maken van doelmatig beleid bemoeilijkt?1 Zo ja,
wat gaat u hieraan doen?
Antwoord op (tweede) vraag 4
Beleidsmakers hebben regelmatig contact met wetenschappers, maatschappelijk middenveld en experts bij internationale organisaties, zoals bijvoorbeeld VN Speciale Rapporteur voor vrijheid van godsdienst en levensovertuiging.
Vraag 5, 7 en 8
In hoeverre sluit uw beleid aan op het toegenomen religieus geweld en
onderdrukking? Deelt u de mening dat een extra inzet noodzakelijk is? Hoe
gaat u hier concreet invulling aan geven?
Kunt u aangeven hoe u uitvoering gaat geven aan het amendement
godsdienstvrijheid?
Bent u bereid christenvervolging te adresseren in internationale fora?
Antwoord 5, 7 en 8
Het kabinet deelt de grote zorgen over de vervolging van christenen. Vrijheid
van godsdienst en levensovertuiging is al sinds 2007 een prioriteit in het
Nederlandse mensenrechtenbeleid. Naar aanleiding van het amendement
godsdienstvrijheid is met de Kamer afgesproken dat er in 2016 tenminste
EUR 1 miljoen van het Mensenrechtenfonds bestemd zal zijn voor projecten
die zich richten op het bevorderen van de vrijheid van godsdienst en
levensovertuiging. De projecten kunnen zowel via de Nederlandse ambassades als vanuit Den Haag worden geïdentificeerd en gefinancierd.
Oktober jl. sprak ik op uitnodiging van de Griekse Minister van buitenlandse
zaken op de Athens Conference on Religious and Cultural Pluralism and
Peaceful Coexistence in the Middle East. Ook de mensenrechtenambassadeur
besteedt tijdens zijn reizen aandacht aan vrijheid van godsdienst en levensovertuiging. Daarnaast wordt in multilateraal kader, zowel binnen de EU als
de VN, actief op vrijheid van godsdienst en levensovertuiging ingezet.
Schendingen ten aanzien van religieuze minderheden, waaronder vele
christenen, maakt daar een belangrijk deel van uit. Nederland heeft afgelopen
jaar met succes aangedrongen op het stevig verankeren van vrijheid van
godsdienst en levensovertuiging in het nieuwe EU Actieplan Mensenrechten
en Democratie, dat in juli 2015 is aangenomen, en zet zich nu actief in voor
de uitvoering van dit Actieplan.
Vraag 6
Ziet u de noodzaak om, bijvoorbeeld voor Syrië en Irak, specifiek beleid te
ontwikkelen ten aanzien van de christenen? Welke mogelijkheden ziet u, ook
gezien de Nederlandse bijdrage aan de strijd tegen ISIS, om ervoor zorg te
dragen dat christenen onder meer in Irak (onder meer in de Nineveh-vlakte)
en in Noordoost-Syrië extra beschermd worden en een veilige thuishaven
kunnen hebben?
Antwoord op vraag 6
Het Nederlands beleid voor Irak en Syrië is gericht op alle burgers die lijden
onder de gruweldaden die daar gepleegd worden, waaronder vele christenen.
Via de verschillende sporen van de internationale coalitie tegen ISIS levert
Nederland een bijdrage aan het opnieuw creëren van een veilige thuishaven:
onder andere door bij te dragen aan een politieke oplossing in Syrië, de
trainingen aan Iraakse special forces en Koerdische Peshmerga, non-lethal
steun in zowel Irak als Syrië en de steun die Nederland in Irak levert op het
gebied van ontmijning en tegengaan van de dreiging van IED’s. Ook is
Nederland een van de grootste donoren op het gebied van humanitaire hulp,
waardoor een groot aantal vluchtelingen en ontheemden ondersteuning en
een veilig onderkomen wordt geboden in de regio. Daarnaast steunt UNAMI
een initiatief om de politieke stem van de minderheden in Irak te versterken.
1

https://kerkinnood.nl/actueel/rapport-vrijheid-van-godsdienst-2014

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, Aanhangsel

2

Vraag 9
Blijft u, ondanks de zeer verontrustende trend van toenemende christenvervolging, nog steeds tegen een VN-onderzoek naar christenvervolging? Zo ja,
waarom?
Antwoord op vraag 9
De vervolging van christenen heeft grote aandacht van het kabinet. Het
kabinet is echter geen voorstander van een VN-onderzoek gericht op één
specifieke groep. Het kabinet onderschrijft een inclusieve mensenrechtenbenadering, met aandacht voor alle minderheidsgroepen, waaronder christenen.
Vele groeperingen in het Midden-Oosten, niet alleen christenen, worden
bedreigd. Een VN-onderzoek zou zich op bedreigingen en groeiende
intolerantie ten opzichte van verschillende groeperingen en minderheden
moeten richten.
Vraag 10
Deelt u de mening dat het handelen van ISIS ten opzichte van minderheden
gelijkstaat aan etnische en religieuze zuivering? Zo ja, wat voor consequenties
brengt dit met zich mee? Zo nee, waarom niet?
Antwoord op vraag 10
Een rapport van de Hoge Commissaris voor de Mensenrechten van de VN dat
op 19 januari jl. uitkwam wijst er onder andere op dat ISIS leden van
religieuze minderheden aanvalt. Deze aanvallen lijken deel uit te maken van
een beleid dat er op is gericht om dergelijke minderheden te onderdrukken,
permanent te verdrijven of te vernietigen. ISIS pleegt op systematische wijze
grove mensenrechtenschendingen en hoogstwaarschijnlijk zeer ernstige
misdrijven, zoals oorlogsmisdrijven, misdrijven tegen de menselijkheid en
genocide. Degenen die zich hieraan schuldig hebben gemaakt moeten
daarvoor verantwoordelijk worden gehouden.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, Aanhangsel

3