Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2012–2013

33 400 X

Vaststelling van de begrotingsstaten van het
Ministerie van Defensie (X) voor het jaar 2013

Nr. 80

BRIEF VAN DE MINISTER VAN DEFENSIE
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 13 mei 2013
In het algemeen overleg personeel van 16 april jl. heb ik toegezegd de
aanvullende vragen over de personeelsrapportage van het lid Eijsink
schriftelijk te zullen beantwoorden. Met deze brief voldoe ik aan die
toezegging.
De werving blijft wederom achter bij de gewenste instroom.
Sinds jaren wordt de werving niet gehaald. Hoe denkt de minister
het tij te keren?
Uit de personeelsrapportage blijkt dat de instroom van personeel lager is
dan gewenst en de uitstroom hoger dan waar rekening mee werd
gehouden. Aan de ene kant is dit positief: in het licht van de grote
reorganisaties waar Defensie middenin zit, is het behulpzaam dat het
aantal defensiemedewerkers sneller afneemt dan voorzien. Defensie heeft
niet voor niets haar medewerkers de afgelopen periode gestimuleerd voor
een andere baan te kiezen. De lagere instroom en de hogere uitstroom
baren echter ook zorgen. Defensie heeft doorlopend nieuw, jong
personeel nodig en die instroom is te laag. Daarnaast verliest Defensie
met het vertrek van personeel kennis en ervaring.
Zoals ik in de personeelsrapportage heb laten weten, zijn inmiddels
verschillende initiatieven genomen om de instroom te verhogen. De vorig
jaar geïntensiveerde arbeidsmarktcommunicatie met een nieuwe
campagne en het gebruik van sociale media beginnen hun vruchten af te
werpen. Onlangs is de nieuwe wervingssite werkenbijdefensie.nl
officieel in gebruik genomen. De vier krijgsmachtdelen profileren
zich voor het eerst met één gezamenlijke wervingssite op de
arbeidsmarkt. Het aanbod voor belangstellenden is daarmee een stuk
groter en beter bereikbaar dan eerder met vier verschillende sites van
marine, landmacht, luchtmacht en marechaussee.

kst-33400-X-80
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2013

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, 33 400 X, nr. 80

1

Ook heb ik u geïnformeerd over een aantal overige maatregelen die zijn
genomen. Zo zijn de aanstellingseisen beter gestructureerd en vereenvoudigd, uiteraard zonder te tornen aan de kwaliteitseisen van Defensie.
Kandidaten worden daarnaast actief benaderd en vervolgens op de
hoogte gehouden van de voortgang van het selectieproces. Ook de
verstrekking van de Verklaring van Geen Bezwaar gebeurt inmiddels
binnen de voorgeschreven acht weken. Ten slotte neemt Defensie deel
aan het zogenaamde techniekpact dat onder leiding van de minister van
Economische Zaken tot stand komt en organiseert zij zelf een techniekdag.
Ik heb u ook laten weten dat ik de reeds genomen maatregelen niet
voldoende acht en dat daarnaast regionale operationele eenheden de
komende periode meer dan voorheen de spil in het in- door- en uitstroomproces van personeel zullen zijn. In het regionale netwerk van scholen en
bedrijven zullen zij een actieve rol spelen bij bijvoorbeeld voorlichtingsdagen, banendagen en evenementen in de regio. Zij zijn de ambassadeurs
van Defensie in de regio en moeten toekomstig personeel benaderen om
hun een juist en volledig beeld te geven van het werk bij Defensie. Door
intensiever en persoonlijk contact moet de belangstelling voor een baan
bij Defensie worden vergroot en vooral worden vastgehouden.
De uitstroom in 2012 betreft ongeveer 4.000 medewerkers. Wat
is de verwachte uitstroom (regulier en irregulier) in de jaren 2013,
2014 en 2015?»
Hoe verhoudt zich de verwachte instroom zich tot de verwachte
uitstroom in de jaren 2013, 2014 en 2015?
De verwachte uitstroom bestaat uit het verwachte reguliere verloop en
een schatting van het irregulier verloop. Het reguliere verloop bestaat
onder meer uit het natuurlijk verloop en de afloop van tijdelijke aanstellingen. Het irreguliere verloop bestaat onder meer uit het «ontslag op
eigen verzoek», het «gedwongen ontslag wegens overtolligheid» en het
opleidingsverloop. Onderstaande tabel bevat de verwachte in- en
uitstroom in de komende jaren.
2013

2014

2015

Geplande
instroom

Militair personeel
Burgerpersoneel
TOTAAL

4.100
700
4.800

4.000
500
4.500

4.000
400
4.400

Verwachte
uitstroom

Militair personeel
Burgerpersoneel
TOTAAL

4.900
1.000
5.900

4.500
850
5.350

4.500
750
5.250

De verwachte uitstroom is in 2014 en 2015 hoger dan de geplande
instroom, omdat de defensieorganisatie als gevolg van de huidige
reorganisaties kleiner wordt. Een aantal reorganisatietrajecten zal ook in
2014 en 2015 nog doorlopen. Een voorbeeld hiervan is de doorontwikkeling van de Divisie Personeel & Organisatie Defensie. Personeel dat
door deze reorganisaties overtollig wordt, zal conform de SBK-afspraken
pas in de loop van 2014 en 2015 uitstromen. Vanaf 2016 streeft Defensie
naar evenwicht tussen de in- en uitstroom van personeel.
Wat is het gevolg van de lage vullingspercentages voor de
operationele inzetbaarheid van de (verschillende) Krijgsmacht(delen)?
In de doelstellingenmatrices in de begroting is rekening gehouden met de
personele situatie bij de Operationele Commando’s. Door een efficiënte

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, 33 400 X, nr. 80

2

inzet van personeel is het mogelijk, met de in de begroting vermelde
beperkingen ten aanzien van capaciteit en inzetduur, te voldoen aan de
inzetbaarheidsdoelstellingen.
De komende 10 jaar gaat meer dan 25% van het «oudere»
ervaren militaire- en burgerbestand met enige vorm van
leeftijdsontslag. Hoe denkt de minister deze «braindrain» op te
vangen?
Defensie is een doorstroomorganisatie. Dit heeft tot gevolg dat er jaarlijks
behoefte is aan instroom van nieuw personeel en dat er jaarlijks personeel
zal uitstromen. Daarnaast zal als gevolg van de vergrijzing van het
burgerbestand de komende tien jaar een versnelde uitstroom plaatsvinden van «oudere» ervaren burgers. De uitstroom wordt opgevangen
door nieuw gekwalificeerd personeel te werven en waar nodig intern op te
leiden, personeel in de organisatie verder te ontwikkelen en door te laten
stromen en de kennis van ervaren medewerkers een rol te geven in de
ontwikkeling van het personeel.
In het algemeen overleg hebben verscheidene leden terecht aandacht
gevraagd voor het behoud van personeel. In het actieplan werving en
behoud dat ik heb aangekondigd zal hieraan aandacht worden
geschonken. Ook aspecten zoals het opleidingsverloop zullen hierin aan
de orde komen.
Verwacht de minister nog steeds dat de Operationele
Commando’s per 01-01-2016 volledig gevuld zijn?
De verwachting is dat Defensie ook in de toekomst geconfronteerd blijft
met een druk op de vulling van schaarstecategorieën. De verwachting is
echter dat de vulling van de Operationele Commando’s voldoende zal zijn
om de vastgestelde inzetbaarheidsdoelstellingen te kunnen verwezenlijken.
De omvang van de defensieorganisatie is per 01-01-2013 nog
ongeveer 2.500 vte’n hoger dan de beoogde NF, ondanks de lage
vullingspercentages. Is in deze 2.500 vte’n tevens de mismatch
opgenomen?
In de personeelsrapportage heb ik u laten weten dat per 1 januari 2013 de
personeelsomvang 55.268 vte’n bedraagt. De omvang van de defensieorganisatie na de reorganisaties is vastgelegd met de numerus fixus en
bedraagt 53.418 vte’n. Dit betekent dat de personele sterkte kwantitatief
nog ruim 2.000 vte’n moet dalen. In de komende reorganisatie zal het
defensiepersoneel zoveel mogelijk worden geplaatst op de functies in de
nieuwe organisatie. Het is echter de verwachting dat er medewerkers
zullen zijn van wie kennis, deskundigheden, competenties en ervaring niet
overeenkomen met de functie-eisen in de nieuwe organisatie. Hoeveel
medewerkers dit betreft, moet in de komende periode blijken. Zodra ik
hierover meer inzicht kan bieden, zal ik dat doen.
Bij aanvang van het reorganisatieproces als gevolg van de
beleidsbrief in 2011 was de verwachting dat 6.000 defensiemedewerkers gedwongen de defensieorganisatie zullen moeten
verlaten, al dan niet begeleid van werk naar werk? Wat is de
verwachting op dit moment? Waardoor wordt een evt. verschil
veroorzaakt?
Bij aanvang van het reorganisatieproces als gevolg van de
beleidsbrief in 8 april 2011 was de verwachting dat 2.000

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, 33 400 X, nr. 80

3

defensiemedewerkers uiteindelijk de defensieorganisatie
gedwongen zou moeten verlaten en in een uitkeringssituatie
terecht zouden komen. De economische crisis is sindsdien niet
afgenomen. Wat is de verwachting op dit moment?
Waardoor wordt een evt. verschil veroorzaakt?
Mijn ambtsvoorganger heeft bij het begin van de huidige reorganisaties
laten weten dat 12.000 functies worden geschrapt. Hij heeft daarbij ook de
verwachting uitgesproken dat hierdoor 6.000 medewerkers zouden
moeten worden bemiddeld naar werk buiten Defensie. In de personeelsrapportage heeft u kunnen lezen dat de instroom van personeel het
afgelopen jaar lager is dan gepland en de uitstroom hoger dan voorzien.
Hoeveel medewerkers uiteindelijk zullen moeten worden bemiddeld naar
werk buiten Defensie en hoe succesvol dit zal zijn, kan ik u pas met
zekerheid zeggen nadat de reorganisaties zijn voltooid. Zodra ik hierover
echter in een eerder stadium meer inzicht kan bieden, zal ik dat doen.
De minister geeft aan dat er per 01-01-2013 acht militairen ouder
dan 60 jaar nog in actieve dienst zijn. Hoe verklaart de minister
dit in relatie tot het verdringingseffect dat dit met zich
meebrengt en het (tijdelijke) verbod op nadienen?
Defensie respecteert de afspraken die tot stand zijn gekomen voor de
tijdelijke opschorting van het recht op nadienen. Hierdoor is het mogelijk
dat er acht personen in dienst zijn die 60 jaar of ouder zijn. Overigens
hebben vier van deze acht een burgeraanstelling met een militaire rang
omdat ze werkzaam als geestelijk verzorger.
Het aantal sollicitaties (16.440) steekt wederom schril af
tegenover het aantal aangestelden (2178). Het aantal aangestelden is lager dan gepland. Betekent dat Defensie in 2013 meer
personen aanstelt? Indien ja, is de opleidingscapaciteit op dat
extra personeel berekend?
Mede gelet op de reorganisatie die nog zijn beslag moet krijgen, is ervoor
gekozen om de planning nu niet aan te passen. Wel wordt de instroom
nauwgezet gevolgd en wordt de planning voor de jaren daarna aangepast
als dat nodig is. Defensie streeft ernaar om 4.100 militairen en 700 burgers
in 2013 te laten instromen. De opleidingscapaciteit is hiervoor toereikend.
De minister van Defensie,
J.A. Hennis-Plasschaert

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, 33 400 X, nr. 80

4