Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2018–2019

33 835

Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit
(NVWA)

Nr. 119

BRIEF VAN DE MINISTER VAN LANDBOUW, NATUUR EN
VOEDSELKWALITEIT
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 17 april 2019
Op 13 maart 2019 heeft de vaste commissie voor Landbouw, Natuur en
Voedselkwaliteit vragen gesteld inzake het Bureau Risicobeoordeling en
Onderzoek (Buro) van de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit
(NVWA). Hierbij doe ik u, mede namens de Minister voor Medische Zorg,
de antwoorden op de gestelde vragen toekomen.
De Minister van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit,
C.J. Schouten

kst-33835-119
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2019

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 33 835, nr. 119

1

1
Kent u andere voorbeelden van instituten die bij wet zijn ingericht en
onderdeel vormen van een ander instituut?
Antwoord
Het RIVM en de KNMI hebben een wettelijke basis. Deze instituten vormen
echter geen onderdeel van een toezichthouder, maar zijn onderdeel van
respectievelijk het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport
(VWS) en Infrastructuur en Waterstaat (IenW).
2
Kunt u reflecteren op de voor- en nadelen van de gekozen positionering
van Buro met betrekking tot de borging van onafhankelijkheid en de
kwaliteit en bruikbaarheid van de adviezen van Buro?
Antwoord
Buro heeft als taak om wetenschappelijk onderbouwde risicobeoordelingen te maken. Deze gaan over risico’s voor voedselveiligheid, productveiligheid, plant- en diergezondheid, dierenwelzijn en natuur (inclusief
biodiversiteit). Buro verzamelt waar nodig gegevens uit het toezicht om
risicobeoordelingen uit te kunnen voeren. Op basis van deze wetenschappelijke risicobeoordelingen brengt de directeur Buro adviezen uit aan de
Minister voor MZS en/of de Minister van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit (LNV) en/of de inspecteur-generaal van de NVWA (IG NVWA).
De positionering van Buro binnen de NVWA zorgt ervoor dat Buro bij het
opstellen van adviezen ook gebruik kan maken van informatie vanuit
toezicht en handhaving. Omdat Buro daarmee weet wat er op het gebied
van toezicht en handhaving speelt, kan een advies beter toegespitst
worden op de bruikbaarheid daarvan. De kwaliteit van de adviezen wordt
door de positionering van Buro binnen de NVWA versterkt omdat
praktijkgegevens en databronnen vanuit de NVWA gebruikt kunnen
worden voor de risicobeoordeling. Het gaat dan met name om gegevens
over overschrijdingen en de blootstelling daaraan.
Om de onafhankelijkheid van Buro bij het opstellen van adviezen te
waarborgen houden de medewerkers van Buro «gepaste afstand» van de
NVWA en van beleidsdirecties van VWS en LNV. De term «gepaste
afstand» is een verwijzing naar het in 2018 door het Rathenau Instituut
opgestelde rapport «Met gepaste afstand». Dit rapport gaat over
onafhankelijkheid en integriteit bij onderzoek door rijkskennisinstellingen.
Buro heeft eigen procedures voor het opstellen en uitbrengen van
adviezen. De Raad van Advies toetst in hoeverre de onafhankelijkheid bij
het opstellen van adviezen is gewaarborgd.
3
Kunt u toelichten waarom er in de periode 2014–2018 geen Raad van
advies is ingesteld?
Antwoord
In de periode 2015–2018 was er geen actieve Raad van Advies, omdat de
maximale zittingstermijn van de leden in 2014 was verlopen. Het vinden
van nieuwe leden voor de Raad van Advies bleek langer te duren dan
voorzien. Dit had te maken met de gewenste inhoudelijke deskundigheid
die de Wet onafhankelijke risicobeoordeling NVWA (WOR) eist voor de
Raad van Advies. Hierdoor konden of wilden diverse potentiële leden
geen zitting nemen in de Raad van Advies. In 2018 is naast een onafhankelijk voorzitter ook de gewenste gecombineerde inhoudelijke kennis bij
de andere vier leden gevonden. Met ingang van 1 januari 2019 is door mij,
in overeenstemming met de Minister voor MZS, een nieuwe Raad van
Advies benoemd.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 33 835, nr. 119

2

4
Wat betekent het ontbreken van een Raad van advies in de periode
2014–2018 voor de borging van de wetenschappelijke kwaliteit van de
adviezen van Buro?
Antwoord
De Raad van Advies heeft in de jaren 2006 tot en met 2014 nooit
knelpunten gesignaleerd of bedenkingen gehad bij de wetenschappelijkheid of onafhankelijkheid van Buro. De Raad beoordeelt altijd achteraf
de wetenschappelijke kwaliteit van adviezen en of deze adviezen op een
onafhankelijke wijze tot stand zijn gekomen. Nu vanaf 1 januari 2019 de
Raad weer functioneert, kan de Raad zijn taak – die in de WOR staat
beschreven – weer uitvoeren. Mocht de Raad knelpunten signaleren of
bedenkingen hebben, dan zal de Raad deze kenbaar maken in zijn
rapportage die ik naar uw Kamer zal sturen. Dat had ik uw Kamer al
toegezegd in het nader verslag van een schriftelijk overleg over de
integrale risicoanalyse pluimveevleesketen (Kamerstuk 26 991, nr. 530,
pag. 4).
5
Bent u bereid de nieuwe Raad van advies te verzoeken te rapporteren over
de gehele periode sinds de laatste rapportage over het jaar 2013?
Antwoord
De Raad van Advies bepaalt zijn eigen werkwijze en agenda. Ik heb de
Raad al verzocht om in zijn afweging naar de te onderzoeken adviezen en
werkwijze van Buro ook de adviezen vanaf 2014 te betrekken. De al
bestaande rapportage over 2014 zal samen met de periode 2015 tot en
met 2018 aan mij gerapporteerd worden en ik zal uw Kamer daarover,
zoals ik in het antwoord op vraag 4 heb gemeld, informeren.
6
Kunt u toelichten wat er in de afgelopen jaren is gebeurd met adviezen
van Buro? In hoeverre zijn adviezen van Buro integraal overgenomen?
7
WORden adviezen van Buro in de praktijk altijd overgenomen? Welke
redenen zijn denkbaar om een advies niet over te nemen?
8
Hoe wordt bepaald of een advies al dan niet wordt overgenomen?
Antwoord 6, 7 en 8
Buro brengt gevraagd en ongevraagd adviezen uit aan de Ministers voor
MZS en/of van LNV en/of de IG NVWA. Door de Minister voor MZS, de
Minister van LNV en de IG van de NVWA kan aan Buro worden gevraagd
om een advies uit te brengen. Na ontvangst bepalen de ministeries en/of
de IG NVWA in hoeverre de aanbevelingen van Buro op hun terreinen
worden overgenomen en welke maatregelen daarvoor genomen moeten
worden. Over het algemeen kunnen we concluderen dat de meeste
adviezen van Buro worden opgevolgd. Reden om een aanbeveling niet of
deels over te nemen is bijvoorbeeld dat een aanbeveling niet of slechts
deels uitvoerbaar is, of dat het oordeel is dat de regelgeving geen
aanpassing behoeft.
In 2017 en 2018 zijn in totaal dertig adviezen uitgebracht door Buro. Deze
adviezen bevatten zowel aanbevelingen aan de Ministers voor MZS en/of
van LNV en/of de IG NVWA. Van deze dertig adviezen zijn er achtentwintig
overgenomen. Het eind 2017 uitgebrachte advies over het gebruik van
geconcentreerd azijnzuur in de keuken is nog in beraad bij het Ministerie

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 33 835, nr. 119

3

van VWS. Het in 2018 uitgebrachte advies over mogelijke gezondheidsrisico’s bij gebruik van MMS (Miracle Mineral Solution, Miracle Mineral
Supplement of Master Miracle Solution) is niet integraal overgenomen.
VWS heeft de aanbeveling om wetgeving aan te passen niet overgenomen, omdat dit bij nadere beschouwing juridisch niet noodzakelijk
bleek te zijn. Over de aanbeveling om het in de handel brengen van MMS
te voorkomen, heeft de NVWA laten weten dat die mogelijkheid zich
beperkt tot in Nederland gevestigde handelaren en webwinkels.
9
Kunt u voortaan eenduidig zijn in het rapporteren over welke producten
van Buro komen?
Antwoord
Ja.Van Buro zijnwetenschappelijke risicobeoordelingen en daarop
gebaseerde adviezen afkomstig. In overeenstemming met artikel 4 van de
WOR worden deze risicobeoordelingen en adviezen openbaar gemaakt.
Zie hiervoor de website: https://www.nvwa.nl/over-de-nvwa/hoe-de-nvwawerkt/risicobeoordeling-en-onderzoeksprogrammering/adviezen.
Integrale ketenanalyses zijn van de NVWA afkomstig. Deze analyses
werden tot recent aangeduid als integrale risicoanalyses. Om verwarring
met de risicobeoordeling van Buro te voorkomen wordt nu de term
integrale ketenanalyse gebruikt. De NVWA stelt een integrale ketenanalyse
op op basis van informatie uit de risicobeoordeling van Buro en twee
producten van de NVWA zelf, namelijk een toezichtbeeld en een
fraudebeeld.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 33 835, nr. 119

4