Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2022–2023

36 200 VIII

Vaststelling van de begrotingsstaten van het
Ministerie van Onderwijs, Cultuur en
Wetenschap (VIII) voor het jaar 2023

Nr. 58

BRIEF VAN DE MINISTER VAN ONDERWIJS, CULTUUR EN
WETENSCHAP
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 21 november 2022
Op grond van de Wet Subsidiëring Landelijke Onderwijsondersteunende
Activiteiten 2013 (Wet SLOA2013)1 wordt eenmaal per twee jaar een
Kaderbrief SLOA internationalisering bekendgemaakt. Hierin worden de
kaders gegeven voor de invulling van de wettelijke taken die de Stichting
Nuffic heeft op grond van de Wet SLOA 2013 op het terrein van internationalisering van het onderwijs en mobiliteit. Het gaat met name over taken
die betrekking hebben op het hoger onderwijs, maar op onderdelen zijn
de taken ook breder en beslaan zij ook het funderend en middelbaar
beroepsonderwijs. Deze Kaderbrief geldt voor de jaren 2023 en 2024 en
wordt nader geoperationaliseerd in jaarlijkse Startbrieven die Nuffic
separaat van mij ontvangt.
Internationalisering in het onderwijs
Internationalisering betreft in de definitie van de Onderwijsraad «de
versterking van internationale dimensies in het onderwijs ten behoeve
van het internationaal competent worden van leerlingen en studenten».2
Als internationalisering met zorg wordt geïmplementeerd, kan het op
verschillende manieren van toegevoegde waarde zijn voor de leerling,
student en docent bijvoorbeeld door het ontwikkelen van internationale
en interculturele vaardigheden. Ook kan sprake zijn van inhoudelijke
verrijking door kennis van elders op te doen, in Nederland of in het
buitenland.
Deze mogelijkheden dienen voor iedereen toegankelijk zijn. Belemmeringen voor fysieke mobiliteit dienen zo veel mogelijk te worden weggenomen en de kansen die alternatieve vormen van internationalisering
bieden, zoals internationalisation at home, dienen volop te worden
1
2

kst-36200-VIII-58
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2022

Kamerstuk 33 558.
Onderwijsraad, Internationalisering met ambitie (2016).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, 36 200 VIII, nr. 58

1

ontplooid en benut. Voor onderwijsinstellingen, studenten en overheden
is het is daarbij van belang dat actuele informatie over internationalisering
breed beschikbaar is.
In de kabinetsreactie op het interdepartementaal beleidsonderzoek
Internationalisering van het hoger onderwijs3 is aangegeven dat de
regering van mening is dat, hoewel internationalisering ook risico’s in zich
kan hebben, de internationale dimensie van het hoger onderwijs van
grote waarde is voor de Nederlandse kenniseconomie, het onderwijs en
de wetenschap. Het is bovendien van belang dat talent aangetrokken
wordt voor de Nederlandse wetenschap en arbeidsmarkt om de Nederlandse positie als kenniseconomie te behouden. In de brief over de inzet
voor de werkagenda mbo4 geeft het kabinet aan dat het internationaal
georiënteerde mbo’ers als noodzakelijk ziet voor de uitdagingen van de
arbeidsmarkt van nu en de nieuwe beroepen van de toekomst.
Conform de afspraken uit het regeerakkoord werkt OCW de komende tijd
ook de instrumenten en maatregelen uit die gericht zijn op beheersing van
instroom van internationale studenten en het beleid t.a.v. anderstalig
hoger onderwijs. De Minister van OCW zal de Tweede Kamer hierover
begin volgend jaar informeren. In het Bestuursakkoord is daarnaast
opgenomen dat het thema studentenstromen nader zal worden uitgewerkt in het kader van de sectorbrede Toekomstverkenning. Daarbinnen
gaat het niet alleen om de instroom van internationale studenten, maar
ook om de strategie ten aanzien van internationalisering, nadrukkelijk in
samenhang met andere (ook voor internationalisering relevante) thema’s
zoals krimpregio’s, tekortsectoren, profilering en toegankelijkheid.
Het bovenstaande geldt als de context waarbinnen Nuffic haar wettelijke
taken moet verrichten.
Kader voor Nuffic
Nuffic is het nationaal informatiecentrum als bedoeld in de Lissabon
Erkenningsconventie en heeft het lidmaatschap van de ENIC/NARIC
netwerken. Daarnaast is het Nuffic het kennis- en expertisecentrum op het
gebied van internationalisering in het onderwijs. Daaronder is het
verantwoordelijk voor diplomawaardering en onderwijsvergelijking, het
publiekelijk beschikbaar stellen van informatie omtrent internationalisering en het daartoe verrichten van onderzoek, het ontwikkelen en
uitvoeren van activiteiten ter bevordering van de internationalisering in
het onderwijs en onderzoek en het adviseren bij beurzenprogramma’s.
Hieronder worden de taken toegelicht.
De rol van Nationaal informatiecentrum op grond van de Lissabon
Erkenningsconventie en het lidmaatschap van de ENIC/NARIC netwerken
Op grond van de Lissabon Erkenningsconventie bestaat de taak van het
nationaal informatiecentrum uit het faciliteren van de toegang tot
authentieke en accurate informatie over het hogeronderwijsstelsel van
Nederland en van andere Verdragspartijen. Daarnaast heeft het nationaal
informatiecentrum de taak om te adviseren en informeren met betrekking
tot de erkenning en het beoordelen van kwalificaties, in overeenstemming
met de nationale wet- en regelgeving.

3

Kabinetsreactie op het interdepartementaal beleidsonderzoek Internationalisering van het
(hoger) onderwijs, 6 september 2019, Kamerstuk 31 288, nr. 782.
4
Kamerstuk 31 524, nr. 515.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, 36 200 VIII, nr. 58

2

Het nationaal informatiecentrum neemt tevens deel aan het Europees
netwerk van Nationale Informatie Centra (ENIC) en het netwerk van
National Academic Recognition and Information Centres (NARIC). Deze
twee netwerken worden in Nederland gecombineerd uitgevoerd (ENICNARIC) en spelen een rol in het signaleren en oplossen van knelpunten
rondom de erkenning van diploma’s.
De rol van kennis- en expertisecentrum op het gebied van internationalisering in het onderwijs
Het kennis- en expertisecentrum focust zich op internationalisering in het
onderwijs in den brede, met speciale aandacht voor het ontwikkelen van
internationale competenties en de mobiliteit van leerlingen, studenten,
onderzoekers en medewerkers in het onderwijs. Om duurzaam te kunnen
fungeren als kennis- en expertisecentrum is het van het belang dat Nuffic
haar kennis op peil houdt. Daarvoor kan Nuffic op eigen initiatief en
zonder gerichte opdracht van OCW bijvoorbeeld onderzoek doen, kennis,
feiten en cijfers verzamelen en trends in beeld brengen. Op basis daarvan
adviseert Nuffic de overheid en onderwijsinstellingen over internationalisering.
Diplomawaardering en onderwijsvergelijking
Diplomawaardering5 ten behoeve van hogeronderwijsinstellingen
Dit betreft de taak om hogeronderwijsinstellingen desgevraagd te
adviseren omtrent de waarde en authenticiteit van in het buitenland
behaalde diploma’s ten behoeve van de toelating tot het hoger onderwijs.
Het instellingsbestuur van de hogeronderwijsinstelling beoordeelt of een
student op basis van een in het buitenland verworven diploma toegelaten
kan worden tot de betreffende opleiding. Het advies van het kennis- en
expertisecentrum kan als ondersteuning dienen voor het besluit van het
instellingsbestuur om een student al dan niet toe te laten.
Waarderen van onderwijsdocumenten ten behoeve van titelerkenning
Degene die in een ander land een graad verwerft, kan OCW verzoeken om
hem toestemming te verlenen de Nederlandse titulatuur te voeren en in
de eigen naamsvermelding tot uitdrukking te brengen. DUO behandelt
deze verzoeken. Bij de beoordeling van een dergelijk verzoek adviseert
Nuffic desgevraagd of het onderwijsdocument of de opleiding in het
buitenland vergelijkbaar is met een Nederlandse opleiding.
Onderwijsvergelijking in het kader van meeneembare studiefinanciering
Besluiten omtrent de meeneembaarheid van de studiefinanciering voor
een ho-opleiding in het buitenland worden genomen door DUO. DUO
beschikt niet altijd over de specifieke kennis en expertise met betrekking
tot het vergelijken van individuele buitenlandse opleidingen met een
Nederlandse opleiding. Om die reden is het van belang dat Nuffic op
verzoek van DUO advies kan uitbrengen over de vergelijkbaarheid van een
opleiding.

5

Hierbij wordt uitgegaan van een brede definitie, namelijk buitenlandse getuigschriften, zoals
diploma’s.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, 36 200 VIII, nr. 58

3

Het publiekelijk beschikbaar stellen van informatie omtrent internationalisering
Om iedere leerling, student, onderzoeker en medewerker in het onderwijs
internationale competenties te laten opdoen is het van belang dat Nuffic
als zijnde kennis- en expertisecentrum kennis ontwikkelt en beschikbare
informatie over internationalisering deelt met en verspreidt onder
belanghebbende partijen in Nederland. Dit geldt voor alle onderwijssectoren. Actuele informatie, kennis en data zijn een belangrijke basis voor
onderwijsinstellingen en de overheid bij het vormen en doorontwikkelen
van hun internationaliseringsstrategie en beleid. Nuffic voert zelfstandig
praktijkgericht onderzoek uit ter versterking van haar eigen kennisfunctie
en om de impact van internationalisering inzichtelijk en meetbaar te
maken. Daarnaast brengt Nuffic trends en ontwikkelingen in kaart en
adviseert de overheid en onderwijsinstellingen over internationalisering.
Het is daarnaast van groot belang dat informatie over internationale
ervaringen en meer specifiek mobiliteit ook beschikbaar is voor leerlingen,
studenten, docenten en onderzoekers. Brede informatievoorziening aan
deze doelgroepen zorgt ervoor dat zij goed geïnformeerde keuzes kunnen
maken over het opdoen van internationale ervaring binnen het onderwijs.
Het ontwikkelen en uitvoeren van overige activiteiten ter bevordering van
de internationalisering het onderwijs
Internationalisering van het onderwijs draagt bij aan de kwaliteit van het
onderwijs in Nederland en aan de positionering van de Nederlandse
kenniseconomie. Internationalisering helpt studenten bij het opdoen van
internationale en interculturele competenties, het meest direct door
middel van studiepunt- of diplomamobiliteit. Het is van belang dat
internationaliseringsmogelijkheden voor alle studenten toegankelijk zijn
en dat belemmeringen voor mobiliteit zo veel mogelijk worden weggenomen. Het bevorderen van de internationalisering en met name van
mobiliteit van leerlingen, studenten en ook docenten en onderzoekers is
daarom een taak die aan Nuffic wordt toevertrouwd. Onder deze taak valt
ook de deelname aan de werkgroep Graz (Talenlabel/ECML), deelname
aan en coördinatie van de activiteiten van Euraxess in Nederland,
eTwinning en het uitvoeren van bilaterale programma’s.
Adviseren bij beurzenprogramma’s
OCW stelt verschillende beurzen beschikbaar die de internationalisering
bevorderen en beschikt niet in alle gevallen over de benodigde kennis en
expertise om beursaanvragen te beoordelen. Nuffic heeft die kennis wel
en geeft daar bij specifieke programma’s advies aan OCW over het
toekennen van beurzen.
Budgettaire kaders
Voor Nuffic is zowel in 2023 als in 2024 een bedrag van maximaal
€ 10.045.000 beschikbaar, bestemd voor de hierboven genoemde
activiteiten.
De genoemde Rijksbijdrage komt ten laste van een begroting die nog niet
is vastgesteld. Er kunnen derhalve geen rechten aan worden ontleend. Het
betreffen bedragen die ten hoogste beschikbaar kunnen worden gesteld
ten behoeve van de hier genoemde taken.
De Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap,
R.H. Dijkgraaf

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, 36 200 VIII, nr. 58

4