2020D23560

Lijst van vragen
De vaste commissie voor Volksgezondheid, Welzijn en Sport heeft een
aantal vragen voorgelegd aan de ministers van Volksgezondheid, Welzijn
en Sport en van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties over de brief
van 21 januari 2020 inzake het Plan van aanpak van de Taskforce Wonen
en Zorg (Kamerstuk 31 765, nr. 477).
De voorzitter van de commissie,
Lodders
Adjunct-griffier van de commissie,
Krijger

nds-tk-2020D23560

1

Nr.
1.
2.
3.

4.

5.

6.

7.

8.
9.

10.

11.

12.

13.

14.

15.
16.

Vraag
Welke gevolgen heeft de coronacrisis voor de activiteiten en
planning van de Taskforce Wonen en Zorg?
Heeft het plan van aanpak vertraging opgelopen door de
coronacrisis? Zo ja, hoe? Welk effect heeft dat op de planning?
Kan het doel van de taskforce, namelijk het realiseren van
voldoende geschikte woningen voor de doelgroep ouderen,
worden omgezet in kwantitatieve cijfers? Zo ja, hoe? Zo nee,
waarom niet?
Waarom is ervoor gekozen om de taskforce voor twee jaar in te
zetten? Acht u dit voldoende tijd om hardnekkige vraagstukken
en obstakels op te lossen en de opgave rondom wonen en zorg
positief af te ronden? Wat gebeurt er na die twee jaar?
Hoeveel meldingen zijn ontvangen bij het meldpunt voor
knelpunten bij nieuwe woonzorgvormen en wat is met deze
meldingen gedaan?
Is het mogelijk om in de aanbestedingen van maatschappelijk
en gemeentelijk vastgoed een sterker belang op te nemen voor
het gebruik van vastgoed ten behoeve van woonzorgcombinaties, eventueel via een pilot?
Is het uitvoerbaar om voor te schrijven dat binnen enkele jaren
minimaal 20% of 30% van alle nieuwbouw levensloopbestendig dient te zijn? Zo ja, wat is dan concreet het verwachte effect
op de woningbouwproductie bij het nemen van een dergelijke
maatregel?
Welke gevolgen heeft de coronacrisis voor de activiteiten en
planning van de Taskforce Wonen en Zorg?
Hoeveel woningen komt u tot 2025, tot 2030 en tot 2040 tekort
voor zelfstandig wonende ouderen, zelfstandig wonende
ouderen met somatische beperkingen en zelfstandig wonende
ouderen met psychogeriatrische beperkingen? Kunt u dit
weergeven in een tabel?
Hoeveel plekken komt u tekort tot 2025, tot 2030 en tot 2040
voor niet-zelfstandig wonende ouderen met somatische
beperkingen, met psychogeriatrische beperkingen? Kunt u dit
weergeven in een tabel?
Wat is de top 5 van hardnekkige vraagstukken die de Taskforce
Wonen en Zorg wil aanpakken? In hoeverre is de actualiteit van
corona verweven in deze top 5?
Worden ook ouderen meegenomen die nog niet in aanmerking
komen voor een verpleeghuis, maar het thuis ook niet meer
redden, dus de voormalige doelgroep ouderen die een zzp 1
t/m 3 hadden, aangezien de focus van de taskforce ligt op het
realiseren van voldoende geschikte woningen voor de
doelgroep ouderen?
Hoe staat het met voldoende woningen voor mensen met een
(zware/meervoudige) beperking en voor de maatschappelijke
opvang, aangezien de nadruk van de taskforce ligt op het
realiseren van voldoende geschikte woningen voor de
doelgroep ouderen?
In hoeverre zijn de plannen en acties van de taskforce
verplichtend voor gemeenten en andere betrokken partijen of
blijft het vrijblijvend?
Welke wijzigingen zijn er inmiddels in de jaarplanning voor
2020, en hoe ziet de planning na 2020 eruit?
Wat wordt precies bedoeld met «kracht bij te zetten», in de
volgende zinssnede aan het begin van de brief: «het aanpakken
van de lokale woonopgave voor de zelfstandig wonende
ouderen kracht bij te zetten»?

2

Nr.
17.

18.

19.
20.

21.

22.
23.
24.

25.
26.
27.

28.
29.

30.

31.

32.

Vraag
De taskforce gaat de komende jaren beweging organiseren in
het hele land, wat wordt bedoeld met «beweging organiseren»? Wat heeft de taskforce precies in handen om deze
beweging vlot te trekken?
Kunt u toelichten waarom er nu afspraken gemaakt worden op
het gebied van wonen, zorg, welzijn en leefbaarheid? Waarom
hebben gemeenten niet eerder zelf deze opgave opgepakt?
Waarom worden pas in 2021 in alle gemeenten prestatieafspraken gemaakt? Vindt u deze tijdspanne niet te lang?
In hoeveel gemeente zijn op dit moment reeds prestatieafspraken gemaakt en in hoeveel gemeenten zijn deze naar verwachting in 2021 gereed?
Welke instrumenten heeft u en welke bent u van plan in te
zetten om ervoor te zorgen dat in 2021 in alle gemeenten
prestatieafspraken worden gemaakt over wonen, zorg, welzijn
en leefbaarheid, als basis om tot uitvoering te komen van
concrete plannen?
Op welke manier worden ouderen zelf betrokken bij de
Taskforce Wonen en Zorg?
Waarom zijn ouderen/senioren niet vertegenwoordigd in de
taskforce?
Bent u het eens met de stelling dat de visie van ouderen
belangrijk is voor de Taskforce Wonen en Zorg? Hoe neemt u
de visie van ouderen mee in de taskforce als zij hierin niet
vertegenwoordigd zijn?
Waarom zijn ouderen en mantelzorgers niet zelf betrokken bij
de taskforce?
Worden toekomstige ouderen ook bij de taskforce betrokken en
zo ja, hoe? Zo nee, waarom niet?
Is op dit moment het streven nog steeds dat eind 2020 in alle
gemeenten een concrete analyse is gemaakt van de lokale
opgaven op het gebied van wonen, zorg, welzijn en leefbaarheid voor ouderen (en andere mensen) met een
ondersteunings- of zorgbehoefte? Zo ja, is dit realistisch? Zo
nee, waarom niet?
Is het de bedoeling dat alle gemeenten eind 2020 een
woonzorgvisie hebben? Zo nee, wanneer dan wel?
Hoeveel gemeenten hebben op dit moment reeds een concrete
analyse respectievelijk een woonzorgvisie gemaakt en in
hoeveel gemeente is dit naar verwachting eind 2020 gerealiseerd?
Welke rol speelt de taskforce bij de aanpassing van het
bestaande woningaanbod en de (financiële) ondersteuning
daarvoor? Welke randvoorwaarden geeft u mee aan de
woonzorgvisies van gemeenten?
In hoeveel gemeenten is datgene wat de taskforce voor eind
2020 wil, namelijk dat eind 2020 in alle gemeenten een
concrete analyse is gemaakt van de lokale opgave op het
gebied van wonen, zorg, welzijn en leefbaarheid voor ouderen
en andere mensen met een ondersteunings- of zorgbehoefte,
dat deze analyse wordt vertaald in ambities en keuzes, en
wordt vastgelegd in een woonzorgvisie, nu (halverwege 2020)
al het geval? In hoeverre sturen u of de taskforce erop aan dat
deze opgaven, ambities en woonzorgvisie concreet, kwantitatief en meetbaar worden gemaakt? Hoe wordt dat vormgegeven? Hoe vindt de coördinatie tussen de verschillende
betrokken ministeries plaats?
Op welke manier wordt geborgd dat de woonzorgvisies van
gemeente dementievriendelijk zijn?

3

Nr.
33.
34.
35.
36.
37.
38.
39.

40.

41.

42.

43.

44.
45.

46.

47.

48.
49.

Vraag
Aan welke concrete voorwaarden moet de woonzorgvisie van
een gemeente volgens u voldoen?
Is de doelstelling nog steeds reëel dat gemeenten eind 2020
een woonzorgvisie hebben?
Wat gaat u doen met gemeenten die eind 2020 nog geen
woonzorgvisie hebben opgesteld?
Welke concrete resultaten heeft de Taskforce Wonen en Zorg in
de afgelopen maanden al geboekt?
Welke gevolgen heeft de coronacrisis voor de doelstellingen en
de jaarplanning van de Taskforce Wonen en Zorg?
Welke gevolgen heeft de coronacrisis voor het beschikbare
aanbod van woningen voor ouderen?
Wanneer kan de Kamer een reactie verwachten op de motie
van het lid Van der Staaij c.s. over beoordelen of ingezette
acties voldoende zijn voor de vraag naar verpleeghuiszorg
(Kamerstuk 31 765, nr. 474) om voor de zomer 2020 met een
afzonderlijke beoordeling te komen of de ingezette acties
voldoende zijn?
Op welke wijze stimuleert de taskforce het gebruik van
technologische en maatschappelijke innovaties op het gebied
van ondersteuning, zorg en wonen, wellicht ook innovaties die
vanwege de coronacrisis tot stand zijn gekomen?
Welke operationele doelstellingen heeft u opgesteld om de
effectiviteit en de doelmatigheid van het plan van aanpak te
controleren, aangezien in het plan sprake is van het organiseren van beweging in de komende jaren?
Aan welke gemeenten is of wordt (hoeveel?) extra budget
beschikbaar gesteld uit de 3 miljoen euro voor advies en
procesbegeleiding voor gemeenten die behoefte hebben aan
tijdelijke ondersteuning op locatie om bijvoorbeeld partijen
bijeen te brengen, een heldere visie te helpen opstellen of een
concreet plan uit te werken?
Welk deel van de 3 miljoen euro die extra beschikbaar is voor
advies en procesbegeleiding voor gemeenten die behoefte
hebben aan tijdelijke ondersteuning op locatie om bijvoorbeeld
partijen bijeen te brengen, een heldere visie te helpen
opstellen of een concreet plan uit te werken, is al gebruikt?
Welk deel van de 3 miljoen euro aan financiering voor het
ondersteuningsprogramma is reeds besteed en waarvoor?
Welk aandeel van de woningmarktstimulans van 1 miljard euro
respectievelijk van de heffingsvermindering voor nieuwbouw
in de verhuurderheffing komt naar de huidige inzichten (mede)
ten goede aan de bouw van huizen voor ouderen?
In hoeverre voldoen de plannen voor de bouw van huizen voor
ouderen aan de voorwaarden van de woningmarktstimulans en
de heffingsvermindering? Welke knelpunten doen zich hier
voor?
Wat gebeurt er concreet en SMART geformuleerd om de bouw
van betaalbare, levensloopbestendinge corporatiewoningen te
bouwen?
Wat is de actuele stand van zaken rond de Stimuleringsregeling Wonen en Zorg en de benutting hiervan?
Hoeveel meer initiatieven konden worden geholpen door
verbreding van de Stimuleringsregeling Wonen en Zorg? Wat
is de actuele stand van zaken?

4

Nr.
50.

51.

52.

53.

54.

55.

56.
57.

58.

59.
60.

61.
62.

63.

64.

Vraag
Is er sinds de aanpassing van de Stimuleringsregeling Wonen
en Zorg daadwerkelijk meer gebruik van gemaakt? Kunt u een
uitgebreid antwoord naar de Kamer sturen inclusief een
maandelijks overzicht van het aantal aanvragen (toegekend en
niet) voor de Stimuleringsregeling Wonen en Zorg sinds de
start op 1 april 2019, met uitleg waarom aanvragen niet zijn
toegekend?
Kunt u een overzicht geven van hoeveel initiatieven een beroep
hebben gedaan op de Stimuleringsregeling Wonen en Zorg in
2019 tot heden?
Hoeveel initiatieven hebben subsidie gekregen van de
Stimuleringsregeling Wonen en Zorg en hoeveel afwijzingen
zijn afgegeven?
Zijn er verschillen in regio’s te zien van initiatieven die een
beroep doen op de Stimuleringsregeling Wonen en Zorg? Hoe
verklaart u deze verschillen?
Voor welke soorten initiatieven wordt een beroep gedaan op de
stimuleringsregelingen? Betreft dit met name verpleeghuiszorg
of zijn er ook initiatieven die lichte zorg bieden die voorheen
zzp 1 t/m 3 waren?
Kunt u aangeven of er verschillen te zijn bij de initiatiefnemers?
Zijn dit met name zorgaanbieders, gemeenten of woningcorporaties of een mix van organisaties die een aanvraag doen op de
Stimuleringsregeling Wonen en Zorg?
Welke concrete resultaten heeft het ondersteuningsteam
Wonen en Zorg al geboekt?
In hoeverre komt de woningmarktstimulans van 1 miljard euro
en de heffingsvermindering voor nieuwbouw ten goede aan de
(ver)bouw van huizen voor ouderen?
Welke afspraken zijn gemaakt met het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties over de door het Rijk
beschikbaar gestelde stimulans voor de woningmarkt door 1
miljard euro beschikbaar te stellen voor het bouwen van
betaalbare woningen (sociale huur, middenhuur en goedkope
koopwoningen) in een kwalitatief goede leefomgeving voor
starters en mensen met een middeninkomen? Welk deel
hiervan is voor ouderenhuisvesting in de breedste zin van het
woord?
Hoeveel kleinschalige geclusterde wooninitiatieven zijn dit jaar
al ondersteund bij de financiering?
Hoe wordt uitvoering gegeven aan de motie-Bergkamp/Segers
(Kamerstuk 31 765, nr. 441) waarin de regering wordt verzocht
de kennis over het versterken van de sociale infrastructuur
actief te verspreiden? Op welke wijze wordt deze kennis
betrokken bij de werkzaamheden van de Taskforce Wonen en
Zorg?
Hoeveel is er reeds gebruik gemaakt van de ondersteuning van
het Rijk vanuit Platform31?
Kunnen twee plannen elkaar niet in de wielen rijden, aangezien
naast deze Taskforce Wonen en Zorg er ook een plan is om
betaalbare huisvesting te realiseren voor 10.000 dak- en
thuislozen eind 2021, wat vanzelfsprekend ook betaalbare
huisvesting moet zijn?
Hoe kunnen burgers betrokken blijven bij de uitvoering, want
bij het faciliteren van burgerinitiatieven is een vaak gehoorde
klacht dat het allemaal zo lang duurt voordat gebouwd kan
worden, zodat burgerinitiatieven afhaken?
Op welke wijze worden mantelzorgers betrokken bij de
woonzorgvisie van gemeenten?

5

Nr.
65.

66.

67.

68.

69.

70.

71.

72.

73.

74.

75.

76.

77.

78.

79.

80.

81.

Vraag
Hoe wordt de participatie van mantelzorgers geborgd in de
Taskforce Wonen en Zorg en in de gemeentelijke woonzorgvisies?
Hoe wordt de doelgroep (ouderen en mantelzorgers) zelf
betrokken bij de activiteiten van de Taskforce Wonen en Zorg?
Is het de bedoeling dat ouderen vertegenwoordigd worden in
de taskforce?
Hoe wordt de participatie van senioren zelf geborgd in de
Taskforce Wonen en Zorg en in de gemeentelijke woonzorgvisies?
Kunt u gemeenten aansporen de lokale afdeling van Alzheimer
Nederland te betrekken bij het vormgeven van de woonzorgvisie zodat de doelgroep mensen met dementie goed in beeld is?
Bent u bereid om randvoorwaarden te stellen aan de woonzorgvisies van gemeenten, zoals een toelichting over de rol van
technologie en specifiek doelgroepenbeleid voor kwetsbare
groepen, waaronder mensen met dementie?
Door middel van welke specifieke acties wordt effectieve en
efficiënte samenwerking op het gebied van wonen en zorg in
de wijk bevorderd?
Is er voldoende aandacht voor continuïteit in gemeentelijk
dementiebeleid, gezien de stijging van het aantal mensen met
dementie?
Hoe zorgt de taskforce dat nieuwe samenwerkingen en
woon(zorg)vormen in de wijk voor specifieke doelgroepen
worden gestimuleerd?
Welke ruimte acht u denkbaar om experimenten met woonvormen tussen thuis en verpleeghuis in die geschikt zijn voor
mensen met dementie te stimuleren, bijvoorbeeld flexibele
woonruimte in de buurt?
Welke mogelijkheden ziet u om kleinschalige woonvormen die
gebruik maken van Wlz-budget (Wet langdurige zorg)
extramuraal te stimuleren, gezien de behoefte aan open,
kleinschalige woonvormen midden in de wijk voor mensen met
dementie?
Hoeveel ambassadeurs en/of koplopers zijn inmiddels
gevonden dan wel aangewezen die als voorbeeld kunnen
dienen voor andere samenwerkingsverbanden van gemeenten,
woningcorporaties en zorgorganisaties?
In hoeveel gemeenten is op dit moment reeds een concrete
analyse of woonzorgvisie gemaakt en in hoeveel gemeenten is
dit naar verwachting eind 2020 gerealiseerd?
Waarom ontbreekt de rol van provincies in het werkplan?
Kunnen provincies geen effectieve rol spelen in de coördinatie
en toezicht op de gemeentelijke woonplannen?
Op welke manier wordt geborgd dat de acties van de Taskforce
Wonen en Zorg en de woonzorgvisies ook ingaan op de
levensloopbestendigheid van bestaande bouw en op welke
manier wordt daarbij ondersteuning gegeven?
Bent u bereid om onderzoek mogelijk te maken waarin een
schatting gemaakt wordt van preventieve baten van levensloopbestendig wonen ten behoeve van kosten-batenanalyses?
Op welke manier wordt het bezit van het Rijksvastgoedbedrijf
ingezet voor maatschappelijke doelen uit het werkplan van de
Taskforce Wonen en Zorg?
Bent u bereid het Rijksvastgoedbedrijf erop aan te spreken om
nauw betrokken te zijn bij de Taskforce Wonen en Zorg en een
steentje bij te dragen aan de problematiek?

6

Nr.
82.

83.

84.

85.

86.

87.
88.

89.

90.

Vraag
Is de taskforce bereid om de mogelijkheden te onderzoeken en
onder de aandacht te brengen om door middel van prefab
bouwen (of andere innovatieve bouwmethoden) sneller en
meer levensloopbestendige woningen te kunnen bouwen?
Kunt u per programma aangeven hoeveel geld per jaar vanuit
de ministeries VWS en BZK naar de onderstaande, in het plan
van aanpak opgesomde programma’s gaat en kort het doel per
programma schetsen, namelijk het Programma Langer Thuis
(VWS), het Innovatieprogramma Langer Thuis Inclusieve Wijk
(VWS/Platform 31), het Kennisprogramma Nieuwe woonzorginitiatieven (Platform 31), de Stimuleringsregeling Wonen en
Zorg (VWS/BZK/RVO), het Ondersteuningsteam Wonen en Zorg
(VWS/BZK/RVO), de Community of Practice Who Cares
(Rijksbouwmeester), Programma Eén tegen Eenzaamheid
(VWS), Programma Iedereen doet mee!, Meerjarenprogramma
Beschermd Wonen en Maatschappelijke Opvang, Actieprogramma Jong Volwassenen en het Actieplan Dak- en Thuisloze
Jongeren?
Kunt u aangeven hoeveel gemeenten wel en hoeveel gemeenten nog niet de woonopgave al in beeld hebben gebracht,
aangezien door de taskforce wordt gesteld dat lang niet alle
gemeenten dit al hebben gedaan?
Welke rol ziet u weggelegd voor onderstaande partijen in het
vraagstuk rondom wonen en zorg, aangezien volgens de
taskforce het nodig is dat ook zorgverzekeraars, zorgkantoren,
financiers en andere marktpartijen de maatschappelijke opgave
centraal stellen, waarbij eenieder vanuit zijn eigen verantwoordelijkheid bijdraagt aan realisatie? Kunt u daarbij ook de rol
van gemeenten, woningcorporaties en particuliere partijen die
voor woningen (en zorg) zorgen benoemen?
Wat zijn de verschillen tussen opgaven in de Randstad en
opgaven in het buitengebied, aangezien de taskforce aangeeft
dat actie op lokaal niveau genomen moet worden? Zijn er nog
andere opvallende regionale verschillen?
Welke hardnekkige vraagstukken wil de taskforce aanpakken?
In hoeverre is de coronacrisis hierop van invloed?
Zijn al ervaringen opgedaan bij gemeenten die de stellingname
van de taskforce onderbouwen dat gemeenten terughoudend
zijn in het realiseren van (nieuwe) woon(zorg)vormen voor
ouderen of mensen met een ondersteunings- en/of zorgvraag
vanwege het risico dat hierdoor de druk op het budget vanuit
de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) toeneemt?
Herkent u het door de taskforce aan de orde gestelde probleem
van de specifieke problematiek van gemeenten in krimpregio’s
en de afweging daarbij tussen financiële haalbaarheid en
leefbaarheid voor de inwoners? Zijn hier praktische oplossingen voor?
Zijn er wijzigingen in de jaarplanning voor 2020? Zo ja, welke?
Hoe ziet de planning voor 2021 eruit?

7