Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2021–2022

36 076

Wijziging van de Wet natuurbescherming en de
Omgevingswet in verband met het opnemen van
regels over het registreren, reserveren en
toedelen van maatregelen ter compensatie van
de gevolgen voor Natura 2000-gebieden van
stikstofdepositie veroorzaakt door projecten
van groot openbaar belang
(natuurcompensatiebank)

Nr. 2

VOORSTEL VAN WET
Wij Willem-Alexander, bij de gratie Gods, Koning der Nederlanden,
Prins van Oranje-Nassau, enz. enz. enz.
Allen, die deze zullen zien of horen lezen, saluut! doen te weten:
Alzo Wij in overweging genomen hebben, dat het wenselijk is om met
het oog op het toestaan van projecten die een dwingende reden van groot
openbaar belang vertegenwoordigen en met het oog op het ecologisch
robuust en samenhangend realiseren van compensatienatuur, een
register in te stellen met maatregelen ter compensatie van de gevolgen
voor Natura 2000-gebieden van stikstofdepositie veroorzaakt door deze
projecten;
Zo is het, dat Wij, de Afdeling advisering van de Raad van State
gehoord, en met gemeen overleg der Staten-Generaal, hebben goedgevonden en verstaan, gelijk Wij goedvinden en verstaan bij deze:

ARTIKEL I (WIJZIGING WET NATUURBESCHERMING)
De Wet natuurbescherming wordt als volgt gewijzigd:
A
In artikel 1.1, eerste lid, komt de begripsomschrijving van «Onze
Minister» te luiden:
– Onze Minister: Onze Minister voor Natuur en Stikstof;
B
Na artikel 5.6 van de Wet natuurbescherming wordt een hoofdstuk
ingevoegd, luidende:

kst-36076-2
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2022

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 36 076, nr. 2

1

HOOFDSTUK 5A. NATUURCOMPENSATIEBANK
Artikel 5a.1
In dit hoofdstuk en de daarop berustende bepalingen wordt verstaan
onder:
– adc-project: project van een bestuursorgaan van het Rijk of een
waterschap of een bij ministeriële regeling aangewezen bestuursorgaan
waarvoor een beroep wordt gedaan op artikel 2.8, vierde lid;
– natuurcompensatiegebied: gebied waarop een natuurcompensatiemaatregel betrekking heeft die is geregistreerd op grond van artikel 5a.3,
eerste lid, en dat nog niet bij een onherroepelijk besluit als Natura
2000-gebied of onderdeel van een Natura 2000-gebied is aangewezen;
– natuurcompensatiemaatregel: maatregel die strekt tot het vergroten
van de oppervlakte of het verbeteren van de kwaliteit van voor stikstof
gevoelige natuurlijke habitats of habitats van soorten, genoemd in
bijlage I of II bij de Habitatrichtlijn, of voor stikstof gevoelige leefgebieden
van vogels als bedoeld in artikel 4 van de Vogelrichtlijn;
– register: natuurcompensatieregister als bedoeld in artikel 5a.2.
Artikel 5a.2
1. Er is een natuurcompensatieregister.
2. Het register wordt beheerd door Onze Minister.
3. Het register bevat de volgende gegevens:
a. de natuurcompensatiemaatregelen die voor een adc-project
beschikbaar zijn als compenserende maatregel als bedoeld in artikel 2.8,
vierde lid, onderdeel c, waarbij onderscheid kan worden gemaakt tussen
maatregelen die beschikbaar zijn voor adc-projecten voor het voorkomen
of beperken van overstromingen, de veiligheid van infrastructuur of de
nationale veiligheid en maatregelen die beschikbaar zijn voor andere
adc-projecten;
b. de reservering van een natuurcompensatiemaatregel voor een
adc-project;
c. de toedeling van een natuurcompensatiemaatregel aan een
adc-project;
d. een na de reservering of toedeling weer beschikbaar gekomen
natuurcompensatiemaatregel.
4. Het register is voor een ieder langs elektronische weg toegankelijk.
5. Het register wordt voortdurend geactualiseerd.
Artikel 5a.3
1. Onze Minister kan een natuurcompensatiemaatregel die voor een
adc-project beschikbaar is als compenserende maatregel als bedoeld in
artikel 2.8, vierde lid, onderdeel c, opnemen in het register.
2. Onze Minister neemt alleen maatregelen op die zijn uitgevoerd of
waarvan de uitvoering naar zijn oordeel voldoende zeker is.
3. De op te nemen maatregelen komen, gegeven de beschikbare
financiële middelen en fysieke mogelijkheden, in ieder geval zoveel
mogelijk tegemoet aan de behoefte aan natuurcompensatiemaatregelen
voor adc-projecten voor het voorkomen of beperken van overstromingen,
de veiligheid van infrastructuur of de nationale veiligheid.
Artikel 5a.4
1. Een in het register opgenomen natuurcompensatiemaatregel kan
geheel of gedeeltelijk worden gereserveerd voor een adc-project, voor
zover die maatregel niet al is gereserveerd voor of toegedeeld aan een
ander adc-project.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 36 076, nr. 2

2

2. Reservering van een maatregel voor een adc-project geschiedt door:
a. het bestuursorgaan dat op grond van artikel 1.3 bevoegd is om een
vergunning als bedoeld in artikel 2.7, tweede lid, te verlenen;
b. Onze Minister van Infrastructuur en Waterstaat, als toedeling van de
maatregel zal plaatsvinden bij een tracébesluit waarop artikel 13, zevende
lid, van de Tracéwet van toepassing is; of
c. een bij ministeriële regeling aangewezen ander bestuursorgaan.
3. Een maatregel die volgens het register beschikbaar is voor
adc-projecten voor het voorkomen of beperken van overstromingen, de
veiligheid van infrastructuur of de nationale veiligheid, kan niet worden
gereserveerd voor andere adc-projecten.
4. De gereserveerde maatregel kan geheel of gedeeltelijk worden
toegedeeld aan het adc-project in:
a. een vergunning als bedoeld in artikel 2.7, tweede lid;
b. een omgevingsvergunning als bedoeld in artikel 2.1, eerste lid,
onderdeel i, van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht, waarvoor
het bestuursorgaan, bedoeld in het tweede lid, onderdeel a, een verklaring
van geen bedenkingen als bedoeld in artikel 2.27, eerste lid, van die wet
heeft afgegeven;
c. een tracébesluit waarop artikel 13, zevende lid, van de Tracéwet van
toepassing is; of
d. een bij ministeriële regeling aangewezen besluit.
Artikel 5a.5
Op het gebied waarop een in het register opgenomen natuurcompensatiemaatregel betrekking heeft, zijn de artikelen 2.4, 2.5 en 2.6 van
overeenkomstige toepassing zolang het gebied nog niet bij een onherroepelijk besluit als Natura 2000-gebied of onderdeel van een Natura
2000-gebied is aangewezen, met dien verstande dat de desbetreffende
bevoegdheden en verantwoordelijkheden:
a. worden gebruikt ten behoeve van de natuurcompensatie die met de
maatregel wordt beoogd;
b. berusten bij Onze Minister, tenzij ze bij algemene maatregel van
bestuur zijn overgedragen aan gedeputeerde staten of provinciale staten;
c. ten aanzien van artikel 2.6 uitsluitend worden toegepast in een
daartoe door Onze Minister aangewezen natuurcompensatiegebied.
Artikel 5a.6
In het register opgenomen natuurcompensatiemaatregelen die nog niet
zijn toegedeeld aan een adc-project, worden:
a. buiten beschouwing gelaten bij de bepaling van de staat van
instandhouding van natuurlijke habitats, habitats van soorten of leefgebieden van vogels in Natura 2000-gebieden met het oog op de vaststelling
van de maatregelen ter voldoening aan artikel 3 van de Vogelrichtlijn of
artikel 6, eerste en tweede lid, van de Habitatrichtlijn;
b. niet als autonome ontwikkeling of als maatregel ter beperking of
compensatie van de gevolgen voor een Natura 2000-gebied betrokken bij
de toepassing van artikel 2.7, tweede lid, ten aanzien van een ander
project.
Artikel 5a.7
1. Onze Minister kan een in het register opgenomen natuurcompensatiemaatregel doorhalen, als daaraan naar zijn oordeel niet langer behoefte
bestaat voor toedeling aan adc-projecten.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 36 076, nr. 2

3

2. Een met toepassing van het eerste lid doorgehaalde maatregel is niet
langer beschikbaar voor toedeling aan adc-projecten en komt ten goede
aan de natuur in het natuurnetwerk Nederland, bedoeld in artikel 1.12,
tweede lid, of in de Natura 2000-gebieden.
Artikel 5a.8
Bij ministeriële regeling kunnen regels worden gesteld over onder
meer:
a. het opnemen en doorhalen van natuurcompensatiemaatregelen in
het register;
b. de adc-projecten waarvoor toepassing kan worden gegeven aan
artikel 5a.4 en een eventuele rangschikking van adc-projecten bij
reservering en toedeling;
c. het reserveren en toedelen van in het register opgenomen
natuurcompensatiemaatregelen;
d. het wijzigen, intrekken en vervallen van een reservering en toedeling;
e. het omzetten van een toegedeelde maatregel in een gereserveerde
maatregel als het besluit waarin de maatregel is toegedeeld, wordt
vernietigd;
f. de toegankelijkheid en beveiliging van het register;
g. de weergave van gegevens;
h. het herstellen van fouten in het register;
i. uitvoeringstechnische, administratieve en meet- of rekenvoorschriften.

ARTIKEL II (WIJZIGING OMGEVINGSWET)
De Omgevingswet wordt als volgt gewijzigd:
A
Artikel 2.18, eerste lid, onder g, onder 2°, wordt als volgt gewijzigd:
1. Aan het slot van het eerste onderdeel wordt «aangewezen gevallen,
en» vervangen door «aangewezen gevallen,».
2. Aan het slot van het tweede onderdeel wordt «aangewezen
gevallen,» vervangen door «aangewezen gevallen, en».
3. Er wordt een onderdeel toegevoegd, luidende:
– voor natuurcompensatiegebieden, in bij algemene maatregel van
bestuur aangewezen gevallen,.
B
Artikel 2.19, vijfde lid, onder a, onder 1°, komt te luiden:
1°. het zorg dragen voor het nemen van maatregelen als bedoeld in
artikel 2.18, eerste lid, onder g, onder 2°, tweede en derde streep, voor
bijzondere nationale natuurgebieden en natuurcompensatiegebieden,
behalve in de gevallen die zijn aangewezen bij algemene maatregel van
bestuur als bedoeld in laatstgenoemde artikelonderdelen,.
C
Aan artikel 2.25, eerste lid, onder a, wordt een onderdeel toegevoegd,
luidende:
14°. een handeling of besluit als bedoeld in artikel 2.47, eerste of tweede
en derde lid,.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 36 076, nr. 2

4

D
Artikel 2.31a wordt als volgt gewijzigd:
1. In het tweede lid wordt «kunnen met het oog op de bescherming, het
herstel en de ontwikkeling van natuur of met het oog op andere
maatschappelijke behoeften worden gesteld» vervangen door «worden
met het oog op de bescherming, het herstel en de ontwikkeling van
natuur of met het oog op andere maatschappelijke behoeften in ieder
geval gesteld».
2. Er wordt een lid toegevoegd, luidende:
3. Regels als bedoeld in artikel 2.25, eerste lid, onder a, onder 14°,
worden met het oog op de bescherming, het herstel en de ontwikkeling
van natuur of met het oog op andere maatschappelijke behoeften in ieder
geval gesteld over:
a. het registreren van natuurcompensatiemaatregelen voor bij die
regels aangewezen categorieën van Natura 2000-activiteiten,
b. het reserveren en toedelen van maatregelen als bedoeld onder a aan
een Natura 2000-activiteit als bedoeld onder a.
E
Artikel 2.45, derde lid, komt te luiden:
3. Onze Minister van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit kan de
toegang tot de volgende gebieden geheel of gedeeltelijk beperken of
verbieden:
a. een bijzonder nationaal natuurgebied,
b. een natuurcompensatiegebied.
F
Aan paragraaf 2.6.3 wordt een artikel toegevoegd, luidende:
Artikel 2.47 (natuurcompensatiemaatregelen)
1. Onze Minister van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit kan een
compenserende maatregel als bedoeld in artikel 6, vierde lid, van de
habitatrichtlijn registreren als natuurcompensatiemaatregel die
beschikbaar is voor toedeling aan een Natura 2000-activiteit. Hij registreert de maatregel uitsluitend als deze is uitgevoerd of als de uitvoering
daarvan naar zijn oordeel voldoende zeker is.
2. Een bij of krachtens algemene maatregel van bestuur aangewezen
bestuursorgaan kan een natuurcompensatiemaatregel reserveren voor
een Natura 2000-activiteit van een bestuursorgaan.
3. Toedeling van een natuurcompensatiemaatregel aan een Natura
2000-activiteit geschiedt in een omgevingsvergunning voor een Natura
2000-activiteit of een ander bij algemene maatregel van bestuur aangewezen besluit.
4. Bij de toepassing van dit artikel kan een onderscheid worden gemaakt
tussen:
a. maatregelen die beschikbaar zijn voor Natura 2000-activiteiten voor
het voorkomen of beperken van overstromingen, de veiligheid van
infrastructuur of de nationale veiligheid, en
b. maatregelen die beschikbaar zijn voor andere Natura
2000-activiteiten.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 36 076, nr. 2

5

G
In de artikelen 4.3, eerste lid, onder j, 4.11, eerste lid, onder d, 4.12,
eerste lid, onder f, en 4.30, eerste lid, wordt «of een bijzonder nationaal
natuurgebied» telkens vervangen door «, een bijzonder nationaal
natuurgebied of een natuurcompensatiegebied».
H
Aan paragraaf 10.3.2 wordt een artikel toegevoegd, luidende:
Artikel 10.21b (gedoogplicht natuurcompensatiegebieden)
1. Onze Minister van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit kan aan een
rechthebbende een gedoogplicht opleggen voor het treffen van maatregelen die nodig zijn voor het bereiken en in stand houden van de
natuurcompensatie die wordt beoogd met een natuurcompensatiemaatregel in een natuurcompensatiegebied.
2. De bevoegdheid, bedoeld in het eerste lid, berust bij gedeputeerde
staten in gevallen waarin dat bij algemene maatregel van bestuur is
bepaald.
I
In de bijlage, onder A, worden in de alfabetische volgorde de volgende
onderdelen ingevoegd:
natuurcompensatiegebied: gebied waarop een natuurcompensatiemaatregel betrekking heeft die is geregistreerd op grond van artikel 2.47, eerste
lid, en dat nog niet bij een onherroepelijk besluit als Natura 2000-gebied
of onderdeel van een Natura 2000-gebied is aangewezen;
natuurcompensatiemaatregel: maatregel als bedoeld in artikel 2.47,
eerste lid;.

ARTIKEL III (SAMENLOOP INWERKINGTREDING OMGEVINGSWET)
Als artikel II eerder in werking treedt dan artikel I, vervalt artikel I.

ARTIKEL IV (INWERKINGTREDING)
Deze wet treedt in werking op een bij koninklijk besluit te bepalen
tijdstip, dat voor de verschillende artikelen of onderdelen daarvan
verschillend kan worden vastgesteld.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 36 076, nr. 2

6

Lasten en bevelen dat deze in het Staatsblad zal worden geplaatst en
dat alle ministeries, autoriteiten, colleges en ambtenaren die zulks
aangaat, aan de nauwkeurige uitvoering de hand zullen houden.
Gegeven

De Minister voor Natuur en Stikstof,

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 36 076, nr. 2

7