Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2020–2021

35 650 XVII

Wijziging van de begrotingsstaat van Buitenlandse
Handel en Ontwikkelingssamenwerking voor het jaar
2020 (wijziging samenhangende met de Najaarsnota)

Nr. 2

MEMORIE VAN TOELICHTING
Ontvangen 30 november 2020

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 650 XVII, nr. 2

1

INHOUDSOPGAVE
A.

ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTING BIJ HET WETSVOORSTEL

3

B.

BEGROTINGSTOELICHTING

4

1

Leeswijzer

4

2
2.1

Beleid
Overzicht belangrijke uitgaven- en ontvangstenmutaties

5
5

3

Beleidsartikelen
Artikel 1: Duurzame economische ontwikkeling, handel
en investeringen
Artikel 2: Duurzame ontwikkeling, voedselzekerheid,
water en klimaat
Artikel 3: Sociale vooruitgang
Artikel 4: Vrede, veiligheid en duurzame ontwikkeling
Artikel 5: Multilaterale samenwerking en overige inzet

8

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 650 XVII, nr. 2

8
12
16
18
21

2

A. ARTIKELSGEWIJZE TOELICHTING BIJ HET WETSVOORSTEL
Wetsartikelen 1 en 2
De begrotingsstaten die onderdeel zijn van de Rijksbegroting, worden op
grond van artikel 2.3, eerste lid, van de Comptabiliteitswet 2016 elk afzon­
derlijk bij wet vastgesteld en derhalve ook gewijzigd. Het onderhavige
wetsvoorstel strekt ertoe om voor het jaar 2020 wijzigingen aan te brengen
in:
De begrotingsstaat van Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamen­
werking
De in de begrotingsstaten opgenomen begrotingsartikelen worden in
onderdeel B van deze memorie van toelichting toegelicht (de zgn. begro­
tingstoelichting).
Wetsartikel 3
De Minister voor Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking,

S.A.M. Kaag

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 650 XVII, nr. 2

3

B. BEGROTINGSTOELICHTING
1 Leeswijzer
De voorliggende Tweede suppletoire begroting bevat de voorgestelde
wijzigingen ten opzichte van de Eerste suppletoire begroting 2020 van
hoofdstuk XVII van de begroting van het Rijk.
In onderdeel 2 worden de belangrijkste mutaties op de begroting voor
Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking toegelicht.
Onderdeel 3 bevat per beleidsartikel een tabel budgettaire gevolgen van
beleid. Na de tabel «budgettaire gevolgen van beleid» wordt een toelichting
op de mutaties gegeven. Hierbij worden per artikel de mutaties die groter
of gelijk zijn aan de ondergrenzen in onderstaande staffel conform de Rijks­
begrotingsvoorschriften toegelicht. De wijzigingen van de verplichtingen
worden alleen toegelicht wanneer deze groter zijn dan 10% ten opzichte van
de vorige stand op artikelniveau.
De budgetten zijn op het niveau van artikelonderdeel verdeeld over een
aantal financiële instrumenten. Bij de uitvoering van BHOS-beleid wordt
het meest effectieve instrument of uitvoerende organisatie geselecteerd.
De keuze van het instrument is niet vooraf bekend en is daarom bij het
opstellen van de begroting niet altijd goed te bepalen. Dit verklaart waarom
de budgetten op instrumentniveau in deze suppletoire begroting veelvuldig
wijzigen.
Tabel 1 Ondergrenzen conform RBV
Omvang begrotingsartikel (stand Beleidsmatige mutaties
ontwerpbegroting) in € miljoen (ondergrens in € miljoen)

Technische mutaties
(ondergrens in € miljoen)

< 50

1

2

=> 50 en < 200

2

4

=> 200 en < 1000

5

10

=> 1000

10

20

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 650 XVII, nr. 2

4

2 Beleid
2.1 Overzicht belangrijke uitgaven- en ontvangstenmutaties
Toelichting algemeen
Het Kabinet heeft in april jl. bekend gemaakt binnen de BHOS-begroting
EUR 111 miljoen beschikbaar te stellen voor een eerste set aan maatregelen
in respons op COVID-19 (Kamerstuk 33 625, nr. 293). Deze maatregelen zijn
verwerkt bij eerste suppletoire begroting. Zoals aangekondigd en toegelicht
in de Kabinetsreactie op het AIV advies «Nederland en de wereldwijde
aanpak van COVID-19» (Kamerstuk II 33 625, nr. 320) heeft het Kabinet
daarnaast EUR 150 miljoen generaal beschikbaar gesteld voor een
aanvullend pakket maatregelen waarover de Kamer vervolgens ook
bij miljoenennota en in de BHOS-begroting 2021 is geïnformeerd.
In onderstaande tabel 2 is nogmaals inzichtelijk gemaakt op welke
onderdelen deze inzet is vertaald naar budgettaire aanpassingen per artike­
londerdeel.
Tabel 2 Extracomptabel overzicht Coronamaatregelen zomer 2020; AIV
advies (bedrag x EUR 1000)
Artikel

Naam maatregel

Bedrag
uitgaven
Relevante Kamerstukken
2020

Preventie

25.500

2

WASH SDG6 consortium (Simavi, PLAN, SNV)

6.000 Kamerstuk II 33 625, nr. 320

3

GAVI- Covax Advance Market Commitment for
COVID-19 vaccins

5.000 Kamerstuk II 33 625, nr. 320

3

FIND- Foundation for Innovative New
Diagnostics

5.000 Kamerstuk II 33 625, nr. 320

(V) 2.11

Programma Ondersteuning beleid

2.500 Kamerstuk II 33 625, nr. 320

(V) 4.4 2

Programma Ondersteuning beleid o.a. steunver­
zoeken EU/NAVO

4.000 Kamerstuk II 33 625, nr. 320

(X) 13

Advies, planning assistentie Defensie Medische
planningscapaciteit

3.000 Kamerstuk II 33 625, nr. 320

Humanitaire hulp, voedselhulp en transport

48.000

4

Education cannot wait- First Emergency
Respons mechanism

6.000 Kamerstuk II 33 625, nr. 320

4

DRA (Dutch Relief Alliance)

6.000 Kamerstuk II 33 625, nr. 320

4

CERF (Central Emergency Response Fund)

9.000 Kamerstuk II 33 625, nr. 320

4

CBPF (Country-Based Pooled Funds)

15.000 Kamerstuk II 33 625, nr. 320

4

ICRC/Rode Kruis

12.000 Kamerstuk II 33 625, nr. 320

Sociaal economische weerbaarheid

76.500

1

DGGF (Dutch Good Growth Fund)

15.000 Kamerstuk II 33 625, nr. 320

1

Trade Mark East Africa

3.000 Kamerstuk II 33 625, nr. 320

2

GAIN - Netherlands Food Partnership

6.000 Kamerstuk II 33 625, nr. 320

2

IFAD (International Fund for Agricultural
Development) - COVID-19 Rural Poor Stimulus
Facility (RPSF)

6.000 Kamerstuk II 33 625, nr. 320

2

Safetynet Ethiopie (WB Cash Transfers PSNP)

13.000 Kamerstuk II 33 625, nr. 320

1

Family Support Programme Sudan

6.000 Kamerstuk II 33 635, nr. 320

34

Medical Credit Fund - PharmAccess

7.500 Kamerstuk II 33 625, nr. 320

5

Schuldverlichting IMF/Wereldbank

20.000 Kamerstuk II 33 625, nr. 320

Totaal

150.000

1 Dit budget is opgenomen op de begroting van Buitenlandse Zaken (V) op artikelonderdeel 2.1. Dit was
oorspronkelijk EUR 4 miljoen, EUR 1,5 miljoen is overgeheveld naar artikel 3.1 op de BHOS begroting.
2 Dit budget is opgenomen op de begroting van Buitenlandse Zaken (V) op artikelonderdeel 4.4.
3 Dit budget is opgenomen op de begroting van Defensie (X) op artikel 1.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 650 XVII, nr. 2

5

4 Dit was oorspronkelijk EUR 6 miljoen, EUR 1,5 miljoen is overgeheveld van het budget dat eerder was toegekend
aan de BZ begroting.

Ontwikkeling BNI en het ODA-budget sinds de Eerste suppletoire begroting
Het ODA-budget, en daarmee ook het budget van BHOS, is gekoppeld aan
de ontwikkeling van het BNI. COVID-19 heeft zoals bekend effect op het BNI
en dat heeft zich na de Eerste suppletoire begroting gemanifesteerd in
aangepaste ramingen van het ODA-budget. Over de manier waarop het
Kabinet daarmee omgaat, bent u geïnformeerd met de Kabinetsreactie op
het AIV advies «Nederland en de wereldwijde aanpak van COVID-19»
(Kamerstuk II 33 625, nr. 320) en in de Miljoenennota 2021. Het Kabinet heeft
EUR 350 miljoen uit generale middelen beschikbaar gesteld om de gevolgen
van de BNI-daling voor het ODA-budget in 2020 te compenseren. Daarnaast
heeft het Kabinet in 2020 EUR 150 miljoen toegevoegd aan het eerdere
steunpakket dat reeds binnen de BHOS-begroting was vrijgemaakt.
Bij Miljoenennota 2021 is in de BHOS-begroting voorts een verlaging op
de beleidsartikelen (onder ‘nog te verdelen’) in 2020 verwerkt van opgeteld
EUR 151,6 miljoen. De stand van het verdeelartikel 5.4 bij Eerste suppletoire
begroting 2020 van EUR – 88 miljoen maakt daarvan deel uit. Bij Miljoe­
nennota was de vermoedelijke stand van het verdeelartikel 5.4 in 2020
EUR 74,5 miljoen vanwege een relatief iets gunstiger Macro Economische
Verkenning (MEV) dan oorspronkelijk (bij juniraming van het CPB) voorzien.
In deze Tweede suppletoire begroting wordt EUR 72 miljoen toegevoegd
aan de beleidsartikelen voor 2020 en daarmee per saldo in mindering
gebracht op het bedrag ‘nog te verdelen’ in de BHOS-begroting 2021. Het
restant van de ‘nog te verdelen’ middelen is in deze Tweede suppletoire
begroting op instrumentniveau verwerkt op de artikelonderdelen.
Toelichting per artikel
In dit wetsvoorstel is een aantal begrotingswijzigingen opgenomen wat
leidt tot een stijging van de geraamde uitgaven van Buitenlandse Handel en
Ontwikkelingssamenwerking (XVII) met EUR 157 miljoen in 2020. Hieronder
vindt u een overzicht van de meest in het oog springende wijzigingen in
de uitgaven ten opzichte van de Eerste suppletoire begroting 2020 voor
Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking (XVII):
Tabel 3 Belangrijkste suppletoire uitgavenmutaties 2020 (Tweede
suppletoire begroting) (bedragen x € 1.000)
Artikel

Mutatie

1.3

Versterkte private sector en arbeidsmarkt in ontwikkelingslanden

2.1

Voedselzekerheid

14.237
16.012

4.1

Humanitaire Hulp

52.165

4.3

Veiligheid en Rechtstaatontwikkeling

5.1

Multilaterale Samenwerking

12.136

5.4

Nog te verdelen i.v.m. wijzigingen BNI en/of toerekeningen

99.296

‒ 18.382

Artikel 1
Artikelonderdeel 1.3 Versterkte private sector en arbeidsmarkt in ontwikke­
lingslanden

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 650 XVII, nr. 2

6

Per saldo neemt het budget voor artikelonderdeel 1.3 (Versterkte private
sector en arbeidsmarkt in ontwikkelingslanden) toe met EUR 14 miljoen. Dit
wordt veroorzaakt door de toevoeging van EUR 24 miljoen uit het
steunpakket van EUR 150 miljoen voor het bestrijden van de impact van
COVID-19 in de meest kwetsbare landen.
Artikel 2
Artikelonderdeel 2.1 Voedselzekerheid
Per saldo neemt het budget voor artikelonderdeel 2.1 (Voedselzekerheid) toe
met EUR 16 miljoen. Dit wordt hoofdzakelijk veroorzaakt door de toevoeging
van EUR 25 miljoen uit het steunpakket van EUR 150 miljoen voor het
bestrijden van de impact van COVID-19 in de meest kwetsbare landen.
Artikel 4
Artikelonderdeel 4.1 Humanitaire Hulp
Per saldo neemt het budget voor artikelonderdeel 4.1 (Humanitaire Hulp)
toe met EUR 52 miljoen. Dit wordt veroorzaakt door de toevoeging van
EUR 48 miljoen uit het steunpakket van EUR 150 miljoen voor het bestrijden
van de impact van COVID-19 in de meest kwetsbare landen. Daarnaast is
het budget voor humanitaire Hulp vanwege humanitaire noden nog eens
verhoogd met EUR 4 miljoen, waarvan EUR 1 miljoen voor Mental Health
and Psychosocial Support (MHPSS).
Artikelonderdeel 4.3 Veiligheid en Rechtstaatontwikkeling
Per saldo neemt het budget voor artikelonderdeel 4.3 (Veiligheid en Rechts­
taatontwikkeling) af met EUR 18 miljoen. De daling wordt veroorzaakt door
zowel technische verlagingen als vertragingen bij posten als gevolg van
de COVID-19 pandemie.
Artikel 5
Artikelonderdeel 5.1 Multilaterale Samenwerking
Per saldo neemt het budget voor artikelonderdeel 5.1 (Multilaterale Samen­
werking) toe met EUR 12 miljoen. Dit wordt veroorzaakt door de toevoeging
van EUR 20 miljoen uit het steunpakket van EUR 150 miljoen voor het
bestrijden van de impact van COVID-19 in de meest kwetsbare landen.
Artikelonderdeel 5.4 Nog te verdelen i.v.m. wijzigingen BNI en/of toereke­
ningen
Artikelonderdeel 5.4 heeft binnen de begroting van BHOS een belangrijke
functie om fluctuaties in het budget op te vangen. De mutatie op het
verdeelartikel 5.4 is het gevolg van diverse mutaties, waarvan de belang­
rijkste zijn: de verwerking van de BNI-krimp op het ODA-budget, toevoeging
van EUR 350 miljoen als gedeeltelijke compensatie daarvoor (Kamerstuk
II 33 625, nr. 320), een kasschuif, toevoeging en herverdeling van de extra
EUR 150 miljoen vanwege de COVID-respons en de verwerking van overpro­
grammering en vertragingen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 650 XVII, nr. 2

7

3 Beleidsartikelen
Artikel 1: Duurzame economische ontwikkeling, handel en investeringen
Budgettaire gevolgen van beleid
Tabel 4 Budgettaire gevolgen van beleid artikel 1 Duurzame economische ontwikkeling, handel en investeringen
(Tweede suppletoire begroting) (bedragen x € 1.000)
Stand ontwerp
begroting

Stand 1e suppletoire
begroting

2020

2020

(1)

(2)

Stand 2e suppletoire
begroting

Mutaties 2e suppletoire begroting (3)
Mutaties
Miljoenennota

Overige mutaties 2e
suppletoire
begroting

2020

2020

2020
(4)=(2+3)

Verplichtingen

524 896

553 055

waarvan garantieverplichtingen

129 000

129 000

2 066

175 624

129 000

730 745

waarvan overige verplichtingen

395 896

424 055

601 745

540 518

529 713

Uitgaven:
Programma-uitgaven totaal
waarvan juridisch verplicht
1.1 Duurzaam handels- en
investeringssysteem, incl. MVO

2 066

9 230

100%

541 009
100%

28 322

29 647

0

‒ 4 795

24 852

MVO en beleidsondersteuning
(ODA)

9 575

10 700

0

2 200

12 900

MVO en beleidsondersteuning
(non-ODA)

1 367

1 867

0

‒ 1 167

700

2 685

2 035

0

‒ 525

1 510

1 500

1 850

0

‒ 400

1 450

MVO en beleidsondersteuning
(ODA)

8 000

8 000

0

‒ 5 000

3 000

Contributies internationaal
ondernemen (non-ODA)

5 195

5 195

0

97

5 292

1.2 Versterkte Nederlandse Handelsen Investeringspositie

108 996

104 816

0

1 854

106 670

17 911

17 111

0

0

17 111

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 650 XVII, nr. 2

8

Subsidies (regelingen)

Opdrachten
MVO en beleidsondersteuning
(non-ODA)
Bijdrage aan agentschappen
Rijksdienst voor Ondernemend
Nederland

Bijdrage aan (inter-)nationale
organisaties

Subsidies (regelingen)
Programma's internationaal
ondernemen

Stand ontwerp
begroting

Stand 1e suppletoire
begroting

Stand 2e suppletoire
begroting

Mutaties 2e suppletoire begroting (3)

Versterking concurrentiepositie
Nederland

6 502

6 502

0

‒ 1 502

Invest Internationaal

9 000

9 000

0

‒ 669

8 331

0

17 374

0

0

17 374

17 374

0

0

0

0

4 200

4 200

0

0

4 200

Programma's internationaal
ondernemen

2000

2250

0

4671

6 921

Dutch Trade and Investment Fund

440

440

0

0

440

2 000

1 970

0

145

2 115

600

600

0

‒ 470

130

42 648

42 848

0

1 600

44 448

0

600

0

0

600

Dutch Trade and Investment Fund

5 000

Leningen
Dutch Trade and Investment Fund
Garanties
Dutch Trade and Investment Fund
Opdrachten

Wereldtentoonstelling Dubaï
China-strategie
Bijdrage aan agentschappen
Rijksdienst voor ondernemend
Nederland
Bijdrage aan (inter-)nationale
organisaties
Programma's internationaal
ondernemen
Bijdrage aan (andere)
begrotingshoofdstukken
Versterking economische functie

570

570

0

‒ 570

0

5 751

1 351

0

‒ 1 351

0

403 200

395 250

2 066

12 171

409 487

Marktontwikkeling en
markttoegang

6 950

5 450

3 000

2 550

11 000

Economic governance and
institutions

26 400

26 400

0

10 000

36 400

Financiële sector ontwikkeling

10 000

10 000

0

0

10 000

Infrastructuurontwikkeling

34 350

34 350

0

0

34 350

Duurzame productie en handel

39 700

39 700

0

3 725

43 425

(Jeugd)werkgelegenheid

10 000

10 000

0

0

10 000

Dutch Good Growth Fund

25 000

25 000

0

‒ 5 000

20 000

Overig

1.3 Versterkte private sector en
arbeidsmarkt in
ontwikkelingslanden
Subsidies (regelingen)

Leningen
Infrastructuurontwikkeling

7 000

7 000

0

‒ 7 000

0

Dutch Good Growth Fund

24 000

24 000

15 000

‒ 4 900

34 100

1 000

1 000

0

4 400

5 400

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 650 XVII, nr. 2

9

Garanties
Dutch Good Growth Fund
Opdrachten

Stand ontwerp
begroting

Stand 1e suppletoire
begroting

Stand 2e suppletoire
begroting

Mutaties 2e suppletoire begroting (3)

Marktontwikkeling en
markttoegang

12 000

12 000

0

0

12 000

Economic governance and
institutions

18 000

18 000

0

‒ 3 800

14 200

Financiële sector ontwikkeling

4 000

4 000

0

5 000

9 000

Infrastructuurontwikkeling

750

750

0

‒ 750

0

(Jeugd)werkgelegenheid

25 250

25 250

0

‒ 23 922

1 328

Dutch Good Growth Fund

0

0

0

1 100

1 100

36 000

36 000

0

‒ 4 000

32 000

International Labour
Organisation

5 700

5 235

0

‒ 310

4 925

Lokale private sector
ontwikkeling

27 100

22 937

0

3 490

26 427

Marktontwikkeling en
markttoegang

7 000

8 500

6 000

9 200

23 700

Partnershipprogramma ILO

5 500

5 028

0

0

5 028

Economic governance and
institutions

7 000

7 000

0

‒ 3 000

4 000

Financiële sector ontwikkeling

3 000

3 000

0

9 200

12 200

Infrastructuurontwikkeling

45 000

45 000

0

3 394

48 394

(Jeugd)werkgelegenheid

3 000

3 000

0

0

3 000

Nexus onderwijs en werk

19 500

16 650

0

‒ 9 140

7 510

0

0

‒ 21 934

21 934

0

6 373

6 373

0

0

6 373

Ontvangsten duurzame
economische ontwikkeling,
1.10handel en investeringen

3 373

3.373

0

0

3 373

1.30Ontvangsten DGGF

3 000

3.000

0

0

3 000

Bijdrage aan agentschappen
Rijksdienst voor Ondernemend
Nederland
Bijdrage aan (inter-)nationale
organisaties

Nog te verdelen
Nog te verdelen
Ontvangsten

Toelichting
Verplichtingen
Het totale verplichtingenbudget voor artikel 1 neemt toe met
EUR 177,7 miljoen. De belangrijkste opwaartse mutaties houden verband
met het aangaan van langdurige partnerschappen zodat de effectiviteit van
onze uitvoeringspartners kan worden verhoogd. Het betreft tienjarige
partnerschappen met IDH (Initiatief Duurzame Handel), Agriterra (Economic
Governance en Institutions) en met Mondiaal FNV en CNV Internationaal in
het kader van het vakbondsmedefinancieringsprogramma (Economic
Governance en Institutions).
Uitgaven

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 650 XVII, nr. 2

10

Mutaties Miljoenennota
Artikelonderdeel 1.3: Versterkte private sector en arbeidsmarkt in ontwikke­
lingslanden
Het Kabinet heeft EUR 150 miljoen extra vrijgemaakt voor de wereldwijde
aanpak van COVID-19. Daarover bent u geïnformeerd met de Kabinetsre­
actie «Nederland en de wereldwijde aanpak van COVID-19» (Kamerstuk
II 33 625, nr. 320) en in de begroting BHOS 2021. Uit dit steunpakket is
EUR 24 miljoen toegevoegd aan het budget voor artikelonderdeel 1.3
Versterkte private sector en arbeidsmarkt in ontwikkelingslanden. Het
betreft de volgende onderdelen uit het steunpakket: Trade Mark East Africa
(EUR 3 miljoen), Family Support Programme Soedan (EUR 6 miljoen), DGGF
(EUR 15 miljoen).
Met deze Tweede suppletoire begroting is het bedrag onder ‘nog te
verdelen’ technisch tegengeboekt en op instrumentniveau verwerkt.
Overige mutaties 2e suppletoire begroting 2020
Artikelonderdeel 1.3 : Versterkte private sector en arbeidsmarkt in ontwik­
kelingslanden
Per saldo neemt het uitgavenbudget voor artikelonderdeel 1.3 (Versterkte
private sector en arbeidsmarkt in ontwikkelingslanden) toe met
EUR 12,2 miljoen. Hierdoor konden ongewenste vertragingen bijv. in de
sectoren Infrastructuur en Financiële sectorontwikkeling worden
voorkomen en was er ruimte voor activiteiten ter vermindering van de
gevolgen van de COVID-pandemie. Dit betreft bijvoorbeeld (aanvullende)
ondersteuning via het DGGF voor investeringen in getroffen gebieden,
een programma in Oost-Afrika om de (grensoverschrijdende) handel zo
goed mogelijk in stand te houden en baanverlies te beperken en een familieondersteuningsprogramma in Soedan. Verder werd een kortlopend
programma met Pharmaccess in Ghana ondersteund en vond een herprio­
ritering plaats vanuit een reguliere NEXUS onderwijs en werkgelegenheid
activiteit naar een COVID gerelateerde activiteit in Libanon. Naast deze
COVID-19 activiteiten wordt in het kader van (jeugd)werkgelegenheid de
vervolgbetaling aan het Challenge Fund for Youth Employment vertraagd
om vervolgens plaats te vinden in latere jaren.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 650 XVII, nr. 2

11

Artikel 2: Duurzame ontwikkeling, voedselzekerheid, water en klimaat
Budgettaire gevolgen van beleid
Tabel 5 Budgettaire gevolgen van beleid artikel 2 Duurzame ontwikkeling, voedselzekerheid, water en klimaat
(Tweede suppletoire begroting) (bedragen x € 1.000)
Stand ontwerp
begroting

Verplichtingen

Stand 1e suppletoire
begroting

2020

2020

(1)

(2)

Stand 2e suppletoire
begroting

Mutaties 2e suppletoire begroting (3)
Mutaties Miljoe­
nennota

Overige mutaties 2e
suppletoire
begroting

2020

2020

2020
(4)=(2+3)

604 880

975 437

‒ 7 512

181 731

1 149 656

753 477

733 279

‒ 7 512

16 862

742 629

Uitgaven:
Programma-uitgaven totaal
waarvan juridisch verplicht
2.1 Voedselzekerheid

98%

100%

339 295

324 195

‒ 13 412

29 424

340 207

Realiseren ecologische houdbare
voedselsystemen

24 445

22 000

0

‒ 3 500

18 500

Bevorderen inclusieve, duurzame
groei in de agrarische sect.

36 605

33 605

0

5 645

39 250

Kennis & capaciteitsopbouw ten
behoeve van voedselzekerheid

31 000

6 000

0

‒ 4 700

1 300

Uitbannen huidige honger en
voeding

22 085

9 990

6 000

‒ 6 990

9 000

Kennis & capaciteitsopbouw ten
behoeve van voedselzekerheid

10 000

35 000

0

‒ 12 300

22 700

Realiseren ecologische houdbare
voedselsystemen

15 000

12 000

0

‒ 1 000

11 000

4 000

4 000

0

‒ 1 000

3 000

Subsidies (regelingen)

Opdrachten

Bijdrage aan agentschappen
Rijksdienst voor ondernemend
Nederland
Bijdrage aan (inter-)nationale
organisaties
Voedselzekerheid

165 160

172 600

13 000

‒ 12 067

173 533

Realiseren ecologische houdbare
voedselsystemen

0

0

6 000

0

6 000

Bevorderen inclusieve, duurzame
groei in de agrarische sect.

15 000

13 000

0

4 267

17 267

Kennis & capaciteitsopbouw ten
behoeve van voedselzekerheid

12 000

12 000

0

13 157

25 157

Uitbannen huidige honger en
voeding

4 000

4 000

0

9 500

13 500

0

0

‒ 38 412

38 412

0

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 650 XVII, nr. 2

12

Nog te verdelen
Nog te verdelen

Stand ontwerp
begroting

2.2 Water

Stand 1e suppletoire
begroting

2020

2020

(1)

(2)
193 714

Stand 2e suppletoire
begroting

Mutaties 2e suppletoire begroting (3)
Mutaties Miljoe­
nennota

Overige mutaties 2e
suppletoire
begroting

2020

2020

2020
(4)=(2+3)

195 103

6 000

‒ 5 902

195 201

Subsidies (regelingen)
Waterbeheer

22 449

19 374

0

‒ 6 729

12 645

Drinkwater en sanitatie

25 500

17 259

6 000

16 633

39 892

2 000

2 000

0

0

2 000

Bijdrage aan agentschappen
Rijksdienst voor ondernemend
Nederland
Bijdrage aan (inter-)nationale
organisaties
Waterbeheer

86 700

88 270

0

‒ 6 761

81 509

Drinkwater en sanitatie

57 065

68 200

0

‒ 9 045

59 155

220 468

213 981

‒ 100

‒ 6 660

207 221

Klimaat algemeen

56 179

32 000

0

8 599

40 599

Hernieuwbare energie

36 000

35 000

0

0

35 000

Dutch Fund for Climate and
Development

40 000

40 000

0

‒ 20 000

20 000

4 000

0

0

1 076

1 076

0

3 000

0

1 000

4 000

2.3 Klimaat
Subsidies (regelingen)

Opdrachten
Klimaat algemeen
Bijdrage aan agentschappen
Rijksdienst voor ondernemend
Nederland
Bijdrage aan (inter-)nationale
organisaties
Contributie IZA/IZT

357

357

0

‒ 52

305

Klimaatprogramma's (non-ODA)

1 550

1 550

‒ 100

151

1 601

Klimaat algemeen

75 240

77 074

0

3 424

80 498

0

17 000

0

0

17 000

7 142

8 000

0

‒ 858

7 142

Hernieuwbare energie
UNEP

Toelichting
Verplichtingen
Het totale verplichtingenbudget voor artikel 2 neemt toe met
EUR 174,2 miljoen. Dit houdt verband met het aangaan van een aantal
nieuwe verplichtingen. De voornaamste nieuwe verplichtingen betreffen:
SNV voor het Drylands Sahel programma, CABI (Centre for Agriculture and
Bioscience International) voor het CABI programma, een additionele

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 650 XVII, nr. 2

13

bijdrage aan IFAD (International Fund for Agricultural Development) en
een nieuwe verplichting aan de CGIAR (Consortium of International Agricul­
tural Research Centers) in het kader van kennis en capaciteitsopbouw van
voedselzekerheid.
Uitgaven
Mutaties miljoenennota
Artikelonderdeel 2.1: Voedselzekerheid
Het Kabinet heeft EUR 150 miljoen extra vrijgemaakt voor de wereldwijde
aanpak van COVID-19. Daarover bent u geïnformeerd met de Kabinetsre­
actie «Nederland en de wereldwijde aanpak van COVID-19» (Kamerstuk
II 33 625, nr. 320) en in de begroting BHOS 2021. Uit dit steunpakket is
EUR 25 miljoen toegevoegd aan het budget voor artikelonderdeel 2.1
Voedselzekerheid. Het betreft de volgende onderdelen uit het steunpakket:
IFAD COVI-19 Rural Poor Stimulus Facility (RPSF) (EUR 6 miljoen), GAIN Netherlands Food Partnership (EUR 6 miljoen) en Safetynet Ethiopië (WB
Cash Transfers PSNP) (EUR 13 miljoen).
Met deze Tweede suppletoire begroting is het bedrag onder ‘nog te
verdelen’ technisch tegengeboekt en op instrumentniveau verwerkt.
Artikelonderdeel 2.2: Water
Uit het steunpakket van EUR 150 miljoen voor bestrijden van de impact van
COVID-19 in de meest kwetsbare landen is EUR 6 miljoen toegevoegd aan
het budget voor water op artikelonderdeel 2.2 voor het onderdeel WASH
SDG6 consortium - (Simavi, PLAN, SNV).
Overige mutaties 2e suppletoire begroting 2020
Artikelonderdeel 2.1: Voedselzekerheid
Per saldo neemt het uitgavenbudget voor artikelonderdeel 2.1 (Voedselze­
kerheid) toe met EUR 29,4 miljoen. De stijging wordt veroorzaak door extra
inzet op COVID gerelateerde activiteiten, waaronder in Ethiopië waar
Nederland een belangrijke partner is in het Protective Safety Net
Programma van de Wereldbank. Daarnaast zijn additionele middelen
toegekend aan IFAD en GAIN die uit centrale middelen worden gefinancierd.
Artikelonderdeel 2.2: Water
Per saldo neemt het uitgavenbudget voor artikelonderdeel 2.2 (Water) af
met EUR 5,9 miljoen. De meest in het oog springende mutaties zijn enerzijds
de verlagingen als gevolg van vertragingen in de uitvoering van activiteiten
- mede door COVID-19 - in Bangladesh, Indonesië, Kenia, Mali, Soedan,
Rwanda, Egypte en Jemen op het gebied van drinkwater en sanitatie en
integraal waterbeheer, en anderzijds verhogingen om het hoofd te bieden
aan de impact van COVID-19. Voorbeelden zijn een aanvullende bijdrage aan
het UNICEF-programma op het gebied van drinkwater, sanitatie en hygiëne
en het WASH SDG6-programma met SIMAVI. Ook zijn door ambassades
uitgaven gedaan op het gebied van drinkwater en sanitatie, zoals het
Omidelta-programma in Benin en verbetering van infrastructuur met
betrekking tot drinkwater en sanitatie in Mozambique.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 650 XVII, nr. 2

14

Artikelonderdeel 2.3: Klimaat
Per saldo neemt het uitgavenbudget voor artikelonderdeel 2.3 (Klimaat) af
met EUR 6,7 miljoen. De voornaamste oorzaken hiervoor zijn enerzijds de
vertraagde opstartfase van het klimaatfonds waardoor er voor 2020 een
lagere liquiditeitsbehoefte bestaat en anderzijds een intensivering van
centrale Klimaat subsidies voor onder andere het ISLA-bossenprogramma
met IDH (the Sustainable Trade Initiative) en subsidies aan enkele andere
klimaatgerelateerde programma’s.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 650 XVII, nr. 2

15

Artikel 3: Sociale vooruitgang
Budgettaire gevolgen van beleid
Tabel 6 Budgettaire gevolgen van beleid artikel 3 Sociale vooruitgang (Tweede suppletoire begroting) (Bedragen
x € 1.000)
Stand ontwerp
begroting

Verplichtingen

Stand 1e suppletoire
begroting

2020

2020

(1)

(2)

Stand 2e suppletoire
begroting

Mutaties 2e suppletoire begroting (3)
Mutaties Miljoe­
nennota

Overige mutaties 2e
suppletoire
begroting

2020

2020

2020
(4)=(2+3)

1 366 461

2 209 559

‒ 23 246

‒ 25 294

2 161 019

764 679

751 499

‒ 23 246

19 535

747 788

Uitgaven:
Programma-uitgaven totaal
waarvan juridisch verplicht
3.1 Seksuele en reproductieve
gezondheid en rechten en hiv/
aids

97%

100%

421 784

421 784

‒ 23 246

24 616

423 154

117 778

109 278

11 000

11 807

132 085

75

75

0

345

420

14 478

14 478

5 000

‒ 4 203

15 275

110

110

0

70

180

Subsidies (regelingen)
SRGR en hiv/aids
Global Fund to Fight Aids,
Malaria and Tuberculosis
Opdrachten
SRGR en hiv/aids
Bijdrage aan agentschappen
Rijksdienst voor ondernemend
Nederland
Bijdrage aan (inter-)nationale
organisaties
WHO/PAHO

6 713

6 713

0

‒ 475

6 238

SRGR en hiv/aids

115 692

116 192

0

‒ 8 010

108 182

UNFPA

60 000

58 000

0

‒ 14 500

43 500

UNAIDS

20 000

20 000

0

10 000

30 000

Partnershipprogramma WHO

12 013

12 013

0

‒ 653

11 360

Global Fund to Fight Aids,
Malaria and Tuberculosis

51 925

51 925

0

‒ 9 925

42 000

UNICEF

7 000

7 000

0

0

7 000

Vrouwenrechten en keuzevrijheid

16 000

26 000

0

914

26 914

0

0

‒ 39 246

39 246

0

52 439

50 460

0

‒ 1 566

48 894

33 766

31 087

0

2 879

33 966

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 650 XVII, nr. 2

16

Nog te verdelen
Nog te verdelen
3.2 Vrouwenrechten en
gendergelijkheid
Subsidies (regelingen)
Vrouwenrechten

Stand ontwerp
begroting

Stand 1e suppletoire
begroting

2020

2020

(1)

(2)

Stand 2e suppletoire
begroting

Mutaties 2e suppletoire begroting (3)
Mutaties Miljoe­
nennota

Overige mutaties 2e
suppletoire
begroting

2020

2020

2020
(4)=(2+3)

Opdrachten
Vrouwenrechten

500

500

0

‒ 450

50

200

200

0

‒ 200

0

Vrouwenrechten

11 973

12 673

0

‒ 3 795

8 878

UNWOMEN

6 000

6 000

0

0

6 000

180 531

169 930

0

‒ 4 115

165 815

Twinningsfaciliteit Suriname

1 700

1 700

0

‒ 551

1 149

Versterking maatschappelijk
middenveld

155 833

145 232

0

2 723

147 955

11 000

8 105

0

1 895

10 000

11 998

14 893

0

‒ 8 182

6 711

109 925

109 325

0

600

109 925

1 500

1 500

0

‒ 75

1 425

40 375

40 375

0

0

40 375

Bijdrage aan agentschappen
Rijksdienst voor ondernemend
Nederland
Bijdrage aan (inter-)nationale
organisaties

3.3 Maatschappelijk middenveld
Subsidies (regelingen)

Opdrachten
Versterking maatschappelijk
middenveld
Bijdrage aan (inter-)nationale
organisaties
Versterking maatschappelijk
middenveld
3.4 Onderwijs
Subsidies (regelingen)
Onderzoeksprogramma's
Garanties
Onderwijs
Opdrachten
Onderzoeksprogramma's

1 500

1 500

0

‒ 500

1 000

Hoger Onderwijs

38 300

45 700

0

0

45 700

Bijdrage aan (inter-)nationale
organisaties
Onderwijs

18 250

10 250

0

‒ 533

9 717

Global partnership for education

10 000

10 000

0

1 708

11 708

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 650 XVII, nr. 2

17

Toelichting
Verplichtingen

Geen toelichting
Uitgaven
Mutaties Miljoenennota
Artikelonderdeel 3.1: Seksuele en reproductieve gezondheid en rechten en
hiv/aids
Het Kabinet heeft EUR 150 miljoen extra vrijgemaakt voor de wereldwijde
aanpak van COVID-19. Daarover bent u geïnformeerd met de Kabinetsre­
actie «Nederland en de wereldwijde aanpak van COVID-19» (Kamerstuk
II 33 625, nr. 320) en in de begroting BHOS 2021. Uit dit steunpakket is
EUR16 miljoen toegevoegd aan het budget voor artikelonderdeel 3.1
Seksuele en reproductieve gezondheid en rechten en hiv/aids. Het betreft
de volgende onderdelen uit het steunpakket: Medical Credit Fund PharmAccess (EUR 6 miljoen), FIND – Foundation for Innovative New
Diagnostics (EUR 5 miljoen) en GAVI - Covax Advance Market Commitment
for COVID-19 vaccins (EUR 5 miljoen).
Met deze Tweede suppletoire begroting is het bedrag onder ‘nog te
verdelen’ technisch tegengeboekt en op instrumentniveau verwerkt.
Overige mutaties 2e suppletoire begroting 2020
Artikelonderdeel 3.1: Seksuele en reproductieve gezondheid en rechten en
hiv/aids
Per saldo neemt het budget voor artikelonderdeel 3.1 (Seksuele en repro­
ductieve gezondheid en rechten en hiv/aids) toe met EUR 24,6 miljoen. De
toename van het uitgavenbudget wordt voornamelijk veroorzaakt door
het technisch tegenboeken van de eerder opgenomen «nog te verdelen»
post. Daarnaast vindt er een intensivering plaats van EUR 3,8 miljoen ter
ondersteuning van de gezondheidssector en family planning in Ethiopië.
Als gevolg van vertraging en de COVID-19 situatie worden er ook een aantal
betalingen uitgesteld naar 2021. Dit gaat om de volgende betalingen:
EUR 14,5 miljoen UNFPA, EUR 2,4 miljoen GAVI en EUR 6,9 miljoen
Wereldbank.
Artikel 4: Vrede, veiligheid en duurzame ontwikkeling
Budgettaire gevolgen van beleid
Tabel 7 Budgettaire gevolgen van beleid artikel 4 Vrede, veiligheid en duurzame ontwikkeling (Tweede suppletoire
begroting) (Bedragen x € 1.000)
Stand ontwerp
begroting

Verplichtingen

Stand 1e suppletoire
begroting

2020

2020

(1)

(2)
332 742

Mutaties 2e suppletoire begroting (3)
Mutaties Miljoe­
nennota

Overige mutaties 2e
suppletoire
begroting

2020

2020

Stand 2e suppletoire
begroting

2020
(4)=(2+3)

375 462

8 588

43 957

428 007

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 650 XVII, nr. 2

18

Uitgaven:

Stand ontwerp
begroting

Programma-uitgaven totaal

Stand 1e suppletoire
begroting

2020

2020

(1)

(2)
767 260

waarvan juridisch verplicht
4.1 Humanitaire hulp

Stand 2e suppletoire
begroting

Mutaties 2e suppletoire begroting (3)
Mutaties Miljoe­
nennota

Overige mutaties 2e
suppletoire
begroting

2020

2020

2020
(4)=(2+3)

787 280

8 588

25 195

80%

821 063
100%

370 017

413 317

48 000

4 165

465 482

87 000

102 000

6 000

4 000

112 000

200 000

227 500

42 000

90

269 590

1 017

1 817

0

75

1 892

33 000

33 000

0

0

33 000

Subsidies (regelingen)
Noodhulpprogramma's
Bijdrage aan (inter-)nationale
organisaties
Noodhulpprogramma's
Noodhulpprogramma's nonODA
UNHCR
UNRWA

13 000

13 000

0

0

13 000

Wereldvoedselprogramma

36 000

36 000

0

0

36 000

Opvang en bescherming in de
4.2 regio en migratiesamenwerking

162 000

157 000

0

0

157 000

5 000

5 000

0

10 500

15 500

Opvang in de regio

123 000

123 000

0

‒ 10 500

112 500

Migratie en ontwikkeling

34 000

29 000

0

0

29 000

4.3 Veiligheid en
Rechtstaatontwikkeling

235 243

216 963

‒ 39 412

21 030

198 581

Legitieme stabiliteit

26 950

12 000

0

‒ 5 000

7 000

Inclusieve vredes- en politieke
processen

7 362

8 000

0

10 000

18 000

Vredesdividend:
werkgelegenheid en
basisvoorzieningen

51 000

15 000

0

‒ 4 000

11 000

Functionerende rechtsorde

14 476

26 088

0

‒ 12 963

13 125

Subsidies (regelingen)
Opvang in de regio
Bijdrage aan (inter-)nationale
organisaties

Subsidies (regelingen)

Bijdrage aan (inter-)nationale
organisaties
Legitieme stabiliteit

305

7 637

0

‒ 2 145

5 492

Functionerende rechtsorde

110 150

113 500

0

‒ 8 186

105 314

Inclusieve vredes- en politieke
processen

25 000

34 738

0

3 912

38 650

0

0

‒ 39 412

39 412

0

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 650 XVII, nr. 2

19

Nog te verdelen
Nog te verdelen

Toelichting
Verplichtingen
Het totale verplichtingenbudget voor artikel 4 neemt toe met
EUR 52,5 miljoen. Deze stijging van het verplichtingenbudget is vooral toe
te schrijven aan een verhoging van het Prospects project van de Wereldbank
(periode 2020-2023) en UNCHR (Libanon).
Uitgaven
Mutaties Miljoenennota
Artikelonderdeel 4.1 Humanitaire hulp
Het Kabinet heeft EUR 150 miljoen extra vrijgemaakt voor de wereldwijde
aanpak van COVID-19. Daarover bent u geïnformeerd met de Kabinetsre­
actie «Nederland en de wereldwijde aanpak van COVID-19» (Kamerstuk
II 33 625, nr. 320) en in de begroting BHOS 2021. Uit dit steunpakket is
EUR 48 miljoen toegevoegd aan het budget voor artikelonderdeel 4.1
Humanitaire hulp. Het betreft de volgende onderdelen uit het steunpakket:
Dutch Relief Alliance (EUR 6 miljoen), Central Emergency Response Fund
(EUR 9 miljoen), Country-Based Pooled Funds (EUR 15 miljoen), Interna­
tional Committee of the Red Cross / Rode Kruis (EUR 12 miljoen) en
Education cannot wait - First Emergency Response mechanism
(EUR 6 miljoen).
Artikelonderdeel 4.3 Veiligheid en rechtsorde
Met deze Tweede suppletoire begroting is het bedrag onder ‘nog te
verdelen’ technisch tegengeboekt en op instrumentniveau verwerkt.
Overige mutaties 2e suppletoire begroting 2020
Artikelonderdeel 4.3 Veiligheid en Rechtsorde
Per saldo neemt het budget voor artikelonderdeel 4.3 (Veiligheid en
Rechtsorde) toe met EUR 21 miljoen. Op de instrumenten van functione­
rende rechtsorde is door de posten per saldo EUR 8,2 miljoen teruggegeven.
Belangrijkste mutaties betreffen een technische vertraging in een
uitbetaling aan UNDP door post Tunis, en vertragingen in de uitvoering,
deels het gevolg van de COVID-19 pandemie, op de posten Kigali (Rwanda),
AddisAbeba (Ethiopië) en Bamako (Mali). Vanuit de centrale budgetten van
functionerende rechtsorde wordt EUR 12 miljoen overgeheveld naar de
centrale budgetten voor inclusieve vredesprocessen en EUR 1 miljoen naar
beleidsartikel 2 voor het Land@scale programma.
Op de instrumenten van inclusieve vredes- en politieke processen wordt
EUR 13,9 extra begroot. Dit is het saldo van een neerwaartse bijstelling op
het postenbudget van post Sana'a (Jemen) van EUR 1,9 miljoen vanwege
vertragingen in de uitvoering en verhogingen van de centrale budgetten ter
grootte van EUR 15,9 miljoen. Deze verhoging is vooral bestemd voor
betalingen aan strategische partners, waaronder International Alert, Inter­
national Crisis Group, VNG-International en het Peace Building Fund.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 650 XVII, nr. 2

20

Het budget voor het instrument van vredesdividend: werkgelegenheid en
basisvoorzieningen wordt met EUR 4 miljoen verlaagd. Dit gebeurt door
binnen het instrument de uitvoering van bestaande programma’s te
vertragen.
Artikel 5: Multilaterale samenwerking en overige inzet
Budgettaire gevolgen van beleid
Tabel 8 Budgettaire gevolgen van beleid artikel 5 Multilaterale samenwerking en overige inzet (Tweede suppletoire
begroting) (Bedragen x € 1.000)
Stand ontwerp
begroting

Verplichtingen

Stand 1e suppletoire
begroting

2020

2020

(1)

(2)
59 800

Stand 2e suppletoire
begroting

Mutaties 2e suppletoire begroting (3)
Mutaties Miljoe­
nennota

Overige mutaties 2e
suppletoire
begroting

2020

2020

2020
(4)=(2+3)

931 262

7 418

288 073

1 226 753

waarvan garantieverplichtingen

828 440

828 440

waarvan overige verplichtingen

102 822

398 313

Uitgaven:
Programma-uitgaven totaal

253 152

waarvan juridisch verplicht
5.1 Multilaterale samenwerking

189 855

169 756

‒ 63 169

99%
164 616

296 442
100%

199 924

7 418

4 718

212 060

Bijdrage aan (inter-)nationale
organisaties
UNIDO

1 950

1 308

0

0

1 308

UNDP

30 000

30 000

0

‒ 2 000

28 000

UNICEF

31 000

33 000

0

4 146

37 146

Speciale multilaterale activiteiten

11 077

26 077

0

‒ 3 000

23 077

Assistent
deskundigenprogramma

9 000

9 000

0

1 000

10 000

Internationale Financiële
Instellingen

8 324

23 324

20 000

‒ 7 510

35 814

Middelenaanvullingen
multilaterale banken en fondsen

66 789

66 789

0

‒ 500

66 289

Kapitaalaanvullingen bij
regionale ontwikkelingsbanken

6 476

10 426

0

0

10 426

0

0

‒ 12 582

12 582

0

87 448

77 752

0

‒ 4 845

72 907

10 765

7 563

0

‒ 533

7 030

4 400

4 166

0

‒ 155

4 011

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 650 XVII, nr. 2

21

Nog te verdelen
Nog te verdelen
5.2 Overig armoedebeleid
Subsidies (regelingen)
Kleine activiteiten posten en
cultuur en ontwikkeling
Bijdrage aan (inter-)nationale
organisaties
UNESCO

Stand ontwerp
begroting

Diverse ondersteunende
activiteiten

Stand 1e suppletoire
begroting

2020

2020

(1)

(2)

Mutaties Miljoe­
nennota

Overige mutaties 2e
suppletoire
begroting

2020

2020

2020
(4)=(2+3)

9 988

0

‒ 3 948

2 200

2 595

0

‒ 796

1 799

59 930

53 190

0

0

53 190

250

250

0

587

837

1 088

‒ 87 821

162 338

‒ 63 042

11 475

72 915

62 415

0

‒ 2 163

60 252

5.20Ontvangsten en restituties met
betrekking tot leningen

41 739

36 239

0

‒ 2 163

34 076

5.21Ontvangsten OS

31 176

26 176

0

0

26 176

pm

pm

pm

0

pm

0

0

0

0

0

Kleine activiteiten posten en
cultuur en ontwikkeling
Schuldverlichting
Voorlichting op het terrein van
Ontwikkelingssamenwerking

Nog te verdelen i.v.m.
wijzigingen BNI en/of
5.4 toerekeningen

Ontvangsten

5.22Koersverschillen OS
5.23Diverse ontvangsten non-ODA

9 903

Stand 2e suppletoire
begroting

Mutaties 2e suppletoire begroting (3)

6 040

Toelichting
Verplichtingen
Het totale verplichtingenbudget voor artikel 5 neemt toe met
EUR 295,5 miljoen. Deze verhoging van het verplichtingenbudget op
beleidsartikel 5 is vrijwel geheel toe te schrijven aan de 15e middelenaan­
vulling van de African Development Fund (ADF) en de 7e kapitaalverhoging
van de African Development Bank (AfDB). Beide entiteiten maken deel uit
van de African Development Bank Group. Daarnaast neemt het verplichtin­
genbudget toe vanwege het committeren van verschillende COVID-activi­
teiten.
Uitgaven
Mutaties Miljoenennota
Artikelonderdeel 5.1 Multilaterale Samenwerking
Het Kabinet heeft EUR 150 miljoen extra vrijgemaakt voor de wereldwijde
aanpak van COVID-19. Daarover bent u geïnformeerd met de Kabinetsre­
actie «Nederland en de wereldwijde aanpak van COVID-19» (Kamerstuk
II 33 625, nr. 320) en in de begroting BHOS 2021. Uit dit steunpakket is

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 650 XVII, nr. 2

22

EUR 20 miljoen toegevoegd aan het budget voor artikelonderdeel 5.1 Multi­
laterale samenwerking. Het betreft de volgende onderdelen uit het
steunpakket: CCTR Catastrophe Containment and Relief Trust - IMF, PRGT
Poverty Reduction and Growth Trust - IMF en TA Wereldbank en IMF (totaal
EUR 20 miljoen).
Met deze Tweede suppletoire begroting is het bedrag onder ‘nog te
verdelen’ technisch tegengeboekt en op instrumentniveau verwerkt.
Artikelonderdeel 5.4 Nog te verdelen i.v.m. wijzigingen BNI en/of toereke­
ningen
De mutatie van EUR 162,4 miljoen is het saldo van een aantal mutaties in
2020. Het betreft de daling van het ODA-budget (minus EUR 378 miljoen) en
de generale compensatie voor de BNI-daling (EUR 350 miljoen), een
kasschuif (EUR 40 miljoen), toevoeging en herverdeling van de extra
EUR 150 miljoen vanwege de COVID-respons en verwerking van overpro­
grammering en vertragingen (EUR 152 miljoen). Zie voor de uitsplitsing in
tabelvorm de beantwoording van de schriftelijke Kamervraag 158 op de
BHOS begroting voor 2021 (kamerstuk 35 570-XVII-8).
Overige mutaties 2e suppletoire begroting 2020
Artikelonderdeel 5.4 Nog te verdelen i.v.m. wijzigingen BNI en/of toereke­
ningen
Per saldo neemt het budget voor artikelonderdeel 5.4 (Nog te verdelen i.v.m.
wijzigingen BNI en/of toerekeningen) af met EUR 63 miljoen. Het positieve
saldo voor 2020 bij Miljoenennota 2021 wordt toegevoegd aan de beleids­
artikelen voor 2020. Daarnaast is er een meevaller ten gunste van het
verdeelartikel door teruggaven van ODA-middelen door andere departe­
menten. Vanwege een lager dan verwachte bezetting bij het COA is de
raming van de ODA-toerekening van eerstejaarsopvang van asielzoekers uit
DAC-landen aangepast. Deze meevaller ter grootte van EUR 28,4 miljoen
wordt via de HGIS eindejaarsmarge opgevraagd in 2021. Met deze Tweede
suppletoire begroting is het bedrag onder ‘nog te verdelen’ technisch tegen­
geboekt en op instrumentniveau verwerkt.
In de Eerste suppletoire begroting is een correctie aangekondigd van de
EUR 10 mln voor 2021 vanwege het steunpakket ter bestrijding van de
coronacrisis in ontwikkelingslanden. Deze correctie is uiteindelijk niet
nodig.
Ontvangsten
Artikelonderdeel 5.2 Ontvangsten en restituties met betrekking tot leningen
De door de G20 ingeroepen schuldenmoratorium (DSSI) leidt tot een
tegenvaller op de inkomsten van de NIO-portefeuille. Doordat er in 2020
minder wordt afgelost en minder rente wordt ontvangen op de begrotings­
leningen ontstaat een tegenvaller van EUR 2,2 miljoen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 35 650 XVII, nr. 2

23