Monitoring na Koa – de stand van zaken op 1 november 2021
De markt voor legale online kansspelen in Nederland is vanaf 1 oktober 2021 geopend. De
legalisering en regulering van online gokken is een gevolg van de Wet Kansspelen op afstand (Koa).
De doelstelling van de wet is een voldoende aantrekkelijk legaal online kansspelaanbod te creëren,
zodat de Nederlandse consument die via internet wil gokken, terecht kan bij legale aanbieders. De
speler speelt daar in een beschermde omgeving. De Kansspelautoriteit (Ksa) houdt toezicht.
Dit document geeft informatie over de eerste ontwikkelingen na de opening van de online markt.
Het document geeft achtereenvolgens informatie over de vergunningverlening; de stand van zaken
met het Centraal Register Uitsluiting Kansspelen (Cruks); hoe het gaat met het Loket Kansspel; en de
eerste verschuivingen in de markt na de opening. Door nieuwe informatie wordt de schatting van de
omvang van de illegale markt ten tijde van de opening van de online markt naar boven bijgesteld ten
opzichte van eerdere ramingen.
De peildatum voor alle cijfers in dit document is 1 november 2021. Dit betekent dat de cijfers alleen
gaan over de eerste maand van de legalisering van online kansspelen. Met andere woorden: het zijn
eerste observaties die met de grote voorzichtigheid geïnterpreteerd moeten worden.
Vergunningverlening
De Ksa heeft op 29 september 2021 aan tien bedrijven een vergunning verleend waarmee zij met
ingang van 1 oktober 2021 via internet kansspelen aan mogen bieden. Op 1 november waren op één
na alle aanbieders, en op twee na alle websites operationeel. Hieronder een overzicht van de
vergunninghouders en de webdomeinen waarop online kansspelen worden aangeboden.

Tabel 1 Overzicht KOA vergunninghouders op 1 november

Vergunninghouders
Holland Casino

Casinospellen tegen
het huis
Ja

Segmenten
Casinospellen Sporttegen andere wedden
spelers
Ja
Ja

Webdomeinen

Toto
Play North
Hillside

Ja
Ja
Ja

Nee
Nee
Ja

Ja
Nee
Ja

Nee
Nee
Ja

FPO
NSUS
Tombola
Bingoal
Betent
LiveScore

Ja
Nee
Ja
Ja
Ja
Nee

Nee
Ja
Ja
Ja
Nee
Nee

Nee
Nee
Nee
Ja
Ja
Ja

Nee
Nee
Nee
Ja
Nee
Nee

Paardenwedden
Nee

hollandcasino.nl
toto.nl
sport.toto.nl
casino.toto.nl
bataviacasino.nl
bet365.nl
fairplaybingo.nl
fairplaycasino.nl
ggpoker.nl
tombola.nl
bingoal.nl
betcity.nl
livescorebet.co
m/nl

Tot 1 november 2021 zijn er 33 aanvragen voor een Koa-vergunning ingediend. Een aantal
aanvragen is nog in behandeling. Gelet op de zogenoemde motie-Postema, waardoor een categorie

1

aanbieders nog geen aanvraag in mocht dienen, is de verwachting dat de komende tijd meer
aanvragen zullen worden gedaan.
Cruks
Na een storing is het Centraal Register Uitsluiting Kansspelen (Cruks) op 4 oktober geopend voor
inschrijving door spelers. Spelers kunnen zichzelf vrijwillig inschrijven in Cruks en zo direct voor
minimaal zes maanden worden uitgesloten van deelname aan risicovolle kansspelen van aanbieders
met een Nederlandse vergunning. Het gaat hier zowel om online kansspelen als landgebonden
kansspelen (speelhallen en casino’s). Tot en met 1 november zijn circa 3.500 mensen geregistreerd
in Cruks.
Er zijn ook cijfers beschikbaar over het aantal raadplegingen van Cruks. Hierbij controleert een
aanbieder of een speler geregistreerd staat. Dat moet de aanbieder doen voordat hij een speler
toelaat. In totaal is Cruks 14.725.821 keer geraadpleegd; 2.975.839 keer was het een eerste
raadpleging. In de overige gevallen, 11.749.982 keer, betrof het een vervolgraadpleging. Uitsplitsing
tussen online en landgebonden is op dit moment niet mogelijk.
De eerste raadplegingen betreffen de eerste keer dat een speler bij een specifieke aanbieder een
spelersaccount aanmaakt. Als één persoon bij twee aanbieders speelt, zijn dit twee eerste
raadplegingen. Het aantal eerste raadplegingen betekent dus niet dat er bijna drie miljoen spelers in
Nederland zijn. Een aantal aanbieders werkt bovendien niet met vaste spelersaccounts, waardoor er
elke keer een eerste raadpleging van Cruks plaatsvindt. Dit is vooral bij kleinere landgebonden
aanbieders het geval. Een vervolgraadpleging is wanneer een speler al een (in Cruks gecontroleerd)
account heeft bij een kansspelaanbieder en hiermee opnieuw gaat spelen.
Loket Kansspel
Het Loket Kansspel (loketkansspel.nl) is sinds 1 oktober 2021 geopend. Dit is het centrale steunpunt
voor en bij gokproblemen. Het biedt zelfhulp en begeleiding én verwijst door naar professionele
hulp. Het Loket Kansspel is er voor mensen die problemen hebben met gokken en voor mensen in
hun omgeving. Het Loket Kansspel is 24/7 telefonisch bereikbaar en via de website, chat en
WhatsApp elke dag tussen 8 uur en 24 uur.
In de maand oktober 2021 is 288 keer contact opgenomen met het Loket Kansspel. Voor een deel
ging het hier om aanbieders met een verzoek om informatie en dus niet om hulpvragen. Veertien
keer is de wachtrij door de beller verlaten of is de sessie op een andere manier gemist. De
gemiddelde reactietermijnen vallen voor een groot deel binnen de afspraken.

2

Telefoon
Prestatieafspraken:
- Bereikbaarheid 24/7
-

Reactietermijn

Bereikbaarheid
# gesprekken
# gemiste
sessies/verlaten
wachtrij
Gem. reactietijd
% binnen SLA

Chat

Whatsapp

e-mail

08.00-00.00

08.00-00.00

24 /7

Min 80% wordt
binnen 60
seconden te
woord gestaan

Min 80%
binnen 5
minuten te
woord gestaan

Min 80% binnen
5 minuten te
woord gestaan

Min. 80%
binnen 24 uur
beantwoord

100%
151
9%

100%
97
20

100%
31
10

100%
9
-

28s
93%

1m
80%

2m24s

29 uur
45%

58%

Het Loket Kansspel intervenieerde in oktober drie keer. In één geval vond er een vervolggesprek
plaats met iemand die zich niet liet verwijzen naar professionele hulp, maar wel open stond voor
een gesprek op een later tijdstip. In twee gevallen vond er doorverwijzing plaats naar professionele
zorg.
Verschuivingen in het bezoek aan websites
In de aanloop naar de legalisering en regulering van online kansspelen maakte de Ksa op 21
september het nieuwe handhavings- en boetebeleid per 1 oktober bekend, nadat de minister op 20
september een uitgangspuntenbrief naar de Tweede Kamer stuurde. Een aantal grote internationale
aanbieders dat geen vergunning heeft om per 1 oktober te exploiteren, besloot hierop met ingang
van die datum niet meer aan te bieden in Nederland. Dit is goed zichtbaar in gegevens over
webverkeer. Figuur 1 toont de tijd die Nederlanders op kansspelwebsites/kansspelapps
doorbrengen. Van de websites van aanbieders die per 1 oktober niet meer aanbieden, is het aantal
webbezoeken en de gemiddelde bezoekduur sterk gedaald (niet apart afgebeeld), waardoor de
totale tijd die men op deze websites verblijft sterk daalt (zie de zwarte lijn in Figuur 1). De verklaring
dat er nog wel enig verkeer is, is waarschijnlijk dat spelers nog wel bij hun spelersaccount kunnen
om bijvoorbeeld geld terug te boeken naar de eigen bankrekening.
Figuur 1 geeft ook inzicht in waar spelers, die voorheen bij de nu geblokkeerde websites speelden,
naartoe gaan. Het aantal bezoeken en de bezoekduur stijgen snel bij de websites van aanbieders die
een vergunning kregen (de groene lijn). Bezoekers van websites die niet meer aanbieden per 1
oktober, lijken niet uit te wijken naar andere aanbieders zonder vergunning (de rode lijn).

3

Figuur 1

Tijd doorgebrachte op kansspelwebsites
De onderstaande figuur laat zien dat na 1 oktober 2021 in totaal meer tijd wordt doorgebracht op
gokwebsites dan vóór de opening van de legale markt. Dat betekent niet per se dat er ook meer
spelers zijn, of dat er meer geld wordt uitgegeven dan voorheen. Hierbij worden namelijk ook
bezoeken meegeteld waarbij geld vanuit de spelersaccounts wordt teruggestort. Ook zitten hier
bezoeken bij van spelers die zich oriënteren op het nieuwe aanbod. Verder is het mogelijk dat
spelers sinds 1 oktober andere spellen spelen dan vóór 1 oktober. Casinospelers blijven gemiddeld
langer op een website dan spelers die sportweddenschappen afsluiten. De bezoekpieken doen zich
dan ook voor in de weekeinden, vooral vlak na de lancering van casino- of bingosites. Het is te
vroeg om hier conclusies aan te verbinden. Wel kan gezegd worden dat 83,6% van de tijd die door

Nederlanders in oktober op kansspelwebsites werd doorgebracht, op sites van legale aanbieders
was.

4

Figuur 2

Een logische vraag is of er iets te zeggen valt over een verandering in het aantal spelers, of over de
hoeveelheid geld die wordt uitgegeven. De Ksa zal nooit over exacte cijfers over het aantal
bezoekers kunnen beschikken, ook niet over het aantal spelers bij legale websites. Cruks en het
systeem van de controledatabanken zijn uit privacyoverwegingen zo gebouwd dat spelers niet
gevolgd kunnen worden ‘over aanbieders heen’. Doordat spelers bij meer aanbieders een
spelersaccount kunnen hebben, valt hooguit een ruime bandbreedte te noemen over het aantal
online spelers bij legale aanbieders. Alternatieven, zoals het kijken naar unieke bezoekers op
websites, heeft een vergelijkbaar probleem: er is geen harde informatie over de overlap.
Aanvullende informatie, zoals informatie uit enquêtes, zal nodig zijn om de bandbreedtes kleiner te
maken.
Informatie over geld dat wordt ingezet door spelers, komt beschikbaar via de rapportages van Koavergunninghouders en de geaggregeerde data uit de controledatabanken van de aanbieders. Geld
dat op illegale sites wordt ingezet, moet worden geschat. Bronnen hiervoor zijn de macro-gegevens
van commerciële dataleveranciers, zoals H2 Gambling Capital en Regulus Partners.
Omvang online kansspelmarkt
Zoals eerder aangegeven in dit document, staakten een aantal internationale kansspelaanbieders
per 1 oktober hun aanbod in Nederland. Voor een aantal beursgenoteerde bedrijven zoals Kindred,
Entain, Betsson, Leo Vegas en 888 had dit dermate grote gevolgen dat zij hun aandeelhouders
informeerden over de verwachte impact op het bedrijfsresultaat. Die blijkt voor sommige aanbieders
fors. Op basis van de winstwaarschuwingen valt op te maken dat Kindred voor circa 52% en Entain

5

voor 7,1% van hun EBITDA1 afhankelijk waren van Nederland. Voor Bettson geldt een
afhankelijkheidspercentage van 27% van de EBIT2. Dit is nieuwe informatie, voor het eerst afkomstig
van de aanbieders zelf. De winstwaarschuwingen waren aanleiding om eerdere schattingen door H2
Gambling Capital en Regulus Partners van de omvang van de online kansspelmarkt flink naar boven
bij te stellen.
De winstwaarschuwingen die de genoemde concerns uitbrachten, geven voor het eerst inzicht in het
belang van de Nederlandse markt voor deze bedrijven. Door verschillen in winstmarges per land is
het bruto spelresultaat (inzet minus uitgekeerde gelden) van een bedrijf nog steeds een schatting.
Daarnaast - om tot een schatting van de omvang van de totale Nederlandse markt te komen moeten er ook aannames worden gedaan over het gezamenlijke marktaandeel van de bedrijven
waarover nieuwe informatie bekend werd. Ook de nieuwe cijfers zijn daardoor met onzekerheid
omgeven, afhankelijk van de aannames over winstmarges en marktaandelen.
Duidelijk is wel dat de omvang van de online markt in Nederland aanzienlijk groter is dan eerder
gedacht. Waar H2 Gambling Capital in augustus nog uitging van 579 miljoen euro, werd de schatting
eind oktober bijgesteld naar 814 miljoen euro. Ook de schattingen over voorgaande jaren en de
prognoses tot 2026, zijn naar boven bijgesteld, zoals weergegeven in Figuur 5. Regulus Partners
stelde haar schatting van de omvang van de huidige markt van 590 miljoen euro bij naar 859 miljoen
euro. Regulus Partners wijzigde de toekomstvoorspellingen niet noemenswaardig. Een derde bron is
Motivaction dat in opdracht van Holland Casino bevolkingsenquêtes hield. Op basis van de opgave
van spelers over uitgaven aan kansspelen, schat Motivaction de omvang van de online markt op
circa 811,3 miljoen euro bedraagt.
Bij bovenstaande moet worden aangetekend dat alle schattingen met onbekende
onzekerheidsmarges zijn omgeven. De Ksa houdt er rekening mee dat de nieuwe schattingen aan de
conservatieve kant zijn.

1
2

De winst voor de aftrek van interest, belastingen, afschrijving en afboekingen.
De winst voor de aftrek van interest, belastingen.

6

Figuur 3

Tabel 2 Schattingen (in miljoenen euro’s) ten aanzien van de omvang van de markt

Schatting (datum)
H2 (18 aug '21)
(GGR=BSR)
H2 (28 okt '21)
(GGR=BSR)
RP (okt ’21) (GGY=
BSR-bonussen)

2020

2021

2022

2023

2024

2025

2026

491

579

899

1030

1141

1226

1313

802

814

1050

1276

1410

1505

1599

752

859

781

811

873

916

-

Overige onderwerpen
De minister deed de toezegging aan de Tweede Kamer om over de stand van zaken met reclame en
de rol van de vertegenwoordiger op het gebied van verslavingspreventie een half jaar na
inwerkingtreding van de wet te rapporteren. Over deze onderwerpen kan zo kort na 1 oktober nog
niet worden gerapporteerd, omdat de Ksa nog niet over alle gegevens beschikt. De eerstkomende
mogelijkheid voor de Ksa om over deze onderwerpen te rapporteren, is in maart 2022. Dat wordt
gedaan door middel van een addendum bij het Jaarverslag, dat medio maart 2022 verschijnt.
7