Het Europees Parlement, – gezien zijn eerdere resoluties over Tibet, met name die van 25 november 2010 over Tibet: plannen om het Chinees tot voornaamste onderwijstaal te maken (1) , van 27 oktober 2011 over Tibet, met name zelfverbranding door nonnen en monniken (2) , en van 14 juni 2012 over de situatie van de mensenrechten in Tibet (3) , – gezien zijn eerdere resoluties van 26 november 2009 over China: de rechten van minderheden en de toepassing van de doodstraf (4) en van 10 maart 2011 over de situatie en het cultureel erfgoed in Kashgar (Autonome Regio Xinjiang Oeigoer, China) (5) , – gezien zijn resolutie van 16 december 2015 over de betrekkingen EU-China (6) , – gezien de negen onderhandelingsronden van 2002 tot 2010 tussen hoge vertegenwoordigers van de Chinese regering en de Dalai Lama, gezien het witboek van China inzake Tibet, getiteld "Tibet's Path of Development Is Driven by an Irresistible Historical Tide", gepubliceerd op 15 april 2015 door het Chinese Voorlichtingsbureau van de Staatsraad, gezien het memorandum van 2008 en de nota van 2009 over daadwerkelijke autonomie, beide uitgegeven door de vertegenwoordigers van de 14e Dalai Lama, – gezien artikel 36 van de Grondwet van de Volksrepubliek China, waarin het recht van alle burgers op vrijheid van religie en geloof wordt gewaarborgd, en artikel 4, waarin de rechten van "minderheidsnationaliteiten" worden bevestigd, – gezien de opmerkingen van Donald Tusk, voorzitter van de Europese Raad, van 29 juni 2015 tijdens de gezamenlijke persconferentie met de Chinese premier Li Keqiang naar aanleiding van de 17e EU-China-top, waarin hij uitdrukking gaf aan de "bezorgdheid [van de EU] over de vrijheid van meningsuiting en de vrijheid van vereniging in China, met inbegrip van de situatie van personen die tot minderheden behoren, zoals de Tibetanen en de Oeigoeren" en waar hij "China aanmoedigde een betekenisvolle dialoog met de vertegenwoordigers van de Dalai Lama te hervatten", – gezien het door het Centraal Comité van de Chinese Communistische Partij in augustus 2015 georganiseerde "Zesde Tibet-werkforum", – gezien de verklaring van de woordvoerder van de Europese Dienst voor extern optreden (EDEO) van 23 september 2014 waarin de veroordeling tot een levenslange gevangenisstraf van de Oeigoerse professor economie Ilham Tohti wordt veroordeeld en wordt gevraagd hem onmiddellijk en onvoorwaardelijk vrij te laten, – gezien de dialoog tussen de EU en China over de mensenrechten, gestart in 1995, en de 34e ronde hiervan die is gehouden op 30 november en 1 december 2015 in Peking, – gezien het feit dat Ilham Tohti op 11 oktober 2016 de Martin Ennals-prijs heeft gekregen voor zijn verdediging van de mensenrechten en in september 2016 was genomineerd voor de Sacharovprijs voor de vrijheid van denken, – gezien het in 2003 opgezette strategische partnerschap tussen de EU en China en de gezamenlijke mededeling van de Europese Commissie en de EDEO aan het Europees Parlement en de Raad van 22 juni 2016 getiteld "Elementen voor een nieuwe strategie van de EU voor China", – gezien het Internationaal Verdrag inzake burgerrechten en politieke rechten van 16 december 1966, – gezien de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens van 1948, – gezien artikel 135, lid 5, en artikel 123, lid 4, van zijn Reglement, A. overwegende dat de bevordering en eerbiediging van de mensenrechten, democratie en de rechtsstaat de kern moeten blijven uitmaken van het langlopende partnerschap tussen de EU en China in overeenstemming met het engagement van de EU om deze waarden in haar extern optreden uit te dragen en overwegende dat China interesse heeft geuit om in zijn eigen ontwikkeling en internationale samenwerking zich aan dezelfde waarden te houden; B. overwegende dat de Chinese regering in haar ontwikkelingsdoelstellingen heeft aangegeven een grotere rol te willen spelen voor de aanpak van mondiale uitdagingen, zoals internationale vrede en veiligheid en klimaatverandering, en meer invloed te willen uitoefenen op mondiale governance, zowel op politiek als economisch vlak, en heeft toegezegd de rechtsstaat te versterken; C. overwegende dat de bilaterale betrekkingen tijdens de 17e EU-China-top van 29 juni 2015 zijn verbeterd en overwegende dat de EU in haar strategisch EU-kader voor mensenrechten en democratie het voornemen heeft opgenomen om de mensenrechten centraal te stellen in de betrekkingen met alle derde landen, waaronder strategische partners; overwegende dat de 18e EU-China-top van 12-13 juli 2016 werd afgesloten met het voornemen om vóór het einde van 2016 opnieuw een ronde van de mensenrechtendialoog EU-China te laten plaatsvinden; D. overwegende dat China de voorbije decennia vooruitgang heeft geboekt met de verwezenlijking van economische en sociale rechten, waaruit het voornemen om prioriteit te geven aan het recht van het volk op levensonderhoud en ontwikkeling blijkt, terwijl de resultaten op het vlak van politieke en burgerrechten en de bevordering van de mensenrechten beperkt zijn; E. overwegende dat de EU tijdens de 34e dialoog tussen de EU en China over de mensenrechten, die op 2 december 2015 in Peking werd gehouden, haar bezorgdheid heeft geuit over de eerbiediging van de rechten van personen die tot een minderheid behoren, in het bijzonder in Tibet en Xinjiang, en over de eerbiediging van de vrijheid van godsdienst en geloof; overwegende dat het geval-Ilham Tohti tijdens de 34e dialoog tussen de EU en China over de mensenrechten werd besproken; F. overwegende dat het Larung Gar Instituut, het in 1980 opgerichte, grootste Tibetaanse boeddhistische centrum ter wereld, momenteel met grootschalige vernielingen door de Chinese regering te kampen heeft met het doel het opleidingsinstituut te halveren, ongeveer 4 600 bewoners met dwang uit te zetten en ongeveer 1 500 gebouwen te vernietigen; overwegende dat deze vernieling volgens de Chinese autoriteiten noodzakelijk is om "correctie of rectificatie" uit te voeren; G. overwegende dat de uitgezette personen worden gedwongen zich in te schrijven voor zogenaamde oefeningen van "patriottische opvoeding"; overwegende dat drie nonnen van het opleidingsinstituut zelfmoord hebben gepleegd als protest tegen de voortdurende grootschalige vernielingen in Larung Gar; H. overwegende dat er sinds 2009 een uitzonderlijk groot aantal Tibetanen, waaronder voornamelijk monniken en nonnen, zichzelf in brand zou hebben gestoken als protest tegen de restrictieve Chinese maatregelen in Tibet en ter ondersteuning van de terugkeer van de Dalai Lama en het recht op godsdienstvrijheid in de prefectuur van Aba/Ngaba (provincie Sechouan) en andere delen van de Tibetaanse hoogvlakte; I. overwegende dat de gezanten van Zijne Heiligheid de Dalai Lama de regering van de Volksrepubliek China hebben benaderd om een wederzijds voordelige oplossing voor de kwestie-Tibet te vinden; overwegende dat de voorbije jaren geen vooruitgang werd geboekt voor het oplossen van de Tibetaanse crisis, aangezien de laatste onderhandelingsronde in 2010 heeft plaatsgevonden en de onderhandelingen momenteel zijn bevroren; J. overwegende dat de Oeigoerse professor economie Ilham Tohti op 23 september 2014 tot levenslang werd veroordeeld voor vermeend separatisme, nadat hij in januari van hetzelfde jaar werd gearresteerd; overwegende dat zeven van zijn voormalige studenten ook werden aangehouden en werden veroordeeld tot gevangenisstraffen gaande van drie tot acht jaar voor vermeende collaboratie met de heer Tohti; K. overwegende dat de eerlijke rechtsgang naar verluidt niet werd geëerbiedigd, in het bijzonder met betrekking tot het recht op een gedegen verdediging; L. overwegende dat in de Xinjiang-regio, waar de Oeigoerse etnische moslimminderheid voornamelijk woont, herhaaldelijk etnische onrust en geweld zijn uitgebroken; overwegende dat Ilham Tohti separatisme en geweld altijd heeft verworpen en naar verzoening op basis van respect voor de Oeigoerse cultuur heeft gestreefd; 1. dringt er bij de Chinese autoriteiten op aan de vernieling van Larung Gar en de uitzetting van de bewoners stop te zetten en zo de vrijheid van religie te eerbiedigen in overeenstemming met hun internationale beloften op het vlak van mensenrechten; 2. vraagt de Chinese autoriteiten een constructieve dialoog aan te gaan met de lokale gemeenschap en religieuze leiders over ontwikkelingen in Larung Gar en bezorgdheden over overbevolkte religieuze instellingen aan te pakken door Tibetanen toe te staan meer instellingen op te richten en meer faciliteiten te bouwen; verzoekt om gepaste compensatie en herhuisvesting van de Tibetanen die tijdens de vernielingen in Larung Gar werden uitgezet, op de plaats van hun keuze zodat zij hun religieuze activiteiten kunnen voortzetten; 3. betreurt de veroordeling van tien Tibetanen door de intermediaire volksrechtbank in Barkham tot verschillende gevangenisstraffen gaande van 5 tot 14 jaar voor deelname aan de viering van de 80e verjaardag van Zijne Heiligheid de Dalai Lama in de Ngaba-prefectuur; 4. is uiterst bezorgd over de verslechtering van de mensenrechtensituatie in Tibet, waardoor het aantal gevallen van zelfverbranding is toegenomen; uit kritiek over het toenemende militair vertoon op de Tibetaanse hoogvlakte, hetgeen alleen tot het escaleren van spanningen in de regio zal leiden; veroordeelt het toenemende gebruik van bewakingssystemen in Tibetaanse privé-woningen; 5. is bezorgd over het alsmaar repressievere regime ten aanzien van verschillende minderheden, in het bijzonder Tibetanen en Oeigoeren, aangezien de grondwettelijke waarborgen van hun recht op vrijheid van culturele uiting en religie en geloof nog meer worden beperkt, net als de vrijheid van meningsuiting, vreedzame vereniging en vergadering, waardoor vraagtekens kunnen worden geplaatst bij het door China zelf verklaarde engagement voor de rechtsstaat en de eerbiediging van internationale verplichtingen; eist dat de autoriteiten deze fundamentele vrijheden eerbiedigen; 6. is bezorgd over de goedkeuring van een pakket veiligheidswetten en de impact ervan op minderheden in China, in het bijzonder de wet inzake terrorismebestrijding die kan leiden tot de bestraffing van een vreedzame uitdrukking van de Tibetaanse cultuur en religie, en de wet inzake het beheer van internationale ngo's, die op 1 januari 2017 in werking zal treden en waardoor mensenrechtengroepen onder de strikte controle van de regering zullen komen te staan, aangezien dit louter een benadering van bovenaf inhoudt in plaats van aan te zetten tot partnerschap tussen de lokale en centrale overheid en het maatschappelijk middenveld; 7. dringt bij de Chinese regering aan op een wijziging van de bepalingen in het pakket veiligheidswetten die de ruimte voor organisaties uit het maatschappelijk middenveld beperken en de regeringscontrole op religieuze praktijken verscherpen; vraagt de Chinese regering aan alle ngo's en mensenrechtenactivisten een eerlijk en veilig kader te verstrekken en te waarborgen zodat zij in het land vrij kunnen functioneren, hetgeen een goede bottom-up-benadering zou zijn ter aanvulling op de verstrekking van sociale diensten door de staat en zou bijdragen tot de vooruitgang van de sociale, economische, politieke en burgerrechten; 8. vraagt de Chinese regering de dialoog met Tibetaanse vertegenwoordigers, die in 2010 door China werd stilgelegd, te hervatten om een inclusieve politieke oplossing te vinden voor de crisis in Tibet; vraagt dat de vrijheid van meningsuiting, vereniging en religie van het Tibetaanse volk, zoals verankerd in de Grondwet, wordt geëerbiedigd; is van mening dat de eerbiediging van de rechten van minderheden een belangrijk element is van democratie en rechtsstaat en onontbeerlijk is voor politieke stabiliteit; 9. veroordeelt met klem de veroordeling van Ilham Tohti tot levenslang voor vermeend separatisme; betreurt het dat de eerlijke rechtsgang niet werd geëerbiedigd en dat hij niet van het recht op een gedegen verdediging heeft kunnen genieten; dringt er bij de Chinese autoriteiten op aan de norm van één bezoek per maand voor familieleden te eerbiedigen; 10. vraagt de onmiddellijke en onvoorwaardelijke vrijlating van Ilham Tohti en zijn aanhangers die in verband met zijn zaak worden vastgehouden; vraagt voorts dat de vergunning als lesgever van Ilham Tohti in ere wordt hersteld en dat zijn bewegingsvrijheid in en buiten China wordt gegarandeerd; 11. herinnert eraan hoe belangrijk het is dat de EU de kwestie van mensenrechtenschendingen in China tijdens elke politieke en mensenrechtendialoog met de Chinese autoriteiten ter sprake brengt, in het bijzonder het geval van minderheden in Tibet en Xinjiang, in overeenstemming met de belofte van de EU om met één sterke, duidelijke stem te spreken in haar aanpak ten aanzien van China, met inbegrip van de jaarlijkse mensenrechtendialogen; wijst er voorts op dat China als onderdeel van zijn lopende hervormingsproces en groeiende globale engagement heeft gekozen voor het internationale mensenrechtenkader door een breed scala aan mensenrechtenverdragen te ondertekenen, en vraagt derhalve dat de dialoog met China wordt voortgezet zodat het land deze beloften nakomt; 12. betreurt het dat de 35e ronde van de mensenrechtendialoog EU-China waarschijnlijk niet vóór het einde van 2016 zal plaatsvinden, zoals afgesproken; dringt er bij de Chinese regering op aan in te stemmen met een dialoog op hoog niveau in de eerste weken van 2017; 13. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de vicevoorzitter van de Commissie/hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid, de Raad, de Commissie, de regeringen en parlementen van de lidstaten, en de regering en het parlement van de Volksrepubliek China. Het Europees Parlement, – gezien zijn eerdere resoluties over Myanmar en over de situatie van de Rohingya-moslims, met name zijn resolutie van 7 juli 2016 (1) , – gezien de conclusies van de Raad van 20 juni 2016 over de EU-strategie voor Myanmar/Birma, – gezien de gezamenlijke mededeling aan het Europees Parlement en de Raad van de hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid: "Elementen voor een strategie van de EU ten aanzien van Myanmar/Birma: een speciaal partnerschap voor democratie, vrede en welvaart", – gezien de verklaring van de vicevoorzitter van de Commissie/hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid (VV/HV), Federica Mogherini, over de aantreding van de nieuwe regering van de Unie van Myanmar, – gezien de verklaring van de woordvoerder van de VV/HV over de recente escalatie van het geweld in Myanmar op 2 december 2016, – gezien het gezamenlijke persbericht van 25 november 2016 over de derde mensenrechtendialoog EU-Myanmar, – gezien de conclusies van de Raad van 4 december 2015 over stateloosheid, – gezien de recente briefings van de Hoge Commissaris van de VN (OHCHR) voor de mensenrechten en de Speciaal Rapporteur van de VN over de mensenrechtensituatie in Myanmar van respectievelijk 29 en 18 november 2016, over de verslechterende mensenrechtensituatie in de noordelijke deelstaat Rakhine, – gezien het verslag van de Hoge Commissaris van de VN voor de mensenrechten over de mensenrechtensituatie van Rohingya-moslims en andere minderheden in Myanmar, van 20 juni 2016, – gezien resolutie 31/24 van de Mensenrechtenraad van de VN over de "Mensenrechtensituatie in Myanmar", die is aangenomen op 24 maart 2016, – gezien het verslag van de Speciaal Rapporteur van de VN over de mensenrechtensituatie in Myanmar van 18 maart 2016, – gezien het VN-verdrag van 1951 betreffende de status van vluchtelingen en het aanvullende protocol hierbij van 1967, – gezien het Verdrag betreffende de status van statelozen van 1954 en het Verdrag tot beperking der stateloosheid van 1961, – gezien het mondiaal actieplan 2014-2024 van de Hoge Commissaris van de Verenigde Naties (UNHCR) om een einde te maken aan stateloosheid, – gezien de artikelen 18-21 van de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens van 1948, – gezien het Internationale Verdrag inzake burgerlijke en politieke rechten en het Internationaal Verdrag inzake economische, sociale en culturele rechten, beide van 1966, – gezien het Handvest van de ASEAN, – gezien het verslag van parlementsleden van de Associatie van Zuidoost-Aziatische staten (ASEAN) die ijveren voor de mensenrechten van april 2015 over "de Rohingya-crisis en het risico op wreedheden in Myanmar: een uitdaging en oproep tot actie voor de ASEAN", – gezien artikel 135, lid 5, en artikel 123, lid 4, van zijn Reglement, A. overwegende dat de Hoge Commissaris van de VN voor de mensenrechten, Zeid Ra'ad Al Hussein, in zijn rapport van 20 juni 2016 ingaat op de aanhoudende ernstige mensenrechtenschendingen jegens de Rohingya, met inbegrip van willekeurige ontneming van nationaliteit, waardoor zij stateloos worden, ernstige beperking van de vrijheid van verkeer, bedreigingen voor mensenlevens en veiligheid, het ontzeggen van het recht op gezondheid en onderwijs, dwangarbeid, seksueel geweld en beperkingen van de politieke rechten, en dat er bijgevolg sprake kan zijn van misdaden tegen de menselijkheid; overwegende dat de heer Al Hussein aangeeft dat de Rohingya worden uitgesloten van tal van beroepen en speciale formaliteiten moeten vervullen om toegang te krijgen tot een ziekenhuis, wat leidt tot vertragingen en het overlijden van baby's en moeders tijdens de bevalling; overwegende dat John McKissick, hoofd van het kantoor van het vluchtelingenagentschap van de VN in de Bengaalse stad Cox's Bazar recentelijk heeft verklaard dat Myanmar probeert op zijn grondgebied een etnische zuivering door te voeren op de islamitische Rohingya-minderheid; overwegende dat de mensenrechtenschendingen tegen de Rohingya-minderheid neerkomen op collectieve bestraffing; B. overwegende dat gewapende overvallers op 9 oktober 2016 drie politieposten hebben aangevallen in de buurt van de Bengaalse grens, waarbij negen politieagenten om het leven kwamen en veel wapens werden gestolen; overwegende dat de regering van Myanmar beweerde dat de overvallers deel uit maakten van een Rohingya-militie en dat zij, naar aanleiding hiervan, het Maungdaw-district tot "operationele zone" verklaarde met een avondklok en andere strenge beperkingen, inclusief voor journalisten en externe waarnemers, die niet worden toegelaten tot het gebied; C. overwegende dat plaatselijke bronnen volgens mensenrechtenorganisaties ernstige schendingen van de mensenrechten door regeringstroepen rapporteren in de zogenoemde operationele zone; overwegende dat de regering van Myanmar heeft gerapporteerd dat er 69 vermeende militanten zijn gedood en 17 veiligheidsagenten, een bewering die niet onafhankelijk kan worden gecontroleerd vanwege de toegangsbeperkingen; D. overwegende dat er op 3 november 2016 een tweede aanval heeft plaatsgehad op een grenspost die heeft geleid tot de dood van een politieagent; E. overwegende dat mensenrechtenorganisaties, met name Human Rights Watch, aan de hand van satellietbeelden hebben gerapporteerd dat er grootschalige vernielingen van huizen en andere gebouwen hebben plaatsgevonden in delen van de noordelijke deelstaat Rakhine die momenteel ontoegankelijk is voor ngo's en onafhankelijke waarnemers; F. overwegende dat de regering van Myanmar op 2 en 3 november 2016 onder auspiciën van de regering een inspectiebezoek heeft gebracht aan getroffen delen van Maungdaw met een negenkoppige delegatie van buitenlandse ambassadeurs, inclusief de VN-resident coördinator, die bevestigden dat zij in verschillende steden afgebrande gebouwen zagen; G. overwegende dat in de afgelopen weken ten minste 25 000 Rohingya zijn gevlucht naar het naburige Bangladesh, en dat er naar schatting 30 000 inwoners van de deelstaat Rakhine door het geweld zijn ontheemd; overwegende dat er momenteel 56 000 Rohingya zijn geregistreerd bij de UNHCR in Maleisië; H. overwegende dat Myanmar sinds 2011 stappen heeft ondernomen om zijn economische en politieke systeem te hervormen; overwegende dat het leger echter nog steeds een buitensporige grote invloed heeft op de gang van zaken in het land; overwegende dat er in november 2015 een nieuw nationaal parlement is verkozen en dat er in maart 2016 een nieuw verkozen nationale regering is aangetreden; I. overwegende dat de EU en andere mondiale spelers in reactie hierop de sancties hebben opgeheven en Myanmar hebben laten integreren in mondiale politieke en economische structuren; overwegende dat de EU en haar lidstaten een belangrijke rol hebben gespeeld bij het hervormings- en omwentelingsproces en hebben bijgedragen tot, onder andere, aanzienlijke ontwikkelingshulp, opleiding en technische samenwerking, bevordering van een inclusieve landelijke bestandsovereenkomst en handel in het kader van de EBA-faciliteit (Alles Behalve Wapens); overwegende dat de EU en Myanmar jaarlijks mensenrechtendialogen organiseren; J. overwegende dat er nog steeds veel problemen bestaan, ook op het gebied van de mensenrechten en met name met betrekking tot de Rohingya-minderheid; overwegende dat de meer dan 1 miljoen Rohingya al generaties in Myanmar hebben geleefd, maar nu een van de meest vervolgde minderheden ter wereld zijn; overwegende dat zij officieel stateloos zijn sinds de Birmese wet op het burgerschap van 1982; overwegende dat de Rohingya bij de autoriteiten van Myanmar en in de buurlanden ongewenst zijn, hoewel sommige van die landen grote gemeenschappen vluchtelingen opvangen; overwegende dat de juridische structuur van Myanmar discriminatie van minderheden heeft geïnstitutionaliseerd en met name de Rohingya stateloos heeft gemaakt, omdat hun tijdelijke identiteitskaarten (witte kaarten) in maart 2015 ongeldig zijn verklaard en zij sinds 2012 geen geboortebewijzen voor hun kinderen hebben kunnen verkrijgen; K. overwegende dat de autoriteiten van Myanmar de Rohingya hun elementaire rechten blijven ontzeggen; overwegende dat volgens een verslag uit april 2015 door parlementariërs voor mensenrechten van de ASEAN, toen het verslag geschreven werd, circa 120 000 Rohingya in de deelstaat Rakhine verbleven in meer dan 80 kampen voor binnenlandse ontheemden, met beperkte toegang tot humanitaire hulp, terwijl meer dan 100 000 anderen in de afgelopen jaren over zee of over land zijn gevlucht, vaak overgeleverd aan mensensmokkelaars, naar andere landen en dat velen omkomen tijdens deze gevaarlijke tocht; L. overwegende dat verkrachting door de gewapende troepen naar verluidt veelvuldig wordt gebruikt als wapen om etnische minderheden te intimideren, met verwoestende gevolgen voor de slachtoffers; overwegende dat de Speciale Vertegenwoordiger van de VN-secretaris-generaal voor seksueel geweld in conflictgebieden, Zainab Hawa Bangura, hierover haar ernstige bezorgdheid heeft geuit; overwegende dat het Internationaal Strafhof verkrachting en andere vormen van seksueel geweld heeft opgenomen op zijn lijst van oorlogsmisdaden en daden die een misdaad tegen de menselijkheid vormen; overwegende dat met name moet worden benadrukt dat de Rohingya-vrouwen het slachtoffer zijn van meervoudige vormen van discriminatie, waaronder seksueel misbruik en gedwongen sterilisatie; M. overwegende dat er ernstige bezorgdheid bestaat over de LGBTI-gemeenschap in Myanmar, met inbegrip van Rohingya, die nog steeds worden vervolgd en gecriminaliseerd onder het voorwendsel van een bepaling die nog uit het koloniale tijdperk stamt, Sectie 377 van het Wetboek van Strafrecht, en die nog steeds op arbitraire gronden worden gearresteerd en opgesloten, geïntimideerd, fysiek en seksueel worden mishandeld en die geen medische zorg ontvangen; N. overwegende dat Aung San Suu Kyi tijdens een ontmoeting met de speciale rapporteur van de VN over de mensenrechtensituatie in Myanmar, Yanghee Lee, heeft aangekondigd dat de regering de term "Rohingya" (een voortzetting van de praktijken van de militaire dictatuur) niet zal gebruiken, omdat deze opruiend is, net zoals het woord "Bengaals", en dat zij in plaats daarvan een nieuwe term voorstelt: "moslimgemeenschap in de deelstaat Rakhine"; O. overwegende dat Myanmar enkele inspanningen heeft gedaan om vooruitgang te boeken in het vredesproces, naast zijn voorbereidingen voor een nationale vredesconferentie; overwegende dat het van essentieel belang is het nationale bestand te handhaven en uit te breiden tot alle etnische gewapende groepen om te zorgen voor vrede, welvaart en eenheid in het land; 1. is uitermate bezorgd over de berichten van gewelddadige botsingen in de noordelijke deelstaat Rakhine en betreurt het verlies van levens, bestaansmiddelen en huizen en het buitensporige gebruik van geweld door de gewapende troepen van Myanmar; bevestigt dat de autoriteiten van Myanmar de plicht hebben een onderzoek in te stellen naar de aanvallen op 9 oktober 2016 en de schuldigen moeten vervolgen, maar dat dit moet gebeuren met inachtneming van de normen en verplichtingen op het gebied van de mensenrechten; 2. dringt er bij de militaire en veiligheidstroepen op aan onmiddellijk te stoppen met het vermoorden, intimideren en verkrachten van Rohingya, en het platbranden van hun huizen; 3. is verheugd over de aankondiging door de regering van Myanmar van de instelling van een onderzoekscommissie naar het recente geweld in de noordelijke deelstaat Rakhine; verzoekt de regering van Myanmar de VN en andere externe waarnemers haar te laten helpen bij het onderzoek naar de recente gebeurtenissen in het Maungdaw-district in de deelstaat Rakhine, inclusief de aanvallen op 9 oktober 2016 en de regeringsacties die daarop volgden; benadrukt dat de schuldigen op passende wijze moeten worden vervolgd, en dat er aan de slachtoffers van de gewelddadigheden adequate vergoedingen moeten worden aangeboden; 4. benadrukt dat dit nog maar een eerste stap is in een breder streven om een einde te maken aan de straffeloosheid voor de misdaden tegen de Rohingya-minderheid; is bijzonder ontzet over de berichten van seksueel geweld als intimidatiemiddel en als wapen om de Rohingya-minderheid te onderdrukken en eist vervolging van de plegers van deze misdaden; 5. verzoekt de regering van Myanmar bovendien om er onmiddellijk voor te zorgen dat de humanitaire hulp alle conflictgebieden en alle ontheemden bereikt; 6. eist dat de regering en de civiele autoriteiten onmiddellijk een einde maken aan de verschrikkelijke discriminatie en segregatie van de Rohingya-minderheid; 7. verzoekt de regering van Myanmar derhalve de staatsburgerschapswet van 1982 te hervormen en voor de Rohingya-minderheid opnieuw het staatsburgerschap in te voeren; dringt er bij de regering van Myanmar en de autoriteiten van de deelstaat Rakhine op aan onverwijld te beginnen met de registratie van alle kinderen bij de geboorte; 8. dringt er bij de regering van Myanmar op aan alle nodeloze, discriminatoire en disproportionele beperkingen in de deelstaat Rakhine op te heffen; 9. dringt er bij de regering van Myanmar op aan mensensmokkel en transnationale georganiseerde misdaad te bestrijden; 10. dringt er bij de regering van Myanmar op aan haar samenwerking met de VN te verbeteren, inclusief de UNHCR en de mandaathouders van de speciale procedures; dringt er bij de regering van Myanmar op aan gevolg te geven aan de aanbevelingen in de resolutie 31/24 van de Mensenrechtenraad van de VN over de mensenrechtensituatie in Myanmar; roept de regering van Myanmar op de Hoge Commissaris van de VN voor de mensenrechten te verzoeken een kantoor in het land te openen, met een volledig mandaat en voldoende personeel; 11. dringt er bij de regering van Myanmar op aan iedere vorm van opruiing tot raciale of religieuze haat ondubbelzinnig te veroordelen, stappen te ondernemen tegen haatzaaien, ook van radicale boeddhistische groeperingen, en sociale discriminatie en vijandelijkheden tegen de Rohingya-minderheid te bestrijden; dringt er verder bij de regering van Myanmar op aan het universele recht op vrijheid van godsdienst of geloofsovertuiging te waarborgen; 12. dringt er bij Aung San Suu Kyi, winnaar van de Sacharovprijs, op aan haar belangrijke functie in de regering van Myanmar aan te wenden om de situatie van de Rohingya-minderheid te verbeteren; herinnert aan de verklaring van 18 mei 2015 van de woordvoerder van de partij van mevrouw Suu Kyi, dat de regering van Myanmar het staatsburgerschap moet verlenen aan de Rohingya-minderheid; 13. beveelt aan dat de regeringen van de landen die Rohingya-vluchtelingen opnemen nauw samenwerken met de UNHCR, dat de technische expertise heeft om vluchtelingenstatus te screenen en het mandaat om vluchtelingen en stateloze burgers te beschermen; dringt er bij die landen op aan het beginsel van non-refoulement te eerbiedigen en de Rohingya-vluchtelingen niet terug te sturen, ten minste totdat er een bevredigende en waardige oplossing is gevonden voor hun situatie; dringt er met name bij Bangladesh op aan Rohingya-vluchtelingen op te nemen, maar erkent dat Bangladesh al veel inspanningen geleverd heeft om enige honderdduizenden vluchtelingen op te vangen; 14. is ingenomen met de conclusies van de Raad van 20 juni 2016 over een strategie van de EU ten aanzien van Myanmar; is van mening dat de EU een strategisch belang heeft bij het versterken van haar betrekkingen met Myanmar; is van mening dat de nieuwe regering zowel een historische kans als de plicht heeft om de democratie te consolideren en te zorgen voor vrede, nationale verzoening en welvaart; is van mening dat de banden tussen de EU en Myanmar nauwer moeten worden aangehaald op voorwaarde dat de mensenrechtensituatie in dat land werkelijk verbetert; 15. sluit zich bovendien aan bij de oproep in de conclusies van de Raad om effectieve democratische instellingen op te bouwen en krachtige maatschappelijke organisaties, alsmede eerbiediging van basisrechten en -vrijheden, en het bevorderen van goed bestuur; 16. dringt er bij de Europese Dienst voor extern optreden op aan de regelmatige bilaterale mensenrechtendialoog voort te zetten en de situatie met betrekking tot de problematische wetgeving en discriminatie van minderheden, met name de Rohingya, in detail te bespreken en verslag uit te brengen aan het Europees Parlement over het resultaat van deze besprekingen; 17. dringt er bij de EU en haar lidstaten op aan de nieuwe democratische structuren van Myanmar te blijven steunen en met name te focussen op technische samenwerking om de verschillende overheidstaken te helpen verbeteren; 18. dringt er bij de EU en haar lidstaten op aan de situatie in Myanmar te blijven agenderen op de VN-Mensenrechtenraad onder agendapunt 4; 19. dringt er bij de EU op aan de UNHCR te steunen bij zijn inspanningen om de Rohingya-vluchtelingen in Zuid- en Zuidoost-Azië te helpen; 20. dringt er bij de EU en haar lidstaten op aan steun te verlenen aan het mondiaal actieplan 2014-2024 van de UNHCR om een einde te maken aan stateloosheid; 21. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de regering en het parlement van Myanmar, de vicevoorzitter van de Commissie/hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid, de Commissie, de regeringen en parlementen van de EU-lidstaten, de secretaris-generaal van de ASEAN, de intergouvernementele commissie mensenrechten van de ASEAN, de speciale rapporteur van de VN over de mensenrechtensituatie in Myanmar, de Hoge VN-Commissaris voor vluchtelingen en de VN-Mensenrechtenraad. Het Europees Parlement, – gezien zijn resoluties van 27 oktober 2016 over de situatie in Noord-Irak/Mosul (1) , van 27 februari 2014 over de situatie in Irak (2) , van 18 september 2014 over de situatie in Irak en Syrië, en het IS-offensief, met inbegrip van de vervolging van minderheden (3) , van 12 februari 2015 over de humanitaire crisis en Irak en Syrië, met name in de gebieden die onder controle van IS zijn (4) , van 12 maart 2015 over recente aanvallen en ontvoeringen door ISIS/Da'esh in het Midden-Oosten, met name van Assyriërs (5) , en van 4 februari 2016 over de systematische massamoord op religieuze minderheden door "ISIS/Da'esh" (6) , – gezien de conclusies van de Raad van 23 mei 2016 over de regionale strategie van de EU voor Syrië en Irak en de dreiging die uitgaat van Da'esh, van 14 december 2015 over Irak, van 16 maart 2015 over de regionale strategie van de EU voor Syrië en Irak en de dreiging die uitgaat van ISIS/Da'esh, van 20 oktober 2014 over de ISIS/Da'esh-crisis in Syrië en Irak, van 14 april 2014 en 12 oktober 2015 over Syrië, van 15 augustus 2014 over Irak, en de conclusies van de Europese Raad van 30 augustus 2014 over Irak en Syrië, – gezien de verklaringen over Irak en Syrië van de vicevoorzitter van de Commissie/hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid (VV/HV), – gezien het verslag van de Hoge Commissaris van de VN voor de mensenrechten en van de mensenrechtenafgezant van de VN-Hulpmissie voor Irak (UNAMI), getiteld "A call for accountability and Protection: Yezidi Survivors of atrocities committed by ISIL" van augustus 2016, – gezien het Statuut van Rome van het Internationaal Strafhof van 1998 en de bepalingen daarin inzake de rechterlijke bevoegdheid met betrekking tot genocide, misdaden tegen de menselijkheid, oorlogsmisdaden en agressie, – gezien de partnerschaps- en samenwerkingsovereenkomst tussen de EU en de Republiek Irak, – gezien resolutie 2253(2015) van de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties, – gezien het Handvest van de Verenigde Naties, – gezien zijn besluit om de Sacharov-prijs voor de vrijheid van denken 2016 toe te kennen aan de Irakese Yezidi-activisten en voormalige gevangen van ISIS/Da'esh Nadia Murad en Lamiya Aji Bashar, – gezien artikel 135, lid 5, en artikel 123, lid 4, van zijn Reglement, A. overwegende dat ISIS/Da'esh in augustus 2014 aanvallen op Yezidi-gemeenschappen in de buurt van de stad Sinjar in de Irakese provincie Ninevé heeft uitgevoerd, waarbij naar verluidt duizenden mensen om het leven zijn gekomen; overwegende dat nadat Koerdische troepen in december 2014 gebied ten noorden van de berg Sinjar hadden heroverd meerdere massagraven zijn ontdekt; overwegende dat nadat Koerdische troepen medio november 2015 de stad Sinjar hadden heroverd nog meer massagraven zijn ontdekt; B. overwegende dat de door ISIS/Da'esh op systematische en grote schaal gepleegde gruweldaden tot doel hadden de Yezidi's uit te roeien; overwegende dat dergelijke gruweldaden overeenkomstig het internationaal recht, in het bijzonder artikel II van het VN-Verdrag inzake de voorkoming en de bestraffing van genocide van 1948, als genocide aan te merken zijn; C. overwegende dat het Europees Parlement, dat op 4 februari 2016 heeft erkend dat ISIS/Da'esh zich schuldig maakt aan het plegen van genocide jegens christenen, Yezidi's en andere religieuze en etnische minderheden, bijval heeft gekregen van de Raad van Europa, het Amerikaanse Ministerie van Buitenlandse Zaken, het Amerikaanse Congres, het Britse parlement, het Australische parlement, en andere nationale en internationale instellingen bij de vaststelling dat de wreedheden die ISIS/Da'esh tegen religieuze en etnische minderheden in Irak heeft begaan ook oorlogsmisdaden, misdaden tegen de menselijkheid en genocide omvatten; D. overwegende dat de vlakte van Ninevé, Tal Afar en Sinjar, alsmede de omliggende regio, van oudsher het thuisland zijn van christenen (Chaldeeërs/Syrische christenen/Assyriërs), Yezidi's, soennitische en sjiitische Arabieren, Koerden, Shabakken, Turkmenen, Kaka'i, Sabiërs-Mandaeërs en anderen, waar zij eeuwenlang hebben geleefd in een geest van pluralisme, stabiliteit en onderlinge samenwerking, ondanks perioden van extern geweld en vervolging, tot aan het begin van deze eeuw en de bezetting van een groot deel van de regio door ISIS/Da'esh in 2014; E. overwegende dat ISIS/Da'esh op 27 oktober 2016 begonnen is met het overbrengen van ontvoerde vrouwen, met inbegrip van Yazidi-vrouwen, naar Mosul en Tel Afar; overwegende dat sommige van deze vrouwen naar verluidt onder strijders van ISIS/Da'esh zijn "uitgedeeld", terwijl andere vrouwen is verteld dat zij als begeleiders van konvooien van ISIS/Da'esh zullen worden gebruikt; F. overwegende dat de bescherming, instandhouding en bestudering van alle massagraven in Irak, alsook in Syrië, van cruciaal belang is voor het bijeen brengen en intact houden van bewijzen van de oorlogsmisdaden, misdaden tegen de menselijkheid en genocide door ISIS/Dae'sh, en voor het ter verantwoording roepen van de daders; overwegende dat de verwanten van de slachtoffers psychologische en logistieke ondersteuning moet worden geboden; G. overwegende dat meerdere plaatselijke organisaties de misdaden van ISIS/Da'esh tegen de Yezidi's gedocumenteerd hebben, maar dat hun capaciteit hiervoor beperkt is; overwegende dat volgens internationale mensenrechtenorganisaties, zoals Human Rights Watch, geen enkele internationale forensische deskundige werk in het gebied heeft verricht, ondanks de politieke steun voor een dergelijke missie uit meerdere landen, waaronder de VS en Duitsland; H. overwegende dat de Hoge Commissaris van de VN voor de mensenrechten op 11 november 2016 het volgende heeft verklaard: "Door de situatie in Irak aan het Internationaal Strafhof voor te leggen, de Iraakse rechtbanken jurisdictie over internationale misdaden te geven, het strafrechtsysteem te hervormen en justitie meer mogelijkheden te geven om misdaden te documenteren en te onderzoeken, en tegen de daders vervolging in te stellen, kan de regering van Irak voor gerechtigheid zorgen en de fundamenten leggen voor een permanente vrede in het land. Indien zij dit verzuimt, kan dat ernstige gevolgen hebben voor de vrede en veiligheid op de lange termijn waar de bevolking van Irak recht op heeft."; I. overwegende dat het Iraakse leger, gesteund door de internationale coalitie tegen ISIS/Da'esh en de Peshmerga-strijders van de Koerdische Regionale Regering (KRG), een offensief is gestart om Mosul, de op een na grootste stad van Irak, en de rest van het Iraakse grondgebied dat ISIS/Da'esh nog bezet houdt, te bevrijden; 1. veroordeelt zonder voorbehoud de aanhoudende gruweldaden en de flagrante schendingen van het internationaal humanitair recht en de mensenrechten door ISIS/Da'esh; stelt met ontzetting vast dat er steeds weer nieuwe massagraven in Irak en Syrië worden ontdekt, hetgeen getuigt van het terreurbewind van ISIS/Da'esh; spreekt zijn medeleven uit met iedereen in Irak die familieleden heeft verloren als gevolg van de misdaden tegen de menselijkheid en de oorlogsmisdaden van ISIS/Da'esh en zijn handlangers; 2. vraagt de internationale gemeenschap, en in het bijzonder de VN-Veiligheidsraad, met klem de ontdekte massagraven in Irak als een zoveelste bewijs van genocide te beschouwen en ISIS/Da'esh voor het Internationaal Strafhof (ICC) te dagen; 3. vraagt de Iraakse autoriteiten, inclusief de KRG, zo snel mogelijk maatregelen te nemen om de graven in de buurt van de berg Sinjar, die toegankelijk werden na de herovering van het gebied op ISIS/Da'esh, te beschermen en al het nodige te doen om de bewijzen van oorlogsmisdaden en misdaden tegen de menselijkheid gepleegd door ISIS/Da'esh veilig te stellen, teneinde de daders ter verantwoording te kunnen roepen; 4. vraagt de Iraakse autoriteiten internationale forensische deskundigen, inclusief hen die reeds eerder in het kader van strafrechtprocessen met rechtbanken hebben samengewerkt, uit te nodigen alle massagraven in kaart te brengen en te helpen bij het veiligstellen en onderzoeken van het bewijsmateriaal in de massagraven die pas sinds kort weer toegankelijk zijn, aangezien bij het opgraven van lijken door personen die niet over forensische deskundigheid beschikken belangrijke bewijzen verloren kunnen gaan, hetgeen de identificatie van lichamen ernstig kan bemoeilijken; 5. vraagt de EU, haar lidstaten en andere potentiële internationale donoren de regering van Irak alle mogelijke steun te geven bij het bijeenbrengen van de mankracht en de infrastructuur die nodig is voor het veiligstellen en onderzoeken van het bewijsmateriaal, dat van doorslaggevend belang kan zijn bij nationale en internationale strafprocessen in de toekomst gericht op het ter verantwoording roepen van de daders van oorlogsmisdaden, misdaden tegen de menselijkheid en genocide; 6. maakt zich met name zorgen over de situatie van vrouwen en kinderen in het conflict, in het bijzonder Yezidi-vrouwen en -kinderen, die het slachtoffer worden van vervolging, executies, foltering, seksuele uitbuiting en andere gruweldaden; hamert op het belang van het ter beschikking stellen van een volledig scala aan medische diensten, met name voor verkrachtingsslachtoffers; vraagt de EU en haar lidstaten met klem in dit verband nauw samen te werken met en steun te verlenen aan de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO); roept ISIS/Da'esh op de vrouwen en kinderen die het nog gevangen houdt onmiddellijk vrij te laten; 7. herhaalt zijn volledige steun voor het Iraakse leger, de troepen van de internationale coalitie tegen ISIS/Da'esh, en de Peshmerga-strijders van de KRG en hun bondgenoten bij hun inspanningen gericht op het bevrijden van Mosul en de andere delen van het land die nu nog in handen zijn van ISIS/Da'esh, alsook zijn steun voor de onafhankelijkheid, territoriale integriteit en soevereiniteit van Irak; 8. herinnert eraan dat de Iraakse autoriteiten concrete stappen moeten ondernemen om tijdens de campagne burgers te beschermen, inclusief door alle mogelijke voorzorgen te nemen om tijdens de strijde burgerslachtoffers en schending van de mensenrechten te voorkomen; benadrukt dat de strijdkrachten ter plaatse zich bij hun operaties aan het internationaal humanitair recht en de internationale mensenrechtenwetgeving moeten houden; 9. spreekt zijn steun uit voor de Republiek Irak en de Iraakse bevolking door een politiek, maatschappelijk en economisch levensvatbare en duurzame provincie in de regio’s van de vlakte van Ninevé, Tal Afar en Sinjar te erkennen, in overeenstemming met het recht op regionale autonomie, dat gewaarborgd wordt door de Iraakse grondwet; 10. benadrukt dat het recht op terugkeer van de verdreven ontheemde volkeren van de vlakte van Ninevé, Tal Afar en Sinjar, waarvan velen zijn ontheemd binnen Irak, naar hun thuisland een politieke prioriteit moet zijn voor de regering van Irak, met steun van de EU, haar lidstaten en de internationale gemeenschap; onderstreept dat, met de steun van de regering van Irak en de KRG, de mensenrechten, waaronder het recht van politieke gelijkheid, van deze volkeren volledig moeten worden gerespecteerd, net als hun eigendomsrechten, die voorrang moeten hebben op aanspraken op eigendomsrechten van anderen; 11. dringt er met klem bij Irak op aan lid te worden van het ICC, teneinde de vervolging van ISIS/Da'esh voor oorlogsmisdaden, misdaden tegen de menselijkheid en genocide mogelijk te maken; 12. vraagt de internationale gemeenschap, met inbegrip van de lidstaten van de EU, met klem leden van ISIS/Da'esh die zich binnen hun rechtsgebied bevinden, voor het gerecht te brengen, waaronder middels toepassing van het beginsel van universele jurisdictie; 13. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad, de Commissie, de vicevoorzitter van de Commissie/hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlands en veiligheidsbeleid, de speciale vertegenwoordiger van de EU voor de mensenrechten, de regeringen en parlementen van de lidstaten, de regering en de Raad van Volksvertegenwoordigers van Irak, en de Koerdische Regionale Regering. (Gewone wetgevingsprocedure: eerste lezing) Het Europees Parlement, – gezien het voorstel van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad ( COM(2016)0290 ), – gezien artikel 294, lid 2, en artikel 77, lid 2, onder a), van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, op grond waarvan het voorstel door de Commissie bij het Parlement is ingediend (C8-0176/2016), – gezien artikel 294, lid 3, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, – gezien de schriftelijke toezegging van de vertegenwoordiger van de Raad van 7 december 2016 om het standpunt van het Europees Parlement goed te keuren, overeenkomstig artikel 294, lid 4, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, – gezien artikel 59 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie burgerlijke vrijheden, justitie en binnenlandse zaken ( A8-0235/2016 ), 1. stelt onderstaand standpunt in eerste lezing vast; 2. verzoekt om hernieuwde voorlegging indien de Commissie voornemens is ingrijpende wijzigingen in haar voorstel aan te brengen of dit door een nieuwe tekst te vervangen; 3. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en aan de Commissie alsmede aan de nationale parlementen. Standpunt van het Europees Parlement in eerste lezing vastgesteld op 15 december 2016 met het oog op de vaststelling van Verordening (EU) 2017/... van het Europees Parlement en de Raad tot wijziging van Verordening (EG) nr. 539/2001 van de Raad tot vaststelling van de lijst van derde landen waarvan de onderdanen bij overschrijding van de buitengrenzen in het bezit moeten zijn van een visum en de lijst van derde landen waarvan de onderdanen van die plicht zijn vrijgesteld (herziening van het opschortingsmechanisme) (Aangezien het Parlement en de Raad tot overeenstemming zijn geraakt, komt het standpunt van het Parlement overeen met de definitieve rechtshandeling: Verordening (EU) 2017/371.) Het Europees Parlement, – gezien de ontwerpuitvoeringsrichtlijn van de Commissie tot wijziging van bijlagen I t/m V bij Richtlijn 2000/29/EG van de Raad betreffende de beschermende maatregelen tegen het binnenbrengen en de verspreiding in de Gemeenschap van voor planten en voor plantaardige producten schadelijke organismen (D047308/01), – gezien Richtlijn 2000/29/EG van de Raad van 8 mei 2000 betreffende de beschermende maatregelen tegen het binnenbrengen en de verspreiding in de Gemeenschap van voor planten en voor plantaardige producten schadelijke organismen (1) , en met name op artikel 14, tweede alinea, onder c) en d) en artikel 18, lid 2, – gezien de artikelen 11 en 13 van Verordening (EU) nr. 182/2011 van het Europees Parlement en de Raad van 16 februari 2011 tot vaststelling van de algemene voorschriften en beginselen die van toepassing zijn op de wijze waarop de lidstaten de uitoefening van de uitvoeringsbevoegdheden door de Commissie controleren (2) , – gezien Verordening (EU) nr. 2016/2031 van het Europees Parlement en de Raad van 26 oktober 2016 betreffende beschermende maatregelen tegen plaagorganismen bij planten (3) , – gezien uitvoeringsbesluit (EU) 2016/715 van de Commissie van 11 mei 2016 inzake maatregelen met betrekking tot bepaalde vruchten van oorsprong uit bepaalde derde landen om het binnenbrengen en de verspreiding in de Unie van het schadelijke organisme Phyllosticta citricarpa (McAlpine) Van der Aa te voorkomen (4) , – gezien het wetenschappelijk advies dat de Europese Autoriteit voor voedselveiligheid op 30 januari 2014 heeft uitgebracht (5) , – gezien de door de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling ingediende ontwerpresolutie, – gezien artikel 106, leden 2 en 3, van zijn Reglement, A. overwegende dat de ontwerpuitvoeringsrichtlijn van de Commissie wijziging beoogt van bijlagen I t/m V bij Richtlijn 2000/29/EG; overwegende dat Richtlijn 2000/29/EG zal worden ingetrokken en vervangen door Verordening (EU) 2016/2031 betreffende beschermende maatregelen tegen plaagorganismen bij planten zodra de verordening toepasselijk wordt; B. overwegende dat de ontwerpuitvoeringsrichtlijn van de Commissie in die zin indruist tegen de doelstellingen van Verordening (EU) 2016/2031, dat zij de vereisten voor het binnenbrengen in de Unie van bepaalde vruchten die gevoelig zijn voor plaagorganismen, met name citrus black spot en citrus canker, ondermijnt; 1. is van mening dat de ontwerpuitvoeringsrichtlijn van de Commissie in die zin niet consistent is met de Uniewetgeving, dat zij niet verenigbaar is met de doelstelling van Verordening (EU) 2016/2031, nl. om de fytosanitaire risico's te bepalen van elk(e) soort, stam of biotype van ziekteverwekkende agentia, dieren of parasitaire planten die of dat schadelijk is voor planten of plantaardige producten (hierna "plaagorganismen" genoemd) alsmede maatregelen om die risico's tot een aanvaardbaar niveau terug te brengen; herinnert er in dit verband aan dat Verordening (EU) 2016/2031 zodra deze toepasselijk wordt (per 14 december 2019) Richtlijn 2000/29/EG zal intrekken en vervangen; 2. verzoekt de Commissie haar ontwerpuitvoeringsrichtlijn (6) als volgt te wijzigen: 3. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad en de Commissie, alsmede aan de regeringen en parlementen van de lidstaten. Het Europees Parlement, – gezien de komende wijziging van de Conterganstiftungswet die de Duitse regering kan gebruiken om de slachtoffers van thalidomide die door de door de rechter aangewezen kostendragende stichtingen als zodanig erkend zijn, of die begunstigde zijn van nationale overheidsregelingen, collectieve toegang te verlenen tot het speciale gezondheidsfonds van de Duitse Conterganstiftung, – gezien het Spaans Koninklijk Decreet 1006/2010 van 5 augustus 2010, waarin de procedure wordt geregeld voor de hulpverlening aan slachtoffers van thalidomide in de periode 1960-1965, – gezien het geschatte aantal slachtoffers van thalidomide in de EU (ongeveer 2 700 in Duitsland (bron: Duitse regering), ongeveer 500 in Italië (bron: VITA – Associazione Vittime Italiane Thalidomide), 500 in het VK, 100 in Zweden (bron: DLA Piper study) en 200 in Spanje (bron: Avite Spain)), – gezien het rapport van de Universiteit van Heidelberg getiteld "Wiederholt durchzuführende Befragungen zu Problemen, speziellen Bedarfen und Versorgungsdefiziten von contergangeschädigten Menschen (2010-2013)" (Regelmatig te herhalen enquêtes in verband met de problemen, bijzondere behoeften en tekortkomingen in de verzorging van slachtoffers van thalidomide), waarin de toenemende gezondheidsproblemen en specifieke behoeften van en de tekortkomingen in de ondersteuning van slachtoffers van thalidomide, gedetailleerd worden besproken, – gezien het Firefly-rapport van januari 2015 waarin de verslechtering van de lichamelijke en geestelijke gezondheid van slachtoffers van thalidomide, alsook hun toekomstige behoeften belicht worden (1) , – gezien het rapport in opdracht van de gezondheidsdienst van de Duitse deelstaat Noordrijn-Westfalen van mei 2015, waarin de kwaliteit van het leven van slachtoffers van thalidomide wordt onderzocht en hun toekomstige behoeften in kaart worden gebracht (Cologne University Report) (2) , – gezien de open brieven van de fractievoorzitters van het Europees Parlement, waarin benadrukt wordt dat slachtoffers van thalidomide met chronische invaliderende pijn moeten leven en lijden omdat aan hun behoeften niet wordt tegemoetgekomen, – gezien de persconferentie van 27 mei 2015 in het Europees Parlement in Brussel, tijdens welke leden van alle fracties de nadruk legden op de behoefte van slachtoffers van thalidomide aan ondersteuning in verband met hun gezondheidsproblemen (3) , – gezien de EU-feestelijkheden in september 2015, ter gelegenheid van de herdenking dat 50 jaar geleden de eerste geneesmiddelenverordeningen zijn vastgesteld in Europa, met het oog op de bescherming van EU-burgers, en waardoor nogmaals erop gewezen wordt dat effectieve geneesmiddelenwetgeving een blijvende erfenis is van de duizenden sterfgevallen van kinderen en ernstige geboorteafwijkingen, als gevolg van het verbruik van thalidomide tijdens zwangerschap, – gezien de vraag aan de Commissie ( O-000035/2016 – B8-0120/2016) en aan het plenaire debat over thalidomide op 9 maart 2016, – gezien de brief van 5 maart 2015 van het internationale advocatenkantoor Ince and Co., waarin beschreven wordt wat het gebrek aan farmaceutisch toezicht en de verdwijning van bewijsmateriaal over de effecten van thalidomide voor gevolgen hadden voor de gezondheid van de slachtoffers van het geneesmiddel (4) , – gezien de verklaring van de Duitse federale regering over de noodzaak om haar verantwoordelijkheid te nemen voor slachtoffers van thalidomide en hen onbureaucratische ondersteuning te verlenen (5) , – gezien artikel 123, lid 2, van zijn Reglement, A. overwegende dat het geneesmiddel thalidomide aan het einde van de jaren 50 en begin jaren 60 door Chemie Grünenthal GmbH op de markt is gebracht als een veilig geneesmiddel om ochtendmisselijkheid, hoofdpijn, hoesten, slapeloosheid en verkoudheid te bestrijden; overwegende dat het geneesmiddel de dood van en geboorteafwijkingen bij duizenden baby's tot gevolg had na gebruik door zwangere vrouwen in vele Europese landen; B. overwegende dat uit onafhankelijk onderzoek door het internationale advocatenkantoor Ince and Co. van documenten uit de tijd van het thalidomide-schandaal, is gebleken dat het in de Bondsrepubliek Duitsland in belangrijke mate ontbrak aan effectief farmaceutisch toezicht, in tegenstelling tot andere landen zoals de VS, Frankrijk, Portugal en Turkije; C. overwegende dat onafhankelijk uitgevoerd onderzoek (6) wijst op een overduidelijke inmenging van de Bondsrepubliek Duitsland in de strafprocedures tegen Chemie Grünenthal GmbH, de Duitse fabrikant van thalidomide, en, dat als gevolg daarvan de schuld van de fabrikant niet deugdelijk vastgesteld kon worden; overwegende dat, voorts, stappen zijn gezet om civiele rechtszaken tegen dit bedrijf te voorkomen, hetgeen slachtoffers kan hebben belet hun recht te halen of financiële ondersteuning te verkrijgen voor hun toenmalige en toekomstige gezondheidsproblemen; D. overwegende dat in recentelijk gepubliceerde rapporten in Duitsland (van de Universiteit van Heidelberg en de Universiteit van Keulen) en het VK (Firefly-rapport) geconcludeerd is dat slachtoffers van thalidomide meer ondersteuning nodig hebben voor hun onopgeloste gezondheidsproblemen, voor hun mobiliteit en om onafhankelijk te wonen, aangezien hun lichamelijke gezondheid snel achteruitgaat door de aard van hun handicap en het gebrek aan ondersteuning tijdens de jaren na hun geboorte; E. overwegende dat, naast de bijzondere verantwoordelijkheid die Duitsland draagt, ook andere nationale regeringen de taak hebben ervoor te zorgen dat hun eigen slachtoffers van thalidomide correct behandeld worden; F. onderkent dat de voorzitters van de fracties in het Europees Parlement in open brieven hun steun hebben uitgesproken aan inspanningen om aan de behoeften van slachtoffers van thalidomide tegemoet te komen; G. brengt de door alle fracties van het Europees Parlement gesteunde persconferentie in herinnering die in mei 2015 in Brussel is gehouden en die de resterende onopgeloste gezondheidsproblemen van slachtoffers van thalidomide belichtte; H. herinnert eraan dat in september 2015 in Brussel de Commissie de 50e verjaardag heeft gevierd van de vaststelling van het eerste deel van de farmaceutische wetgeving van de EU, die vooral tot stand is gekomen als gevolg van het thalidomide-schandaal; benadrukt dat hoewel de wettelijke kaders die vervolgens zijn ontwikkeld een grote rol hebben gespeeld bij de bescherming van miljoenen EU-burgers tegen soortgelijke catastrofes in de afgelopen 50 jaar, slachtoffers van thalidomide de pijnlijke en invaliderende gevolgen van het geneesmiddel moeten ondergaan; I. wijst erop dat tijdens het plenaire debat in Straatsburg in maart 2016, leden van alle fracties de urgentie hebben beklemtoond van ondersteuning van slachtoffers van thalidomide bij hun onopgeloste problemen, en dat de Europese commissaris voor Gezondheid en Voedselveiligheid, Vytenis Andriukaitis, heeft verklaard dat hij de bereidheid heeft vastgesteld om een adequate oplossing voor alle slachtoffers van thalidomide te vinden die hun kwaliteit van leven verbetert; J. merkt op dat momenteel de mogelijkheid en de bereidheid in het Europees Parlement en de Commissie daar is, overeenkomstig de ethische en humanitaire normen, om de schade van tekortschietende farmaceutische controle en de verdwijning van bewijsmateriaal, die de oorzaak zijn van de thalidomide-tragedie, te vergoeden; K. bevestigt de verklaring van de Duitse federale regering in juni 2016 (7) dat zij haar verantwoordelijkheid moet nemen en financiële ondersteuning moet bieden, zonder belastende administratieve procedures en langdurige individuele controles; L. merkt op dat de Duitse federale regering in juni 2016 ook heeft erkend dat wijziging van de Conterganstiftungswet nodig was en voor januari 2017 tot stand kon komen; M. merkt op dat veel slachtoffers in de gehele EU dikwijls niet in staat zijn financiering aan te vragen om de kosten van sociale diensten te dekken, hetgeen momenteel de grootste zorg is van de slachtoffers van thalidomide die, inmiddels vijftigers en zestigers, van deze diensten in de komende jaren nog meer gebruik moeten maken, aangezien hun verzorgers, vaak partners of verwanten, zelf ziek kunnen worden of kunnen overlijden; 1. dringt er bij de lidstaten en de Commissie op aan hun optreden en maatregelen te coördineren met het oog op het formeel erkennen en compenseren van slachtoffers van thalidomide; 2. dringt er bij de Duitse federale regering op aan de kans die de komende wijziging van de Conterganstiftungswet biedt, te gebruiken om de slachtoffers van thalidomide die door de door de rechter aangewezen kostendragende stichtingen als zodanig erkend zijn, of die begunstigde zijn van nationale overheidsregelingen, toegang te verlenen tot het speciale gezondheidsfonds van de Duitse Conterganstiftung für behinderte Menschen (Thalidomide-stichting voor mensen met een handicap); 3. verzoekt dat slachtoffers van thalidomide uit het VK, Spanje, Italië, Zweden en andere lidstaten op groepsbasis tot de regeling worden toegelaten wanneer hun hoedanigheid als door thalidomide getroffen personen in hun eigen land als bonafide is vastgesteld; 4. verzoekt de Spaanse autoriteiten het proces te herzien dat door de regering in 2010 is begonnen en de correcte identificering en compensatie van Spaanse slachtoffers van thalidomide op basis van de nationale regeling te vergemakkelijken, zoals gesteld in het voorstel van niet-wetgevende aard betreffende de bescherming van door thalidomide getroffen personen (161/000331), en welk voorstel unaniem goedgekeurd is door het Spaanse Lagerhuis op 24 november 2016; 5. dringt er bij de Commissie op aan een kaderprotocol op Europees niveau op te stellen op grond waarvan alle Europese door thalidomide getroffen burgers evenveel compensatie verkrijgen, ongeacht de lidstaat waar zij vandaan komen, en een EU-bijstands- en ondersteuningsprogramma te ontwerpen (met inbegrip van zowel financiële als sociale voorzieningen) voor slachtoffers van thalidomide en hun families; 6. verzoekt het bedrijf Grünenthal zijn verantwoordelijkheid te nemen, met name door passende compensatie en zorg te verstrekken aan die slachtoffers die nog niet als zodanig zijn erkend, door de procedure voor de toekenning van de status van slachtoffer tegen het licht te houden, en door een dialoog met de slachtoffers aan te gaan, teneinde de veroorzaakte schade te herstellen; 7. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Commissie, de Raad en de lidstaten. Het Europees Parlement, – gezien Verordening (EG) nr. 1902/2006 van het Europees Parlement en de Raad van 20 december 2006 tot wijziging van Verordening (EG) nr. 1901/2006 betreffende geneesmiddelen voor pediatrisch gebruik (1) (hierna: "de verordening pediatrische geneesmiddelen"), – gezien het verslag van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad getiteld "Betere geneesmiddelen voor kinderen – Van concept naar werkelijkheid – Algemeen verslag over de ervaring die is opgedaan met de toepassing van Verordening (EG) nr. 1901/2006 betreffende geneesmiddelen voor pediatrisch gebruik" ( COM(2013)0443 ), – gezien de conclusies van de Raad van 17 juni 2016 over het versterken van het evenwicht in de farmaceutische systemen in de EU en haar lidstaten, – gezien het in september 2016 gepubliceerde verslag van het VN-panel op hoog niveau van de secretaris-generaal inzake de toegang tot geneesmiddelen getiteld "De bevordering van innovatie en de toegang tot gezondheidstechnologieën", – gezien de vraag aan de Commissie over de herziening van de verordening betreffende geneesmiddelen voor pediatrisch gebruik ( O-000135/2016 – B8-1818/2016), – gezien artikel 128, lid 5, en artikel 123, lid 2, van zijn Reglement, A. overwegende dat de verordening pediatrische geneesmiddelen een substantieel effect op de ontwikkeling van pediatrische geneesmiddelen heeft gehad, aangezien de meeste farmaceutische bedrijven pediatrische ontwikkeling als een integraal onderdeel van de algemene ontwikkeling van een product beschouwen; overwegende dat het aantal pediatrische onderzoeksprojecten aanzienlijk is toegenomen en overwegende dat er nu meer kwalitatief hoogwaardige informatie over het pediatrisch gebruik van goedgekeurde geneesmiddelen beschikbaar is; overwegende dat het relatieve aantal pediatrische klinische proeven eveneens is toegenomen; B. overwegende dat de verordening pediatrische geneesmiddelen de algehele situatie heeft helpen verbeteren en wat een aantal kinderziektes betreft tastbare voordelen heeft opgeleverd; overwegende dat op een aantal gebieden, met name in de pediatrische oncologie en de neonatologie, evenwel niet voldoende vooruitgang is geboekt; C. overwegende dat kinderkanker nog steeds de belangrijkste oorzaak van overlijden door ziekte bij kinderen van een jaar en ouder is, en overwegende dat in Europa elk jaar 6 000 jongeren aan kanker sterven; overwegende dat twee derde van de overlevenden te kampen heeft met aan de behandeling gerelateerde bijwerkingen als gevolg van bestaande behandelingen (naar verluidt ernstige bijwerkingen bij tot wel 50 % van de overlevenden), en overwegende dat de kwaliteit van leven van overlevenden van kinderkanker voortdurend moet worden verbeterd; D. overwegende dat de verordening pediatrische geneesmiddelen heeft bijgedragen tot meer overleg tussen de diverse belanghebbenden en meer samenwerking bij de ontwikkeling van pediatrische geneesmiddelen; E. overwegende dat minder dan 10 % van de kinderen met een ongeneeslijke levensbedreigende terugval toegang hebben tot nieuwe, experimentele geneesmiddelen bij klinische proeven waarbij zij baat zouden kunnen vinden; F. overwegende dat een aanzienlijk betere toegang tot innovatieve therapieën het leven van kinderen en adolescenten met levensbedreigende ziekten zoals kanker kan redden, en overwegende dat deze therapieën derhalve zonder onnodige vertraging moeten worden onderzocht via passende studies bij kinderen; G. overwegende dat off label gebruik van geneesmiddelen bij kinderen in de EU nog steeds wijdverbreid is op diverse therapeutische terreinen; overwegende dat, hoewel studies naar de omvang van off label gebruik bij kinderen verschillen qua toepassingsgebied en patiëntenpopulatie, er sinds de invoering van de verordening pediatrische geneesmiddelen geen afname is geweest in het off label voorschrijven; overwegende dat het Europees Geneesmiddelenbureau (European Medicines Agency, EMA) reeds is opgeroepen om richtsnoeren te ontwikkelen voor het off label / vergunningsvrij gebruik van geneesmiddelen op basis van medische behoefte, en eveneens een lijst op te stellen van off label geneesmiddelen die worden gebruikt ondanks het feit dat er vergunde alternatieven voor bestaan; H. overwegende dat de verordening pediatrische geneesmiddelen voorschriften inzake de ontwikkeling van geneesmiddelen voor menselijk gebruik bevat om te voorzien in de specifieke therapeutische behoeften van de pediatrische populatie; I. overwegende dat sinds de inwerkingtreding van de verordening pediatrische geneesmiddelen slechts twee innovatieve gerichte geneesmiddelen tegen kanker zijn goedgekeurd voor kwaadaardige gezwellen bij kinderen, gebaseerd op een overeengekomen plan voor pediatrisch onderzoek; J. overwegende dat krachtens het huidige regelgevingskader een vrijstelling van de wettelijke verplichting om pediatrische geneesmiddelen te ontwikkelen wordt verleend wanneer geneesmiddelen worden ontwikkeld voor omstandigheden bij volwassenen die niet voorkomen bij kinderen; overwegende dat deze regelgevingsaanpak niet toereikend blijkt te zijn voor specifieke ziektes die uitsluitend bij kinderen voorkomen; overwegende dat voorts het aantal jaarverslagen betreffende afwijkende maatregelen dat overeenkomstig artikel 34, lid 4, van de verordening pediatrische geneesmiddelen bij het EMA wordt ingediend, ieder jaar toeneemt; K. overwegende dat veel typen kinderkanker niet bij volwassenen voorkomen; overwegende evenwel dat het werkingsmechanisme van een geneesmiddel dat effectief is bij de behandeling van een type kanker dat bij volwassenen voorkomt, van belang kan zijn voor een type kanker dat bij kinderen voorkomt; L. overwegende dat de markt voor deze soorten ziekten die alleen bij kinderen voorkomen, zoals vormen van kinderkanker, beperkte stimulansen biedt om specifieke pediatrische geneesmiddelen te ontwikkelen; M. overwegende dat er in het derde EU-gezondheidsprogramma (2014-2020) onder meer naar wordt gestreefd de middelen en expertise voor patiënten die aan zeldzame ziekten lijden te verbeteren; N. overwegende dat er grote vertragingen optreden bij het opzetten van pediatrische klinische proeven voor oncologische geneesmiddelen voor kinderen, omdat ontwikkelaars eerst wachten tot het geneesmiddel veelbelovende resultaten laat zien bij volwassen kankerpatiënten; O. overwegende dat niets er een onderzoeker van weerhoudt een veelbelovende pediatrische proef stop te zetten wanneer een geneesmiddel geen positieve resultaten laat zien in de doelgroep van volwassen patiënten; P. overwegende dat financiële beloningen en stimulansen voor de ontwikkeling van geneesmiddelen voor de pediatrische populatie, zoals vergunningen voor het in de handel brengen voor pediatrisch gebruik (paediatric use marketing authorisation (PUMA)), in een laat stadium komen en beperk effect hebben; overwegende dat, hoewel het noodzakelijk is te waarborgen dat beloningen en stimulansen niet worden misbruikt door farmaceutische bedrijven, het bestaande systeem van beloningen moet worden geëvalueerd om na te gaan hoe het kan worden verbeterd teneinde onderzoek en ontwikkeling op het gebied van pediatrische geneesmiddelen, met name op het gebied van de pediatrische oncologie, te stimuleren; Q. overwegende dat de houders van vergunningen voor het in de handel brengen verplicht zijn de informatie over het product bij te werken en hierbij rekening te houden met de recentste wetenschappelijke kennis; R. overwegende dat plannen voor pediatrisch onderzoek (PIP's) worden goedgekeurd na ingewikkelde onderhandelingen tussen de regelgevende instanties en farmaceutische bedrijven en maar al te vaak niet haalbaar blijken en/of te laat worden opgestart, aangezien ze worden misbruikt in de zin dat de nadruk veeleer wordt gelegd op een zeldzaam geval van "volwassenenkanker" bij een kind in plaats van op het potentieel ruimere gebruik van het nieuwe geneesmiddel bij andere relevante soorten kinderkanker; overwegende dat niet alle goedgekeurde plannen voor pediatrisch onderzoek worden voltooid, omdat het onderzoek naar een werkzame stof vaak in een latere fase wordt stopgezet wanneer de initiële verwachtingen met betrekking tot de veiligheid en doeltreffendheid van het geneesmiddel niet worden waargemaakt; overwegende dat tot op heden slechts 12 % van de goedgekeurde PIP's zijn voltooid; S. overwegende dat Verordening (EU) nr. 536/2014 van het Europees Parlement en de Raad betreffende klinische proeven met geneesmiddelen voor menselijk gebruik voorziet in de opzet van één centraal aanvraagportaal dat opdrachtgevers in staat stelt één aanvraagdossier in te dienen voor proeven die in meer dan één lidstaat worden uitgevoerd; overwegende dat dergelijke grensoverschrijdende proeven van bijzonder belang zijn voor zeldzame ziekten, zoals kinderkanker, aangezien er wellicht niet genoeg patiënten in één land zijn om de proef levensvatbaar te laten zijn; T. overwegende dat er veel wijzigingen worden aangebracht aan de plannen voor pediatrisch onderzoek; overwegende evenwel dat de grote wijzigingen van een plan met het Comité pediatrie worden besproken, maar dat deze kwestie voor wijzigingen met minder verstrekkende gevolgen niet zo duidelijk is; U. overwegende dat overeenkomstig artikel 39, lid 2, van de verordening pediatrische geneesmiddelen, de lidstaten de Commissie gedetailleerd bewijs moeten verstrekken van concrete inspanningen ter ondersteuning van het onderzoek naar en de ontwikkeling en beschikbaarheid van geneesmiddelen voor pediatrisch gebruik; V. overwegende dat overeenkomstig artikel 40, lid 1, van de verordening pediatrische geneesmiddelen de communautaire begroting moet voorzien in fondsen voor onderzoek naar geneesmiddelen voor gebruik bij de pediatrische populatie, om steun te verlenen aan studies naar geneesmiddelen of actieve stoffen die niet worden beschermd door een octrooi of een aanvullend beschermingscertificaat; W. overwegende dat de Commissie krachtens artikel 50 van de verordening pediatrische geneesmiddelen het Parlement en de Raad uiterlijk op 26 januari 2017 een verslag moet voorleggen over de ervaringen met de toepassing van de artikelen 36, 37 en 38, met een analyse van de economische gevolgen van de beloningen en stimulansen, alsmede een analyse van het verwachte effect van deze verordening op de volksgezondheid, met het oog op het voorstellen van eventuele noodzakelijke wijzigingen; 1. verzoekt de Commissie het verslag als bedoeld in artikel 50 van de verordening pediatrische geneesmiddelen tijdig in te dienen; benadrukt dat een dit verslag moet voorzien in een uitgebreide beschrijving en grondige analyse van de obstakels die momenteel een belemmering vormen voor innovatie op het gebied van geneesmiddelen voor de pediatrische populatie; benadrukt het belang van dergelijk degelijk bewijsmateriaal voor doeltreffende beleidsvorming; 2. verzoekt de Commissie op basis van die bevindingen te overwegen wijzigingen door te voeren, onder meer door een wetgevingsherziening van de verordening pediatrische geneesmiddelen, waarbij de nodige aandacht wordt geschonken aan a) op het werkingsmechanisme gebaseerde, en niet alleen op het type ziekte gebaseerde plannen voor pediatrische ontwikkeling, b) modellen voor de prioritering van ziekten en geneesmiddelen waarin rekening wordt gehouden met onvervulde pediatrische medische behoeften en de haalbaarheid, c) vroegtijdigere en meer haalbare PIP's, d) stimulansen die onderzoek beter stimuleren, doeltreffender aan de behoeften van de pediatrische populatie beantwoorden, en een evaluatie van het onderzoek en de ontwikkelingskosten, alsook volledige transparantie met betrekking tot de klinische resultaten garanderen, en e) strategieën om off label gebruik bij kinderen te vermijden wanneer pediatrische geneesmiddelen voorhanden zijn waarvoor een vergunning is verleend; 3. wijst op de levensreddende voordelen voor de pediatrische oncologie van een verplichte ontwikkeling van pediatrische geneesmiddelen op basis van het werkingsmechanisme van een geneesmiddel dat is afgestemd op de biologie van een tumor in plaats van op een indicatie die het gebruik van het geneesmiddel beperkt tot een bepaald type kanker; 4. benadrukt dat pediatrische behoeften en geneesmiddelen van verschillende bedrijven op basis van wetenschappelijke gegevens moeten worden geprioriteerd, teneinde de beste beschikbare therapieën te koppelen aan de therapeutische behoeften van kinderen, met name kinderen die aan kanker lijden, zodat de middelen die aan onderzoek worden besteed, kunnen worden geoptimaliseerd; 5. benadrukt het belang van grensoverschrijdende proeven voor onderzoek naar veel pediatrische en zeldzame ziekten; is daarom ingenomen met Verordening (EU) nr. 536/2014, die de uitvoering van dergelijke proeven zal vergemakkelijken, en dringt er bij het Europees Geneesmiddelenbureau op aan ervoor te zorgen dat de voor de tenuitvoerlegging van deze verordening vereiste infrastructuur zo spoedig mogelijk tot stand wordt gebracht; 6. benadrukt dat het vroegtijdig uitwerken van PIP's, een vroegtijdige wetenschappelijke en regelgevingsdialoog en interactie met het EMA bedrijven in staat stellen mondiale pediatrische ontwikkeling te optimaliseren, en in het bijzonder PIP's met een grotere haalbaarheid te ontwikkelen; 7. dringt er bij de Commissie op aan te overwegen de verordening pediatrische geneesmiddelen te wijzigen zodat veelbelovende proeven met betrekking tot de pediatrische populatie niet vroegtijdig kunnen worden beëindigd vanwege teleurstellende resultaten bij de doelgroep van volwassen patiënten; 8. benadrukt dat dringend moet worden beoordeeld hoe de verschillende soorten financiering en beloningen - met inbegrip van de talrijke instrumenten die zijn gebaseerd op ontkoppelingsmechanismen - optimaal kunnen worden gebruikt om de ontwikkeling van pediatrische geneesmiddelen naar behoefte te stimuleren en te bespoedigen, in het bijzonder geneesmiddelen voor vormen van neonatale en kinderkanker, met name kankers die alleen bij kinderen voorkomen; is van mening dat de beloningen ertoe moeten bijdragen dat met de ontwikkeling van deze geneesmiddelen wordt begonnen zodra er voldoende wetenschappelijke onderbouwing voor gebruik bij een pediatrische populatie en gegevens over de veiligheid voor volwassenen beschikbaar zijn, en benadrukt dat deze beloningen niet mogen afhangen van aangetoonde therapeutische waarde bij indicatie bij volwassenen; 9. verzoekt de Commissie dringend werk te maken van mogelijke wijzigingen in de regelgeving die de situatie intussen zouden kunnen helpen verbeteren; 10. dringt er bij de Commissie op aan om, na een kritische beoordeling van de projecten die momenteel gefinancierd worden, de financieringsbepalingen in het kader van Horizon 2020 aan te passen die zijn ontwikkeld om pediatrische klinische proeven van hoge kwaliteit te ondersteunen; 11. dringt er bij de Commissie op aan om de rol van de Europese lobby voor pediatrisch klinisch onderzoek te versterken, en ervoor te zorgen dat de lidstaten maatregelen nemen ter ondersteuning van het onderzoek naar en de ontwikkeling en beschikbaarheid van geneesmiddelen voor pediatrisch gebruik; 12. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Commissie. Het Europees Parlement, – gezien zijn eerdere resoluties over de uitkomst van de beraadslagingen van de Commissie verzoekschriften, – gezien de artikelen 10 en 11 van het Verdrag betreffende de Europese Unie (VEU), – gezien Protocol nr. 1 betreffende de rol van de nationale parlementen in de Europese Unie, – gezien Protocol nr. 2 betreffende de toepassing van de beginselen van subsidiariteit en evenredigheid, – gezien het belang van het recht om verzoekschriften in te dienen en het belang voor het Parlement om onmiddellijk kennis te nemen van de specifieke zorgen van de burgers en ingezetenen van de Unie, zoals bepaald in de artikelen 24 en 227 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (VWEU), – gezien artikel 228 van het VWEU, – gezien artikel 44 van het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie inzake het recht om verzoekschriften in te dienen bij het Europees Parlement, – gezien de bepalingen van het VWEU met betrekking tot de inbreukprocedure, en met name de artikelen 258 en 260, – gezien artikel 52 en artikel 216, lid 8, van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie verzoekschriften ( A8-0366/2016 ), A. overwegende dat het jaarverslag over de activiteiten van de Commissie verzoekschriften bedoeld is om een analyse te bieden van de in 2015 ontvangen verzoekschriften en de betrekkingen met andere instellingen, alsook een getrouw beeld te geven van de in 2015 bereikte doelstellingen; B. overwegende dat in 2015 1 431 verzoekschriften zijn ontvangen, 47% minder dan in 2014, toen het Parlement 2 714 verzoekschriften ontving; overwegende dat 943 verzoekschriften ontvankelijk zijn verklaard, waarvan 424 verzoekschriften snel zijn afgehandeld en afgesloten nadat de indiener naar behoren is geïnformeerd over de kwestie die hem zorgen baarde, en 519 verzoekschriften nog openstaan en moeten worden besproken in de Commissie verzoekschriften; overwegende dat 483 verzoekschriften niet-ontvankelijk zijn verklaard; C. overwegende dat het aantal ontvangen verzoekschriften bescheiden is in verhouding tot het aantal inwoners van de Europese Unie, wat erop wijst dat de meeste burgers en inwoners zich helaas nog niet bewust zijn van het recht om verzoekschriften in te dienen, of van het mogelijke nut ervan als middel om de Europese instellingen en de lidstaten te wijzen op aangelegenheden die hen aangaan en zorgen baren en die tot de werkterreinen van de Unie behoren; D. overwegende dat in 2015 483 verzoekschriften niet-ontvankelijk zijn verklaard en dat er nog steeds wijdverbreide verwarring bestaat over de werkterreinen van de EU, zoals blijkt uit het grote aantal ingediende niet-ontvankelijke verzoekschriften (33,8 %); overwegende dat, om daar verandering in te brengen, de communicatie met de burgers moet worden gestimuleerd en verbeterd en de verschillende werkterreinen op Europees, nationaal en plaatselijk niveau aan hen moeten worden uitgelegd; E. overwegende dat elk verzoekschrift op nauwgezette, efficiënte en transparante wijze wordt getoetst en behandeld; F. overwegende dat degenen die verzoekschriften indienen doorgaans burgers zijn die zich inzetten voor de bescherming van de grondrechten, voor de verbetering en het toekomstige welzijn van onze samenlevingen; overwegende dat de wijze waarop deze burgers de afhandeling van hun verzoekschrift ervaren zeer bepalend is voor hun perceptie van de Europese instellingen en het in het Unierecht verankerde recht om verzoekschriften in te dienen; G. overwegende dat het Europees Parlement de enige EU-instelling waarvan de leden rechtstreeks door de burgers worden gekozen, en dat het recht om verzoekschriften in te dienen hun de kans biedt de aandacht van de door hen gekozen vertegenwoordigers te vestigen op aangelegenheden die hen zorgen baren; H. overwegende dat in het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie is bepaald dat, om goed bestuur te bevorderen en de deelneming van het maatschappelijk middenveld te waarborgen, de instellingen, organen en instanties van de Unie in een zo groot mogelijke openheid moeten werken; I. overwegende dat het recht om verzoekschriften in te dienen een essentieel onderdeel moet vormen van een participerende democratie om het recht van elke burger om rechtstreeks aan het democratische leven van de Unie deel te nemen daadwerkelijk te beschermen; overwegende dat bij daadwerkelijk democratisch en participerend bestuur volledige transparantie, de doeltreffende bescherming van de grondrechten en de effectieve betrokkenheid van de burgers bij de besluitvormingsprocessen, moeten worden gewaarborgd; overwegende dat door middel van de verzoekschriften, het Parlement naar de burgers kan luisteren, hen kan informeren en hen kan helpen bij het oplossen van de problemen waarmee zij worden geconfronteerd, waarbij het eveneens de andere instellingen van de EU en de instellingen van de lidstaten ertoe oproept om, in het kader van hun respectieve bevoegdheden, de nodige inspanningen te leveren; overwegende dat door middel van de verzoekschriften de impact van de wetgeving van de EU op het dagelijks leven van haar inwoners moet worden geëvalueerd; J. overwegende dat de humanitaire vluchtelingencrisis, de zeer ernstige sociale en economische impact van de financiële crisis en de toename van vreemdelingenhaat en racisme in heel Europa het vertrouwen in het systeem en in het Europese project als geheel in gevaar brengen; overwegende dat de Commissie verzoekschriften de verantwoordelijkheid en grote taak heeft om de constructieve dialoog met de Europese burgers en inwoners over Europese aangelegenheden in stand te houden en te versterken; K. overwegende dat de Commissie verzoekschriften het meest aangewezen orgaan is om de burgers te laten zien wat de Europese Unie voor hen doet en welke oplossingen kunnen worden geboden op Europees, nationaal of plaatselijk niveau; overwegende dat de Commissie verzoekschriften significant werk kan verrichten door de successen en voordelen van het Europese project onder de aandacht te brengen en eventueel aan te tonen; L. overwegende dat het recht om verzoekschriften in te dienen het vermogen van het Europees Parlement moet vergroten om te reageren op problemen en te helpen deze op te lossen, vooral in verband met de toepassing en omzetting van de EU-wetgeving; overwegende dat verzoekschriften waardevolle, op eigen ervaringen gebaseerde feedback uit de eerste hand opleveren die helpt om potentiële schendingen en lacunes op te sporen in de wijze waarop de EU-wetgeving op nationaal niveau wordt uitgevoerd en ten slotte door de Commissie wordt gemonitord in haar rol van hoedster van de Verdragen; overwegende dat verzoekschriften die betrekking hebben op de activiteitsterreinen van de EU en die voldoen aan de ontvankelijkheidscriteria, een belangrijk middel zijn voor de vroegtijdige vaststelling van achterblijvende omzetting en daadwerkelijke handhaving van de EU-wetgeving door de lidstaten; overwegende dat de EU-burgers door middel van verzoekschriften kunnen klagen over het feit dat EU-wetgeving niet ten uitvoer wordt gelegd en kunnen helpen schendingen van de EU-wetgeving op te sporen; M. overwegende dat verzoekschriften dus een belangrijke rol spelen in het wetgevingsproces, omdat ze een nuttige en directe inbreng zijn voor andere commissies van het Parlement bij hun respectieve wetgevende werkzaamheden; overwegende dat verzoekschriften niet onder de exclusieve bevoegdheid van de Commissie verzoekschriften vallen, maar een gemeenschappelijke verantwoordelijkheid van alle parlementaire commissies zouden moeten zijn; N. overwegende dat de burgers en inwoners van de EU via verzoekschriften melding kunnen maken van een verkeerde toepassing van het EU-recht; overwegende dat de burgers aldus een waardevolle bron van informatie vormen waarmee schendingen van het EU-recht kunnen worden opgespoord; O. overwegende dat verzoekschriften niet alleen relevante feedback over de toepassing van bestaande wetgeving kunnen leveren, maar ook lacunes in het EU-recht aan het licht kunnen helpen brengen en het effect van het ontbreken van regelgeving op bepaalde gebieden kunnen helpen beoordelen, en zo een impuls kunnen geven tot verdere wetgevingsinspanningen; P. overwegende dat de Commissie verzoekschriften meer gebruik heeft gemaakt van de specifieke instrumenten waarover zij als commissie beschikt, zoals vragen met verzoek om mondeling antwoord en korte resoluties, teneinde zichtbaarheid te geven aan verschillende kwesties die de burgers zorgen baren, en dat zij vragen en resoluties bij de plenaire vergadering van het Parlement heeft ingediend, zoals de resoluties over hypotheekwetgeving en riskante financiële instrumenten in Spanje en over het belang van het kind in Europa; Q. overwegende dat de door burgers ingezonden verzoekschriften in 2015 sneller en doeltreffender zijn behandeld, waarbij de correspondentie met de indieners sneller verliep; overwegende dat het secretariaat een opmerkenswaardige inspanning heeft geleverd om deze verbetering te bewerkstelligen; R. overwegende dat de indieners van verzoekschriften actief bijdragen aan het werk van de commissie door aanvullende, op eigen ervaring gebaseerde informatie te verstrekken aan haar leden, aan de Commissie en aan de aanwezige vertegenwoordigers van de lidstaten; overwegende dat zij door deel te nemen aan de besprekingen en hun verzoekschrift te presenteren en nader toe te lichten een bijdrage leveren aan een vlotte en constructieve dialoog met de leden van het Europees Parlement en de Europese Commissie; overwegende dat in 2015 191 indieners een vergadering hebben bijgewoond en betrokken waren bij de besprekingen van de commissie; overwegende dat, hoewel dit aantal relatief laag lijkt, niet uit het oog mag worden verloren dat de vergaderingen van de Commissie verzoekschriften worden uitgezonden en indieners de besprekingen zowel rechtstreeks als achteraf kunnen volgen via webstreaming; S. overwegende dat er een specifieke procedure is aangenomen voor de behandeling van verzoekschriften die betrekking hebben op het welzijn van kinderen, en dat er op 17 september 2015 een speciale werkgroep voor dit thema in het leven is geroepen waarbij Eleonora Evi tot voorzitter is verkozen; overwegende dat elke werkgroep een duidelijk mandaat dient te hebben om tastbare resultaten te kunnen leveren en elke ongerechtvaardigde vertraging bij de behandeling van verzoekschriften te voorkomen; T. overwegende dat verzoekschriften vaak gelijktijdig worden ingediend met een klacht bij de Europese Commissie, wat kan leiden tot de instelling van een inbreukprocedure; overwegende dat het Europees Parlement in 2015 via verzoekschriften en vragen de aandacht van de Commissie heeft gevestigd op tekortkomingen in de uitvoering en toepassing van bepaalde EU-wetgeving door sommige lidstaten; U. overwegende dat deze verzoekschriften aanleiding hebben gegeven tot klachten op milieugebied; overwegende dat de Commissie Finland een ingebrekestelling heeft doen toekomen in verband met de omzetting van de richtlijn inzake de toegang van het publiek tot milieu-informatie; overwegende dat de Commissie in vijf andere milieuzaken een bilaterale dialoog is gestart met de betreffende lidstaten; overwegende dat deze zaken verband hielden met schaliegas, het beheer van wolven, een onjuiste toepassing van de richtlijn inzake strategische milieueffectbeoordeling en de conformiteit van de nationale wetgeving met de eisen van de richtlijn inzake de toegang van het publiek tot milieu-informatie; V. overwegende dat de burgers ook verzoekschriften over kwesties met betrekking tot rechtspraak en justitiële samenwerking hebben ingediend, en dat de Commissie naar aanleiding van een verzoekschrift een bilaterale dialoog met een lidstaat is gestart over diens beperkingen op naamswijzigingen na het huwelijk; W. overwegende dat de Commissie tevens bilaterale besprekingen is gestart met een aantal lidstaten naar aanleiding van diverse verzoekschriften over de belasting op onroerende zaken en de door studenten betaalde woonplaatsbelasting; X. overwegende dat de Commissie voornemens is de tenuitvoerlegging van de EU-wetgeving te versterken op basis van de omzetting en systematische controles van de conformiteit van de nationale wetgeving; overwegende dat de Commissie heeft verklaard dat zij passende maatregelen zal nemen, met inbegrip van de opening van nieuwe EU-Pilot-dossiers en inbreukprocedures, wanneer zij mogelijke inbreuken op de EU-wetgeving vaststelt; Y. overwegende dat de betrokkenheid van het Parlement bij deze procedures een aanvullende toetsing oplevert van het onderzoekswerk van de bevoegde EU-instellingen; overwegende dat verzoekschriften niet mogen worden afgehandeld in afwachting van het onderzoek van de Commissie; Z. overwegende dat de Commissie in het jaarlijkse verslag over de controle op de toepassing van het EU-recht de maatregelen in verband met inbreuken op het EU-recht publiceert en informatie over de inbreukprocedures verstrekt in de vorm van persberichten; overwegende dat de besluiten met betrekking tot inbreukprocedures kunnen worden geraadpleegd in de gegevensbank van de Commissie op de Europa-website; overwegende dat het de transparantie en de samenwerking tussen de Commissie en de Commissie verzoekschriften ten goede zou komen als de Commissie meer gedetailleerde informatie zou verstrekken in haar tussenkomsten in de Commissie verzoekschriften over zaken die verband houden met verzoekschriften; AA. overwegende dat de belangrijkste punten van zorg die in de verzoekschriften aan bod komen uiteenlopende kwesties omvatten, zoals het milieubescherming (met name de behandeling van afvalwater, afvalbeheer, stroomgebiedbeheer, de exploratie naar en ontginning van gas en koolwaterstoffen), inbreuken op de consumentenrechten, rechtspraak (met name het gezagsrecht voor minderjarigen), de grondrechten (met name de rechten van het kind, van personen met een handicap en minderheden), het vrije verkeer van personen, discriminatie, immigratie, werkgelegenheid en dierenwelzijn; AB. overwegende dat het eind 2014 in gebruik genomen webportaal van de Commissie verzoekschriften operationeel is, maar nog niet helemaal af is; overwegende dat dit portaal bedoeld is om de burgers en inwoners van de EU een elektronisch instrument te bieden waarmee zij verzoekschriften kunnen indienen en de behandeling daarvan permanent kunnen volgen, alsook hun verzoekschrift elektronisch kunnen ondertekenen en verzoekschriften van andere indieners over thema's die hen interesseren kunnen ondersteunen; overwegende dat de tekortkomingen van een aantal basisfuncties zoals het zoekvenster, die het hele jaar 2015 en tot voor kort bleven bestaan, de rol van het portaal als interactieve ruimte voor uitwisseling met de burger hebben ondermijnd; overwegende dat dit probleem uiteindelijk is opgelost; AC. overwegende dat het portaal is ontworpen om de verzoekschriftenprocedure transparanter en interactief te maken en voor meer administratieve efficiëntie zorgt, in het belang van de indieners, de leden en het grote publiek; overwegende dat met de tweede fase van het project vooral tot doel heeft de administratieve afhandeling van de verzoekschriften te verbeteren; AD. overwegende dat opeenvolgende vertragingen tijdens de volgende fasen van het project extra werklast voor het secretariaat van de Commissie verzoekschriften hebben veroorzaakt doordat de betreffende dossiers handmatig in de diverse databases moesten worden geüpload; overwegende dat een aantal verzoekschriften nog steeds niet is geüpload, aangezien tot dusver alleen de in 2013, 2014 en 2015 ontvangen openstaande verzoekschriften naar dit portaal zijn geüpload en de in 2016 ontvangen verzoekschriften momenteel worden geüpload; AE. overwegende dat bepaalde tekortkomingen zijn verholpen, namelijk wat de zoekfunctie en de geheimhouding van de gegevens van indieners betreft, en dat sinds de tweede helft van 2016 inspanningen worden geleverd om de dienst nuttiger en zichtbaarder te maken voor de burgers; AF. overwegende dat de ontvankelijkheid van verzoekschriften is gebaseerd op de criteria van artikel 227 VWEU; overwegende dat het concept van werkterreinen van de Unie veel verder gaat dan de lange lijst van bevoegdheden; overwegende dat een niet-ontvankelijkverklaring voor rechterlijke toetsing vatbaar is als ze niet naar behoren overeenkomstig deze criteria is gemotiveerd; AG. overwegende dat nationale rechtbanken de primaire verantwoordelijkheid hebben om te waarborgen dat EU-wetgeving in de lidstaten deugdelijk ten uitvoer wordt gelegd; overwegende dat een prejustitiële beslissing van het Europees Hof van Justitie in dit verband een nuttig instrument voor nationale rechtsstelsels is; overwegende dat in sommige lidstaten weinig of helemaal geen gebruik is gemaakt van deze procedure; overwegende dat deze primaire verantwoordelijkheid niet mag uitsluiten dat de Commissie een proactievere rol op zich neemt, in haar hoedanigheid van hoedster van de Verdragen, als het gaat om het waarborgen van de naleving van de EU-wetgeving; overwegende dat verzoekschriften een alternatieve en onafhankelijke manier zijn om informatie in te winnen en de naleving van EU-wetgeving te controleren, en overwegende dat deze twee alternatieve procedures elkaar daarom niet zouden mogen uitsluiten; AH. overwegende dat het Europees burgerinitiatief (EBI) een belangrijk instrument moet zijn om de burgers in staat te stellen rechtstreeks deel te nemen aan de ontwikkeling van het EU-beleid, dat het potentieel ervan volledig moet worden benut, en dat ervoor moet worden gezorgd dat de burgers volledig op de hoogte zijn van welke zaken onder de bevoegdheid van de EU, respectievelijk de lidstaten vallen; overwegende dat de voornaamste verschillen tussen het EBI en het recht om verzoekschriften in te dienen, beter aan de burger moeten worden uitgelegd; overwegende dat het Parlement een specifieke verantwoordelijkheid heeft om van dit instrument een echt succes te maken; overwegende dat, zoals tot uitdrukking kwam in de verklaringen tijdens de openbare hoorzitting van 22 februari 2015, onder de organisaties die een EBI hebben geregistreerd het algemene gevoel heerst dat de administratieve obstakels moeten worden weggenomen om de best mogelijke resultaten met betrekking tot burgerparticipatie te kunnen realiseren; AI. overwegende dat de Commissie verzoekschriften van oordeel is dat de tenuitvoerlegging van Verordening (EU) nr. 211/2011, meer dan drie jaar na de datum van toepassing ervan op 1 april 2012, moet worden geëvalueerd om eventuele tekortkomingen op te sporen en haalbare concrete oplossingen voor te stellen voor een snelle herziening, met het oog op een beter functioneren; AJ. overwegende dat er in 2015 vanwege de werklast van de Commissie verzoekschriften slechts één informatiebezoek is afgelegd voor de verzoekschriften waarvoor er in 2015 een onderzoek liep; overwegende dat het op 5 en 6 november 2015 afgelegde informatiebezoek aan het Verenigd Koninkrijk over de kwestie adoptie zonder ouderlijke toestemming de delegatieleden in staat heeft gesteld meer inzicht te krijgen in de situatie, omdat zij de problemen hebben besproken met vertegenwoordigers van de verschillende betrokken instanties van het Verenigd Koninkrijk; AK. overwegende dat de bezoeken een specifieke bevoegdheid van de commissie en een essentieel onderdeel van haar werkzaamheden zijn, waaronder ook de interactie met indieners en autoriteiten van de betrokken lidstaten valt; overwegende dat de leden van deze delegaties op gelijke voet aan alle activiteiten deelnemen, met inbegrip van de opstelling van het eindverslag; AL. overwegende dat de Commissie verzoekschriften verantwoordelijkheden heeft met betrekking tot het Bureau van de Europese Ombudsman, dat bevoegd is om klachten van burgers en inwoners van de EU over mogelijk wanbeheer binnen de instellingen en organen van de Europese Unie te onderzoeken, waarover de commissie ook een jaarverslag opstelt op basis van het jaarverslag van de Europese Ombudsman zelf; AM. overwegende dat Emily O’Reilly, de Europese Ombudsman, haar jaarverslag van 2014 op 26 mei 2015 heeft voorgelegd aan Martin Schulz, Voorzitter van het Europees Parlement; overwegende dat zij op 23 juni 2015 haar verslag heeft gepresenteerd in de vergadering van de Commissie verzoekschriften, die verantwoordelijk is voor de betrekkingen met haar instelling; AN. overwegende dat de Commissie verzoekschriften lid is van het Europees netwerk van ombudsmannen, dat bestaat uit nationale en regionale ombudsmannen, verzoekschriftencommissies en soortgelijke organen van de lidstaten van de Europese Unie, de kandidaat-landen voor het EU-lidmaatschap en andere landen uit de Europese Economische Ruimte en/of het Schengengebied; overwegende dat de Commissie verzoekschriften van het Europees Parlement een volwaardig lid van dit netwerk is, dat momenteel 94 kantoren in 36 landen telt; AO. overwegende dat ieder verzoekschrift zorgvuldig wordt beoordeeld en behandeld en dat iedere indiener het recht heeft om binnen een redelijke termijn een antwoord te ontvangen; overwegende dat elke indiener van een verzoekschrift geïnformeerd moet worden over de redenen waarom een verzoekschrift wordt afgesloten; AP. overwegende dat alle indieners de kans moeten krijgen om hun zaak rechtstreeks voor de Commissie verzoekschriften te presenteren; 1. benadrukt dat het recht om verzoekschriften in te dienen het responsvermogen van het Europees Parlement moet vergroten door een bijdrage te leveren aan het oplossen van problemen die met name verband houden met de omzetting en toepassing van de EU-wetgeving, aangezien verzoekschriften die betrekking hebben op de activiteitsterreinen van de EU zijn gebaseerd en aan de ontvankelijkheidscriteria voldoen, waardevolle feedback opleveren waardoor potentiële schendingen en tekortkomingen van de EU-wetgeving kunnen worden opgespoord; verzoekt de Commissie meer van haar bevoegdheden gebruik te maken als het erom gaat te zorgen voor een doeltreffende tenuitvoerlegging van de EU-wetgeving, bijvoorbeeld door sneller gebruik te maken van de inbreukprocedure overeenkomstig de artikelen 258 en 260 VWEU; 2. wijst op de inspanningen die de Commissie verzoekschriften levert door aandacht te besteden en een bijdrage te leveren aan het oplossen van de problemen waarmee burgers worden geconfronteerd; is van oordeel dat door middel van de verzoekschriften de impact van de communautaire wetgeving op het dagelijks leven van mensen beter kan worden geëvalueerd, omdat verzoekschriften een brug slaan tussen de burgers en de instellingen; 3. benadrukt dat de Commissie verzoekschriften de kans en grote taak heeft om een betrouwbare en vruchtbare dialoog met de burgers aan te gaan, samen met de mogelijkheid om de EU-instellingen dichter bij haar burgers te brengen; merkt op dat zij moet helpen participatieve democratie te bevorderen; is van mening dat het voor het realiseren van deze doelstelling van cruciaal belang is een passend antwoord op verzoekschriften te bieden, zowel wat de timing als wat de kwaliteit van het antwoord betreft; 4. herinnert eraan dat de nationaliteiten van de indieners gelijk en evenredig vertegenwoordigd moeten zijn in de openbare debatten van de commissie; om de Europese dimensie van de commissie te versterken, moet een correcte en billijke vertegenwoordiging van alle lidstaten in de openbare debatten van de commissie worden aangemoedigd; benadrukt dat de Commissie verzoekschriften aan alle ontvankelijke verzoekschriften evenveel belang moet toekennen en ze alle even objectief moet behandelen; benadrukt dat verzoekschriften die verband houden met een verkiezingscampagne in een lidstaat niet volgens de spoedprocedure moeten worden behandeld; 5. benadrukt dat verzoekschriften ook een belangrijke rol spelen in het wetgevingsproces, omdat hiermee bestaande mazen en lacunes in de omzetting van de communautaire wetgeving kunnen worden opgespoord en ze een nuttige en directe inbreng zijn voor andere commissies van het Parlement bij hun respectieve wetgevende werkzaamheden; is verheugd over de toegenomen interactie tussen de Commissie verzoekschriften en de overige parlementaire commissies; is van mening dat verzoekschriften niet onder de exclusieve bevoegdheid van de Commissie verzoekschriften vallen, maar een gemeenschappelijke verantwoordelijkheid van alle parlementaire commissies moeten zijn; juicht het voornemen toe om een informeel netwerk voor verzoekschriften binnen het Parlement op te zetten, met deelname van leden die alle parlementaire commissies vertegenwoordigen, om te zorgen voor een soepele en doeltreffende coördinatie van de werkzaamheden met betrekking tot verzoekschriften; meent dat het netwerk zal bijdragen tot een betere begrip van de rol van verzoekschriften in de werkzaamheden van het Parlement en tot nauwere samenwerking tussen de commissies in zaken die door de indieners aan de orde worden gesteld; verzoekt alle bevoegde parlementaire commissies passende aandacht te besteden aan de naar hen doorgestuurde verzoekschriften en de nodige inspanningen te doen om de informatie te verschaffen voor de correcte afhandeling van de verzoekschriften; 6. onderkent dat voor het Parlement ook een essentiële politieke rol is weggelegd bij het uitoefenen van toezicht op de handhavingsactiviteiten van de Commissie, in concreto middels het controleren van de jaarverslagen over het toezicht op de toepassing van het EU-recht en het opstellen van relevante EP-resoluties; verzoekt de Commissie rekening te houden met de door de PETI-commissie in het Parlement ingediende resoluties, waarin op specifieke lacunes in de toepassing en omzetting van EU-wetgeving wordt gewezen en waarin de Commissie wordt verzocht passende actie te ondernemen en bij het Parlement verslag uit te brengen over de follow-up; verzoekt de Raad en het Parlement voorts om bij de vaststelling van Verordening (EU) …/…[procedure 2013/0140(COD) ] specifieke actie te ondernemen om Drosophila melanogaster vrij te stellen van veterinaire controles aan de buitengrenzen van de EU, zoals in verzoekschrift 1358/2011 is voorgesteld door een aantal Nobelprijswinnaars (hoogleraren biochemie); 7. is verheugd over het feit dat de tijd die de behandeling van verzoekschriften in beslag neemt in 2015 is verminderd, maar wijst er wel op dat het secretariaat van de Commissie verzoekschriften onmiddellijk moet worden uitgerust met meer technische middelen en personeel om te waarborgen dat verzoekschriften behoorlijk worden onderzocht en dat de voor de behandeling ervan benodigde tijd verder wordt verminderd, terwijl de kwaliteit van de behandeling gegarandeerd blijft; verzoekt om digitalisering van de verzoekschriftenprocedure, met name door middel van de invoering van nieuwe informatie- en communicatietechnologieën om een doeltreffende en tijdige behandeling en een optimaal gebruik van menselijke hulpbronnen te waarborgen, onverminderd het recht van de burgers om verzoekschriften via de traditionele post in te dienen; 8. blijft het beschouwen als een bijzondere verplichting om tegenover de indieners de niet-ontvankelijkheid respectievelijk het afsluiten van de behandeling van een verzoekschrift wegens ongegrondheid zorgvuldig moet worden gemotiveerd; 9. is ingenomen met het feit dat de Commissie deelneemt aan en zich inzet voor de verzoekschriftenprocedure en zo snel mogelijk reageert op de nieuwe verzoekschriften die het Parlement naar haar doorstuurt; wijst erop dat de antwoorden van de Commissie gewoonlijk gedetailleerd zijn en alle verzoekschriften betreffen die onder haar bevoegdheid vallen; herinnert eraan dat de Commissie echter in vele gevallen geen nieuwe elementen toevoegt aan de antwoorden op verzoekschriften ten aanzien waarvan om een herziening wordt gevraagd vanwege een wijziging van de status of context ervan; betreurt het dat de Commissie zich in sommige gevallen voornamelijk op procedurele aspecten concentreert en niet op de kern van de zaak ingaat; herinnert de Commissie eraan dat verzoekschriften waarin een mogelijke inbreuk op het EU-recht aan de orde wordt gesteld, pas kunnen worden afgerond als de grondige analyse ervan is afgerond; is ingenomen met het engagement van de Commissie om algemeen bevoegde ambtenaren naar de vergaderingen van de Commissie verzoekschriften te sturen, nu de kwaliteit van de algemene behandeling van verzoekschriften toeneemt, wanneer de Commissie tijdens de debatten wordt vertegenwoordigd door de hoogste geplaatste ambtenaren die beschikbaar zijn; betreurt het feit dat de antwoorden van de Commissie tijdens de commissievergaderingen meestal beperkt blijven tot de inhoud van het officiële antwoord dat aan de commissie is toegezonden en dat geen nieuwe of relevante informatie wordt verstrekt waarmee de aan de orde gestelde kwesties kunnen worden opgelost; merkt op dat met de schriftelijke antwoorden ernstig rekening wordt gehouden, net als met de uitleg die wordt verstrekt tijdens de door de Commissie verzoekschriften georganiseerde mondelinge debatten; 10. is van mening dat de Commissie in haar rol als hoedster van de Verdragen, in het bijzonder als het om milieuaangelegenheden gaat, verder moet gaan dan een louter formeel onderzoek van de procedurele vereisten, en zich meer moet concentreren op de eigenlijke inhoud van de kern van de zaak; herinnert aan het voorzorgsbeginsel en de achterliggende bedoeling van de EU-milieuwetgeving om onherstelbare schade aan ecologisch gevoelige gebieden te voorkomen, en vraagt de Commissie een benadering te volgen die het mogelijk maakt ex ante gebruik te maken van haar bevoegdheden en prerogatieven; 11. is het oneens met de door de Commissie steeds vaker herhaalde interpretatie van het zevenentwintigste jaarlijkse verslag over de controle op de toepassing van het EU-recht (2009) dat zij gemachtigd zou zijn dossiers waarvoor nog geen officiële maatregelen in de richting van een inbreukprocedure zijn genomen, te sluiten, of actieve inbreukprocedures met betrekking tot bij nationale rechtbanken lopende rechtszaken op te schorten; bekrachtigt de oorspronkelijke gedachte in genoemd verslag dat de Commissie haar inspanningen om een consequente tenuitvoerlegging van EU-wetgeving te waarborgen, voor zover het in haar macht ligt zou moeten opvoeren en daarbij gebruik zou moeten maken van inbreukmechanismen, ongeacht de vraag of er op nationaal niveau rechtszaken lopen; 12. zal er in de toekomst sterker op letten dat de Commissie regelmatig verslag aan het Parlement uitbrengt over de ontwikkeling van tegen afzonderlijke lidstaten opgestarte inbreukprocedures, zodat er betere samenwerking mogelijk is en de indieners in kwestie in een vroeg stadium van de ontwikkelingen in kennis kunnen worden gesteld; 13. is van mening dat, omwille van de transparantie en in de geest van loyale samenwerking tussen de verschillende EU-instellingen en uit hoofde van het Kaderakkoord over de betrekkingen tussen het Europees Parlement en de Europese Commissie, de Commissie het Parlement op verzoek een samenvatting moet doen toekomen van afzonderlijke gevallen met betrekking tot EU-Pilot-procedures; herhaalt de eerdere verzoeken van de Commissie verzoekschriften om toegang tot documenten over EU Pilot- en inbreukprocedures te geven, aangezien verzoekschriften er vaak toe leiden dat er een inbreukprocedure wordt ingeleid; verzoekt de Commissie nogmaals de Commissie verzoekschriften te informeren over de voortgang van de inbreukprocedures die rechtstreeks verband houden met verzoekschriften; stelt vast dat maximale transparantie moet worden gewaarborgd bij de verspreiding van informatie over EU-Pilot-procedures en over reeds afgesloten inbreukprocedures; 14. is van mening dat het Parlement tijdig de nodige informatie moet krijgen over inbreukprocedures die naar aanleiding van vragen over verzoekschriften zijn ingeleid, met name als de Commissie verzoekschriften daarom vraagt; 15. acht het van essentieel belang dat de samenwerking met de nationale parlementen en hun bevoegde commissies, alsook met de regeringen van de lidstaten, wordt verbeterd, met name om ervoor te helpen zorgen dat het verzoekschrift door de bevoegde instanties wordt behandeld; vraagt nogmaals dat er een gestructureerde dialoog met de lidstaten wordt aangegaan in de vorm van regelmatige vergaderingen met de bevoegde parlementaire commissies; is ingenomen met het feit dat een delegatie van de verzoekschriftencommissie van de Duitse Bundestag aanwezig was bij de vergadering van de Commissie verzoekschriften van 4 mei 2015; hoopt dat een dergelijke dialoog kan bijdragen tot loyale samenwerking bij het zoeken naar nuttige oplossingen voor bij herhaling voorgelegde gevallen, zoals de verzoekschriften over het Jugendamt; pleit voor de aanwezigheid van vertegenwoordigers van de lidstaten en de betrokken plaatselijke en/of regionale autoriteiten tijdens de vergaderingen van de Commissie verzoekschriften; herhaalt dat het belangrijk is dat vertegenwoordigers van de Raad en de Commissie de vergaderingen en hoorzittingen van de Commissie verzoekschriften bijwonen; 16. onderkent dat daadwerkelijke toepassing van het EU-recht een positief effect heeft op de geloofwaardigheid van de EU-instellingen; herinnert eraan dat het in het Verdrag van Lissabon vastgelegde recht om een verzoekschrift in te dienen een belangrijk aspect van het Europees burgerschap is en een echte barometer is om toezicht te houden op toepassing van het EU-recht en mogelijke mazen in de wetgeving op te sporen; vraagt de Commissie verzoekschriften regelmatig een vergadering met de nationale verzoekschriftencommissies te houden om in de EU en in de lidstaten aan bewustmaking te doen over de zorgen van de Europese burgers en om hun rechten te versterken door betere Europese wetgeving en een betere toepassing daarvan; 17. herhaalt het in zijn resolutie van 11 maart 2014 over de werkzaamheden van de Commissie verzoekschriften 2013 (1) geformuleerde verzoek om een versterkte gestructureerde dialoog aan te gaan met de lidstaten, namelijk door met regelmaat vergaderingen met leden van nationale verzoekschriftencommissies of andere bevoegde instanties te houden; verzoekt de lidstaten kennis te nemen van de aanbevelingen die worden geformuleerd in verslagen van informatiebezoeken en in het kader van dialogen; 18. is verheugd over het feit dat in 2015 191 burgers hun verzoekschrift rechtstreeks aan de Commissie verzoekschriften hebben gepresenteerd; herinnert aan en pleit voor het gebruik van videoconferenties of andere middelen waarmee indieners actief aan de werkzaamheden van de Commissie verzoekschriften kunnen deelnemen indien zij niet fysiek aanwezig kunnen zijn; 19. neemt kennis van de strikte en enge interpretatie door de Europese Commissie van artikel 51, lid 1, van het Handvest van de grondrechten, waarin onder meer wordt bepaald dat het Handvest uitsluitend tot de lidstaten is gericht "wanneer zij het recht van de Unie ten uitvoer brengen"; neemt ter kennis dat in artikel 51, lid 2, van het Handvest wordt bepaald dat het Handvest "het toepassingsgebied van het recht van de Unie niet verder [uitbreidt] dan de bevoegdheden van de Unie reiken"; herinnert eraan dat de verwachtingen van de EU-burgers vaak verder gaan dan het Handvest reikt en verzoekt de Commissie na te denken over een nieuwe aanpak die beter bij deze verwachtingen aansluit; vraagt dat het toepassingsgebied van het Handvest ruimer wordt geïnterpreteerd en dat de toepasselijkheid van dit artikel uiteindelijk bij toekomstige herzieningen van het Handvest en de Verdragen wordt herbeoordeeld; onderstreept dat niets de lidstaten ervan weerhoudt de bepalingen van het Handvest volledig toe te passen in hun nationale wetgeving om de grondrechten van hun burgers ook te beschermen wanneer het niet om de toepassing van het recht van de Unie gaat, en herinnert eraan dat zij ook door andere internationale verplichtingen gebonden zijn; 20. betreurt het dat indieners nog steeds niet voldoende worden geïnformeerd over de redenen waarom een verzoekschrift niet-ontvankelijk wordt verklaard; 21. betreurt de strikte en restrictieve uitlegging door de Europese Commissie van artikel 51 van het Handvest van de grondrechten dat bepaalt dat "de bepalingen van dit Handvest zijn gericht tot de instellingen, organen en instanties van de Unie met inachtneming van het subsidiariteitsbeginsel, alsmede, uitsluitend wanneer zij het recht van de Unie ten uitvoer brengen, tot de lidstaten"; wijst erop dat, vanwege artikel 51 van het Handvest, de verwachtingen van de burgers vaak verder gaan dan hetgeen op grond van de zuiver juridische bepalingen van het Handvest kan worden waargemaakt en dat deze verwachtingen juist vanwege de strikte en restrictieve uitlegging ervan vaak niet worden waargemaakt; verzoekt de Commissie een nieuwe aanpak te volgen die meer op deze verwachtingen is afgestemd; 22. betreurt het dat de burgers van Polen en het Verenigd Koninkrijk nog steeds niet worden beschermd door het Handvest van de Grondrechten van de Europese Unie; 23. onderstreept dat twee leden in januari 2015 zijn benoemd als vertegenwoordigers van de Commissie verzoekschriften binnen de structuur van het VN-Verdrag inzake de rechten van personen met een handicap en hebben meegewerkt aan een analyse van het initieel verslag van de Europese Unie en het VN-Comité voor de rechten van personen met een handicap in Genève, Zwitserland, van 27 t/m 28 augustus 2015; wijst; wijst op het belangrijke werk dat de Commissie verzoekschriften onafgebroken heeft verricht in het kader van de tenuitvoerlegging van het VN-Verdrag inzake de rechten van personen met een handicap; neemt kennis van het feit dat 2015 een zeer belangrijk jaar was omdat voor de eerste keer de naleving van de mensenrechtenverplichtingen in de EU werd geëvalueerd door een orgaan van de Verenigde Naties; is verheugd over het feit dat een VN-comité in de gelegenheid is gesteld alle details te horen over de beschermende functie van de Commissie verzoekschriften; benadrukt dat de Commissie is begonnen met het integreren van de slotopmerkingen van het VN-Comité voor de rechten van personen met een handicap in de verzoekschriftenprocedure (2) ; is verheugd over het feit dat de op 15 oktober 2015 door de Commissie verzoekschriften georganiseerde openbare hoorzitting "Bescherming van de rechten van personen met een handicap, vanuit het perspectief van ontvangen verzoekschriften" een hoge mate van toegankelijkheid had; vestigt de aandacht op het belang van de conclusies van de studie in opdracht van beleidsondersteunende afdeling C getiteld "De beschermingsopdracht van de Commissie verzoekschriften binnen de context van de uitvoering van het Verdrag van de Verenigde Naties inzake de rechten van personen met een handicap"; is van oordeel dat de Commissie verzoekschriften evenementen moet blijven organiseren die gericht zijn op verzoekschriften met betrekking tot invaliditeit; verzoekt om een vergroting van de capaciteit van de Commissie verzoekschriften en haar secretariaat, zodat de commissie haar beschermende rol naar behoren kan vervullen; wenst dat er een ambtenaar wordt aangewezen die verantwoordelijk is voor de behandeling van problemen met betrekking tot invaliditeit; neemt kennis van de wezenlijke follow-upmaatregelen die het comité in 2015 heeft genomen met betrekking tot specifiekere thema's op het gebied van invaliditeit, zoals de bekrachtiging van het Verdrag van Marrakesh, de deblokkering van de anti-discriminatierichtlijn, vrijstelling van de douaneheffingen voor bepaalde voorwerpen die zijn ontworpen voor de opvoedkundige, wetenschappelijke of culturele ontwikkeling van personen met een handicap en mantelzorgers; 24. dringt aan op een snelle ratificatie van het Verdrag van Marrakesh tot bevordering van de toegang tot gepubliceerde werken voor personen die blind zijn, visueel gehandicapt of anderszins een leeshandicap hebben, ongeacht het bevoegdheidsconflict voor het Hof van Justitie van de Europese Unie; herinnert eraan dat het VN-Comité voor de rechten van personen met een handicap er in september 2015 in zijn slotopmerkingen op heeft gewezen dat het verdrag in de EU op een aantal punten niet volledig in acht wordt genomen; merkt op dat de EU snel een gewijzigde Europese toegankelijkheidswet moet aannemen, met effectieve en toegankelijke handhavings- en klachtenmechanismen; merkt op dat de rol van de Commissie moet worden ontdubbeld door haar uit het onafhankelijke toezichtskader te verwijderen, om ervoor te zorgen dat het kader over voldoende middelen beschikt om zijn taken uit te voeren; 25. benadrukt dat in de verzoekschriften van burgers de meest uiteenlopende vraagstukken aan bod komen, zoals de grondrechten, kinderwelzijn, de rechten van personen met een handicap, de rechten van personen die tot minderheden behoren, kinderrechten, de interne markt, het milieurecht, arbeidsverhoudingen, het migratiebeleid, handelsovereenkomsten, volksgezondheidsvraagstukken, vervoer, dierenrechten en discriminatie; 26. betreurt de zeer restrictieve benadering van de Commissie in haar antwoorden op verzoekschriften in verband met verschillende aspecten van dierenwelzijn, wanneer het erom gaat haar verantwoordelijkheden krachtens artikel 13 VWEU te interpreteren; dringt er bij de Commissie op aan haar huidige benadering te herzien en verder te onderzoeken over welke rechtsgrondslag zij beschikt om een rol te spelen bij het garanderen van een betere bescherming van de dierenrechten in de hele EU; 27. wijst op het gevoelige karakter van de verzoekschriften in verband met kinderrechten, aangezien in dergelijke gevallen snel en adequaat moet worden gereageerd op de zorgen van de indieners, zonder afbreuk te doen aan het belang van het kind, in het kader van de informatiebezoeken die de PETI-commissie bij het onderzoek van verzoekschriften kan organiseren; 28. is van mening dat het houden van openbare hoorzittingen een nuttig middel is om door de burgers aan de orde gestelde problemen in verband met de activiteitsterreinen van de EU, alsook algemene aspecten van het functioneren van de EU en onderliggende tekortkomingen daarbij, grondiger te onderzoeken; vestigt de aandacht op de openbare hoorzittingen met de Commissie constitutionele zaken van 26 februari 2015 over het Europees burgerinitiatief, van 23 juni 2015 over het recht om een verzoekschrift in te dienen, van 15 oktober 2015 over de bescherming van de rechten van personen met een handicap en van 11 mei 2015, met drie andere commissies, over het EBI "Stop vivisectie" en acht ook de op 1 december 2015 samen met de Commissie juridische zaken georganiseerde workshop over grensoverschrijdende adopties nuttig; 29. is van mening dat het EBI een nieuw politiek burgerrecht is, alsook een belangrijk agendabepalend instrument van participatieve democratie in de Europese Unie, waardoor burgers rechtstreeks en actief kunnen worden betrokken bij projecten en processen die hen betreffen, waarvan het potentieel zeker volledig moet worden uitgebuit en dat nog aanzienlijk moet worden verbeterd teneinde tot de best mogelijke resultaten te komen en zo veel mogelijk EU-burgers aan te sporen om bij te dragen aan de verdere vorming van het Europese integratieproces; is tevens van oordeel dat de versterking van de bescherming van de grondrechten, van de democratische legitimiteit en van de transparantie van de instellingen tot de belangrijkste doelstellingen van de EU moeten worden gerekend; herinnert de Commissie eraan dat de aanbevelingen in de resolutie van het Europees Parlement van 28 oktober 2015 over het EBI (3) moeten worden opgevolgd om te zorgen voor een daadwerkelijke uitoefening van het recht om een Europees burgerinitiatief in te dienen; bevestigt nogmaals dat het vastbesloten is proactief deel te nemen aan de organisatie van openbare hoorzittingen voor succesvolle initiatieven; verbindt zich ertoe om op institutioneel niveau prioriteit te verlenen aan de doeltreffendheid van dit participatief proces en ervoor te zorgen dat voor passende wetgevende follow-up wordt gezorgd; 30. betreurt dat de Commissie van mening is dat het nog te vroeg is om de meer dan drie jaar geleden in werking getreden Verordening (EU) nr. 211/2011 van 1 april 2012 te herzien; is van mening dat de tenuitvoerlegging ervan grondig moet worden geëvalueerd om alle vastgestelde tekortkomingen weg te nemen en haalbare oplossingen voor te stellen voor een snelle herziening, waarbij wordt gewaarborgd dat de procedures en de noodzakelijke voorwaarden voor het EBI daadwerkelijk helder, eenvoudig, gemakkelijk toepasbaar en evenredig zijn; verwelkomt het verslag van de Commissie van 31 maart 2015 over het Europees burgerinitiatief en het besluit van de Europese Ombudsman OI/9/2013/TN en verzoekt de Commissie bij de herziening van dit instrument te garanderen dat het Europees burgerinitiatief een reële input in de Unie oplevert overeenkomstig het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie en dat alle passende wettelijke maatregelen worden uitgevoerd om te zorgen voor een behoorlijke follow-up, wanneer een Europees burgerinitiatief wordt beschouwd als met succes afgerond; verzoekt de Commissie om, gezien de diverse vastgestelde tekortkomingen, zo snel mogelijk met een voorstel voor de herziening van Verordening (EU) nr. 211/2011 te komen; 31. wijst op zijn resolutie van 8 oktober 2015 over hypotheekwetgeving en riskante financiële instrumenten in Spanje (4) , gebaseerd op ontvangen verzoekschriften, waarin het Parlement een aantal aanbevelingen doet voor de correcte tenuitvoerlegging van de EU-wetgeving inzake hypotheekrecht en de bestrijding van wanpraktijken van banken; verzoekt de Commissie nauw toezicht te houden op de toepassing in alle lidstaten van Richtlijn 2014/17/EU inzake hypothecair krediet en Richtlijn 93/13/EEG betreffende oneerlijke bedingen in consumentenovereenkomsten, alsook optimale werkwijzen uit te wisselen om de bescherming van burgers in financiële moeilijkheden te verbeteren; 32. is bezorgd over de aanwijzingen van tekortkomingen op het vlak van passende toegang tot de rechter die in een aantal lidstaten aan het licht zijn gekomen als gevolg van de behandeling van verzoekschriften; is van mening dat dit een essentieel probleem is dat onverwijld moet worden aangepakt om ervoor te zorgen dat de Unie naar behoren democratisch functioneert en dat haar burgers en inwoners hun grondrechten kunnen uitoefenen; is van mening dat de Unie een voorbeeld moet stellen door de pijler van het Verdrag van Aarhus betreffende toegang tot de rechter in milieuzaken ten uitvoer te leggen; 33. wijst op zijn resolutie van 21 januari 2016 over de activiteiten van de Commissie verzoekschriften in 2014 (5) , alsook op zijn resolutie van 25 februari 2016 over het jaarverslag over de werkzaamheden van de Europese Ombudsman in 2014 (6) ; 34. is verheugd dat op het vlak van informatiebezoeken een normaal niveau van activiteit is hervat, en verwacht dat het volledige potentieel van deze specifieke bevoegdheid van de Commissie verzoekschriften de komende jaren helemaal tot het einde van de zittingsperiode zal worden benut; onderstreept het belang van de werkdocumenten met specifieke aanbevelingen die na elk bezoek worden opgesteld, en vraagt de verschillende betrokken instanties er rekening mee te houden; meent dat periodiek moet worden geëvalueerd in welke mate aan deze aanbevelingen gehoor wordt gegeven; 35. wijst op de in 2015 door de Commissie verzoekschriften geleverde inspanningen om de indieners een webportaal ter beschikking te stellen waar zij zich kunnen inschrijven, een verzoekschrift kunnen indienen, aanvullende documenten kunnen bijvoegen en openstaande verzoekschriften kunnen ondersteunen; benadrukt dat dit portaal is bijgewerkt, waarbij de in 2013, 2014 en 2015 geregistreerde verzoekschriften zijn geüpload; juicht het toe dat de nieuwe functies met betrekking tot de zoekfunctie, de ondersteuning van verzoekschriften en de geheimhouding van de gegevens van indieners zijn vernieuwd en verbeterd; 36. herinnert aan de maatregelen die nog nodig zijn om de resterende projectfasen van het webportaal voor verzoekschriften te voltooien, zodat de indieners in real time informatie over de status van hun verzoekschrift kunnen ontvangen en automatisch op de hoogte kunnen worden gebracht van veranderingen in de verwerkingsprocedure, zoals de ontvankelijkheidsverklaring, de ontvangst van een antwoord van de Commissie of de opname van hun verzoekschrift in de agenda van een commissievergadering met een webstreaminglink, en hun op deze manier duidelijke, directe informatie wordt verstrekt door het secretariaat van de Commissie verzoekschriften; onderstreept dat het webportaal voor de EU-burgers een cruciale informatiebron is, en dat daarom informatie over de levenscyclus van het verzoekschrift moet worden verstrekt; 37. vestigt de aandacht op de vaststelling van Verordening (EU) nr. 910/2014 betreffende elektronische identificatie en vertrouwensdiensten voor elektronische transacties in de interne markt; vraagt dat met een elektronische handtekening ondertekende indieningsdocumenten uit alle 28 lidstaten door de Commissie verzoekschriften en alle EU-instellingen worden geaccepteerd; 38. benadrukt de belangrijke rol van het Solvit-netwerk, een netwerk voor het oplossen van problemen tussen de lidstaten, waarvan het potentieel volledig moet worden ontwikkeld in samenwerking met de lidstaten en hun nationale Solvit-centra die deel uitmaken van de nationale overheden, en verzoekt om meer middelen voor dit netwerk en een meer systematische analyse van de via Solvit opgespoorde problemen, aangezien dit netwerk ertoe bijdraagt dat er een getrouw beeld ontstaat van de tekortkomingen van de interne markt; 39. verzoekt het Verenigd Koninkrijk nota te nemen van de aanbevelingen in het verslag van het informatiebezoek aan Londen op 5 en 6 november 2015 dat de commissie op 19 april 2016 heeft goedgekeurd; 40. benadrukt het belang van samenwerking met de Europese Ombudsman, alsook van de betrokkenheid van het Parlement bij het Europees netwerk van ombudsmannen; juicht de goede betrekkingen binnen het institutionele kader tussen de Ombudsman en de Commissie verzoekschriften toe; looft het werk dat de Ombudsman heeft verzet om het behoorlijk bestuur in de EU te verbeteren, en waardeert in het bijzonder haar regelmatige bijdragen aan de werkzaamheden van de Commissie verzoekschriften in de loop van het jaar; 41. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie, en het verslag van de Commissie verzoekschriften, te doen toekomen aan de Raad, de Commissie, de Europese Ombudsman, de regeringen en parlementen van de lidstaten, hun verzoekschriftencommissies en hun nationale ombudsman of soortgelijke bevoegde organen. Het Europees Parlement, – gezien de besluiten van de Raad van 8 maart 2016 houdende machtiging van de Commissie tot opening van onderhandelingen over overeenkomsten inzake de veiligheid van de luchtvaart met Japan en China, – gezien de besluiten van de Raad van 7 juni 2016 houdende machtiging van de Commissie tot opening van onderhandelingen over luchtvervoersovereenkomsten op EU-niveau met de Associatie van Zuidoost-Aziatische Staten (ASEAN), Turkije, Qatar en de Verenigde Arabische Emiraten, – gezien de mededeling van de Commissie van 27 september 2012 getiteld "Het externe luchtvaartbeleid van de EU – De aanpak van toekomstige uitdagingen" ( COM(2012)0556 ), – gezien de mededeling van de Commissie van 7 december 2015 getiteld "Een luchtvaartstrategie voor Europa" ( COM(2015)0598 ), – gezien zijn resolutie van 11 november 2015 over luchtvaart (1) , – gezien het kaderakkoord over de betrekkingen tussen het Europees Parlement en de Europese Commissie (2) ("het kaderakkoord"), en met name de punten 23 t/m 29, bijlagen II en III, – gezien de jurisprudentie van het Hof van Justitie, met name de arresten van 24 juni 2014 in zaak C-658/11 over Mauritius en van 14 juni 2016 in zaak C-263/14 over Tanzania, – gezien het Interinstitutioneel Akkoord van 12 maart 2014 tussen het Europees Parlement en de Raad over het doorzenden aan en verwerken door het Europees Parlement van gerubriceerde informatie waarover de Raad beschikt met betrekking tot aangelegenheden die niet vallen onder het gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid (3) , – gezien het besluit van het Bureau van het Europees Parlement van 15 april 2013 inzake de regels betreffende de behandeling van vertrouwelijke informatie door het Europees Parlement, – gezien de praktische regelingen voor het verstrekken van informatie met betrekking tot onderhandelingen over internationale luchtvaart, onder meer wat betreft de toegang tot vertrouwelijke informatie, zoals overeengekomen door de voorzitter van zijn Commissie vervoer en toerisme en de commissaris voor Vervoer door middel van de briefwisseling van 19 januari 2016 en 18 maart 2016, – gezien het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (VWEU), en met name artikel 218, – gezien de vraag met verzoek om mondeling antwoord aan de Commissie over internationale luchtvaartovereenkomsten ( O-000128/2016 – B8-1807/2016), – gezien artikel 128, lid 5, en artikel 123, lid 2, van zijn Reglement, A. overwegende dat de Commissie in de luchtvaartstrategie voor Europa heeft voorgesteld om onderhandelingen aan te gaan over overeenkomsten inzake veiligheid van de luchtvaart met Japan en China en om onderhandelingen aan te gaan over luchtvervoersovereenkomsten op EU-niveau met China, Turkije, Mexico, zes lidstaten van de Raad voor Samenwerking van de Arabische Golfstaten, Armenië en de ASEAN; B. overwegende dat de Raad de Commissie heeft gemachtigd tot het openen van onderhandelingen over overeenkomsten inzake veiligheid van de luchtvaart met Japan en China en tot het openen van onderhandelingen over luchtvervoersovereenkomsten op EU-niveau met de ASEAN, Turkije, Qatar en de Verenigde Arabische Emiraten; C. overwegende dat voor het sluiten van internationale overeenkomsten op gebieden waarop de gewone wetgevingsprocedure van toepassing is, de goedkeuring van het Parlement vereist is; D. overwegende dat het Parlement, bij onderhandelingen van de Commissie over overeenkomsten tussen de Unie en derde landen of internationale organisaties, "in iedere fase van de procedure onverwijld en ten volle geïnformeerd" moet worden (Artikel 218, lid 10, VWEU); E. overwegende dat de kaderovereenkomst moet waarborgen dat de instellingen hun bevoegdheden en prerogatieven zo doeltreffend en transparant mogelijk uitoefenen; F. overwegende dat de Commissie zich er in de kaderovereenkomst toe heeft verplicht het beginsel van gelijke behandeling van het Parlement en de Raad toe te passen met betrekking tot wetgevings- en begrotingsaangelegenheden, vooral wat betreft de toegang tot vergaderingen en de beschikbaarstelling van bijdragen of andere informatie; 1. benadrukt dat het Parlement de procedure vanaf het begin moet volgen om aan het eind van de onderhandelingen te kunnen beslissen of het al dan niet zijn goedkeuring verleent; meent dat het ook in het belang van de andere instellingen is dat eventuele bezwaren van het Parlement die zwaar genoeg wegen om zijn goedkeuring in de weg te staan, in een vroeg stadium worden vastgesteld en besproken; 2. herinnert eraan dat in de kaderovereenkomst met name wordt onderstreept dat het Europees Parlement vanaf het begin regelmatig, volledig en zo nodig op basis van vertrouwelijkheid over alle fasen van het onderhandelingsproces moet worden ingelicht; 3. verwacht van de Commissie dat zij, wanneer zij voornemens is onderhandelingen voor te stellen over de sluiting of wijziging van internationale luchtvaartovereenkomsten, de bevoegde commissie van het Parlement daarover informeert; verwacht van de Commissie dat zij regelingen treft met de Raad en onderhandelende partijen, zodat leden van het Europees Parlement tegelijk en op gelijke voet met de Raad toegang krijgen tot alle relevante documenten, met inbegrip van onderhandelingsrichtsnoeren en geconsolideerde teksten; 4. wijst erop dat de bovengenoemde gegevens overeenkomstig punt 24 van het kaderakkoord op zodanige wijze aan het Parlement moeten worden verstrekt dat het in voorkomend geval advies kan uitbrengen; verzoekt de Commissie met klem om het Parlement mee te delen op welke wijze er rekening is gehouden met zijn adviezen; 5. herinnert eraan dat de Raad en de Commissie, krachtens artikel 218, lid 10, VWEU, het Parlement in iedere fase van de procedure onverwijld en ten volle moeten informeren; 6. erkent dat het Parlement, wanneer het gevoelige informatie ontvangt over lopende onderhandelingen, de plicht heeft hier volledig vertrouwelijk mee om te gaan; 7. merkt op dat in zijn Reglement is bepaald dat het Parlement "op basis van een verslag van zijn bevoegde commissie [...] aanbevelingen [kan] aannemen met het verzoek deze vóór de sluiting van de betreffende internationale overeenkomst op te volgen" ; 8. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad en de Commissie.