1. Gegevens Zorgaanbieder
a. Naam instelling Haaglanden Medisch Centrum
b. Adres
Postbus 432
c. Postcode
2501 CK
d. Plaatsnaam
Den Haag
2. Persoonsgegegevens
a. Naam
b. Functie
c. Telefoon
d. E-mail
3. Wijzigingen acute Zorgaanbod
HMC heeft op 24 januari jl., de richting van de nieuwe Koers van HMC naar buiten
gebracht. Deze nieuwe koers is vervat in een Herstructureringsplan voor HMC dat de
komende jaren gefaseerd tot uitvoer zal worden gebracht. Met deze nieuwe Koers
sluiten wij als ziekenhuis aan bij het Hoofdlijnenakkoord waarin een belangrijke
plaats is ingeruimd voor het verlenen van zorg op de juiste plek. HMC geeft dit vorm
door zaken écht anders te organiseren, vanuit het perspectief van de patiënt die met
aandacht wordt geholpen. Samen met patiënten, de burgers, de verwijzers, de
verpleging & verzorging, de thuiszorg en de gemeenten. Daartoe gaat HMC de zorg
meer thematisch organiseren langs de lijnen van de acute zorg, de geplande zorg, de
chronische zorg en de oncologische zorg om de ontwikkelingen met betrekking tot
waarde gedreven zorg en gedeelde besluitvorming een impuls te geven. Anderzijds
ervaart HMC nu reeds een sterk veranderende omgeving met een stijgende
zorgvraag, arbeidsmarktkrapte voor zorgpersoneel, en prijsdruk vanuit
zorgverzekeraars. Dit zet de bedrijfsvoering van HMC onder druk, daar waar HMC nu
nog op drie locaties zorg levert, waarvan twee locaties met een profiel van 24/7
acute zorgverlening. Om de ambities van HMC te realiseren is het noodzakelijk dat
structurele veranderingen in de bedrijfsvoering doorgevoerd worden om de
uitvoering van de toekomstplannen mogelijk te maken. Het Herstructureringsplan
geeft hiertoe de richting aan. De eerste fase van het herstructureringsplan omvat:
a. Per medio 2019 wordt de acute zorg vanuit de locatie HMC Bronovo verplaatst
vaan de locatie HMC Westeinde en wordt HMC Bronovo omgevormd van een
24/7 uurs ziekenhuis naar een 24/5 uurs (week)ziekenhuis met een pallet aan
onderscheidende (laagcomplexe) planbare zorg. Omdat er -vanaf dat moment geen acute opnamen op locatie HMC Bronovo meer mogelijk zijn worden de
volgende onderdelen van de zorg van locatie HMC Bronovo verplaatst naar de
locatie HMC Westeinde:
a. De spoedeisende hulp;
b. De verloskunde/neonatologie (moeder & kind);
c. De klinische bedden gemoeid met de verplaatsing van de acute zorg

Reeds gerealiseerde veranderingen door HMC in het domein van de acute zorg:
 Sinds mei 2017 is de Spoed Eisende Hulp locatie in HMC Antoniushove
verplaatst naar HMC Bronovo;
 Sinds 15 oktober 2019 is de IC van locatie HMC Bronovo verplaatst naar de
locaties HMC Westeinde en HMC Antoniushove.
b. De voorgenomen datum van de wijzigingen is 1 juli 2019.
c. In 2018 werden circa 27.000 bezoekers op de SEH HMC Bronovo opgevangen.
Daarvan werd 0,3 % rood getrieerd, 13,5% oranje, 37% groen, 46,7% geel en 0.7%
blauw. De categorieën rood en oranje kunnen als acuut beschouwd worden. Als
gevolg van de verplaatsing van de IC HMC Bronovo, medio oktober 2018 was er
een afname van het aantal bezoekers SEH Bronovo merkbaar en een groei in SEH
Westeinde. In 2018 vonden er in HMC 3105 medische partussen en circa 835
eerstelijns partussen, gelijkmatig verdeeld over de locaties HMC Bronovo en HMC
Westeinde.
d. Het is de ambitie van het HMC om de locatie HMC Westeinde verder te
ontwikkelen als een locatie voor Acute en Hoog Complexe Zorg. Daarbij is het
uitdrukkelijk de doelstelling van HMC om, o.a. in het kader van de zorgplicht, in
de acute zorg voor deze patiëntengroepen te blijven voorzien. Daarvoor is een
set van maatregelen in voorbereiding.
I. Patienten
Deze maatregelen hebben betrekking op het daadwerkelijk kunnen ontvangen
van de patiënten zonder dat daar stagnatie in de doorlooptijden in de SEH HMC
Westeinde ontstaat. Deze maatregelen zijn zowel bouwkundig van aard als
gericht op het benutten van verbeteringen die in de patiëntenlogistieke
processen van het HMC Westeinde realiseerbaar nog mogelijk zijn. Concreet
betreft het onder meer bijvoorbeeld het inregelen van een zorgpad voor de
extremiteitsletsels en het positioneren van een Eerste Hart Hulp op de SEH. De
huidige SEH’s van HMC werken de afgelopen jaren al systematisch aan het
reduceren van de doorlooptijden en hanteren daarbij een doelstelling dat de
acute patiënt binnen uiterlijk 30 minuten weet welke vervolgstappen er gezet
worden en welk tijdsbeslag daarmee gemoeid is. Ten behoeve van de extra
patiënten die doorstromen naar de kliniek wordt het aantal bedden in de locatie
HMC Westeinde per mei 2019 in voldoende mate uitgebreid (ongeveer 80
klinische bedden).
Alhoewel HMC de capaciteit heeft om te blijven voorzien in de acute zorgvraag
van is kan niet uitgesloten worden dat een deel van de patiënten in een spoed
situatie besluit een andere SEH te bezoeken. De rekenkundige analyse daarvan
laat zien dat voor een beperkt aantal patiënten de aanrijtijd enigszins toeneemt.
Deze toename van de aanrijtijd is niet van dien aard dat er een zogenoemde ‘
witte vlek’ in de spoedeisende zorgverlening ontstaat. De volgende tabel,
afkomstig uit onderzoek door het RIVM laat de effecten daarvan zien.

Voor de verloskunde/neonatologie geldt eveneens dat in een combinatie van
bouwkundige aanpassingen en een verdere verbetering van de logistieke processen
moeder, kind en familie adequaat opgevangen worden. Voor de korte termijn (per 1
juli 2019) is daarvoor opvang in de kliniek van het HMC Westeinde geregeld, begin
2020 vindt verhuizing plaats naar een nieuwe tijdelijke voorziening, gericht op family
integraded care, op het terrein van het HMC Westeinde. Tevens is de OKcapaciteitstoewijzing voor de acute zorg op HMC Westeinde aangepast voor de
toename van urgente patiënten.
HMC zal met een maximale inspanning bewerkstelligen dat patiënten naar de SEH
van HMC Westeinde blijven komen als zij spoedzorg nodig hebben. Naast goed
ingerichte en snel verlopende werkprocessen, zal ook de communicatiestrategie er
op gericht zijn dat de bevolking en zwangeren zich altijd op de SEH en de afdelingen
verloskunde, en kraam en neonatologie in de locatie HMC Westeinde kunnen
melden.
In verband met de grotere toeloop naar de locatie HMC Westeinde zullen de
parkeervoorzieningen bij deze locatie worden aangepast (uitbreiding met 230
plaatsen).
II. Ziekenhuizen
Er is een inschatting gemaakt van de mogelijke impact op de ziekenhuizen deel
uitmakend van de Reinier HAGA Groep (HAGA, Reinier de Graaf, Lange
Landziekenhuis), het Alrijne ziekenhuis en het LUMC. Met behulp van de
postcodegebieden van de patiënten die de SEH in de locatie HMC Bronovo bezoeken

is een modelmatige inschatting gemaakt van het maximaal aantal patiënten dat
mogelijk gebruik zou kunnen maken van de SEH’s van deze ziekenhuizen en het daar
aan gekoppeld aantal potentiele opnamen in de kliniek. Deze modelmatige
inschatting is besproken met de managers van de SEH’s van deze ziekenhuizen.
Gezamenlijk is besproken welke knelpunten mogelijk kunnen optreden en de
oplossingsrichtingen daarvoor. Het algemene beeld is dat niet zozeer de opvang in de
SEH maar de daaraan gekoppelde klinische opnamen een potentieel knelpunt kunnen
vormen. Dit hangt gedeeltelijk samen met de personele schaarste en gedeeltelijk met
een beperking in de uitstroom als gevolg van schaarste aan operationele bedden in
de VVT-sector, met name op het gebied van de psychogeriatrie. Daarnaast beperkt
schaarste in de gespecialiseerde thuiszorg de uitstroom in de ziekenhuizen. Deze
gesignaleerde problematiek manifesteert zich vooral in de periode december tot en
met april.
Voor de verloskunde geldt dat regiobreed er een tekort is aan gespecialiseerde
verpleegkundigen.
III. Huisartsenzorg
In de locaties HMC Bronovo en HMC Westeinde is een HAP gevestigd met de
volgende openingstijden:

HMC Bronovo
HMC Westeinde

Ma tm vrijdag
17.00-24.00
08.00-24.00

Weekend
08.00-24.00
08.00-24.00

De huisartsenorganisatie HADOKS heeft laten weten dat zij op grond van de
randvoorwaarden die zij stellen aan de positionering van de HAP nader zullen
bepalen op welke plaats zij in Den Haag, de HAP’s willen positioneren. Er is een
ambtelijk advies vanuit de HADOKS in voorbereiding waarin een voorkeur wordt
uitgesproken per 1 juli 2019 de huidige HAP locatie HMC Bronovo te verplaatsten
naar de locatie HMC Antoniushove. HADOKS heeft daarbij het voornemen om met
name laag complexe HAP-_zorg te triëren richting de HAP in HMC Antoniushove. In
voorbereiding is een gesprek tussen HADOKS, HAGA en HMC om deze richting verder
te verkennen.
IV. RAV’s
Sinds de verplaatsing van de IC HMC van locatie Bronovo is het instuurbeleid van
kracht dat vooraf bekend hoog risico patiënten naar de locatie HMC Westeinde gaan
en de laag risico patiënten naar de locatie HMC Bronovo. Bij insturen naar de locatie
HMC Bronovo wordt vooraf contact opgenomen met de SEH. Bij verplaatsen van de
SEH HMC Bronovo naar HMC Westeinde kan HMC breed insturen zonder voorgaand
telefonisch contact, tenzij uiteraard protocolmatig anders is vastgesteld
(multitrauma, IAT).
De RAV Haaglanden heeft aangegeven dat de verplaatsing van de SEH Bronovo naar
SEH Westeinde effecten heeft in de bedrijfsvoering van de RAV, waaronder de

wagenbezetting en het aantal in te zetten diensten. Deze worden in kaart gebracht
en lijken beheersbaar.
V. GGZ
In de huidige situatie is het instuurbeleid voor patiënten met een somatisch en
psychiatrisch probleem geconcentreerd in het HMC Westeinde omdat daar een
Medisch Psychiatrische Unit (MPU) is gehuisvest.
VI Verloskundigen
De benodigde capaciteit na concentratie per 1 juli 2019 van de verloskunde- en
kraamafdeling op de locatie HMC Westeinde is conform de NVOG richtlijnen
berekend. De verloskundige praktijken georganiseerd in de HMC VsV kunnen in HMC
Westeinde terecht. De afdeling heeft behalve verloskamers en kraambedden ook
triage bedden voor de spoed opvang van zwangeren.
e. Welk onderzoek heeft u gedaan om de effecten te staven?
I. Eigen onderzoek:
- Analyse herkomst unieke patiënten naar postcode gebieden;
- Analyse aantal opnames per specialisme per SEH bezoek
- Analyse hoog en laag complexe instroom naar tijdstip van de dag
II. Analyse aanrijtijden uitgevoerd door het RIVM
f. Benodigde maatregelen
In algemene zin is een voldoende beschikbaarheid van operationele bedden van
ziekenhuizen in het ROAZ gebied, zowel ten behoeve van acute opnamen als
verloskunde het grootste vraagstuk. Daarin is de beschikbaarheid van voldoende
zorgpersoneel de meest dominante factor op dit moment. Daarbij zijn er 3
aangrijpingspunten:
+ blijven opleiden van gespecialiseerde en algemene verpleegkundigen;
+ actueel regionaal overzicht van beschikbare bedden voor welk type patiënten zorg;
+ effectiever beleid voor verbeteren uitstroom ziekenhuizen, gericht op de VVT.
g. Welke maatregelen zet het HMC in?
Zie paragraaf d, sub i.
HMC is in redelijkheid bereid om ingeval van een eventuele presentatiestop in
andere ziekenhuizen de spoed patiënten op te vangen.

h. Welk onderzoek heeft u gedaan?
Onderzoek interne patiëntenstromen, doorlooptijden, knelpunten, OK capaciteit, IC
Capaciteit, Capaciteit Beeldvorming, Beddenhuis, Postcodeonderzoek.

i.

Is er overeenstemming met zorgverzekeraars over de omvang van de
maatregelen/oplossingen voor de gesignaleerde witte vlek?
- op basis van aanrijtijden is er geen witte vlek.

j.

Oplossingsrichtingen gecommuniceerd naar andere zorginstellingen?
Met de GHOR is op ambtelijk niveau de impact verkend van de verplaatsing van de
SEH HMC Bronovo naar SEH HMC Westeinde. Vastgesteld is dat de T3 slachtoffers in
deze situatie niet meer in HMC Bronovo opgevangen kunnen worden en in het HMC
Westeinde kunnen worden opgevangen. Zowel de bouwkundige aanpassingen als
de personele inzet zijn vanaf 1 juli 2019 afgestemd op het kunnen opvangen van
deze slachtoffers. Het ZIROP zal daarop worden aangepast. HMC Westeinde vangt
reeds T1 en T2 slachtoffers op.
De rol van het HMC Bronovo als opvanglocatie voor alle T3 slachtoffers in geval van
een grote aanslag zoals beschreven in het Terrorisme Gevolgen Bestrijdingsplan
(TGB) komt hiermee te vervallen. In afstemming met de GHOR moet hiervoor nog
een andere oplossing gevonden worden.