Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2014–2015

32 440

Nieuwe regels omtrent aanbestedingen
(Aanbestedingswet 20..)

Nr. 90

BRIEF VAN DE MINISTER VAN ECONOMISCHE ZAKEN
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 13 juli 2015
Op 1 april 2013 is de Commissie van Aanbestedingsexperts (hierna: de
Commissie) opgericht. Het Instellingsbesluit van de Commissie bepaalt
dat twee jaar na de start van de Commissie geëvalueerd wordt of de
beoogde doelen van de Commissie zijn behaald. Met deze brief informeer
ik uw Kamer over de uitkomsten van die evaluatie en geef ik aan welke
maatregelen de Commissie voornemens is te nemen om opvolging te
geven aan de uitkomsten van de evaluatie. In de bijlage is ter informatie
het tweede jaarverslag van de Commissie over de periode 1 maart 2014
tot 1 maart 2015 toegevoegd1.
Doelstelling Commissie
De Commissie van Aanbestedingsexperts is ingesteld met het doel om
door een snelle, zorgvuldige en laagdrempelige behandeling van klachten
bij te dragen aan de oplossing van aanbestedingsklachten. Daarnaast is
het doel van de Commissie om de professionaliteit van de aanbestedingspraktijk verder te verbeteren en een leereffect teweeg te brengen bij
ondernemingen en aanbestedende diensten. De Commissie kan naar
aanleiding van een klacht bemiddelen of een niet-bindend advies geven
over een concrete aanbesteding aan ondernemers, aanbestedende
diensten of speciale-sectorbedrijven. Daarmee kan worden bijgedragen
aan een verbetering van de dialoog tussen partijen.
Opzet evaluatieonderzoek
Om een goed beeld van het functioneren van de Commissie en de
effecten van haar adviezen op de praktijk te krijgen, is door een extern
onderzoeksbureau een kwantitatief en kwalitatief evaluatieonderzoek

1

kst-32440-90
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2015

Raadpleegbaar via www.tweedekamer.nl.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 32 440, nr. 90

1

uitgevoerd2. Onderzocht is in hoeverre de Commissie haar doelen heeft
bereikt en in hoeverre haar werkwijze bijdraagt aan die doelen en
doelmatig is. De (tussentijdse) resultaten van het evaluatieonderzoek zijn
besproken in een begeleidingscommissie bestaande uit vertegenwoordigers van aanbestedende diensten, van ondernemers en een onafhankelijk lid vanuit de rechtswetenschap. De Commissie heeft het concepteindrapport besproken met de experts van de Commissie om te toetsen of
de uitkomsten worden gedeeld.
Uitkomsten evaluatie
Het algemeen beeld dat uit de evaluatie naar voren komt ten aanzien van
de doeltreffendheid van de Commissie is positief. De Commissie van
Aanbestedingsexperts is in twee jaar uitgegroeid tot een Commissie voor
de behandeling van aanbestedingsklachten waar ondernemers in veel
gevallen hun weg naar weten te vinden. Vanaf de start van de Commissie
tot 1 januari 2015 zijn door ondernemers 163 klachten ingediend die
vooral betrekking hadden op rechtmatigheidsaspecten van aanbestedingsprocedures. Klachten worden in ruim 70% van de gevallen ingediend
door het midden- en kleinbedrijf.
Een grote meerderheid van de ondervraagden vindt de Commissie een
aanvulling op andere mogelijkheden om aanbestedingsklachten in te
dienen. De toegevoegde waarde geldt met name voor klachten waar de
klager niet 100% zeker is van zijn zaak, klachten in de beginfase van een
aanbestedingsprocedure en klachten over kleine opdrachten. De ondervraagden zijn in ruime meerderheid positief over de zorgvuldigheid en
laagdrempeligheid van de klachtenprocedure, de kwaliteit van de
adviezen en de deskundigheid en onafhankelijkheid van de leden van de
Commissie. Er wordt aangegeven dat de adviezen helpen bij de interpretatie van de Aanbestedingswet 2012 en dat partijen hun kennis vergroten
met de adviezen. Daarmee zijn ondervraagden positief over de bijdrage
die de Commissie levert aan de verbetering van de aanbestedingspraktijk.
Tegelijkertijd blijkt dat de adviezen van de Commissie een beperkte
invloed hebben op het leereffect van ondernemers en aanbestedende
diensten.
Er worden verschillende suggesties aangedragen om de doeltreffendheid
van de Commissie verder te verbeteren. De bekendheid van de
Commissie onder het MKB kan verder verbeterd worden en de adviezen
kunnen beter ontsloten worden op de website van de Commissie. Ook een
kortere doorlooptijd van de adviezen kan de doeltreffendheid van de
Commissie vergroten. Tevens zou het wederzijds begrip van partijen
onderling nog verbeterd kunnen worden wanneer de Commissie vaker
bemiddelt in plaats van adviseert.
Ten aanzien van de doelmatigheid van de Commissie wordt geconstateerd
dat zij een organisatie in ontwikkeling is. De Commissie heeft verschillende voorzieningen getroffen om doelmatiger te opereren, bijvoorbeeld
door een prioritering aan te brengen in de behandeling van klachten met
een kritieke en niet-kritieke termijn. Suggesties om de doelmatigheid te
vergroten zien op het vergroten van de inzet van experts, een meer
inhoudelijke ondersteuning door het secretariaat en verdere professionalisering van de organisatie.

2

Raadpleegbaar via www.tweedekamer.nl.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 32 440, nr. 90

2

Conclusie en voorgenomen maatregelen
Op basis van het evaluatieonderzoek concludeer ik dat de Commissie via
de behandeling van klachten een waardevolle bijdrage levert aan de
verbetering van de aanbestedingspraktijk. De toegang is laagdrempelig en
de adviezen zijn leesbaar en van hoge kwaliteit. Mede gelet op de
uitkomsten van de evaluatie van de Aanbestedingswet 2012, waarover ik
uw Kamer op 8 juli jl. heb geïnformeerd en waaruit blijkt dat de
toepassing van de wet nog verder kan worden verbeterd, blijft de bijdrage
van de Commissie via de behandeling van klachten ook in de komende
periode van belang.
De suggesties die bij het evaluatieonderzoek zijn gedaan ter verdere
verbetering van de doeltreffendheid en de doelmatigheid heb ik met de
Commissie besproken. Om de doeltreffendheid van de Commissie te
vergroten wil de Commissie de inzet om de doorlooptijd van klachten te
verkorten voortzetten. Met het oog daarop is de Commissie voornemens
te werken met het uitbrengen van deeladviezen op spoedeisende
onderdelen van een klacht en zet de Commissie de ingezette lijn voort om
in een advies (meer) handelingsperspectief te bieden in de vorm van
concrete aanbevelingen. Daarnaast wil de Commissie de mogelijkheden
tot bemiddelen nader onderzoeken om het wederzijds begrip tussen
partijen verder te bevorderen, rekening houdend met de gelijke behandeling van ondernemers in een aanbestedingsprocedure.
Om de doelmatigheid te vergroten zal worden bezien hoe de Commissie
verder kan worden geprofessionaliseerd. De Commissie is een organisatie
in ontwikkeling. Het aantal ingediende klachten blijft toenemen, hetgeen
een extra uitdaging voor de Commissie vormt om klachten tijdig te
behandelen, ondanks de toevoeging van een derde lid dit voorjaar. In
overleg met de experts onderzoekt de Commissie om die reden op welke
wijze zij experts vaker in kan zetten bij de behandeling van klachten. Ook
wordt ingezet op een meer inhoudelijke ondersteuning door het
secretariaat.
De afgelopen twee jaar heeft de Commissie een grote inzet voor en
betrokkenheid bij de behandeling van klachten getoond. Uit de positieve
evaluatie blijkt dat dit heeft geleid tot waardering van betrokkenen bij
aanbestedingen.
De Minister van Economische Zaken,
H.G.J. Kamp

Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 32 440, nr. 90

3