(Gewone wetgevingsprocedure: eerste lezing) Het Europees Parlement , – gezien het voorstel van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad ( COM(2011)0925 ), – gezien artikel 294, lid 2, en artikel 209 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, op grond waarvan het voorstel door de Commissie bij het Parlement is ingediend (C7-0521/2011), – gezien artikel 294, lid 3, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, – gezien artikel 55 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie internationale handel ( A7-0208/2012 ), 1. stelt onderstaand standpunt in eerste lezing vast; 2. verzoekt om hernieuwde voorlegging indien de Commissie voornemens is ingrijpende wijzigingen in haar voorstel aan te brengen of dit door een nieuwe tekst te vervangen; 3. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en aan de Commissie alsmede aan de nationale parlementen. Standpunt van het Europees Parlement in eerste lezing vastgesteld op 11 december 2012 met het oog op de vaststelling van Besluit nr. .../2013/EU van het Europees Parlement en de Raad tot toekenning van macrofinanciële bijstand aan de Kirgizische Republiek HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE, Gezien het Verdrag betreffende werking van de Europese Unie, en met name artikel 209, Gezien het voorstel van de Europese Commissie, Na toezending van het ontwerp van wetgevingshandeling aan de nationale parlementen, Handelend volgens de gewone wetgevingsprocedure (1) , Overwegende hetgeen volgt: (1) De samenwerking met de EU is gebaseerd op een partnerschaps- en samenwerkingsovereenkomst die in 1999 in werking is getreden. De EU past het stelsel van algemene preferenties toe op de Kirgizische Republiek. (2) De economie van Kirgizië heeft te lijden gehad onder de internationale financiële crisis van 2009 en het etnische geweld van juni 2010, hetgeen de economische bedrijvigheid heeft verstoord, heeft geleid tot een aanzienlijke behoefte aan overheidsuitgaven voor wederopbouw en sociale bijstand, en heeft geresulteerd in grote externe en budgettaire tekorten. (3) Tijdens de donorenbijeenkomst op hoog niveau van juli 2010 heeft de internationale gemeenschap 1,1 miljard USD aan noodhulp toegezegd om het herstel in de Kirgizische Republiek te ondersteunen. Op deze donorenbijeenkomst op hoog niveau heeft de EU aangekondigd een maximumbedrag van 117,9 miljoen EUR aan financiële bijstand te zullen verlenen. (4) In zijn conclusies van 26 juli 2010 over de Kirgizische Republiek heeft de Raad (Buitenlandse zaken van de EU) de inspanningen van de nieuwe Kirgizische regering om een democratisch institutioneel bestel te vestigen toegejuicht en heeft de Commissie verzocht „de Kirgizische autoriteiten te blijven helpen – met name via nieuwe bijstandprogramma's – bij de uitvoering van hun hervormingsplan, en bij te dragen tot een duurzame economische en sociale ontwikkeling van het land”. (5) Met de politieke en economische steun die de EU aan de ontluikende parlementaire democratie van de Kirgizische Republiek verleent, wordt een politieke signaal gegeven dat de EU ten volle achter de democratische hervormingen in Centraal-Azië staat, hetgeen in overeenstemming is met het door de EU ten aanzien van de regio gevoerde beleid, dat is uiteengezet in de strategie voor Centraal-Azië voor 2007-2013, en met de door EU-leiders afgelegde verklaringen. (6) Het economische aanpassings- en hervormingsproces van de Kirgizische Republiek wordt ondersteund door financiële bijstand van het Internationaal Monetair Fonds (IMF). In juni 2011 hebben de Kirgizische autoriteiten ingestemd met een driejarige Extended Credit Facility ten belope van 66,6 miljoen SDR van het IMF ter ondersteuning van het land. (7) De EU is voornemens in het kader van het Instrument voor Ontwikkelingssamenwerking over de periode 2011-2013 voor in totaal 33 miljoen EUR aan sectorale begrotingssteun aan de Kirgizische Republiek te verstrekken ter ondersteuning van hervormingen in de sociale bescherming, het onderwijs en het beheer van de overheidsfinanciën. (8) In het licht van de versomberende economische situatie en vooruitzichten heeft de Kirgizische Republiek in 2010 om macrofinanciële bijstand van de Europese Unie verzocht. (9) Aangezien er, ook als met de macro-economische steun van het IMF en de Wereldbank rekening wordt gehouden, nog steeds sprake is van een resterend financieringstekort op de betalingsbalans, en aangezien de externe positie kwetsbaar is voor exogene schokken, waardoor de deviezenreserves op een toereikend niveau moeten worden gehandhaafd, wordt de toekenning van macrofinanciële bijstand onder de huidige uitzonderlijke omstandigheden als een passende reactie op het verzoek van de Kirgizische Republiek aangemerkt. Het macrofinanciële bijstandsprogramma van de EU ten behoeve van de Kirgizische Republiek (hierna „de macrofinanciële bijstand van de Unie” genoemd) zou de economische stabilisatie en de structurele-hervormingsagenda van het land ondersteunen en een aanvulling vormen op de middelen die in het kader van de financiële overeenkomst met het IMF beschikbaar worden gesteld. (10) De macrofinanciële bijstand van de Unie is niet alleen bedoeld als aanvulling op de programma's en middelen van het IMF en de Wereldbank, maar moet ook een toegevoegde waarde van de betrokkenheid van de Unie waarborgen. (11) De Commissie moet ervoor zorgen dat de macrofinanciële bijstand van de Unie juridisch en materieel verenigbaar is met de in het kader van de verschillende onderdelen van het extern optreden genomen maatregelen en met het relevante beleid van de Unie op andere terreinen. (12) De specifieke doelstellingen van de macrofinanciële bijstand van de Unie dienen de doelmatigheid, de transparantie en de verantwoordingsplicht inzake het beheer van de overheidsfinanciën in de Kirgizische Republiek te bevorderen. Deze doelstellingen dienen regelmatig door de Commissie te worden gecontroleerd. (13) De aan de toekenning van de macrofinanciële bijstand van de Unie verbonden voorwaarden moeten stroken met de hoofdbeginselen en -doelstellingen van het beleid van de Unie ten aanzien van de Kirgizische Republiek. (14) Met het oog op een efficiënte bescherming van de financiële belangen van de Unie in het kader van deze macrofinanciële bijstand moet de Kirgizische Republiek passende maatregelen nemen voor de preventie en bestrijding van fraude, corruptie en andere onregelmatigheden met betrekking tot deze bijstand. De Commissie moet tevens zorgen voor passende controles en erop toezien dat de Rekenkamer passende audits uitvoert. (15) De uitbetaling van de macrofinanciële bijstand van de Unie laat de bevoegdheden van de begrotingsautoriteit onverlet. (16) De bijstand moet door de Commissie worden beheerd. Om ervoor te zorgen dat het Europees Parlement en het Economisch en Financieel Comité op de tenuitvoerlegging van dit besluit kunnen toezien, dient de Commissie hen regelmatig in te lichten over de ontwikkelingen betreffende de bijstand en hen daarbij de relevante documenten te verstrekken. (17) Om eenvormige voorwaarden te waarborgen voor de uitvoering van dit besluit, moeten aan de Commissie uitvoeringsbevoegdheden worden toegekend. Die bevoegdheden moeten worden uitgeoefend in overeenstemming met Verordening (EU) nr. 182/2011 van het Europees Parlement en de Raad van 16 februari 2011 tot vaststelling van de algemene voorschriften en beginselen die van toepassing zijn op de wijze waarop de lidstaten de uitoefening van de uitvoeringsbevoegdheden door de Commissie controleren (2) . (18) Aan de macrofinanciële bijstand van de Unie zijn economische beleidsvoorwaarden verbonden, die in een memorandum van overeenstemming dienen te worden vastgelegd. Omwille van de efficiëntie en om eenvormige voorwaarden voor de uitvoering te waarborgen, dient de Commissie te worden gemachtigd om met de Kirgizische autoriteiten onderhandelingen over deze voorwaarden te voeren onder toezicht van het comité van de lidstaten waarin Verordening (EU) nr. 182/2011 voorziet. Het feit dat de bijstand de vorm van een beperkt maximumbedrag heeft, is een naar behoren gemotiveerde reden, als bedoeld in de tweede zin van artikel 2, lid 3, van Verordening (EU) nr. 182/2011, om de raadplegingsprocedure toe te passen op de vaststelling van het memorandum van overeenstemming. [Am. 1] (19) Volgens het Internationaal Monetair Fonds valt de Kirgizische Republiek onder de categorie „opkomende en ontwikkelingseconomieën”; volgens de Wereldbank maakt de Kirgizische Republiek deel uit van de groep van „economieën met een laag inkomen per hoofd” en van de „IDA-landen”; volgens de UN-OHRLLS (3) valt de Kirgizische Republiek onder de categorie „geheel door land omsloten ontwikkelingsland”; volgens de Commissie voor Ontwikkelingsbijstand van de OESO staat de Kirgizische Republiek op de lijst van „overige lage-inkomenslanden”. De Kirgizische Republiek moet derhalve als een ontwikkelingsland in de zin van artikel 208 VWEU worden aangemerkt, wat de keuze van artikel 209 VWEU als rechtsgrondslag voor dit besluit rechtvaardigt, HEBBEN HET VOLGENDE BESLUIT VASTGESTELD: Artikel 1 1. De Europese Unie stelt de Kirgizische Republiek macrofinanciële bijstand beschikbaar ten belope van ten hoogste 30 miljoen EUR om de economische stabilisatie van het land te ondersteunen en de in het kader van het lopende IMF-programma vastgestelde betalingsbalansbehoefte te lenigen. Van dit bedrag wordt maximaal 15 miljoen EUR verstrekt in de vorm van leningen en maximaal 15 miljoen EUR in de vorm van giften. De uitkering van de geplande macrofinanciële bijstand is slechts mogelijk na goedkeuring van de begroting voor 2013 door de begrotingsautoriteit. De Commissie wordt gemachtigd de nodige middelen te lenen namens de Europese Unie ten einde de leningscomponent van de macrofinanciële bijstand van de Unie te financieren. De lening heeft een looptijd van ten hoogste vijftien jaar. 2. De uitbetaling van de macrofinanciële bijstand van de Unie wordt door de Commissie beheerd op een wijze die verenigbaar is met de overeenkomsten of afspraken tussen het IMF en de Kirgizische Republiek, en met de hoofdbeginselen en -doelstellingen van de economische hervormingen zoals die worden uiteengezet in de partnerschaps- en samenwerkingsovereenkomst tussen de EU en de Kirgizische Republiek en in de strategie voor Centraal-Azië voor 2007-2013. De Commissie licht het Europees Parlement en het Economisch en Financieel Comité regelmatig in over de ontwikkelingen in het beheer van de financiële bijstand en verstrekt daarbij de relevante documenten. 3. De financiële bijstand van de Europese Unie wordt voor twee jaar beschikbaar gesteld, met ingang van de eerste dag na de inwerkingtreding van het in artikel 2, lid 1, bedoelde memorandum van overeenstemming. Artikel 2 1. De Commissie, handelend in overeenstemming met de in artikel 6, lid 2, bedoelde raadplegingsprocedure, wordt gemachtigd om met de autoriteiten van de Kirgizische Republiek overeenstemming te bereiken over de aan de macrofinanciële bijstand van de Europese Unie te verbinden financiële en economische beleidsvoorwaarden, die moeten worden vastgelegd in een memorandum van overeenstemming dat een tijdschema bevat voor de verwezenlijking ervan (hierna het „memorandum van overeenstemming” genoemd). De financiële en economische beleidsvoorwaarden die in het memorandum van overeenstemming zijn vastgelegd, stroken met de in artikel 1, lid 2, bedoelde overeenkomsten of afspraken. Deze voorwaarden zijn er in het bijzonder op gericht de doelmatigheid, transparantie en verantwoording van de bijstand te bevorderen, met inbegrip van de systemen voor het beheer van de overheidsfinanciën in de Kirgizische Republiek. De vooruitgang behaald bij het verwezenlijken van die doelstellingen wordt regelmatig door de Commissie gecontroleerd. De gedetailleerde financiële voorwaarden van de bijstand worden vastgelegd in een tussen de Commissie en de autoriteiten van de Kirgizische Republiek te sluiten gift- en leningovereenkomst. 2. Tijdens de tenuitvoerlegging van de financiële bijstand van de Europese Unie controleert de Commissie de deugdelijkheid van de voor deze bijstand relevante financiële regelingen, administratieve procedures en interne en externe controlemechanismen in de Kirgizische Republiek, alsook de naleving van het overeengekomen tijdschema. 3. De Commissie onderzoekt periodiek of het economische beleid van de Kirgizische Republiek verenigbaar is met de doelstellingen van de macrofinanciële bijstand van de Unie en of op bevredigende wijze aan de daaraan verbonden economische beleidsvoorwaarden wordt voldaan. De Commissie werkt daarbij nauw samen met het IMF en de Wereldbank en, wanneer nodig, met het Economisch en Financieel Comité. Artikel 3 1. Behoudens de voorwaarden van lid 2, wordt de financiële bijstand van de Europese Unie door de Commissie aan de Kirgizische Republiek beschikbaar gesteld in twee tranches, die elk bestaan uit een lening- en een giftcomponent. De omvang van elke tranche wordt in het memorandum van overeenstemming vastgelegd. 2. De Commissie besluit tot de uitbetaling van de tranches op voorwaarde van een bevredigende naleving van de economische beleidsvoorwaarden die in het memorandum van overeenstemming zijn overeengekomen. De tweede tranche wordt niet eerder dan drie maanden na de uitkering van de eerste tranche uitbetaald. 3. De middelen van de Europese Unie worden aan de Nationale Bank van de Kirgizische Republiek betaald. Behoudens de in het memorandum van overeenstemming vast te leggen bepalingen, met inbegrip van een bevestiging van de resterende budgettaire financieringsbehoefte, kunnen de middelen van de Unie aan de Schatkist van de Kirgizische Republiek als eindbegunstigde worden overgemaakt. Artikel 4 1. De transacties tot het opnemen en verstrekken van leningen die betrekking hebben op de leningcomponent van de bijstand van de Europese Unie, worden uitgevoerd in euro met dezelfde valutadatum en mogen voor de Europese Unie geen looptijdtransformatie-, valuta- of renterisico, of enig ander commercieel risico met zich brengen. 2. Indien de Kirgizische Republiek daarom verzoekt, neemt de Commissie de nodige maatregelen om ervoor te zorgen dat in de leningsvoorwaarden een clausule inzake vervroegde aflossing is opgenomen en dat in de voorwaarden verbonden aan de opgenomen leningen een overeenkomstige clausule voorkomt. 3. Op verzoek van de Kirgizische Republiek en indien de omstandigheden een gunstigere rente op de lening mogelijk maken, kan de Commissie haar oorspronkelijk opgenomen leningen geheel of gedeeltelijk herfinancieren of de desbetreffende financiële voorwaarden herstructureren. De herfinancieringen of herstructureringen geschieden onder de in lid 1 gestelde voorwaarden en mogen niet leiden tot een verlenging van de gemiddelde looptijd van de betrokken leningen en evenmin tot een verhoging van het op de datum van deze herfinancieringen of herstructureringen nog uitstaande bedrag in hoofdsom. 4. Alle kosten die de Europese Unie bij het sluiten en uitvoeren van de in dit besluit bedoelde transacties maakt, komen ten laste van de Kirgizische Republiek. 5. Het Europees Parlement en het Economisch en Financieel Comité worden in kennis gesteld van de ontwikkelingen met betrekking tot de in de leden 2 en 3 bedoelde verrichtingen. Artikel 5 De financiële bijstand van de Europese Unie wordt ten uitvoer gelegd overeenkomstig de bepalingen van Verordening (EG, Euratom) nr. 1605/2002 van de Raad van 25 juni 2002 houdende het Financieel Reglement van toepassing op de algemene begroting van de Europese Gemeenschappen (4) en de uitvoeringsvoorschriften daarvan. In het bijzonder worden in het memorandum van overeenstemming, in de leningovereenkomst en in de giftovereenkomst die met de autoriteiten van de Kirgizische Republiek moeten worden gesloten, passende maatregelen vastgesteld met het oog op de preventie en bestrijding van fraude, corruptie en andere onregelmatigheden in verband met de bijstand. Om een grotere transparantie bij het beheer en de uitbetaling van de middelen te verzekeren, wordt in het memorandum van overeenstemming, de leningovereenkomst en de giftovereenkomst tevens bepaald dat de Commissie, met inbegrip van het Europees Bureau voor fraudebestrijding, het recht heeft controles te verrichten, waaronder controles en inspecties ter plaatse. Tevens wordt in die documenten bepaald dat de Rekenkamer audits kan uitvoeren, waaronder audits ter plaatse. Artikel 6 1. De Commissie wordt bijgestaan door een comité. Dat comité is een comité in de zin van Verordening (EU) nr. 182/2011. 2. Wanneer naar dit lid wordt verwezen, is artikel 4 van Verordening (EU) nr. 182/2011 van toepassing. Artikel 7 1. Uiterlijk op 30 juni van elk jaar doet de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad een verslag toekomen over de uitvoering van dit besluit in het voorgaande jaar, waarin een evaluatie daarvan is opgenomen. In dit verslag wordt het verband gespecificeerd tussen de in het memorandum van overeenstemming vastgelegde beleidsvoorwaarden, de actuele economische en budgettaire prestaties van de Kirgizische Republiek en de besluiten van de Commissie tot uitkering van de bijstandstranches. 2. Uiterlijk twee jaar na het verstrijken van de in artikel 1, lid 3, bedoelde beschikbaarheidsperiode dient de Commissie bij het Europees Parlement en de Raad een ex post-evaluatieverslag in. Artikel 8 Dit besluit treedt in werking op de dag na die van de bekendmaking ervan in het Publicatieblad van de Europese Unie . Gedaan te , Voor het Europees Parlement De voorzitter Voor de Raad De voorzitter (Gewone wetgevingsprocedure: eerste lezing) Het Europees Parlement , – gezien het voorstel van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad ( COM(2012)0109 ), – gezien artikel 294, lid 2, en artikel 194, lid 2, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, op grond waarvan het voorstel door de Commissie bij het Parlement is ingediend (C7-0077/2012), – gezien artikel 294, lid 3, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, – gezien het advies van het Europees Economisch en Sociaal Comité van 25 april 2012 (1) , – na raadpleging van het Comité van de Regio's, – gezien de schriftelijke toezegging van de vertegenwoordiger van de Raad van 26 oktober 2012 om het standpunt van het Europees Parlement goed te keuren, overeenkomstig artikel 294, lid 4, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, – gezien artikel 55 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie industrie, onderzoek en energie ( A7-0382/2012 ), 1. stelt onderstaand standpunt in eerste lezing vast; 2. verzoekt om hernieuwde voorlegging indien de Commissie voornemens is ingrijpende wijzigingen in haar voorstel aan te brengen of dit door een nieuwe tekst te vervangen; 3. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en aan de Commissie alsmede aan de nationale parlementen. Standpunt van het Europees Parlement in eerste lezing vastgesteld op 11 december 2012 met het oog op de vaststelling van Verordening (EU) nr. .../2013 van het Europees Parlement en de Raad tot wijziging van Verordening (EG) nr. 106/2008 betreffende een communautair energie-efficiëntie-etiketteringsprogramma voor kantoorapparatuur (Aangezien het Parlement en de Raad tot overeenstemming zijn geraakt, komt het standpunt van het Parlement overeen met de definitieve rechtshandeling: Verordening (EU) nr. 174/2013.) Het Europees Parlement, – gezien de mededeling van de Commissie van 3 oktober 2012 aan het Europees Parlement, de Raad, het Europees Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de regio's met de titel „Akte voor de interne markt II” ( COM(2012)0573 ), – gezien het voorstel van 4 juni 2012 voor een verordening van het Europees Parlement en de Raad inzake elektronische identificatie en vertrouwensdiensten voor elektronische transacties binnen de interne markt ( COM(2012)0238 ), – gezien de mededeling van de Commissie van 29 mei 2012 getiteld „Scorebord consumenten laat zien waar in Europa de voorwaarden voor de consument het best zijn – Zevende editie van het Scorebord voor de consumentenvoorwaarden” (SWD(2012)0165), – gezien zijn resolutie van 22 mei 2012 over een strategie ter versterking van de rechten van kwetsbare consumenten (1) , – gezien zijn resolutie van 22 mei 2012 inzake het Scorebord voor de interne markt (2) , – gezien de mededeling van de Commissie van 22 mei 2012 aan het Europees Parlement, de Raad, het Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de regio's met de titel „Een Europese consumentenagenda – Vertrouwen en groei stimuleren” ( COM(2012)0225 ), – gezien het werkdocument van de Commissie van 22 mei 2012 met de titel „Verslag inzake het consumentenbeleid” (juli 2010 – december 2011) (SWD(2012)0132), dat de mededeling „Een Europese consumentenagenda – Vertrouwen en groei stimuleren” begeleidt ( COM(2012)0225 ), – gezien de mededeling van de Commissie van 2 mei 2012 met de titel „Europese Strategie voor een beter internet voor kinderen” ( COM(2012)0196 ), – gezien de mededeling van de Commissie van 20 april 2012 met de titel „Een strategie voor e-aanbesteding” ( COM(2012)0179 ), – gezien het voorstel van 25 januari 2012 voor een Verordening van het Europees Parlement en van de Raad inzake de bescherming van individuen met betrekking tot het verwerken van persoonsgegevens en inzake het vrije verkeer van dergelijke gegevens (Algemene Verordening Gegevensbescherming) ( COM(2012)0011 ), – gezien de mededeling van de Commissie van 11 januari 2012 met de titel „Een coherent kader voor een groter vertrouwen in de digitale eengemaakte markt voor elektronische handel en onlinediensten” ( COM(2011)0942 ), – gezien zijn resolutie van 15 november 2011 inzake een nieuwe strategie voor consumentenbeleid (3) , – gezien zijn resolutie van 15 november 2011 over onlinegokken op de interne markt (4) , – gezien Richtlijn 2011/83/EU van het Europees Parlement en de Raad van 25 oktober 2011 betreffende consumentenrechten, tot wijziging van Richtlijn 93/13/EEG van de Raad en van Richtlijn 1999/44/EG van het Europees Parlement en de Raad en tot intrekking van Richtlijn 85/577/EEG en van Richtlijn 97/7/EG van het Europees Parlement en de Raad (5) , – gezien het Voorstel voor een verordening van het Europees Parlement en de Raad tot vaststelling van een consumentenprogramma 2014-2020 ( COM(2011)0707 ) en de bijbehorende documenten (SEC(2011)1320 en SEC(2011)1321), – gezien zijn resolutie van 25 oktober 2011 over mobiliteit en integratie van gehandicapten en de Europese strategie inzake handicaps 2010-2020 (6) , – gezien het voorstel van 19 oktober 2011 voor een Verordening van het Europees Parlement en de Raad tot oprichting van de Connecting Europe Facility ( COM(2011)0665 ), – gezien de mededeling van de Commissie van 21 oktober 2011 met de titel „Markten voor de consument laten werken” - Zesde editie van het scorebord consumentenmarkten„(SEC(2011)1271), – gezien zijn resolutie van 5 juli 2011 over een efficiëntere en eerlijkere interne handels- en distributiemarkt (7) , – gezien het werkdocument van de Commissiediensten van 7 april 2011 getiteld „Consumer Empowerment in the EU” (SEC(2011)0469), – gezien de mededeling van de Commissie van 4 maart 2011 met de titel „Consumenten thuis op de interne markt” - Vijfde editie van het scorebord consumentenvoorwaarden (SEC(2011)0299), – gezien de mededeling van de Commissie aan de Europese Raad met de titel „Europa 2020, een strategie voor slimme, duurzame en inclusieve groei” ( COM(2010)2020 ), – gezien zijn resolutie van 15 december 2010 over de gevolgen van adverteren voor het consumentengedrag (8) , – gezien zijn resolutie van 21 september 2010 over de voltooiing van de interne markt voor e-handel (9) , – gezien Richtlijn 2010/45/EU van de Raad van 13 juli 2010 tot wijziging van Richtlijn 2006/112/EG inzake het gemeenschappelijk systeem voor de btw ten aanzien van de regels voor de facturatie (10) , – gezien de arresten van het EHJ inzake Google (Gevoegde Zaken C-236/08 tot C-238/08, arrest van 23 maart 2010) en BergSpechte (Zaak C-278/08, arrest van 25 maart 2010), die het begrip van 'de normaal geïnformeerde en redelijk oplettende internetgebruiker' definieert als de gemiddelde internetconsument, – gezien Richtlijn 2010/13/EU van het Europees Parlement en de Raad van 10 maart 2010 betreffende de coördinatie van bepaalde wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen in de lidstaten inzake het aanbieden van audiovisuele mediadiensten (richtlijn audiovisuele mediadiensten) (11) , – gezien zijn resolutie van 9 maart 2010 over consumentenbescherming (12) , – gezien zijn resolutie van 25 oktober 2011 over mobiliteit en integratie van gehandicapten en de Europese strategie inzake handicaps 2010-2020 (13) , – gezien de mededelingcommunicatie van de Commissie van 3 maart 2010 met de titel „Europa 2020: een strategie voor slimme, duurzame en inclusieve groei” ( COM(2010)2020 ), – gezien het verslag-Monti van 9 mei 2010 over een nieuwe strategie voor de interne markt, – gezien het analyserapport met de titel „Attitudes towards cross-border sales and consumer protection”, gepubliceerd door de Commissie in maart 2010 (Flash Eurobarometer 282), – gezien de mededeling van de Commissie van 22 oktober 2009 inzake grensoverschrijdende zaken voor de e-handel voor consumenten binnen de EU ( COM(2009)0557 ), – gezien de 'Mystery shopping evaluatie van grensoverschrijdende e-handel binnen de EU', een studie dat op 20 oktober 2009 namens DG SANCO van de Commissie is uitgevoerd door YouGovPsychonomics, – gezien het werkdocument van het personeel van de Commissie van 22 september 2009 inzake de controle op kwaliteit en vooruitgang van de financiële dienstverlening in de detailhandel t.o.v. het Scorebord voor de consumentenmarkten (SEC(2009)1251), – gezien de mededeling van 7 juli 2009 van de Commissie aan het Europees Parlement, de Raad, aan het Europees Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de Regio's inzake een geharmoniseerde methodiek voor het classificeren en rapporteren van consumentenklachten en verzoeken om inlichtingen ( COM(2009)0346 ), en aan de begeleidende conceptaanbeveling van de Commissie (SEC(2009)0949), – gezien de mededeling van de Commissie van 2 juli 2009 inzake de handhaving van het consumentenacquis ( COM(2009)0330 ), – gezien het verslag van de Commissie van 2 juli 2009 inzake de toepassing van Besluit (EG) Nr. 2006/2004 van het Europees Parlement en van de Raad inzake de samenwerking tussen nationale autoriteiten die verantwoordelijk zijn voor de handhaving van de wet op de consumentenbescherming (verordening samenwerking consumentenbescherming) ( COM(2009)0336 ), – gezien het werkdocument van de Commissie van 5 maart 2009 met de titel „Report on cross-border e-commerce in the EU” (SEC(2009)0283), – gezien zijn resolutie van 5 februari 2009 over internationale handel en het internet (14) , – gezien zijn resolutie van 13 januari 2009 inzake de omzetting, uitvoering en handhaving van Besluit 2005/29/EG met betrekking tot oneerlijke business-to-consumer handelspraktijken binnen de interne markt en Besluit 2006/114/EG met betrekking tot misleidende en vergelijkende reclame (15) , – onder verwijzing naar zijn resolutie van 3 september 2008 over het effect van marketing en reclame op de gelijkheid tussen vrouwen en mannen (16) , – onder verwijzing naar zijn resolutie van 21 juni 2007 over consumentenvertrouwen in een digitale omgeving (17) , – gezien Verordening (EG) Nr. 2006/2004 van het Europees Parlement en van de Raad van 27 oktober 2004 inzake de samenwerking tussen nationale autoriteiten verantwoordelijk voor de handhaving van de wet op de consumentenbescherming (verordening inzake samenwerking consumentenbescherming) (18) , – gezien Richtlijn 2006/114/EG van het Europees Parlement en de Raad van 12 december 2006 inzake misleidende reclame en vergelijkende reclame (19) , – gezien artikel 20, lid 2, van Richtlijn 2006/123/EG van 12 december 2006 over diensten op de interne markt (20) , – gezien haar resoluties van 23 maart 2006 inzake het Europees verbintenissenrecht en de herziening van het acquis: verdere maatregelen (21) , en van 7 september 2006 over het Europees verbintenissenrecht (22) , – gezien de mededeling van de Commissie inzake de herziening van de EU regelgeving voor elektronische communicatienetwerken en diensten ( COM(2006)0334 ), – gezien de Richtlijn 2005/29/EG van het Europees Parlement en de Raad van 11 mei 2005 met betrekking to oneerlijke business-to-consumer handelspraktijken binnen de interne markt (23) , – gezien de Richtlijn 2004/113/EG van de Raad van 13 december 2004 ter uitvoering van het gelijkheidsbeginsel tussen mannen en vrouwen in de toegang tot en het leveren van goederen en diensten (24) , – gezien de Speciale Eurobarometer nr. 342 over empowerment van consumenten, – gezien het UNCITRAL Verdrag inzake het Gebruik van Elektronische Communicatie in Internationale Contractvorming 2005, de Modelwet van UNCITRAL inzake elektronische handtekeningen (2001) en de Modelwet van UNCITRAL inzake elektronische handel (1996) (25) , – gezien het eerste uitvoeringsverslag van 21 november 2003 over de richtlijn inzake e-handel ( COM(2003)0702 ), – gezien Richtlijn 2002/65/EG van het Europees Parlement en de Raad van 23 september 2002 betreffende de verkoop op afstand van financiële diensten aan consumenten en tot wijziging van de Richtlijnen 90/619/EEG, 97/7/EG en 98/27/EG van de Raad (26) , – gezien Richtlĳn 2002/58/EG van het Europees Parlement en de Raad van 12 juli 2002 betreffende de verwerking van persoonsgegevens en de bescherming van de persoonlĳke levenssfeer in de sector elektronische communicatie (27) , – gezien Richtlijn 2000/31/EG van het Europees Parlement en de Raad van 8 juni 2000 betreffende bepaalde juridische aspecten van de diensten van de informatiemaatschappij, met name de elektronische handel, in de interne markt (28) , – gezien Richtlijn 95/46/EG van het Europees Parlement en de Raad van 24 oktober 1995 betreffende de bescherming van natuurlijke personen in verband met de verwerking van persoonsgegevens en betreffende het vrije verkeer van die gegevens (29) , – gezien het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie, zoals opgenomen in de Verdragen bij artikel 6 van het Verdrag van de Europese Unie (TEU) en in het bijzonder de artikelen 7 (eerbiediging van persoonlijk en gezinsleven), 21 (antidiscriminatie), 24 (de rechten van het kind), 25 (de rechten van de ouderen), 26 (integratie van personen met een handicap) en 38 (consumentenbescherming), – gezien artikel 9 VWEU, dat bepaalt dat de Unie „bij de bepaling en de uitvoering van haar beleid en optreden rekening houdt met de eisen in verband met de bevordering van een hoog niveau van werkgelegenheid, de waarborging van een adequate sociale bescherming, de bestrijding van sociale uitsluiting, alsmede een hoog niveau van onderwijs, opleiding en bescherming van de volksgezondheid”, – gezien artikel 11 VWEU, dat bepaalt dat de 'milieubeschermingeisen geïntegreerd moeten worden in de definitie en uitvoering van het beleid en de activiteiten van de Unie, in het bijzonder met het oog op het bevorderen van duurzame ontwikkeling', – gezien artikel 12 TFEU, dat bepaalt dat er rekening moet worden gehouden met de 'consumentenbeschermingeisen in het definiëren en uitvoeren van andere activiteiten en beleid van de Unie', – gezien artikel 14 VWEU en Protocol 26 daarvan inzake diensten van algemeen (economisch) belang, – gezien artikel 48 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie interne markt en consumentenbescherming en de adviezen van de Commissie interne markt en consumentenbescherming , de Commissie ontwikkelingssamenwerking, de Commissie cultuur en onderwijs en de Commissie juridische zaken ( A7-0341/2012 ), A. overwegende dat de voltooiing van de digitale interne markt de belangrijkste factor is om van de EU de meest concurrerende en dynamische kenniseconomie ter wereld te maken; B. overwegende dat e-handel en online diensten noodzakelijk zijn voor het internet en cruciaal zijn voor de doelstellingen van de EU 2020-strategie voor de interne markt, dat zowel een voordeel voor de burgers en het bedrijfsleven is, doordat zij een slimme, duurzame en inclusieve groei ondersteunen; C. overwegende dat 99% van alle Europese bedrijven MKB zijn die 85% werkgelegenheid opleveren, en daardoor zijn de MKB de drijvende kracht in de Europese economie, die de hoofdverantwoordelijkheid hebben voor het creëren van welvaart, groei en werkgelegenheid, en ook vernieuwing en R&D; D. overwegende dat e-handel een essentieel onderdeel van de handel is geworden en tegenwoordig een grote invloed uitoefent op de keuze van consumenten, concurrentie en technologische innovatie vanwege het feit dat de scheidslijn tussen de online- en offlinewereld voor consumenten en bedrijven in het dagelijks leven steeds vager wordt; E. overwegende dat een digitale interne markt waarin diensten vrij kunnen worden aangeboden in een markt met vijfhonderd miljoen consumenten van cruciaal belang is om het concurrentievermogen te vergroten en de economische groei te bevorderen, voor kwalitatief hoogwaardige banen zorgt en de ontwikkeling van de EU tot een kenniseconomie vergemakkelijkt; F. overwegende dat breedband en het internet belangrijke stuwende krachten zijn voor de economische groei, de kennismaatschappij, de werkgelegenheid, innovatie en het Europese concurrentievermogen, en dat het tegelijkertijd online handel en diensten bevordert; overwegende dat consumenten en bedrijven toegang tot breedband nodig hebben om optimaal van het internet te kunnen profiteren; G. overwegende dat centrale aanspreekpunten voor de omzetbelasting van groot belang zijn om de grensoverschrijdende elektronische handel voor het mkb te vereenvoudigen en e-facturering te bevorderen; overwegende echter dat dergelijke centrale aanspreekpunten alleen moeten worden gecreëerd binnen het kader van de bestaande instellingen, zonder dat daaraan extra kosten voor de belastingbetaler mogen zijn verbonden; H. overwegende dat bedrijven die hun interneteconomie ontwikkeld hebben veel verder gevorderd zijn dan andere bedrijven en dat het daarom in de huidige economische en financiële crisis, waarbij het genereren van werkgelegenheid in de praktijk van het mkb afhangt, van essentieel belang is om de belemmeringen voor de online handel weg te nemen, zodat bedrijven van alle voordelen van deze handel kunnen profiteren; I. overwegende dat onlinemarkten zo flexibel mogelijk moeten zijn om betere bedrijfs- en ontwikkelingskansen in deze sector te kunnen creëren; J. overwegende dat e-handel een belangrijke aanvulling vormt op de offlinehandel, waardoor kleine bedrijven de kans krijgen om te groeien, en de verkrijgbaarheid van goederen en producten wordt verbeterd, ook in afgelegen gebieden, op het platteland en voor mensen met een handicap of beperkte mobiliteit; K. overwegende dat in een aantal G8-landen 20% van de economische groei en 25% van de groei aan arbeidsplaatsen in de afgelopen vijf jaar toe te schrijven is aan het internet; L. overwegende dat de voordelen van de globalisering dankzij het internet en de e-handel evenwichtiger verdeeld kunnen worden over consumenten en het mkb; M. overwegende dat het bereiken van een effectief functionerende interne markt een belangrijke stap zou zijn op weg naar de doelstellingen van de Lissabonagenda met betrekking tot het vergroten van de groei, de werkgelegenheid en het concurrentievermogen om de 500 miljoen consumenten in de EU te bedienen; N. overwegende dat de digitale interne markt consumenten een ruimere keuze tegen meer concurrerende prijzen biedt, vooral voor burgers die in moeilijk toegankelijke, afgelegen of perifere gebieden wonen, alsook burgers met beperkte mobiliteit, die anders wellicht geen toegang zouden hebben tot een breed scala van producten, overwegende dat startende bedrijven, met name die binnen het MKB, dankzij het internet een goed begin kunnen maken en bestaande bedrijven kunnen floreren door het bedienen van nieuwe marktniches; O. overwegende dat er in Europa 75 miljoen mensen met een handicap zijn, en dat deze personen ook volledige toegang tot de interne markt zouden moeten hebben, waarbij in het bijzonder moet worden gelet op de problemen die mensen met een visuele handicap hebben met digitale interfaces; P. overwegende dat het mkb dankzij internet en technologie beter in staat is zich internationaal te profileren en zo een betere positie kan verwerven op internationale markten en in de internationale handel; verzoekt om een geïntegreerde Europese markt voor kaart-, internet- en mobiele betalingen; dringt daarnaast ook aan op een eenvoudiger systeem voor e-facturering; wijst in deze beide gevallen op het belang van interoperabiliteit en open standaarden om het marktpotentieel en de concurrentieverhoudingen te kunnen optimaliseren; Q. overwegende dat consumenten profijt hebben van de e-handel in de zin van lagere prijzen en een bredere keuze, gekoppeld aan het gemak te kunnen winkelen zonder hun huis te hoeven verlaten; overwegende dat dit bijzondere voordelen biedt aan consumenten met een handicap en consumenten op het platteland of in afgelegen gebieden; R. overwegende dat een goed functionerende digitale economie een absolute vereiste voor het goede functioneren van de gehele EU-economie; echter ook overwegende dat het vrije verkeer van digitale diensten tegenwoordig ernstig wordt belemmerd door versnipperde nationale regelgeving, en dat bedrijven worden geconfronteerd met allerlei belemmeringen voor de grensoverschrijdende handel binnen de Europese Unie, vooral als gevolg van de verschillende regels die in de lidstaten gelden op gebieden zoals consumentenbescherming, btw, specifieke productvoorschriften en betalingstransacties; overwegende dat het noodzakelijk is de EU-instellingen te vragen er zich krachtiger voor in te zetten de voornaamste regelgevingsobstakels voor grensoverschrijdende onlinetransacties tegen 2015 op te heffen en een beroep op de Commissie te doen om met nog meer gerichte wetgevingsmaatregelen te komen teneinde de voornaamste belemmeringen weg te werken; S. overwegende dat de e-handel consumenten in staat stelt te profiteren van lage prijzen en een bredere keus, maar dat 60% van de websites momenteel ongeschikt zijn voor grensoverschrijdende online consumenten, en dat het consumenten- en bedrijfsvertrouwen in de digitale omgeving nog gering is; T. overwegende dat de toegang tot betrouwbare informatie alsook de transparantie op een hoger plan moeten worden gebracht, opdat consumenten niet alleen kunnen vergelijken op prijs, maar ook op kwaliteit en de duurzaamheid van online aangeboden goederen en diensten; U. overwegende dat de versnippering van de digitale markt van de EU rechten op grond van het acquis communautaire in gevaar brengt, aangezien consumenten en het bedrijfsleven een geringe rechtszekerheid hebben met betrekking tot grensoverschrijdende e-handel wegens het bestaan van te veel wettelijke voorschriften die uiteenlopende eisen stellen, een situatie die het zakelijke exploitanten, instanties of consumenten onmogelijk maakt om van duidelijke en uitvoerbare regels te profiteren; V. overwegende dat de meeste geschillen buiten de rechtbank worden opgelost, dat de voor alternatieve geschillenbeslechting beschikbare termijnen soms te kort zijn en dat er al met al grote behoefte bestaat aan een doeltreffend geschillenbeslechtingsstelsel; W. overwegende dat het van belang is om de rechtsversnippering die nu op een aantal gebieden bestaat te ondervangen om zo een volledige en echte digitale interne markt te bereiken; X. overwegende dat de e-handel en onlinediensten de ontwikkeling van een duurzame interne markt aanmoedigen dank zij het gebruik van technologieën standaarden, labels, producten en diensten die een geringe CO2-uitstoot veroorzaken en milieuvriendelijk zijn; Een digitale interne markt voor groei en werkgelegenheid 1. benadrukt dat het in tijden van economische en financiële crisis onontbeerlijk is om maatregelen te nemen om de groei te stimuleren en werkgelegenheid te creëren, en benadrukt dat het voltooien van de digitale interne markt een belangrijke stap voorwaarts zou zijn naar het bereiken van dit doel; verzoekt de Commissie derhalve haar plan voor het lanceren en voltooien van de digitale interne markt uit te voeren; wijst in verband daarmee op het feit dat de digitale interne markt voor bedrijven en burgers de eenvoudigste manier is om de vruchten van de interne markt te plukken; 2. verwelkomt de nieuwe mededeling van de Commissie inzake e-handel en online diensten, gepubliceerd op 11 januari 2012, dat gericht is op het ontwikkelen van een duidelijk kader voor de e-handel, door het vertrouwen te vergroten en de e-handel en online diensten uit te breiden naar de sectoren B2B, B2C, C2C en G2G; verzoekt de Commissie om tegen het einde van 2012 verslag uit te brengen over de vooruitgang op het vlak van de zestien „hoofdmaatregelen” van de vijf prioritaire aandachtsgebieden van de mededeling; 3. is ingenomen met de nieuwe mededeling van de Commissie met de titel „Akte voor de interne markt II” die kernmaatregelen bevat ter ondersteuning van de ontwikkeling van een Europese digitale economie; onderstreept dat het noodzakelijk is de vruchten van de digitale interne markt te plukken; 4. doet een beroep op de Commissie om haar actieplan voor het vereenvoudigen van grensoverschrijdende toegang tot online producten en inhoud uit te voeren, te ontwikkelen en effectief op te volgen, en te dien einde, een stappenplan te leveren voor de uitvoering van een transversaal plan dat de ontwikkeling van de Digitale Interne Markt en de bevordering van groei op de lange termijn, de concurrentiepositie en de werkgelegenheid garandeert terwijl zij de Europese economie aanpast aan de huidige uitdagingen van de wereldeconomie; 5. benadrukt dat versnippering en gebrek aan rechtszekerheid de voornaamste zorgen op de digitale interne markt zijn, en dat een inconsequente handhaving van de regels in de lidstaten moet worden aangepakt om de consument zo bredere keuzemogelijkheden te bieden; is van mening dat de versnippering nog steeds mede veroorzaakt wordt door de slechte of te laat uitgevoerde omzetting van richtlijnen door de lidstaten, die aan striktere controles moeten worden onderworpen door de instellingen van de EU; 6. benadrukt dat alle relevante nieuwe wetgeving voor de interne markt onderworpen moet worden aan een digitale-internemarkttest; verzoekt de Commissie te onderzoeken of het haalbaar is om een dergelijke test binnen haar effectbeoordelingskader in te voeren om er zo voor te zorgen dat deze noch de ontwikkeling van de digitale interne markt belemmert, noch nieuwe obstakels opwerpt voor zowel de offline- als de onlinehandel en dat deze handel niet versnipperd raakt; 7. is ingenomen met de aankondiging door de Commissie van een nieuwe meldings- en actieregeling en herinnert er in dit verband aan dat, op grond van de richtlijn inzake e-handel, verleners van diensten van de informatiemaatschappij in bepaalde gevallen verplicht zijn op te treden om illegale online-activiteiten te vermijden of deze te doen ophouden; 8. is het er met de Commissie over eens dat de bestaande wettelijke regeling waarin de richtlijn e-handel voorziet geen herziening behoeft; onderstreept niettemin de behoefte aan meer duidelijkheid met betrekking tot de implementatie van de meldings- en actieprocedures die in geval van illegale inhoud moeten worden gevolgd; 9. wijst op de noodzaak tot modernisering en vereenvoudiging van de procedures voor de erkenning van beroepskwalificaties en tot verdere uitbreiding van de automatische erkenning van de beroepen waarvoor thans regels bestaan met in het bijzonder nieuwe beroepen die nodig zijn in de groene en de digitale sector; merkt op dat dit de mobiliteit van hooggekwalificeerde arbeidskrachten zal bevorderen; 10. wijst met het oog op het potentieel voor het concurrentievermogen van de EU, de economische groei en de groei van de werkgelegenheid op de noodzaak een Europese strategie voor cloudcomputing te ontwikkelen; onderstreept dat cloudcomputing, doordat er minimale toetredingskosten en lage infrastructuurvereisten aan verbonden zijn, een kans inhoudt voor de Europese IT-sector en in het bijzonder voor het mkb, om dit terrein verder te ontwikkelen en het voortouw te nemen op gebieden als outsourcing, nieuwe digitale dienstverlening en datacentra; 11. wijst op het belangrijke verband tussen de richtlijn inzake e-handel en het Informatiesysteem interne markt; Kmo's 12. benadrukt dat kmo's de ruggengraat voor de Europese economie vormen en dat het daarom van levensbelang is om een actieplan te ontwikkelen voor hun integratie in de digitale interne markt; benadrukt tevens dat alle Europese kmo's dringend breedbandinternet moeten krijgen; benadrukt dat gebruikmaking van de mogelijkheden van de digitale economie en de digitale interne markt d.m.v. innovatie en een slim gebruik van ICT een grote steun zou zijn voor kmo's om uit de huidige crisis te stappen en groei en werkgelegenheid te creëren; 13. steunt de vastberadenheid van de Commissie om de ontwikkeling van ICT-infrastructuur te versterken en te vergemakkelijken en aldus de digitale kloof te overbruggen; herinnert eraan dat de ontwikkeling van ICT-infrastructuur een positieve bijdrage levert aan de sociale cohesie, economische groei en het concurrentievermogen van de EU en aan communicatie, creativiteit en de toegang van burgers tot onderwijs en informatie; verwelkomt de initiatieven in het kader van de programma's voor regionale ontwikkeling en ontwikkeling van de landelijke ruimte en van de EIB ter verbetering van de aansluiting van landelijke gebieden op ICT-infrastructuren; 14. wijst op het feit dat het voor de verwezenlijking van de doelstelling van economische groei en werkgelegenheid van cruciaal belang is dat de resterende juridische obstakels voor de e-handel uit de weg worden geruimd en dat bedrijven de noodzakelijke informatie en vaardigheden geboden wordt alsook de noodzakelijke instrumenten voor een eenvoudige en doeltreffende ontwikkeling van hun onlineactiviteiten; 15. benadrukt dat de verwezenlijking van een volledig operationele digitale interne markt een gecoördineerde inspanning vergt om ervoor te zorgen dat alle burgers, ongeacht hun leeftijd, woonplaats, opleiding en geslacht, toegang krijgen tot het internet en over de nodige vaardigheden kunnen beschikken om het te gebruiken; 16. onderstreept dat digitale vaardigheden van cruciaal belang zijn voor de ontwikkeling van een concurrerende digitale interne markt en dat alle Europeanen in staat moeten worden gesteld om de benodigde digitale vaardigheden te verwerven; onderstreept het essentiële belang van de verbintenis om voor 2015 de verschillen in digitale kennis en vaardigheden met de helft te reduceren; 17. roept daarom de Commissie en de lidstaten ertoe op om een dergelijk actieplan te ontwikkelen, dat zich moet baseren op het bevorderen van de integratie van MKB's in de digitale waardeketens, door maatregelen en initiatieven te nemen die een slim gebruik van ICT voor innovatie, de concurrentiepositie en de ontwikkeling van e-vaardigheden aanmoedigt, en wenst ook dat informatie over de voordelen en de potentie van de interneteconomie – bij voorbeeld via het European E-Business Support Network (eBSN – in ruimere mate beschikbaar wordt gesteld, terwijl daarnaast onder meer ook financiële ondersteuning aan vernieuwende kmo's moet worden gegeven; 18. onderstreept dat het van belang is een strategie te ontwikkelen om het digitaal ondernemerschap in Europa een nieuwe impuls te geven en scholing voor onlinehandelaren en ontwikkelingsprogramma's voor het kmo die zich richten op innovatieve en dynamische kmo's uit alle sectoren, aan te moedigen om zo een hoge groeipotentie en omvangrijke innovatie te garanderen en daarbij het consumentenvertrouwen te vergroten en tevens nieuwe nichemarkten voor het kmo te creëren, die anders niet zouden hebben bestaan; 19. verzoekt de Commissie en de lidstaten om de bestaande wetgeving daadwerkelijk ten uitvoer te leggen, teneinde de obstakels die de groei van het kmo in de weg staan - zoals hoge kosten voor markttoegang, de kosten van het opbouwen van merkbekendheid in meerdere landen en de beperkingen van IT-systemen - uit de weg te ruimen; 20. roept de Commissie en de lidstaten op om maatregelen te introduceren die gericht zijn op het bieden van financiële ondersteuning aan innovatieve kmo's door middel van bestaande programma's, zoals het Programma voor Concurrentiepositie en Innovatie (CIP), het nieuwe programma voor de Concurrentiepositie van Ondernemingen en kmo (COSME) en het Programma voor Onderzoek en Innovatie „Horizon 2020”, of door specifieke programma's uit te werken, evenals de voorgestelde verordening inzake durfkapitaalfondsen; 21. is van mening dat het naast de systematische inzet van ICT ook essentieel is voor de ontwikkeling van de digitale interne markt om hoogwaardig ICT-onderzoek te bevorderen en overheids- en particuliere investeringen in risicovolle gezamenlijke ICT-onderzoeks- en innovatieprojecten te stimuleren; benadrukt dat Europa een voortrekkersrol moet spelen bij de ontwikkeling van internettechnologieën en -standaarden; stelt voor om het ICT-researchbudget van de EU in het kader van de komende financiële vooruitzichten en het Horizon 2020-programma aanzienlijk te verhogen; Het wegwerken van de overgebleven belemmeringen op de digitale interne markt 22. steunt de mogelijkheid tot samenwerking met onderzoekcentra; verwelkomt de plannen van de Commissie om staats- en particuliere investeringen in telecommunicatienetwerken in het kader van de Connecting Europe Faciliteit (CEF) te stimuleren, en onderstreept het belang van permanente invoering van een trans-Europese digitale dienstverleningsinfrastructuur voor economische groei en concurrentievermogen in de EU; 23. stelt vast dat de snelle verspreiding van ultrasnel breedband van cruciaal belang is voor het mondiale concurrentievermogen van Europa, voor de ontwikkeling van de Europese productiviteit en voor de opkomst van nieuwe en kleine ondernemingen die een leidende rol kunnen spelen in verschillende sectoren, zoals de gezondheidszorg, de productie-industrie en de dienstensector; 24. dringt aan op specifieke maatregelen om ervoor te zorgen dat kmo's optimaal kunnen profiteren van de mogelijkheden die breedband biedt op het gebied van e-handel en e-aanbestedingen; verzoekt de Commissie de lidstaten te ondersteunen bij het opzetten van initiatieven om de e-vaardigheden in kmo's te ontwikkelen en om innovatieve, op het internet gebaseerde bedrijfsmodellen te stimuleren middels het programma concurrentievermogen en innovatie (CIP) en de toekomstige opvolger daarvan, het programma voor het concurrentievermogen van ondernemingen en kmo's (COSME); 25. verzoekt de Commissie om een inventarisatie van de bestaande belemmeringen voor grensoverschrijdende leveringsdiensten en om passende maatregelen te nemen voor de aanpak daarvan met inachtneming van de bevindingen van de nieuwe studie die is uitgevoerd, en wel op een wijze die ervoor zorgt dat zowel het bedrijfsleven als de consumenten volledig van de digitale interne markt kunnen profiteren; onderstreept dat factoren als toegankelijkheid, betrouwbaarheid, snelle levering, vriendelijke dienstverlening, een efficiënt en transparant systeem voor retourzendingen, en lage prijzen voor grensoverschrijdende leveringsdiensten het best bevorderd worden door een vrije en eerlijke mededinging, zodat grensoverschrijdende handel niet wordt gehinderd en het consumentenvertouwen toeneemt; is van oordeel dat grensoverschrijdende leveringsdiensten niet alleen op de fysieke grenzen gebaseerd moeten zijn, maar, waar mogelijk, eveneens rekening moeten houden met de afstand tot de consument; is van mening dat het van essentieel belang is om te voorzien in innovatieve leveringswijzen die een zo flexibel mogelijke keuze van het tijdstip en de plek waarop de aankopen worden geleverd of van een eventueel ophaalpunt mogelijk maken zonder aanvullende kosten; is van mening dat het van cruciaal belang is om maatregelen te overwegen die een garantie bieden op betaalbare leveringsdiensten in de meer afgelegen of perifere gebieden; 26. herinnert aan de noodzaak van een geïntegreerde beleidsstrategie ter voltooiing van de interne transportmarkt voor alle vervoerstakken (wegcabotage, goederenvervoer per spoor, enz.) en van de milieuwetgeving, teneinde onvolkomenheden in de aanvoerketen en onnodige kostenstijgingen voor afstandsverkopers en klanten in de e-handelssector te voorkomen; 27. verzoekt de lidstaten en de Commissie om de administratieve lasten te verminderen door het mogelijk te maken dat gebruik wordt gemaakt van het stelsel van het land van hetzij de verkopende partij, hetzij de kopende partij, om zo dubbele procedures en de verwarring over welke regels er nu precies voor zowel onlinehandelaren als consumenten van toepassing zijn, te voorkomen; 28. verzoekt de Commissie om oplossingen aan te dragen voor de problemen die kmo's ondervinden bij de afhandeling van geretourneerde goederen, met de verzendinfrastructuur en met het terugdringen van de kosten in verband met de afhandeling van grensoverschrijdende klachten en geschillen; 29. benadrukt dat dankzij het feit dat websites vrij eenvoudig in grote lijnen automatisch vertaald kunnen worden, de digitale wereld het bijkomende voordeel biedt dat zij kan helpen taalbarrières binnen de interne markt te slechten; 30. benadrukt het belang voor consumenten van een doeltreffende levering, betere informatievoorziening over hun levering en tijdige aflevering van hun product, een voor een punten die in het meest recente consumentenscorebord door consumenten als het meest prangend werden aangemerkt; 31. roept de Commissie en de lidstaten op de mogelijkheden te onderzoeken om de btw-regels te vereenvoudigen en te standaardiseren in de context van grensoverschrijdende online transacties; benadrukt dat het huidige Europese wettelijke kader op het gebied van btw een belemmering vormt voor de ontwikkeling van nieuwe digitale diensten en dat het aanmoedigen van ondernemingen om nieuwe pan-Europese online diensten te ontwikkelen en aan te bieden een prioriteit zou moeten zijn bij de herziening van de btw-regels; is van oordeel dat ter voorkoming van marktverstoring digitale producten zoals e-boeken onder dezelfde btw-tarieven moeten vallen als een gelijkwaardig product in fysieke vorm of als offline aanbod; verzoekt de Commissie en de lidstaten de door wijziging van de btw-regels in 2015 geboden kans aan te grijpen om een „Europese éénloketsysteem” voor de e-handel, en tenminste voor kmo's, op te zetten en uit te breiden; 32. roept de Commissie op een herziening van Richtlijn 2006/112/EG voor te stellen teneinde een nieuwe categorie via elektronische weg geleverde diensten met culturele inhoud voor een lager btw-tarief te introduceren; stelt voor dat culturele werken en diensten die digitaal verkocht worden, zoals digitale boeken, dezelfde voorkeursbehandeling te laten genieten als vergelijkbare producten in traditionele vorm, zoals pocketboeken, en bijgevolg onder een lager btw-tarief te laten vallen; is in dit verband van oordeel dat het hanteren van een verlaagd btw-tarief voor digitale publicaties de ontwikkeling van het legale aanbod kan bevorderen en de aantrekkelijkheid van digitale platformen aanzienlijk kan vergroten; 33. roept de Commissie op bij haar herziening van de btw-wetgeving een anomalie aan te pakken, en wel de mogelijke toepassing van lagere btw-tarieven voor gedrukte boeken en andere culturele inhoud, maar niet voor gelijkwaardige goederen die in elektronische vorm beschikbaar zijn; 34. verwelkomt het Groenboek van de Commissie over betaalsystemen met de kaart, internet en mobiele telefoon; roept de Commissie en de lidstaten op om passende maatregelen te ontwikkelen en uit te voeren met het oog op het bereiken van een volledig en effectief geïntegreerd, concurrerend, innovatief, neutraal en veilig regelgevend kader voor online en mobiele betalingen binnen de EU; 35. wijst op het belang van maatregelen betreffende microbetalingen en de hoge administratieve kosten die de betaling van kleine bedragen vaak met zich meebrengt, vestigt de aandacht op het feit dat er steeds vaker gebruik gemaakt wordt van betalingen via mobiele telefoons, smartphones en tablets en dat dat gebruik nieuwe oplossingen vereist; 36. benadrukt dat microbetalingen steeds vaker gebruikt worden om te betalen voor media en culturele online inhoud en acht dit een nuttig instrument om te waarborgen dat rechthebbenden worden betaald; 37. wijst erop dat de nationale en grensoverschrijdende multilaterale afwikkelingsvergoedingen (MIF's) in de gemeenschappelijke eurobetalingsruimte (SEPA) aanzienlijke verschillen vertonen van lidstaat tot lidstaat; is van mening dat zowel de binnenlandse als de grensoverschrijdende multilaterale afwikkelingsvergoedingen binnen de SEPA geharmoniseerd moeten worden, opdat de consument ten volle de vruchten kan plukken van de interne markt; verzoekt de Commissie om voor het einde van 2012 een effectbeoordeling op te stellen voor de mogelijke plafonnering en geleidelijke verlaging van multilaterale afwikkelingsvergoedingen; verzoekt de Commissie om een verordening in te dienen ter harmonisering van de multilaterale afwikkelingsvergoedingen en ter geleidelijke verlaging ervan, opdat deze tegen het einde van 2015 gelijk zijn aan de ware kosten; is van mening dat toeslagen, kortingen en andere beïnvloedingspraktijken eveneens geleidelijk aan verboden moeten worden om de weg te bereiden voor een transparantere Europese interne markt voor betalingen; 38. benadrukt dat persoons- en gegevensbeveiliging de belangrijkste zorgen onder de consumenten zijn en dreigt consumenten te ontmoedigen om online te kopen; beschouwt het als noodzakelijk om de bestaande wet op de gegevensbescherming aan te passen aan nieuwe uitdagingen en innovaties op het gebied van de huidige en toekomstige technologische ontwikkelingen, bv. cloud computing; 39. onderkent het economisch en maatschappelijk potentieel dat cloudcomputing tot nu toe te zien heeft gegeven en roept de Commissie op om initiatieven te nemen op dit gebied opdat de volle vruchten van deze technologie geplukt kunnen worden zodra deze verder ontwikkeld is; is zich evenwel terdege bewust van de talloze technische en juridische haken en ogen van de verdere ontwikkeling van cloudcomputing; 40. erkent het grote potentieel van cloud computing en verzoekt de Commissie om onverwijld een Europese strategie voor dit onderwerp voor te stellen; 41. verzoekt de Commissie om toe te zien op naleving van de in het telecompakket vervatte meldingsplicht bij inbreuken met betrekking tot gegevens, alsook om deze regels aan alle consumenten in de lidstaten ter beschikking te stellen; 42. herinnert aan de bepalingen van de richtlijn inzake de universele dienst en gebruikersrechten voor telecommunicatieoperatoren, die aanbieders van internetdiensten verplicht om mededelingen van de overheid door te geven aan al hun klanten; verzoekt de Commissie om na te gaan hoeveel telecommunicatietoezichthouders deze regels daadwerkelijk naleven en dit aan het Parlement mede te delen; 43. verwelkomt, daarom de voorgestelde nieuwe verordening van de Commissie voor de bescherming van gegevens, benadrukt de noodzaak om de burger meer zeggenschap te geven over de verwerking van zijn persoonsgegevens en benadrukt de noodzaak om een nieuwe verordening op dat gebied goed te keuren en in te voeren op een dusdanige manier dat, terwijl zij de privacy en de fundamentele rechten beschermt en rechtszekerheid verschaft, aan bedrijven ook voldoende flexibiliteit biedt om hun bedrijf te ontwikkelen zonder grote uitgaven te doen, terwijl het hen tevens vereenvoudiging en vermindering van de administratieve lasten biedt, dit alles onder handhaving van alle toezeggingen om aan alle reeds bestaande verplichtingen te voldoen; 44. is ingenomen met het voorstel van de Commissie voor een rechtskader voor het collectief beheer van auteurs- en aanverwante rechten om te komen tot een verbetering van de verantwoordingsplicht, de transparantie en de governance van organisaties die collectieve rechten beheren, doeltreffende mechanismen voor geschillenbeslechting, en verduidelijking en vereenvoudiging van licenties; meent dat duidelijke en begrijpelijke informatie voor de internetgebruikers over welke persoonsgegevens voor welk doel worden verzameld en hoe lang ze worden opgeslagen absoluut noodzakelijk is voor de versterking van hun rechten en daarmee ook voor een groter vertrouwen in het internet; benadrukt dat bij de herziening van het acquis op het gebied van gegevensbescherming rechtszekerheid en –duidelijkheid en een zeer hoog gegevensbeschermingsniveau moeten worden gegarandeerd; is ingenomen met de aankondiging van een gemeenschappelijke Europese strategie betreffende het thema „cloud computing” voor 2012 en verwacht hier met name opheldering van vragen in verband met rechtsbevoegdheid, gegevensbescherming en verantwoordelijkheid; 45. is ervan overtuigd dat de bescherming van de privacy niet alleen een kernwaarde van de Europese Unie vormt, maar daarnaast ook een centrale rol vervult bij de bevordering van het noodzakelijke consumentenvertrouwen in de digitale omgeving, zodat de digitale interne markt zich ten volle kan ontwikkelen; is derhalve ingenomen met de voorstellen van de Commissie om de richtlijn gegevensbescherming aan te passen aan de huidige digitale omgeving, waardoor het innovatieve karakter van de onlineomgeving wordt bevorderd en de ontwikkeling van veelbelovende nieuwe technologieën zoals cloud computing wordt gestimuleerd; 46. herhaalt nog eens dat bij de aanpak van uitdagingen als gegevensbescherming en piraterij een mondiale aanpak van cruciaal belang is; spoort in dit verband aan tot nauwe samenwerking tussen de EU en het Forum voor internetbeheer; 47. verlangt dat duidelijk wordt gesteld dat internetdienstverleners bij het behandelen en/of verzamelen van gegevens in de EU verplicht zijn om de regelgeving van de EU betreffende gegevensbescherming en mededinging na te leven en dat zij zich moeten houden aan de bescherming van intellectuele-eigendomsrechten alsook aan de richtlijn inzake elektronische handel (30) en aan het telecompakket (31) , ongeacht de wijze waarop deze gegevens opgeslagen en/of verwerkt worden; meent dat een hoger niveau van transparantie inzake de identificatie van de internetdienstverleners, een sleutelrol moet vervullen om het consumentenvertrouwen te vergroten en ook de beste praktijken op dit gebied te bevorderen, en dat dit als essentieel criterium moet dienen bij de invoering van een Europees vertrouwensmerk; 48. herinnert eraan dat aanbieders van onlinediensten overeenkomstig artikel 5 van Richtlijn 2000/31/EG gehouden zijn hun identiteit duidelijk te vermelden en dat naleving van deze vereiste van groot belang is voor het vertrouwen van de consument in elektronische handel; 49. roept de Commissie op om het rechtskader met betrekking tot de intellectuele-eigendomsrechten te moderniseren en deze zo gereed te maken voor de onlinerealiteit van de 21e eeuw, door snel de Europese strategie voor intellectuele-eigendomsrechten voor te stellen en uit te voeren; ziet uit naar voorstellen van de Commissie voor rechtsinstrumenten op dit gebied in de vorm van bijvoorbeeld wetgeving ter vereenvoudiging van het collectief beheer van intellectuele-eigendomsrechten in Europa en een richtlijn inzake de handhaving van intellectuele-eigendomsrechten en de bestrijding van namaak en piraterij; is bovendien van mening dat er gekeken moet worden naar innovatieve bedrijfsmodellen en andere mogelijke vergunningsprocedures en dat hier verdere ontwikkeling vereist is teneinde de beschikbaarheid te vergroten en daarbij ook de intellectuele-eigendomsrechten te handhaven en de vergoedingen voor rechthebbenden te waarborgen; 50. onderstreept het belang van een geharmoniseerde aanpak van de uitzonderingen en beperkingen op het gebied van auteursrecht, alsook van de geharmoniseerde wettelijke uitzonderingen op handelsmerken en octrooien die vaak zijn ingesteld ten behoeve van onderzoekers en ontwikkelaars, gezien het feit dat het doel is de ontwikkeling, implementatie en acceptatie door de consument te bevorderen van nieuwe, innovatieve diensten en om onderzoeksteams, innovatoren, kunstenaars en gebruikers de rechtszekerheid te bieden die nodig is om een bloeiende Europese digitale omgeving te doen ontstaan; 51. wijst op de noodzaak te blijven werken aan de harmonisatie van de regelgeving inzake intellectuele eigendomsrechten, waarbij de rechten en vrijheden van de burger in acht moeten worden genomen, ten einde de voltooiing van de digitale interne markt te vergemakkelijken; 52. verzoekt de Commissie onderling afgestemde oplossingen aan te dragen die zijn aangepast aan de bijzonderheden van de sector en het auteursrecht in acht nemen door auteurs met name te verzekeren van een billijke vergoeding en door de toegang van het publiek tot een legaal en gevarieerd cultureel aanbod te vergemakkelijken; 53. dringt er bij de Commissie op aan haar voorbereidingen voor een wetgevingsvoorstel inzake het 'beheer van collectieve rechten' te versnellen en zo te komen tot een verbetering van de verantwoordingsplicht, transparantie en governance van organisaties die collectieve rechten beheren, doeltreffende mechanismen voor geschillenbeslechting, en verduidelijking en vereenvoudiging van licentiesystemen in de muziekindustrie; 54. benadrukt dat microbetalingen voor het betalen voor media en culturele online-inhoud steeds belangrijker worden, maar dat de gebruiksvriendelijkheid verder kan worden geoptimaliseerd, en beschouwt dit als een nuttig instrument om te waarborgen dat de makers worden betaald omdat zij legale inhoud op een betaalbare manier toegankelijk maken voor het publiek; beschouwt microbetalingen derhalve als een effectief instrument voor de bestrijding van illegale inhoud; benadrukt echter dat problemen die verband houden met online betaalsystemen, zoals het gebrek aan interoperabiliteit en hoge kosten voor microbetalingen voor consumenten, aangepakt moeten worden om eenvoudige, innovatieve en kostenefficiënte oplossingen te ontwikkelen ten gunste van de consument en digitale platformen; benadrukt dat uitbreiding van het legale aanbod van culturele online-inhoud voor betaalbare prijzen op den duur illegale platformen op internet kan terugdringen; 55. benadrukt dat nieuwe en zich uitbreidende internettechnologieën en onlinediensten de vraag naar audiovisuele en andere culturele en creatieve digitale inhoud hebben doen toenemen, en nieuwe en innovatieve manieren bieden om het aanbod te verrijken en aan te passen, met name bij de jeugd; merkt echter op dat er momenteel onvoldoende legaal aanbod is om aan deze vraag te voldoen, met als gevolg dat gebruikers gemotiveerd raken om hun heil te zoeken bij illegale inhoud; gelooft echter dat innovatieve businessmodellen en andere licentieconstructies moeten worden overwogen om de beschikbaarheid te vergroten; verzoekt om een beter gebruik van digitale technologieën die moeten aanzetten tot een meer divers en uitgebreid wettelijk aanbod, waarbij het consumentenvertrouwen en de groei in stand moeten worden gehouden en eerlijke en evenredige betaling aan artiesten moet worden gewaarborgd; 56. ondersteunt krachtig maatregelen op zowel nationaal als Europees niveau ter voorkoming van productnamaak en –piraterij op het internet; 57. verwelkomt de voorstellen voor het verhogen van de beschikbaarheid en voor het ontwikkelen van legale diensten voor online-inhoud, maar benadrukt de noodzaak van een gemoderniseerd en meer geharmoniseerd EU-auteursrecht op het niveau van de Unie; benadrukt derhalve de noodzaak van wetgeving op het gebied van auteursrecht, die zorgt voor de juiste stimulansen en voldoende evenwicht en gelijke tred houdt met de moderne technologie; is van mening dat aanmoediging, bevordering en duurzaamheid van grensoverschrijdende licenties in de digitale eengemaakte markt op de eerste plaats moeten worden ondersteund door marktgestuurde initiatieven die inspelen op de vraag van de consument; roept de Commissie derhalve op de initiatieven voor de IRP-strategie onverwijld uit te voeren; 58. veroordeelt sterk alle vormen van discriminatie van consumenten op basis van nationaliteit en residentie, herroept Artikel 20(2) van de dienstenrichtlijn (2006/123/EG), en roept de Commissie en de Lidstaten op om volledige uitvoering van die richtlijn te garanderen. Het vertrouwen in de digitale interne markt vergroten 59. benadrukt dat de richtlijn voor consumentenrechten een belangrijke stap voorwaarts heeft betekend in het vergroten van rechtszekerheid voor consumenten en bedrijven in online transacties, en dat het vandaag het belangrijkste instrument voor consumentenbescherming voor online diensten vormt; roept de lidstaten op zorg te dragen voor een snelle en effectieve uitvoering; pleit voor een gedegen gedragscode voor onlinebedrijven en steunt wat dit betreft de voorstellen voor modelovereenkomsten; is van oordeel dat de tenuitvoerlegging van de RKV zal een belangrijk deel uitmaken van deze modelovereenkomsten en ook de bestaande datailhandelspraktijken dienen te worden nageleefd; roept bovendien de lidstaten op om te besluiten of zij - op de lange termijn - de voorkeur geven aan volledige harmonisering van de wetgeving voor de interne markt of aan een tweede nationale regime; spoort de lidstaten aan om zich in het laatste geval in te spannen voor de materie en op constructieve wijze dossiers als het gemeenschappelijk Europees kooprecht verder uit te werken, teneinde de grensoverschrijdende handel ten bate van zowel de consument als het bedrijfsleven te bevorderen; 60. ziet in de onlangs voorgestelde verordening betreffende een gemeenschappelijk Europees kooprecht, dat door overeenkomstsluitende partijen als alternatief voor de nationale kooprechtregels kan worden afgesproken, een belangrijke mogelijkheid om de versnippering van de interne markt aan te pakken en internethandel zowel voor consumenten als voor ondernemingen toegankelijker en juridisch beter voorspelbaar te maken; 61. herinnert eraan dat ook de lidstaten een taak hebben bij het waarborgen van een snelle en niet-bureaucratische tenuitvoerlegging van de EU-voorschriften, teneinde de rechten van de consument te verwezenlijken; 62. roept de Commissie en de lidstaten op om voldoende middelen voor effectieve instrumenten te geven en te ontwikkelen zoals het Consumer Protection Cooperation (CPC) netwerk, om te waarborgen dat online marktdeelnemers de Europese regels inzake transparantie en oneerlijke handelspraktijken toepassen, en zo een hoog niveau van consumentenbescherming te bewerkstelligen; 63. onderstreept de noodzaak voor initiatieven in de lidstaten ter verbetering van de e-vaardigheden onder het algemeen publiek; wijst erop dat het belangrijk is de EU-burgers digitale vaardigheden aan te leren om ze te helpen de voordelen van „online zijn” en deelname aan de digitale maatschappij ten volle te benutten; 64. roept de Commissie op om in elk beleid voor de digitale interne markt een element van toegankelijkheid voor consumenten op te nemen in de zin van de inrichting van een „drempelvrije” omgeving en een volledig scala toegankelijke diensten voor mensen met een handicap, dit om te bewerkstelligen dat alle burgergroeperingen toegang hebben tot en volledig kunnen profiteren van de digitale interne markt; 65. benadrukt de noodzaak voor initiatieven in de lidstaten om e-vaardigheden onder het grote publiek en vooral sociaal achtergestelden te verbeteren, met daarbij specifieke aandacht voor oudere mensen ter bevordering van het concept van actief ouder worden; 66. erkent het belang van een Europees handvest voor gebruikersrechten dat de rechten en plichten van burgers in de informatiemaatschappij verduidelijkt; 67. wijst op het belang van stimulansen voor het oprichten van transparante, betrouwbare en toegankelijke prijsvergelijkingssites in verschillende talen om het vertrouwen van de consumenten in grensoverschrijdende handel te vergroten; 68. benadrukt de noodzaak van een Europees vertrouwensmerk dat garandeert dat een bedrijf dat online opereert de EU-wetgeving volledig respecteert; het zou eenvoudig en goed gestructureerd moeten zijn en van inhoud moeten worden voorzien die toegevoegde waarde aan e-handel geeft, waardoor zowel het vertrouwen als de transparantie worden verhoogd, en ook de rechtszekerheid voor zowel consumenten als bedrijven door middel van informatieverstrekking overeenkomstig de bestaande, niet-juridisch bindende W3C-normen, ten behoeve van mensen met een handicap; 69. benadrukt verder de noodzaak van een geïntegreerde aanpak ter verhoging van het consumentenvertrouwen bij het gebruik van legale grensoverschrijdende onlinediensten; 70. wijst erop dat de EU bedrijven en consumenten dringend het vertrouwen en de middelen moet bieden om online zaken te doen teneinde de grensoverschrijdende handel te vergroten; verzoekt daarom om vereenvoudiging van licentiesystemen en het opzetten van een efficiënt kader voor auteursrechten; 71. verwelkomt het initiatief van de Commissie om de hinderpalen voor de voltooiing van de digitale eengemaakte markt weg te werken, voornamelijk de belemmeringen die de ontwikkeling van legale grensoverschrijdende onlinediensten tegenhouden; onderstreept voorts de noodzaak om het vertrouwen van de consument met betrekking tot de toegang tot legale grensoverschrijdende diensten te vergroten; onderstreept dat burgers dankzij de digitale eengemaakte markt in de gehele EU toegang zullen krijgen tot alle vormen van digitale inhoud en diensten (muziek, audiovisuele producten, videogames); 72. is het eens met de beoordeling van de Commissie dat het potentieel van de online interne markt niet volledig kan worden aangeboord omdat er nog altijd een lappendeken van uiteenlopende rechtsregels bestaat en er nauwelijks of helemaal geen „interoperabele” normen en prakrijken zijn; 73. verwelkomt de wetsvoorstellen van de Commissie inzake alternatieve geschillenbeslechting (ADR) en onlinegeschillenbeslechting (ODR), en onderstreept het belang van de werkelijke aanneming van deze wetsvoorstellen om grensoverschrijdende klachten en geschillen mede te helpen oplossen; onderstreept ook dat het van belang is om onder een ruim publiek van consumenten en handelaars publiciteit aan deze mechanismen te geven, zodat beoogde doeltreffendheid in de praktijk bereikt wordt; wijst opnieuw op het belang van een treffend verhaalmechanisme als middel om ervoor te zorgen dat consumenten hun recht kunnen halen, met dien verstande dat burgers beter geïnformeerd dienen te zijn over de bijzonderheden van een dergelijk mechanisme en andere instrumenten voor probleemoplossing; is van mening dat dit ten goede zou moeten komen aan de grensoverschrijdend koop van goederen en diensten en in de richting zou moeten gaan van de opheffing van nog bestaande knelpunten die de groei en de innovatie op met name de digitale markt belemmeren en die er debet aan zijn dat de interne markt vooralsnog niet zijn volledige potentieel ontplooit; benadrukt dat het bestaan van een platform voor onlinegeschillenbeslechting voor binnenlandse en grensoverschrijdende e-handel het vertrouwen van de consument in de digitale interne markt zal vergroten; 74. erkent de noodzaak dat manieren moeten worden gevonden om het vertrouwen van de burger in de onlineomgeving te versterken en garanties te geven voor de bescherming van persoonsgegevens en de privésfeer plus de vrijheid van meningsuiting en informatie, waaronder het wegnemen van geografische, technische en organisatorische belemmeringen die thans aan verhaalmechanismen kleven; meent dat een snelle en goedkope beslechting van geschillen bij onlinehandel een belangrijke voorwaarde is om het vertrouwen van de gebruikers te winnen; is daarom ingenomen met de voorstellen van de Commissie over de buitengerechtelijke beslechting en de onlinebeslechting van geschillen betreffende de consumentenwetgeving en met de aangekondigde wetgevingsinitiatieven betreffende de geschillenbeslechting tussen ondernemingen; 75. neemt kennis van de voorstellen van de Commissie voor samenwerkingsmaatregelen met betalingsdiensten om niet geautoriseerde of illegale inhoud te bestrijden; benadrukt dat alle vormen van samenwerking met private partijen stevig verankerd moeten zijn in een juridisch kader dat zich kenmerkt door eerbiediging van de privacy van gegevens, bescherming van de consument, recht van verhaal en toegang tot de rechter voor alle partijen; benadrukt dat de effectieve omzetting van 'meldings- en actiemaatregelen' de eerste stap moet zijn, met inachtneming van het grondrecht op een eerlijk proces voor een onafhankelijke en onpartijdige rechtbank, zoals vastgelegd bij wet, eenduidig en voor iedereen; benadrukt dat alle exploitanten, met inbegrip van aanbieders van betalingsdiensten en adverteerders, een rol spelen bij de bestrijding van niet-geautoriseerde en illegale inhoud; 76. is zeer ingenomen met de nieuwe mededeling van de Commissie inzake een „Stategie voor een beter internet voor kinderen”; moedigt de Commissie, de lidstaten en het bedrijfsleven aan om ter bescherming van minderjarigen online het didactisch gebruik van nieuwe technologische ontwikkelingen te bevorderen en nauw en doeltreffend samen te werken ten behoeve van een veilig internet voor minderjarigen; dringt er bij de Commissie en de lidstaten op aan digitale alfabetiseringsprojecten te ondersteunen, gericht op volwassenen die educatieve en vormende taken hebben en taken met betrekking tot de nieuwe generaties, zodat zij zich bewust worden van de mogelijkheden en gevaren die de ICT vertegenwoordigt voor kinderen en jongeren, en die het hen ook mogelijk maken de technologische generatiekloof te verkleinen. verzoekt de Commissie en de lidstaten informaticaopleidingsprogramma's te ontwikkelen met betrekking tot de rechten en plichten van en de risico's voor de consument in verband met de interne digitale markt. 77. doet een beroep op belanghebbenden om zich in te zetten voor verantwoorde reclame voor minderjarigen, in het bijzonder door geen agressieve en misleidende TV- en internetreclame te maken en door alle bestaande gedragscodes en soortgelijke initiatieven na te leven en integraal ten uitvoer te leggen; 78. beschouwt het bevorderen van de digitalisering van werken met een belang voor onderwijs en cultuur in zoveel mogelijk van de officiële talen van de Europese Unie noodzakelijk, zodat het publiek waardevolle en nuttige inhoud wordt geboden; 79. onderstreept het belang van het vaststellen van duidelijke principes voor het regelen van de betrekkingen met de digitale markten van derde landen, met name waar het gaat om projecten die op het niveau van de Unie worden uitgevoerd, zoals de digitalisering van het cultureel werelderfgoed; 80. roept de Commissie op om ervoor te zorgen dat de regels inzake selectieve distributie juist worden toegepast om zo misbruik en discriminatie te voorkomen; 81. roept de Commissie op om wetgeving in te dienen ten behoeve van de neutraliteit van het internet; 82. wijst erop dat meer concurrentie, transparantie met betrekking tot verkeersbeheer en kwaliteit van de diensten evenals gemakkelijke overschakelingsmogelijkheden tot de minimale voorwaarden behoren om neutraliteit van het net te waarborgen; spreekt opnieuw zijn steun uit voor een open internet waarop inhoud en individuele commerciële diensten niet kunnen worden geblokkeerd; herinnert aan de recente constateringen van de Body of European Regulators for Electronic Communications (BEREC) en acht aanvullende maatregelen noodzakelijk ter waarborging van de neutraliteit van het net; 83. vestigt opnieuw de aandacht op de problemen die kunnen optreden wanneer afbreuk wordt gedaan aan het netneutraliteitsbeginsel, en die bijvoorbeeld de vorm kunnen aannemen van concurrentievervalsing, innovatieobstakels, beperkingen op de vrijheid van meningsuiting, verzwakking van het consumentenbewustzijn en inbreuken op de privacy, en merkt op dat gebrek aan netneutraliteit zowel voor bedrijven en consumenten als voor de samenleving in haar geheel negatief uitpakt; 84. roept de Commissie en de lidstaten op om te zorgen voor vrije en eerlijke onlinemededinging door op te treden tegen oneerlijke B2B-handelspraktijken als onlinebeperkingen, prijscontrole en quota; 85. is van mening dat de verdere uitbreiding van het breedbandnet evenals de aansluiting van met name landelijke, afgelegen en ultraperifere gebieden op de elektronische communicatienetwerken een belangrijke prioriteit is; verzoekt de Commissie in dit verband om voortdurend te controleren en er, zo nodig via regelgeving, voor te zorgen dat de netneutraliteit gehandhaafd blijft en dat de toegang tot netinfrastructuur voor aanbieders op het internet niet wordt bemoeilijkt of belemmerd; De basis leggen voor een meer concurrerend en inclusief Europa 86. roept de lidstaten op de ontwikkeling van informatie- en communicatie-infrastructuren te versterken en te vereenvoudigen, aangezien alle lidstaten weliswaar over een nationale breedbandstrategie beschikken, maar slechts een enkel land een volwaardig operationeel plan heeft met de noodzakelijke concrete doelstellingen die nodig zijn om het vlaggenschipinitiatief voor een digitale agenda voor Europa, zoals uiteengezet in de Europa 2020-strategie, daadwerkelijk te verwezenlijken; verwelkomt het nieuwe initiatief Connecting Europe Facility, aangezien het cruciaal zal zijn voor de effectieve uitvoering van de doelstellingen van de Digitale Agenda voor Europa voor 2020, waarin breedbandtoegang voor iedereen in het vooruitzicht wordt gesteld met de tussentijdse doelstelling van tenminste basale internettoegang voor elke EU-burger tegen 2013; 87. wijst erop dat internetdiensten over de grenzen heen worden aangeboden en bijgevolg gezamenlijke actie vereisen, in overeenstemming met de Digitale Agenda voor Europa; wijst erop dat een Europese markt met nagenoeg vijfhonderd miljoen consumenten die over een breedbandverbinding beschikken de ontwikkeling van de interne markt sterk zal versnellen; benadrukt de noodzaak om de digitale agenda te verbinden met nieuwe diensten als e-handel, e-gezondheid, e-leren, e-bankieren en e-overheidsdiensten; 88. wijst erop dat met het oog op de ontwikkeling van de Europese digitale interne markt voortgezette inspanningen nodig zijn om een universele snelle toegang voor alle consumenten te verwezenlijken, via de bevordering van de toegang tot vast en mobiel internet en de aanleg van een infrastructuur van de volgende generatie; benadrukt dat een en ander noopt tot beleidsmaatregelen om internettoegang tegen concurrerende voorwaarden te bevorderen; dringt er bij de Commissie en de lidstaten op aan een nieuwe impuls te geven aan de Europese snelle en ultrasnelle breedbandstrategie door de desbetreffende doelstellingen te actualiseren; 89. wijst op de potentiële waarde voor consumenten en bedrijven van de digitalisering van overheidsdiensten en verzoekt de lidstaten nationale plannen uit te werken voor de digitalisering van overheidsdiensten, welke dienen te voorzien in streefdoelen en maatregelen om tegen 2015 alle overheidsdiensten online toegankelijk te maken; erkent dat hogesnelheidsnetwerken absoluut noodzakelijk zijn voor de ontwikkeling van onlinediensten en economische groei; dringt bij de Commissie aan op de ontwikkeling van een wereldwijd toonaangevende digitale agenda met doelstellingen die de garantie bieden dat Europa uitgroeit tot een wereldleider op het gebied van internetsnelheid en -connectiviteit; roept de lidstaten op om de nationale breedbandplannen verder uit te werken en om operationele plannen goed te keuren die concrete maatregelen bevatten voor de verwezenlijking van de ambitieuze breedbanddoelstellingen, en onderstreept in dit verband het strategische en cruciale belang van de instrumenten die door de Commissie zijn voorgesteld in het kader van de financieringsfaciliteit voor Europese verbindingen; 90. betreurt dat de EU op het gebied van internetverbindingen via glasvezelkabels achterop is geraakt; roept de lidstaten en de Europese Commissie er derhalve toe op de verspreiding en invoering van ultrasnelle breedbandnetwerken te versnellen en dringt aan op een ​​Europese strategie voor de grootschalige uitrol van FTTx ('fibre to the x') ; 91. verzoekt de lidstaten nationale noodplannen voor cyberincidenten uit te werken om het hoofd te kunnen bieden aan cyberverstoringen of cyberaanvallen met grensoverschrijdende gevolgen, waaronder Europese en nationale plannen voor de bescherming van kritieke informatie-infrastructuur, en ook om strategieën uit te werken voor een robuustere en betrouwbaardere infrastructuur; benadrukt dat de internationale samenwerking op dit gebied geïntensiveerd dient te worden; wijst erop dat informatiebeveiliging de verantwoordelijkheid is van alle betrokkenen, inclusief de gebruikers thuis, dienstverleners, en productontwikkelaars; pleit voor het stimuleren van opleiding en educatie voor cyberveiligheid ten behoeve van zowel het publiek als van deskundigen; 92. benadrukt dat steeds meer mensen het internet gebruiken op mobiele apparatuur en verzoekt om maatregelen te treffen om ervoor te zorgen dat een groter deel van het radiospectrum beschikbaar wordt gesteld voor mobiel internet en voor verbetering van de kwaliteit van de e-diensten die via deze mobiele toestellen worden verstrekt; onderstreept dat de toekomstige indeling van het radiospectrum de weg moet vrijmaken voor Europees leiderschap op het gebied van draadloze toepassingen en nieuwe diensten om de Europese groei en het wereldwijde concurrentievermogen te stimuleren; 93. merkt op dat zowel vast als mobiel dataverkeer exponentieel toeneemt en dat een aantal maatregelen, zoals een verdergaande harmonisatie van de spectrumtoewijzingen voor draadloos breedband, verbeterde spectrumefficiëntie en een snelle uitrol van volgendegeneratienetwerken, cruciaal zullen zijn om deze toename in goede banen te leiden; 94. merkt op dat vaststelling van de noodzaak tot openstelling van de 700 MHz-band voor mobiel dataverkeer een essentiële eerste stap is om aan de toekomstige capaciteitseisen te kunnen voldoen; 95. verwelkomt de nieuwe mededeling van de Commissie inzake e-aanbestedingen die op 20 april 2012 werd gepubliceerd; benadrukt dat elektronische aankoop de manier waarop aankoop wordt uitgevoerd zal vereenvoudigen, transparantie, lasten- en kostenvermindering zal opleveren, de deelname van kmo's zal vergroten en een betere kwaliteit en lagere prijzen zal leveren; 96. is ingenomen met het voorstel van de Commissie voor een verordening betreffende elektronische identificatie en vertrouwensdiensten voor elektronische transacties op de interne markt, dat vertrouwen en gemak in de context van een veilig digitaal milieu zal versterken en dat, door op EU-niveau te voorzien in de wederzijdse erkenning en aanvaarding van aangemelde regelingen voor elektronische identificatie, de mogelijkheid kan bieden tot veilige en ongehinderde elektronische interactie tussen bedrijven, burgers en overheden, hetgeen de effectiviteit van publieke en particuliere onlinediensten, elektronisch zakendoen en elektronische handel in de EU ten goede komt; wijst op het grote belang van de elektronische handtekening en de wederzijdse erkenning van eID's op Europees niveau voor de rechtszekerheid van Europese consumenten en bedrijven; benadrukt het belang van het gelijktijdig waarborgen van pan-Europese interoperabiliteit en bescherming van persoonsgegevens; 97. wijst erop dat het gebruik van informatie- en communicatietechnologieën in de publieke sector de hoeksteen is voor de ontwikkeling van de digitale- en kennismaatschappij, en dringt er daarom bij de Commissie en de lidstaten op aan om veilige en effectieve elektronische diensten verder uit te werken; merkt op dat grensoverschrijdende interoperabiliteit een absolute vereiste is om de toepassing van grensoverschrijdende e-facturering-oplossingen te stimuleren, in het bijzonder wanneer het gaat om e-identificatie en elektronische handtekeningen; 98. herinnert eraan dat het in zijn resolutie van 20 april 2012 over „een concurrerende digitale interne markt - e-overheid als speerpunt”, het belang onderstreepte van de rechtszekerheid, een eenduidige technische omgeving en open en interoperabele oplossingen voor e-facturering die gebaseerd zijn op gemeenschappelijke wettelijke vereisten, bedrijfsprocessen en technische normen; verzoekt de Commissie na te gaan of er behoefte is aan uniforme, open EU-normen voor e-identificatie en elektronische handtekeningen; wijst erop dat de grootste obstakels voor grensoverschrijdende toegang tot e-overheidsdiensten verband houden met het gebruik van elektronische handtekeningen en elektronische identificatie en met het probleem van de incompatibiliteit van e-overheidssystemen op EU-niveau; is verheugd over het voorstel van de Commissie voor een verordening inzake elektronische identificatie en vertrouwensdiensten voor elektronische transacties in de interne markt; o o o 99. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en aan de Commissie alsmede aan de nationale parlementen. Het Europees Parlement , – gezien de mededeling van de Commissie aan het Europees Parlement, de Raad, het Europees Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de Regio's over Europa als wereldspeler: Wereldwijd concurreren - Een bijdrage aan de EU-strategie voor groei en werkgelegenheid ( COM(2006)0567 ), – gezien de mededeling van de Commissie getiteld „Naar een algemeen Europees internationaal investeringsbeleid” ( COM(2010)0343 ), – gezien de mededeling van de Commissie aan het Europees Parlement, de Raad, het Europees Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de Regio's getiteld „Handel, groei en wereldvraagstukken – Handelsbeleid als kernelement van de Europa 2020-strategie” ( COM(2010)0612 ), – gezien de Overeenkomst inzake technische handelsbelemmeringen (TBT-overeenkomst) die in 1994 in het kader van de Uruguay-onderhandelingsronde van de multilaterale handelsbesprekingen in het kader van de GATT is aangenomen (1) , – gezien Verordening (EG) nr. 3286/94 van de Raad van 22 december 1994 tot vaststelling van communautaire procedures op het gebied van de gemeenschappelijke handelspolitiek met het oog op de handhaving van de rechten die de Gemeenschap ontleent aan internationale regelingen voor het handelsverkeer, in het bijzonder die welke onder auspiciën van de Wereldhandelsorganisatie (WTO) werden vastgesteld (2) (verordening inzake handelsbelemmeringen), – gezien het World Investment Report 2011 van de UNCTAD, – gezien de rapporten van de OESO, de WTO en de UNCTAD over handels- en investeringsmaatregelen van de G20 (medio oktober 2010 tot april 2011), – gezien het Policy Framework for Investment (PFI) van de OESO, – gezien zijn standpunt van 13 september 2011 over het voorstel voor een verordening van het Europees Parlement en de Raad betreffende de toepassing van bepaalde richtsnoeren op het gebied van door de overheid gesteunde exportkredieten (3) , – gezien zijn eerdere resoluties, met name de resoluties van 13 oktober 2005 over de vooruitzichten voor de handelsbetrekkingen tussen de Europese Unie en China (4) , van 1 juni 2006 over de trans-Atlantische economische betrekkingen tussen de Europese Unie en de Verenigde Staten (5) , van 28 september 2006 over de economische en handelsrelatie van de EU met India (6) , van 12 oktober 2006 over de economische en commerciële betrekkingen tussen de EU en de Mercosur met het oog op het sluiten van een interregionale associatieovereenkomst (7) , van 22 mei 2007 over Europa als wereldspeler - Externe aspecten van het concurrentievermogen (8) , van 19 juni 2007 over de economische en commerciële betrekkingen van de EU met Rusland (9) , van 19 februari 2008 over de strategie van de EU voor markttoegang ten behoeve van Europese exporteurs (10) , van 24 april 2008 over een routekaart voor hervorming van de Wereldhandelsorganisatie (11) , van 5 februari 2009 over de handels- en economische betrekkingen met China (12) , van 26 maart 2009 inzake een vrijhandelsovereenkomst tussen de EU en India (13) , van 21 oktober 2010 over de handelsbetrekkingen tussen de EU en Latijns-Amerika (14) , van 17 februari 2011 over de vrijhandelsovereenkomst tussen de EU en de Republiek Korea (15) , van 6 april 2011 over het toekomstig Europees internationaal investeringsbeleid (16) , de standpunt van 10 mei 2011 over het voorstel voor een verordening van het Europees Parlement en de Raad tot vaststelling van overgangsregelingen voor bilaterale investeringsovereenkomsten tussen lidstaten en derde landen (17) , en de resoluties van 11 mei 2011 over de stand van zaken bij de onderhandelingen over een vrijhandelsovereenkomst tussen de EU en India (18) , van 11 mei 2011 over de handelsbetrekkingen tussen de EU en Japan (19) , van 8 juni 2011 over de handelsbetrekkingen tussen de EU en Canada (20) , en van 27 september 2011 over het nieuwe handelsbeleid voor Europa in het kader van de Europa 2020-strategie (21) , – gezien het verslag van de Commissie aan de Europese Raad getiteld „Verslag over handels- en investeringsbelemmeringen 2011 – Afspraken met onze strategische economische partners over verbeterde markttoegang: actieprioriteiten om handelsbelemmeringen weg te nemen” ( COM(2011)0114 ), – gezien zijn resolutie van 13 december 2011 over handels- en investeringsbelemmeringen (22) , – gezien de mededeling van de Commissie aan het Europees Parlement, de Raad, het Europees Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de Regio's getiteld „Kleine ondernemingen in een grote wereld – een nieuw partnerschap om kmo's te helpen kansen wereldwijd te benutten” ( COM(2011)0702 ), – gezien de mededeling van de Commissie over een actieplan ter verbetering van de toegang tot financiering voor kmo's ( COM(2011)0870 ), – gezien het verslag van de Commissie aan de Europese Raad, getiteld „Verslag over handels- en investeringsbelemmeringen 2012” ( COM(2012)0070 ), – gezien het rapport van de IFC/Wereldbank „Zakendoen 2012: zakendoen in een transparantere wereld (hierna ”Zakendoen-index 2012„), – gezien zijn resolutie van 3 juli 2012 over de aantrekkelijkheid van investeren in Europa (23) , – gezien artikel 48 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie internationale handel ( A7-0367/2012 ), A. overwegende dat sedert de inwerkingtreding van het Verdrag van Lissabon het gemeenschappelijk handelsbeleid (GHB) overeenkomstig artikel 207 VWEU ook buitenlandse directe investeringen (BDI) omvat en onder de exclusieve bevoegdheid van de EU valt; overwegende dat de lidstaten alleen mogen overgaan tot het onderhandelen over en sluiten van bilaterale investeringsovereenkomsten wanneer zij daartoe gemachtigd zijn door de Unie; overwegende dat de goedkeuring van het Parlement vereist is voor alle handels- en investeringsovereenkomsten waarover de Commissie namens de Unie onderhandelt; B. overwegende dat volgens het verslag van UNCTAD voor 2011 de EU nog steeds een van de belangrijkste bestemmingen is voor het aantrekken van BDI; overwegende dat daarentegen uit de cijfers van Eurostat blijkt dat de totale BDI-uitstroom van EU-27 in 2008 met 30% is gedaald, in 2009 met nog eens 28% en in 2010 met een bijkomend percentage van 62%; C. overwegende dat volgens de Zakendoen-index 2012 de lidstaten slechts 40% (en de leden van de eurozone slechts 26%) vertegenwoordigen van de belangrijkste 35 landen op het gebied van ondernemingschap op wereldniveau; D. overwegende dat volgens schattingen van de Commissie 99% van alle ondernemingen in de EU kleine en middelgrote ondernemingen (kmo's) zijn en overwegende dat 92% van deze kmo's micro-ondernemingen zijn met 1 tot 9 werknemers, 6,7% kleine bedrijven met 10 tot 49 werknemers en 1,1% middelgrote bedrijven met 50 tot 249 werknemers; overwegende dat de 23 miljoen kmo's de ruggengraat van de economie van de Unie vormen en voor twee derde van de banen in de privésector zorgen; E. overwegende dat micro-, kleine en middelgrote ondernemingen, divers van aard zijn en verschillende behoeften hebben die voortvloeien uit de specifieke aard van de industriële of dienstensector waarin zij opereren, de lidstaat of zelfs de regio van waaruit zij opereren, hun omvang, hun bedrijfsmodel, ondernemingscultuur en bedrijfsklimaat, of zij nu internationaal opereren of binnen de interne markt; overwegende dat zij in de loop van hun respectieve bedrijfscycli met verschillende problemen geconfronteerd worden; F. overwegende dat het gebrek aan fondsen, naast een zwakkere ondernemingsgeest dan in andere industrielanden, nog steeds een van de belangrijkste problemen is voor het concurrentievermogen en de ondernemingszin van de EU-ondernemingen en overwegende dat de aanhoudende versnippering van de regelgeving en de administratieve rompslomp een beperking blijven vormen voor kmo's, en in het bijzonder voor kleine en micro-ondernemningen, om zich te kunnen aanpassen aan een energie- en hulpbronnenefficiënte economie en om zich te kunnen uitbreiden naar markten buiten hun eigen land, zowel binnen de interne markt als wereldwijd; G. overwegende dat 44% van de kmo's hebben aangegeven dat zij het gebrek aan toereikende informatie als een belangrijke belemmering zien voor internationalisering; H. overwegende dat de aarzelingen van kmo’s om activiteiten in het buitenland te ontplooien hoofdzakelijk verband houden met het feit dat ze niet (vooraf) kunnen inschatten wat hun exportmogelijkheden zijn; I. overwegende dat een aanzienlijk aantal Europese kmo's internationale exportactiviteiten verricht (25% van het totaal), en overwegende dat slechts 13% van de Europese kmo's activiteiten verricht op markten buiten de EU en dat slechts 4% van de kmo's die niet internationaal actief zijn specifieke plannen heeft om in de nabije toekomst internationale activiteiten op te starten; overwegende dat bepaalde kmo's niet internationaal actief kunnen worden wegens hun bedrijfsprofiel en hun omvang; J. overwegende dat slechts 10% van de micro-ondernemingen gebruik maakt van de meer dan 300 overheidssteunprogramma's die reeds beschikbaar zijn, en overwegende dat het vanwege het grote aantal steunprogramma's moeilijk is voor kmo's om te weten te komen welke steun er momenteel bestaat en om er gebruik van te maken; K. overwegende dat de Europese kmo’s bijzonder zwaar getroffen zijn door de mondiale economische en financiële crisis en overwegende dat internationalisering buiten de interne markt eveneens moet worden bevorderd; L. overwegende dat in de laatste twee jaar bijna een derde van de kmo's die een banklening vroeg, consequent geen krediet kreeg of minder krediet kreeg dan gevraagd; overwegende dat het vooral de micro-ondernemingen waren die een negatief antwoord kregen; M. overwegende dat dankzij het Kaderprogramma voor concurrentievermogen en innovatie (KCI) financiële instellingen 30 miljard euro aan nieuwe middelen hebben kunnen verschaffen aan meer dan 315 000 kmo's in de periode 2007-2013; overwegende dat de Europese Investeringsbank (EIB) ongeveer 40 miljard euro aan leningen aan kmo's heeft gegeven, waarvan meer dan 210 000 kmo's hebben geprofiteerd in de periode 2008-2011; N. overwegende dat het nieuwe programma dat de Commissie voorstelt voor het concurrentievermogen van ondernemingen en kmo's (COSME) voorziet in een leningsgarantiefaciliteit voor ondernemingen en kmo's, waarbij garanties worden geboden voor schuldfinanciering via gewone leningen, achtergestelde of participatieleningen, of via leasing om de specifieke problemen te verminderen waarmee kmo’s worden geconfronteerd bij het verwerven van financiering voor hun groei; overwegende dat het programma zal voorzien in securitisatie van portefeuilles voor kmo-financiering met vreemd vermogen, met het doel extra vreemd vermogen voor kmo's te mobiliseren, en dat het programma zal lopen van 2014 tot 2020, met een geplande begroting van 2,5 miljard euro; O. overwegende dat er lering getrokken moet worden uit de enorme ervaring die de lidstaten en het maatschappelijk middenveld (kamers van koophandel, ondernemersverenigingen, enz.) hebben opgedaan met steunprogramma’s voor de internationalisering van kmo’s en micro-ondernemingen, bij de opstelling van nieuw en succesvol beleid op dit gebied; P. overwegende dat een Europees beleid ter ondersteuning van kmo’s subsidiair, aanvullend en complementair aan het bestaande beleid moet zijn, voor Europese toegevoegde waarde moet zorgen, verdubbelingen en overlappingen met bestaande nationale, regionale en lokale programma’s moet voorkomen en dat er gestreefd moet worden naar maximale programmatische en operationele coördinatie; Q. overwegende dat in de verslagen over handels- en investeringsbelemmeringen van de Commissie voorbeelden worden genoemd waaruit blijkt dat de toegang van de EU tot de markten van verschillende landen in de wereld, waaronder industrielanden en belangrijke opkomende economieën van de WTO, sterker wordt belemmerd door verschillende niet-tarifaire belemmeringen (NTB's) dan door douanerechten, aangezien deze laatste ten gevolge van de globalisering steeds meer worden afgeschaft; overwegende dat de WTO-regels ongerechtvaardigde NTB's verbieden; R. overwegende dat de EU waar nodig haar industrieën en ondernemingen, onder meer kmo's, moet steunen en actief moet beschermen tegen schendingen van overeengekomen regels, en WTO-normen en -beginselen door de handelspartners van de EU, en daarbij gebruik moet maken van alle passende en evenredige middelen; overwegende dat het gebruik van multilaterale en bilaterale geschillenbeslechtingsmechanismen, en in het bijzonder door de WTO geaccepteerde handelsbeschermingsinstrumenten, een laatste redmiddel moet zijn; S. overwegende dat rechtsonzekerheid voor investeerders een belangrijke ontradende factor is voor kmo's wanneer het gaat om internationaliseren en overwegende dat het absoluut noodzakelijk is met onze handelspartners een rechtskader te hebben om rechtszekerheid te garanderen; overwegende dat de EU de belangen van Europese ondernemingen, in het bijzonder kmo's, moet verdedigen tegen schendingen van de rechtszekerheid van investeerders in derde landen; 1. dringt er bij de Commissie en in voorkomend geval bij de lidstaten op aan de aanwezigheid van kmo's en, waar relevant, micro-ondernemingen op de wereldmarkten te bevorderen via passende maatregelen voor hun internationalisering, en in het bijzonder hun verdere integratie in de interne markt van de EU, die onder meer bestaan uit gemakkelijker toegang tot kapitaal en regelmatig bijgewerkte informatie over zakelijke mogelijkheden in het buitenland, alsmede efficiënte handelsbeschermingsinstrumenten die ondernemingen een rechtmatige bescherming moeten bieden tegen oneerlijke dumping en subsidies om eerlijke mededeling met derde landen te waarborgen, en er tegelijk voor te zorgen dat de mensenrechten, de arbeidsrechten en de sociale rechten alsook het milieu in derde landen worden beschermd; 2. merkt op dat kmo's eveneens als gevolg van de daling van de binnenlandse vraag wegens de economische crisis, met moeilijkheden te kampen hebben; I. Toegang tot informatie 3. wijst erop dat meer gegevens op ondernemingsniveau moeten worden verzameld om beter vertrouwd te geraken met de behoeften van de micro-ondernemingen, beste praktijken uit te wisselen en deze ondernemingen meer gerichte steun te verschaffen zowel op nationaal als op EU-niveau; verzoekt om regelmatige kosten-batenanalyses om de doeltreffendheid van deze steun te beoordelen, waarbij extra aandacht uitgaat naar het meer innoverend en meer concurrerend maken van micro-ondernemingen en kmo's, zowel op de interne markt als wereldwijd; 4. benadrukt allereerst de noodzaak van een inventarisatie om na te gaan welke steunprogramma's er al dan niet zijn op nationaal en EU-niveau teneinde overlappingen of lacunes te vermijden, waarbij ook de bestaande dienstverleners en ondersteuningsstrategieën in samenwerking met nationale agentschappen worden opgenomen; spoort de autoriteiten van de lidstaten aan tot het opzetten van soortgelijke geïntegreerde onlinegegevensbanken inzake nationale en regionale financieringsbronnen; 5. onderstreept de noodzaak om de beschikbare markt voor toenemende internationalisering te evalueren en de ontwikkeling van kmo's binnen de interne markt verder te bevorderen en acht de ontwikkeling van kmo's binnen de interne markt even belangrijk als de ontwikkeling van kmo's buiten de EU; 6. vindt het voor het concurrentievermogen en de groei van de EU essentieel om een netwerk te creëren, dat deel moet uitmaken van een digitaal platform, waarin nationale kmo-helpdesks, kamers van koophandel, exportkredietinstellingen, bedrijfsverenigingen en de Commissie worden samengebracht om ondernemingen in de EU, met name exporteurs en importeurs, nauwkeurige, tijdige en lezersvriendelijke informatie te verschaffen via één aanspreekpunt, zodat deze ondernemingen ten volle kunnen profiteren van het nieuwe gemeenschappelijke handelsbeleid van de Unie; II. Toegang tot kapitaal 7. wijst erop dat steeds terugkerende problemen inzake de toegang tot kapitaal tot de belangrijkste hinderpalen voor de internationalisering van kmo's behoren; vraagt de nationale regeringen kmo's te ondersteunen door middel van door de overheid gesteunde exportkredieten, zonder de mededinging binnen de EU te verstoren, en ook voldoende middelen uit te trekken voor kmo's (bijv. speciale leningen, medefinanciering en risicokapitaal), teneinde desinvestering en afbouw van de hefboomwerking door banken te helpen tegengaan; benadrukt dat deze kredieten moeten worden verstrekt aan kmo's die zich al met export bezighouden en die een levensvatbaar bedrijfsplan kunnen voorleggen voor het verbeteren of verstevigen van hun bestaande marktaandeel en het creëren van banen, in het bijzonder voor jongeren; 8. meent dat om de economie van de EU te versterken, aandacht moet worden besteed aan steun voor startende ondernemingen die innoverende goederen en diensten aanbieden en voor kmo's die initiële of nieuwe investeringen nodig hebben, of zij nu actief zijn op de interne markt of willen groeien door de wereldmarkt op te gaan; 9. verzoekt de nationale regeringen dan ook kmo's te ondersteunen door de mogelijkheid te onderzoeken van de oprichting van onder andere investeringsfondsen voor kmo's waarin Europese burgers hun spaargeld kunnen beleggen; 10. verzoekt om door de overheid gesteunde exportkredieten in overeenstemming met de OESO-richtsnoeren ter ondersteuning van projecten die de internationals milieu- en arbeidsnormen naleven; 11. vraagt om afstemming van de steun die aan kmo's wordt verleend voor de toegang tot kapitaal op de specifieke behoeften van de respectieve kmo's, om een uniforme standaardaanpak te vermijden; merkt in dit verband op dat de industrie in de EU een brede waaier van bedrijfsprofielen en -behoeften vertoont die de verschillen in omvang, structuur, sector en geografische locatie van de kmo's weerspiegelt; 12. meent dat er dringend behoefte is aan een omvattende strategie voor handelsfinanciering om de internationalisering van kmo's te bevorderen; is van mening dat de EU de stimulansen voor ontwikkeling van kmo's in strategische sectoren op proactieve wijze dient te bevorderen en te ondersteunen, in het bijzonder wanneer het gaat om productieactiviteiten met een hoge toegevoegde waarde, die een concurrerende voorsprong hebben ten opzichte van opkomende economieën, en om hoogwaardige banen voor Europese burgers; benadrukt derhalve de noodzaak om veelbelovende nichemarkten te identificeren en hun ontwikkeling aan te moedigen; 13. vraagt de Commissie de Europese business-angelmarkt en vergelijkbare markten in de wereld te bestuderen om te leren van de business-angelnetwerkmanagers in de EU en hun capaciteit op te bouwen; moedigt banken en andere financiële instellingen aan om aan kmo's die zij als klanten hebben regelmatig bijgewerkte informatie te verstrekken over beschikbare financiële instrumenten, waaronder netwerken voor steunverlening aan kmo's en business angels; verzoekt de Commissie eveneens om in dit opzicht relevante informatie te verschaffen; 14. erkent dat er op nationaal niveau gevestigde en beproefde regelingen bestaan ter ondersteuning van kmo's die toegang bieden tot exportkredieten via exportkredietinstellingen en is van mening dat het redelijk is dat deze steun wordt voortgezet; is evenwel van mening dat op middellange termijn verder gediscussieerd moet worden over het opzetten van systematische steun voor exportkredieten op EU-niveau, door de oprichting van een export/importfaciliteit die via exportkredietinstellingen bijkomende steun aan kmo's verleent op basis van nationale beste praktijken; meent dat deze bijkomende steun zou kunnen bestaan uit zachte en vastrentende leningen, werkkapitaal en herfinanciering op korte termijn, financiering van kapitaalinvesteringen en oplossingen voor bedrijfsverzekering; 15. vestigt de aandacht op de regelgevende en wettelijke stappen die moeten worden ondernomen om de toegang van de kmo's tot garanties te verbeteren, te weten: 16. onderstreept de noodzaak om kmo's financiële en technische steun te verlenen die gericht is op marktonderzoek, advies inzake project- en exportfinanciering, juridisch advies (bijv. inzake ontsnappingsclausules of boetes voor betalingsachterstand of wanbetaling), douane- en belastingverplichtingen, de strijd tegen namaak en bedrijfspresentaties op handelsbeurzen en zakelijke netwerkevenementen (bijv. om distributeurs in een derde land te vinden); 17. wijst erop dat aandacht moet worden besteed aan het dichten van de kredietkloof voor micro-ondernemingen; onderstreept de nuttige rol van kleine leningen die het mogelijk maken dergelijke ondernemingen op te richten; herhaalt dat, zelfs als het om een nichemarkt gaat, kleine BDI-bedragen ook bedrijfsinitiatieven aan de basis kunnen aansporen die groei en duurzame ontwikkeling op lokaal niveau genereren (bijv. door het ontwikkelen van ambachtelijk werk); 18. dringt aan op een groter aantal publiek-private partnerschappen die startkapitaal en risicokapitaal leveren aan micro-ondernemingen en kmo's in de EU, waarbij het ondernemingsrisico wordt gedeeld; wijst in dit verband op de positieve rol die zowel de microfinancieringsinstellingen als de sociaalondernemerschapsfondsen kunnen vervullen voor de ontwikkeling van zakelijke kansen die ook stevige sociale, ethische en ecologische doeleinden hebben; III. Aanbevelingen voor concrete acties 19. vraagt om inspanningen op nationaal en EU-niveau om de bedrijfsomgeving voor kmo's te vereenvoudigen, in nauw overleg met de Europese kmo-verenigingen en kamers van koophandel en industrie, alsook de andere belanghebbenden, om de administratieve rompslomp te helpen verminderen en de internationalisering van kmo's te ondersteunen; 20. dringt er bij de lidstaten op aan om op lokaal niveau enkelvoudige bedrijfshelpdesks op te zetten, die in samenwerking met EU-bedrijven opereren, zodat kmo's in hun eigen taal en voor direct gebruik informatie kunnen krijgen over export- importkansen, bestaande (zowel tarifaire als non-tarifaire) handelsbelemmeringen, bescherming van investeringen, regels inzake geschillenbeslechting en concurrenten, alsmede kennis en begrip van culturele en menselijke gebruiken op markten in derde landen; 21. verzoekt om de oprichting van een netwerk tussen kmo's en grote Europese ondernemingen zodat kmo's kunnen profiteren van hun expertise en export- en innovatiecapaciteit; 22. verzoekt de Commissie om de uitwisseling tussen hoofden van kmo’s uit de EU en uit derde landen te bevorderen volgens het programma „Erasmus voor jonge ondernemers” dat al bestaat op het niveau van de Europese Unie; 23. wijst op de noodzaak om de samenwerking tussen Europese kmo's en ondernemingen in derde landen te bevorderen, om de markttoegang alsook de integratie in markten van derde landen te vergemakkelijken; 24. verzoekt de Commissie en de lidstaten de Europese kmo’s bewuster te maken van de handelsovereenkomsten waarover onderhandeld wordt en van de internationale beleggingsmogelijkheden voor kmo’s; 25. spoort de EU-bedrijven en -exporteurs aan om actief gebruik te maken van handelsbeschermingsinstrumenten zoals klachten uit hoofde van de verordening handelsbelemmeringen of het klachtenregister in de databank markttoegang, om materiële schade ten gevolge van handelsbelemmeringen te melden aan de Commissie en om, in voorkomend geval, de Commissie in staat te stellen ambtshalve onderzoek in te stellen inzake antidumpingrechten en compenserende rechten, in nauwe samenwerking met de industrie, teneinde het risico op vergeldingsacties te verkleinen; 26. acht een effectieve bescherming van kmo's tegen oneerlijke handelspraktijken van EU-partnerlanden even belangrijk als hulp aan kmo's die willen internationaliseren; meent dat internationalisering en bescherming tot het globaliseringsproces behoren als twee zijden van dezelfde medaille; 27. verzoekt de Commissie om bij de hervorming van de handelsbeschermingsinstrumenten van de EU naar behoren rekening te houden met een betere toegang van kmo's tot antidumping- en antisubsidieprocedures; 28. vraagt de Commissie kmo's te betrekken bij het vaststellen van internationale normen (bijv. ISO), aangezien wijzigingen in de regelgeving directe gevolgen hebben voor hun rentabiliteit; benadrukt dat het wegnemen van onterechte NTB's moet worden beschouwd als een van de topprioriteiten van de Commissie, in het bijzonder door middel van de harmonisatie van technische regels op basis van de relevante wereldwijde normen; 29. vraagt de Commissie deze wijdverspreide en aanhoudende problemen aan te kaarten in alle multilaterale en bilaterale handelsovereenkomsten, in het bijzonder in vrijhandelsovereenkomsten met industrielanden en opkomende economieën, en ervoor te zorgen dat in de Wereldhandelsorganisatie minstens evenveel aandacht aan NTB's wordt besteed als momenteel aan de afschaffing van douanerechten; 30. betreurt het gebrek aan concrete middelen dat Europese ondernemingen, en in het bijzonder kmo’s, ter beschikking staat om schendingen van intellectuele-eigendomsrechten (IER) efficiënter te bestrijden; is ingenomen met de beslissing van de Commissie om een herziening van de richtlijn betreffende de handhaving van IER voor te stellen; vraagt de Commissie en de lidstaten de IER beter te verdedigen in alle relevante multilaterale organisaties (WTO, Wereldgezondheidsorganisatie, Wereldorganisatie voor de intellectuele eigendom); 31. merkt op dat kmo's gevoelig zijn voor prijsschommelingen; verzoekt de Commissie dan ook op EU-niveau en in internationale fora zoals de G20 actief op te treden tegen schadelijke financiële speculatie met voedingsmiddelen en grondstoffen; 32. verzoekt de Unie ten volle gebruik te maken van de investeringskansen voor kmo's in de EU die uit het Europees nabuurschapsbeleid voortvloeien, met bijzondere aandacht voor grensoverschrijdende investeringen in de mediterrane partnerlanden ten zuiden en ten oosten van de Middellandse Zee; merkt op dat investeringsmogelijkheden in deze landen een substantiële bijdrage moeten leveren aan de bevrediging van de sociaal-economische behoeften van de bevolking van de betrokken landen en de bevordering van duurzame economische ontwikkeling, versterkte regionale samenwerking en regionale stabiliteit; 33. meent dat de Commissie en de Europese Dienst voor extern optreden synergieën moeten ontwikkelen om de handelsdiplomatie van de Unie in de wereld verder te versterken; 34. dringt erop aan dat de EU, teneinde haar concurrentievermogen te behouden tegenover grote spelers uit de industrie en de onderzoekswereld, een ambitieus gemeenschappelijk industriebeleid ontwikkelt dat gebaseerd is op de bevordering van onderzoek en innovatie, innoverend gefinancierd wordt - bijvoorbeeld met projectobligaties - en de ontwikkeling van kmo's ondersteunt, via toegang tot openbare aanbestedingen; o o o 35. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad en de Commissie. Het Europees Parlement , – gezien de resolutie van de VN-Mensenrechtenraad van 5 juli 2012 met als titel „The promotion, protection and enjoyment of human rights on the Internet”, waarin het belang van de bescherming van de mensenrechten en de vrije informatiestroom op het internet wordt erkend (1) , – gezien de verslagen van de bijzondere rapporteur van de VN Frank La Rue van 16 mei 2011 (A/HRC/17/27) en 10 augustus 2011 (A/66/290) over het bevorderen en beschermen van het recht op vrijheid van mening en meningsuiting, waarin de toepasselijkheid van internationale normen en voorschriften voor mensenrechten betreffende het recht van vrijheid van mening en meningsuiting op het internet als communicatiemiddel wordt benadrukt, – gezien de resolutie van de VN-Mensenrechtenraad van 28 maart 2008 (7/36) tot instelling van het mandaat van de speciale rapporteur voor het bevorderen en beschermen van het recht op vrijheid van mening en van meningsuiting, – gezien het verslag van de VN van 16 juni 2011 met als titel „Guiding Principles on Business and Human Rights: Implementing the United Nations ”Protect, Respect and Remedy’ Framework„ (vrucht van de werkzaamheden van speciale vertegenwoordiger van de VN John Ruggie), – gezien de door de raad van bestuur van de Interparlementaire Unie op 19 oktober 2011 aangenomen resolutie (2) , – gezien het strategisch EU-kader voor mensenrechten en democratie, aangenomen door de Raad op 25 juni 2012 (3) , – gezien zijn aanbeveling aan de Raad van 13 juni 2012 betreffende de speciale vertegenwoordiger van de EU voor de mensenrechten (4) , – gezien zijn resolutie van 12 juni 2012 met als titel „Bescherming van kritieke informatie-infrastructuur - Bereikte resultaten en volgende stappen: naar mondiale cyberveiligheid” (5) , – gezien zijn resolutie van 20 april 2012 met als titel „Een concurrerende digitale interne markt - e-overheid als speerpunt” (6) , – gezien zijn resolutie van 18 april 2012 over het jaarverslag over de mensenrechten in de wereld en het mensenrechtenbeleid van de Europese Unie, waaronder de implicaties voor het strategische mensenrechtenbeleid van de EU (7) , – gezien zijn resolutie van 16 februari 2012 over de toegang van blinden tot boeken en ander drukwerk (8) , – gezien de algemene begroting 2012 van 29 februari 2012, en met name de oproep tot oprichting van een Fonds voor wereldwijde internetvrijheid (9) , – gezien de mededeling van 12 december 2011 van de Commissaris voor Digitale agenda over de „No Disconnect Strategy”, – gezien de gezamenlijke mededeling van de hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid en de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad van 12 december 2011 met als titel „Een centrale plaats voor mensenrechten en democratie in het externe optreden van de EU - Voor een meer doeltreffende aanpak” ( COM(2011)0886 ), – gezien zijn resolutie van 17 november 2011 over het open internet en netneutraliteit in Europa (10) , – gezien de mededeling van de Commissie van 25 oktober inzake een vernieuwde EU-strategie 2011-2014 voor maatschappelijk verantwoord ondernemen ( COM(2011)0681 ), – gezien de VN-richtsnoeren betreffende het bedrijfsleven en de mensenrechten, – gezien zijn resolutie van 13 september 2011 over een doeltreffende grondstoffenstrategie voor Europa (11) , – gezien zijn resolutie van 7 juli 2011 over het externe beleid van de EU ter bevordering van democratie (12) , – gezien de gezamenlijke mededeling van de hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid en de Commissie van 25 mei 2011 met als titel „Inspelen op de veranderingen in onze buurlanden” ( COM(2011)0303 ), – gezien zijn resolutie van 12 mei 2011 over de culturele dimensies van het externe optreden van de EU (13) , – gezien zijn resolutie van 25 november 2010 over maatschappelijk verantwoord ondernemen in het kader van internationale handelsovereenkomsten (14) , – gezien zijn resolutie van 15 juni 2010 getiteld „Internetgovernance: de volgende stappen” (15) , – gezien zijn resolutie van 15 juni 2010 over het internet van de dingen (16) , – gezien zijn resolutie van 14 februari 2006 over de mensenrechten- en de democratieclausule in door de Europese Unie gesloten overeenkomsten (17) , – gezien zijn spoedresoluties over gevallen van schending van de mensenrechten, de democratie en de rechtstaat waarin kwesties met betrekking tot digitale vrijheden worden aangekaart, – gezien zijn standpunt van 27 september 2011 inzake het voorstel voor een verordening van het Europees Parlement en de Raad tot wijziging van Verordening (EG) nr. 1334/2000 tot instelling van een communautaire regeling voor controle op de uitvoer van producten en technologie voor tweeërlei gebruik (18) , – gezien Verordening (EU) nr. 36/2012 van de Raad van 18 januari 2012 betreffende beperkende maatregelen in het licht van de situatie in Syrië en tot intrekking van Verordening (EU) nr. 442/2011, tot invoering van invoerbeperkingen op informatie- en communicatietechnologieën en van toezichtinstrumenten (19) , – gezien Verordening (EU) nr. 264/2012 van de Raad van 23 maart 2012 tot wijziging van Verordening (EU) nr. 359/2011 betreffende beperkende maatregelen tegen bepaalde personen, entiteiten en lichamen in verband met de situatie in Iran, en tot invoering van uitvoerbeperkingen op informatie- en communicatietechnologieën en van toezichtinstrumenten (20) , – gezien artikel 3 en artikel 21 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, – gezien artikel 207 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, – gezien de mensenrechtenrichtsnoeren van de Europese Unie, – gezien de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens en alle relevante internationale instrumenten voor de mensenrechten, met inbegrip van het Internationaal Verdrag inzake burgerrechten en politieke rechten en het Internationaal Verdrag inzake economische, sociale en culturele rechten, – gezien het Unesco-Verdrag inzake de bescherming van immaterieel cultureel erfgoed van 17 april 2003 (21) , – gezien het Handvest van de Verenigde Naties, – gezien het Europees Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens en de lopende onderhandelingen over de toetreding van de EU tot dat verdrag, – gezien het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie, – gezien artikel 48 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie buitenlandse zaken en het advies van de Commissie internationale handel ( A7-0374/2012 ), A. overwegende dat technologische ontwikkelingen individuen in de hele wereld in staat stellen nieuwe informatie- en communicatietechnologieën (ITC's) te gebruiken en een verbinding met internet tot stand te brengen, wat revolutionaire veranderingen in de hand werkt op het vlak van samenlevingen, de werking van democratie, bestuur, de economie, het bedrijfsleven, de media, ontwikkeling en handel; B. overwegende dat het internet een belangrijke factor is in het mogelijk maken van toegang tot informatie, vrijheid van meningsuiting, persvrijheid, vrijheid van vereniging en economische, sociale, politieke en culturele ontwikkeling; C. overwegende dat er een wereldwijde consensus bestaat, die eveneens weerspiegeld is in het internationaal recht, dat beperkingen van de grondrechten bij wet moeten worden geregeld; D. overwegende dat de mensenrechten dienen te worden beschermd en bevorderd in de EU, zowel online als offline; E. overwegende dat insluiting, de bevordering van e-vaardigheden en het overbruggen van de digitale kloof belangrijke factoren zijn om het ontplooiingspotentieel van het internet en ICT's te kunnen benutten; F. overwegende dat ICT's weliswaar een centrale rol hebben gespeeld bij de organisatie van sociale bewegingen en protestacties in verschillende landen, met name in het kader van de Arabische lente, maar eveneens worden aangewend als onderdrukkingsinstrumenten, aangezien ze kunnen worden gebruikt voor (massale) censuur, toezicht, en voor het traceren en opsporen van informatie en personen; G. overwegende dat ICT's eveneens een bruikbaar hulpmiddel kunnen zijn voor terroristische organisaties om aanvallen voor te bereiden en uit te voeren; H. overwegende dat de context waarbinnen technologieën worden gebruikt voor een groot deel de impact bepaalt die ze kunnen hebben als drijvende kracht achter positieve ontwikkelingen enerzijds, of repressie anderzijds; I. overwegende dat deze veranderingen zorgen voor nieuwe contexten die een aangepaste toepassing van bestaande wetten behoeven, op basis van een strategie om internet en ICT's op te nemen in al het externe optreden van de EU; J. overwegende dat internet een grote bloei heeft gekend en zich op een organische manier heeft ontwikkeld als platform met een enorme publieke waarde; overwegende dat het verkeerd gebruik van de nieuwe mogelijkheden en instrumenten die het internet beschikbaar heeft gesteld echter eveneens nieuwe risico's en gevaren met zich meebrengt; K. overwegende dat internet eveneens een factor is geworden bij de ontwikkeling van de internationale handel die voortdurende waakzaamheid vereist, met name met betrekking tot de bescherming van de consumenten; L. overwegende dat het gebruik van internet enkel zou mogen worden beperkt ingeval van illegale activiteiten, zoals aanzetting tot haat, geweld en racisme, totalitaire propaganda en de toegang van kinderen tot pornografie of de seksuele uitbuiting van kinderen; M. overwegende dat het globale en grenzenloze karakter van het internet nieuwe vormen van internationale samenwerking en governance met meerdere belanghebbenden vereist; N. overwegende dat in artikel 21 van het Verdrag betreffende de Europese Unie is bepaald dat „de Unie toeziet op de samenhang tussen de diverse onderdelen van haar externe optreden en tussen het externe optreden en het beleid van de Unie op andere terreinen. De Raad en de Commissie, hierin bijgestaan door de hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid, dragen zorg voor deze samenhang en werken daartoe samen”; O. overwegende dat netneutraliteit een grondbeginsel is van het open internet, en zorgt voor concurrentie en transparantie; P. overwegende dat zowel digitale veiligheid als digitale vrijheid essentieel zijn en dat ze elkaars plaats niet kunnen innemen; Q. overwegende dat de EU enkel een voorbeeldfunctie kan vervullen op het vlak van digitale vrijheden indien deze vrijheden worden gevrijwaard in de EU; Mensenrechten en ontwikkeling 1. erkent dat ongecensureerde toegang tot het open internet, mobiele telefoons en ICT's een invloed heeft gehad op de mensenrechten en fundamentele vrijheden en een faciliterend effect heeft gehad door te zorgen voor een verruiming van de reikwijdte van de vrijheid van meningsuiting, de toegang tot informatie, het recht op privacy en de vrijheid van vereniging in de hele wereld; 2. erkent het ruime potentieel dat het open internet en ICT's hebben om gemeenschapsopbouw, het maatschappelijk middenveld en globale economische, sociale, wetenschappelijke, culturele en politieke ontwikkelingen mogelijk te maken, in de hand te werken en te katalyseren, waardoor eveneens wordt bijgedragen tot de algehele vooruitgang van de mensheid; is zich echter bewust van de nieuwe risico's en gevaren voor de mensenrechten die het verkeerd gebruik van ICT's met zich meebrengt; 3. erkent dat het internet en sociale media regeringen in staat stellen rechtstreekse diplomatie uit te oefenen en toegenomen contacten tussen mensen in de hele wereld te faciliteren; benadrukt dat open debatten over ideeën extremisme in de kiem kunnen smoren en intercultureel contact en begrip kunnen verbeteren; 4. beschouwt cultuur als katalysator voor toegang en contact wanneer politieke betrekkingen in het slop zitten of moeizaam verlopen; erkent dat vrijheid en cultuur nauw met elkaar verweven zijn en dat digitale culturele diplomatie van strategisch belang is voor de EU; 5. erkent dat artistieke vrijheid, en de vrijheid om te imiteren en te hergebruiken, hoekstenen zijn voor creativiteit en vrijheid van meningsuiting en ideeën; is er zich bewust van dat er duidelijke uitzonderingen en beperkingen bestaan in het systeem van auteursrechtelijke bescherming, met name met betrekking tot journalistiek, citaten, satire, archivering, bibliotheken en het verzekeren van toegang tot en de bruikbaarheid van cultureel erfgoed; 6. verzoekt de Commissie een passend antwoord te bieden op het feit dat er landen zijn die repressie van en toezicht op burgers, maatschappelijke organisaties en activisten uitoefenen, terwijl de handel in bepaalde landen een groeiende technologische component omvat, door het blokkeren van inhoud en het controleren en identificeren van mensenrechtenverdedigers, journalisten, activisten en dissidenten; roept de Commissie bovendien op op te treden tegen de strafbaarstelling van legitieme expressie op het internet en de goedkeuring van restrictieve wetgeving om dergelijke maatregelen te rechtvaardigen; wijst er daarom nogmaals op dat dergelijke praktijken in strijd zijn met de criteria van Kopenhagen; 7. benadrukt dat de erkenning en de toepassing van de beginselen van maatschappelijk verantwoord ondernemen door onder meer aanbieders van internetdiensten, softwareontwikkelaars, producenten van hardware, socialenetwerkdiensten en sociale media nodig zijn om de vrijheid van handelen en de veiligheid van mensenrechtenverdedigers te waarborgen, alsook de vrijheid van meningsuiting; 8. benadrukt dat de bevordering en de bescherming van digitale vrijheden dienen te worden opgenomen in alle externe maatregelen van de EU en in alle beleid en instrumenten met betrekking tot financiering en steunverlening en jaarlijks dienen te worden beoordeeld, om zo te zorgen voor verantwoording en continuïteit, onder het leiderschap van de hoge vertegenwoordiger en de EDEO; roept op in dit opzicht te opteren voor een proactieve aanpak en maatregelen te nemen om te zorgen voor horizontale samenwerking en coördinatie tussen en binnen de relevante EU-instellingen en –agentschappen; 9. steunt de Commissie in haar erkenning dat veilige toegang tot internet deel uitmaakt van de criteria van Kopenhagen en dat beperkingen van de vrijheid van meningsuiting, eveneens op internet, gerechtvaardigd dienen te zijn door een dwingende maatschappelijke behoefte en met name evenredig dienen te zijn met het nagestreefde legitieme doel; 10. is er zich bewust van dat er in alle landen bezorgdheid bestaat over de bescherming en de bevordering van de mensenrechten en vrijheden op het internet, maar erkent dat er belangrijke verschillen bestaan die een invloed hebben op de context waarbinnen ICT's worden gebruikt, zoals het bestaan van de rechtsstaat en het recht op verhaal; 11. roept de Commissie op te zorgen voor samenhang tussen het externe optreden van de EU en haar eigen interne strategieën bij de verdediging van strikt noodzakelijke en evenredige beperkingen van de grondrechten, met name wanneer ze basisbeginselen uit het internationaal recht verdedigt, zoals het feit dat beperkingen gebaseerd moeten zijn op wetgeving en niet op een ad-hocmanier door de industrie mogen worden ingevoerd; 12. moedigt de speciale vertegenwoordiger van de EU voor de mensenrechten aan om digitale vrijheden en de „No Disconnect Strategy” aan te merken als hoofdprioriteiten; 13. benadrukt dat er voor een effectief EU-beleid inzake ontwikkeling en mensenrechten nood is aan de mainstreaming van ICT's en het overbruggen van de digitale kloof, door te zorgen voor technologische basisinfrastructuur, door de toegang tot kennis en informatie te vereenvoudigen en door digitale geletterdheid in de hele wereld te bevorderen; 14. is van mening dat ICT's transparantie en goed bestuur, alfabetisering, onderwijs, seksuele en reproductieve gezondheidszorg, doeltreffend verkiezingstoezicht en hulpverlening, in het bijzonder bij rampen in afgelegen gebieden en zich ontwikkelende gebieden, mogelijk maken; 15. benadrukt dat EU-programma's op het vlak van ontwikkeling en mensenrechten steunprogramma's moeten omvatten die digitale vrijheden bevorderen, met name in samenlevingen in niet-democratische landen, alsook in landen die een conflict hebben doorstaan of waar politieke veranderingen aan de gang zijn; is van mening dat EU-regelgevingsdeskundigen wezenlijke gesprekspartners zijn en hun tegenhangers kunnen opleiden om zo fundamentele rechten en beginselen op te nemen in nieuwe (media)regelingen en wetgeving in derde landen; benadrukt dat steunverlening in de vorm van de bouw van ICT-infrastructuur afhankelijk moet worden gesteld van de toepassing en het behoud van open toegang tot internet en online informatie, alsook van digitale vrijheid in ruimere zin; 16. vestigt de aandacht op het belang van de ontwikkeling van ICT's in conflictgebieden om vredesopbouwactiviteiten op het niveau van het maatschappelijk middenveld te bevorderen, met als doel te zorgen voor zekere communicatie tussen de partijen die betrokken zijn bij de vredevolle oplossing van conflicten, door op een actieve manier fysieke obstakels en risico's die van invloed zijn op bilaterale contacten voor personen en organisaties in dergelijke gebieden te overwinnen; 17. hoopt dat het juiste gebruik van nieuwe communicatietechnologieën, en met name van sociale media, zal bijdragen tot de versterking van de rechtstreekse democratie voor de burgers van de EU en van derde landen, door sociale fora te creëren om wetgeving op te stellen; 18. benadrukt dat de digitale verzameling en verspreiding van bewijsmateriaal van schendingen van de mensenrechten kan helpen om straffeloosheid te bestrijden; is van mening dat dit materiaal ontvankelijk moet zijn als bewijsmateriaal in rechtszaken in het kader van het internationaal (straf)recht; 19. benadrukt dat het nodig is ervoor te zorgen dat bij de ontginning van zeldzame aardmaterialen die worden gebruikt voor de productie van ICT's de mensenrechten, arbeidsrechten en milieurechten worden geëerbiedigd, en dat er geen sprake is van monopolistische praktijken of handelsbeperkingen die enkel omwille van politieke redenen zijn ingevoerd; is van mening dat een multilaterale aanpak om de toegang tot zeldzame aardmaterialen in menswaardige omstandigheden te waarborgen nodig is om deze doelstellingen te bereiken; Handel 20. erkent dat het internet een onderdeel van de openbare ruimte is geworden waar nieuwe vormen van grensoverschrijdende handel en innovatieve marktontwikkeling en sociale en culturele interactie tot stand worden gebracht; is van mening dat digitale vrijheden en grensoverschrijdende handel hand in hand moeten gaan teneinde zakelijke kansen voor Europese bedrijven in de mondiale digitale economie te creëren en te optimaliseren; 21. is zich ervan bewust dat er bezorgdheid bestaat over het feit dat sommige mensen steeds vaker het woord auteursrecht horen en een hekel hebben aan wat er achter steekt; erkent de belangrijke rol die het buitenlandse handelsbeleid heeft gespeeld in het vormgeven van mechanismen voor de handhaving van het auteursrecht; 22. betreurt het feit dat in de EU ontwikkelde technologieën en diensten soms worden gebruikt in derde landen om de mensenrechten te schenden door informatie te censureren, grootschalig toezicht, controles, en het traceren en opsporen van burgers en hun activiteiten op (mobiele) telefoonnetwerken en het internet; dringt er bij de Commissie op aan alle nodige stappen te ondernemen om deze „digitale wapenhandel” een halt toe te roepen; 23. vraagt een verbod op de uitvoer van voor repressie gebruikte technologieën en diensten naar autoritaire regimes; is van mening dat dergelijk verbod een precedent moet vormen voor structurele restrictieve maatregelen; is echter van mening dat het verstandig zou zijn te verduidelijken dat over dergelijke verboden geval per geval moeten worden besloten, rekening houdend met de bijzondere kenmerken van conflictgebieden of autoritaire regimes; 24. is van mening dat bepaalde producten en diensten die gebaseerd zijn op technologieën voor verstoring, toezicht, controle en interceptie als „wegwerpproducten” kunnen worden geclassificeerd, en verzoekt bijgevolg om de opstelling van een regelmatig bijgewerkte lijst van landen die in de context van de mensenrechten het recht op vrije meningsuiting schenden, en waarnaar de uitvoer van wegwerpproducten dient te worden verboden; 25. benadrukt dat het nodig is op het niveau van de EU toezicht te houden op en te zorgen voor de toepassing van EU-sancties met betrekking tot technologieën, om ervoor te zorgen dat de lidstaten deze op dezelfde manier naleven en om een gelijk speelveld te behouden; 26. benadrukt dat de Commissie bedrijven die erover twijfelen of ze een uitvoervergunning moeten aanvragen realtime-informatie moet kunnen aanbieden over de wettigheid of de mogelijke schadelijke gevolgen van handelsovereenkomsten; hetzelfde dient te gelden voor EU-bedrijven of bedrijven die in de EU gevestigd zijn die contractuele betrekkingen aangaan met regeringen van derde landen, ofwel om exploitatievergunningen te bekomen of om te onderhandelen over standstillbepalingen, ofwel door publieke betrokkenheid bij zakelijke transacties of openbaar gebruik van hun netwerken en diensten te aanvaarden; 27. benadrukt het belang van de bescherming van de rechten van de consument in het kader van internationale overeenkomsten inzake ICT's; 28. dringt er bij de Commissie op aan ten laatste in de loop van 2013 voorstellen in te dienen in het kader waarvan meer transparantie en verantwoordingsplicht wordt vereist van in de EU gevestigde bedrijven, alsook de openbaarmaking van het beleid inzake effectbeoordelingen op het vlak van mensenrechten, om het toezicht te verbeteren op de uitvoer van ICT's, producten en diensten met als doel websites te blokkeren, grootschalig toezicht te houden, individuen op te sporen en te controleren, in te breken in privéconversaties (via email) of zoekresultaten te filteren; 29. verzoekt de Commissie voorstellen in te dienen voor de creatie van een EU-rechtskader dat bedrijven die zich inschrijven voor overheidsopdrachten in de lidstaten zou verplichten effectbeoordelingen op het vlak van mensenrechten met betrekking tot ICT's uit te voeren, beginnend in de O&O-fase, en ervoor te zorgen dat zij niet medeplichtig zijn aan mogelijke mensenrechtenschendingen in derde landen; 30. is van mening dat bedrijven bedrijfspraktijken moeten ontwerpen en uitvoeren die gericht zijn op het controleren van de mogelijke impact van nieuwe ICT-producten op de mensenrechten, ook in de onderzoeks- en ontwikkelingsfase, en op het garanderen dat zij niet medeplichtig zijn aan mogelijke mensenrechtenschendingen in derde landen; verzoekt de Commissie bedrijven uit de EU te voorzien van een breed scala aan informatie om te zorgen voor het juiste evenwicht tussen zakelijke belangen en de sociale verantwoordelijkheid van bedrijven; 31. betreurt in deze context de actieve betrokkenheid van Europese bedrijven en internationale bedrijven die werkzaam zijn in de EU bij de toepassing van het beleid van repressieve regeringen dat gericht is tegen mensenrechtenactivisten en politieke dissidenten met betrekking tot digitale rechten, toegang tot internet en ICT's; roept de Commissie op bedrijven die betrokken zijn bij dergelijke activiteiten uit te sluiten van deelname aan EU-overheidsopdrachten en -aanbestedingen; 32. verzoekt de Commissie bedrijven uit de EU te voorzien van een breed scala aan informatie en richtsnoeren, op basis van de „Ruggie-beginselen” van de VN, om ervoor te zorgen dat kan worden voldaan aan de zakelijke belangen en de sociale verantwoordelijkheid van bedrijven; 33. benadrukt dat het nodig is rekening te houden met de gevolgen van de vaststelling van technologische normen voor ICT's en telecommunicatieproducten en -diensten in de EU, wanneer dergelijke goederen en diensten worden uitgevoerd naar derde landen waar concepten als „legale interceptie” andere implicaties hebben, bijvoorbeeld indien de rechtsstaat niet bestaat; 34. erkent dat internet zowel een openbare ruimte is geworden als een marktplaats, waarvoor een vrije informatiestroom en de toegang tot ICT's onmisbaar zijn; is bijgevolg van mening dat digitale vrijheden en vrije handel gelijktijdig dienen te worden bevorderd en beschermd om de vrije uitwisseling van ideeën aan te moedigen en te ondersteunen, evenals een toename van de zakenkansen voor EU-burgers in een steeds digitalere mondiale economie; 35. verzoekt om de opname van voorwaardelijkheidsclausules in de vrijhandelsovereenkomsten van de EU, die transparante beschermingsmaatregelen vaststellen om de onbeperkte toegang tot het internet te bewaren en de vrije informatiestroom te waarborgen; 36. verzoekt de Commissie en de Raad ervoor te zorgen dat mandaten voor multilaterale en bilaterale handelsbesprekingen alsmede het verloop van de besprekingen zelf op doelmatige wijze het behalen van belangrijke doelstellingen van de EU bevorderen, met name de bevordering van haar waarden van democratie en de rechtsstaat, de voltooiing van een ware digitale interne markt, en de eerbiediging van haar ontwikkelingssamenwerkingsbeleid; 37. verzoekt de EU om Europese bedrijven politiek te ondersteunen die zich geconfronteerd zien met een verzoek om door gebruikers gegenereerde inhoud te verwijderen of persoonlijke informatie te verstrekken op een manier die in strijd is met fundamentele rechten en die de vrijheid van ondernemerschap inperkt; 38. roept de EU op de extraterritoriale impact van rechtsregels van derde landen op EU-burgers en bedrijven online aan te vechten en te minimaliseren; 39. merkt op dat de elektronische handel zich buiten de traditionele regelgevende kaders voor de handel heeft ontwikkeld; benadrukt het belang van een uitbreiding van de internationale samenwerking in de WTO en de WIPO, teneinde de ontwikkeling van de mondiale digitale markt te beschermen en te waarborgen; dringt aan op een herziening en actualisering van de huidige Informatietechnologieovereenkomst (ITO) in de WTO en op het verkennen van de mogelijkheden ten aanzien van een internationale digitale economische overeenkomst (IDEA); 40. roept de Commissie op in toekomstige handelsovereenkomsten de rechtshandhaving en auteursrechtelijke claims niet over te dragen aan de economische operatoren, en er eveneens voor te zorgen dat maatregelen die in tegenspraak zijn met de wetgeving inzake internetvrijheid enkel mogen worden uitgevoerd volgens de rechtsstaat, met rechterlijke autoriteit; 41. is van mening dat beperkingen van de toegang voor EU-bedrijven en online consumenten tot (digitale) markten door middel van grootschalige censuur in derde landen dienen te worden beschouwd als protectionistische maatregelen en handelsbarrières; verzoekt de Commissie een strategie te presenteren om maatregelen van derde landen aan te vechten die de toegang tot hun online markten voor bedrijven uit de EU beperken; 42. roept de EU op ernaar te streven te waarborgen dat de regulering van het internet en ICT's beperkt blijft tot een gerechtvaardigd en passend niveau en enkel gebeurt wanneer de EU van mening is dat dit noodzakelijk is; 43. vraagt dat gerichte repressietechnologieën worden opgenomen in de overeenkomst van Wassenaar; 44. verzoekt de Raad, de Commissie en de Europese Dienst voor extern optreden om EU-bedrijven politiek te ondersteunen die in derde landen opereren en worden geconfronteerd met verzoeken om door gebruikers gegenereerde inhoud te verwijderen, de vrije dienstverrichting te beperken of persoonlijke informatie te verstrekken op een manier die in strijd is met fundamentele rechten; merkt op dat bedrijven op de digitale markt vaak zonder grenzen opereren en dat de wetgeving van derde landen negatieve gevolgen kan hebben voor Europese gebruikers en consumenten; roept de Raad en de Commissie daarom eveneens op ervoor te zorgen dat de impact van de wetgeving van derde landen op natuurlijke of rechtspersonen in de EU wordt geminimaliseerd; 45. merkt op dat de toenemende inmenging van overheden en de toenemende regulering de open en onbeperkte aard van het internet belemmeren, waardoor het potentieel van een toenemende elektronische handel en het opereren van bedrijven uit de EU in de digitale economie worden beperkt; is van mening dat een benadering met meerdere belanghebbenden de beste manier is om ervoor te zorgen dat een evenwicht tussen publieke en private belangen op het internet en op de globale markt wordt gevonden; dringt aan op een internationale inspanning om de benodigde infrastructuren, met inbegrip van liberale regelgevingsstelsels, op te zetten die de uitbreiding van de digitale economie mogelijk maken, en verzoekt ontwikkelingslanden om de wederzijdse voordelen te vergroten overeenkomstig het beginsel „handel voor verandering”; 46. is van mening dat de beperking van de toegang tot digitale markten en online consumenten van bedrijven uit de EU door middel van onder andere massale staatscensuur of beperkte markttoegang voor Europese online dienstverleners in derde landen een handelsbarrière is; verzoekt de Commissie en de Raad een vrijwaringsmechanisme in alle toekomstige handelsovereenkomsten op te nemen, met name in die met bepalingen die invloed hebben op online diensten en online gemeenschappen van gebruikers die informatie delen, teneinde te verzekeren dat ICT-bedrijven uit de EU niet door derden worden gedwongen om de toegang tot websites te beperken, door gebruikers gegenereerde inhoud te verwijderen of persoonlijke informatie, zoals persoonlijke IP-adressen, te verstrekken op een manier die in strijd is met de fundamentele rechten en vrijheden; verzoekt de Raad en de Commissie bovendien een strategie te ontwikkelen voor het aanvechten van maatregelen van derde landen die de toegang tot de globale online markten van bedrijven uit de EU beperken; 47. dringt er bij de Commissie op aan een nieuw ontwerp voor een regelgevingskader ten aanzien van de uitvoer van producten voor tweeërlei gebruik te presenteren dat de mogelijk schadelijke uitvoer van ICT-producten en -diensten naar derde landen aanpakt en voorziet in een coördinerende en controlerende rol voor de Commissie; Internetgovernance 48. is van mening dat transparante en op samenwerking berustende besluitvorming van wezenlijk belang is om te zorgen voor de eerbiediging van het open en participatieve karakter van het internet; is van mening dat elk debat over de regulering van het internet zo open mogelijk moet zijn en alle belanghebbenden moet omvatten, met name degenen die gespecialiseerd zijn in de bescherming van de grondrechten alsook doordeweekse internetgebruikers; is van oordeel dat de EU een leidende rol dient te spelen bij de ontwikkeling van basisregels betreffende digitale vrijheid en gedragsnormen in cyberspace, met inbegrip van geschillenbeslechtingsmechanismen, eveneens rekening houdend met tegenstrijdige rechtsstelsels; 49. merkt op dat de structuur van het internet momenteel relatief niet-gereglementeerd is en wordt beheerd door middel van een benadering met meerdere belanghebbenden; benadrukt dat de EU ervoor dient te zorgen dat het model met meerdere belanghebbenden inclusief is en dat kleine ondernemingen alsook actoren van het maatschappelijk middenveld en gebruikers niet overstemd worden door een klein aantal grote bedrijven en overheidsactoren; 50. is van oordeel dat de samenwerking tussen regeringen en particuliere actoren op het vlak van ICT-kwesties niet gebaseerd dient te zijn op het opleggen van rechtstreekse en indirecte verplichtingen aan internetaanbieders om een rechtshandhavingsrol op zich te nemen door als politie op te treden op internet en internet te reguleren; 51. benadrukt het belang van een algemene EU-strategie voor internetgovernance, zoals eveneens het geval is voor kwesties met betrekking tot telecommunicatieregelgeving, en wijst erop dat de sector op internationaal niveau wordt beheerd via de International Telecom Union, waarbinnen elke EU-lidstaat één stem heeft; 52. is bezorgd over de voorstellen van coalities van regeringen en bedrijven om regelgevend toezicht en een verhoogde mate van overheids- en privétoezicht in te voeren voor het internet en telecommunicatie; 53. roept de EU op de extraterritoriale impact op EU-burgers, -consumenten en -bedrijven van wetten van derde landen aan te pakken en te weerstaan, met name de wetten van de Verenigde Staten inzake intellectuele-eigendomsrechten; verzoekt de Commissie in deze context snel haar strategie voor Cloud Computing voor te stellen, als benadrukt in de digitale agenda voor Europa; 54. herhaalt dat het internet, gegevensverbinding en –opslag en ICT's essentiële onderdelen zijn van de kritieke infrastructuur van de EU; 55. betreurt de druk die in de EU wordt uitgeoefend voor meer bevoegdheden om websites te blokkeren, aangezien dit steeds een laatste redmiddel moet zijn; 56. is groot voorstander van het beginsel van netneutraliteit, wat inhoudt dat aanbieders van internetdiensten de mogelijkheid voor personen om een dienst te gebruiken teneinde inhoud, toepassingen of diensten van hun keuze, ongeacht bron of doel, te gebruiken, te verzenden, te plaatsen, te ontvangen of aan te bieden, niet mogen blokkeren, belemmeren of reduceren, evenmin door de kostprijs, en die personen niet mogen discrimineren; 57. is van mening dat er meer mondiale samenwerking nodig is om in de toekomst de intellectuele-eigendomsrechten te handhaven en te moderniseren, wat noodzakelijk is voor het waarborgen van innovatie, werkgelegenheid en een open wereldhandel; 58. verzoekt de lidstaten en de Commissie om IER-beleid te ontwikkelen om diegenen die hun eigen inhoud zonder IER wensen te creëren en te delen in staat te blijven stellen dit te doen; 59. roept de Commissie op een regelgevingskader voor te stellen voor grensoverschrijdende online handel, een beoordeling en herziening van Richtlijn 2001/29/EG inzake de informatiemaatschappij om te zorgen voor voorspelbaarheid en flexibiliteit in de EU-regeling met betrekking tot de auteursrechten, alsook een herziening van de richtlijn betreffende de handhaving van intellectuele-eigendomsrechten, om te zorgen voor een evenwicht tussen de nodige hervorming en bescherming van de auteursrechten en de noodzaak de fundamentele rechten online te beschermen en het open internet te bewaren; dit kan als basis dienen voor bepalingen en toezeggingen inzake intellectuele-eigendomsrechten in toekomstige vrijhandelsovereenkomsten; Een strategie voor digitale vrijheid 60. erkent dat de mensenrechten eveneens online dienen te worden beschermd, en is van mening dat ICT's aan bod dienen te komen in alle EU-programma's, en met name in het Europees nabuurschapsbeleid en de strategische partnerschappen, om deze inspanning verder te laten dragen; 61. verzoekt om de erkenning door de EU van digitale vrijheden als fundamentele rechten en als onmisbare voorwaarden om universele mensenrechten als privacy, vrijheid van meningsuiting, vrijheid van vereniging en toegang tot informatie te kunnen genieten en om te zorgen voor transparantie en verantwoording in het openbare leven; 62. roept de Commissie en de Raad op mensenrechtenverdedigers, activisten uit het maatschappelijk middenveld en onafhankelijke journalisten die gebruik maken van ICT's bij hun activiteiten te steunen, op te leiden en hen in staat te stellen een actievere rol te spelen, en op te komen voor de daaraan gerelateerde fundamentele rechten van privacy, vrije meningsuiting, vrijheid van vergadering en vrijheid van vereniging op het internet; 63. verzoekt de lidstaten niet de uitzondering van de openbare orde te gebruiken als middel om de fundamentele rechten van maatschappelijke organisaties op het vlak van vrijheid van vergadering en betoging in te perken en herinnert eraan dat een dergelijke uitzondering moet worden gemotiveerd en proportioneel moet zijn; 64. vraagt politieke en diplomatieke steun voor digitale vrijheden in landen die EU-steun ontvangen, naast steunverleningsprogramma's; 65. is van mening dat de beperking van digitale vrijheden de volle aandacht moet krijgen in de betrekkingen van de EU met derde landen, terwijl landen die EU-bijstand en steun ontvangen, met uitzondering van landen in acute conflict- en rampensituaties en situaties onmiddellijk na een conflict of ramp, moeten worden verplicht om ICT's te gebruiken op manieren die zorgen voor meer transparantie en verantwoording; 66. dringt er bij de Raad en de Commissie op aan voorwaardelijkheidsclausules op te nemen in toetredingsonderhandelingen en onderhandelingen over kaderovereenkomsten met derde landen, mensenrechtendialogen, handelsbesprekingen en alle vormen van contact met betrekking tot mensenrechten, waarin bepaald is dat onbeperkte toegang tot het internet en digitale vrijheden dienen te worden gewaarborgd en geëerbiedigd; 67. roept de Commissie en de Raad op strenge normen op het gebied van digitale vrijheden te bevorderen en te bewaren in de EU, met name door het beginsel van netneutraliteit te codificeren in passende regelgeving, om zo de geloofwaardigheid van de EU te versterken op het vlak van de bevordering en verdediging van digitale vrijheden in de hele wereld; 68. is van mening dat de bundeling van het EU-beleid inzake handel, vrijheid en buitenlandse zaken en het op elkaar afstemmen van de waarden en belangen ervan van essentieel belang zijn om de Unie in staat te stellen haar economische macht volledig te benutten en op te treden als globale speler bij de verdediging van de digitale vrijheden; 69. is van mening dat coördinatie en gezamenlijke diplomatieke initiatieven met andere OESO-landen bij het ontwikkelen en uitvoeren van een strategie voor digitale vrijheid van essentieel belang is voor efficiënte en vaardige actie; 70. verzoekt de Commissie en de Raad zo spoedig mogelijk een strategie voor digitale vrijheid in het kader van het buitenlands beleid van de EU goed te keuren; o o o 71. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad, de Commissie, de hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid/vicevoorzitter van de Commissie en de EDEO. (Gewone wetgevingsprocedure: tweede lezing) Het Europees Parlement , – gezien het standpunt van de Raad in eerste lezing (11917/1/2012 – C7-0328/2012), – gezien zijn in eerste lezing geformuleerde standpunt (1) inzake het voorstel van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad ( COM(2010)0344 ), – gezien het schrijven van de voorzitter van de Commissie internationale handel van 31 mei 2012 waarin wordt toegezegd dat de plenaire zal worden aanbevolen zijn goedkeuring te hechten aan het standpunt van de Raad in eerste lezing, – gezien artikel 294, lid 7, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, – gezien artikel 72 van zijn Reglement, – gezien de aanbeveling voor de tweede lezing van de Commissie internationale handel ( A7-0389/2012 ), 1. hecht zijn goedkeuring aan het standpunt van de Raad in eerste lezing; 2. hecht zijn goedkeuring aan de gezamenlijke verklaring van het Europees Parlement, de Raad en de Commissie die als bijlage bij onderhavige resolutie is gevoegd; 3. constateert dat het besluit is vastgesteld overeenkomstig het standpunt van de Raad; 4. verzoekt zijn Voorzitter het besluit samen met de voorzitter van de Raad overeenkomstig artikel 297, lid 1, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie te ondertekenen; 5. verzoekt zijn secretaris-generaal het besluit te ondertekenen nadat is nagegaan of alle procedures naar behoren zijn uitgevoerd, en samen met de secretaris-generaal van de Raad zorg te dragen voor publicatie ervan in het Publicatieblad van de Europese Unie , tezamen met de gezamenlijke verklaring van het Europees Parlement, de Raad en de Commissie; 6. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en aan de Commissie, alsmede aan de nationale parlementen. BIJLAGE BIJ DE WETGEVINGSRESOLUTIE Verklaring van het Europees Parlement, de Raad en de Commissie Dat deze verordening, met inbegrip van de overwegingen 17, 18 en 19, voorziet in het gebruik van de in Verordening (EU) nr. 182/2011 bedoelde procedures, vormt geen precedent voor toekomstige verordeningen op grond waarvan de Unie de lidstaten overeenkomstig artikel 2, lid 1, VWEU kan machtigen wetgevend op te treden en juridisch bindende handelingen vast te stellen op gebieden waar de Unie exclusief bevoegd is. Voorts wordt het gebruik in deze verordening van de raadplegingsprocedure in plaats van de onderzoeksprocedure niet geacht een precedent te scheppen voor toekomstige verordeningen tot vaststelling van het kader voor de gemeenschappelijke handelspolitiek. (Gewone wetgevingsprocedure: tweede lezing) Het Europees Parlement , – gezien het standpunt van de Raad in eerste lezing (05682/1/2012 – C7-0221/2012), – gezien zijn in eerste lezing geformuleerde standpunt (1) inzake het voorstel van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad ( COM(2010)0804 ), – gezien artikel 294, lid 7, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, – gezien artikel 66 van zijn Reglement, – gezien de aanbeveling voor de tweede lezing van de Commissie internationale handel ( A7-0363/2012 ), 1. stelt onderstaand standpunt in tweede lezing vast; 2. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en aan de Commissie alsmede aan de nationale parlementen. Standpunt van het Europees Parlement in tweede lezing vastgesteld op 11 december 2012 met het oog op de vaststelling van Besluit nr .../2013/EU van het Europees Parlement en de Raad tot toekenning van macrofinanciële bijstand aan Georgië HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE, Gezien het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, en met name artikel 212, lid 2, Gezien het voorstel van de Europese Commissie, Na toezending van het ontwerp van wetgevingshandeling aan de nationale parlementen, Handelend volgens de gewone wetgevingsprocedure (2) , Overwegende hetgeen volgt: (1) Betrekkingen tussen Georgië en de Europese Unie ontwikkelen zich in het kader van het Europees nabuurschapsbeleid (ENB). In 2006 hebben de Gemeenschap en Georgië overeenstemming bereikt over een ENB-actieplan waarin prioriteiten op middellange termijn voor de betrekkingen tussen de EU en Georgië werden vastgesteld. In 2010 hebben de Unie en Georgië onderhandelingen aangeknoopt over een associatieovereenkomst, die naar verwachting in de plaats zal komen van de bestaande partnerschaps- en samenwerkingsovereenkomst (3) . Het kader van de betrekkingen tussen de EU en Georgië wordt verder versterkt door het onlangs gelanceerde oostelijk partnerschap. (2) De buitengewone bijeenkomst van de Europese Raad van 1 september 2008 heeft bevestigd dat de Unie bereid is de banden met Georgië aan te halen na het gewapende conflict tussen Georgië en de Russische Federatie in augustus 2008. (3) De Georgische economie wordt sinds het derde kwartaal van 2008 getroffen door de internationale financiële crisis, hetgeen tot een dalende productie, afnemende belastingopbrengsten en een toenemende behoefte aan externe financiering heeft geleid. (4) Op de internationale donorconferentie op 22 oktober 2008 heeft de internationale gemeenschap steun toegezegd voor het economische herstel van Georgië in overeenstemming met de door de Verenigde Naties en de Wereldbank gezamenlijk uitgevoerde behoeftenevaluatie. (5) De Unie heeft aangekondigd maximaal 500 miljoen EUR aan financiële bijstand aan Georgië te zullen toekennen. (6) Het economische aanpassings- en herstelprogramma van Georgië wordt ondersteund door financiële bijstand van het Internationaal Monetair Fonds (IMF). In september 2008 heeft de Georgische overheid met het IMF een stand-by-overeenkomst gesloten ten belope van 750 miljoen USD ter ondersteuning van de Georgische economie bij het doen van de noodzakelijke aanpassingen in het licht van de financiële crisis. (7) Na een verdere verslechtering van de economische situatie in Georgië en een noodzakelijke herziening van de onderliggende economische aannames van het IMF-programma, alsook de grotere externe financieringsbehoeften van Georgië, bereikten Georgië en het IMF overeenstemming over een verhoging van de lening in het kader van de stand-by-overeenkomst met 424 miljoen USD, die in augustus 2009 door de raad van bestuur van het IMF werd goedgekeurd. (8) De Unie is voornemens Georgië in 2010-2012 in het kader van het Europees nabuurschaps- en partnerschapsinstrument (ENPI) begrotingssteun in de vorm van giften ter grootte van 37 miljoen EUR per jaar te verstrekken. (9) In het licht van de verslechterende economische situatie in en vooruitzichten voor Georgië heeft Georgië om macrofinanciële bijstand van de Unie verzocht. (10) Aangezien er nog steeds sprake is van een resterend financieringstekort op de betalingsbalans van Georgië, wordt de toekenning van macrofinanciële bijstand onder de huidige uitzonderlijke omstandigheden aangemerkt als een passende reactie op het verzoek van Georgië om in samenhang met het lopende IMF-programma de economische stabilisatie te ondersteunen. (11) De aan Georgië te verstrekken macrofinanciële bijstand van de Unie („de macrofinanciële bijstand van de Unie”) is niet alleen bedoeld als aanvulling op de programma's en de middelen van het IMF en de Wereldbank, maar moet een toegevoegde waarde van de betrokkenheid van de Unie waarborgen. (12) De Commissie moet ervoor zorgen dat de macrofinanciële bijstand van de Unie juridisch en materieel verenigbaar is met de in het kader van de verschillende onderdelen van het extern optreden genomen maatregelen en met het relevante beleid van de Unie op andere terreinen. (13) De specifieke doelstellingen van de macrofinanciële bijstand van de Unie dienen de doelmatigheid, transparantie en verantwoordingsplicht te versterken. Deze doelstellingen dienen regelmatig door de Commissie te worden gecontroleerd. (14) De aan de toekenning van de macrofinanciële bijstand van de Unie verbonden voorwaarden moeten stroken met de hoofdbeginselen en doelstellingen van het beleid van de Unie ten aanzien van Georgië. (15) Met het oog op een efficiënte bescherming van de financiële belangen van de Unie in het kader van de macrofinanciële bijstand van de Unie moet Georgië passende maatregelen nemen voor de preventie en bestrijding van fraude, corruptie en andere onregelmatigheden met betrekking tot deze bijstand. De Commissie moet tevens zorgen voor passende controles en erop toezien dat de Rekenkamer passende audits uitvoert. (16) De uitkering van de macrofinanciële bijstand van de Unie laat de bevoegdheden van de begrotingsautoriteit onverlet. (17) De macrofinanciële bijstand van de Unie moet door de Commissie worden beheerd. Om ervoor te zorgen dat het Europees Parlement en het Economisch en Financieel Comité op de tenuitvoerlegging van dit besluit kunnen toezien, dient de Commissie hen regelmatig in te lichten over de ontwikkelingen betreffende de bijstand en hen daarbij de relevante documenten te verstrekken. (18) Om eenvormige voorwaarden te waarborgen voor de uitvoering van dit besluit, moeten aan de Commissie uitvoeringsbevoegdheden worden toegekend. Die bevoegdheden moeten worden uitgeoefend in overeenstemming met Verordening (EU) nr. 182/2011 van het Europees Parlement en de Raad van 16 februari 2011 tot vaststelling van de algemene voorschriften en beginselen die van toepassing zijn op de wijze waarop de lidstaten de uitoefening van de uitvoeringsbevoegdheden door de Commissie controleren (4) , HEBBEN HET VOLGENDE BESLUIT VASTGESTELD: Artikel 1 1. De Unie stelt Georgië macrofinanciële bijstand („de macrofinanciële bijstand van de Unie”) beschikbaar ten belope van maximaal 46 miljoen EUR om de economische stabilisatie van Georgië te ondersteunen en de in het kader van het lopende IMF-programma vastgestelde betalingsbalansbehoefte te lenigen. Van dat maximale bedrag wordt ten hoogste 23 miljoen EUR verstrekt in de vorm van giften en ten hoogste 23 miljoen EUR in de vorm van leningen. De uitkering van de macrofinanciële bijstand van de Unie is slechts mogelijk onder voorbehoud van goedkeuring van de begroting van de Unie voor 2013 door de begrotingsautoriteit. 2. Ter financiering van de leningcomponent van de macrofinanciële bijstand van de Unie is de Commissie bevoegd de nodige middelen te lenen namens de Unie. De lening heeft een looptijd van ten hoogste vijftien jaar. 3. De uitkering van de macrofinanciële bijstand van de Unie wordt door de Commissie beheerd op een wijze die verenigbaar is met de overeenkomsten of afspraken tussen het IMF en Georgië en met de hoofdbeginselen en -doelstellingen van de economische hervorming zoals die worden uiteengezet in de partnerschaps- en samenwerkingsovereenkomst tussen de EU en Georgië. De Commissie licht het Europees Parlement en het Economisch en Financieel Comité regelmatig in over de ontwikkelingen in het beheer van de macrofinanciële bijstand van de Unie en verstrekt daarbij de relevante documenten. 4. De macrofinanciële bijstand van de Unie wordt voor een periode van twee en een half jaar beschikbaar gesteld, met ingang van de eerste dag na de inwerkingtreding van het memorandum van overeenstemming als bedoeld in artikel 2, lid 1. Artikel 2 1. De Commissie stelt, overeenkomstig de in artikel 6, lid 2, bedoelde raadplegingsprocedure , een memorandum van overeenstemming vast met het economische beleid en de financiële voorwaarden waaraan de macrofinanciële bijstand van de Unie is onderworpen, met inbegrip van een tijdschema om aan die voorwaarden te voldoen. De voorwaarden inzake economisch beleid en de financiële voorwaarden die in het memorandum van overeenstemming zijn vastgelegd, stroken met de in artikel 1, lid 3, bedoelde overeenkomsten of afspraken. Deze voorwaarden zijn er in het bijzonder op gericht de doelmatigheid, transparantie en verantwoording van de macrofinanciële bijstand van de Unie te bevorderen, waaronder met name de systemen voor het beheer van de overheidsfinanciën in Georgië. De vooruitgang behaald bij het verwezenlijken van die doelstellingen wordt regelmatig door de Commissie gecontroleerd. De gedetailleerde financiële voorwaarden van de macrofinanciële bijstand van de Unie worden vastgelegd in de tussen de Commissie en de Georgische overheid te sluiten giftovereenkomst en leningovereenkomst. 2. Tijdens de tenuitvoerlegging van de macrofinanciële bijstand van de Unie controleert de Commissie de deugdelijkheid van de voor deze bijstand relevante financiële en administratieve procedures en interne en externe controlemechanismen in Georgië, alsook de naleving door Georgië van het overeengekomen tijdschema. 3. De Commissie onderzoekt periodiek of het economische beleid van Georgië verenigbaar is met de doelstellingen van de macrofinanciële bijstand van de Unie en of op bevredigende wijze aan de voorwaarden inzake economische beleid is voldaan. De Commissie werkt daartoe nauw samen met het IMF en de Wereldbank en, waar nodig, met het Economisch en Financieel Comité. Artikel 3 1. Behoudens de in lid 2 vermelde voorwaarden, wordt de macrofinanciële bijstand van de Unie door de Commissie beschikbaar gesteld in twee tranches, die elk bestaan uit een gift- en een leningcomponent. De omvang van elke tranche wordt in het memorandum van overeenstemming vastgelegd. 2. De Commissie besluit tot de uitbetaling van de tranches bij een bevredigende tenuitvoerlegging van de voorwaarden inzake economisch beleid en de financiële voorwaarden die in het memorandum van overeenstemming zijn overeengekomen. De tweede tranche wordt niet vroeger dan drie maanden na de uitkering van de eerste tranche uitbetaald. 3. De middelen van de Unie worden aan de Nationale Bank van Georgië betaald. Met inachtneming van de in het memorandum van overeenstemming vast te leggen bepalingen, onder andere betreffende een bevestiging van de resterende budgettaire financieringsbehoeften, kunnen de middelen van de Unie aan de Schatkist van Georgië als eindbegunstigde worden overgemaakt. Artikel 4 1. De op de leningcomponent van de macrofinanciële bijstand van de Unie betrekking hebbende transacties tot het opnemen en verstrekken van leningen worden uitgevoerd in euro, worden met dezelfde valutadatum afgesloten, en mogen voor de Unie geen looptijdtransformatie, valuta- of renterisico, of enig ander commercieel risico met zich brengen. 2. Indien Georgië daarom verzoekt, neemt de Commissie de nodige maatregelen om ervoor te zorgen dat in de voorwaarden verbonden aan de verstrekte leningen een clausule inzake vervroegde aflossing is opgenomen en dat in de voorwaarden verbonden aan de opgenomen leningen een overeenkomstige clausule voorkomt. 3. De Commissie kan, op verzoek van Georgië en indien de omstandigheden een gunstigere rente op de verstrekte lening mogelijk maken, haar oorspronkelijk verstrekte leningen geheel of gedeeltelijk herfinancieren of de desbetreffende financiële voorwaarden herstructureren. De herfinancieringen of herstructureringen geschieden onder de in lid 1 gestelde voorwaarden en mogen niet leiden tot een verlenging van de gemiddelde looptijd van de betrokken verstrekte leningen en evenmin tot een verhoging van het op de datum van deze herfinancieringen of herstructureringen nog uitstaande bedrag. 4. Alle kosten die de Unie in verband met de uit hoofde van dit besluit opgenomen of verstrekte leningen maakt, komen ten laste van Georgië. 5. De Commissie houdt het Europees Parlement en het Economisch en Financieel Comité op de hoogte van de ontwikkelingen met betrekking tot de in de leden 2 en 3 bedoelde verrichtingen. Artikel 5 De macrofinanciële bijstand van de Unie wordt ten uitvoer gelegd overeenkomstig Verordening (EG, Euratom) nr. 1605/2002 van de Raad van 25 juni 2002 houdende het Financieel Reglement van toepassing op de algemene begroting van de Europese Gemeenschappen (5) en de uitvoeringsvoorschriften daarvan (6) . In het bijzonder worden in het memorandum van overeenstemming, in de leningovereenkomst en in de giftovereenkomst die met de Georgische overheid moeten worden gesloten, specifieke maatregelen vastgesteld met het oog op de preventie en bestrijding van fraude, corruptie en andere onregelmatigheden die van invloed zijn op de macrofinanciële bijstand van de Unie. Om een grotere transparantie bij het beheer en de uitbetaling van de middelen te verzekeren, wordt in het memorandum van overeenstemming, de leningovereenkomst en de giftovereenkomst tevens bepaald dat de Commissie, met inbegrip van het Europees Bureau voor fraudebestrijding, het recht heeft controles te verrichten, waaronder waar nodig controles en inspecties ter plaatse. Tevens wordt daarin bepaald dat de Rekenkamer audits kan uitvoeren, waaronder audits ter plaatse. Artikel 6 1. De Commissie wordt bijgestaan door een comité. Dat comité is een comité in de zin van Verordening (EU) nr. 182/2011. 2. Wanneer naar dit lid wordt verwezen, is artikel 4 van Verordening (EU) nr. 182/2011 van toepassing. Indien het comité geen advies uitbrengt, stelt de Commissie de ontwerp-uitvoeringshandeling niet vast en is artikel 5, lid 4, derde alinea, van Verordening (EU) nr. 182/2011 van toepassing. Artikel 7 1. Uiterlijk op 30 juni van elk jaar doet de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad een verslag toekomen over de uitvoering van dit besluit in het voorgaande jaar, waarin een evaluatie daarvan is opgenomen. In dit verslag wordt het verband gespecificeerd tussen de in het memorandum van overeenstemming vastgelegde voorwaarden betreffende het economische beleid en financiële voorwaarden, de actuele economische en budgettaire prestaties van Georgië en de besluiten van de Commissie tot uitkering van de tranches van de macrofinanciële bijstand van de Unie. 2. Uiterlijk twee jaar na het verstrijken van de in artikel 1, lid 4, bedoelde beschikbaarheidsperiode dient de Commissie bij het Europees Parlement en de Raad een ex-post-evaluatieverslag in. Artikel 8 Dit besluit treedt in werking op de dag van de bekendmaking ervan in het Publicatieblad van de Europese Unie . Gedaan te …, Voor het Europees Parlement Voor de Raad De voorzitter De voorzitter [Am. 1] (Gewone wetgevingsprocedure: tweede lezing) Het Europees Parlement , – gezien het standpunt van de Raad in eerste lezing (10090/2/2012 – C7-0329/2012), – gezien het advies van het Europees Economisch en Sociaal Comité van 16 februari 2011 (1) , – na raadpleging van het Comité van de Regio’s, – gezien zijn in eerste lezing geformuleerde standpunt (2) inzake het voorstel van de Commissie aan het Parlement en de Raad ( COM(2010)0611 , – gezien artikel 294, lid 7, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, – gezien artikel 72 van zijn Reglement, – gezien de aanbeveling voor de tweede lezing van de Commissie vervoer en toerisme ( A7-0387/2012 ), 1. hecht zijn goedkeuring aan het standpunt van de Raad in eerste lezing; 2. constateert dat het besluit is vastgesteld overeenkomstig het standpunt van de Raad; 3. verzoekt zijn Voorzitter het besluit samen met de voorzitter van de Raad overeenkomstig artikel 297, lid 1, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie te ondertekenen; 4. verzoekt zijn secretaris-generaal het besluit te ondertekenen nadat is nagegaan of alle procedures naar behoren zijn uitgevoerd, en samen met de secretaris-generaal van de Raad zorg te dragen voor publicatie ervan in het Publicatieblad van de Europese Unie ; 5. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en aan de Commissie alsmede aan de nationale parlementen. (Gewone wetgevingsprocedure: eerste lezing) Het Europees Parlement , – gezien het voorstel van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad ( COM(2011)0215 ), – gezien artikel 294, lid 2, en artikel 118, eerste alinea, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, op grond waarvan het voorstel door de Commissie bij het Parlement is ingediend (C7-0099/2011), – gezien artikel 294, lid 3, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, – gezien de gemotiveerde adviezen die in het kader van protocol nr. 2 betreffende de toepassing van de beginselen van subsidiariteit en evenredigheid zijn uitgebracht door het Spaanse Congres van Afgevaardigden en de Spaanse senaat en door de Italiaanse Kamer van Afgevaardigden, en waarin wordt gesteld dat het ontwerp van wetgevingshandeling niet strookt met het subsidiariteitsbeginsel, – gezien de schriftelijke toezegging van de vertegenwoordiger van de Raad van 19 november 2012 om het standpunt van het Europees Parlement goed te keuren, overeenkomstig artikel 294, lid 4, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, – gezien artikel 55 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie juridische zaken en het advies van de Commissie industrie, onderzoek en energie ( A7-0001/2012 ), 1. stelt onderstaand standpunt in eerste lezing vast; 2. verzoekt om hernieuwde voorlegging indien de Commissie voornemens is ingrijpende wijzigingen in haar voorstel aan te brengen of dit door een nieuwe tekst te vervangen; 3. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en aan de Commissie alsmede aan de nationale parlementen. Standpunt van het Europees Parlement in eerste lezing vastgesteld op 11 december 2012 met het oog op de vaststelling van Verordening (EU) nr. .../2012 van het Europees Parlement en de Raad tot het uitvoering geven aan nauwere samenwerking op het gebied van de instelling van eenheidsoctrooibescherming (Aangezien het Parlement en de Raad tot overeenstemming zijn geraakt, komt het standpunt van het Parlement overeen met de definitieve rechtshandeling: Verordening (EU) nr. 1257/2012.) (Bijzondere wetgevingsprocedure – raadpleging) Het Europees Parlement , – gezien het voorstel van de Commissie aan de Raad ( COM(2011)0216 ), – gezien artikel 118, tweede alinea, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, op grond waarvan het Parlement door de Raad is geraadpleegd (C7-0145/2011), – gezien de gemotiveerde adviezen die in het kader van protocol nr. 2 betreffende de toepassing van de beginselen van subsidiariteit en evenredigheid zijn uitgebracht door het Spaanse Congres van Afgevaardigden en de Spaanse Senaat en door de Italiaanse Kamer van Afgevaardigden, en waarin wordt gesteld dat het ontwerp van wetgevingshandeling niet strookt met het subsidiariteitsbeginsel, – gezien artikel 55 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie juridische zaken ( A7-0002/2012 ), 1. hecht zijn goedkeuring aan het Commissievoorstel, als geamendeerd door het Parlement; 2. verzoekt de Commissie haar voorstel krachtens artikel 293, lid 2, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie dienovereenkomstig te wijzigen; 3. verzoekt de Raad, wanneer deze voornemens is af te wijken van de door het Parlement goedgekeurde tekst, het Parlement hiervan op de hoogte te stellen; 4. wenst opnieuw te worden geraadpleegd ingeval de Raad voornemens is ingrijpende wijzigingen aan te brengen in het voorstel van de Commissie; 5. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en aan de Commissie alsmede aan de nationale parlementen. Het Europees Parlement, – gezien Besluit 2011/167/EU van de Raad van 10 maart 2011 houdende machtiging om nauwere samenwerking aan te gaan op het gebied van de instelling van eenheidsoctrooibescherming (1) , – gezien het voorstel voor een verordening van het Europees Parlement en de Raad tot het aangaan van nauwere samenwerking op het gebied van de instelling van eenheidsoctrooibescherming ( COM(2011)0215 ), – gezien het voorstel voor een verordening van de Raad tot het aangaan van nauwere samenwerking op het gebied van de instelling van eenheidsoctrooibescherming met betrekking tot de toepasselijke vertaalregelingen ( COM(2011)0216 ), – gezien Advies 1/09 van het Hof van Justitie van 8 maart 2011 (2) , – gezien artikel 48 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie juridische zaken en de adviezen van de Commissie industrie, onderzoek en energie en de Commissie constitutionele zaken ( A7-0009/2012 ), A. overwegende dat de beschikbaarheid van een efficiënt octrooisysteem in Europa een noodzakelijke voorwaarde is voor het stimuleren van groei door innovatie en om het Europese bedrijfsleven, en met name het midden- en kleinbedrijf, te helpen de economische crisis en de wereldwijde concurrentie te weerstaan; B. overwegende dat België, Bulgarije, Tsjechië, Denemarken, Duitsland, Estland, Ierland, Griekenland, Frankrijk, Cyprus, Letland, Litouwen, Luxemburg, Hongarije, Malta, Nederland, Oostenrijk, Polen, Portugal, Roemenië, Slovenië, Slowakije, Finland, Zweden en het Verenigd Koninkrijk uit hoofde van Besluit 2011/167/EU van de Raad houdende machtiging om nauwere samenwerking aan te gaan op het gebied van de instelling van eenheidsoctrooibescherming zijn gemachtigd om onder inachtneming van de desbetreffende bepalingen van de Verdragen onderling nauwere samenwerking aan te gaan op het gebied van de instelling van eenheidsoctrooibescherming; C. overwegende dat de Commissie op basis van het machtigingsbesluit van de Raad op 13 april 2011 een voorstel heeft aangenomen voor een verordening van het Europees Parlement en de Raad tot het aangaan van nauwere samenwerking op het gebied van de instelling van eenheidsoctrooibescherming, alsmede een voorstel voor een verordening van de Raad tot het aangaan van nauwere samenwerking op het gebied van de instelling van eenheidsoctrooibescherming met betrekking tot de toepasselijke vertaalregelingen; D. overwegende dat het Hof van Justitie op 8 maart 2011 advies heeft uitgebracht omtrent de vraag of het geplande Gerecht voor het Europees en het Gemeenschapsoctrooi al dan niet verenigbaar is met het EU-recht; E. overwegende dat een efficiënte eenheidsoctrooibescherming alleen kan worden gewaarborgd middels een goed functionerend systeem voor octrooigeschillenbeslechting; F. overwegende dat de bij het nauwere samenwerkingsverband betrokken lidstaten zich er in aansluiting op het advies van het Hof van Justitie toe hebben verbonden middels een internationale overeenkomst over te gaan tot de instelling van een Gemeenschappelijk Gerecht voor octrooigeschillen ; G. in deze context het wezenlijke verschil onderstrepende tussen gewone internationale overeenkomsten en de oprichtingsverdragen van de Europese Unie, aangezien door de laatstgenoemde een nieuwe rechtsorde in het leven is geroepen met eigen instellingen, ten gunste waarvan de lidstaten hun soevereine rechten op steeds meer vlakken hebben ingeperkt, en waaraan niet alleen lidstaten maar ook hun staatsburgers zich moeten onderwerpen, met het Hof van Justitie van de Europese Unie en de gewone rechtbanken en andere rechterlijke instanties van de lidstaten als hoeders van deze rechtsorde; H. overwegende dat het Gemeenschappelijk Octrooigerecht het recht van de Unie volledig dient te eerbiedigen en toe te passen, in samenwerking met het Hof van Justitie van de Europese Unie, zoals ook het geval is voor om het even welke nationale rechtbank; I. overwegende dat het Gemeenschappelijk Octrooigerecht zich dient te baseren op de jurisprudentie van het Hof van Justitie die is verkregen middels voorlegging van verzoeken om prejudiciële beslissing overeenkomstig artikel 267 VWEU; J. overwegende dat de eerbiediging van het primaat van het recht van de Unie en de correcte toepassing daarvan moeten worden gewaarborgd conform de artikelen 258, 259 en 260 VWEU; K. overwegende dat het Gemeenschappelijk Octrooigerecht deel moet uitmaken van de justitiële stelsels van de overeenkomstsluitende lidstaten, en exclusief bevoegd dient te zijn voor Europese octrooien met eenheidswerking en voor Europese octrooien die een of meer overeenkomstsluitende lidstaten aanbelangen; L. overwegende dat een efficiënt opgezet justitieel bestel dient te voorzien in een gedecentraliseerde mogelijkheid van eerste aanleg; M. overwegende dat de doeltreffendheid van het systeem voor de behandeling van octrooigeschillen staat of valt met de kwaliteit en ervaring van de rechters; N. overwegende dat er bij alle gerechtelijke afdelingen en instanties één enkele procedureregeling dient te gelden voor de afhandeling van alle zaken; O. overwegende dat het Gemeenschappelijk Octrooigerecht moet trachten zonder onnodig procedureel oponthoud uitspraken van hoge kwaliteit af te leveren waardoor met name mkb-bedrijven in staat worden gesteld beter voor hun rechten op te komen of zich te verdedigen tegen ongefundeerde aanspraken of octrooien die het niet waard zijn om te worden gehandhaafd; 1. pleit voor de invoering van een gemeenschappelijk stelsel voor octrooigeschillenbeslechting, aangezien de fragmentatie van de octrooienmarkt en de discrepanties op het gebied van de rechtshandhaving de innovatie en verdere ontwikkeling van de interne markt in de weg staan, het gebruik van het octrooisysteem bemoeilijken, kostbaar zijn en een doeltreffende bescherming van octrooirechten – vooral van het mkb – beletten; 2. spoort de lidstaten ertoe aan de onderhandelingen af te ronden en de internationale overeenkomst („de Overeenkomst”) tussen deze lidstaten („overeenkomstsluitende lidstaten”) te ratificeren, en aldus onverwijld een Gemeenschappelijk Octrooigerecht („het Gerecht”) in te stellen, en spoort Spanje en Italië ertoe aan zich te beraden over deelname aan de procedure voor nauwere samenwerking; 3. dringt erop aan dat het Hof van Justitie als hoeder van het EU-recht de uniformiteit van het rechtsstelsel van de Unie en het primaat van het Europees recht in deze context moet waarborgen; 4. is van mening dat de lidstaten die nog niet hebben besloten deel te nemen aan de nauwere samenwerking op het gebied van de instelling van eenheidsoctrooibescherming wel kunnen deelnemen aan het gemeenschappelijk stelsel voor octrooigeschillenbeslechting wat betreft Europese octrooien die geldig zijn op hun grondgebied; 5. wijst er met nadruk op dat het Gemeenschappelijk Octrooigerecht prioriteit moet verlenen aan vergroting van de rechtszekerheid en betere handhaving van octrooien, en tegelijkertijd moet zorgen voor een billijk evenwicht tussen de belangen van de houders van octrooirechten en de betrokken partijen; 6. benadrukt dat er een kostenefficiënt systeem voor geschillenbeslechting moet komen dat zodanig wordt gefinancierd dat de toegang tot de rechtbank voor alle octrooihouders, en met name voor mkb-bedrijven, individuele burgers en organisaties zonder winstoogmerk is gewaarborgd; Algemene oriëntatie 7. erkent dat met behulp van de overeenkomst een consistent systeem voor octrooigeschillenbeslechting in de lidstaten die deelnemen aan de nauwere samenwerking tot stand moet worden gebracht; 8. benadrukt derhalve dat: 9. is ingenomen met de oprichting van een bemiddelings- en arbitragecentrum als een onderdeel van de overeenkomst; Structuur van het systeem voor octrooigeschillenbeslechting 10. acht het ter wille van de doelmatigheid noodzakelijk dat het Gerecht en het geschillenbeslechtingssysteem decentraal worden opgezet en is van mening dat: Samenstelling van het Gerecht en kwalificaties van de rechters 11. overwegende dat de doeltreffendheid van het systeem voor de behandeling van octrooigeschillen vooral afhangt van de kwaliteit en ervaring van de rechters; 12. stelt zich wat dat betreft op het standpunt: Procedure 13. is met betrekking tot de procedurele aspecten van mening dat: Jurisdictie en gevolgen van de uitspraken van het Gerecht 14. onderstreept dat: Materieel recht 15. is van mening dat het Gerecht zijn beslissingen dient te baseren op het recht van de Unie, de overeenkomst, het Europees Octrooiverdrag (EOV) en de nationale rechtsbepalingen die daaruit voortvloeien, de bepalingen van internationale overeenkomsten die van toepassing zijn op octrooien en bindend zijn voor alle overeenkomstsluitende lidstaten, en op de nationale wetgeving die de overeenkomstsluitende lidstaten ter uitvoering van het recht van de Unie hebben vastgesteld; 16. benadrukt dat een Europees octrooi met eenheidswerking de houder daarvan het recht moet verlenen iedere derde die hiertoe niet de toestemming van de octrooihouder heeft verkregen, te verbieden op het grondgebied van de overeenkomstsluitende lidstaten rechtstreeks dan wel indirect van de geoctrooieerde uitvinding gebruik te maken, dat de houder recht moet hebben op schadevergoeding in geval van onrechtmatig gebruik van de uitvinding en dat hij tevens het recht moet hebben om ofwel de als gevolg van de inbreuk gederfde winst en andere verliezen te recupereren, óf aanspraak moet kunnen maken op een adequate licentievergoeding dan wel op de winst die voortvloeit uit het onrechtmatig gebruik van de uitvinding; o o o 17. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad en de Commissie, alsmede aan de regeringen en de parlementen van de lidstaten. (Gewone wetgevingsprocedure: eerste lezing) Het Europees Parlement , – gezien het voorstel van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad ( COM(2011)0599 ), – gezien artikel 294, lid 2, en artikel 207, lid 2, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, op grond waarvan het voorstel door de Commissie bij het Parlement is ingediend (C7-0306/2011), – gezien artikel 294, lid 3, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, – gezien de schriftelijke toezegging van de vertegenwoordiger van de Raad van 31 oktober 2012 om het standpunt van het Europees Parlement goed te keuren, overeenkomstig artikel 294, lid 4, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, – gezien artikel 55 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie internationale handel en het advies van de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling ( A7-0237/2012 ), 1. stelt onderstaand standpunt in eerste lezing vast (1) ; 2. neemt kennis van de bij deze resolutie gevoegde verklaring van de Commissie; 3. hecht zijn goedkeuring aan de gemeenschappelijke verklaring in de bijlage bij deze resolutie; 4. verzoekt om hernieuwde voorlegging indien de Commissie voornemens is ingrijpende wijzigingen in haar voorstel aan te brengen of dit door een nieuwe tekst te vervangen; 5. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en aan de Commissie alsmede aan de nationale parlementen. Standpunt van het Europees Parlement in eerste lezing vastgesteld op 11 december 2012 met het oog op de vaststelling van Verordening (EU) nr. .../2013 van het Europees Parlement en de Raad tot uitvoering van de bilaterale vrijwaringsclausule en het stabilisatiemechanisme voor bananen in de Overeenkomst waarbij een associatie tot stand wordt gebracht tussen de Europese Unie en haar lidstaten, enerzijds, en Midden-Amerika, anderzijds (Aangezien het Parlement en de Raad tot overeenstemming zijn geraakt, komt het standpunt van het Parlement overeen met de definitieve rechtshandeling: Verordening (EU) nr. 20/2013.) BIJLAGEN BIJ DE WETGEVINGSRESOLUTIE VERKLARING VAN DE COMMISSIE De Commissie verwelkomt het akkoord in eerste lezing tussen het Europees Parlement en de Raad aangaande Verordening (EU) nr. 20/2013 (2) . De Commissie zal, als voorzien in Verordening (EU) nr. 20/2013, een jaarlijks verslag over de uitvoering van deel IV van de Overeenkomst bij het Europees Parlement en de Raad indienen. Zij is bereid om alle kwesties in verband met de uitvoering van deel IV van de Overeenkomst met de bevoegde commissie van het Europees Parlement te bespreken. De Commissie zal ook bijzonder belang hechten aan de effectieve nakoming van de toezeggingen op het gebied van handel en duurzame ontwikkeling in de Overeenkomst, en daarbij rekening houden met de specifieke informatie die verschaft wordt door de relevante toezichtorganen van de fundamentele verdragen van de Internationale Arbeidsorganisatie en de multilaterale milieuovereenkomsten die zijn vermeld in titel VIII van deel IV van de Overeenkomst. De Commissie zal in dit verband ook het advies inwinnen van de relevante adviesgroepen uit het maatschappelijk middenveld. Na het verstrijken van het stabilisatiemechanisme voor bananen op 31 december 2019, zal de Commissie de situatie van de markt voor bananen in de Unie en de situatie van de bananenproducenten in de Unie beoordelen. De Commissie zal haar bevindingen voorleggen aan het Europees Parlement en de Raad, alsmede een voorlopige beoordeling van het functioneren van het „Programme d'Options Spécifiques à l'Éloignement et l'Insularité” (POSEI) met betrekking tot het behoud van de bananenproductie in de Unie. GEZAMENLIJKE VERKLARING Het Europees Parlement en de Commissie zijn het eens over het belang van nauwe samenwerking bij het toezicht op de uitvoering van deel IV van de Overeenkomst en Verordening (EU) nr. 20/2013 (3) . Met het oog hierop komen zij het volgende overeen: ‐ Op verzoek van de bevoegde commissie van het Europees Parlement, brengt de Commissie verslag aan haar uit over alle kwesties die verband houden met de naleving door de Midden-Amerikaanse landen van hun verplichtingen inzake handel en duurzame ontwikkeling. ‐ indien het Europees Parlement een aanbeveling aanneemt met als strekking de opening van een vrijwaringsonderzoek, zal de Commissie zorgvuldig onderzoeken of aan de in Verordening (EU) nr. 20/2013 opgenomen voorwaarden voor een opening ambtshalve is voldaan. Als de Commissie van mening is dat dit niet het geval is, dient zij bij de bevoegde commissie van het Europees Parlement een verslag in met een toelichting van alle factoren die voor de opening van een dergelijk onderzoek relevant zijn. Het Europees Parlement , – gezien het ontwerp van besluit van de Raad (16395/1/2011), – gezien de associatieovereenkomst tussen de Europese Unie en haar lidstaten, enerzijds, en Midden-Amerika, anderzijds (16396/2011), – gezien het verzoek om goedkeuring dat de Raad heeft ingediend krachtens artikel 217 en artikel 218, lid 6, tweede alinea, onder a), van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (C7-0182/2012), – gezien het handelshoofdstuk van de associatieovereenkomst tussen de Europese Unie en haar lidstaten, enerzijds, en Midden-Amerika, anderzijds, – gezien zijn resolutie van 15 november 2001 over het globaal partnerschap en een gemeenschappelijke strategie voor de betrekkingen tussen de Europese Unie en Latijns-Amerika (1) , van 27 april 2006 over een sterker partnerschap tussen de Europese Unie en Latijns-Amerika (2) , en van 24 april 2008 over de vijfde top EU-Latijns-Amerika en de Caraïben (EU-LAC) in Lima (3) , – gezien zijn resolutie van 1 juni 2006 over handel en armoede: naar een handelsbeleid dat de bijdrage van de handel aan armoedebestrijding maximaliseert (4) , van 23 mei 2007 over handelsgebonden hulpverlening van de Europese Unie (5) , van 21 oktober 2010 over de handelsbetrekkingen tussen de EU en Latijns-Amerika (6) en van 12 juni 2012 over de vaststelling van een nieuwe ontwikkelingssamenwerking met Latijns-Amerika (7) , – gezien zijn resolutie van 5 februari 2009 over versterking van de rol van Europese kmo's in de internationale handel (8) , van 25 november 2010 over mensenrechten, sociale normen en milieunormen in internationale handelsovereenkomsten (9) , van 25 november 2010 over maatschappelijk verantwoord ondernemen in het kader van internationale handelsovereenkomsten (10) , en van 27 september 2011 over een nieuw handelsbeleid voor Europa in het kader van de Europa 2020-strategie (11) , – gezien zijn resolutie van 5 mei 2010 over de strategie van de EU voor de betrekkingen met Latijns-Amerika (12) en van 5 juli 2011 over het trefzekerder maken van het EU-ontwikkelingsbeleid (13) , – gezien de resoluties van de Euro-Latijns-Amerikaanse Parlementaire Vergadering (EuroLat), in het bijzonder de resoluties die zijn aangenomen tijdens de vijfde plenaire algemene vergadering van 18 en 19 mei 2011 in Montevideo, Uruguay, over de vooruitzichten voor de handelsbetrekkingen tussen de Europese Unie en Latijns-Amerika, over de strategieën voor de bescherming en creatie van werkgelegenheid, in het bijzonder voor vrouwen en jongeren, en over de betrekkingen tussen de Europese Unie en Latijns-Amerika op het gebied van veiligheid en defensie, – gezien zijn aanbeveling aan de Raad van 15 maart 2007 betreffende de richtsnoeren voor de onderhandelingen over een associatieovereenkomst tussen de Europese Unie en haar lidstaten, enerzijds, en de Midden-Amerikaanse landen, anderzijds (14) , – gezien de verklaringen van de zes toppen van staatshoofden en regeringsleiders van Latijns-Amerika en het Caribisch gebied en de EU die plaats hadden in Rio de Janeiro (28 en 29 juni 1999), Madrid (17 en 18 mei 2002), Guadalajara (28 en 29 mei 2004), Wenen (12 en 13 mei 2006), Lima (16 en 17 mei 2008) en Madrid (17 en 18 mei 2010), – gezien artikel 81, lid 3, van zijn Reglement, – gezien het interimverslag van de Commissie buitenlandse zaken en de adviezen van de Commissie internationale handel en van de Commissie ontwikkelingssamenwerking ( A7-0360/2012 ), A. overwegende dat de associatieovereenkomst tussen de EU en Midden-Amerika een belangrijk precedent schept, aangezien het de eerste keer is dat de EU een biregionale associatieovereenkomst ondertekent sinds de inwerkingtreding van het Verdrag van Lissabon; B. overwegende dat regionale, maatschappelijke, economische en culturele integratie via de sluiting van subregionale en bilaterale associatieovereenkomsten de belangrijkste doelstelling van het biregionaal strategisch partnerschap tussen de EU en Latijns-Amerika is; C. overwegende dat, ten einde ervoor te zorgen dat de ontwikkeling van partnerschapsbetrekkingen tussen de EU en Latijns-Amerika voor beide partijen van belang is en beide partijen ten goede komt, het van wezenlijk belang is dat de eerbiediging van de democratie en van de rechtsstaat en de volledige uitoefening van de mensenrechten door alle leden van de samenleving de belangrijke elementen van de politieke dialoog vormen; D. overwegende dat tijdens de in Madrid in mei 2010 gehouden topontmoeting alle in de afgelopen jaren vastgelopen onderhandelingen met Latijns-Amerika weer vlot konden worden getrokken, waarna de onderhandelingen over deze associatieovereenkomst konden worden afgesloten; E. overwegende dat de ontwikkeling van de betrekkingen met Latijns-Amerika van wederzijds belang is en alle EU-lidstaten ten goede komt; F. overwegende dat het Parlement zijn bezorgdheid heeft geuit over geweld tegen vrouwen in zijn resolutie van 11 oktober 2007 over vrouwenmoorden in Mexico en Midden-Amerika en de rol van de Europese Unie in de strijd tegen dit fenomeen (15) ; G. overwegende dat de EU de belangrijkste investeerder en de op één na belangrijkste handelspartner in Midden-Amerika is, evenals de belangrijkste donor van ontwikkelingshulp; H. overwegende dat de eerbiediging van de democratie, de rechtsstaat en de mensen-, burger- en politieke rechten van de bevolking van beide regio's fundamentele elementen van de overeenkomst zijn; I. overwegende dat de overeenkomst een mensenrechtenclausule omvat, die de ondertekenende partijen ertoe verplicht gedegen toezicht te houden op de mensenrechten en ervoor te zorgen dat de praktische toepassing ervan wordt gewaarborgd; J. overwegende dat een hoog armoedepeil, maatschappelijke uitsluiting en sociaal-ecologische kwetsbaarheid kenmerkende omstandigheden van Midden-Amerika zijn; K. overwegende dat de associatieovereenkomst tot een politieke en economische associatie tussen de EU en de verschillende landen van Midden-Amerika leidt, waarin de huidige asymmetrische omstandigheden en ongelijkheden tussen beide regio's en tussen de verschillende Midden-Amerikaanse landen in acht worden genomen; L. overwegende dat de doelstelling van de overeenkomst de bevordering moet zijn van onder andere duurzame ontwikkeling, maatschappelijke samenhang en regionale integratie; M. overwegende dat de EU middels haar samenwerking een bijdrage kan leveren aan het vinden van oplossingen om de veiligheid in de regio te waarborgen en zo een ernstige bron van zorg in Midden-Amerika weg te nemen; N. overwegende dat de associatieovereenkomst strookt met de in de mededeling van de Commissie getiteld „Handel, groei en wereldvraagstukken” ( COM(2010)0612 ) opgenomen doelstelling van de EU om de regionale integratie te bevorderen door middel van handel, en deze overeenkomst handel als motor gebruikt voor concurrentie, ontwikkeling en het scheppen van banen in overeenstemming met de Europa 2020-strategie; O. overwegende dat door de omvang van het handelsgedeelte van de associatieovereenkomst het aanbod aan goederen en diensten die in aanmerking komen voor een vrijhandelszone kwalitatief en kwantitatief zal worden vergroot en er een kader voor rechtszekerheid in het leven zal worden geroepen dat de stromen van goederen, diensten en investeringen zal stimuleren; P. overwegende dat wordt verwacht dat de handelspijler van de associatieovereenkomst per sector de onmiddellijke of geleidelijke asymmetrische afname van douanerechten zal vergemakkelijken, met als doel een biregionale vrijhandelszone tot stand te brengen op basis van een stabiel en voorspelbaar stelsel dat productieve investeringen zal stimuleren, zal zorgen voor een betere opname van de Midden-Amerikaanse regio in de wereldhandel en een doeltreffend beheer van de hulpbronnen, en het concurrentievermogen zal verhogen; Q. overwegende dat een van de belangrijkste doelstellingen van de associatieovereenkomst, namelijk het leveren van een bijdrage aan een grotere regionale integratie en stabiliteit in Midden-Amerika, zal worden bereikt mits de verdragsluitende landen (met inbegrip van Panama) een duidelijke politieke wil tonen en zich ertoe verbinden om moeilijkheden te overwinnen en te komen tot verdere dynamische integratie, door effectieve, equivalente en passende maatregelen te nemen om wederzijds voordelige synergieën tot stand te brengen en wat is overeengekomen in het kader van de associatieovereenkomst te versterken, en zo een bijdrage te leveren aan de economische, politieke en sociale ontwikkeling; R. overwegende dat de totstandbrenging van een kader om de rechtszekerheid te versterken positieve gevolgen zal hebben voor beide partijen, door een toename van de handel en van de investeringsstromen aan te moedigen, alsook sectorale en geografische diversificatie; overwegende dat het grootste effect voor de Unie de besparingen zullen zijn die voortvloeien uit de geleidelijke vermindering of afschaffing van de douanerechten en het vereenvoudigen van de handel, alsook uit investeringen in een kader van stabiliteit en wederzijds vertrouwen, met nadruk op de toezegging van beide regio's om internationale normen na te leven, in het bijzonder die van de Wereldhandelsorganisatie en de Internationale Arbeidsorganisatie; overwegende dat de overeenkomst voor Midden-Amerika zal zorgen voor een grotere internationale aanwezigheid en een strategisch partnerschap met een gevestigde markt, en een kans zal bieden op diversificatie en het aantrekken van productieve investeringen op lange termijn; S. overwegende dat de handelspijler van de associatieovereenkomst een asymmetrisch karakter heeft, wat onder meer blijkt uit de geleidelijke opbouw en de vaststelling van verschillende overgangsperioden voor beide regio's, om de productiestructuren aan te passen aan de nieuwe, uit de tenuitvoerlegging van deze overeenkomst voortkomende economische en handelsrealiteit; T. overwegende dat bepaalde beginselen van de overeenkomst, met name de eerbiediging van de democratische beginselen, de fundamentele mensenrechten en de rechtsstaat, het binnenlandse en internationale beleid van beide partijen zullen versterken; overwegende dat het belangrijk is dat een specifieke rubriek „Handel en duurzame ontwikkeling” wordt opgenomen, met verwijzingen naar internationale normen en overeenkomsten betreffende arbeid, het milieu en governance, in overeenstemming met de doelstelling van duurzame ontwikkeling en evenwichtige ontwikkeling waarmee de ongelijkheden tussen en binnen de partijen worden verminderd, en dat er op die manier wordt gezorgd voor een belangrijk precedent voor toekomstige onderhandelingen; overwegende dat wordt verwacht dat handel de economische ontwikkeling, ecologisch duurzame groei en sociale samenhang zal bevorderen; overwegende dat de opname in de overeenkomst van institutionele en toezichtsmechanismen, zoals het Comité voor handel en duurzame ontwikkeling en het forum voor dialoog met de civiele samenleving, wordt toegejuicht; U. overwegende dat de toezeggingen van beide regio's met betrekking tot geografische aanduidingen en intellectueel eigendom overeenkomstig de internationale regelgeving worden benadrukt; V. overwegend dat alle landen in Midden-Amerika vallen onder het Algemeen Preferentiestelsel Plus (SAP+), dat op 31 december 2013 zal vervallen; overwegende dat het nieuwe SAP niet van toepassing zal zijn op als zodanig door de Wereldbank aangemerkte hogere midden-inkomenslanden, zonder uitzonderingen, wat betekent dat Costa Rica en Panama niet langer onder de regeling zullen vallen; overwegende dat het SAP unilateraal, tijdelijk en herzienbaar is, enkel van toepassing is op een beperkt aantal producten en dat de meeste landbouwproducten er niet door worden gedekt; overwegende dat de associatieovereenkomst de handelspositie van alle landen in Midden-Amerika zal versterken door een nieuw, breder, zeker en tot wederzijds voordeel strekkend rechtskader tot stand te brengen; overwegende dat wordt toegejuicht dat dit nieuwe stelsel geleidelijke liberalisering mogelijk zal maken van de handel in goederen en diensten en van overheidsopdrachten, alsook de bevordering van investeringen; 1. verzoekt de Raad en de Commissie de volgende aanbevelingen in overweging te nemen: Inleiding De politieke dialoog als sleutelelement in de ontwikkeling van het biregionaal partnerschap Doeltreffende samenwerking op het gebied van de bestrijding van armoede en de bevordering van maatschappelijke samenhang Conclusies o o o 2. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad en de Commissie. (Goedkeuring) Het Europees Parlement , – gezien het ontwerp van besluit van de Raad (16395/1/2011), – gezien de ontwerppartnerschapsovereenkomst tussen de Europese Unie en haar lidstaten, enerzijds, en Midden-Amerika, anderzijds (16396/2011), – gezien het verzoek om goedkeuring dat de Raad heeft ingediend krachtens artikel 217 en artikel 218, lid 6, tweede alinea, onder a), van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (C7-0182/2012), – gezien zijn resolutie van 11 december 2012 over het ontwerpbesluit van de Raad tot sluiting van de overeenkomst waarbij een associatie tot stand wordt gebracht tussen de Europese Unie en haar lidstaten, enerzijds, en Midden-Amerika, anderzijds (1) , – gezien artikel 81 en artikel 90, lid 7, van zijn Reglement, – gezien de aanbeveling van de Commissie buitenlandse zaken en het advies van de Commissie internationale handel en de Commissie ontwikkelingssamenwerking ( A7-0362/2012 ), 1. hecht zijn goedkeuring aan de sluiting van de overeenkomst; 2. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en aan de Commissie, alsmede aan de regeringen en parlementen van de lidstaten en de landen van Midden-Amerika. (Gewone wetgevingsprocedure: eerste lezing) Het Europees Parlement , – gezien het voorstel van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad ( COM(2011)0600 ), – gezien artikel 294, lid 2, en artikel 207, lid 2, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, op grond waarvan het voorstel door de Commissie bij het Parlement is ingediend (C7-0307/2011), – gezien artikel 294, lid 3, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, – gezien de schriftelijke toezegging van de vertegenwoordiger van de Raad van 31 oktober 2012 om het standpunt van het Europees Parlement goed te keuren, overeenkomstig artikel 294, lid 4, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, – gezien artikel 55 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie internationale handel en het advies van de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling ( A7-0249/2012 ), 1. stelt onderstaand standpunt in eerste lezing vast (1) ; 2. neemt kennis van de verklaring van de Commissie die als bijlage bij onderhavige resolutie is gevoegd; 3. hecht zijn goedkeuring aan de gezamenlijke verklaring die als bijlage bij onderhavige resolutie is gevoegd; 4. verzoekt om hernieuwde voorlegging indien de Commissie voornemens is ingrijpende wijzigingen in haar voorstel aan te brengen of dit door een nieuwe tekst te vervangen; 5. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en aan de Commissie alsmede aan de nationale parlementen. Standpunt van het Europees Parlement in eerste lezing vastgesteld op 11 december 2012 met het oog op de vaststelling van Verordening (EU) nr. .../2013 van het Europees Parlement en de Raad tot uitvoering van de bilaterale vrijwaringsclausule en het stabilisatiemechanisme voor bananen in de handelsovereenkomst tussen de Europese Unie en haar lidstaten, enerzijds, en Colombia en Peru, anderzijds (Aangezien het Parlement en de Raad tot overeenstemming zijn geraakt, komt het standpunt van het Parlement overeen met de definitieve rechtshandeling: Verordening (EU) nr. 19/2013.) BIJLAGEN BIJ DE WETGEVINGSRESOLUTIE VERKLARING VAN DE COMMISSIE De Commissie verwelkomt het akkoord tussen het Europees Parlement en de Raad in eerste lezing aangaande Verordening (EU) nr. 19/2013 (2) . De Commissie zal, zoals voorzien in Verordening (EU) nr. 19/2013, zal een jaarlijks verslag over de uitvoering van de Overeenkomst bij het Europees Parlement en de Raad indienen. Zij is bereid om alle kwesties in verband met de uitvoering van de Overeenkomst met de bevoegde commissie van het Europees Parlement te bespreken. De Commissie zal ook bijzonder belang hechten aan de effectieve nakoming van de toezeggingen op het gebied van handel en duurzame ontwikkeling in de Overeenkomst, en daarbij rekening houden met de specifieke informatie die verschaft wordt door de relevante toezichtsorganen van de fundamentele verdragen van de Internationale Arbeidsorganisatie en de multilaterale milieuovereenkomsten die zijn vermeld in Titel IX van de Overeenkomst. De Commissie zal in dit verband ook het advies inwinnen van de relevante adviesgroepen uit het maatschappelijk middenveld. Na het verstrijken van het stabilisatiemechanisme voor bananen op 31 december 2019, zal de Commissie de situatie van de markt voor bananen in de Unie en de situatie van de bananenproducenten in de Unie beoordelen. De Commissie zal haar bevindingen voorleggen aan het Europees Parlement en de Raad, alsmede een voorlopige beoordeling van het functioneren van het „Programme d'Options Spécifiques à l'Éloignement et l'Insularité” (POSEI) met betrekking tot het behoud van de bananenproductie in de Unie. GEZAMENLIJKE VERKLARING Het Europees Parlement en de Commissie zijn het eens over het belang van nauwe samenwerking bij het toezicht op de uitvoering van de Overeenkomst en van Verordening (EU) nr. 19/2013 (3) . Met het oog hierop komen zij het volgende overeen: ‐ op verzoek van de bevoegde commissie van het Europees Parlement, brengt de Commissie verslag aan haar uit over alle kwesties die verband houden met de naleving door Colombia en Peru van hun verplichtingen inzake handel en duurzame ontwikkeling. ‐ indien het Europees Parlement een aanbeveling aanneemt met de strekking een vrijwaringsonderzoek te openen, zal de Commissie zorgvuldig onderzoeken of aan de in Verordening (EU) nr. 19/2013 opgenomen voorwaarden voor een opening ambtshalve is voldaan. Als de Commissie van mening is dat dit niet het geval is, dient zij een verslag in bij de bevoegde commissie van het Europees Parlement met een toelichting van alle factoren die voor de opening van een dergelijk onderzoek relevant zijn. (Goedkeuring) Het Europees Parlement , – gezien het ontwerpbesluit van de Raad (14762/1/2011), – gezien de ontwerphandelsovereenkomst tussen de Europese Unie en haar lidstaten, enerzijds, en Colombia en Peru, anderzijds (14764/2011), – gezien het verzoek om goedkeuring dat de Raad heeft ingediend krachtens artikel 91, artikel 100, lid 2, artikel 207, lid 4, eerste alinea, en artikel 218, lid 6, tweede alinea, onder a), punt v), van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (C7-0287/2012), – gezien artikel 81 en artikel 90, lid 7, van zijn Reglement, – gezien de aanbeveling van de Commissie internationale handel en de adviezen van de Commissie buitenlandse zaken en de Commissie ontwikkelingssamenwerking ( A7-0388/2012 ), 1. hecht zijn goedkeuring aan de sluiting van de overeenkomst; 2. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en aan de Commissie, alsmede aan de regeringen en parlementen van de lidstaten en Colombia en Peru. Het Europees Parlement , – gezien artikel 168 van het VWEU, – gezien het Europees Handvest van de grondrechten, – gezien het witboek met als titel „Samen werken aan gezondheid: een EU-strategie voor 2008-2013” ( COM(2007)0630 ), – gezien het witboek „Een EU-strategie voor aan voeding, overgewicht en obesitas gerelateerde gezondheidskwesties” ( COM(2007)0279 ), – gezien het rapport van de Commissie over de gezondheid van vrouwen in de Europese Unie, – gezien de mededeling van de Commissie over telegeneeskunde ten bate van de patiënten, de gezondheidszorgstelsels en de maatschappij ( COM(2008)0689 ), – gezien de mededeling van de Commissie „Opvangen van de gevolgen van de vergrijzing in de EU” ( COM(2009)0180 ), – gezien de mededeling van de Commissie „Solidariteit in de gezondheidszorg: verkleining van de ongelijkheid op gezondheidsgebied in de EU” ( COM(2009)0567 ), – gezien de mededeling van de Commissie „ kankerbestrijding: een Europees partnerschap” ( COM(2009)0291 ), – gezien het rapport „Empower Women – Combating Tobacco Industry Marketing in the WHO European Region” (Wereldgezondheidsorganisatie, 2010), – gezien het Commissierapport „The 2012 Ageing Report: Underlying Assumptions and Projection Methodologies” (European Economy 4/11. Commissie, 2011), – gezien Besluit nr. 1350/2007/EG van het Europees Parlement en de Raad van 23 oktober 2007 tot vaststelling van een tweede communautaire actieprogramma op het gebied van gezondheid (2008-2013) (1) , – gezien Besluit nr. 940/2011/EU van het Europees Parlement en de Raad van 14 september 2011 betreffende het Europees Jaar voor actief ouder worden en solidariteit tussen de generaties (2) , – gezien de conclusies van de Raad van 7 december 2010 over „innovatieve benaderingen van chronische ziekten in de volksgezondheid en de zorgstelsels”, – gezien het verslag van het Belgische voorzitterschap van 23 november 2010 over de loonkloof tussen mannen en vrouwen, – gezien de conclusies van de top van de Verenigde Naties over chronische niet-overdraagbare ziekten van 19-20 september 2011, – gezien „Horizon 2020” – het kaderprogramma voor onderzoek en innovatie (2014-2020) ( COM(2011)0808 ), – gezien het rapport van Eurostat „Een statistisch portret van de EU in 2012: Actief ouder worden en solidariteit tussen de generaties”, – gezien de speciale Eurobarometer-enquête over actief ouder worden (2012), – gezien de mededeling van de Commissie „Verdere ontwikkeling van het strategische uitvoeringsplan van het Europees innovatiepartnerschap voor actief en gezond ouder worden” ( COM(2012)0083 ), – gezien het witboek „Een agenda voor adequate, veilige en duurzame pensioenen” ( COM(2012)0055 ), – onder verwijzing naar zijn resolutie van 26 oktober 2006 over borstkankerbestrijding in de uitgebreide Europese Unie (3) , – gezien zijn resolutie van 1 februari 2007 over het bevorderen van gezonde voeding en lichaamsbeweging: een Europese dimensie voor de preventie van overgewicht, obesitas en chronische ziekten (4) , – onder verwijzing naar zijn resolutie van 12 juli 2007 over acties ter bestrijding van hart- en vaatziekten (5) , – gezien zijn resolutie van 19 februari 2009 over geestelijke gezondheid (6) , – onder verwijzing naar zijn resolutie van 6 mei 2009 over de actieve inclusie van personen die van de arbeidsmarkt zijn uitgesloten (7) , – gezien zijn resolutie van 12 november 2009 over gezamenlijke programmering van onderzoek ter bestrijding van neurodegeneratieve ziekten, met name de ziekte van Alzheimer (8) , – gezien zijn resolutie van 19 januari 2011 over een Europees initiatief op het gebied van de ziekte van Alzheimer en andere vormen van dementie (9) , – gezien zijn resolutie van 6 mei 2010 over de mededeling van de Commissie over kankerbestrijding: een Europees partnerschap (10) , – gezien zijn resolutie van 7 september 2010 over de rol van de vrouw in een vergrijzende samenleving (11) , – gezien zijn resolutie van 11 november 2010 over demografische vraagstukken en de solidariteit tussen de generaties (12) , – gezien zijn resolutie van 8 maart 2011 over armoede bij vrouwen in de Europese Unie (13) , – gezien zijn resolutie van 13 september 2011 over de situatie van vrouwen die de pensioengerechtigde leeftijd naderen (14) , – gezien zijn resolutie van 15 september 2011 over het standpunt en het engagement van de Europese Unie in het vooruitzicht van de VN-vergadering op hoog niveau inzake de voorkoming en beheersing van niet-overdraagbare ziekten (15) , – gezien zijn resolutie van 14 maart 2012 over de aanpak van de diabetesepidemie in de EU (16) , – gezien zijn resolutie van 24 mei 2012 met aanbevelingen aan de Commissie betreffende de toepassing van het beginsel van gelijke beloning van mannelijke en vrouwelijke werknemers voor gelijke of gelijkwaardige arbeid (17) , – onder verwijzing naar zijn resolutie van 13 maart 2012 over gelijkheid tussen mannen en vrouwen (18) , – gezien artikel 48 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie rechten van de vrouw en gendergelijkheid ( A7-0340/2012 ), Algemene context A. overwegende dat de Europese Unie de menselijke waardigheid bevordert en het recht erkent van elke persoon op toegang tot preventieve gezondheidszorg en geneeskundige behandeling en dat artikel 168, lid 7, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie duidelijk bepaalt dat de lidstaten verantwoordelijk zijn voor de organisatie, het beheer en de verstrekking van gezondheidsdiensten en geneeskundige verzorging, alsmede de allocatie van de daaraan toegewezen middelen; overwegende dat het essentieel is dat bejaarden recht hebben op een waardig en onafhankelijk leven en op deelname aan het sociale en culturele leven; B. overwegende dat de vergrijzing een van de belangrijkste uitdagingen voor Europa is; dat het aantal personen in de EU dat ouder is dan 65, meer dan 87 miljoen bedraagt (17,4%) en volgens de ramingen meer dan 150 miljoen (ongeveer 30%) zal bedragen in 2060; C. overwegende dat, ondanks de aanzienlijk gestegen levensverwachting en de steeds toenemende levensstandaard in de geïndustrialiseerde landen, waardoor bejaarden vandaag de dag veel actiever zijn dan in vorige decennia, negatieve stereotypen en vooroordelen ten aanzien van bejaarden nog steeds belangrijke belemmeringen voor hun integratie in de maatschappij vormen, wat leidt tot sociale uitsluiting met rechtstreekse gevolgen voor hun levenskwaliteit en geestelijke gezondheid; D. overwegende dat vrouwen een hogere levensverwachting bij geboorte hebben dan mannen (82,4 jaar voor vrouwen tegenover 76,4 jaar voor mannen); overwegende dat het verschil qua gezonde levensverwachting kleiner is, namelijk 61,7 jaar voor mannen en 62,6 jaar voor vrouwen; E. overwegende dat in 2010 de arbeidsparticipatie van vrouwen in de leeftijdsgroep van 55 tot 64 38,6% bedroeg, tegenover 54,5% voor mannen in dezelfde leeftijdsgroep; overwegende dat volgens de EU-streefcijfers 75% van de bevolking in de leeftijdsgroep van 20 tot 64 jaar tegen 2020 aan het werk zou moeten zijn; F. overwegende dat de bezoldiging van vrouwen lager is dan die van mannen (in de EU bedraagt het gemiddelde verschil in bezoldiging tussen de geslachten 17,5%); overwegende dat het loonverschil in de leeftijdsgroep van 55 tot 64 in sommige lidstaten ruim 30% bedraagt en bij 65-plussers tot wel 48%; overwegende dat dit verschil in bezoldiging leidt tot een verschil in pensioen, waardoor vrouwen een navenant lager pensioen krijgen en vaak onder de armoedegrens belanden; G. overwegende dat vrouwen om gezin en werk met elkaar te combineren vaak voor flexibel werk, thuiswerk en deeltijds, tijdelijk of atypisch werk opteren dat hun carrière geen goed doet en grote gevolgen heeft op het gebied van gestorte pensioenbijdragen, waardoor zij bijzonder kwetsbaar zijn voor bestaansonzekerheid en armoede; H. overwegende dat de generatie vrouwen van boven de 50, die vaak als de „sandwichgeneratie” of „werkende dochters en werkende moeders” wordt beschreven, vaak minder mogelijkheden hebben om zich met hun eigen gezondheid bezig te houden omdat zij voor hun ouders en kleinkinderen moeten zorgen; I. overwegende dat in Europa 23,9% van de personen in de leeftijdsgroep van 50 tot 64 het risico loopt van armoede, met 25,9% voor vrouwen tegenover 21,7% voor mannen; overwegende dat de cijfers in de Europese Unie variëren van 39 tot 49%, afhankelijk van het land, en dat het cijfer in één EU-lidstaat wel 51% bedraagt; J. overwegende dat ook als gevolg van echtscheiding, feitelijke scheiding of weduwschap 75,8% van de vrouwen van ouder dan 65 alleen woont, en overwegende dat gemiddeld 3 op 10 huishoudens in de Europese Unie eenpersoonshuishoudens zijn, waarvan het merendeel bestaat uit alleenstaande vrouwen, in het bijzonder bejaarde vrouwen, en dat dit percentage toeneemt; overwegende dat huishoudens met één inkomen in de meeste lidstaten worden benadeeld, zowel in absoluut als relatief opzicht, op het gebied van belastingen, sociale zekerheid, huisvesting, gezondheidszorg, verzekeringen en pensioenen; overwegende dat overheidsbeleid mensen niet mag straffen voor het feit dat zij – al dan niet vrijwillig – alleen wonen; K. overwegende dat in 2009 het percentage van de personen boven 65 dat te lijden had onder ernstige behoeftigheid op materieel gebied, voor vrouwen 7,6% bedroeg, tegenover 5,5% voor de mannen in dezelfde leeftijdsgroep; L. overwegende dat bejaarde vrouwen als kansarme groep vaak met meervoudige discriminatie worden geconfronteerd (bv. op grond van hun leeftijd, geslacht en etnische achtergrond); overwegende dat bejaarde vrouwen, die een lage sociaaleconomische status hebben en te maken krijgen met tal van problemen, baat zouden hebben bij socialebeschermingsmaatregelen en toegang tot de nationale stelsels voor gezondheidszorg; M. overwegende dat gezondheidszorg in plattelandsgebieden minder beschikbaar is dan in stedelijke gebieden, met name door het tekort aan medisch personeel en ziekenhuisinfrastructuur, met inbegrip van spoeddiensten; N. overwegende dat bejaarde vrouwen, met name als zij geïsoleerd leven, vaak in moeilijke sociaaleconomische omstandigheden leven die hun levenskwaliteit en lichamelijke en geestelijke gezondheidstoestand negatief beïnvloeden; O. overwegende dat om naar behoren in de behoeften van bejaarde vrouwen te voorzien, een betere kennis nodig is van de ziekten waaraan zij lijden; P. overwegende dat bejaarde vrouwen door al deze factoren, inclusief isolatie, minder goed in staat zijn sociale netwerken op te bouwen en/of in stand te houden en zo een actief leven te leiden; Aandoeningen die verband houden met het verouderingsproces Q. overwegende dat vrouwen, door hun hogere levensverwachting en de gendersensitiviteit van sommige ziekten, meer getroffen worden door chronische en invaliderende ziekten en als gevolg hiervan meer te maken krijgen met een verslechtering van de levenskwaliteit; R. overwegende dat er verschillen tussen vrouwen en mannen zijn wat het optreden, de ontwikkeling en de gevolgen van veel aandoeningen betreft; S. overwegende dat volgens de recentste gegevens die beschikbaar zijn (Internationaal Agentschap voor kankeronderzoek, International Agency for Research on Cancer, IARC) de tumoren die vrouwen het vaakst treffen, borstkanker (29,7%), colorectale kanker (13,5%) en longkanker zijn (7,4%); T. overwegende dat hart- en vaatziekten in de lidstaten elk jaar meer dan 2 miljoen overlijdens veroorzaken, hetgeen overeenkomt met 42% van alle overlijdens in de EU, en dat hart- en vaatziekten de oorzaak zijn van 45% van de overlijdens bij vrouwen, tegenover 38% bij mannen; U. overwegende dat diabetes een van meest voorkomende niet-overdraagbare ziekten is, die meer dan 33 miljoen burgers in de EU treft, een cijfer dat waarschijnlijk gestegen zal zijn tot 38 miljoen in 2030; dat in 2010 ongeveer 9% van de volwassenen (de leeftijdscategorie van 20 tot 79) binnen de EU-bevolking diabeteslijder was; V. overwegende dat leeftijd een risicofactor is voor de ontwikkeling van neurodegeneratieve ziekten zoals de ziekte van Alzheimer (de meest voorkomende vorm van dementie); overwegende dat neurodegeneratieve ziekten vaker voorkomen bij 65-plussers (zij treffen ongeveer 1 persoon op 20 boven 65, 1 op 5 boven 80 en 1 op 3 boven 90); overwegende dat in Europa 7,3 miljoen mensen aan dementie lijden; overwegende dat uit studies blijkt dat de prevalentie van de ziekte van Alzheimer 81,7% bedraagt bij vrouwen ouder dan 90 jaar (tegen 24% bij mannen);overwegende dat de stigmatisering en de onwetendheid met betrekking tot neurodegeneratieve ziekten zoals dementie leiden tot een late diagnose en slechte behandelingsresultaten; W. overwegende dat dementie vaker voorkomt bij 65-plussers, het treft ongeveer 1 persoon op 20 boven 65, 1 op 5 boven 80 en 1 op 3 boven 90; overwegende dat dementie algemeen vaker voorkomt bij bejaarde vrouwen dan bij bejaarde mannen; X. overwegende dat vrouwen een groter risico lopen om bot- en gewrichtsaandoeningen (bijvoorbeeld osteoartritis, reumatoïde artritis, osteoporose en broze botten) te ontwikkelen; overwegende dat ongeveer 75% van de enkelbreuken als gevolg van osteoporose vrouwen treft; Y. overwegende dat de belangrijkste risicofactoren voor hart- en vaatziekten, tumoren, diabetes, zwaarlijvigheid en chronische longaandoeningen worden gevormd door roken, een gebrek aan lichamelijke activiteit, verkeerde voeding, overdadige alcoholconsumptie en milieuvervuiling; Z. overwegende dat depressie en angstaanvallen ernstige vormen van psychische stoornissen zijn die vrouwen meer treffen dan mannen; overwegende dat de incidentie ervan in Europa door de Wereldgezondheidsorganisatie wordt geraamd op 2 tot 15% bij vrouwen in de leeftijdscategorie boven 65; AA. overwegende dat ook gehoor- en oogaandoeningen zwaar doorwegen in de last van de levensjaren met een functiebeperking, en dat een tijdige en adequate diagnose, een goede behandeling en toegang tot goede medische apparatuur een verdere achteruitgang kunnen voorkomen of de functies gedeeltelijk kunnen herstellen; AB. overwegende dat ongeveer 600 000 Europeanen, voor het merendeel vrouwen, aan multiple sclerose lijden; overwegende dat dit de meest voorkomende vorm van neurodegeneratieve ziekte en een van de voornaamste oorzaken van niet-traumatische invaliditeit bij bejaarde vrouwen is; Toegang tot gezondheidsvoorzieningen AC. overwegende dat moet worden gezorgd voor een gelijke toegang tot gezondheid voor vrouwen en mannen en een betere kwaliteit van de gezondheidszorg, en dat er meer aandacht moet worden besteed aan de bijzondere situatie van vrouwen in plattelandsgebieden, die vaak alleen wonen; overwegende dat artikel 168, lid 7, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie hierbij moet worden nageleefd; AD. overwegende dat de economische situatie van bejaarde vrouwen onder de verschillen in bezoldiging, pensioenen en andere inkomsten tussen mannen en vrouwen te lijden heeft en hen bijzonder kwetsbaar maakt voor bestaansonzekerheid en armoede, waardoor zij beschikken over minder financiële middelen voor de gezondheidszorg en medische behandelingen die zij nodig hebben; AE. overwegende dat telegeneeskunde de toegang tot medische hulp, die in moeilijk toegankelijke gebieden niet beschikbaar is, kan vergemakkelijken en de kwaliteit en frequentie van de gespecialiseerde medische zorg die sommige bejaarden door hun gezondheidstoestand nodig hebben, kan verbeteren; Onderzoek en preventie AF. overwegende dat investeringen in onderzoek en innovatie essentieel zijn om een hoge levenskwaliteit te behouden en zo de grote uitdaging van de vergrijzing aan te gaan; AG. overwegende dat preventie en vroege diagnosticering resulteren in een verbetering van de lichamelijke en geestelijke gezondheid van mannen en vrouwen, waardoor de levensverwachting in goede gezondheid kan worden verlengd en de uitgaven voor gezondheidszorg kunnen worden verminderd, zodat de houdbaarheid op lange termijn kan worden gegarandeerd; AH. overwegende dat in de gezondheidszorg prioriteit moet worden gegeven aan preventieve maatregelen, met bijzondere aandacht voor kansarme groepen; AI. overwegende dat gezondheidsalfabetisering nodig is om mensen in staat te stellen hun weg te vinden in complexe gezondheidsstelsels en beter te begrijpen wat zij in de loop van hun leven zelf kunnen doen om leeftijdsgebonden ziekten te voorkomen; AJ. overwegende dat de gendersensitiviteit van bepaalde ziekten en geneesmiddelen momenteel onvoldoende wordt onderzocht, doordat bij klinische proeven vooral wordt gefocust op jonge mannen; AK. overwegende dat volgens het IARC borstscreening die wordt uitgevoerd bij meer dan 70% van de vrouwen, het sterftecijfer door borstkanker bij vrouwen boven 50 met 20 tot 30% kan verminderen; AL. overwegende dat vrouwen meer een beroep doen op geneesmiddelen en botanische remedies, waarvan het effect meer moet worden onderzocht om de risico's van interactie te beperken; AM. overwegende dat vrouwen in de loop van hun leven tal van hormonale veranderingen ondergaan en geneesmiddelen gebruiken die specifiek met hun leeftijd, vruchtbaarheid en de menopauze verband houden; AN. overwegende dat 9% van de vrouwen vaak een beroep doet op antidepressiva, tegenover 5% van de mannen; AO. overwegende dat volgens de Wereldgezondheidsorganisatie 4 à 6% van de bejaarden thuis met een of andere vorm van mishandeling te maken hebben gehad, gaande van fysiek, seksueel en psychologisch geweld tot financiële uitbuiting, verwaarlozing en verlating; Algemene context 1. merkt op dat vrouwen, hoewel zij langer leven dan mannen, niet meer gezonde levensjaren genieten, d.w.z. jaren zonder aanzienlijke activiteits- of functiebeperkingen (62,6 jaar voor vrouwen en 61,7 voor mannen); 2. merkt op dat bejaarde vrouwen voldoende toegang moeten hebben tot gezondheidszorg en thuishulp, om ervoor te zorgen dat zij gelijke rechten genieten en zelfstandig kunnen leven; 3. verzoekt de Commissie een nieuw rapport over de gezondheid van vrouwen te publiceren, met bijzondere aandacht voor de leeftijdscategorie van 65 en ouder en voor de indicatoren met betrekking tot actief ouder worden; 4. stelt dat het beleid dat erop is gericht om gezins- en beroepsleven met elkaar te combineren en maatschappelijk participatie te bevorderen, vrouwen in staat stelt beter actief en gezond oud te worden en verzoekt de lidstaten daarom de inspanningen op dit gebied te intensiveren; 5. vraagt de lidstaten de volledige integratie, meer betrokkenheid en actieve participatie van bejaarde vrouwen in het maatschappelijke leven te bevorderen; 6. benadrukt het belang van een cultuur- en opleidingsaanbod voor bejaarden; 7. vraagt om concrete en doeltreffende maatregelen, zoals de vaststelling van de richtlijn inzake gelijke behandeling, tegen de meervoudige discriminatie waarmee bejaarde vrouwen vaak worden geconfronteerd; 8. steunt initiatieven om ziekten doeltreffender te voorkomen, de gezondheid van bejaarden te verbeteren en hen te helpen zelfstandig te blijven; 9. verzoekt de Commissie en de Raad een rapport te publiceren over de acties die de lidstaten hebben ondernomen om actief ouder worden te ondersteunen en over de impact hiervan, om goede praktijken te identificeren en acties te selecteren die in de toekomst op Europees niveau kunnen worden ondernomen; 10. vraagt de Commissie en de lidstaten een positievere attitude ten aanzien van ouder worden te creëren en EU-burgers meer bewust te maken van de vergrijzingsproblematiek en de reële gevolgen daarvan, hetgeen een van de voornaamste boodschappen was van 2012 als Jaar voor actief ouder worden en solidariteit tussen de generaties; 11. stelt dat het beleid inzake ouder worden erbij gebaat zou zijn als de levensloopbenadering wordt gevolgd, met aandacht voor de onderlinge samenhang tussen ouder worden en de genderproblematiek; 12. merkt op dat de overheidsuitgaven op het gebied van gezondheid goed zijn voor 7,8% van het BIP van de EU en dat de uitgaven voor gezondheidszorg op korte en lange termijn volgens ramingen tegen 2060 zal stijgen met 3%, als gevolg van de vergrijzing; 13. vraagt de lidstaten aandacht te besteden aan bejaarde vrouwelijke immigranten, die onder moeilijke economische en sociale omstandigheden te lijden hebben en het vaak moeilijk hebben om toegang te krijgen tot socialebeschermingsmaatregelen en gezondheidszorg; is van mening dat er bijzondere aandacht moet worden besteed aan individuele vrouwen, weduwen en gescheiden vrouwen wier levenskwaliteit en gezondheid daaronder heeft geleden; 14. vraagt de Commissie en de lidstaten de genderdimensie van gezondheid ten volle te erkennen als essentieel onderdeel van het gezondheidsbeleid van de EU en van de lidstaten; 15. vraagt de lidstaten een goed evenwicht tot stand te brengen tussen drastische maatregelen om de financiële en economische crisis te bestrijden enerzijds en voldoende en adequate financiële middelen voor gezondheidszorg en sociale zorg om de vergrijzing te helpen opvangen anderzijds; 16. vraagt de Commissie een studie te publiceren over het effect van de economische en financiële crisis op bejaarde vrouwen, met bijzondere aandacht voor de toegang tot preventieve en curatieve gezondheidszorg; 17. merkt op dat allesomvattende en grondige strategieën in de gezondheidssector samenwerking vergen tussen overheden, gezondheidswerkers, niet-gouvernementele organisaties, volksgezondheidsinstanties, patiëntenorganisaties, de massamedia en andere partijen die bij gezond ouder worden betrokken zijn; 18. herhaalt dat er een Europese Unie tot stand moet worden gebracht en moet worden bevorderd die gevoeliger is voor de behoeften en belangen van bejaarde vrouwen en mannen, met gender mainstreaming in alle voorlichtings- en bewustmakingsmaatregelen en -beleid, om te zorgen voor actief en gezond ouder worden voor iedereen; Aandoeningen die verband houden met het verouderingsproces 19. onderstreept het feit dat veel aandoeningen bij vrouwen vaak onvoldoende aandacht krijgen, bijvoorbeeld hartaandoeningen, die worden beschouwd als een probleem van mannen; herinnert eraan dat vele gevallen van een infarct bij vrouwen niet worden gediagnosticeerd, omdat de symptomen gewoonlijk verschillen van die bij mannen; benadrukt dat ook bij d behandeling rekening moet worden gehouden met de biologische verschillen tussen vrouwen en mannen; 20. verzoekt de lidstaten op vrouwen gerichte voorlichtingsprogramma's uit te voeren om de bevolking bewust te maken van de risicofactoren voor hart- en vaatziekten, alsmede specifieke programma's voor bijscholing van gezondheidswerkers; 21. betreurt het feit dat te weinig aandacht wordt besteed aan het probleem van toegenomen alcoholconsumptie door bejaarde vrouwen in Europa en verzoekt de Commissie en de lidstaten studies te laten uitvoeren om dit probleem en de impact ervan op de lichamelijke en geestelijke gezondheid van de betrokkenen aan te pakken; 22. merkt bezorgd op dat het aantal rokende vrouwen toeneemt, met als gevolg een verhoging van het risico van longkanker en stoornissen aan hart en bloedsomloop; verzoekt de lidstaten en de Commissie programma's in te voeren ter bestrijding van roken, met bijzondere aandacht voor jonge vrouwen (volgens ramingen van de Wereldgezondheidsorganisatie zal het aantal rokende vrouwen in Europa tegen 2025 toenemen van de huidige 12% tot ongeveer 20%); 23 verzoekt de Commissie initiatieven aan te moedigen om de verbetering van de gezondheid te bevorderen, met onder andere passende informatie over de risico's in verband met tabak- en alcoholconsumptie en over de baten van juiste voedingsgewoonten en passende lichamelijke activiteit als middelen om zwaarlijvigheid en hoge bloeddruk en de hiermee verband houdende complicaties te voorkomen; 24. vraagt de Commissie en de lidstaten voorlichtingscampagnes op te zetten voor vrouwen vóór of in de menopauze; 25. vraagt de lidstaten het publiek beter bewust te maken van bot- en gewrichtsaandoeningen door voorlichtings- en educatiecampagnes over de verzorging en behandeling daarvan te organiseren; 26. vraagt de Commissie een EU-actieplan inzake niet-overdraagbare ziekten op te zetten als follow-up van de resultaten van de VN-top over niet-overdraagbare ziekten en de openbare raadpleging die de Commissie in maart en april 2012 heeft gehouden; 27. vraagt de Commissie bij de herziening van Richtlijn 2001/37/EG betreffende de onderlinge aanpassing van de wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen van de lidstaten inzake de productie, de presentatie en de verkoop van tabaksproducten bijzondere aandacht te besteden aan jongeren; 28. verzoekt de Commissie een gerichte EU-strategie in de vorm van een aanbeveling van de Raad uit te werken en uit te voeren voor preventie, diagnose en beheer van diabetes, alsmede voor informatie hierover en onderzoek op het gebied hiervan, met inbegrip van een genderbenadering en gelijkheid tussen mannen en vrouwen; overwegende dat artikel 168, lid 7, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie hierbij moet worden nageleefd; 29. vraagt de Commissie en de lidstaten een holistische en gendersensitieve aanpak van de ziekte van Alzheimer en andere vormen van dementie te volgen om de levenskwaliteit en de waardigheid van de patiënten en hun familie te verbeteren; 30. verzoekt de Commissie en de lidstaten in samenwerking met nationale en Europese Alzheimerverenigingen voorlichtingscampagnes voor het grote publiek over de ziekte van Alzheimer (over de ziekte zelf, behandelingsmogelijkheden en zorg) op te zetten; 31. vraagt de lidstaten dringend nationale plannen en strategieën voor de ziekte van Alzheimer op te stellen, voor zover zij dat nog niet hebben gedaan; 32. merkt bezorgd op dat het hoogste zelfmoordcijfer in de EU betrekking heeft op personen boven 65, dat er meer gevallen van poging tot zelfmoord zijn bij vrouwen dan bij mannen, en dat het aantal gevallen toeneemt doordat de economische crisis bejaarde vrouwen erger treft; verzoekt de Commissie een studie te publiceren over het verband tussen deze statistieken en de onevenredig grote impact van de economische crisis op bejaarde vrouwen; 33. verzoekt de lidstaten in samenwerking met de Commissie en Eurostat de verzameling te verbeteren van gegevens, uitgesplitst per sekse en leeftijd, en informatie over geestelijke gezondheid en over het verband tussen geestelijke gezondheid en gezonde levensjaren; 34. verzoekt de lidstaten specifieke opleiding te organiseren voor eerstelijnsartsen en voor medewerkers van psychiatrische diensten, zoals artsen, psychologen en verplegers, op het gebied van preventie en behandeling van neurodegeneratieve ziekten en depressiestoornissen, met bijzondere aandacht voor de extra problemen waarmee bejaarde vrouwen worden geconfronteerd; 35. vraagt de lidstaten prioriteit te geven aan acties op het gebied van geheugenziekten zoals dementie en hun inspanningen op het gebied van medisch en sociaal onderzoek op te voeren, om de levenskwaliteit van mensen met de ziekte en hun verzorgers te verbeteren, de duurzaamheid van de gezondheids- en zorgdiensten te garanderen en groei op Europees niveau te bevorderen; 36. vraagt de lidstaten ervoor te zorgen dat bejaardenverzorgers in de openbare en particuliere sector aan bijscholingsprogramma's deelnemen en regelmatig worden beoordeeld; 37. vraagt de lidstaten gespecialiseerde medische opleidingen gerontologie aan openbare universiteiten aan te moedigen; Toegang tot gezondheidsvoorzieningen 38. verzoekt de lidstaten de nodige initiatieven te ondersteunen om ervoor te zorgen dat bejaarde vrouwen, inclusief vrouwen die wonen ver van grote centra en in moeilijk toegankelijke gebieden, toegang hebben tot medische diensten en gezondheidszorg, ongeacht hun persoonlijke, economische en sociale situatie, met nadruk op geïndividualiseerde zorg, inclusief een zo lang mogelijke periode van zorgverstrekking bij de betrokkene thuis, op specifieke vormen van hulp en steun voor verzorgers en op telegeneeskunde, voor zover dit de levenskwaliteit van mensen met chronische ziekten kan verbeteren en de wachtlijsten kan helpen verkorten; 39. vraagt de lidstaten bij de planning van hun gezondheidszorgbegroting ook de genderdimensie te analyseren, te monitoren en te garanderen; 40. vraagt de lidstaten door te gaan met de ontwikkeling van e-gezondheidsdiensten en gendersensitieve „ambient assisted living”-oplossingen om zelfstandig wonen aan te moedigen en gezondheidsdiensten efficiënter en toegankelijker te maken voor bejaarde vrouwen die om mobiliteitsredenen geïsoleerd zijn en minder vaak toegang hebben tot deze faciliteiten, en vraagt de lidstaten een dag en nacht bereikbare telefonische adviesdienst te ontwikkelen; 41. dringt aan op een benadering op basis van rechten, zodat bejaarden een inbreng kunnen hebben als er beslist wordt welke zorg en sociale diensten hun worden geboden en hoe die eruit moeten zien; 42. vraagt de lidstaten in hun socialebeschermingsstelsels, en met name in de ziekteverzekering, rekening te houden met de werkloosheid en de sociale problemen waarmee vrouwen te kampen hebben, zodat zij niet van bescherming verstoken blijven; 43. acht het belangrijk de toegang tot medische zorg, gezondheidszorg en andere vormen van bijstand te steunen en te faciliteren voor vrouwen die, ondanks hun eigen gezondheidsproblemen, andere afhankelijke personen moeten verzorgen; 44. vraagt dat ziekenhuisachtige openbare en particuliere verzorgingstehuizen voor bejaarden meer op de bewoners worden afgestemd en hen niet alleen medische zorg verstrekken, maar ook prioriteit geven aan allerlei vormen van onafhankelijke of creatieve activiteit, zodat de bewoners niet achter de geraniums blijven zitten; 45. is vast van mening dat bejaarde bewoners van openbare of particuliere verzorgingstehuizen moeten worden geraadpleegd over de wijze waarop instellingen worden beheerd; 46. benadrukt het feit dat steeds meer medisch en paramedisch personeel hoog opgeleid moet zijn en voorbereid op een aanpak waarbij, door de specifieke sekse en de specifieke leeftijd van de patiënt, rekening moet worden gehouden met de specifieke psychologische, relationele en informatiebehoeften van bejaarde vrouwen; 47. vraagt dat in medische studies meer opleidingen in luistervaardigheid en psychologie worden opgenomen; vraagt ook dat maatschappelijk werkers nauwer bij dit preventiebeleid worden betrokken; 48. steunt verenigingen en hulplijnen zie zorg, bescherming en psychologische bijstand voor bejaarden verlenen; 49. verzoekt de lidstaten en de Commissie om, ervoor zorgend dat rekening wordt gehouden met gendergerelateerde elementen, gegevens te verzamelen en goede praktijken uit te wisselen om te komen tot de identificering van een goede praktijk op het gebied van de toegang tot gezondheidszorg, met name om omslachtige administratieve procedures te voorkomen en specifieke maatregelen en specifiek beleid te ontwerpen om de levenskwaliteit van bejaarde vrouwen te verbeteren en ook om de regeringen te adviseren met betrekking tot de schepping van een omgeving die bevorderlijk is voor een verbetering van het bewustzijn van leeftijdsgerelateerde ziekten in de lidstaten; 50. moedigt de lidstaten aan om de preventieve gezondheidszorg voor bejaarde vrouwen uit te breiden door bijvoorbeeld te zorgen voor toegankelijke en regelmatige mammografieën en Pap-tests, om leeftijdsgrenzen voor de toegang tot gezondheidszorg - zoals bijvoorbeeld borstkankerscreening - af te schaffen, en om mensen bewust te maken van het belang van bevolkingsonderzoek; 51. verzoekt de Commissie haar inspanningen op te voeren om in de hele Europese Unie een cultuur te verspreiden van preventie, en verzoekt de lidstaten meer informatie- en sensibiliseringscampagnes op te zetten in de scholen en universiteiten, op de werkplekken en in bejaardencentra, met de medewerking van de beroepsbeoefenaars uit de sector, de lokale autoriteiten en de ngo's; Onderzoek en preventie 52. merkt met bezorgdheid op dat uit in april 2011 gepubliceerde resultaten van EU-onderzoek blijkt dat ongeveer 28% van de vrouwen van 60 jaar of ouder de afgelopen twaalf maanden waren mishandeld; is van mening dat prioriteit moet worden gegeven aan het beschermen van bejaarden tegen misbruik, mishandeling, verwaarlozing en uitbuiting, ongeacht of het om kwaad opzet of nalatigheid gaat; raagt de lidstaten meer te doen om bejaardenmishandeling thuis en in instellingen te voorkomen; 53. het is belangrijk een aanpak van medisch onderzoek te volgen die rekening houdt met de specifieke problemen van respectievelijk mannen en vrouwen; 54. benadrukt dat in de strategie voor de gelijkheid van mannen en vrouwen (2010-2015) moet worden erkend dat vrouwen en mannen vatbaar zijn voor specifieke ziekten en gezondheidsproblemen, waarmee naar behoren rekening moet worden gehouden bij medisch onderzoek en in de gezondheidszorg; 55. vraagt dat de komende tien jaar in het kader van Horizon 2020 een strategisch plan voor onderzoek naar gezondheidszorg voor vrouwen wordt opgesteld en een instelling voor onderzoek naar de gezondheid van vrouwen wordt opgericht om dit plan uit te voeren; 56. het is belangrijk ervoor te zorgen dat er vrouwelijke deskundigen aanwezig zijn in de nationale technologisch-wetenschappelijke raadgevende comités voor geneesmiddelenbeoordeling; 57. vraagt de Raad, de Commissie en de lidstaten bejaardenmishandeling als onderzoeksthema in het gemeenschappelijk programma inzake neurodegeneratieve ziekten op te nemen om de prevalentie bij en de gevolgen voor mensen met dementie te meten; 58. steunt het Europees innovatiepartnerschap inzake actief en gezond ouder worden als proefinitiatief dat beoogt de levensverwachting in goede gezondheid van de EU-burgers tegen 2020 met twee jaar te verlengen en voor Europa drie doelen stelt op het punt van de verbetering van de gezondheid en levenskwaliteit van bejaarden en de duurzaamheid en doeltreffendheid van de zorgstelsels; 59. is verheugd over de projecten en initiatieven voor gezondere eetgewoonten en een gezondere levenswijze (EATWELL-project, EU-Platform voor voeding, lichaamsbeweging en gezondheid, Salt Reduction Framework) en het Europees partnerschap voor kankerbestrijding; 60. benadrukt dat alle doelstellingen en acties van het EU-actieprogramma op het gebied van de volksgezondheid moeten bijdragen tot meer begrip en erkenning van de verschillende behoeften van mannen en vrouwen en de respectieve benaderingen van gezondheidskwesties; 61. is verheugd over het voorstel van de Commissie voor het pakket cohesiebeleid (2014-2020), waarin actief en gezond ouder worden en innovatie als investeringsprioriteiten worden aangemerkt; 62. betreurt het feit dat 97% van de gezondheidsbudgetten bestemd is voor de behandeling van niet-overdraagbare ziekten en slechts 3% voor een investering in preventie, terwijl de kosten van de behandeling en aanpak van niet-overdraagbare ziekten dramatisch stijgen door de ruimere beschikbaarheid van diagnoses en behandelingen; vraagt de lidstaten in verband hiermee om een verhoging van hun gezondheidsbegroting, zodat hieruit ook preventieactiviteiten kunnen worden gefinancierd; 63. vraagt de Commissie meer nadruk te leggen op het aanpakken van de oorzaken van ziekten en daartoe preventie te bevorderen in alle sectoren en op alle niveaus van de samenleving; vraagt de Commissie gezondheid te bevorderen door een tijdige diagnose van ziekten, een gezonde levenswijze en adequate gezondheidszorg, en toe te zien op geschikte arbeidsomstandigheden voor bejaarde werknemers; 64. verzoekt de lidstaten meer de nadruk te leggen op bewustmakingscampagnes over osteoporose en duidelijkere informatie te verstrekken over de vroege diagnosticering van osteoporose, om breuken te voorkomen, mede via een betere toegang tot botdichtheidsonderzoeken; 65. schaart zich achter de „gender challenge” van de Wereldgezondheidsorganisatie, die van mening is dat de risicofactoren met betrekking tot de gezondheid van vrouwen beter moeten worden onderkend; is in dit verband verheugd over de aanbevelingen van de Wereldgezondheidsorganisatie om „bejaardenvriendelijke” omgevingen in te richten en bejaarde vrouwen meer kansen te geven om op productieve wijze bij te dragen aan de samenleving, onder meer door samenwerking tussen sectoren bij het vaststellen en bevorderen van acties buiten de gezondheidssector die de gezondheidsresultaten van vrouwen kunnen verbeteren; 66. verzoekt de lidstaten om bij de opleiding van het medisch en paramedisch personeel te wijzen op de klinische kenmerken en de symptomen van hart- en vaatziekten die verschillend zijn bij vrouwen, alsook op de voordelen van een snel ingrijpen; 67. vraagt de Commissie en de Raad in het kader van Horizon 2020 nauwere wetenschappelijke samenwerking en vergelijkend onderzoek rond multiple sclerose in de Europese Unie aan te moedigen om het makkelijker te maken een geschikte behandeling te bieden ter voorkoming van deze ziekte, die de motorische functies ernstig beperkt, met name bij bejaarde vrouwen; 68. verzoekt de Commissie voort te gaan met het ondersteunen van sensibiliseringscampagnes die specifieker gericht zijn op bejaarde vrouwen en waarbij gefocust wordt op gender- en leeftijdssensitieve aanbevelingen op het gebied van juiste voeding en het feit dat lichamelijke activiteit belangrijk is, omdat het hierbij gaat om factoren die een rol kunnen spelen in valpreventie en het ontstaan van stoornissen aan hart en bloedsomloop, van osteoporose en van bepaalde soorten kanker kunnen tegengaan; 69. vraagt dat daartoe maatregelen worden genomen in de vorm van voorlichting en educatie op school en gezondheidsboodschappen over het belang van goede voeding en de gezondheidsrisico's van slechte voeding; 70. verzoekt de Commissie overleg te plegen met de Raad met het oog op het herstarten en een doeltreffende uitvoering van de aanbeveling over kankerscreening; met bijzondere nadruk op sociaaleconomisch achtergestelde bevolkingsgroepen, teneinde de ongelijkheid op gezondheidsgebied te verminderen; verzoekt de lidstaten die dit nog niet hebben gedaan, bovengenoemde aanbeveling ten uitvoer te leggen, overeenkomstig de Europese richtsnoeren inzake kwaliteitsgarantie; 71. verzoekt de Commissie en de Raad de leeftijdsdrempel voor de toegang tot de screeningprogramma's aan te passen, althans in de landen waar de incidentie van de ziekte hoger is gebleken en in de gevallen met een bijzonder risico gelet op de familiale anamnese, en verzoekt haar in de bedoelde programma's ook oudere vrouwen op te nemen, wegens de langere levensverwachting; 72. vraagt de Commissie en de lidstaten vrouwenrechten te bevorderen teneinde alle vormen van geweld en discriminatie op grond van leeftijd en geslacht te bestrijden, bijvoorbeeld door bewustmakings- en voorlichtingscampagnes die op de hele Europese bevolking, van jongs af aan, gericht zijn; 73. verzoekt de lidstaten het klinisch onderzoek met betrekking tot vrouwen te intensiveren en is van mening dat het recente voorstel voor een Verordening van het Europees Parlement en de Raad betreffende klinische proeven met geneesmiddelen voor menselijk gebruik en tot intrekking van Richtlijn 2001/20/EG in deze zin kan worden herzien; 74. vraagt de lidstaten in rechtstreekse samenwerking met patiënten innovatieve oplossingen te ontwikkelen om doeltreffender in de behoeften van bejaarden te voorzien; o o o 75. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad en de Commissie. Het Europees Parlement , – gezien de conclusies van de Raad van 22 juni 2012 over „De gevolgen van antimicrobiële resistentie in de volksgezondheidssector en de veterinaire sector – een ”één gezondheid„-perspectief”, – gezien de mededeling van de Commissie van 15 november 2011 over een actieplan tegen het toenemende gevaar van antimicrobiële resistentie ( COM(2011)0748 ), – gezien de aanbeveling van de Commissie van 27 oktober 2011 betreffende het gezamenlijk programmeringsinitiatief voor onderzoek „De microbiële uitdaging – een nieuwe bedreiging van de menselijke gezondheid” (C(2011)7660), – gezien zijn resolutie van 27 oktober 2011 over het gevaar van antimicrobiële resistentie voor de volksgezondheid (1) , – gezien zijn resolutie van 12 mei 2011 over antibioticaresistentie (2) , – gezien het werkdocument van de diensten van de Commissie van 18 november 2009 over antimicrobiële resistentie (SANCO/6876/2009r6), – gezien het gezamenlijke technische verslag van het Europees Centrum voor ziektepreventie en -bestrijding (ECDC) en het Europees Geneesmiddelenbureau (EMEA) van 17 september 2009 met de titel „The bacterial challenge: time to react”, waarin wordt gepleit voor de ontwikkeling van nieuwe antibiotica om te kunnen optreden tegen infecties veroorzaakt door multiresistente bacteriën (3) , – gezien het tweede gezamenlijke verslag van de Europese Autoriteit voor voedselveiligheid (EFSA) en het Europees Centrum voor ziektepreventie en ­bestrijding (ECDC) van 14 maart 2012 over antimicrobiële resistentie bij zoönotische bacteriën in mensen, dieren en voedsel (4) , – gezien de conclusies van de Raad van 10 juni 2008 over antimicrobiële resistentie, – gezien de conclusies van de Raad van 1 december 2009 over innovatieve stimuli voor effectieve antibiotica, – gezien de aanbeveling van de Raad van 9 juni 2009 betreffende patiëntveiligheid, met inbegrip van de preventie en bestrijding van zorginfecties (5) , – gezien de derde herziening van de lijst van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) met cruciale antibiotica voor de menselijke geneeskunde (verslag van de derde vergadering van de adviesgroep van de WHO voor geïntegreerd toezicht op antimicrobiële resistentie, 14 t/m 17 juni 2011, Oslo, Noorwegen) en gezien de lijst van de Wereldorganisatie voor diergezondheid (OIE) met antimicrobiële stoffen van veterinair belang (OIE-lijst, mei 2007) en latere verbeteringen aan deze lijst, – gezien het tweede verslag van de Commissie aan de Raad van 9 april 2010 op basis van de verslagen van de lidstaten over de uitvoering van de aanbeveling van de Raad (2002/77/EG) betreffende het verstandig gebruik van antimicrobiële stoffen in de menselijke geneeskunde ( COM(2010)0141 ), en gezien het werkdocument van de Commissie dat bij dit verslag hoort (SEC(2010)0399), – gezien Verordening (EG) nr. 1831/2003 van het Europees Parlement en de Raad van 22 september 2003 betreffende toevoegingsmiddelen voor diervoeding, die het gebruik van antibiotica als groeibevorderaar verbiedt (6) , – gezien aanbeveling 2002/77/EG van de Raad van 15 november 2001 betreffende het verstandig gebruik van antimicrobiële stoffen in de menselijke geneeskunde (7) en gezien de resolutie van het Europees Parlement van 23 oktober 2001 over het voorstel voor deze aanbeveling (8) , – gezien de mededeling van de Commissie van 20 juni 2001 over een communautaire strategie tegen antimicrobiële resistentie ( COM(2001)0333 ), – gezien zijn resolutie van 5 mei 2010 over de evaluatie en beoordeling van het actieplan inzake het welzijn van dieren 2006-2010 (9) , – gezien de aanbevelingen voor toekomstige samenwerking tussen de Verenigde Staten en de EU in het kader van de trans-Atlantische taskforce voor antimicrobiële resistentie (TATFAR) (10) , – gezien de richtlijnen van de Codex Alimentarius voor risicoanalyse inzake door voedsel veroorzaakte antimicrobiële resistentie (11) , – gezien de gedragscode van de Codex Alimentarius om antimicrobiële resistentie tot een minimum te beperken en onder controle te houden (CAC/RCP 61-2005), – gezien de voorbereidende actie met als titel: „Antimicrobiële resistentie (AMR): onderzoek naar de oorzaken van grootschalig en onjuist gebruik van antibiotica”, zoals goedgekeurd door het Parlement in het kader van de EU-begroting voor het begrotingsjaar 2012, die gericht is op de bestudering van het probleem van onjuist gebruik en ongepaste verkoop van antimicrobiële stoffen met of zonder voorschrift, overal in de keten – van dokter en apotheker tot patiënt –, met aandacht voor het gedrag van alle betrokken actoren, – gezien artikel 48 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en voedselveiligheid en het advies van de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling ( A7-0373/2012 ), A. overwegende dat de toenemende resistentie tegen medicijnen het logische en onvermijdelijke gevolg is van behandelingen met antibiotica; overwegende dat dit proces kan worden versneld bij een buitensporig en onoordeelkundig gebruik van antibiotica in de menselijke geneeskunde en de diergeneeskunde, zeker als dit gepaard gaat met een gebrekkige hygiëne en een ontoereikende infectiebestrijding, want het ondermijnt de doeltreffendheid van de bestaande antibiotica, die sowieso al dun gezaaid zijn; B. overwegende dat de resistentie van bepaalde bacteriën tegen antibiotica in een aantal lidstaten maar liefst 25% of meer bedraagt; C. overwegende dat het probleem van antimicrobiële resistentie grotendeels voortkomt uit verkeerd, veelal buitensporig, gebruik van antibiotica; D. overwegende dat veel lidstaten niet beschikken over een solide wettelijk en regelgevend kader om rationeel gebruik van medicijnen verplicht te stellen en te ondersteunen; E. overwegende dat bacteriën met antimicrobiële resistentie in de EU, IJsland en Noorwegen alleen al verantwoordelijk zijn voor zowat 400 000 infecties en 25 000 doden, en dat de bijkomende kosten op het gebied van gezondheidszorg en productiviteitsverlies in dit verband oplopen tot 1,5 miljard euro; F. overwegende dat de toenemende antimicrobiële resistentie een complex en grensoverschrijdend gegeven is waarop een groot aantal onderling verbonden factoren invloed uitoefenen; overwegende dat er veel interventiemaatregelen nodig zijn op verschillende niveaus, en dat zich in dit verband een nauwe internationale en intersectorale samenwerking opdringt; G. overwegende dat de ontwikkeling van nieuwe antibiotica steeds meer achteropraakt ten opzichte van de toenemende antimicrobiële resistentie; overwegende dat sinds de jaren zeventig slechts drie nieuwe systemische antibiotica tegen multiresistente Gram-positieve bacteriën (12) werden ontwikkeld; overwegende dat twee derde van de door antimicrobiële resistentie veroorzaakte sterfgevallen in de Unie te wijten is aan Gram-negatieve bacteriën, en dat er hiervoor op korte termijn geen nieuwe antibiotica op de markt worden verwacht; H. overwegende dat, aangezien er weinig nieuwe antibiotica worden ontwikkeld, het van cruciaal belang is dat de bestaande antibiotica zo lang mogelijk op een doeltreffende manier gebruikt blijven worden door middel van verstandige toediening, preventieve maatregelen tegen de verspreiding van infecties, vaccinaties, alternatieve behandelingen en gecontroleerde antimicrobiële dosering; I. overwegende dat het enige vaccin tegen tuberculose dat momenteel beschikbaar is (BCG) 90 jaar geleden ontwikkeld is en geen bescherming biedt tegen de meest voorkomende vorm van tbc, longtuberculose; J. overwegende dat de behandeling van tuberculose berust op antibiotica die decennia geleden zijn ontwikkeld en waarvan een groot aantal ernstige giftige bijwerkingen heeft; K. overwegende dat antimicrobiële resistentie zowel mens als dier treft en gevaarlijke gevolgen heeft voor hun gezondheid; overwegende dat er een nader te onderzoeken verband bestaat tussen de toediening van antibiotica bij dieren en de toenemende resistentie bij mensen, en dat er daarom een gecoördineerde sectoroverschrijdende beleidsaanpak inzake antimicrobiële resistentie nodig is, op basis van het „één gezondheid”-beginsel en gericht op zowel de artsen als de gebruikers in iedere sector; L. overwegende dat er op Europees niveau nog steeds te weinig gedetailleerde en vergelijkbare gegevens voorhanden zijn om te kunnen komen tot een globale internationale monitoring en analyse van het verband tussen het gebruik van antibiotica en antimicrobiële resistentie; M. overwegende dat, ondanks het primaire doel van landbouwers om hun vee gezond en productief te houden met goede landbouwpraktijken (hygiëne, het juiste diervoeder, geschikte fokmethoden en goed veebeheer) dieren toch ziek kunnen worden, en dat er dus geschikte therapie en diergeneesmiddelen beschikbaar moeten zijn om die ziekten te behandelen; N. overwegende dat er tot nu toe geen eenduidige definitie bestaat van „preventieve behandeling” en dat de uiteenlopende interpretaties daarvan voortdurend tot meningsverschillen leiden; O. overwegende dat personen die betrokken zijn bij het gebruik van antibiotica, zoals beleidsmakers, mensen die werkzaam zijn in de gezondheidszorg en het grote publiek, moeten worden voorgelicht om de nodige veranderingen teweeg te brengen in het gedrag van de degenen die de medicijnen voorschrijven, verstrekken of gebruiken; P. overwegende dat antibiotica in bepaalde lidstaten nog altijd zonder voorschrift verkrijgbaar zijn, en dat deze praktijk het probleem van antimicrobiële resistentie alleen maar verergert; Q. overwegende dat een gebrekkige naleving van de fundamentele hygiënevoorschriften bij mensen, bijvoorbeeld in ziekenhuizen maar ook in de privésfeer, tot een verdere verspreiding van antimicrobiële ziekteverwekkers leidt; R. overwegende dat in de strijd tegen antimicrobiële resistentie een cruciale rol is weggelegd voor de diagnostiek, die meer moet inzetten op gerichte behandelingsmethoden; 1. is van mening dat, hoewel vrijwel alle lidstaten een eigen strategie met betrekking tot antimicrobiële resistentie hebben ontwikkeld in overeenstemming met de aanbeveling van de Raad betreffende het verstandig gebruik van antimicrobiële stoffen in de menselijke geneeskunde, er tot dusver weinig vooruitgang is geboekt en de resultaten sterk uiteenlopen van land tot land; verzoekt de regeringen van de lidstaten zich ten volle in te spannen voor de uitvoering van hun nationale strategieën, en dit binnen de gestelde termijnen; 2. is ingenomen met het strategische vijfjarenactieplan van de Commissie over de bestrijding van antimicrobiële resistentie, maar stelt met bezorgdheid vast dat veel van de actiepunten verwijzen naar maatregelen die tien jaar geleden voorgeschreven waren in de aanbeveling van de Raad van 15 november 2001 betreffende het verstandig gebruik van antimicrobiële stoffen in de menselijke geneeskunde; 3. stelt vast dat het actieplan van de Commissie weliswaar een stap in de goede richting is, maar dat het niet ver genoeg gaat om de toenemende wereldwijde dreiging van antimicrobiële resistentie onder controle te houden; is van mening dat de in het actieplan aanbevolen maatregelen zo spoedig mogelijk moeten worden uitgevoerd; verzoekt de Commissie dan ook om een geïntegreerde routekaart waarin relevante beleidsreacties worden geschetst, met inbegrip van eventuele wettelijke maatregelen; 4. onderstreept dat het actieplan moet gelden voor alle dieren die onder de EU-strategie inzake dierenwelzijn vallen, dus ook voor huisdieren en dieren die voor sport worden gebruikt, en de nadruk moet leggen op het logische verband tussen de gezondheid van dieren en het gebruik van antibiotica, en tussen de gezondheid van dieren en die van de mens; Verstandig gebruik van antimicrobiële stoffen in de menselijke geneeskunde en de diergeneeskunde 5. onderstreept dat iedere strategie tegen antimicrobiële resistentie er in de eerste plaats op gericht is de doeltreffendheid van de bestaande antibiotica te handhaven door in te zetten op een verantwoord gebruik op het correcte behandelingsniveau, alleen indien het niet anders kan en op basis van een voorschrift voor een welbepaalde periode en een adequate dosering, alsook door het gebruik van antibiotica in het algemeen en van cruciale antibiotica (13) in de menselijke geneeskunde en de diergeneeskunde in het bijzonder terug te dringen, waarbij ook de OIE-lijst van tel is; onderstreept de ultieme behoefte aan een actieve holistische benadering die gebaseerd is op het „één gezondheid”-perspectief, teneinde te komen tot een betere en efficiëntere coördinatie tussen de volksgezondheidssector en de veterinaire sector; pleit voor een versterkt toezicht op het gebruik van antibiotica bij baby's en jonge kinderen, alsmede bij klinische behandelingen waar het gebruik van antibiotica moet worden gecontroleerd en gemeten; 6. wijst erop dat het gebruik van antimicrobiële middelen in subtherapeutische doses in de EU verboden is; 7. benadrukt dat er meer inspanningen nodig zijn om het gebruik van antibiotica in de menselijke geneeskunde en de diergeneeskunde te controleren; keurt het gangbare profylactisch gebruik van antibiotica in de veehouderij ten stelligste af; onderschrijft de conclusies van de Raad van 22 juni 2012 waarin de lidstaten worden opgeroepen het profylactisch gebruik van antibiotica te beperken tot gevallen met vastomlijnde klinische behoeften, en het voorschrijven en gebruiken van antibiotica voor de massale behandeling van vee te beperken tot gevallen waarin een dierenarts heeft vastgesteld dat het klinisch en in voorkomend geval epidemiologisch duidelijk gerechtvaardigd is alle dieren te behandelen; benadrukt dat de sectoren veehouderij en aquacultuur zich moeten concentreren op ziektepreventie door een goede hygiëne in acht te nemen, de dieren goed onder te brengen, goede veehouderijpraktijken toe te passen en strenge bioveiligheidsmaatregelen te treffen in plaats van preventief gebruik te maken van antibiotica; is van mening dat de controle op ingevoerd voedsel uit niet-lidstaten moeten worden aangescherpt, voornamelijk vanwege het feit dat zulke importen verdachte sporen van antibiotica kunnen bevatten; 8. stelt vast dat antimicrobiële resistentie bij dieren verschilt naargelang van de diersoort en het type veehouderij; 9. verzoekt de Europese Autoriteit voor voedselveiligheid (EFSA) bijzondere aandacht te besteden aan het toezicht op en de analyse van de situatie inzake antimicrobiële resistentie onder de veestapel in de gehele EU; 10. dringt aan op verstandig en verantwoordelijk gebruik van antibiotica bij dieren en op meer voorlichting aan dierenartsen en landbouwers om hen te helpen de verspreiding van antimicrobiële resistentie tegen te gaan; pleit voor de uitwisseling van beste praktijken om de verspreiding van antimicrobiële resistentie tegen te gaan, zoals richtsnoeren voor een verstandig gebruik van antibiotica; 11. roept de lidstaten op elektronische registratiesystemen te gebruiken om te waarborgen dat de gebruikspatronen op individuele boerderijen adequaat zijn, zodat een verantwoordelijk en minimaal gebruik gewaarborgd is; 12. benadrukt dat de voorschriften voor maatregelen ter bevordering van het welzijn en de gezondheid van vee moeten worden herzien om het gebruik van diergeneesmiddelen terug te dringen; verzoekt de Commissie om de huidige bepalingen inzake de maximale veedichtheid in de veehouderij te heroverwegen, aangezien de grootte van de veestapel het vandaag vaak moeilijk maakt om dieren individueel of in kleine groepen te behandelen, wat aanzet tot profylactisch gebruik van antibiotica; wijst erop dat foklijnen met een hoge resistentie tegen ziekten ertoe kunnen bijdragen dat er voor fokvee steeds minder geneesmiddelen hoeven te worden gebruikt, maar is van mening dat dit niet in de plaats mag komen van goed beheer van het boerenbedrijf en goede veeteeltsystemen; 13. is het met de Commissie eens dat de regelgeving voor diergeneesmiddelen en diervoeder met medicinale werking aangescherpt moet worden en dringt erop aan dat bij de formulering en handhaving van EU-voorschriften een consistente lijn wordt aangehouden; 14. dringt aan op de invoering van betrouwbare benaderingen om antimicrobiële resistentie in de veehouderij aanzienlijk terug te dringen; stelt vast dat daarbij met name aandacht moet worden geschonken aan het houden van jonge dieren, daar deze vaak van verschillende fokkers afkomstig zijn en daarom gevaar op infecties lopen als zij bij elkaar worden gevoegd; 15. verzoekt de Commissie met een wetgevingsvoorstel te komen om ervoor te zorgen dat de veterinaire sector het gebruik van voor de mens bestemde cruciale antibiotica van de derde en vierde generatie beperkt; benadrukt dat een dergelijk voorstel moet uitgaan van op feiten gebaseerde Europese richtsnoeren voor het verstandig gebruik van antibiotica in de diergeneeskunde; 16. is van mening dat de geplande herziening van Richtlijn 2001/82/EG een belangrijke mogelijkheid biedt om over te gaan tot doeltreffende maatregelen waarmee antimicrobiële resistentie kan worden ingeperkt, met name strengere voorschriften inzake geneesmiddelen voor dieren: 17. verzoekt de Commissie gevolg te geven aan haar actieplan tegen antimicrobiële resistentie met concrete initiatieven om de twaalf actiepunten uit te voeren en voor het einde van 2013 haar voortgangsverslag over de uitvoering van het actieplan tegen antimicrobiële resistentie te publiceren, en benadrukt dat in dit verslag een overzicht moet worden opgenomen van de daling van het gebruik van antibiotica voor dieren in elke lidstaat; 18. benadrukt dat er wezenlijke verschillen bestaan tussen de lidstaten in hoe antibiotica worden gebruikt en verspreid; verzoekt de Commissie de uitvoering van de relevante EU-wetgeving op het gebied van antibiotica te evalueren en te monitoren, vooral wat betreft het verbod op het gebruik van antibiotica in de volksgezondheidssector en de veterinaire sector zonder voorschrift en als groeibevorderaar in diervoeder; 19. verzoekt de Commissie de voorwaarden om antibiotica voor te schrijven en te verkopen onder de loep te nemen om na te gaan of praktijken in de gezondheidszorg voor mens en dier tot het nodeloos voorschrijven en bovenmatig of onjuist gebruiken van antibiotica leiden; 20. roept de Commissie en de lidstaten op inspanningen aan te moedigen om ervoor te zorgen dat er in alle ziekenhuizen epidemiologen werkzaam zijn; 21. verzoekt de Commissie het gebruik van nanozilver in consumentenproducten te controleren, aangezien daardoor een grotere resistentie van micro-organismen tegen zilver, onder andere nanozilver en zilververbindingen, kan ontstaan, waardoor het nut van nanozilver in medische apparatuur en andere medische toepassingen kan afnemen; 22. onderstreept dat de nauwkeurigheid van diagnoses moet worden verhoogd en er meer gebruik moet worden gemaakt van diagnostiek om het gebruik van antibiotica te kunnen terugdringen; 23. verzoekt de Commissie en de lidstaten inspanningen aan te moedigen om uitbraken in ziekenhuizen, alsmede de mogelijke rol die de verspreiding van medicijnresistente klonen speelt in dergelijke uitbraken, stelselmatig te onderzoeken; Preventie 24. wil dat onjuist gebruik en de ongecontroleerde toegang tot antibiotica, onder meer via de steeds frequentere praktijk van illegale onlineverkoop, aan banden wordt gelegd en toont zich daarom verheugd over de initiatieven van de lidstaten om het juridisch statuut te herzien van alle oraal, via inhalering en parenteraal toegediende antimicrobiële stoffen (waaronder antibiotica tegen malaria, virussen en schimmels) die patiënten op dit moment nog zonder voorschrift kunnen verkrijgen; benadrukt dat antibiotica niet zonder voorschrift verkrijgbaar mogen zijn, aangezien dat aanzet tot zelfbehandeling, waarbij vaak wordt uitgegaan van onjuiste veronderstellingen; verzoekt de lidstaten om meer bewustzijn te creëren tegen de losse of illegale verkoop van antibiotica in zowel de volksgezondheidssector als de veterinaire sector; 25. wijst op de belangrijke rol van vaccins in het beperken van de verspreiding van antimicrobiële resistentie, aangezien er daardoor minder infecties bij mens en dier moeten worden behandeld en de behoefte aan antibiotica vermindert, maar is van mening dat dit, wat de veehouderij betreft, niet in de plaats mag komen van goed beheer van het boerenbedrijf en goede veeteeltsystemen; verzoekt de Commissie na te gaan welke verdere preventieve maatregelen er genomen kunnen worden om de verspreiding van infecties en ziekten in de veehouderij terug te dringen; 26. stelt voor dat er maatregelen worden getroffen om duurzame veeteeltsystemen te promoten die gebaseerd zijn op goede beheermethodes welke een zo efficiënt mogelijk gebruik van hulpbronnen waarborgen en de afhankelijkheid van landbouwers van dure en niet-duurzame, met grote risico's voor mens en milieu verbonden middelen verminderen; 27. verzoekt de Commissie en de lidstaten om in samenwerking met de bevoegde EU-agentschappen richtsnoeren uit te werken en te verspreiden die ervoor kunnen zorgen dat het onnodige en oneigenlijke gebruik van antibiotica in de menselijke geneeskunde, de diergeneeskunde, de veehouderij, de landbouw, de aquacultuur en de tuinbouw wordt teruggedrongen; 28. verzoekt de Commissie bij de aanstaande herziening van de Europese diergeneesmiddelenwetgeving diervoeder met medicinale werking als „geneesmiddelen” en niet als „voeder” in te delen om te garanderen dat ook in de toekomst het gevoelige onderwerp diervoeder met medicinale werking volgens de maatstaven van de geneesmiddelenwetgeving gecontroleerd en van overheidswege onderzocht wordt, en dat diervoeder met medicinale werking alleen op voorschrift verkrijgbaar blijft; 29. onderstreept dat de preventie en het beheer van infecties cruciale elementen zijn in de strijd tegen antimicrobiële resistentie; roept de lidstaten op om het beheer van infecties te verbeteren en om degelijke hygiënenormen vast te stellen en te bevorderen, vooral op het gebied van handhygiëne in gevoelige omgevingen zoals zorginstellingen, teneinde de verspreiding van infecties te voorkomen en de behoefte aan antibiotica terug te dringen; verzoekt de Commissie en de lidstaten om beste praktijken voor de preventie en de beperking van zorginfecties uit te wisselen, en om het onderzoek naar de epidemiologie van zorginfecties die het gevolg zijn van de MRSA-bacterie, C. difficile of andere opkomende multiresistente organismen te verbreden; Ontwikkeling van nieuwe antibiotica of alternatieve behandelingen 30. verzoekt de Commissie en de lidstaten om de ontwikkeling te ondersteunen van nieuwe en innovatieve publiek-private ondernemingsmodellen die investeringen in onderzoek naar en ontwikkeling van nieuwe antibiotica en diagnoseapparatuur loskoppelen van verkoopcijfers, waardoor er meer en goedkopere behandelingen beschikbaar zouden worden en het onoordeelkundig gebruik van bestaande antibiotica zou afnemen; 31. dringt aan op meer en beter gecoördineerd onderzoek naar nieuwe antibiotica, naar andere alternatieven (vaccinatie, bioveiligheid, fokken op resistentie) en naar empirisch onderbouwde strategieën om infectieziekten bij dieren te voorkomen en te beheersen; 32. verzoekt de Commissie en de lidstaten hun activiteiten op het vlak van onderzoek en ontwikkeling te intensiveren zodat er nieuwe instrumenten kunnen worden gevonden om de strijd aan te binden tegen tuberculose en medicijnresistente tuberculose; 33. roept de Commissie op om te investeren in onderzoek en ontwikkeling gericht op alternatieven voor het gebruik van antibiotica in productieprocessen binnen de veeteelt, en om innovatie in landbouwpraktijken te ondersteunen, conform de doelstellingen van het toekomstig Europees innovatiepartnerschap inzake productiviteit en duurzaamheid in de landbouw; 34. onderstreept dat er voorzichtig moet worden omgesprongen met cruciale antibiotica en met nieuwe antimicrobiële middelen en methoden in de menselijke geneeskunde en de diergeneeskunde; benadrukt dat het nodig is om het gebruik van cruciale antibiotica slechts toe te staan in welbepaalde gevallen; 35. verzoekt de Commissie en de lidstaten nieuwe regelgevingsopties te overwegen, onder meer inzake overdraagbare intellectuele-eigendomsrechten en verlengingen van de octrooiduur, teneinde privé-investeringen in de ontwikkeling van antibiotica te stimuleren; 36. wijst op het belang van toegang tot snelle, betrouwbare en betaalbare diagnoseapparatuur bij de ontwikkeling van nieuwe behandelingsstrategieën; 37. roept de Commissie en de lidstaten op nieuwe regelgevingsopties te overwegen die gericht zijn op het subsidiëren van onderzoek naar nieuwe antibiotica en die fiscaal gunstig kunnen zijn voor zowel de publieke als de particuliere sector; 38. verzoekt de Commissie en de lidstaten betere stimulansen in het leven te roepen voor samenwerking tussen de publieke en de particuliere sector teneinde het onderzoek naar en de ontwikkeling van antibiotica een nieuwe impuls te geven; is van mening dat het delen van kennis en het bundelen van hulpbronnen door middel van innovatieve publiek-private partnerschappen van cruciaal belang is om klinische doeltreffendheid en de beschikbaarheid van bestaande antibiotica te garanderen; 39. verzoekt de Commissie om er, als onderdeel van de Europa 2020-strategie, voor te zorgen dat landbouwers in alle EU-lidstaten toegang kunnen hebben tot slimme, doeltreffende en alternatieve hulpmiddelen om hun dieren te genezen, ook voor kleinschalig gebruik en kleine diersoorten, die momenteel kampen met een aanzienlijk gebrek aan diergeneesmiddelen; 40. verzoekt de Commissie te zorgen voor de ontwikkeling en de beschikbaarheid van meer hulpmiddelen op de boerderij om een vroege, snelle diagnose te kunnen stellen en ziekten in de hand te houden, alsmede voor een breed en doeltreffend diagnosesysteem op nationaal niveau met het oog op snelle resultaten bij de uitvoering van bacteriologisch onderzoek; Toezicht en rapportage 41. verzoekt de Commissie en de lidstaten om meer samenwerking en coördinatie bij de vroegtijdige opsporing van en alerte en gecoördineerde responsprocedures met betrekking tot pathogene bacteriën met antimicrobiële resistentie in mensen, dieren (ook vissen) en voedsel, teneinde de omvang en de evolutie van de antimicrobiële resistentie op de voet te kunnen volgen; verzoekt de lidstaten in dit verband met klem om nationale gegevensbanken op te zetten volgens uniforme maatstaven, waarin verdelers, dierenartsen en landbouwers de verstrekking en het gebruik van antibiotica moeten documenteren; 42. benadrukt dat betrouwbare informatie over het gebruik van antibiotica in een aantal lidstaten nog steeds ontbreekt; benadrukt dat de nationale toezichtsystemen in de volksgezondheidssector en de veterinaire sector moeten worden verenigd in een Europees netwerk op basis van uniforme normen voor alle lidstaten, teneinde duidelijke, vergelijkbare, transparante en tijdige referentiegegevens op het gebied van antibioticagebruik te verzamelen; is van mening dat hierbij moet worden uitgegaan van de bestaande toezichtnetwerken onder auspiciën van de EFSA, het Europees Netwerk voor de surveillance van de consumptie van antimicrobiële stoffen van het ECDC (ESAC-Net), het Europees Netwerk voor de surveillance van antimicrobiële resistentie van het ECDC (EARS-Net), het Netwerk voor ziekten uit voeding en water van het ECDC (FWD-Net), en het Europees Toezicht op veterinaire antimicrobiële consumptie van het EMA (ESVAC); 43. is van mening dat de verzamelde gegevens over het gebruik van antibiotica uitsluitend toegankelijk mogen zijn voor de betrokken deskundigen, autoriteiten en besluitvormers; 44. herinnert eraan dat het in zijn resolutie van 12 mei 2011 over antibioticaresistentie heeft onderstreept dat er een volledig overzicht nodig is van de vraag wanneer, waar, hoe en voor welke dieren antibiotica worden gebruikt; vindt dat dergelijke gegevens onverwijld moeten worden verzameld, geanalyseerd en gepubliceerd door de Commissie en dat de verzamelde gegevens moeten worden geharmoniseerd en onderling vergelijkbaar moeten worden gemaakt om tot een degelijke analyse te komen en doeltreffende, gecoördineerde en soortgerichte maatregelen te kunnen treffen die zijn toegesneden op de verschillende categorieën veehouderij, teneinde antimicrobiële resistentie zowel op het niveau van de EU als op dat van de lidstaten te kunnen bestrijden; 45. dringt er bij de Commissie op aan in haar voortgangsverslag over de uitvoering van het actieplan tegen antimicrobiële resistentie een overzicht op te nemen van de daling van het gebruik van antibiotica voor dieren in elke lidstaat; 46. verzoekt de Commissie om de lidstaten met behulp van databanken te verplichten tot een efficiënter en algemeen toezicht op het gebruik van antibiotica in de gehele veehouderijsector; wijst erop dat registratie van het gebruik van antibiotica in landbouwbedrijven nu al verplicht is; 47. dringt er bij de lidstaten op aan te voorzien in gescheiden toezicht op en controle van resistentie bij vee, huisdieren, dieren die voor sport worden gebruikt, enz., zonder dat daardoor bijkomende financiële of administratieve lasten voor landbouwers, veehouders of dierenartsen ontstaan; 48. verzoekt de lidstaten om nauwere samenwerking tussen bevoegde instanties en sectoren te bevorderen teneinde een meer geïntegreerde benadering met betrekking tot de gezondheid van mens en dier aan te moedigen, en om toe te zien op de uitvoering van nationale strategieën tegen antimicrobiële resistentie; 49. beklemtoont dat systemen voor duurzame voedselproductie moeten worden ondersteund, omdat ze in tegenstelling tot „industriële veeteelt” mogelijk minder worden blootgesteld aan antimicrobiële resistentie; 50. verzoekt de Commissie en de lidstaten ervoor te zorgen dat toekomstige metingen en rapportages over het gebruik van antibiotica in zowel de volkgezondheidssector als de veterinaire sector worden uitgebreid, waarbij niet alleen de totale hoeveelheid gebruikte antibiotica wordt getoond maar ook de soorten antibiotica, behandelingsperioden, enz.; Communicatie, onderwijs en opleiding 51. merkt op dat het slechts mogelijk is om tot een oordeelkundig gebruik van antibiotica te komen als er een verandering optreedt in de mentaliteit, het gedrag en de voorlichting van patiënten, landbouwers, artsen, dierenartsen en andere beroepsgroepen die met menselijke geneeskunde of diergeneeskunde te maken hebben; meent dat er behoefte is aan bijkomende en doeltreffendere maatregelen op nationaal en Europees niveau op het gebied van en onderwijs en opleiding alsook aan uitvoerige voorlichting op school, in regel vanaf jonge leeftijd, om mensen bewust te maken van de gevolgen van het onjuist gebruik van antibiotica; 52. wijst erop dat een van de meest voorkomende aanleidingen voor het gebruik van antibiotica de behandeling van een gewone verkoudheid is, en dat het goed zou zijn als het publiek inzag dat een verkoudheid een virusinfectie is en dat antibiotica slechts helpen bij bacteriële infecties; 53. is verheugd over de jaarlijkse Europese dag voor de bewustmaking over antibiotica (18 november), die in het leven is geroepen om het verstandig gebruik van antibiotica te bevorderen; meent echter dat deze dag onvoldoende bekend is en dat het potentieel ervan kan worden gemaximaliseerd door meer politieke steun op nationaal en Europees niveau, een bredere benadering waarin ook dieren opgenomen zijn, en gecoördineerde, innovatieve en invloedrijke campagnes waarin wordt voortgebouwd op de tijdens eerdere succesvolle Europese en internationale projecten verworven ervaring; verzoekt de Commissie het hele jaar door informatie over het correcte gebruik van voorgeschreven antibiotica aan te bieden; 54. verzoekt de Commissie – in de wetenschap dat het verstrekken van informatie aan burgers, en dus niet alleen aan mensen die werkzaam zijn in de gezondheidszorg of de diergeneeskunde, essentieel is om het bewustzijn en bijgevolg de preventie te bevorderen – een lijst met beste praktijken op te stellen met betrekking tot de uitvoering van doeltreffende communicatiecampagnes en professionele opleidingen ter bewustmaking van het gevaar van antimicrobiële resistentie, zoals de praktijken van het Europees Platform voor verantwoord gebruik van diergeneesmiddelen (EPRUMA), dat veel belanghebbenden kent, teneinde de doeltreffende uitvoering van dergelijke bewustmakingscampagnes te ondersteunen; 55. is van mening dat er doeltreffende voorlichtingscampagnes moeten worden ontwikkeld om mensen bewust te maken van de gevaren van de onbedoelde verspreiding van antimicrobiële ziekteverwekkers in ziekenhuizen en in de privésfeer, alsook van manieren om dit te voorkomen; 56. verzoekt de Commissie in haar studie naar de verbetering van de bijsluiter en de feitelijke informatie over het medicijn onderzoek te doen naar manieren om patiënten beter te informeren over het antibioticum in kwestie, bijvoorbeeld door er een waarschuwing in op te nemen in de zin van: „Gebruik dit antibioticum alleen als een arts het u voorgeschreven heeft en dien het toe volgens het voorschrift. Een onjuist gebruik van antibiotica kan resistentie veroorzaken die schadelijk kan zijn voor u en andere mensen.”; Internationale samenwerking 57. onderstreept dat de steeds grotere internationale mobiliteit en vooral de mondialisering van de handel in voedsel en diervoeder ertoe kan leiden dat antimicrobiële resistentie nog meer verspreid wordt over de grenzen heen; is van mening dat de enige manier om het gevaar van antimicrobiële resistentie voor de wereldwijde volksgezondheid te bezweren erin bestaat zo snel mogelijk een geïntegreerde internationale aanpak uit te werken; zo wordt dubbel werk vermeden en kan een kritische massa ontstaan; 58. erkent het belang van de internationale initiatieven van de WHO, de OIE, de FAO en andere relevante mondiale organisaties; benadrukt evenwel dat deze internationale normen en richtsnoeren slechts effect hebben als ze overal worden nageleefd; verzoekt de Commissie in haar evaluatie van de uitvoering van het huidige actieplan tegen antimicrobiële resistentie verslag uit te brengen over de vooruitgang van de lidstaten inzake de naleving van belangrijke internationale afspraken op het gebied van antimicrobiële resistentie; 59. is verheugd over de oprichting van de trans-Atlantische taskforce voor antimicrobiële resistentie (TATFAR) en over de in september 2011 geformuleerde reeks aanbevelingen voor toekomstige samenwerking tussen de EU en de Verenigde Staten; benadrukt met name het belang van specifieke acties voor: 60. verzoekt de Commissie het werk van de TATFAR voort te zetten en samen met andere mondiale partners soortgelijke multilaterale en bilaterale toezeggingen voor de preventie en controle van antimicrobiële resistentie te bevorderen; 61. dringt er bij de Commissie en de lidstaten op aan initiatieven voor wereldwijd risicobeheer aan te moedigen en te bevorderen, zoals de WHO-lijst van cruciale antibiotica voor de menselijke geneeskunde en de OIE-lijst van antimicrobiële stoffen van veterinair belang; 62. steunt de internationale benadering van de controle op vervalste antibiotica, in overeenstemming met de WHO-richtsnoeren; o o o 63. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad, de Commissie en de lidstaten. Het Europees Parlement, – gezien de brief van 27 november 2012 van de voorzitter van de Commissie constitutionele zaken, – gezien artikel 211 van zijn Reglement, 1. besluit de volgende interpretatie op te nemen in artikel 187, lid 1, van zijn Reglement," „Ingeval de zetel van een gewoon lid van een commissie vacant is, heeft een vaste plaatsvervanger van dezelfde fractie het recht om deel te nemen aan de stemming in plaats van het gewone lid, op tijdelijke basis tot de voorlopige vervulling van de vacature van het gewone lid overeenkomstig artikel 186, lid 5, of, bij gebrek aan een dergelijke voorlopige vervulling, tot de benoeming van een nieuw gewoon lid. Die machtiging stoelt op het besluit van het Parlement over het aantal leden van de commissie en beoogt te waarborgen dat hetzelfde aantal leden van de betrokken fractie aan de stemming kan deelnemen als het aantal dat gold voor het vacant zijn van de zetel.” 2. verzoekt zijn Voorzitter dit besluit ter informatie te doen toekomen aan de Raad en aan de Commissie.