3
Vragenuur: Vragen Wiersma
Vragen van het lid Wiersma aan de minister van Sociale
Zaken en Werkgelegenheid over het bericht "Poolse
arbeidsmigranten plegen op grote schaal uitkeringsfraude".
De voorzitter:
Dan is nu aan de orde de vraag van de heer Wiersma
namens de VVD aan de minister van Sociale Zaken en
Werkgelegenheid over uitkeringsfraude door Poolse
arbeidsmigranten. Ik heet de minister van Sociale Zaken
en Werkgelegenheid van harte welkom. Het woord is aan
de heer Wiersma.

De heer Wiersma (VVD):
Dank, voorzitter. Nepsollicitaties, valse handtekeningen,
soms wel 61 inschrijvingen op één adres en ook nog criminelen die je daarbij helpen. "Poolse arbeidsmigranten plegen soms, misschien wel massaal, uitkeringsfraude", dat
was het bericht gisteren van Nieuwsuur. Poolse sites met
boekhoudbedrijfjes waar je voor €75 een adres kunt krijgen
en dan voor €300 een WW-uitkering.
Laat ik heel duidelijk zijn: dit is natuurlijk absoluut van de
zotte. De WW is bedoeld voor mensen die hier keihard
werken en tegen hun zin werkloos raken, die financiële
steun nodig hebben om hun boodschappen te kunnen doen,
om voor hun gezin te kunnen zorgen, om hun huis te kunnen betalen. De WW is natuurlijk niet bedoeld voor Poolse
migranten die de uitkering gebruiken om op vakantie te
gaan of bij te klussen. Dat is schaamteloos. Ik denk dat de
minister dat met ons eens is en ik denk dat ook de Kamer
dat met ons eens is. Maar dan? Wat gaan wij hieraan doen?
Daarover heb ik een aantal vragen aan de minister.
Klopt het wat Nieuwsuur heeft gezegd? Gebeurt dit op
relatief grote schaal? En hoe groot is dan die omvang?
Nieuwsuur spreekt van 150 bureaus en 9.000 mensen. Kan
de minister hier wat duiding aan geven?
En, ook belangrijk: gebeurt dit nu echt op een gestructureerde manier met, zoals zij zeggen, malafide tussenpersonen en bureautjes, eigenlijk gewoon criminelen die hier
hun werk van hebben gemaakt?
Wat is hierover aan signalen bekend geworden de afgelopen
jaren, zowel bij het UWV als het ministerie? Wat is daaraan
gedaan? Kan de minister ook inzage geven in wat hierover
bekend is, hoe dat is opgevolgd en wat nu de vervolgaanpak
is?
De voorzitter:
Het woord is aan de minister.

Minister Koolmees:
Dank u, voorzitter. Fraude met uitkeringen is onacceptabel.
Het beeld dat Nieuwsuur gisteravond heeft neergezet, is
zeer ernstig. Dat ben ik met de heer Wiersma eens. Ik deel

Tweede Kamer

Vragenuur: Vragen Wiersma

de verontruste reacties van de Kamer. Ik ben er zelf ook van
geschrokken en herhaal de uitspraak dat dit onacceptabel
is.
Ik heb zelf ook veel vragen over hoe dit precies in elkaar zit.
Ik heb gisteren ook het beeld gezien van 61 uitkeringen op
één adres. Dan vraag je je automatisch af: hoe kan dat?
Fraude, zeker in deze vorm, met malafide tussenpersonen,
mag niet ongestraft blijven. Daarom ga ik ervoor zorgen
dat het UWV hier meer bovenop gaat zitten. Er moet met
name meer vat komen op de malafide tussenpersonen en
dat is tot nu toe onvoldoende gebeurd.
Ik ga samen met het UWV de komende weken kijken welke
maatregelen we gaan nemen, bijvoorbeeld extra capaciteit
voor controle op tussenpersonen, maar ook kijken of er
meer middelen of bevoegdheden nodig zijn om dit effectief
aan te kunnen pakken. Ik zal uw Kamer nauwgezet op de
hoogte houden van de verschillende acties die nu worden
ondernomen, want net als u wil ik precies weten hoe de
feiten in elkaar zitten. De heer Wiersma heeft een aantal
specifieke vragen gesteld. Daar kan ik op dit moment nog
niet op ingaan. Ik heb vanmorgen aan het UWV gevraagd
om deze feiten met spoed onder elkaar te zetten. Ik ben van
plan om u deze maand nog te informeren over die feiten
en over de beoordeling daarvan.
Over het informeren van uw Kamer. De afgelopen jaren
was het gebruikelijk om uw Kamer over de handhaving en
de aanpak van de fraude op hoofdlijnen te informeren. Dat
gebeurt bijvoorbeeld in het jaarverslag. Daar was ook een
reden voor. Enerzijds wilden we de aanpak van de handhavers niet verstoren. Tegelijkertijd wilden we de modus
operandi, de werkwijze van de fraudeurs niet inzichtelijk
maken. Nu ik de details van deze fraude zie, vind ik dit
onvoldoende. Ik ga daarom graag in overleg met de commissie voor Sociale Zaken om te zien hoe we dit soort
maatschappelijk gevoelige informatie beter met uw Kamer
kunnen delen. Misschien moet dat deels vertrouwelijk,
omdat het fraudeurs op het spoor kan zetten om dat ook te
gaan doen.
Dit in reactie op de vragen van de heer Wiersma, voorzitter.
De heer Wiersma (VVD):
Ik dank de minister. Als ik het goed beluister, veroordeelt
hij dit heel sterk. Dat lijkt mij precies de stap die wij nu nodig
hebben, maar natuurlijk ook een aanpak. Hij zegt ook dat
hij het zorgvuldig wil doen. Dat snap ik en dat siert hem.
Hij zegt ook dat hij de Kamer goed en misschien wel vaker
zou moeten informeren, soms misschien vertrouwelijk. Ook
dat is belangrijk, denk ik.
Ik zou toch nog op drie punten een vervolg van deze
minister willen weten. Er wordt in die onderzoeken ook
gesproken over om hoeveel geld het mogelijk gaat. De
minister zegt dat hij die omvang moet onderzoeken. We
hebben ook gezien in een case waarbij een veroordeling
heeft plaatsgevonden, dat het geld heel lastig is terug te
halen. Is de minister het met ons eens dat je bij de mogelijkheden om dat geld terug te halen het onderste uit de kan
moet halen en misschien ook extra menskracht erop moet
zetten om dat geld daadwerkelijk terug te halen? Zijn er ook
andere aangrijpingspunten voor de vervolging van deze
fraudeurs? Er wordt bijvoorbeeld ook valsheid in geschrifte
geconstateerd. Kan de minister als hij de Kamer dit laat

4 september 2018
TK 104

104-3-1

weten, ook in die zin de strafrechtelijk mogelijke stappen
meenemen?
Dan wat betreft die malafide tussenpersonen. Dat zijn
gewoon criminelen, dus laten we dat ook zo noemen. Het
UWV zegt, heb ik gelezen, dat het best lastig is om dat aan
te pakken en goed te controleren. Dan vraag ik mij af of wij
überhaupt wat hebben aan die tussenpersonen op het
moment dat dit gebeurt. Zou de minister die vraag kunnen
meenemen in de berichtgeving die hij hierover nog aan de
Kamer gaat sturen? Straks hebben we misschien een hele
bureaucratie opgetuigd en dan gaan we dat misschien nog
wel groter maken. Daar zit onze zorg. Moeten we daar niet
gewoon vanaf?
We zijn bezig met regelgeving vanuit Europa. Daar lijkt dit
juist soepeler te gaan worden. Het kan zomaar zijn dat je
in de toekomst makkelijker die uitkering naar Polen kan
exporteren, zonder dat het fout is, terwijl wij dat in Nederland, en volgens mij ook in dit parlement, fout vinden. Wat
gaat de minister in Europa doen om te voorkomen dat dit
soort fraudeurs dit soort mogelijke fraude gewoon kunnen
plegen? Dit moet echt aan banden gelegd worden.
Minister Koolmees:
De heer Wiersma stelt een aantal specifieke vragen die ik
stap voor stap wil langslopen. Er zijn inderdaad de laatste
jaren meerdere onderzoeken geweest naar signalen over
fraude met uitkeringen door arbeidsmigranten. De omvang
van deze problematiek is moeilijk in kaart te brengen. Dat
heeft ermee te maken dat sommige informatie niet
beschikbaar is. Daarom zijn er de afgelopen jaren een aantal
onderzoeken uitgevoerd. Er is in de afgelopen jaren wel
degelijk handhavend opgetreden. Dat is deels gebeurd door
het UWV, dat inderdaad kan besluiten om een uitkering in
te trekken, een boete op te leggen en een uitkering ook
terug te vorderen. De heer Wiersma heeft gelijk dat dit in
de praktijk heel lang duurt. De incassoratio — zo heet dat
— van het UWV na vijf jaar is goed, maar zeker als het gaat
over mensen in het buitenland is het in de praktijk heel
moeilijk om een uitkering terug te vorderen. Het UWV zit
daar overigens strak bovenop.
Het tweede punt van de heer Wiersma gaat over de strafrechtelijke aanpak. In de berichtgeving van Nieuwsuur werd
gister al gerefereerd aan de aanpak van twee malafide tussenpersonen door de Inspectie SZW. Mijn aandacht gaat
er vooral naar uit hoe we die groep, die de fraude als het
ware faciliteert, kunnen aanpakken. Daar hoort een strafrechtelijke aanpak bij. Daarom is de Inspectie SZW er ook
bij betrokken, want die kan deze bureaus aanpakken. Het
UWV kan dat niet, want die gaat over degenen die een uitkering krijgen, de uitkeringsgerechtigden. Hiermee heb ik
vraag twee en drie van de heer Wiersma beantwoord.

land verblijven, we niet kunnen controleren of ze aan de
sollicitatieplicht voldoen en voldoende hun best doen om
weer aan het werk te raken. Daarom heb ik er ook in Europa
voor gepleit om het bij die drie maanden te houden en het
niet uit te breiden. Hoe het daarmee verdergaat, is in handen van het Europees Parlement, dat gaat onderhandelen
over die richtlijn.
De voorzitter:
Dank u wel. Ik ga naar de heer Jasper van Dijk namens de
SP.
De heer Jasper van Dijk (SP):
Dank u, voorzitter. Dit is een belangrijke kwestie, dus ik
besteed er graag twee interrupties aan. Deze omvangrijke
fraude, die is geconstateerd door Nieuwsuur, was al sinds
2012 bekend. Dit is gedaan door duizenden Poolse
arbeidsmigranten. De eerste vraag die opkomt, is: gaat de
minister alles doen om de onterecht verstrekte uitkeringen
terug te halen? Want dit is vernietigend voor het draagvlak
voor sociale zekerheid.
Minister Koolmees:
Het antwoord op deze heldere vraag is ja. Ik wil nog wel
iets anders zeggen. Er zijn inderdaad sinds 2012 signalen
van malafide tussenpersonen. In verschillende tranches
heeft het UWV onderzoek gedaan om te achterhalen hoe
dat precies plaatsvindt. Er is ook steeds duidelijker geworden dat het in de loop van de jaren groter is geworden. Dat
was ook het bericht van Nieuwsuur van gisteravond. Nogmaals, de precieze details en de feiten uit alle onderzoeken
die hebben plaatsgevonden in de afgelopen jaren wil ik
eerst netjes op een rij hebben. Ik zal dat eind deze maand
naar uw Kamer sturen, zodat u kunt ziet wat er allemaal
gebeurd is op dat punt.
De heer Jasper van Dijk (SP):
Dat brengt ons direct naar mijn tweede vraag. De zaak speelt
al zes jaar lang. Het UWV wist ervan. De Inspectie Sociale
Zaken wist ervan. De minister wist ervan sinds 2016. Hoe
is het in vredesnaam mogelijk dat de Kamer over zo'n grote
fraude niet is geïnformeerd? Hierover moet absoluut nog
een debat gevoerd worden, dat ik dadelijk dan ook zal
aanvragen. Maar nu graag een antwoord: waarom heeft u
ons niet geïnformeerd?

Met zijn vierde vraag heeft de heer Wiersma ook gelijk. In
Europa hebben we de afgelopen maanden een discussie
gevoerd over socialezekerheidsverdragen en verordening
883. Er was een voorstel van de Europese Commissie over
de exporteerbaarheid van de WW. Dat is, voor de liefhebbers, overigens een ander punt dan waarover het vandaag
gaat. De Commissie heeft een voorstel gedaan om die
exporteerbaarheid naar zes maanden te brengen. Het
standpunt van Nederland is dat het drie maanden moet
blijven, juist vanwege het feit dat als mensen in een ander

Minister Koolmees:
Het speelt inderdaad al zes jaar. De eerste signalen van dit
soort fraude zijn in 2012 bij het UWV naar boven gekomen.
Er zijn in verschillende rondes onderzoeken naar gedaan.
Pas recent is de omvang bekend geworden, dus dat het zo
groot is. Nogmaals, ik ga een totaaloverzicht naar uw Kamer
sturen met welke onderzoeken er zijn gedaan en wat de
bevindingen ervan zijn. Ik ga dan graag met uw Kamer het
debat aan, want ik vind het terecht dat de Kamer het naadje
van de kous wil weten. Dat wil ik ook, maar ik wil het wel
zorgvuldig doen, en niet zomaar wat cijfers de Kamer in
gooien zonder dat ik de tijd heb gehad om het goed te
kunnen checken. Dus als de heer Van Dijk het mij toestaat,
wil ik eerst het feitenoverzicht hebben en dan graag met
uw Kamer in debat.

Tweede Kamer

4 september 2018
TK 104

Vragenuur: Vragen Wiersma

104-3-2

De heer De Jong (PVV):
Daar neemt de PVV geen genoegen mee. Al in 2012 constateert het UWV dat er signalen zijn dat er grote fraudes
worden gepleegd. In 2016 wordt, als we Nieuwsuur mogen
geloven, het ministerie erover geïnformeerd. Dat is twee
jaar geleden. Het is schokkend wat Nieuwsuur naar voren
brengt, maar nu geeft de minister hier aan dat hij ons niet
kan informeren en dat hij niet de precieze cijfers heeft. Hoe
kan dat? Hoe kan het dat 10.000 Polen moedwillig fraude
plegen met de WW, en dat er dan van die 10.000 maar twee
zijn veroordeeld? Mijn vraag aan de minister is: hoe kan
dat in hemelsnaam?
Minister Koolmees:
Voor de volledigheid: er zijn twee malafide tussenpersonen
veroordeeld, maar er zijn meerdere uitkeringsgerechtigden
veroordeeld. Die hebben een boete gekregen en hun uitkering is ingetrokken. Maar ik wil eerst precies weten wat de
feiten zijn en uw Kamer daar goed over informeren, voordat
ik daar nu over ga speculeren. Het is ook niet zo dat er nu
maar twee boetes zijn uitgedeeld. Dat is absoluut niet zo.
Maar ik wil wel eerst dat totaaloverzicht hebben, voordat
ik samen met uw Kamer kan kijken hoe we dit in de toekomst gaan aanpakken.

kan het zo zijn dat we het weten, maar dat we blijkbaar geen
handelingsperspectief hebben om er iets aan te doen?
Minister Koolmees:
Dat is een terechte vraag van de heer Van Dijk. In mijn eerste beantwoording heb ik ook aangegeven dat ik gisteravond ook geschokt was dat dit op die manier kan. Als je
dieper gaat graven, heeft dat te maken met systemen en
werkwijzen, maar dat vind ik juist zo onbevredigend aan
deze casus. Daarom wil ik ook in kaart brengen wat de
mogelijkheden voor het UWV zijn om dit aan te pakken en
inderdaad te kunnen controleren hoeveel uitkeringen er
naar één adres worden gestuurd.
Overigens voor wat betreft de tussenpersonen: het is in
Nederland natuurlijk goed gebruik dat die er zijn. Dat zei
de heer Wiersma net ook. Denk bijvoorbeeld aan vakbonden
of aan familieleden, die kunnen helpen bij het aanvragen
van een uitkering. Dus je moet ook oppassen dat je daarin
niet doorslaat en mensen niet van de regen in de drup helpt.
Maar het punt van de heer Van Dijk is precies dat wat mij
gisteravond ook verbaasde. Daarom wil ik dus ook meer
weten over hoe we dit kunnen aanpakken.

De heer De Jong (PVV):
10.000 Polen kunnen gewoon fraude plegen met de WW.
We hebben zoiets eerder gezien, met Turken die massaal
fraude konden plegen met de bijstand. Nu zien we met de
WW dat Polen massaal fraude plegen. Deze minister doet
vervolgens helemaal niks. Ik heb een vraag. Wanneer gaat
deze minister ervoor zorgen dat al het geld van al die
mensen die fraude plegen direct wordt teruggehaald, dat
er een boete wordt opgelegd en dat op het moment dat die
mensen nog hier in Nederland zijn, ze het land worden uitgezet, zodat ze hier nooit meer kunnen terugkomen en hier
dus ook nooit meer aan de slag kunnen?

De heer Smeulders (GroenLinks):
Er is al een paar keer gezegd dat deze uitkeringsfraude
inhoudelijk schokkend is. Wat ik eigenlijk minstens zo
schokkend vind, is dat wij als Kamer — ik ben een nieuw
Kamerlid, dus ik probeer een beetje te wennen aan hoe het
hier gaat — afhankelijk zijn van de goede journalistiek van
Nieuwsuur om hier achter te komen. Ik dacht altijd dat de
Tweede Kamer het hoogste orgaan van ons land was ...

Minister Koolmees:
Meneer De Jong haalt er nu wel heel veel bij. Het beleid is
natuurlijk dat als er fraude wordt geconstateerd, de uitkering
dan inderdaad wordt stopgezet, er een boete wordt uitgedeeld en de uitkeringen worden teruggevorderd. Dat is het
bestaande beleid. Het probleem hierbij is nu juist dat er
sprake is van constructies, met malafide bureaus die
ertussen worden gezet, die lastig te detecteren zijn. Zoals
ik in reactie op de heer Wiersma heb gezegd, ben ik zeer
gemotiveerd om dit aan te pakken, maar ook om de capaciteit en de wettelijke bevoegdheden voor elkaar te krijgen
om dit ook aan te kúnnen pakken. Nogmaals, ik ga graag
binnenkort met uw Kamer in gesprek om dit mogelijk te
maken.

De heer Smeulders (GroenLinks):
Dat hoop ik ook.

De voorzitter:
Dat is ook zo.

Ik vind het toch raar. Ik ben dus benieuwd naar de reactie
van de minister. Hoe kan het dat het ministerie dit al twee
jaar weet, en dat wij als Kamer dit pas na een uitzending
van Nieuwsuur weten? Vindt de minister dat zelf ook niet
erg?
Minister Koolmees:
In de eerste plaats: het is inderdaad goede journalistiek.
Complimenten daarvoor.

De heer Gijs van Dijk (PvdA):
Iedereen is uiteraard geschrokken van de fraude die op dit
moment plaatsvindt, maar ik ben ook geschrokken van de
onmacht die ik zie, bijvoorbeeld de onmacht bij het UWV.
In Nieuwsuur gaven meerdere medewerkers aan —
natuurlijk niet on the record, maar off the record — dat zij
op het moment dat zij zo'n aanvraag binnenkrijgen, gewoon
weten dat die niet deugt. We weten van een rijtjeshuis waar
61 mensen met een WW-uitkering staan ingeschreven. Hoe

Ik heb het net in mijn eerste termijn ook al aangegeven: het
punt is dat de informatie over het handhavingsbeleid en
de informatie die via het UWV en de Sociale Verzekeringsbank naar uw Kamer wordt gestuurd, vaak op hoofdlijnen
is. Daar zit ook een reden achter, namelijk dat dit soort
constructies heel erg specifiek zijn. Die informatie betreft
niet alleen maar constructies met Poolse arbeidsmigranten,
maar ook constructies in andere sectoren, op specifieke,
thematische punten. Als je zo'n werkwijze openbaar maakt,
geef je mensen de mogelijkheid om ook te gaan frauderen.
Daarom communiceren we vaak op hoofdlijnen over het

Tweede Kamer

4 september 2018
TK 104

Vragenuur: Vragen Wiersma

104-3-3

handhavingsbeleid en de verantwoording daarvan. En ik
zei net al in de eerste termijn: als ik de details zie van deze
casus, dan vind ik dat onvoldoende. Daarom wil ik naar een
manier zoeken om de Kamer ook voor wat betreft die thematische, specifieke punten te informeren — misschien wel
vertrouwelijk — over wat we zien en wat we willen doen
om iets aan te pakken.
Mevrouw Van Brenk (50PLUS):
Willen wij onze goede sociale voorzieningen houden, dan
moeten dit soort zaken niet meer voorkomen, absoluut niet.
Vroeger hadden we de methode dat mensen zich wekelijks
moesten melden; dat heette "stempelen". Als de minister
toch naar de Kamer gaat reageren, kan hij dan de vraag
meenemen of deze methode, waarbij buitenlandse werknemers zich dan maar iedere week moeten melden, niet de
methode is om dit soort gedoe te voorkomen? Ik zou graag
een reactie van de minister willen: hoe kijkt hij hiertegen
aan?
Minister Koolmees:
Mevrouw Van Brenk heeft gelijk. Vroeger was het inderdaad
zo dat er elke week een bezoek moest worden gebracht.
Vanwege de capaciteit bij het UWV zelf is daar een aantal
jaren geleden van afgezien. De manieren waarop we dit
beter kunnen controleren, ga ik zeker meenemen in de
antwoorden aan de Kamer voor het eind van deze maand.
Mevrouw Van Brenk (50PLUS):
Er werd net al een suggestie gedaan. Als de minister nou
toch een weergave geeft van hoe alles verlopen is, wil hij
daarin dan meenemen hoe zijn voorgangers daarmee
omgegaan zijn? Want we zien partijen nu heel verbaasd
reageren, maar er zijn dus een heleboel mensen die hier
wel van wisten en de Kamer hierover nooit geïnformeerd
hebben. Als de minister daar nog even aandacht aan zou
willen besteden, zouden wij dat op prijs stellen.
Minister Koolmees:
Ik heb net gezegd dat ik vind dat de Kamer op hoofdlijnen
is geïnformeerd, maar dat is onvoldoende in dit verband,
omdat daarmee niet precies is aangegeven tegen welke
constructies we aanlopen. Ik ga met u samen op zoek naar
een manier waarop dat kan. Ik zal de onderzoeken die de
afgelopen jaren zijn gedaan, door het UWV en de Inspectie
SZW, met uw Kamer delen om te laten zien wat er allemaal
is gebeurd. Daarmee hoop ik ook een beeld te geven van
de ontwikkelingen van de afgelopen jaren, om mevrouw
Van Brenk zo tegemoet te komen in haar vraag.
De heer Pieter Heerma (CDA):
Door de onderzoeksjournalistiek van Nieuwsuur hebben
we gisteravond allemaal de ernst en omvang van deze
stuitende fraude kunnen zien, maar ook het bijna zichtbare
plezier waarmee die wordt uitgevoerd. Dat vond ik misschien nog wel het allerergste van de uitzending. Als je de
aard en omvang ziet, is het zeer de vraag — dat ligt ook
besloten in de vraagstelling tot nu toe — of die fraude tot
nu toe voldoende op waarde is geschat. Dat maakt de
noodzaak om daar nu daadkrachtig en hard tegen op te
treden alleen maar groter. Ik heb de indruk dat de minister

Tweede Kamer

Vragenuur: Vragen Wiersma

dat beseft, blijkens de toezeggingen die hij hier doet. Ik ben
het eens met de heer Van Dijk dat we daar ook nog een
debat over moeten voeren.
Ik heb een vraag in het verlengde van de vraag van de heer
Gijs van Dijk. Ik zou willen dat de minister niet alleen ingaat
op de vragen van de VVD of er voldoende capaciteit is en
welke mogelijkheden er zijn om meer op te treden. Ik zou
ook graag willen dat er in de brief expliciet wordt ingegaan
op de barrières waar men tegen aanloopt ...
De voorzitter:
Meneer Heerma ...
De heer Pieter Heerma (CDA):
... om effectief te kunnen handhaven als het gaat om bijvoorbeeld privacy en risicogestuurd onderzoek doen. Kan dat
met de Kamer gedeeld worden?
Minister Koolmees:
Dat wil ik zeker doen. Ook wil ik ingaan op de praktische
belemmeringen in de huidige werkwijze waardoor het in
de praktijk ingewikkeld is om de link te leggen tussen adres
en uitkeringen, zoals de heer Gijs van Dijk zei. Dat ga ik dus
zeker doen.
Mevrouw Nijkerken-de Haan (VVD):
Schaamteloos, dat mag duidelijk zijn. Ik hoop niet dat dit
het topje van de ijsberg blijkt te zijn. Mijn aanvullende vragen aan de minister zijn: heeft u signalen dat dit breder
speelt dan alleen de fraude die gister door Nieuwsuur aan
het licht gebracht is en bent u bereid om dit nader te
onderzoeken en de Kamer nader te informeren?
Minister Koolmees:
Ik hoop inderdaad dat dit niet het topje van de ijsberg is.
Bij sociale zekerheid en uitkeringen is er altijd sprake van
uitkeringsfraude, helaas. Je ziet ook dat er in de tijd nieuwe,
creatievere manieren voor uitkeringsfraude worden
gevonden. Daarom zijn het UWV en de Inspectie SZW
continu bezig om dit soort nieuwe vormen in kaart te
brengen en aan te pakken. Dat speelt breder: het gaat niet
alleen over Poolse arbeidsmigratie, maar ook over andere
thema's. Ik wil graag die thema's met uw Kamer delen en
daar een keer over van gedachten wisselen, maar dat moet
wel in een vertrouwelijke setting, omdat het gaat over heel
specifieke situaties, waarvan we eigenlijk niet willen dat die
breed in de buitenwereld bekend worden, omdat we mensen niet op de gedachte willen brengen om ook fraudeur
te worden. Dus samen met de commissie voor SZW zou ik
graag het UWV de kans willen geven om die handhavingsstrategie en die thematiek toe te lichten om ook mevrouw
Nijkerken-de Haan een beter beeld te geven van wat er
allemaal gebeurt.
De heer Van Weyenberg (D66):
Volgens mij is de hele Kamer het erover eens dat deze
fraude onacceptabel is en moet worden aangepakt. Ik vind
het goed dat deze minister de Kamer nader wil informeren
en gaat kijken hoe we beter op de hoogte kunnen blijven

4 september 2018
TK 104

104-3-4

van fraude zonder dat we daarmee de criminelen juist op
ideeën brengen. Ik heb een vraag over de brief die is toegezegd. Ik zou daarin ook graag informatie zien over de
capaciteit, over de vraag of bijvoorbeeld een link kan of
moet worden gelegd met de extra middelen uit het
regeerakkoord voor de Arbeidsinspectie. Die waren immers
voorzien om arbeidsmarktfraude tegen te gaan. En wat het
UWV betreft: als daar knelpunten zijn, desnoods maar met
een businesscase, maar wel ervoor zorgen dat de mensen
er echt zijn, zodat het vertrouwen in de sociale zekerheid
en het draagvlak niet worden ondermijnd.
Minister Koolmees:
Ik ben het daar zeer mee eens. De capaciteit bij zowel het
UWV als het gaat om handhaving als bij de Inspectie SZW
is een heel belangrijk goed. In het afgelopen jaar is dat
zowel bij het UWV als bij de inspectie SZW een knelpunt
geweest. In het regeerakkoord hebben we 50 miljoen extra
uitgetrokken voor de Inspectie SZW. Het is een interessante
vraag aan het UWV om te kijken hoe de capaciteit zich verhoudt tot de uitdagingen die het UWV ziet. Die neem ik mee
in de brief aan de Kamer die voor het eind van deze maand
is voorzien.
De voorzitter:
Dank u wel.

Tweede Kamer

Vragenuur: Vragen Wiersma

4 september 2018
TK 104

104-3-5