Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2018–2019

31 016

Ziekenhuiszorg

Nr. 110

BRIEF VAN DE MINISTER VOOR MEDISCHE ZORG
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 23 oktober 2018
Het MC Slotervaart te Amsterdam en de MC IJsselmeerziekenhuizen
(MC-groep) met locaties in Lelystad, Emmeloord en Dronten hebben
heden surseance van betaling aangevraagd. De rechtbank zal voor beide
ziekenhuizen een bewindvoerder aanstellen, die gaat onderzoeken of een
faillissement van één of beide organisaties nog kan worden afgewend.
Voor alle betrokkenen, patiënten en medewerkers is dit een vervelende en
onzekere situatie. Het personeel van de twee ziekenhuizen heeft zich de
afgelopen jaren volop ingespannen om goede zorg te leveren. Het is dan
ook wrang om nu te constateren dat dit een surseance van betaling niet
heeft kunnen voorkomen.
Voor de patiënten in beide regio’s en voor mij is het van belang dat er
voldoende kwalitatief goede en veilige zorg beschikbaar blijft. Met deze
brief informeer ik uw Kamer achtereenvolgens over de situatie bij beide
ziekenhuizen, de gevolgen voor de kwaliteit en continuïteit van de
zorgverlening en de toegankelijkheid van de acute zorg.
Situatie MC Slotervaart en MC IJsselmeerziekenhuizen
MC Slotervaart en MC IJsselmeerziekenhuizen hebben deels dezelfde
aandeelhouders, maar zijn in de praktijk twee aparte organisaties met
ieder een eigen bestuur en rechtspersoonlijkheid. In een gezamenlijk
persbericht geven de ziekenhuizen aan dat met name de hoge inhuurkosten van extern personeel in een situatie van grote arbeidskrapte
hebben geleid tot de huidige financiële problemen. Het is volgens de
ziekenhuizen in de afgelopen periode niet gelukt om met de betrokken
zorgverzekeraars overeenstemming te bereiken over een levensvatbaar
toekomstscenario, waardoor het aanvragen van surseance van betaling
onvermijdelijk werd. De patiënten die momenteel in beide ziekenhuizen
worden behandeld, kunnen blijven rekenen op adequate zorg, aldus beide
ziekenhuizen.

kst-31016-110
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2018

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 31 016, nr. 110

1

Gevolgen kwaliteit en continuïteit van zorg
Verschillende partijen hebben een verantwoordelijkheid in het garanderen
van de kwaliteit, veiligheid en continuïteit van de zorgverlening. De
aanbieders en verzekeraars staan hiervoor primair aan de lat. De Inspectie
Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) houdt toezicht op de kwaliteit en
veiligheid van de door de zorgaanbieders geleverde patiëntenzorg. De
Nederlandse Zorgautoriteit (NZa) ziet toe op de wettelijk zorgplicht van de
zorgverzekeraars. De IGJ en de NZa werken in deze situatie nauw samen
rond het toezicht op de kwaliteit, veiligheid en toegankelijkheid van zorg.
De IGJ en de NZa stemmen af over toezichtactiviteiten die raken aan
zowel de verantwoordelijkheid van de ziekenhuizen als van de
zorgverzekeraars.
De IGJ houdt al langer intensief toezicht op de kwaliteit en veiligheid van
de zorgverlening bij de betreffende zorgaanbieders. Financiële problemen
leiden vaak tot risico’s voor de kwaliteit en veiligheid van zorg. Naar
aanleiding van signalen over financiële problemen in juli 2018 hebben de
raden van bestuur van beide ziekenhuizen al de opdracht gekregen om
een continuïteitsplan op te stellen. In dit continuïteitsplan staan maatregelen om de continuïteit van individuele patiëntenzorg te garanderen.
Bovendien is MC IJsselmeerziekenhuizen per 6 augustus 2018 voor de
duur van zes maanden onder verscherpt toezicht gesteld, omdat de IGJ er
onvoldoende vertrouwen in had dat eerder ingezette verbetertrajecten
voldoende aandacht zullen krijgen gezien de ontstane bestuurlijke onrust.
Nu surseance van betaling is aangevraagd heeft de IGJ bij de ziekenhuizen aangegeven dat er concrete afbouwplannen dienen te worden
opgesteld. Daarin moet worden opgenomen hoe de kwaliteit en veiligheid
van de geleverde zorg tijdens de afbouw worden geborgd. Deze afbouwplannen worden afgestemd met de zorgverzekeraars en andere belanghebbenden, zoals de deelnemers van het Regionaal Overleg Acute Zorg
(ROAZ) en met de zorgaanbieders die patienten doorverwijzen naar of
ontvangen van de ziekenhuizen (huisartsen, verloskundigen, wijkverpleging, verpleeghuizen) en de Regionale Ambulancevoorzieningen.
Het is de verantwoordelijkheid van de betrokken zorgverzekeraars om te
voldoen aan hun wettelijke zorgplicht. Dat wil zeggen dat de continuïteit
van de zorgverlening in de regio geborgd blijft en dat ook in de nieuwe
situatie patiënten tijdig goede zorg in de regio kunnen krijgen. De NZa
heeft de grootste zorgverzekeraar in beide regio’s, Zilveren Kruis,
gevraagd om hiervoor een plan op te stellen. De NZa zal er de komende
periode nauwkeurig op toezien dat de zorgverzekeraars hun zorgplicht
nakomen.
Toegankelijkheid acute zorg
Het MC Slotervaart en de locatie van MC IJsselmeerziekenhuizen in
Lelystad kennen een spoedeisende hulpafdeling. Daarnaast biedt het
ziekenhuis in Lelystad ook acute verloskunde aan. Beide ziekenhuislocaties zijn echter niet «gevoelig» voor de bereikbaarheid van spoedeisende hulp en acute verloskunde in de regio’s. Dat wil zeggen dat bij een
eventueel faillissement van deze instellingen het aantal mensen in
Nederland dat niet binnen de norm van 45 minuten een afdeling spoedeisende hulp of acute verloskunde kan bereiken, niet toeneemt. Mocht het
komen tot een faillissement van één of beide ziekenhuizen, dan is de rol
van het Ministerie van VWS daarom beperkt. Ik heb het RIVM gevraagd
om met spoed te bezien of het eventuele verdwijnen van deze ziekenhuizen gevolgen zou hebben voor de status als gevoelig ziekenhuis van
andere ziekenhuizen in die regio. Mocht uit deze analyse volgen dat er

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 31 016, nr. 110

2

ziekenhuizen zijn waarvan de SEH of afdeling acute verloskunde gevoelig
wordt voor de 45 minutennorm en dus niet mag sluiten, dan zal ik deze
ziekenhuizen en de betrokken zorgverzekeraars hier zo snel mogelijk over
informeren, zodat zij er alvast van op de hoogte zijn dat deze afdelingen
niet mogen sluiten als de afdelingen in Lelystad sluiten.
Ik blijf de situatie rondom de beide ziekenhuizen intensief volgen en houd
uw Kamer op de hoogte van de verdere ontwikkelingen.
De Minister voor Medische Zorg,
B.J. Bruins

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 31 016, nr. 110

3