Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2015–2016

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

552
Vragen van de leden Bouwmeester en Wolbert (beiden PvdA) aan de
Minister van Volksgezondheid, Welzijn en sport over de voorgenomen sluiting
van de kraamafdeling van het Vlietland Ziekenhuis in Schiedam (ingezonden
23 oktober 2015).
Antwoord van Minister Schippers (Volksgezondheid, Welzijn en Sport)
(ontvangen 11 november 2015).
Vraag 1
Weet u dat inwoners, verloskundigen en politici van Maassluis en omstreken
bezorgd zijn over de toekomst van de kraamafdeling in het Franciscus
Vlietland Ziekenhuis in Schiedam, omdat deze waarschijnlijk gaat verplaatsen
naar Rotterdam?
Antwoord 1
Ja, ik weet dat er bezorgdheid bestaat. Er zijn onlangs ruim 3.300 handtekeningen aan de directie van het ziekenhuis aangeboden.
Vraag 2
Bent u ermee bekend dat vrouwen de afgelopen 15 jaar steeds verder moeten
reizen om in het ziekenhuis te kunnen bevallen (eerst naar het Holy Ziekenhuis in Vlaardingen direct aan de afrit van de A20, en daarna naar Schiedam,
ook direct aan de A20 een paar afritten verderop, maar sinds het afsluiten
van de afrit Schiedam-Noord vanwege de aanleg van de A4 Midden-Delfland
op aanzienlijk langere aanrijtijd)?
Antwoord 2
Door het concentreren van klinische/acute verloskunde moeten vrouwen in de
omgeving van Maassluis/Vlaardingen nu inderdaad langer rijden dan 15 jaar
geleden. Cruciaal is de kwaliteit van de zorg die ze aantreffen als ze in het
ziekenhuis komen. Deze langere rijtijd is op zichzelf geen probleem omdat de
huidige rijtijd nog steeds binnen de aanvaarde norm valt.
Vraag 3
Hoeveel bevallingen vonden er gemiddeld de afgelopen jaren plaats in het
Vlietland Ziekenhuis en hoeveel zouden er plaatsvinden na samenvoeging
van de kraamzorg? Is op de huidige locaties een voltallig (operatie)team 7x24
uur beschikbaar? Zou dat na samenvoeging het geval zijn?

ah-tk-20152016-552
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2015

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, Aanhangsel

1

Antwoord 3
In de afgelopen jaren hebben op de locatie Franciscus Vlietland gemiddeld
circa 1.500 medische bevallingen en gemiddeld circa 400 poliklinische
bevallingen plaatsgevonden. Op de locatie Franciscus Gasthuis gaat het om
gemiddeld circa 2.100 medische bevallingen en gemiddeld circa 350
poliklinische bevallingen. Het ziekenhuis heeft aangegeven dat op beide
locaties een voltallig (operatie)team 7/24 uur beschikbaar is (niet altijd in
huis). Na de samenvoeging zal 7x24 uur een volledig (operatie)team 7x24
specifiek gericht op de geboortezorg in huis zijn.
Vraag 4
Wat zijn de aanrijtijden vanuit Maassluis en omgeving naar het Vlietland
Ziekenhuis in Schiedam? Wat wordt de aanrijtijd als de kraamzorg zou
worden verplaatst naar Rotterdam-Noord?
Antwoord 4
In de bereikbaarheidsanalyses ga ik uit van het rijtijdenmodel voor de
spoedeisende ambulancezorg die het RIVM beheert. Dit model gaat uit van
rijsnelheden van ambulances die met spoed naar een incident rijden. De
snelheden zijn gebaseerd op metingen van werkelijke ambulancesnelheden
over heel Nederland over de periode van een heel jaar. Het model gaat uit
van gemiddelde snelheden, dat wil zeggen dat zowel rustige als drukke
momenten in het model zijn meegenomen. Op rustige momenten kunnen de
rijtijden korter zijn, op drukke momenten langer. Volgens dit model varieert
de rijtijd van Maassluis naar het Vlietland Ziekenhuis Schiedam tussen 8 en
11½ minuten. Ook hangen de snelheden af van de plek in Maassluis vanwaar
wordt gerekend. Vanwege deze variaties is het niet mogelijk om exact aan te
geven wat de rijtijden van Maassluis naar het Vlietland zijn. De rijtijd van
Maassluis naar het Sint Franciscus Gasthuis in Rotterdam varieert volgens dit
model tussen 11½ en 15 1/5 minuten.
Overigens is het goed om te weten dat het bereikbaarheidsmodel uitgaat van
integrale responstijd. De integrale responstijd is de som van meld-, uitruk-,
rij-, inlaad- en bezorgtijd. Dat is dus meer dan de tijd die nodig is om van
Maassluis naar het ziekenhuis in Schiedam of Rotterdam te rijden. Volgens de
berekeningen van het RIVM is, bij concentratie van de acute verloskunde naar
het Sint Franciscus in Rotterdam, geen sprake van overschrijding van de
bereikbaarheidsnorm van 45 minuten.
Vraag 5
Hoe ziet u de relatie tussen de theoretische aanrijtijden en de praktijk, waarbij
de A20 op nummer 1 in de file top staat en waarin de Giessenbrug het
verkeer regelmatig flink vertraagt?
Antwoord 5
Het RIVM gaat uit van gemiddelde rijsnelheden per wegtype en baseert deze
gemiddelden op metingen van werkelijke ambulancesnelheden over een heel
jaar (2014–2015). Ook de ambulances van de RAV Rotterdam Rijnmond zijn in
de metingen meegenomen. De door u genoemde vertragingen zijn – voor
zover deze daadwerkelijk in de meetperiode hebben plaatsgevonden – dus
meegenomen in het rijtijdenmodel van het RIVM.
Vraag 6
Deelt u de mening dat het de kwaliteit van zorg en draagvlak voor een
(voorgenomen) bestuursbesluit van een ziekenhuis ten goede komt indien dit
tot stand komt na overleg met relevante betrokkenen in de regio, omdat het
om hun zorg gaat? Heeft er serieus overleg plaatsgevonden?
Antwoord 6
Ik ben het met u eens dat het een maatschappelijke verantwoordelijkheid is
om een besluit met alle relevante betrokkenen te bespreken. Dat is naar mijn
idee ook de reden waarom er sprake is van een voorgenomen besluit. Het
overleg daarover is nog gaande. Ik beveel de betrokken partijen aan om
daarbij gebruik te maken van de door het College Perinatale Zorg (CPZ) in
2014 ontwikkelde leidraad «voornemen voor concentratie van (acute)
geboortezorg». In casu wordt dit als volgt in de regio opgepakt. In mei 2015
is op initiatief van het ziekenhuis de Stuurgroep Integrale Geboortezorg

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, Aanhangsel

2

opgericht. In deze stuurgroep zijn alle ketenpartners uit beide regio’s
vertegenwoordigd en vindt intensief overleg plaats. Deze stuurgroep komt
maandelijks bij elkaar. Naast deze stuurgroep zijn er verschillende werkgroepen met elkaar in gesprek over de inhoud, organisatie en financiën van de
zorg. Tot slot is de Raad van Bestuur in contact met de burgemeesters en
wethouders en de gemeenteraadsleden van de omliggende gemeenten en is
er overleg met de zorgverzekeraars.
Vraag 7
Deelt u de opvatting dat een ziekenhuisbestuur zijn verantwoordelijkheid voor
kwaliteit alleen kan waarmaken, indien het voldoende rekening houdt met de
opvattingen van patiënt en zorgverlener hierover?
Antwoord 7
Bij het waarborgen en waar mogelijk verbeteren van de kwaliteit van zorg zal
een ziekenhuisbestuur rekening houden met tal van factoren. De opvattingen
van patiënten en zorgverleners maken naar mijn idee daar zeker onderdeel
van uit.
Vraag 8
Is hier sprake geweest van een zorgvuldig proces waarbij de opvattingen van
patiënten en eerstelijnszorgverleners over kwaliteit hebben geleid tot het
voornemen voor samenvoeging van afdelingen kraamzorg?
Antwoord 8
Ik ben niet bij het proces betrokken en kan daar dan ook geen uitspraak over
doen. Het proces is nog gaande en er is nog geen besluit genomen. De Raad
van Bestuur van het ziekenhuis heeft aangegeven op frequente basis intensief
met alle betrokkenen in overleg te zijn om te komen tot een zorgvuldige
afweging en een goed gewogen besluit.
Vraag 9
Welke mogelijkheden heeft u om te zorgen dat deze partijen serieus met
elkaar in gesprek gaan? Welke afspraken zijn daarover gemaakt na het sluiten
van de kraamafdeling in Meppel?
Antwoord 9
Het is aan partijen in de regio om serieus met elkaar in gesprek te gaan. De
verantwoordelijkheid voor het bieden van toegankelijke en verantwoorde zorg
ligt immers bij de zorgaanbieders zelf. Deze zorgaanbieders dienen in overleg
met de betrokken zorgverzekeraar afspraken te maken die ertoe leiden dat,
ook in geval van concentratie van (acute) klinische verloskunde, de kwaliteit
en toegankelijkheid blijft geborgd. De zorgverzekeraar is op basis van zijn
zorgplicht verantwoordelijk voor een doelmatige inrichting van de zorg
waarbij kwaliteit, toegankelijkheid en betaalbaarheid uitgangspunt zijn. Ik hou
me aan deze verantwoordelijkheidsverdeling. Er is in de afgelopen jaren
vaker sprake geweest van concentratie van (acute) verloskunde, zoals bv. in
Meppel/Zwolle. Die ervaringen hebben geleid tot de CPZ leidraad die kan
worden gebruikt om in de regio tot goede afspraken te komen. Deze
ontwikkelingen van concentratie van de geboortezorg hebben onder meer te
maken met de adviezen van de stuurgroep geboortezorg die was ingesteld
om de achterblijvende kwaliteit van de geboortezorg in Nederland omhoog te
krijgen.
Vraag 10
Op welke wijze kan de lokaal dominante zorgverzekeraar DSW, ook gevestigd
in Schiedam, deze bezorgde inwoners en zorgverleners ondersteunen en doet
hij dat ook?
Antwoord 10
Zorgverzekeraar DSW onderhoudt nauw contact over deze kwestie met het
ziekenhuis. DSW beschouwt geboortezorg als basiszorg en vindt het van
groot belang dat bij geboortezorg de keten goed geborgd blijft. Daarmee sluit
DSW goed aan bij de wensen van de verzekerden.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, Aanhangsel

3

Toelichting:
Deze vragen dienen ter aanvulling op eerdere vragen terzake van het lid Van
Gerven (SP), ingezonden 7 oktober 2015 (Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar 2015–2016, nr. 446)

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, Aanhangsel

4