Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2020–2021

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

3832
Vragen van het lid Kathmann (PvdA) aan de Minister van Justitie en
Veiligheid over het bericht dat de politie zich zorgen maakt over de toename
van zelfgemaakte bommen (ingezonden 1 juli 2021).
Antwoord van Minister Grapperhaus (Justitie en Veiligheid) (ontvangen
26 augustus 2021). Zie ook Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar 2020–2021,
nr. 3645.
Vraag 1
Kent u het artikel «Zorgen bij politie om sterke toename van zelfgemaakte
bommen»?1
Antwoord 1
Ja dit is bekend.
Vraag 2
Komt u met aanvullende maatregelen om het aantal zelfgemaakte bommen te
verminderen? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 2
Afgelopen jaar is al een aantal aanvullende maatregelen genomen om te
zorgen dat bepaalde grondstoffen, die gebruikt kunnen worden om zelf
explosieven te maken, moeilijker verkrijgbaar zijn. Eén van deze maatregelen
is de aanscherping op 1 februari van dit jaar van de EU verordening
Precursoren voor Explosieven2 die het bezit, de handel en het gebruik van
precursoren voor explosieven reguleert voor particulieren en het bedrijfsleven. Op 6 juli jl. is uw Kamer nog bij brief3 door mij geïnformeerd over een
onderzoek van het WODC naar deze wetgeving en daarin staan ook enkele
aandachtspunten vermeld waar komende tijd extra op zal worden geïnvesteerd.
Andere genomen maatregelen die het aantal zelfgemaakte bommen zal
moeten verminderen hebben betrekking op knalvuurwerk (zie vraag 5) en

1

Website NOS, 30 juni 2021 (https://nos.nl/artikel/2387337-zorgen-bij-politie-om-sterke-toenamezelfgemaakte-bommen)
2
Zie EU verordening 2019/1148, en Wet Precursoren voor Explosieven, stb-2021-146
3
Kamerbrief met beleidsreactie evaluatierapport precursoren voor explosieven | Kamerstuk |
Rijksoverheid.nl

ah-tk-20202021-3832
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2021

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, Aanhangsel

1

bepaalde drugsprecursoren, aangezien deze ook als (bouwsteen) voor
zelfgemaakte explosieven gebruikt kunnen worden.
Vraag 3
Is het mogelijk om bouwstenen van zelfgemaakte bommen op eenzelfde
manier te verbieden zoals illegale precursoren verboden zijn in de nieuwe
wetten over ondermijning?
Antwoord 3
Al geruime tijd is het mogelijk om dergelijke bouwstenen voor zelfgemaakte
explosieven, zogenaamde precursoren voor explosieven, te verbieden. De
wetgeving hierop is door de EU verplicht gesteld in 2016 en begin dit jaar is
de door de EU aangescherpte nieuwe wet ingegaan (zie vraag 2). Hierdoor is
het moeilijker geworden voor particulieren en professionele gebruikers om
precursoren voor explosieven aan te schaffen, te bezitten en te verhandelen.
Eén van de aanscherpingen is de uitbreiding van de lijst van precursoren
voor explosieven waarvoor een beperking geldt, met extra stoffen en nieuwe
toegestane percentages. Ook is het voor professionele gebruikers die stoffen
niet voor bedrijfsmatige doeleinden nodig hebben, niet meer mogelijk om de
stoffen zonder vergunning te kopen. Een compleet overzicht van de aanscherpingen is terug te vinden op de website van de National Coördinator
Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV).
Een andere bouwsteen voor zelfgemaakte explosieven kan knalvuurwerk zijn.
Het gebruik en bezit van knalvuurwerk is al verboden voor consumenten door
de regeling aanwijzing consumenten- en theatervuurwerk.(RACT) en de Wet
Milieu Gevaarlijke Stoffen.
Voortdurend wordt door het Ministerie van Justitie en Veiligheid, en
daarbinnen de NCTV, samen met de ketenpartners zoals de Politie en de
Inspectie voor Leefomgeving en Transport (ILT) gemonitord of bestaande
wetgeving en maatregelen afdoende zijn.
Vraag 4
Heeft de politie genoeg capaciteit om actief te zoeken naar bestandsdelen
voor het maken van bommen?
Antwoord 4
Wanneer het gaat om strafrechtelijke opsporing en handhaving, is de politie
samen met het Openbaar Ministerie bevoegd. In algemene zin is de vraag
naar politiecapaciteit per definitie groter dan de beschikbaarheid. In het
halfjaarbericht van 4 juni jl.4 heb ik aangegeven wat de politie doet om de
capaciteit van medewerkers belast met onder meer incidentafhandeling weer
op volle sterkte te krijgen. In de tussentijd nemen de eenheden waar passend
en mogelijk capaciteitsbevorderende maatregelen. Activiteiten met een
ernstige gevaarzetting zoals het mogelijk produceren van explosieven krijgen
prioriteit. De politie zal in geval van acuut gevaar zorgvuldig optreden.
Daarnaast is met de inwerkingtreding van de Wet precursoren voor explosieven in 2016, de Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) verantwoordelijk
voor het toezicht op – en handhaving van – de regels rondom verkoop van en
handel in precursoren voor explosieven. Mede naar aanleiding van de
invoering van de vernieuwde EU verordening op 1 februari van dit jaar, zijn
de gemaakte afspraken over de uitvoering van de taken ter hand genomen
tussen JenV (NCTV) en de ILT. Deze zullen binnenkort worden bestendigd in
een convenant. Daarbij wordt ook gekeken of de bestaande afspraken over de
benodigde capaciteit voor toezicht en handhaving nog voldoende zijn.
Vraag 5
Vindt u dat we genoeg doen om illegaal vuurwerk op te sporen? Zo ja,
waaruit blijkt dat? Zo nee, komt u met aanvullende maatregelen?
Antwoord 5
De politie zet ook komend jaar met het Openbaar Ministerie en andere
betrokken partijen nog intensiever in op het thema vuurwerk via een
projectmatige aanpak van illegaal vuurwerk, inclusief opsporing op sociale
4

Kamerstuk 29 628, nr. 1015

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, Aanhangsel

2

media en steekproefsgewijze handhaving langs de grens. Bovendien wordt
meer dan voorheen informatie gestuurd onderzoek gedaan. De politie
gebruikt verschillende opsporingsmiddelen in de strijd tegen illegale
vuurwerkhandelaren, ook op versleutelde berichtenservices zoals Telegram en
(andere) sociale media. De politie doet geen uitspraken over de daarbij
gebruikte werkwijzen. Als duidelijk is wie de dader is, treden politie en justitie
op. Het daarbij aangetroffen vuurwerk wordt in beslag genomen. Dit heeft als
effect dat in 2020 meer illegaal vuurwerk in beslag is genomen (ruim 120
duizend kilo in 2020 t.o.v. ruim 60 duizend kilo in 2019) dan in voorgaande
jaren. Tot slot is de richtlijn voor strafvordering vorig jaar strenger geworden
voor bepaalde typen (zwaar) knalvuurwerk) en wordt er naast strafrechtelijke
handhaving verder geïntensiveerd op samenwerking met het bestuur, zodat
ook bestuurlijke maatregelen steeds vaker genomen kunnen worden.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, Aanhangsel

3