Het Europees Parlement, – gezien de door het bemiddelingscomité (16106/2013 ADD 1-5 – C7–0413/2013) goedgekeurde gemeenschappelijke ontwerptekst en de bij deze resolutie gevoegde verklaringen van het Parlement, de Raad en de Commissie, – gezien zijn resolutie van 23 oktober 2013 over het standpunt van de Raad inzake het ontwerp van algemene begroting van de Europese Unie voor het begrotingsjaar 2014 (1) en de daarin opgenomen begrotingsamendementen, – gezien het ontwerp van algemene begroting van de Europese Unie voor het begrotingsjaar 2014, dat de Commissie op 28 juni 2013 heeft goedgekeurd ( COM(2013)0450 ), – gezien het op 2 september 2013 door de Raad vastgestelde en op 12 september 2013 aan het Europees Parlement toegezonden standpunt inzake het ontwerp van algemene begroting van de Europese Unie voor het begrotingsjaar 2014 (13176/2013 – C7‑0260/2013), – gezien de nota's van wijzigingen nrs. 1/2014 ( COM(2013)0644 ) en 2/2014 ( COM(2013)0719 ) bij het ontwerp van algemene begroting van de Europese Unie voor het begrotingsjaar 2014, die de Commissie op 18 september respectievelijk 16 oktober 2013 heeft ingediend, – gezien artikel 314 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie en artikel 106 bis van het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie, – gezien Besluit 2007/436/EG, Euratom van de Raad van 7 juni 2007 betreffende het stelsel van eigen middelen van de Europese Gemeenschappen (2) , – gezien Verordening (EU, Euratom) nr. 966/2012 van het Europees Parlement en de Raad van 25 oktober 2012 tot vaststelling van de financiële regels van toepassing op de algemene begroting van de Unie en tot intrekking van Verordening (EG, Euratom) nr. 1605/2002 (3) , – gezien het Interinstitutioneel Akkoord van 17 mei 2006 tussen het Europees Parlement, de Raad en de Commissie betreffende de begrotingsdiscipline en een goed financieel beheer (4) , – gezien het ontwerp van Interinstitutioneel Akkoord tussen het Europees Parlement, de Raad en de Commissie betreffende begrotingsdiscipline, samenwerking in begrotingszaken en goed financieel beheer, – gezien het ontwerp van verordening van de Raad tot bepaling van het meerjarig financieel kader voor de jaren 2014‑2020, – gezien artikel 75 quinquies en artikel 75 sexies van zijn Reglement, – gezien het verslag van zijn delegatie in het bemiddelingscomité ( A7‑0387/2013 ), 1. hecht zijn goedkeuring aan de door het bemiddelingscomité goedgekeurde gemeenschappelijke tekst, die uit de volgende documenten bestaat: 2. bevestigt de aan deze resolutie gehechte gezamenlijke verklaringen van het Parlement, de Raad en de Commissie die zijn opgenomen in de gezamenlijke conclusies waarover het bemiddelingscomité overeenstemming heeft bereikt; 3. bevestigt de aan deze resolutie gehechte gezamenlijke verklaringen van het Parlement en de Commissie over betalingskredieten, en van het Parlement en de Raad over rubriek 5 en salarisaanpassingen, alsmede over speciale vertegenwoordigers van de EU; 4. verzoekt zijn Voorzitter te constateren dat de algemene begroting van de Europese Unie voor het begrotingsjaar 2014 definitief is vastgesteld en zorg te dragen voor publicatie ervan in het Publicatieblad van de Europese Unie ; 5. verzoekt zijn Voorzitter deze wetgevingsresolutie te doen toekomen aan de Raad, de Commissie, de overige betrokken instellingen en organen, alsmede aan de nationale parlementen. BIJLAGE DEFINITIEVE VERSIE 12/11/2013 Begroting 2014 – Gezamenlijke conclusies Deze gezamenlijke conclusies hebben betrekking op de volgende onderwerpen: 1. Begroting 2014 2. Begroting 2013 – Gewijzigde begrotingen nr. 8/2013 en nr. 9/2013 3. Verklaringen 1. Begroting 2014 1.1. "Afgesloten" lijnen Tenzij in deze conclusies anders is vermeld, worden alle begrotingslijnen bevestigd die noch de Raad noch het Parlement in hun respectieve lezing hebben geamendeerd en waarvoor het Parlement met de amendementen van de Raad heeft ingestemd. Voor de andere begrotingslijnen heeft het bemiddelingscomité de volgende conclusies vastgesteld: 1.2. Horizontale onderwerpen Gedecentraliseerde agentschappen Het aantal ambten voor alle gedecentraliseerde agentschappen is vastgesteld op het door de Commissie in de ontwerpbegroting voorgestelde niveau, met uitzondering van: — het Europees Agentschap voor de veiligheid van de luchtvaart (EASA) , waarvoor 7 aanvullende posten zijn overeengekomen; — de Europese Bankautoriteit (EBA) , waarvoor 8 aanvullende posten zijn overeengekomen; — de Europese Autoriteit voor verzekeringen en bedrijfspensioenen (EIOPA) , waarvoor 3 aanvullende posten zijn overeengekomen; — de Europese Autoriteit voor effecten en markten (ESMA) , waarvoor 5 aanvullende posten zijn overeengekomen; — het Europees Ondersteuningsbureau voor asielzaken (EASO) , waarvoor 2 aanvullende posten zijn overeengekomen; alsmede — EUROPOL , waarvoor 2 aanvullende posten zijn overeengekomen. De bijdrage van de EU (in vastleggings- en betalingskredieten) voor gedecentraliseerde agentschappen is vastgesteld op het door de Commissie in de ontwerpbegroting voorgestelde niveau, met uitzondering van: — de Europese Bankautoriteit (EBA) , waarvoor een aanvullend bedrag van 2,1 miljoen EUR is overeengekomen, op basis van de EU-financieringssleutel van 40% (60% te medefinancieren door nationale toezichthoudende autoriteiten); — de Europese Autoriteit voor verzekeringen en bedrijfspensioenen (EIOPA) , waarvoor een aanvullend bedrag van 1,2 miljoen EUR is overeengekomen, op basis van de EU‑financieringssleutel van 40% (60% te medefinancieren door nationale toezichthoudende autoriteiten); — de Europese Autoriteit voor verzekeringen en bedrijfspensioenen (EIOPA) , waarvoor een aanvullend bedrag van 2,0 miljoen EUR is overeengekomen, op basis van de EU‑financieringssleutel van 40% (60% te medefinancieren door nationale toezichthoudende autoriteiten); — het Europees Ondersteuningsbureau voor asielzaken (EASO) , waarvoor een aanvullend bedrag van 0,130 miljoen EUR is overeengekomen; — EUROPOL , waarvoor een aanvullend bedrag van 1,7 miljoen EUR is overeengekomen; alsmede — FRONTEX , waarvoor een aanvullend bedrag van 2,0 miljoen EUR is overeengekomen. Het bemiddelingscomité heeft overeenstemming bereikt over de gemeenschappelijke verklaring betreffende gedecentraliseerde agentschappen, zoals uiteengezet in punt 3.4. Uitvoerende agentschappen De EU-bijdrage (in vastleggings- en betalingskredieten) en het aantal posten voor de uitvoerende agentschappen worden vastgesteld op het door de Commissie in nota van wijzigingen 2/2014 voorgestelde niveau. Gezamenlijke technologie-initiatieven (GTI's) De EU-bijdrage (in vastleggings- en betalingskredieten) en het aantal posten voor gezamenlijke technologie-initiatieven worden vastgesteld op het niveau dat door de Commissie is voorgesteld in de ontwerpbegroting (OB), als gewijzigd bij nota van wijzigingen 1/2014. Proefprojecten / Voorbereidende acties Er is overeenstemming bereikt over een omvattend pakket van 68 proefprojecten/voorbereidende acties (PP/VA) voor een bedrag van 79,4 miljoen EUR aan vastleggingskredieten, zoals voorgesteld door het Parlement. Wanneer een proefproject of een voorbereidende actie gedekt lijkt te zijn door een bestaande rechtsgrond, kan de Commissie voorstellen de kredieten over te schrijven naar de overeenkomstige rechtsgrond om de uitvoering van de actie te vergemakkelijken. Dit pakket laat de maxima voor proefprojecten en voorbereidende acties waarin het Financieel Reglement voorziet volledig onverlet. 1.3. Uitgavenrubrieken van het financieel kader - vastleggingskredieten Met inachtneming van de bovenstaande conclusies betreffende de "afgesloten" begrotingslijnen, de agentschappen en de proefprojecten en voorbereidende acties, heeft het bemiddelingscomité overeenstemming bereikt over de volgende punten: Rubriek 1a De vastleggingskredieten worden vastgesteld op het niveau dat de Commissie heeft voorgesteld in de ontwerpbegroting, als gewijzigd bij nota van wijzigingen 2/2014, met de volgende uitzonderingen: in miljoen EUR Begrotingsonderdeel Omschrijving Verhoging/verlaging van de vastleggingskredieten OB 2014 Begroting 2014 Verschil 01 02 01 Coördinatie van, toezicht op en communicatie over de Economische en Monetaire Unie en de euro 13,000 11,000 — 2,000 04 03 01 02 Sociale dialoog 38,500 - — 38,500 04 03 01 05 Voorlichtings- en opleidingsbijeenkomsten ten behoeve van werknemersorganisaties - 18,600 18,600 04 03 01 06 Voorlichting, raadpleging en participatie van de vertegenwoordigers van ondernemingen - 7,250 7,250 04 03 01 08 Arbeidsverhoudingen en sociale dialoog - 15,935 15,935 04 03 02 02 EURES – Bevorderen van de geografische mobiliteit en vergroten van de arbeidskansen 19,310 21,300 1,990 04 03 02 03 Microfinanciering en sociaal ondernemerschap - Bevordering van de toegang tot financiering voor ondernemers, met name voor degenen die het verst van de arbeidsmarkt af staan, en sociale ondernemingen 25,074 26,500 1,426 06 02 05 Ondersteunende activiteiten in het kader van het Europees beleid inzake vervoer en passagiersrechten, met inbegrip van communicatieactiviteiten 16,019 20,019 4,000 09 03 01 Snellere invoering van breedbandnetwerken - 10,000 10,000 09 04 01 01 Stimuleren van onderzoek in toekomstige en opkomende technologieën (Future and Emerging Technologies – FET) 241,003 246,003 5,000 15 02 10 Speciale jaarlijkse evenementen - 3,000 3,000 Totaal 26,701 Bijgevolg, en rekening houdend met de proefprojecten en voorbereidende acties en met de gedecentraliseerde agentschappen, komt de marge onder het uitgavenmaximum van rubriek 1a neer op 76,0 miljoen EUR. Rubriek 1b De vastleggingskredieten worden vastgesteld op het niveau voorgesteld in de ontwerpbegroting, als gewijzigd bij nota van wijzigingen nr. 1/2014, met uitzondering van de volgende begrotingslijnen, waarvoor een bedrag van 2,5 miljoen EUR aan vastleggingen per begrotingslijn is overeengekomen: — 13 03 67 "Macroregionale strategieën 2014-2020: Europese strategie voor het Oostzeegebied – Technische bijstand" en — 13 03 68 "Macroregionale strategieën 2014-2020: Europese strategie voor Donauregio – Technische bijstand". Verder is voor het Fonds voor Europese hulp aan de meest behoeftigen (FEAD, hoofdstuk 04 06) een aanvullend bedrag van 134,9 miljoen EUR overeengekomen. Een dienovereenkomstig bedrag aan vastleggingen wordt overgeschreven van het Europees Sociaal Fonds (ESF, hoofdstuk 04 02), met de volgende onderverdeling: — - 67,9 miljoen EUR voor de "Minder ontwikkelde regio's" (begrotingslijn 04 02 60) — - 22,2 miljoen EUR voor de "Overgangsregio's" (begrotingslijn 04 02 61) — - 44,8 miljoen EUR voor de "Meer ontwikkelde regio's" (begrotingslijn 04 02 62) Uit het Flexibiliteitsinstrument zal een bedrag van 89,3 miljoen EUR ter beschikking worden gesteld voor aanvullende steun aan Cyprus. Rubriek 2 De vastleggingskredieten worden vastgesteld op het niveau dat de Commissie heeft voorgesteld in de ontwerpbegroting, als gewijzigd bij nota van wijzigingen 2/2014, met uitzondering van: — begrotingslijn 05 08 80 Deelname van de Unie aan de wereldtentoonstelling van 2015 "Voedsel voor de planeet — Energie voor het leven" in Milaan, waarvoor een aanvullend bedrag van 1 miljoen EUR aan vastleggingen is overeengekomen. Bijgevolg, en rekening houdend met de proefprojecten en voorbereidende acties, komt de marge onder het uitgavenmaximum van rubriek 2 neer op 35,8 miljoen EUR. Rubriek 3 De vastleggingskredieten worden vastgesteld op het niveau dat de Commissie heeft voorgesteld in de ontwerpbegroting, als gewijzigd bij nota van wijzigingen 2/2014, met de volgende uitzonderingen: in miljoen EUR Begrotingsonderdeel Omschrijving Verhoging vastleggingskredieten OB 2014 Begroting 2014 Verschil 15 04 02 De culturele en creatieve sectoren steunen om in Europa en daarbuiten actief te zijn en transnationale verspreiding en mobiliteit te bevorderen 52,922 53,922 1,000 15 04 03 Subprogramma MEDIA – De culturele en creatieve MEDIA-sectoren steunen om in Europa en daarbuiten actief te zijn en transnationale verspreiding en mobiliteit bevorderen 102,321 103,321 1,000 16 02 01 Europa voor de burger – Het gedenken en de capaciteit voor burgerparticipatie op het niveau van de Unie versterken 21,050 23,050 2,000 16 03 01 01 Multimedia-acties 18,740 25,540 6,800 33 02 02 Bestrijding van discriminatie en bevordering van gelijkheid 30,651 31,151 0,500 Totaal 11,300 Bijgevolg, en rekening houdend met de proefprojecten en voorbereidende acties en met de gedecentraliseerde agentschappen, komt de marge onder het uitgavenmaximum van rubriek 3 neer op 7,0 miljoen EUR. Rubriek 4 De vastleggingskredieten worden vastgesteld op het niveau dat de Commissie heeft voorgesteld in de ontwerpbegroting, als gewijzigd bij nota van wijzigingen 2/2014, met de volgende uitzonderingen: in miljoen EUR Begrotingsonderdeel Omschrijving Verhoging/verlaging van de vastleggingskredieten OB 2014 Begroting 2014 Verschil 01 03 02 Macrofinanciële bijstand 76,257 60,000 — 16,257 19 02 01 Respons op crises en opkomende crises (Stabiliteitsinstrument) 201,867 204,337 2,470 19 02 02 Steun voor conflictpreventie, crisisparaatheid en vredesopbouw (Stabiliteitsinstrument) 22,000 22,494 0,494 19 05 01 Samenwerking met derde landen ter bevordering van Europese en wederzijdse belangen 100,511 106,109 5,598 21 02 01 01 Latijns-Amerika – Armoedebestrijding en duurzame ontwikkeling 205,735 0,000 — 205,735 21 02 01 02 Latijns-Amerika – Democratie, rechtsstaat, behoorlijk bestuur en eerbiediging van de mensenrechten 48,259 0,000 — 48,259 21 02 02 01 Azië – Armoedebestrijding en duurzame ontwikkeling 581,964 0,000 — 581,964 21 02 02 02 Azië - Democratie, rechtsstaat, behoorlijk bestuur en eerbiediging van de mensenrechten 154,699 0,000 — 154,699 21 02 03 01 Centraal-Azië – Armoedebestrijding en duurzame ontwikkeling 65,240 0,000 — 65,240 21 02 03 02 Centraal-Azië - Democratie, rechtsstaat, behoorlijk bestuur en eerbiediging van de mensenrechten 4,911 0,000 — 4,911 21 02 04 01 Midden-Oosten – Armoedebestrijding en duurzame ontwikkeling 37,305 0,000 — 37,305 21 02 04 02 Midden-Oosten – Democratie, rechtsstaat, behoorlijk bestuur en eerbiediging van de mensenrechten 13,107 0,000 — 13,107 21 02 05 01 Zuid-Afrika – Armoedebestrijding en duurzame ontwikkeling 22,768 0,000 — 22,768 21 02 05 02 Zuid-Afrika – Democratie, rechtsstaat, behoorlijk bestuur en eerbiediging van de mensenrechten 2,530 0,000 — 2,530 21 02 06 01 Pan-Afrika – Armoedebestrijding en duurzame ontwikkeling 85,210 0,000 — 85,210 21 02 06 02 Pan-Afrika – Democratie, rechtsstaat, behoorlijk bestuur en eerbiediging van de mensenrechten 9,468 0,000 — 9,468 21 02 07 01 Mondiale collectieve goederen – Armoedebestrijding en duurzame ontwikkeling 620,988 0,000 — 620,988 21 02 07 02 Mondiale collectieve goederen – Democratie, rechtsstaat, behoorlijk bestuur en eerbiediging van de mensenrechten 19,036 0,000 — 19,036 21 02 07 03 Milieu en klimaatverandering 0,000 163,094 163,094 21 02 07 04 Duurzame energie 0,000 82,852 82,852 21 02 07 05 Menselijke ontwikkeling 0,000 163,094 163,094 21 02 07 06 Voedselzekerheid en duurzame landbouw 0,000 197,018 197,018 21 02 07 07 Migratie en asiel 0,000 46,319 46,319 21 02 08 01 Niet-overheidsactoren en lokale overheden – Armoedebestrijding en duurzame ontwikkeling 183,452 0,000 — 183,452 21 02 08 02 Niet-overheidsactoren en lokale overheden – Democratie, rechtsstaat, behoorlijk bestuur en eerbiediging van de mensenrechten 61,151 0,000 — 61,151 21 02 08 03 Het maatschappelijk middenveld in ontwikkeling 0,000 212,399 212,399 21 02 08 04 Plaatselijke autoriteiten in ontwikkeling 0,000 36,366 36,366 21 02 09 Het Midden-Oosten 0,000 51,182 51,182 21 02 10 Centraal-Azië 0,000 71,571 71,571 21 02 11 Pan-Afrika 0,000 97,577 97,577 21 02 12 Latijns-Amerika 0,000 259,304 259,304 21 02 13 Zuid-Afrika 0,000 25,978 25,978 21 02 14 Azië 0,000 537,057 537,057 21 02 15 Afghanistan 0,000 203,497 203,497 21 03 01 01 Mediterrane landen – Mensenrechten en mobiliteit 205,355 211,087 5,731 21 03 01 02 Mediterrane landen – Armoedebestrijding en duurzame ontwikkeling 680,400 687,811 7,411 21 03 01 03 Mediterrane landen – Vertrouwensopbouw, veiligheid en het voorkomen en oplossen van conflicten 75,950 80,199 4,249 21 03 01 04 Ondersteuning van het vredesproces en financiële bijstand aan Palestina en aan de Organisatie van de Verenigde Naties voor hulpverlening aan Palestijnse vluchtelingen (UNRWA) 250,000 300,000 50,000 21 03 02 01 Oostelijk Partnerschap – Mensenrechten en mobiliteit 240,841 247,067 6,226 21 03 02 02 Oostelijk Partnerschap – Armoedebestrijding en duurzame ontwikkeling 335,900 339,853 3,953 21 03 02 03 Oostelijk Partnerschap – Vertrouwensopbouw, veiligheid en het voorkomen en oplossen van conflicten 11,800 12,966 1,166 21 03 03 03 Steun aan andere op meerdere landen gerichte samenwerking in de nabuurschap 163,277 163,771 0,494 21 04 01 Versterking van de eerbiediging en naleving van de mensenrechten en de fundamentele vrijheden en ondersteuning van democratische hervormingen 127,841 132,782 4,941 21 05 01 Mondiale en transregionale bedreigingen voor de veiligheid (Stabiliteitsinstrument) 81,514 82,255 0,741 21 08 02 Coördinatie en bevordering van bewustmaking inzake ontwikkelingskwesties 11,700 13,331 1,631 22 02 01 Steun voor Albanië, Bosnië en Herzegovina, Kosovo, Montenegro, Servië en de voormalige Joegoslavische republiek Macedonië 22 02 01 01 Steun voor politieke hervormingen en geleidelijke aanpassing aan en goedkeuring, uitvoering en afdwinging van de Europese wetgeving 248,565 249,800 1,235 22 02 01 02 Steun voor economische, sociale en territoriale ontwikkeling 248,565 249,800 1,235 22 02 03 Steun voor Turkije 22 02 03 01 Steun voor politieke hervormingen en geleidelijke aanpassing aan en goedkeuring, uitvoering en afdwinging van de Europese wetgeving 292,938 294,173 1,235 22 02 03 02 Steun voor economische, sociale en territoriale ontwikkeling 292,938 294,173 1,235 22 03 01 Financiële steun ten behoeve van de bevordering van de economische ontwikkeling van de Turks-Cypriotische gemeenschap 30,000 31,482 1,482 23 02 01 Verstrekking van snelle, doeltreffende en op behoeften gebaseerde humanitaire hulp en voedselhulp 859,529 874,529 15,000 Totaal 131,755 Bijgevolg, en rekening houdend met de proefprojecten en voorbereidende acties, komt de marge onder het uitgavenmaximum van rubriek 4 neer op 10,0 miljoen EUR. Rubriek 5 De posten op de organogrammen van de verschillende afdelingen worden vastgesteld op de niveaus zoals voorgesteld door de Commissie in de ontwerpbegroting, als gewijzigd bij nota van wijzigingen 2/2014, met uitzondering van het Europees Parlement, waarvoor het niveau van de eigen lezing is overeengekomen. De vastleggingskredieten worden vastgesteld op het niveau dat de Commissie heeft voorgesteld in de ontwerpbegroting, als gewijzigd bij nota van wijzigingen 2/2014, met uitzondering van: — De bedragen in verband met de mogelijke gevolgen van de salarisaanpassingen voor 2011 en 2012, die in dit stadium niet zijn opgenomen in de begrotingen van elke afdeling, in afwachting van de uitspraak van het Hof van Justitie. Het bemiddelingscomité heeft overeenstemming bereikt over de gemeenschappelijke verklaring zoals uiteengezet in punt 3.5; — Daarnaast wordt ingestemd met het door het Europees Parlement voorgestelde niveau van de kredieten voor de overige afdelingen, met de volgende uitzonderingen: — Voor de Rekenkamer (afdeling V) wordt de door de Raad voorgestelde forfaitaire verlaging overgenomen; — Voor het Hof van Justitie (afdeling IV) wordt de door het Europees Parlement voorgestelde verlaging van 0,6 miljoen EUR niet overgenomen; — Voor de Europese Dienst voor extern optreden (afdeling X), wordt de door het Europees Parlement voorgestelde overschrijving van de Speciale vertegenwoordigers van de EU niet overgenomen. Het bemiddelingscomité heeft overeenstemming bereikt over de gemeenschappelijke verklaring zoals uiteengezet in punt 3.6. — Daarnaast worden drie nieuwe begrotingslijnen (30 01 16 01, 30 01 16 02, 30 01 16 03) opgenomen in de begroting van de Commissie (afdeling III), met een overeenkomstig niveau van kredieten zoals door het Europees Parlement in zijn lezing voorgesteld. Bijgevolg, en rekening houdend met de proefprojecten en voorbereidende acties, komt de marge onder het uitgavenmaximum van rubriek 5 neer op 316,8 miljoen EUR. Invoering van functiegroep AST/SC De personeelsformaties van alle instellingen en organen van de EU zullen worden gewijzigd met het oog op de invoering in het Personeelsstatuut van de nieuwe functiegroep AST-SC, zoals voorgesteld in nota van wijzigingen 2/2014. Rubriek 6 De vastleggingskredieten worden vastgesteld op het niveau dat de Commissie in de ontwerpbegroting heeft voorgesteld. 1.4. Speciale instrumenten De vastleggingskredieten voor de Reserve voor noodhulp en het Europees Fonds voor aanpassing aan de globalisering (EFG) worden vastgesteld op het niveau dat de Commissie in de ontwerpbegroting heeft voorgesteld. 1.5. Betalingskredieten De betalingskredieten in de begroting 2014 zijn vastgesteld op in totaal 135 504 613 000 EUR. Het standpunt van de Raad over de ontwerpbegroting dient als uitgangspunt voor de volgende toewijzing van betalingskredieten aan begrotingslijnen in 2014: 1. In de eerste plaats wordt rekening gehouden met het overeengekomen niveau van vastleggingskredieten voor niet-gesplitste uitgaven, waarvoor het niveau van betalingskredieten per definitie gelijk is aan dat van de vastleggingen; 2. Analoog hiermee geldt hetzelfde voor de gedecentraliseerde agentschappen, waarvoor de EU-bijdrage in de betalingskredieten is vastgesteld op het in punt 1.2 hierboven voorgestelde niveau; 3. de betalingskredieten voor alle nieuwe proefprojecten en voorbereidende acties worden vastgesteld op 50% van de overeenkomstige vastleggingskredieten of op het door het Parlement voorgestelde niveau indien dit lager is; bij de verlenging van bestaande proefprojecten en voorbereidende acties is het niveau van de betalingen het niveau dat in de ontwerpbegroting is vastgelegd plus 50% van de overeenkomstige nieuwe vastleggingen, of het door het Parlement voorgestelde niveau indien dit lager is; 4. De volgende specifieke bedragen voor betalingskredieten zijn overeengekomen: a. De betalingskredieten voor het Solidariteitsfonds van de EU in 2014 worden vastgesteld op 150 miljoen EUR; b. Het niveau van betalingskredieten voor de gezamenlijke technologie-initiatieven wordt vastgesteld op het in nota van wijzigingen 1/2014 voorgestelde niveau, terwijl het niveau van de betalingskredieten voor internationale visserijovereenkomsten wordt vastgesteld op het in nota van wijzigingen 2/2014 voorgestelde niveau; c. Het niveau van de betalingskredieten voor "Ondersteuning van het vredesproces en financiële bijstand aan Palestina en aan de Organisatie van de Verenigde Naties voor hulpverlening aan Palestijnse vluchtelingen (UNRWA)" wordt vastgesteld op 200 miljoen EUR; d. Het niveau van de betalingskredieten voor Macroregionale strategieën 2014-2020 wordt vastgesteld op 50% van het niveau van de vastleggingen als omschreven onder rubriek 1b in punt 1.3 hierboven; e. Het niveau van de betalingskredieten voor Speciale jaarlijkse evenementen wordt vastgesteld op het niveau van de vastleggingen als omschreven onder rubriek 1a in punt 1.3 hierboven. 5. Het niveau van betalingskredieten in de punten 2 tot 4 heeft een nettogevolg van 285 miljoen EUR ten opzichte van het standpunt van de Raad over de ontwerpbegroting met betrekking tot de betreffende uitgavenposten. Rekening houdend met het verschil tussen het totale niveau van betalingskredieten van 135 504 613 000 EUR en het standpunt van de Raad inzake de ontwerpbegroting, maakt het resterende bedrag van 215 miljoen EUR een verhoging van de betalingskredieten mogelijk voor alle begrotingslijnen met gesplitste kredieten waarvoor geen specifieke regels zijn vastgesteld in de punten 2 tot 4 hierboven, naar evenredigheid met het verschil tussen de ontwerpbegroting van de Commissie en het standpunt van de Raad. Als onderdeel van het globale compromis heeft het bemiddelingscomité overeenstemming bereikt over de gemeenschappelijke verklaring betreffende de betalingskredieten, zoals uiteengezet in punt 3.1 hieronder. De Raad neemt kennis van de gemeenschappelijke verklaring van het Europees Parlement en de Commissie over de betalingskredieten als weergegeven in punt 3.2 hieronder. 1.6. Begrotingstoelichtingen Alle amendementen van het Europees Parlement of de Raad op de tekst van de begrotingstoelichtingen zijn goedgekeurd met de wijzigingen als aangegeven in Bijlage 1. Hierbij moet worden aangetekend dat de amendementen niet kunnen leiden tot wijziging of uitbreiding van het bereik van een bestaande rechtsgrond, of inbreuk kunnen maken op de administratieve autonomie van instellingen, en dat de actie gefinancierd moet kunnen worden met de beschikbare middelen. 1.7. Nieuwe begrotingslijnen Tenzij anderszins genoemd in de gezamenlijke conclusies die zijn overeengekomen door het bemiddelingscomité of gezamenlijk zijn goedgekeurd door beide takken van de begrotingsautoriteit in hun respectievelijke lezingen, blijft de begrotingsnomenclatuur zoals voorgesteld door de Commissie in haar ontwerpbegroting en nota's van wijzigingen 1/2014 en 2/2014 ongewijzigd, met uitzondering van proefprojecten en prioritaire acties. Deze gezamenlijk overeengekomen wijzigingen van de nomenclatuur betreffen de volgende begrotingslijnen: Begrotingsonderdeel Omschrijving 04 03 01 05 Voorlichtings- en opleidingsbijeenkomsten ten behoeve van werknemersorganisaties 04 03 01 06 Voorlichting, raadpleging en participatie van de vertegenwoordigers van ondernemingen 04 03 01 08 Arbeidsverhoudingen en sociale dialoog 15 02 01 Bevordering van excellentie en samenwerking op het gebied van onderwijs, opleiding en jeugd in Europa, het belang hiervan voor de arbeidsmarkt en de deelname van jongeren aan het democratische leven in Europa 15 02 01 01 Onderwijs en opleiding 15 02 01 02 Jongeren 15 02 10 Speciale jaarlijkse evenementen 21 02 07 03 Milieu en klimaatverandering 21 02 07 04 Duurzame energie 21 02 07 05 Menselijke ontwikkeling 21 02 07 06 Voedselzekerheid en duurzame landbouw 21 02 07 07 Migratie en asiel 21 02 08 03 Het maatschappelijk middenveld in ontwikkeling 21 02 08 04 Plaatselijke autoriteiten in ontwikkeling 21 02 09 Het Midden-Oosten 21 02 10 Centraal-Azië 21 02 11 Pan-Afrika 21 02 12 Latijns-Amerika 21 02 13 Zuid-Afrika 21 02 14 Azië 21 02 15 Afghanistan 30 01 16 01 Ouderdomspensioenen van voormalig leden van het Europees Parlement 30 01 16 02 Invaliditeitspensioenen van voormalig leden van het Europees Parlement 30 01 16 03 Overlevingspensioenen van voormalig leden van het Europees Parlement De begrotingstoelichtingen voor de nieuwe begrotingslijnen inzake sociale dialoog, zoals voorgesteld door de Commissie, zijn weergegeven in de bijlage. 1.8. Reserves De reserve van 2 miljoen EUR, door het Europees Parlement vastgesteld op begrotingslijn 01 02 01 "Coördinatie van, toezicht op en communicatie over de Economische en Monetaire Unie en de euro" is goedgekeurd. 1.9. Ontvangsten De ontvangstenkant van de begroting wordt goedgekeurd, zoals voorgesteld door de Commissie in de ontwerpbegroting, als gewijzigd bij nota van wijzigingen 2/2014, en aangepast aan het niveau van de betalingen dat is overeengekomen in het bemiddelingscomité. 2. Begroting 2013 Ontwerp van gewijzigde begroting (OGB) nr. 8/2013 wordt goedgekeurd met de door de Raad voorgestelde bedragen. OGB 9/2013 wordt goedgekeurd zoals voorgesteld door de Raad, met de volgende wijzigingen: 1. Er is overeenstemming bereikt over een verhoging van 200 miljoen EUR om tegemoet te komen aan de niet gedekte behoeften aan betalingskredieten in 2013 op het gebied van onderzoek, voor de volgende begrotingslijnen: in miljoen EUR Begrotingsonderdeel Omschrijving Verhoging betalingskredieten in 2013 06 06 02 03 Gemeenschappelijke onderneming SESAR 12,458 08 02 02 Samenwerking – Gezondheid – Gemeenschappelijke Onderneming voor het initiatief inzake innovatieve geneesmiddelen 17,981 08 04 01 Samenwerking – Nanowetenschappen, nanotechnologieën, materialen en nieuwe productietechnologieën 19,936 08 06 01 Samenwerking – Milieu (inclusief klimaatverandering) 2,804 08 10 01 Ideeën 41,884 08 19 01 Capaciteiten – Ondersteuning van de coherente ontwikkeling van het onderzoeksbeleid 0,406 09 04 01 01 Ondersteuning van samenwerking bij onderzoek op het gebied van de informatie- en communicatietechnologie (ICT – Samenwerking) 40,813 10 03 01 Nucleaire activiteiten van het Gemeenschappelijk Centrum voor onderzoek (GCO) 0,406 15 07 77 Burgers 63,313 Totaal 200 2. Een herschikking van betalingskredieten voor een totaal van 50 miljoen EUR in 2013 wordt overeengekomen van de volgende begrotingsonderdelen: in miljoen EUR Begrotingsonderdeel Omschrijving Herschikking betalingskredieten Begroting 2013 OGB 9/2013 Verschil 01 03 02 Macrofinanciële bijstand 10,000 04 05 01 Europees Fonds voor aanpassing aan de globalisering (EFG) 13,116 08 01 04 31 Uitvoerend Agentschap onderzoek (REA) 3,915 08 01 05 01 Uitgaven voor onderzoekspersoneel 7,230 08 01 05 03 Overige beheersuitgaven voor onderzoek 15,739 Totaal 50,000 De herschikking van betalingskredieten voor administratieve uitgaven voor onderzoek (hoofdstuk 08 01) in 2013 betreft niet-gesplitste uitgaven, hetgeen leidt tot een dienovereenkomstige verlaging van vastleggingskredieten (- 26,9 miljoen EUR) voor de laatste drie lijnen in bovenstaande tabel. Op de begroting 2013 is een bedrag van 250 miljoen EUR aan betalingskredieten opgenomen voor het Solidariteitsfonds van de EU, terwijl een bedrag van 150 miljoen EUR aan betalingskredieten voor het Solidariteitsfonds wordt opgenomen op de begroting 2014. 3. Verklaringen 3.1. Gemeenschappelijke verklaring betreffende de betalingskredieten Het Europees Parlement, de Raad en de Commissie herinneren aan hun gedeelde verantwoordelijkheid, vastgelegd in artikel 323 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (VWEU), dat "het Europees Parlement, de Raad en de Commissie erop toezien dat de Unie beschikt over de financiële middelen waarmee de Unie haar juridische verplichtingen jegens derden kan voldoen". Het Europees Parlement en de Raad herinneren eraan dat met het oog op de uitvoering een ordelijke afwikkeling van de betalingen gewaarborgd moet worden, om een abnormale verschuiving van de uitstaande verplichtingen (RAL) naar de begroting 2015 te voorkomen. In dit verband zullen zij waar passend gebruik maken van de verschillende flexibiliteitsmechanismen die zijn opgenomen in de MFK-verordening, waaronder artikel 13 van die verordening. Het Europees Parlement en de Raad zijn overeengekomen om het niveau van betalingskredieten voor 2014 vast te stellen op 135 504 613 000 EUR. Zij verzoeken de Commissie om op basis van de bepalingen van de ontwerp-MFK-verordening en het Financieel Reglement eventuele noodzakelijke maatregelen te nemen om de verplichtingen na te komen die voortvloeien uit het Verdrag en in het bijzonder, na bestudering van de mogelijkheden voor herschikking van de desbetreffende kredieten, met specifieke verwijzing naar een eventuele verwachte onderbesteding van kredieten (artikel 41, lid 2, van het Financieel Reglement), te verzoeken om aanvullende betalingskredieten in een gewijzigde begroting, indien de kredieten die op de begroting 2014 zijn opgenomen ontoereikend zijn om de uitgaven te dekken. Het Europees Parlement en de Raad zullen zo spoedig mogelijk een standpunt ten aanzien van een ontwerp van gewijzigde begroting innemen om te voorkomen dat er een tekort aan betalingskredieten ontstaat. Voorts zeggen het Europees Parlement en de Raad toe dat zij eventuele overschrijvingen van betalingskredieten, ook die welke tussen rubrieken van het financieel kader plaatsvinden, snel zullen behandelen, opdat optimaal gebruik wordt gemaakt van de in de begroting opgenomen betalingskredieten en deze worden aangepast aan de concrete uitvoering en behoeften. Het Europees Parlement, de Raad en de Commissie zullen gedurende het jaar actief toezicht houden op de staat van uitvoering van de begroting 2014, in het bijzonder in subrubriek 1b (Economische, sociale en territoriale samenhang) en plattelandsontwikkeling binnen rubriek 2 (Duurzame groei: natuurlijke hulpbronnen). Dit toezicht zal plaatsvinden in de vorm van speciale interinstitutionele bijeenkomsten, overeenkomstig punt 36 van de Bijlage bij het Interinstitutioneel Akkoord, om de uitvoering van de betalingen en de herziene ramingen te inventariseren. 3.2. Verklaring van het Europees Parlement en de Commissie over betalingskredieten Het Europees Parlement en de Commissie herinneren eraan dat er sprake moet zijn van specifieke en maximale flexibiliteit binnen het MFK 2014-2020. Wijzigingen van de voorgestelde rechtsgrondslagen die zijn goedgekeurd door de wetgevingsautoriteit zullen leiden tot verdere druk op de betalingsmaxima binnen het MFK 2014-2020. In het kader van de afronding van het wetgevingspakket voor het Cohesiebeleid 2014-2020 en rekening houdend met de mogelijke gevolgen van het kmo-initiatief, heeft de Commissie een verklaring afgelegd over de gevolgen van het bereikte akkoord over de prestatiereserve en de voorfinancieringsniveaus voor de betalingsbehoeften. Terwijl de totale gevolgen van deze wijzigingen voor de aanvullende betalingskredieten in het MFK 2014-2020 als beperkt worden beschouwd, heeft de Commissie aangegeven dat de jaarlijkse fluctuaties van het totale niveau van betalingen beheerst zullen worden door gebruik te maken van de overkoepelende marge voor betalingen. Zo nodig kan de Commissie eventueel gebruik maken van het Flexibiliteitsinstrument en de marge voor onvoorziene uitgaven, overeengekomen in de MFK-verordening. Daarom is de Commissie voornemens corrigerende maatregelen voor te stellen in het kader van de uitvoering, en daarbij voor zover nodig gebruik te maken van alle instrumenten waar het nieuwe MFK in voorziet. In het bijzonder zal de Commissie in de loop van 2014 eventueel een beroep moeten doen op de marge voor onvoorziene uitgaven, overeenkomstig artikel 13 van de ontwerp-MFK-verordening. 3.3. Verklaring van de Raad inzake betalingskredieten De Raad herinnert eraan dat de speciale instrumenten alleen ingezet kunnen worden in geval van werkelijk onvoorziene omstandigheden. Hij wijst erop dat de marge voor onvoorziene uitgaven niet mag leiden tot overschrijding van de totale maxima voor vastleggings- en betalingskredieten. Wat betreft andere speciale instrumenten herinnert de Raad eraan dat artikel 3, lid 2, van de ontwerp-MFK-verordening bepaalt dat vastleggingskredieten op de begroting mogen worden opgenomen boven de maxima van de relevante rubrieken. 3.4. Gemeenschappelijke verklaring inzake gedecentraliseerde agentschappen Het Europees Parlement, de Raad en de Commissie herinneren aan het belang van een geleidelijke verlaging van het personeelsbestand van alle instellingen, organen en agentschappen van de Unie met 5% in de komende vijf jaar, zoals overeengekomen in punt 23 van het ontwerp-Institutioneel Akkoord betreffende begrotingsdiscipline, samenwerking in begrotingszaken en goed financieel beheer. Het Europees Parlement en de Raad verbinden zich ertoe de bovengenoemde verlaging van het personeelsbestand met 5% in de periode 2013‑2017 stapsgewijs te zullen doorvoeren, maar benadrukken tegelijkertijd dat de goede werking van de agentschappen gewaarborgd moet zijn, zodat zij de taken kunnen uitvoeren die de wetgevingsautoriteit hen heeft toebedeeld. In dit verband zijn zij van mening dat verdere maatregelen, met inbegrip van structurele maatregelen, nodig kunnen zijn om deze verlaging voor de gedecentraliseerde agentschappen te verwezenlijken. In dit kader zal de Commissie verder gaan met het evalueren van de mogelijkheden voor samenvoeging en/of opheffing van een aantal bestaande agentschappen, en/of andere manieren om synergieën te bewerkstelligen. In aansluiting op de werkzaamheden van de interinstitutionele werkgroep, die leidden tot de gemeenschappelijke aanpak over de gedecentraliseerde agentschappen die in juli 2012 is goedgekeurd, zijn het Europees Parlement, de Raad en de Commissie van mening dat er nauwlettender en permanenter toezicht gehouden moet worden op de ontwikkeling van gedecentraliseerde agentschappen, om een coherente benadering te waarborgen. Onverminderd hun respectievelijke bevoegdheden, hebben zij besloten tot de oprichting van een specifieke interinstitutionele werkgroep met als taak het omschrijven van een duidelijk ontwikkelingstraject voor agentschappen op basis van objectieve criteria. Met name moet de groep de volgende punten bespreken: — Evaluatie van personeelsformaties per geval; — Manieren om afdoende kredieten en personeel te leveren voor bijkomende taken die de wetgevingsautoriteit aan individuele agentschappen toebedeelt; — Behandeling van agentschappen die volledig of gedeeltelijk worden gefinancierd met vergoedingen; — Administratieve structuur van agentschappen, financieringsmodellen, behandeling van bestemmingsontvangsten; — Herbeoordeling van behoeften; mogelijke samenvoegingen/sluitingen; overdracht van taken aan de Commissie. Het Europees Parlement en de Raad zullen naar behoren rekening houden met de resultaten van de interinstitutionele werkgroep bij hun overleg als wetgevings- en begrotingsautoriteit. 3.5. Gemeenschappelijke verklaring over rubriek 5 en salarisaanpassingen Het Europees Parlement en de Raad besluiten dat, in afwachting van het resultaat van de zaken bij het Hof van Justitie, de kredieten in verband met de voorgestelde salarisaanpassingen van 1,7% voor 2011 en 1,7% voor 2012 in dit stadium niet op de begroting 2014 zullen worden opgenomen. Indien het Hof van Justitie de Commissie in het gelijk stelt zal de Commissie in 2014 een ontwerp van gewijzigde begroting indienen om de voorgestelde salarisaanpassingen voor alle afdelingen te dekken. In dat geval zeggen het Europees Parlement en de Raad toe het desbetreffende ontwerp van gewijzigde begroting snel te zullen behandelen. 3.6. Gemeenschappelijke verklaring over speciale vertegenwoordigers van de EU Het Europees Parlement en de Raad zullen de overschrijving van kredieten voor speciale vertegenwoordigers van de Europese Unie van de begroting van de Commissie (afdeling III) naar de begroting van de Europese Dienst voor extern optreden (afdeling X) bestuderen in het kader van de begrotingsprocedure 2015. Bijlage 1 – Wijziging van begrotingstoelichtingen Onder verwijzing naar punt 1.6 van de gemeenschappelijke conclusies en vergeleken met de begrotingstoelichtingen die zijn goedgekeurd door de Raad en het Parlement zijn de volgende wijzigingen overeengekomen: Rubriek 1A 04 03 01 05 Opleidings- en voorlichtingsacties ten behoeve van werknemersorganisaties Toelichting Dit krediet dient ter dekking van voorlichtings- en opleidingsactiviteiten ten behoeve van werknemersorganisaties, waaronder de werknemersorganisaties in de kandidaat-lidstaten, ten behoeve van bij de tenuitvoerlegging van de maatregelen van de Unie in het kader van de implementatie van de sociale dimensie van de Unie . Deze maatregelen moeten de werknemersorganisaties helpen een bijdrage te leveren aan de aanpak van de overkoepelende uitdagingen voor de werkgelegenheid in Europa en het Europese sociale beleid zoals vastgesteld in de Europa 2020-strategie en de Sociale Agenda , in de context van de initiatieven van de Unie om de gevolgen van de economische crisis het hoofd te bieden. Daarnaast dient dit krediet ter ondersteuning van de werkprogramma's van de twee vakbondsinstellingen ETUI (European Trade Union Institute) en EZA (European Centre for Workers' Questions), die zijn opgericht ter bevordering van capaciteitsopbouw door middel van opleiding en onderzoek op Europees niveau, met inbegrip van de kandidaatlanden, om de participatie van werknemersvertegenwoordigers bij het besluitvormingsproces te versterken. Dit krediet dient ter dekking van met name de volgende activiteiten: — ondersteuning van de werkprogramma's van de twee specifieke vakbondsinstellingen, ETUI (European Trade Union Institute) en EZA (European Centre for Workers' Questions), die werden opgericht om meer capaciteit op te bouwen door middel van opleiding en onderzoek op Europees niveau en om de betrokkenheid van werknemersvertegenwoordigers bij de Europese governance te verbeteren; — voorlichtings- en opleidingsmaatregelen ten behoeve van werknemersorganisaties, met inbegrip van vertegenwoordigers van werknemersorganisaties in de kandidaat-lidstaten, in de context van de tenuitvoerlegging van maatregelen van de Unie in het kader van de implementatie van de sociale dimensie van de Unie; — maatregelen waaraan vertegenwoordigers van de sociale partners in de kandidaat-landen deelnemen, met het specifieke doel de sociale dialoog op het niveau van de Unie te bevorderen. Tevens dient het om de gelijkwaardige deelname van vrouwen en mannen in de besluitvormingsorganen van werknemersorganisaties te bevorderen. Rechtsgronden Taken die voortvloeien uit de specifieke bevoegdheden die krachtens artikel 154 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie rechtstreeks aan de Commissie worden toegekend. Overeenkomst gesloten in 1959 tussen de Hoge Autoriteit van de Europese Gemeenschap voor Kolen en Staal en het Internationaal Centrum voor informatie betreffende arbeidsveiligheid en ‑hygiëne van het Internationaal Arbeidsbureau. Richtlijn 89/391/EEG van de Raad van 12 juni 1989 betreffende de tenuitvoerlegging van maatregelen ter bevordering van de verbetering van de veiligheid en de gezondheid van de werknemers op het werk (PB L 183 van 29.6.1989, blz. 1) en de bijzondere richtlijnen in de zin van deze richtlijn. Richtlijn 92/29/EEG van de Raad van 31 maart 1992 betreffende de minimumvoorschriften inzake veiligheid en gezondheid ter bevordering van een betere medische hulpverlening aan boord van schepen (PB L 113 van 30.4.1992, blz. 19). 04 03 01 06 Voorlichting, raadpleging en participatie van de vertegenwoordigers van ondernemingen Toelichting Dit krediet dient ter financiering van acties voor een grotere betrokkenheid van werknemers in ondernemingen, om de tenuitvoerlegging te bevorderen van de Richtlijnen 97/74/EG en 2009/38/EG betreffende de Europese ondernemingsraden, de Richtlijnen 2001/86/EG en 2003/72/EG betreffende de betrokkenheid van de werknemers in de Europese vennootschap respectievelijk de Europese coöperatieve vennootschap, Richtlijn 2002/14/EG tot instelling van een algemeen kader betreffende de informatie en de raadpleging van de werknemers in de Europese Gemeenschap en artikel 16 van Richtlijn 2005/56/EG betreffende grensoverschrijdende fusies van kapitaalvennootschappen. Dit krediet dient ter financiering van maatregelen ter versterking van de transnationale samenwerking tussen werknemers- en werkgeversvertegenwoordigers inzake voorlichting, raadpleging en participatie van werknemers in ondernemingen die in meer dan één lidstaat actief zijn. Korte trainingen voor onderhandelaars en vertegenwoordigers in transnationale informatie-, raadplegings- en participatieorganen kunnen in dit kader worden gefinancierd. Ook de sociale partners uit de kandidaat-lidstaten komen in aanmerking. Dit krediet kan worden gebruikt voor de financiering van maatregelen die het sociale partners mogelijk maken hun rechten en plichten ten aanzien van de inspraak van werknemers uit te oefenen, in het bijzonder in Europese ondernemingsraden en in kmo's, om hen vertrouwd te maken met transnationale bedrijfsovereenkomsten en meer samen te werken op het gebied van de naleving van het Unierecht betreffende de inspraak van werknemers. Het kan bovendien worden gebruikt ter financiering van maatregelen die bedoeld zijn om deskundigheid op het gebied van de inspraak van werknemers uit verschillende lidstaten te ontwikkelen, samenwerking tussen de betrokken autoriteiten en de belanghebbenden te stimuleren en betrekkingen met de instellingen van de EU te bevorderen teneinde de tenuitvoerlegging van het Unierecht inzake de inspraak van werknemers te ondersteunen en deze wetgeving doeltreffender te maken. Dit krediet dient ter dekking van met name de volgende activiteiten: — maatregelen betreffende het creëren van de voorwaarden voor een effectieve sociale dialoog in ondernemingen en een passende rol voor werknemers, zoals bepaald in Richtlijn 2009/38/EG betreffende Europese ondernemingsraden, de Richtlijnen 2001/86/EG en 2003/72/EG betreffende de rol van werknemers in respectievelijk de Europese vennootschap en de Europese coöperatieve vennootschap, Richtlijn 2002/14/EG tot vaststelling van een algemeen kader betreffende de informatie en de raadpleging van de werknemers in de Europese Gemeenschap, Richtlijn 98/59/EG betreffende collectief ontslag en artikel 16 van Richtlijn 2005/56/EG betreffende grensoverschrijdende fusies van kapitaalvennootschappen; — initiatieven ter versterking van transnationale samenwerking tussen vertegenwoordigers van werknemers en werkgevers wat betreft informatie, raadpleging en medezeggenschap van werknemers in ondernemingen die in meer dan één lidstaat actief zijn, en korte opleidingsacties voor onderhandelaars en vertegenwoordigers in transnationale voorlichtings-, raadplegings- en medebeslissingsorganen kunnen in die context worden gefinancierd; Ook de sociale partners uit de kandidaat-lidstaten komen in aanmerking. — maatregelen om sociale partners in staat te stellen om hun rechten en plichten ten aanzien van de rol van werknemers uit te oefenen en na te komen, met name in het kader van Europese ondernemingsraden, om hen vertrouwd te maken met transnationale bedrijfsovereenkomsten en hun samenwerking ten aanzien van de EU-wetgeving inzake de rol van werknemers te versterken; — activiteiten ter bevordering van de actieve betrokkenheid van werknemers in ondernemingen; — innovatieve acties met betrekking tot de rol van werknemers, met het oog op ondersteuning van het anticiperen op verandering en de preventie en oplossing van geschillen in de context van herstructureringen, fusies, overnames en verplaatsingen bij ondernemingen en groepen van ondernemingen op EU-schaal; — maatregelen ter stimulering van de samenwerking tussen de sociale partners voor de ontwikkeling van de betrokkenheid van werknemers bij het zoeken naar oplossingen voor de gevolgen van de economische crisis, zoals massale ontslagen, of de noodzaak van een overschakeling naar een inclusieve, duurzame en koolstofarme economie; — transnationale uitwisseling van informatie en goede praktijken met betrekking tot kwesties die relevant zijn voor de sociale dialoog op het niveau van de onderneming. Rechtsgronden Taak die voortvloeit uit de specifieke bevoegdheden die krachtens de artikelen 154 en 155 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie rechtstreeks aan de Commissie worden toegekend. Richtlijn 97/74/EG van de Raad van 15 december 1997 betreffende de uitbreiding tot het Verenigd Koninkrijk van Richtlijn 94/45/EG inzake de instelling van een Europese ondernemingsraad of van een procedure in ondernemingen of concerns met een communautaire dimensie ter informatie en raadpleging van de werknemers (PB L 10 van 16.1.1998, blz. 22). Richtlijn 2001/86/EG van de Raad van 8 oktober 2001 tot aanvulling van het statuut van de Europese vennootschap met betrekking tot de rol van de werknemers (PB L 294 van 10.11.2001, blz. 22). Richtlijn 98/59/EG van de Raad van 20 juli 1998 betreffende de aanpassing van de wetgevingen van de lidstaten inzake collectief ontslag (PB L 225 van 12.8.1998, blz. 16). Richtlijn 2001/23/EG van de Raad van 12 maart 2001 inzake de onderlinge aanpassing van de wetgevingen der lidstaten betreffende het behoud van de rechten van de werknemers bij overgang van ondernemingen, vestigingen of onderdelen van ondernemingen of vestigingen (PB L 82 van 22.3.2001, blz. 16). Richtlijn 2002/14/EG van het Europees Parlement en de Raad van 11 maart 2002 tot vaststelling van een algemeen kader betreffende de informatie en de raadpleging van de werknemers in de Europese Gemeenschap (PB L 80 van 23.3.2002, blz. 29). Richtlijn 2003/72/EG van de Raad van 22 juli 2003 tot aanvulling van het statuut van een Europese coöperatieve vennootschap met betrekking tot de rol van de werknemers (PB L 207 van 18.8.2003, blz. 25). Richtlijn 2005/56/EG van het Europees Parlement en de Raad van 26 oktober 2005 betreffende grensoverschrijdende fusies van kapitaalvennootschappen (PB L 310 van 25.11.2005, blz. 1). Richtlijn 2009/38/EG van het Europees Parlement en de Raad van 6 mei 2009 inzake de instelling van een Europese ondernemingsraad of van een procedure in ondernemingen of concerns met een communautaire dimensie ter informatie en raadpleging van de werknemers (herschikking) (PB L 122 van 16.5.2009, blz. 28). Overeenkomst gesloten in 1959 tussen de Hoge Autoriteit van de Europese Gemeenschap voor Kolen en Staal en het Internationaal Centrum voor informatie betreffende arbeidsveiligheid en ‑hygiëne van het Internationaal Arbeidsbureau. 04 03 01 08 Arbeidsverhoudingen en sociale dialoog Toelichting Het doel van deze activiteit is het versterken van de rol van de sociale dialoog en het bevorderen van het sluiten van overeenkomsten en andere gezamenlijke acties van de sociale partners op EU-niveau. Dit krediet dient ter dekking van de financiering van de participatie van de sociale partners aan de Europese werkgelegenheidsstrategie en van de bijdrage van de sociale partners aan De gefinancierde acties moeten organisaties van de sociale partners helpen bij de aanpak van de overkoepelende uitdagingen voor de werkgelegenheid in Europa en het Europese sociale beleid zoals vastgesteld in de Europa-2020-strategie en de Sociale Agenda , in de context van de Unie-initiatieven om de gevolgen van de economische crisis het hoofd te bieden en bij te dragen aan de verbetering en verspreiding van kennis van instellingen en praktijken op het gebied van arbeidsverhoudingen . Het is bestemd ter dekking van de steunmaatregelen ter bevordering van de sociale dialoog op interprofessioneel en sectoraal niveau volgens artikel 154 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie. Met dit krediet worden dus adviezen, ontmoetingen, onderhandelingen en andere acties ter verwezenlijking van de genoemde doelstellingen gefinancierd. Zoals de naam aangeeft, dient dit krediet ter dekking van steun voor acties op het gebied van de relaties tussen bedrijven, en meer bepaald ter ontwikkeling van expertise en de uitwisseling van voor de Unie relevante informatie. Dit krediet dient ook ter dekking van de financiering van maatregelen waarbij vertegenwoordigers van de sociale partners in de kandidaat-lidstaten betrokken zijn, met het specifieke doel de sociale dialoog op het niveau van de Unie te bevorderen. Bij de tenuitvoerlegging van deze doelstelling wordt rekening gehouden met een gendergevoelige aanpak, en deze dient derhalve om de gelijkwaardige deelname van vrouwen en mannen in de besluitvormingsorganen van zowel vakbonden als werkgeversorganisaties te bevorderen. Deze laatste twee elementen zijn transversaal van aard. Rekening houdend met deze doelstellingen zijn twee subprogramma's vastgesteld: – ondersteuning van de Europese sociale dialoog – verbetering van de deskundigheid op het gebied van arbeidsverhoudingen. Dit krediet dient ter dekking van met name de volgende activiteiten: — studies, raadplegingen, vergaderingen van deskundigen, onderhandelingen, voorlichting, publicaties en andere activiteiten die rechtstreeks verband houden met het verwezenlijken van bovengenoemde doelstelling of de maatregelen die onder dit begrotingsonderdeel vallen, en alle overige uitgaven voor technische en administratieve bijstand, waarbij geen sprake is van overheidstaken, die door de Commissie is uitbesteed op basis van dienstverleningscontracten ad hoc; — acties van de sociale partners ter bevordering van de sociale dialoog (met inbegrip van de versterking van de capaciteit van sociale partners) op brancheoverkoepelend en sectoraal niveau; — acties ter verbetering van kennis inzake instellingen en praktijken op het gebeid van arbeidsbetrekkingen in de gehele EU, en verspreiding van resultaten; — maatregelen waaraan vertegenwoordigers van de sociale partners in de kandidaat-landen deelnemen, met het specifieke doel de sociale dialoog op het niveau van de Unie te bevorderen. Tevens dient het krediet om de gelijkwaardige deelname van vrouwen en mannen in de besluitvormingsorganen van zowel vakbonden als werkgeversorganisaties te bevorderen; — acties ter ondersteuning van maatregelen op het gebeid van arbeidsbetrekkingen, met name met het oog op ontwikkeling van deskundigheid en uitwisseling van op het niveau van de Unie relevante informatie. Rechtsgronden Taak die voortvloeit uit de specifieke bevoegdheden die krachtens de artikelen 154 en 155 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie rechtstreeks aan de Commissie worden toegekend. 15 02 10 Speciale jaarlijkse evenementen Toelichting De toelichting voor deze begrotingslijn luidt als volgt: De volgende tekst invoegen : Dit krediet dient ter dekking van de kosten ter voltooiing van maatregelen die als speciale jaarlijkse sportevenementen worden ondersteund. Speciaal jaarlijks evenement: De Europese MOVE-week Vastleggingen: 1 000 000 EUR; Betalingen: 1 000 000 EUR De Europese MOVE-week is een in heel Europa georganiseerd vlaggenschipevenement ter bevordering van sport en lichamelijke activiteit voor iedereen, met het oog op de positieve effecten daarvan op Europese burgers en samenlevingen. Met als doel om 100 miljoen meer Europeanen aan te zetten tot sport en lichamelijke activiteit tegen 2020, wordt de MOVE-week 2014 gekenmerkt door een benadering van onderop, gericht op lokale gemeenschappen, sportclubs, scholen, werkplekken en steden, en op een grootschalige beoefening van sport en lichamelijke activiteit. Het evenement maakt deel uit van de Europese campagne NowWeMove en vormt een duurzame bijdrage aan het doel om te zorgen voor meer lichamelijk actieve en gezonde Europese burgers. In het kader van de MOVE-week 2014 worden minstens 300 evenementen georganiseerd in alle 28 lidstaten, in minimaal 150 steden, waarbij nieuwe initiatieven op het gebied van sport en lichamelijke activiteit worden opgezet en de ontelbare succesvolle bestaande activiteiten worden belicht. Speciaal jaarlijks evenement: European Special Olympics Summer Games in 2014 te Antwerpen, België Vastleggingen: 2 000 000 EUR; Betalingen: 2 000 000 EUR Dit krediet dient ter dekking van de kosten van maatregelen die als speciale jaarlijkse evenementen worden ondersteund. Het bedrag van 4 500 000 EUR dient ter medefinanciering van het meerjarig evenement van de European Special Olympics Summer Games te Antwerpen, België (13‑20 september 2014). Deze financiering maakt het tevens mogelijk dat de deelnemende atleten uit alle 28 lidstaten kunnen trainen, zich kunnen voorbereiden en de spelen in België kunnen bijwonen. Aan dit evenement zullen 2 000 atleten en delegaties uit 58 landen deelnemen, die 10 dagen lang aan wedstrijden zullen meedoen. Meer dan 4 000 vrijwilligers zullen bijdragen aan het welslagen van dit multisportevenement. Naast sportieve activiteiten zullen andere wetenschappelijke, educatieve en familieprogramma's worden georganiseerd. De atleten zullen worden gehuisvest in 30 steden in België, terwijl het hoofdevenement plaatsvindt in Antwerpen. Voor, tijdens en na de Spelen zullen veel speciale evenementen worden georganiseerd. Het Europees Parlement, – gezien het ontwerp van begroting voor het begrotingsjaar 2014 ( COM(2013)0450 ), door de Commissie gepubliceerd op 28 juni 2013, als gewijzigd bij nota van wijziging nr. 1, door de Commissie gepubliceerd op 18 september 2013 ( COM(2013)0644 ), – gezien het voorstel van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad ( COM(2013)0647 – C7‑0302/2013), – gezien de Verordening van de Raad (EU, Euratom) nr. 1311/2013 tot vaststelling van het meerjarig financieel kader voor de jaren 2014-2020 (1) , en met name artikel 11, – gezien het [Interinstitutioneel Akkoord tussen het Europees Parlement, de Raad en de Commissie over de begrotingsdiscipline, samenwerking in begrotingszaken en een goed financieel beheer (2) , en met name , – gezien zijn standpunt van 23 oktober 2013 over het ontwerp van algemene begroting 2014, – gezien de door het bemiddelingscomité op 12 november 2013 goedgekeurde gemeenschappelijke tekst (16106/2013 ADD 1-5 – C7-0413/2013), – gezien het verslag van de Begrotingscommissie ( A7‑0388/2013 ), A. overwegende dat het, na alle mogelijkheden voor een herschikking van kredieten binnen rubriek 1b te hebben onderzocht, nodig is middelen uit het flexibiliteitsinstrument beschikbaar te stellen ten behoeve van vastleggingskredieten; B. overwegende dat de Commissie heeft voorgesteld middelen uit het flexibiliteitsinstrument beschikbaar te stellen om de financiering van de algemene begroting van de Europese Unie voor het begrotingsjaar 2014 aan te vullen, bovenop het maximum van rubriek 1b, met 78 miljoen EUR ten behoeve van de financiering van de Cypriotische Structuurfondsenprogramma's om voor 2014 een extra bedrag uit de Structuurfondsen aan Cyprus toe te wijzen van in totaal 100 000 000 EUR; 1. wijst erop dat, ondanks verhogingen van de vastleggingskredieten voor een beperkt aantal begrotingslijnen en verschillende verlagingen van andere lijnen, de maxima van 2014 voor subrubriek 1b voor de vastleggingen geen passende financiering toelaten voor belangrijke en dringende politieke prioriteiten van de Unie die gesteund worden door het Parlement en de Raad; 2. stemt in met de beschikbaarstelling van middelen uit het flexibiliteitsinstrument voor in totaal 89 330 000 EUR aan vastleggingskredieten voor de financiering uit hoofde van subrubriek 1b van de Cypriotische Structuurfondsenprogramma's; 3. wijst er nogmaals op dat de beschikbaarstelling van middelen uit dit instrument, zoals voorzien in artikel 11 van de verordening van de Raad (EU, Euratom) nr. 1311/2013, wederom de absolute noodzaak onderstreept dat de begroting van de Unie in toenemende mate flexibel moet zijn; 4. hecht zijn goedkeuring aan het bij deze resolutie gevoegde besluit; 5. verzoekt zijn Voorzitter dit besluit samen met de voorzitter van de Raad te ondertekenen en zorg te dragen voor publicatie ervan in het Publicatieblad van de Europese Unie ; 6. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie, met inbegrip van de bijlage, te doen toekomen aan de Raad en de Commissie. BIJLAGE BESLUIT VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD betreffende de beschikbaarstelling van middelen uit het flexibiliteitsinstrument (De tekst van de bijlage wordt hier niet weergegeven, aangezien deze overeenkomt met de definitieve handeling: Besluit 2014/97/EU.) Het Europees Parlement, – gezien artikel 314 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie en artikel 106 bis van het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie, – gezien Verordening (EU, Euratom) nr. 966/2012 van het Europees Parlement en de Raad van 25 oktober 2012 tot vaststelling van de financiële regels van toepassing op de algemene begroting van de Unie en tot intrekking van Verordening (EG, Euratom) nr. 1605/2002 (1) , – gezien de algemene begroting van de Europese Unie voor het begrotingsjaar 2013, definitief vastgesteld op 12 december 2012 (2) , – gezien het Interinstitutioneel Akkoord van 17 mei 2006 tussen het Europees Parlement, de Raad en de Commissie betreffende de begrotingsdiscipline en een goed financieel beheer (3) , (hierna het "IIA" genoemd), – gezien het ontwerp van gewijzigde begroting nr. 9/2013 van de Europese Unie voor het begrotingsjaar 2013, goedgekeurd door de Commissie op 3 oktober 2013 ( COM(2013)0691 ), – gezien het standpunt inzake het ontwerp van gewijzigde begroting nr. 9/2013, vastgesteld door de Raad op 30 oktober 2013 (14872/2013 – C7‑0388/2013), – gezien de door het bemiddelingscomité op 12 november 2013 (4) goedgekeurde gezamenlijke conclusies, – gezien artikel 75 ter van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Begrotingscommissie ( A7–0390/2013 ), A. overwegende dat het ontwerp van gewijzigde begroting (OGB nr. 9/2013) betrekking heeft op de beschikbaarstelling van middelen uit het Solidariteitsfonds van de EU ("het fonds") voor een bedrag van 400,5 miljoen EUR aan vastleggings- en betalingskredieten, aan Roemenië in verband met de droogte en de bosbranden in de zomer van 2012 en aan Duitsland, Oostenrijk en Tsjechië in verband met de overstromingen in mei en in juni 2013; B. overwegende dat OGB nr. 9/2013 tot doel heeft deze budgettaire aanpassingen formeel te integreren in de begroting 2013; 1. neemt kennis van OGB nr. 9/2013, zoals door de Commissie ingediend; 2. verzoekt de Raad ermee op te houden zijn standpunten uit hoofde van artikel 314, lid 3 van het Verdrag over de werking van de Europese Unie te presenteren als rechtshandelingen ("Besluit"), aangezien dit niet in overeenstemming is met artikel 314 VWEU zoals geïnterpreteerd door het Hof van Justitie in zijn arrest van 17 september 2013 in de zaak C-77/11 (Raad/Parlement); herinnert eraan dat een standpunt uit hoofde van artikel 314, lid 3 VWEU een voorbereidende handeling is en pas geldig is vanaf de datum van vaststelling ervan; benadrukt dat het elke bepaling zal verwerpen en negeren waarmee de Raad probeert de geldigheid van zijn standpunt in een begrotingsprocedure te doen afhangen van de voorafgaande vaststelling door het Parlement van een andere begroting, gewijzigde begroting of wetgevingshandeling; 3. betreurt het standpunt van de Raad inzake OGB nr. 9/2013, dat het voorstel van de Commissie wijzigt om de beschikbaarstelling van middelen uit het Fonds volledig te financieren door herschikkingen van begrotingsonderdelen die naar verwachting niet volledig zullen zijn gebruikt tegen eind 2013, zoals geïdentificeerd door de Commissie in haar voorstel voor de globale overschrijving 2013 (DEC 26/2013); 4. bekrachtigt de overeenkomst die op 12 november 2013 in het kader van het bemiddelingscomité is bereikt om de beschikbaarstelling van deze middelen in 2013 voor een bedrag van 250,5 miljoen EUR te financieren via herschikkingen, en in 2014 voor een bedrag van 150 miljoen EUR via nieuwe kredieten; stelt met tevredenheid vast dat hierdoor voor 200 miljoen EUR aan onderzoeksbehoeften kan worden gefinancierd die in de globale overschrijving zijn geïdentificeerd, waarbij met name nog dit jaar een aantal nieuwe onderzoekscontracten kan worden gesloten; 5. benadrukt evenwel dat het bij zijn beginselstandpunt blijft dat de financiering van speciale instrumenten, zoals het fonds, in de begroting moet worden opgenomen buiten en boven de maxima van het meerjarig financieel kader en sluit zich niet aan bij de unilaterale verklaring van de Raad over de betalingskredieten die bij de gezamenlijke conclusies over de begroting 2014 is gevoegd; 6. wijzigt bijgevolg het standpunt van de Raad als volgt: (in miljoen EUR) Begrotings-onderdeel Omschrijving VK BK 06 06 02 03 Gemeenschappelijke onderneming SESAR 12,458 08 02 02 Samenwerking — Gezondheid — Gemeenschappelijke Onderneming voor het initiatief inzake innovatieve geneesmiddelen 17,981 08 04 01 Samenwerking – Nanowetenschappen, nanotechnologieën, materialen en nieuwe productietechnologieën 19,936 08 06 01 Samenwerking – Milieu (inclusief klimaatverandering) 2,804 08 10 01 Ideeën 41,884 08 19 01 Capaciteiten — Ondersteuning van de coherente ontwikkeling van het onderzoeksbeleid 0,406 09 04 01 01 Ondersteuning van samenwerking bij onderzoek op het gebied van de informatie- en communicatietechnologie (ICT – Samenwerking) 40,813 10 03 01 Nucleaire activiteiten van het Gemeenschappelijk Centrum voor onderzoek (GCO) 0,406 15 07 77 Burgers 63,313 13 06 01 Solidariteitsfonds van de Europese Unie — lidstaten — 150,000 01 03 02 Macro-financiële bijstand — 10,000 04 05 01 Europees Fonds voor aanpassing aan de globalisering (EFG) — 13,116 08 01 04 31 Uitvoerend Agentschap Onderzoek (REA) — 3,915 — 3,915 08 01 05 01 Uitgaven voor onderzoekspersoneel — 7,230 — 7,230 08 01 05 03 Overige beheersuitgaven voor onderzoek — 15,739 — 15,739 TOTAAL — 26,884 0 7. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad en aan de Commissie, alsmede aan de nationale parlementen. BEGROTINGSBIJLAGE Ontwerp van gewijzigde begroting nr. 9/2013 Uitgaven — UITGAVEN Cijfers Titel Omschrijving Begroting 2013 ontwerp van gewijzigde begroting nr. 9/2013 Nieuw bedrag Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen 01 Economische en financiële zaken 555 684 796 428 350 972 -10 000 000 555 684 796 418 350 972 02 Ondernemingen 1 157 245 386 1 376 115 339 1 157 245 386 1 376 115 339 03 Concurrentie 92 219 149 92 219 149 92 219 149 92 219 149 04 Werkgelegenheid en sociale zaken 12 214 158 933 13 743 651 206 -13 116 000 12 214 158 933 13 730 535 206 05 Landbouw en plattelandsontwikkeling 58 851 894 643 56 895 357 629 -32 331 335 58 851 894 643 56 863 026 294 06 Mobiliteit en vervoer 1 740 800 530 983 961 494 12 457 557 1 740 800 530 996 419 051 07 Milieu- en klimaatmaatregelen 498 383 275 404 177 073 498 383 275 404 177 073 08 Onderzoek 6 901 336 033 5 231 942 972 -26 884 000 -233 072 948 6 874 452 033 4 998 870 024 09 Communicatienetwerken, inhoud en technologie 1 810 829 637 1 507 705 211 40 812 681 1 810 829 637 1 548 517 892 40 01 40, 40 02 41 391 985 1 811 221 622 391 985 1 508 097 196 391 985 1 811 221 622 391 985 1 548 909 877 10 Eigen onderzoek 424 319 156 419 320 143 405 852 424 319 156 419 725 995 11 Maritieme zaken en visserij 919 262 394 763 270 938 919 262 394 763 270 938 40 01 40, 40 02 41 115 220 000 1 034 482 394 70 190 000 833 460 938 115 220 000 1 034 482 394 70 190 000 833 460 938 12 Interne markt 103 313 472 101 938 194 103 313 472 101 938 194 40 02 41 3 000 000 106 313 472 3 000 000 104 938 194 3 000 000 106 313 472 3 000 000 104 938 194 13 Regionaal beleid 43 792 849 672 43 417 676 111 400 519 089 171 531 335 44 193 368 761 43 589 207 446 14 Belastingen en douane-unie 144 620 394 127 227 655 144 620 394 127 227 655 15 Onderwijs en cultuur 2 829 575 587 2 564 555 677 63 312 858 2 829 575 587 2 627 868 535 16 Communicatie 265 992 159 252 703 941 265 992 159 252 703 941 17 Gezondheidszorg en consumentenbescherming 634 370 124 598 986 674 634 370 124 598 986 674 18 Binnenlandse zaken 1 227 109 539 906 396 228 1 227 109 539 906 396 228 40 01 40, 40 02 41 111 280 000 1 338 389 539 66 442 946 972 839 174 111 280 000 1 338 389 539 66 442 946 972 839 174 19 Externe betrekkingen 5 001 226 243 3 292 737 301 5 001 226 243 3 292 737 301 20 Handel 107 473 453 104 177 332 107 473 453 104 177 332 21 Ontwikkeling en betrekkingen met de landen in Afrika, het Caribische gebied en de Stille Oceaan (ACS-staten) 1 571 699 626 1 235 408 520 1 571 699 626 1 235 408 520 22 Uitbreiding 1 091 261 928 913 197 071 1 091 261 928 913 197 071 23 Humanitaire hulp 917 322 828 979 489 048 917 322 828 979 489 048 24 Fraudebestrijding 75 427 800 69 443 664 75 427 800 69 443 664 40 01 40 3 929 200 79 357 000 3 929 200 73 372 864 3 929 200 79 357 000 3 929 200 73 372 864 25 Beleidscoördinatie en juridisch advies van de Commissie 193 336 661 194 086 661 193 336 661 194 086 661 26 Administratie van de Commissie 1 030 021 548 1 023 305 407 1 030 021 548 1 023 305 407 27 Begroting 142 450 570 142 450 570 142 450 570 142 450 570 28 Audit 11 879 141 11 879 141 11 879 141 11 879 141 29 Statistiek 82 071 571 114 760 614 82 071 571 114 760 614 40 01 40, 40 02 41 51 900 000 133 971 571 7 743 254 122 503 868 51 900 000 133 971 571 7 743 254 122 503 868 30 Pensioenen en daarmee samenhangende uitgaven 1 399 471 000 1 399 471 000 1 399 471 000 1 399 471 000 31 Talendiensten 396 815 433 396 815 433 396 815 433 396 815 433 32 Energie 738 302 781 814 608 051 738 302 781 814 608 051 33 Justitie 218 238 524 184 498 972 218 238 524 184 498 972 40 Reserves 1 049 836 185 231 697 385 1 049 836 185 231 697 385 Totaal 148 190 800 171 140 923 582 776 373 635 089 148 564 435 260 140 923 582 776 Waarvan reserves: 40 01 40, 40 02 41 285 721 185 151 697 385 285 721 185 151 697 385 Titel XX — Administratieve uitgaven voor beleidsterreinen Cijfers Indeling naar aard Titel Hoofdstuk Artikel Post Omschrijving FK Begroting 2013 ontwerp van gewijzigde begroting nr. 9/2013 Nieuw bedrag XX 01 Administratieve uitgaven voor beleidsterreinen XX 01 01 Uitgaven voor personeel in actieve dienst voor de diverse beleidsterreinen XX 01 01 01 Uitgaven voor personeel in actieve dienst bij de instelling XX 01 01 01 01 Bezoldigingen en vergoedingen 5 1 835 168 000 1 835 168 000 XX 01 01 01 02 Uitgaven en vergoedingen voor aanwerving, overplaatsing en beëindiging van de dienst 5 14 878 000 14 878 000 XX 01 01 01 03 Aanpassingen van de bezoldiging 5 15 496 000 15 496 000 Subtotaal 1 865 542 000 1 865 542 000 XX 01 01 02 Uitgaven voor personeel van de Commissie in actieve dienst van de delegaties van de Unie XX 01 01 02 01 Bezoldigingen en vergoedingen 5 110 428 000 110 428 000 XX 01 01 02 02 Uitgaven en vergoedingen voor aanwerving, overplaatsing en beëindiging van de dienst 5 7 462 000 7 462 000 XX 01 01 02 03 Eventuele aanpassingen van de bezoldiging 5 871 000 871 000 Subtotaal 118 761 000 118 761 000 Artikel XX 01 01 — Subtotaal 1 984 303 000 1 984 303 000 XX 01 02 Extern personeel en andere beheersuitgaven XX 01 02 01 Extern personeel bij de instelling XX 01 02 01 01 Arbeidscontractanten 5 66 373 486 66 373 486 XX 01 02 01 02 Uitzendkrachten en technisch-administratieve bijstand ter ondersteuning van verschillende activiteiten 5 23 545 000 23 545 000 XX 01 02 01 03 Tijdelijk bij de instelling gedetacheerde nationale ambtenaren 5 39 727 000 39 727 000 Subtotaal 129 645 486 129 645 486 XX 01 02 02 Extern personeel van de Commissie in de delegaties van de Unie XX 01 02 02 01 Bezoldiging van de andere personeelsleden 5 7 619 000 7 619 000 XX 01 02 02 02 Opleiding van jonge deskundigen en gedetacheerde nationale deskundigen 5 2 300 000 2 300 000 XX 01 02 02 03 Uitgaven in verband met andere personeelsleden en andere verrichte diensten 5 256 000 256 000 Subtotaal 10 175 000 10 175 000 XX 01 02 11 Overige beheersuitgaven van de instelling XX 01 02 11 01 Dienstreizen en representatie 5 56 391 000 56 391 000 XX 01 02 11 02 Conferenties en vergaderingen 5 27 008 000 27 008 000 XX 01 02 11 03 Vergaderingen van comités 5 12 863 000 12 863 000 XX 01 02 11 04 Studies en adviezen 5 6 400 000 6 400 000 XX 01 02 11 05 Informatie- en beheerssystemen 5 26 985 000 26 985 000 XX 01 02 11 06 Bijscholing en managementopleidingen 5 13 500 000 13 500 000 Subtotaal 143 147 000 143 147 000 XX 01 02 12 Overige beheersuitgaven met betrekking tot personeel van de Commissie in de delegaties van de Unie XX 01 02 12 01 Dienstreizen, conferenties en representatie 5 6 328 000 6 328 000 XX 01 02 12 02 Bijscholing voor het personeel van de delegaties 5 500 000 500 000 Subtotaal 6 828 000 6 828 000 Artikel XX 01 02 — Subtotaal 289 795 486 289 795 486 XX 01 03 Uitgaven voor apparatuur en diensten voor informatie- en communicatietechnologie, en gebouwen XX 01 03 01 Uitgaven voor apparatuur en diensten voor informatie- en communicatietechnologie van de Commissie XX 01 03 01 03 Apparatuur voor informatie- en communicatietechnologie 5 54 525 000 54 525 000 XX 01 03 01 04 Diensten voor informatie- en communicatietechnologie 5 63 545 000 63 545 000 Subtotaal 118 070 000 118 070 000 XX 01 03 02 Gebouwen en daarmee samenhangende uitgaven met betrekking tot personeel van de Commissie in de delegaties van de Unie XX 01 03 02 01 Aankoop, huur en daarmee samenhangende uitgaven 5 46 908 000 46 908 000 XX 01 03 02 02 Materieel, meubilair, leveringen en diensten 5 9 638 000 9 638 000 Subtotaal 56 546 000 56 546 000 Artikel XX 01 03 — Subtotaal 174 616 000 174 616 000 XX 01 05 Uitgaven voor personeel in actieve dienst voor onderzoek onder contract XX 01 05 01 Salarissen en vergoedingen voor personeel in actieve dienst voor onderzoek onder contract 1.1 197 229 000 -7 230 000 189 999 000 XX 01 05 02 Extern personeel voor onderzoek onder contract 1.1 47 262 000 47 262 000 XX 01 05 03 Overige beheersuitgaven voor onderzoek onder contract 1.1 80 253 000 -15 739 000 64 514 000 Artikel XX 01 05 — Subtotaal 324 744 000 -22 969 000 301 775 000 Hoofdstuk XX 01 — Totaal 2 773 458 486 -22 969 000 2 750 489 486 Hoofdstuk XX 01 — Administratieve uitgaven voor beleidsterreinen Artikel XX 01 05 — Uitgaven voor personeel in actieve dienst voor onderzoek onder contract Post XX 01 05 01 — Salarissen en vergoedingen voor personeel in actieve dienst voor onderzoek onder contract Cijfers Begroting 2013 ontwerp van gewijzigde begroting nr. 9/2013 Nieuw bedrag 197 229 000 -7 230 000 189 999 000 Toelichting De onderstaande opmerkingen gelden voor alle beleidsterreinen (Ondernemingen en industrie, Mobiliteit en vervoer, Onderzoek, Informatiemaatschappij en media, Onderwijs en cultuur, Energie) die betrokken zijn bij werkzaamheden onder contract in het kader van het zevende kaderprogramma voor onderzoek. Dit krediet dient ter dekking van uitgaven voor onder het Statuut vallend personeel op posten die deel uitmaken van de goedgekeurde personeelsformaties die betrokken zijn bij werkzaamheden onder contract in het kader van de nucleaire en niet-nucleaire programma’s, met inbegrip van personeel werkzaam in de delegaties van de Unie. De verdeling van de kredieten voor de personeelsuitgaven ziet er als volgt uit: Programma Kredieten Nucleair kaderprogramma 22 840 000 Niet-nucleair kaderprogramma 167 159 000 Totaal 189 999 000 Bij de onder deze post opgevoerde kredieten komen nog, krachtens de Overeenkomst betreffende de Europese Economische Ruimte, en met name artikel 82 en Protocol nr. 32 daarbij, de bijdragen van de lidstaten van de Europese Vrijhandelsassociatie (EVA). Ter informatie: deze bedragen vloeien voort uit de onder artikel 6 3 0 van de staat van ontvangsten geboekte bijdragen van de lidstaten van de EVA, die overeenkomstig artikel 21, lid 2, onder e) tot en met g), van het Financieel Reglement bestemmingsontvangsten vormen; zij geven aanleiding tot opvoering van de betrokken kredieten en tot uitvoering in het kader van de bijlage „Europese Economische Ruimte” bij dit deel van de staat van uitgaven in deze afdeling, die een integrerend deel van de algemene begroting uitmaakt. Rechtsgronden Besluit nr. 1982/2006/EG van het Europees Parlement en de Raad van 18 december 2006 betreffende het zevende kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor activiteiten op het gebied van onderzoek, technologische ontwikkeling en demonstratie (2007-2013) (PB L 412 van 30.12.2006, blz. 1). Besluit 2006/970/Euratom van de Raad van 18 december 2006 betreffende het zevende kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie (Euratom) voor onderzoeks- en opleidingsactiviteiten inzake kernenergie (2007-2011) (PB L 400 van 30.12.2006, blz. 60). Beschikking 2006/971/EG van de Raad van 19 december 2006 betreffende het specifieke programma „Samenwerking” tot uitvoering van het zevende kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor activiteiten op het gebied van onderzoek, technologische ontwikkeling en demonstratie (2007-2013) (PB L 400 van 30.12.2006, blz. 86). Beschikking 2006/972/EG van de Raad van 19 december 2006 betreffende het specifieke programma „Ideeën” tot uitvoering van het zevende kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor activiteiten op het gebied van onderzoek, technologische ontwikkeling en demonstratie (2007-2013) (PB L 400 van 30.12.2006, blz. 243). Beschikking 2006/973/EG van de Raad van 19 december 2006 betreffende het specifieke programma „Mensen” tot uitvoering van het zevende kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor activiteiten op het gebied van onderzoek, technologische ontwikkeling en demonstratie (2007-2013) (PB L 400 van 30.12.2006, blz. 271). Beschikking 2006/974/EG van de Raad van 19 december 2006 betreffende het specifieke programma „Capaciteiten” tot uitvoering van het zevende kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor activiteiten op het gebied van onderzoek, technologische ontwikkeling en demonstratie (2007-2013) (PB L 400 van 30.12.2006, blz. 300). Beschikking 2006/976/Euratom van de Raad van 19 december 2006 betreffende het specifieke programma tot uitvoering van het zevende kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie (Euratom) voor onderzoeks- en opleidingsactiviteiten inzake kernenergie (2007-2011) (PB L 400 van 30.12.2006, blz. 405). Besluit 2012/93/Euratom van de Raad van 19 december 2011 betreffende het kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie voor onderzoeks- en opleidingsactiviteiten inzake kernenergie (2012-2013) (PB L 47 van 18.2.2012, blz. 25). Verordening (Euratom) nr. 139/2012 van de Raad van 19 december 2011 tot vastlegging van de regels voor deelname van ondernemingen, onderzoekscentra en universiteiten aan werkzaamheden onder contract ingevolge het kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie en voor de verspreiding van de onderzoeksresultaten (2012-2013) (PB L 47 van 18.2.2012, blz. 1). Besluit 2012/94/Euratom van de Raad van 19 december 2011 betreffende het door middel van werkzaamheden onder contract uit te voeren specifieke programma ter tenuitvoerlegging van het kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie voor onderzoeks- en opleidingsactiviteiten inzake kernenergie (2012-2013) (PB L 47 van 18.2.2012, blz. 33). Post XX 01 05 03 — Overige beheersuitgaven voor onderzoek onder contract Cijfers Begroting 2013 ontwerp van gewijzigde begroting nr. 9/2013 Nieuw bedrag 80 253 000 -15 739 000 64 514 000 Toelichting De onderstaande opmerkingen gelden voor alle beleidsterreinen (Ondernemingen en industrie, Mobiliteit en vervoer, Onderzoek, Informatiemaatschappij en media, Onderwijs en cultuur, Energie) die betrokken zijn bij werkzaamheden onder contract voor het zevende kaderprogramma voor onderzoek. Dit krediet dient ter dekking van uitgaven voor andere administratieve uitgaven voor al het beheer van onderzoek in de vorm van werkzaamheden onder contract in het kader van de nucleaire en niet-nucleaire programma’s, met inbegrip van andere administratieve uitgaven door personeel werkzaam in de delegaties van de Unie. De verdeling van de kredieten voor de personeelsuitgaven ziet er als volgt uit: Programma Kredieten Nucleair kaderprogramma 10 984 000 Niet-nucleair kaderprogramma 53 530 000 Totaal 64 514 000 Bij de onder deze post opgevoerde kredieten komen nog, krachtens de Overeenkomst betreffende de Europese Economische Ruimte, en met name artikel 82 en Protocol nr. 32 daarbij, de bijdragen van de lidstaten van de Europese Vrijhandelsassociatie (EVA). Ter informatie: deze bedragen vloeien voort uit de onder artikel 6 3 0 van de staat van ontvangsten geboekte bijdragen van de lidstaten van de EVA, die overeenkomstig artikel 21, lid 2, onder e) tot en met g), van het Financieel Reglement bestemmingsontvangsten vormen; zij geven aanleiding tot opvoering van de betrokken kredieten en tot uitvoering in het kader van de bijlage „Europese Economische Ruimte” bij dit deel van de staat van uitgaven in deze afdeling, die een integrerend deel van de algemene begroting uitmaakt. Rechtsgronden Besluit nr. 1982/2006/EG van het Europees Parlement en de Raad van 18 december 2006 betreffende het zevende kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor activiteiten op het gebied van onderzoek, technologische ontwikkeling en demonstratie (2007-2013) (PB L 412 van 30.12.2006, blz. 1). Besluit 2006/970/Euratom van de Raad van 18 december 2006 betreffende het zevende kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie (Euratom) voor onderzoeks- en opleidingsactiviteiten inzake kernenergie (2007-2011) (PB L 400 van 30.12.2006, blz. 60). Beschikking 2006/971/EG van de Raad van 19 december 2006 betreffende het specifieke programma „Samenwerking” tot uitvoering van het zevende kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor activiteiten op het gebied van onderzoek, technologische ontwikkeling en demonstratie (2007-2013) (PB L 400 van 30.12.2006, blz. 86). Beschikking 2006/972/EG van de Raad van 19 december 2006 betreffende het specifieke programma „Ideeën” tot uitvoering van het zevende kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor activiteiten op het gebied van onderzoek, technologische ontwikkeling en demonstratie (2007-2013) (PB L 400 van 30.12.2006, blz. 243). Beschikking 2006/973/EG van de Raad van 19 december 2006 betreffende het specifieke programma „Mensen” tot uitvoering van het zevende kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor activiteiten op het gebied van onderzoek, technologische ontwikkeling en demonstratie (2007-2013) (PB L 400 van 30.12.2006, blz. 271). Beschikking 2006/974/EG van de Raad van 19 december 2006 betreffende het specifieke programma „Capaciteiten” tot uitvoering van het zevende kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor activiteiten op het gebied van onderzoek, technologische ontwikkeling en demonstratie (2007-2013) (PB L 400 van 30.12.2006, blz. 300). Beschikking 2006/976/Euratom van de Raad van 19 december 2006 betreffende het specifieke programma tot uitvoering van het zevende kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie (Euratom) voor onderzoeks- en opleidingsactiviteiten inzake kernenergie (2007-2011) (PB L 400 van 30.12.2006, blz. 405). Besluit 2012/93/Euratom van de Raad van 19 december 2011 betreffende het kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie voor onderzoeks- en opleidingsactiviteiten inzake kernenergie (2012-2013) (PB L 47 van 18.2.2012, blz. 25). Verordening (Euratom) nr. 139/2012 van de Raad van 19 december 2011 tot vastlegging van de regels voor deelname van ondernemingen, onderzoekscentra en universiteiten aan werkzaamheden onder contract ingevolge het kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie en voor de verspreiding van de onderzoeksresultaten (2012-2013) (PB L 47 van 18.2.2012, blz. 1). Besluit 2012/94/Euratom van de Raad van 19 december 2011 betreffende het door middel van werkzaamheden onder contract uit te voeren specifieke programma ter tenuitvoerlegging van het kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie voor onderzoeks- en opleidingsactiviteiten inzake kernenergie (2012-2013) (PB L 47 van 18.2.2012, blz. 33). Titel 01 — Economische en financiële zaken Cijfers Titel Hoofdstuk Omschrijving FK Begroting 2013 ontwerp van gewijzigde begroting nr. 9/2013 Nieuw bedrag Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen 01 01 Administratieve uitgaven voor het beleidsterrein „Economische en financiële zaken” 5 82 524 796 82 524 796 82 524 796 82 524 796 01 02 Economische en Monetaire Unie 13 000 000 12 953 676 13 000 000 12 953 676 01 03 Internationale economische en financiële kwesties 4 94 550 000 56 339 890 -10 000 000 94 550 000 46 339 890 01 04 Financiële verrichtingen en instrumenten 365 610 000 276 532 610 365 610 000 276 532 610 Titel 01 — Totaal 555 684 796 428 350 972 -10 000 000 555 684 796 418 350 972 Hoofdstuk 01 03 — Internationale economische en financiële kwesties Cijfers Titel Hoofdstuk Artikel Post Omschrijving FK Begroting 2013 ontwerp van gewijzigde begroting nr. 9/2013 Nieuw bedrag Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen 01 03 Internationale economische en financiële kwesties 01 03 01 Deelneming in het kapitaal van internationale financiële instellingen 01 03 01 01 Europese Bank voor Wederopbouw en Ontwikkeling — Terbeschikkingstelling van de te storten bedragen van het geplaatste kapitaal 4 — — — — 01 03 01 02 Europese Bank voor Wederopbouw en Ontwikkeling — Opvraagbaar gedeelte van het geplaatste kapitaal 4 p.m. p.m. p.m. p.m. Artikel 01 03 01 — Subtotaal p.m. p.m. p.m. p.m. 01 03 02 Macrofinanciële bijstand 4 94 550 000 56 339 890 -10 000 000 94 550 000 46 339 890 Hoofdstuk 01 03 — Totaal 94 550 000 56 339 890 -10 000 000 94 550 000 46 339 890 Artikel 01 03 02 — Macrofinanciële bijstand Cijfers Begroting 2013 ontwerp van gewijzigde begroting nr. 9/2013 Nieuw bedrag Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen 94 550 000 56 339 890 -10 000 000 94 550 000 46 339 890 Toelichting Deze uitzonderlijke bijstand is gericht op verlichting van de financiële problemen van bepaalde derde landen die te kampen hebben met macrofinanciële problemen, namelijk tekorten op de betalingsbalans en/of ernstige budgettaire onevenwichtigheden. De bijstand houdt direct verband met de uitvoering door de begunstigde landen van maatregelen voor macrofinanciële stabilisering en structurele aanpassing. De maatregelen van de Unie vormen in het algemeen een aanvulling op die van het Internationaal Monetair Fonds, waarbij coördinatie met andere bilaterale donoren plaatsvindt. De Commissie brengt de begrotingsautoriteit tweemaal per jaar op de hoogte van de macrofinanciële situatie in de begunstigde landen en brengt eenmaal per jaar uitvoerig verslag uit van deze bijstandsverlening. De kredieten van dit artikel dienen eveneens ter dekking van financiële steun voor de wederopbouw van de gebieden in Georgië die getroffen zijn door het conflict met Rusland. De acties moeten hoofdzakelijk tot doel hebben de macrofinanciële situatie in het land te stabiliseren. Het totale financiële pakket van de steun werd vastgesteld op een internationale donorconferentie in 2008. Rechtsgronden Besluit 2006/880/EG van de Raad van 30 november 2006 tot toekenning van uitzonderlijke financiële bijstand aan Kosovo (PB L 339 van 6.12.2006, blz. 36). Besluit 2007/860/EG van de Raad van 10 december 2007 tot toekenning van communautaire macrofinanciële bijstand aan Libanon (PB L 337 van 21.12.2007, blz. 111). Besluit 2009/889/EG van de Raad van 30 november 2009 tot toekenning van macrofinanciële bijstand aan Georgië (PB L 320 van 5.12.2009, blz. 1). Besluit 2009/890/EG van de Raad van 30 november 2009 tot toekenning van macrofinanciële bijstand aan Armenië (PB L 320 van 5.12.2009, blz. 3). Besluit nr. 938/2010/EU van het Europees Parlement en de Raad van 20 oktober 2010 tot toekenning van macrofinanciële bijstand aan de Republiek Moldavië (PB L 277 van 21.10.2010, blz. 1). Titel 04 — Werkgelegenheid en sociale zaken Cijfers Titel Hoofdstuk Omschrijving FK Begroting 2013 ontwerp van gewijzigde begroting nr. 9/2013 Nieuw bedrag Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen 04 01 Administratieve uitgaven voor het beleidsterrein „Werkgelegenheid en sociale zaken” 94 756 546 94 756 546 94 756 546 94 756 546 04 02 Europees Sociaal Fonds 1 11 804 862 310 13 358 557 851 11 804 862 310 13 358 557 851 04 03 Werken in Europa — Sociale dialoog en mobiliteit 1 79 097 000 58 354 054 79 097 000 58 354 054 04 04 Werkgelegenheid, maatschappelijke solidariteit en gendergelijkheid 1 122 286 000 108 376 020 122 286 000 108 376 020 04 05 Europees Fonds voor aanpassing aan de globalisering (EFG) 1 p.m. 58 454 161 -13 116 000 p.m. 45 338 161 04 06 Instrument voor pretoetredingssteun (IPA) — Ontwikkeling van het menselijke potentieel 4 113 157 077 65 152 574 113 157 077 65 152 574 Titel 04 — Totaal 12 214 158 933 13 743 651 206 -13 116 000 12 214 158 933 13 730 535 206 Hoofdstuk 04 05 — Europees Fonds voor aanpassing aan de globalisering (EFG) Cijfers Titel Hoofdstuk Artikel Post Omschrijving FK Begroting 2013 ontwerp van gewijzigde begroting nr. 9/2013 Nieuw bedrag Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen 04 05 Europees Fonds voor aanpassing aan de globalisering (EFG) 04 05 01 Europees Fonds voor aanpassing aan de globalisering (EFG) 1.1 p.m. 58 454 161 -13 116 000 p.m. 45 338 161 Hoofdstuk 04 05 — Totaal p.m. 58 454 161 -13 116 000 p.m. 45 338 161 Artikel 04 05 01 — Europees Fonds voor aanpassing aan de globalisering (EFG) Cijfers Begroting 2013 ontwerp van gewijzigde begroting nr. 9/2013 Nieuw bedrag Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen p.m. 58 454 161 -13 116 000 p.m. 45 338 161 Toelichting Dit krediet dient ter dekking van het Europees Fonds voor aanpassing aan de globalisering (EFG), om de Unie in staat te stellen tijdelijke en gerichte steun te verlenen aan werknemers die worden ontslagen als gevolg van door de globalisatie veroorzaakte grote structurele veranderingen in de wereldhandelspatronen, in gevallen waarin dergelijke collectieve ontslagen een zeer negatieve impact hebben op de regionale of plaatselijke economie. Voor aanvragen die voor 31 december 2011 zijn ingediend kan het ook worden gebruikt voor de verlening van steun aan werknemers die gedwongen zijn ontslagen ten gevolge van de wereldwijde financiële en economische crisis. De maximale uitgaven uit het fonds bedragen 500 000 000 EUR per jaar. Deze reserve is, overeenkomstig punt 28 van het Interinstitutioneel Akkoord van 17 mei 2006, bedoeld om extra tijdelijke steun te geven aan werknemers die de gevolgen van grote structurele veranderingen in de wereldhandelspatronen ondervinden, teneinde hen te helpen bij hun terugkeer op de arbeidsmarkt. De acties van het EFG moeten complementair zijn met die van het Europees Sociaal Fonds. Dubbele financiering uit deze instrumenten is niet toegestaan. De regels voor de opvoering van de kredieten in deze reserve en de beschikbaarstelling van middelen uit het fonds zijn vastgesteld in punt 28 van het Interinstitutioneel Akkoord van 17 mei 2006 en in artikel 12 van Verordening (EG) nr. 1927/2006. Rechtsgronden Verordening (EG) nr. 1927/2006 van het Europees Parlement en de Raad van 20 december 2006 tot oprichting van een Europees Fonds voor aanpassing aan de globalisering (PB L 406 van 30.12. 2006, blz. 1). Verordening (EG) nr. 546/2009 van het Europees Parlement en de Raad van 18 juni 2009 tot wijziging van Verordening (EG) nr. 1927/2006 tot oprichting van een Europees Fonds voor aanpassing aan de globalisering (PB L 167 van 29.6.2009, blz. 26). Referentiebesluiten Interinstitutioneel Akkoord van 17 mei 2006 tussen het Europees Parlement, de Raad en de Commissie betreffende de begrotingsdiscipline en een goed financieel beheer (PB C 139 van 14.6.2006, blz. 1). Titel 05 — Landbouw en plattelandsontwikkeling Cijfers Titel Hoofdstuk Omschrijving FK Begroting 2013 ontwerp van gewijzigde begroting nr. 9/2013 Nieuw bedrag Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen 05 01 Administratieve uitgaven voor het beleidsterrein „Landbouw en plattelandsontwikkeling” 133 234 504 133 234 504 133 234 504 133 234 504 05 02 Interventies op de landbouwmarkten 2 2 773 440 000 2 772 526 798 2 773 440 000 2 772 526 798 05 03 Rechtstreekse steun 2 40 931 900 000 40 931 900 000 40 931 900 000 40 931 900 000 05 04 Plattelandsontwikkeling 2 14 804 955 797 13 022 586 520 14 804 955 797 13 022 586 520 05 05 Pretoetredingsmaatregelen op het gebied van landbouw en plattelandsontwikkeling 4 259 328 000 81 470 000 -32 331 335 259 328 000 49 138 665 05 06 Internationale aspecten van het beleidsterrein „Landbouw en plattelandsontwikkeling” 4 6 629 000 5 069 602 6 629 000 5 069 602 05 07 Audit van de landbouwuitgaven 2 -84 900 000 -84 900 000 -84 900 000 -84 900 000 05 08 Beleidsstrategie en -coördinatie voor het beleidsterrein „Landbouw en plattelandsontwikkeling” 2 27 307 342 33 470 205 27 307 342 33 470 205 Titel 05 — Totaal 58 851 894 643 56 895 357 629 -32 331 335 58 851 894 643 56 863 026 294 Hoofdstuk 05 05 — Pretoetredingsmaatregelen op het gebied van landbouw en plattelandsontwikkeling Cijfers Titel Hoofdstuk Artikel Post Omschrijving FK Begroting 2013 ontwerp van gewijzigde begroting nr. 9/2013 Nieuw bedrag Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen 05 05 Pretoetredingsmaatregelen op het gebied van landbouw en plattelandsontwikkeling 05 05 01 Speciaal toetredingsprogramma op het gebied van landbouw en plattelandsontwikkeling (Sapard) — Voltooiing van reeds eerder genomen maatregelen 05 05 01 01 Pretoetredingsinstrument Sapard — Voltooiing van het programma (2000-2006) 4 p.m. p.m. p.m. p.m. 05 05 01 02 Pretoetredingsinstrument Sapard — Voltooiing van de Sapard-pretoetredingshulp voor acht kandidaat-lidstaten 4 p.m. p.m. p.m. p.m. Artikel 05 05 01 — Subtotaal p.m. p.m. p.m. p.m. 05 05 02 Instrument voor pretoetredingssteun voor plattelandsontwikkeling (Ipard) 4 259 328 000 81 470 000 -32 331 335 259 328 000 49 138 665 Hoofdstuk 05 05 — Totaal 259 328 000 81 470 000 -32 331 335 259 328 000 49 138 665 Artikel 05 05 02 — Instrument voor pretoetredingssteun voor plattelandsontwikkeling (Ipard) Cijfers Begroting 2013 ontwerp van gewijzigde begroting nr. 9/2013 Nieuw bedrag Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen 259 328 000 81 470 000 -32 331 335 259 328 000 49 138 665 Toelichting Dit krediet dient ter dekking van de uniale bijstand in het kader van het instrument voor pretoetredingssteun voor kandidaat-landen die zich geleidelijk aanpassen aan de normen en het beleid van de Unie, waar nodig ook aan het acquis van de Unie, in het licht van hun toetreding. Wat de plattelandsontwikkeling betreft, zal aan deze landen steun worden verleend voor de voorbereiding van de tenuitvoerlegging en het beheer van het gemeenschappelijk landbouwbeleid, de aanpassing aan de structuren van de Unie en door de Unie gefinancierde programma's voor plattelandsontwikkeling in de periode na de toetreding. Rechtsgronden Verordening (EG) nr. 1085/2006 van de Raad van 17 juli 2006 tot invoering van een instrument voor pretoetredingssteun (IPA) (PB L 210 van 31.7.2006, blz. 82). Titel 06 — Mobiliteit en vervoer Cijfers Titel Hoofdstuk Omschrijving FK Begroting 2013 ontwerp van gewijzigde begroting nr. 9/2013 Nieuw bedrag Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen 06 01 Administratieve uitgaven voor het beleidsterrein „Mobiliteit en vervoer” 68 011 011 68 011 011 68 011 011 68 011 011 06 02 Vervoer over land, door de lucht en over zee 1 201 808 724 151 320 581 201 808 724 151 320 581 06 03 Trans-Europese netwerken 1 1 410 000 000 721 545 956 1 410 000 000 721 545 956 06 06 Onderzoek in verband met vervoer 1 60 980 795 43 083 946 12 457 557 60 980 795 55 541 503 Titel 06 — Totaal 1 740 800 530 983 961 494 12 457 557 1 740 800 530 996 419 051 Hoofdstuk 06 06 — Onderzoek in verband met vervoer Cijfers Titel Hoofdstuk Artikel Post Omschrijving FK Begroting 2013 ontwerp van gewijzigde begroting nr. 9/2013 Nieuw bedrag Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen 06 06 Onderzoek in verband met vervoer 06 06 02 Onderzoek in verband met vervoer (inclusief luchtvaart) 06 06 02 01 Onderzoek in verband met vervoer (inclusief luchtvaart) 1.1 p.m. 10 542 392 p.m. 10 542 392 06 06 02 02 Onderzoek in verband met vervoer (inclusief luchtvaart) — Gemeenschappelijke Onderneming brandstofcellen en waterstof (Fuel Cells and Hydrogen — FCH) 1.1 2 656 000 2 305 982 2 656 000 2 305 982 06 06 02 03 Gemeenschappelijke Onderneming Sesar 1.1 58 324 795 29 652 574 12 457 557 58 324 795 42 110 131 Artikel 06 06 02 — Subtotaal 60 980 795 42 500 948 12 457 557 60 980 795 54 958 505 06 06 04 Kredieten afkomstig van de deelname van derden (buiten de Europese Economische Ruimte) aan onderzoek en technologische ontwikkeling 1.1 p.m. p.m. p.m. p.m. 06 06 05 Voltooiing van voorgaande programma's 06 06 05 01 Voltooiing van programma's van vóór 2003 1.1 — p.m. — p.m. 06 06 05 02 Voltooiing van het zesde kaderprogramma (2003-2006) van de Europese Gemeenschap 1.1 — 582 998 — 582 998 Artikel 06 06 05 — Subtotaal — 582 998 — 582 998 Hoofdstuk 06 06 — Totaal 60 980 795 43 083 946 12 457 557 60 980 795 55 541 503 Toelichting Deze toelichting is van toepassing op alle begrotingslijnen van dit hoofdstuk. Deze kredieten zullen worden gebruikt voor het zevende kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor activiteiten op het gebied van onderzoek, technologische ontwikkeling en demonstratie, dat de periode 2007-2013 bestrijkt. Het kaderprogramma zal worden uitgevoerd met het oog op het bereiken van de algemene doelstellingen van artikel 179 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie en is bedoeld als bijdrage tot de totstandbrenging van een kennissamenleving, op basis van een Europese onderzoeksruimte; daarbij zal grensoverschrijdende samenwerking op alle niveaus binnen de Europese Unie worden ondersteund, zullen de dynamiek, de creativiteit en het niveau van het Europese onderzoek aan het front van de kennis worden opgevoerd, zal het menselijke kapitaal in de sector onderzoek en technologie in Europa kwantitatief en kwalitatief worden versterkt, zal de onderzoeks- en innovatiecapaciteit in heel Europa worden verhoogd en zal worden gezorgd voor een optimaal gebruik daarvan. Onder deze artikelen en posten vallen tevens de uitgaven voor door de Commissie georganiseerde vergaderingen, conferenties, workshops en colloquia op hoogwetenschappelijk en -technologisch niveau en van Europees belang, en voor de financiering van analysen en beoordelingen van hoogwetenschappelijk en -technologisch niveau die in opdracht van de Unie worden uitgevoerd om nieuwe onderzoeksgebieden waarop maatregelen van de Unie gewenst zijn, te verkennen, en met name in het kader van de Europese onderzoeksruimte, alsmede de activiteiten voor de follow-up en de verspreiding van de programmaresultaten, met inbegrip van de activiteiten uit hoofde van de voorgaande kaderprogramma's. Deze kredieten dekken tevens de administratieve uitgaven, waaronder de uitgaven voor personeel, de uitgaven voor voorlichting en publicaties, administratieve en technische werkzaamheden en bepaalde andere uitgaven voor interne infrastructuur in verband met de verwezenlijking van de doelstelling van de activiteit waarop zij betrekking hebben, inclusief de acties en initiatieven die nodig zijn om de strategie van de Unie inzake onderzoek en technologische ontwikkeling uit te werken en op te volgen. Voor sommige van deze projecten bestaat de mogelijkheid dat derde landen of instituten uit derde landen deelnemen aan de Europese samenwerking op het gebied van wetenschappelijk en technisch onderzoek. Financiële bijdragen worden geboekt op de posten 6 0 1 3 en 6 0 1 5 van de staat van ontvangsten en kunnen aanleiding geven tot de opvoering van extra kredieten in overeenstemming met artikel 21 van het Financieel Reglement. Ontvangsten van landen die zijn betrokken bij de Europese samenwerking op het gebied van het wetenschappelijke en technische onderzoek worden geboekt op post 6 0 1 6 van de staat van ontvangsten en kunnen aanleiding geven tot de opvoering van extra kredieten in overeenstemming met artikel 21 van het Financieel Reglement. Ontvangsten uit bijdragen van kandidaat-lidstaten of eventuele potentiële kandidaat-lidstaten van de westelijke Balkan voor deelname aan de uniale programma's, die worden opgevoerd op post 6 0 3 1 van de staat van ontvangsten, kunnen aanleiding geven tot het openen van extra kredieten overeenkomstig artikel 21, lid 2, onder e) tot en met g), van het Financieel Reglement. Ontvangsten uit bijdragen van externe instanties aan activiteiten van de Unie worden geboekt op post 6 0 3 3 van de staat van ontvangsten en kunnen aanleiding geven tot de opvoering van extra kredieten in overeenstemming met artikel 21 van het Financieel Reglement. De extra kredieten zullen worden beschikbaar gesteld onder artikel 06 06 04. Artikel 06 06 02 — Onderzoek in verband met vervoer (inclusief luchtvaart) Post 06 06 02 03 — Gemeenschappelijke Onderneming Sesar Cijfers Begroting 2013 ontwerp van gewijzigde begroting nr. 9/2013 Nieuw bedrag Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen 58 324 795 29 652 574 12 457 557 58 324 795 42 110 131 Toelichting Dit krediet dient ter dekking van de ontwikkelingsfase van het Sesar-programma voor de invoering van de technologische compoment van het Single European Sky beleid (Sesar), met inbegrip van de werking van de Gemeenschappelijke Onderneming Sesar. Bij de onder deze post opgevoerde kredieten komen nog, krachtens de Overeenkomst betreffende de Europese Economische Ruimte, met name artikel 82 en Protocol nr. 32 daarbij, de bijdragen van de lidstaten van de Europese Vrijhandelsassociatie (EVA). Ter informatie: deze bedragen vloeien voort uit de onder artikel 6 3 0 van de staat van ontvangsten geboekte bijdragen van de lidstaten van de EVA, die overeenkomstig artikel 21, lid 2, onder e) tot en met g), van het Financieel Reglement bestemmingsontvangsten vormen; zij geven aanleiding tot opvoering van de betrokken kredieten en tot uitvoering in het kader van de bijlage „Europese Economische Ruimte” bij dit deel van de staat van uitgaven in deze afdeling, die een integrerend deel van de algemene begroting uitmaakt. Rechtsgronden Besluit nr. 1982/2006/EG van het Europees Parlement en de Raad van 18 december 2006 betreffende het zevende kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor activiteiten op het gebied van onderzoek, technologische ontwikkeling en demonstratie (2007-2013) (PB L 412 van 30.12.2006, blz. 1). Verordening (EG) nr. 1906/2006 van het Europees Parlement en de Raad van 18 december 2006 tot vaststelling van de regels voor de deelname van ondernemingen, onderzoekscentra en universiteiten aan acties op grond van het zevende kaderprogramma, en voor de verspreiding van onderzoeksresultaten (2007-2013) (PB L 391 van 30.12.2006, blz. 1). Beschikking 2006/971/EG van de Raad van 19 december 2006 betreffende het specifieke programma „Samenwerking” tot uitvoering van het zevende kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor activiteiten op het gebied van onderzoek, technologische ontwikkeling en demonstratie (2007-2013) (PB L 400 van 30.12.2006, blz. 86). Verordening (EG) nr. 219/2007 van de Raad van 27 februari 2007 betreffende de oprichting van een gemeenschappelijke onderneming voor de realisering van het Europese nieuwe generatie luchtverkeersbeveiligingssysteem (Sesar) (PB L 64 van 2.3.2007, blz. 1). Verordening (EG) nr. 1361/2008 van de Raad van 16 december 2008 tot wijziging van Verordening (EG) nr. 219/2007 betreffende de oprichting van een gemeenschappelijke onderneming voor de realisering van het Europese nieuwe generatie luchtverkeersbeveiligingssysteem (Sesar) (PB L 352 van 31.12.2008, blz. 12). Titel 08 — Onderzoek Cijfers Titel Hoofdstuk Omschrijving FK Begroting 2013 ontwerp van gewijzigde begroting nr. 9/2013 Nieuw bedrag Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen 08 01 Administratieve uitgaven voor het beleidsterrein „Onderzoek” 346 871 798 346 871 798 -26 884 000 -26 884 000 319 987 798 319 987 798 08 02 Samenwerking — Gezondheid 1 1 011 075 530 842 660 918 17 980 852 1 011 075 530 860 641 770 08 03 Samenwerking — Voeding, landbouw, visserij en biotechnologie 1 363 076 419 323 404 000 363 076 419 323 404 000 08 04 Samenwerking — Nanowetenschappen, nanotechnologieën, materialen en nieuwe productietechnologieën 1 621 408 062 504 625 722 19 936 245 621 408 062 524 561 967 08 05 Samenwerking — Energie 1 218 718 047 165 048 655 218 718 047 165 048 655 08 06 Samenwerking — Milieu (inclusief klimaatverandering) 1 340 570 726 283 092 998 2 804 213 340 570 726 285 897 211 08 07 Samenwerking — Vervoer (inclusief luchtvaart) 1 560 200 746 444 884 572 560 200 746 444 884 572 08 08 Samenwerking — Sociaaleconomische wetenschappen en geesteswetenschappen 1 112 677 988 67 955 934 112 677 988 67 955 934 08 09 Samenwerking — Risicodelende financieringsfaciliteit (RDFF) 1 p.m. p.m. p.m. p.m. 08 10 Ideeën 1 1 714 721 109 1 026 958 500 41 883 890 1 714 721 109 1 068 842 390 08 12 Capaciteiten — Onderzoeksinfrastructuren 1 74 993 775 128 562 844 74 993 775 128 562 844 08 13 Capaciteiten — Onderzoek ten behoeve van kleine en middelgrote ondernemingen (kmo’s) 1 274 436 455 236 286 122 274 436 455 236 286 122 08 14 Capaciteiten — Kennisregio's 1 27 351 639 19 269 599 27 351 639 19 269 599 08 15 Capaciteiten — Onderzoekspotentieel 1 74 266 567 56 254 471 74 266 567 56 254 471 08 16 Capaciteiten — Wetenschap in de maatschappij 1 63 656 771 40 164 131 63 656 771 40 164 131 08 17 Capaciteiten — Internationale samenwerkingsactiviteiten 1 39 858 805 27 329 402 39 858 805 27 329 402 08 18 Capaciteiten — Risicodelende financieringsfaciliteit (RDFF) 1 50 221 512 50 237 726 50 221 512 50 237 726 08 19 Capaciteiten — Ondersteuning van de coherente ontwikkeling van het onderzoeksbeleid 1 13 470 414 8 912 772 405 852 13 470 414 9 318 624 08 20 Euratom — Fusie-energie 1 937 673 290 573 362 274 -289 200 000 937 673 290 284 162 274 08 21 Euratom — Kernsplijting en stralingsbescherming 1 56 086 380 54 244 745 56 086 380 54 244 745 08 22 Voltooiing van voorgaande kaderprogramma's en andere activiteiten 1 p.m. 31 815 789 p.m. 31 815 789 08 23 Onderzoeksprogramma van het Fonds voor onderzoek inzake kolen en staal 1 p.m. p.m. p.m. p.m. Titel 08 — Totaal 6 901 336 033 5 231 942 972 -26 884 000 -233 072 948 6 874 452 033 4 998 870 024 Toelichting Deze toelichting is van toepassing op alle begrotingslijnen van deze titel (uitgezonderd hoofdstuk 08 22). Deze kredieten worden gebruikt overeenkomstig de bepalingen van Verordening (EG) nr. 1906/2006 van het Europees Parlement en de Raad van 18 december 2006 tot vaststelling van de regels voor de deelname van ondernemingen, onderzoekscentra en universiteiten aan acties op grond van het zevende kaderprogramma, en voor de verspreiding van onderzoeksresultaten (2007-2013) (PB L 391 van 30.12.2006, blz. 1) en Verordening (Euratom) nr. 1908/2006 van de Raad van 19 december 2006 tot vaststelling van de regels voor deelname van ondernemingen, onderzoekscentra en universiteiten aan acties op grond van het zevende kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie voor de verspreiding van onderzoeksresultaten (2007-2011) (PB L 400 van 30.12.2006, blz. 1). Op alle kredieten van deze titel is dezelfde definitie van kleine en middelgrote ondernemingen (kmo’s) van toepassing als die welke wordt gebruikt in de horizontale specifieke programma's voor kmo’s binnen hetzelfde kaderprogramma. Deze definitie luidt als volgt: „Een midden- en kleinbedrijf dat in aanmerking komt, is een juridische entiteit die voldoet aan de definitie van kleine en middelgrote ondernemingen (kmo’s) van Aanbeveling 2003/361/EG van de Commissie, en geen onderzoekscentrum, onderzoeksinstituut, organisatie die contractonderzoek verricht of consultantsbedrijf is”. Alle onderzoeksactiviteiten die worden verricht krachtens het zevende kaderprogramma, worden uitgevoerd in overeenstemming met fundamentele ethische beginselen (overeenkomstig artikel 6, lid 1, van Besluit nr. 1982/2006/EG van het Europees Parlement en de Raad van 18 december 2006 betreffende het zevende kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor activiteiten op het gebied van onderzoek, technologische ontwikkeling en demonstratie (2007-2013) (PB L 412 van 30.12.2006, blz. 1), en vereisten inzake dierenwelzijn. Deze omvatten met name de beginselen die zijn vastgelegd in artikel 6 van het Verdrag betreffende de Europese Unie en in het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie. Voorts wordt in het bijzonder rekening gehouden met de noodzaak van het opvoeren van de inspanningen ter versterking van de participatie en de rol van vrouwen in wetenschap en onderzoek. Onder deze artikelen en posten vallen ook de uitgaven voor vergaderingen, conferenties, workshops en seminars van hoog wetenschappelijk of technologisch niveau en van Europees belang die door de Commissie worden georganiseerd, de financiering van studies, subsidies, follow-up en evaluatie van de specifieke programma's en de kaderprogramma's en analysen en evaluaties van hoog wetenschappelijk of technologisch niveau die voor de Unie worden uitgevoerd om nieuwe onderzoeksgebieden te verkennen die in aanmerking komen voor uniale actie, en met name in het kader van de Europese onderzoeksruimte alsmede acties in verband met de follow-up en de verspreiding van resultaten van de programma's, waaronder die van acties die onder de eerdere kaderprogramma's zijn uitgevoerd. Deze kredieten dienen tevens ter dekking van de administratieve uitgaven, waaronder de uitgaven voor statutair en ander personeel, de uitgaven voor informatie en publicaties, de administratieve en technische huishoudelijke uitgaven en een aantal andere uitgaven voor interne infrastructuur die betrekking hebben op de verwezenlijking van de doelstelling van de actie waarvoor zij worden gedaan, waaronder uitgaven voor de acties en initiatieven die nodig zijn voor het opstellen en opvolgen van de strategie van de Unie inzake onderzoek, technologische ontwikkeling, en demonstratie (OTD). Ontvangsten die voortvloeien uit samenwerkingsovereenkomsten tussen de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie en Zwitserland of de multilaterale European Fusion Development Agreement (EFDA) worden geboekt onder de posten 6 0 1 1 en 6 0 1 2 van de staat van ontvangsten en kunnen aanleiding geven tot de opvoering van extra kredieten in overeenstemming met artikel 21 van het Financieel Reglement. Voor sommige van deze projecten bestaat de mogelijkheid dat derde landen of organisaties uit derde landen deelnemen aan de Europese samenwerking op het gebied van wetenschappelijk en technisch onderzoek. Financiële bijdragen worden geboekt onder de posten 6 0 1 3 en 6 0 1 5 van de staat van ontvangsten en kunnen aanleiding geven tot de opvoering van extra kredieten in overeenstemming met artikel 21 van het Financieel Reglement. Ontvangsten van landen die betrokken zijn bij de Europese samenwerking op het gebied van het wetenschappelijke en technische onderzoek worden geboekt onder post 6 0 1 6 van de staat van ontvangsten en kunnen aanleiding geven tot de opvoering van extra kredieten in overeenstemming met artikel 21 van het Financieel Reglement. Eventuele ontvangsten uit bijdragen van kandidaat-lidstaten en, indien van toepassing, de potentiële kandidaat-lidstaten van de westelijke Balkan voor deelname aan de uniale programma's die worden opgevoerd onder post 6 0 3 1 van de staat van ontvangsten kunnen aanleiding geven tot het openen van extra kredieten overeenkomstig artikel 21, lid 2, onder e) tot en met g), van het Financieel Reglement. Ontvangsten uit de bijdrage van externe instellingen aan uniale activiteiten worden geboekt onder post 6 0 3 3 van de staat van ontvangsten en kunnen aanleiding geven tot de opvoering van extra kredieten in overeenstemming met artikel 21 van het Financieel Reglement. De extra kredieten zullen worden opgevoerd onder artikel 08 22 04. Teneinde in staat te zijn het doel van 15 % kmo-participatie in met dit krediet gefinancierde projecten te halen, zoals vastgelegd in Besluit nr. 1982/2006/EG, zijn meer specifieke acties noodzakelijk. Projecten die zijn goedgekeurd in het kader van de specifieke kmo-programma's dienen in aanmerking te kunnen komen voor financiering uit hoofde van het thematische programma wanneer zij voldoen aan de noodzakelijke (thematische) vereisten. Hoofdstuk 08 01 — Administratieve uitgaven voor het beleidsterrein „Onderzoek” Cijfers Titel Hoofdstuk Artikel Post Omschrijving FK Begroting 2013 ontwerp van gewijzigde begroting nr. 9/2013 Nieuw bedrag 08 01 Administratieve uitgaven voor het beleidsterrein „Onderzoek” 08 01 01 Uitgaven voor personeel in actieve dienst voor het beleidsterrein „ Onderzoek ” 5 8 879 594 8 879 594 08 01 02 Extern personeel en overige beheersuitgaven voor het beleidsterrein „ Onderzoek ” 08 01 02 01 Extern personeel 5 265 716 265 716 08 01 02 11 Overige beheersuitgaven 5 394 554 394 554 Artikel 08 01 02 — Subtotaal 660 270 660 270 08 01 03 Uitgaven in verband met uitrusting en diensten voor informatie- en communicatietechnologie op het beleidsterrein „ Onderzoek ” 5 561 934 561 934 08 01 04 Ondersteunende uitgaven voor maatregelen op het beleidsterrein „ Onderzoek ” 08 01 04 30 Uitvoerend Agentschap Europese Onderzoeksraad 1.1 39 000 000 39 000 000 08 01 04 31 Uitvoerend Agentschap onderzoek (REA) 1.1 49 300 000 -3 915 000 45 385 000 08 01 04 40 Europese gemeenschappelijke onderneming voor ITER en de ontwikkeling van fusie-energie (F4E) — Uitgaven voor administratief beheer 1.1 39 390 000 39 390 000 Artikel 08 01 04 — Subtotaal 127 690 000 -3 915 000 123 775 000 08 01 05 Ondersteunende uitgaven voor maatregelen op het beleidsterrein „ Onderzoek ” 08 01 05 01 Uitgaven voor onderzoekspersoneel 1.1 127 793 000 -7 230 000 120 563 000 08 01 05 02 Extern personeel voor onderzoek 1.1 26 287 000 26 287 000 08 01 05 03 Overige beheersuitgaven voor onderzoek 1.1 55 000 000 -15 739 000 39 261 000 Artikel 08 01 05 — Subtotaal 209 080 000 -22 969 000 186 111 000 Hoofdstuk 08 01 — Totaal 346 871 798 -26 884 000 319 987 798 Artikel 08 01 04 — Ondersteunende uitgaven voor maatregelen op het beleidsterrein „Onderzoek” Post 08 01 04 31 — Uitvoerend Agentschap onderzoek (REA) Cijfers Begroting 2013 ontwerp van gewijzigde begroting nr. 9/2013 Nieuw bedrag 49 300 000 -3 915 000 45 385 000 Toelichting Dit krediet dient ter dekking van de huishoudelijke uitgaven van het Uitvoerend Agentschap onderzoek voor de opdracht die het Agentschap vervult bij het beheer van de specifieke programma's „Mensen”, „Capaciteiten” en „Samenwerking” inzake onderzoek. Bij de onder deze post opgevoerde kredieten komen nog de bijdragen van de EVA-lidstaten ingevolge de Overeenkomst betreffende de Europese Economische Ruimte, met name artikel 82 en Protocol nr. 32 daarbij. Ter informatie, deze bedragen vloeien voort uit de onder artikel 6 3 0 van de staat van ontvangsten geboekte bijdragen van de lidstaten van de EVA, die overeenkomstig artikel 21, lid 2, onder e) tot en met g), van het Financieel Reglement bestemmingsontvangsten vormen; zij geven aanleiding tot opvoering van de betrokken kredieten en tot uitvoering in het kader van de bijlage „Europese Economische Ruimte” van dit deel van de staat van uitgaven van deze afdeling, die een integrerend deel van de algemene begroting uitmaakt. De personeelsformatie van het Agentschap is opgenomen in de bijlage „Personeel” bij deze afdeling. Rechtsgronden Besluit nr. 1982/2006/EG van het Europees Parlement en de Raad van 18 december 2006 betreffende het zevende kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor activiteiten op het gebied van onderzoek, technologische ontwikkeling en demonstratie (2007-2013) (PB L 412 van 30.12.2006, blz. 1). Verordening (EG) nr. 1906/2006 van het Europees Parlement en de Raad van 18 december 2006 tot vaststelling van de regels voor de deelname van ondernemingen, onderzoekscentra en universiteiten aan acties op grond van het zevende kaderprogramma, en voor de verspreiding van onderzoeksresultaten (2007-2013) (PB L 391 van 30.12.2006, blz. 1). Beschikking 2006/971/EG van de Raad van 19 december 2006 betreffende het specifieke programma „Samenwerking” tot uitvoering van het zevende kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor activiteiten op het gebied van onderzoek, technologische ontwikkeling en demonstratie (2007-2013) (PB L 400 van 30.12.2006, blz. 86). Beschikking 2006/973/EG van de Raad van 19 december 2006 betreffende het specifieke programma „Mensen” tot uitvoering van het zevende kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor activiteiten op het gebied van onderzoek, technologische ontwikkeling en demonstratie (2007-2013) (PB L 400 van 30.12.2006, blz. 271). Beschikking 2006/974/EG van de Raad van 19 december 2006 betreffende het specifieke programma „Capaciteiten” tot uitvoering van het zevende kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor activiteiten op het gebied van onderzoek, technologische ontwikkeling en demonstratie (2007-2013) (PB L 400 van 30.12.2006, blz. 299). Referentiebesluiten Besluit 2008/46/EG van de Commissie van 14 december 2007 tot oprichting, ingevolge Verordening (EG) nr. 58/2003 van de Raad, van het Uitvoerend Agentschap onderzoek voor het beheer van bepaalde gebieden van de communautaire specifieke programma’s „Mensen”, „Capaciteiten” en „Samenwerking” inzake onderzoek (PB L 11 van 15.1.2008, blz. 9). Artikel 08 01 05 — Ondersteunende uitgaven voor maatregelen op het beleidsterrein „Onderzoek” Post 08 01 05 01 — Uitgaven voor onderzoekspersoneel Cijfers Begroting 2013 ontwerp van gewijzigde begroting nr. 9/2013 Nieuw bedrag 127 793 000 -7 230 000 120 563 000 Post 08 01 05 03 — Overige beheersuitgaven voor onderzoek Cijfers Begroting 2013 ontwerp van gewijzigde begroting nr. 9/2013 Nieuw bedrag 55 000 000 -15 739 000 39 261 000 Hoofdstuk 08 02 — Samenwerking — Gezondheid Cijfers Titel Hoofdstuk Artikel Post Omschrijving FK Begroting 2013 ontwerp van gewijzigde begroting nr. 9/2013 Nieuw bedrag Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen 08 02 Samenwerking — Gezondheid 08 02 01 Samenwerking — Gezondheid 1.1 799 767 530 737 750 113 799 767 530 737 750 113 08 02 02 Samenwerking — Gezondheid — Gemeenschappelijke Onderneming voor het initiatief inzake innovatieve geneesmiddelen 1.1 207 068 000 100 719 908 17 980 852 207 068 000 118 700 760 08 02 03 Samenwerking — Gezondheid — Ondersteuningsuitgaven voor de Gemeenschappelijke Onderneming voor het initiatief inzake innovatieve geneesmiddelen 1.1 4 240 000 4 190 897 4 240 000 4 190 897 Hoofdstuk 08 02 — Totaal 1 011 075 530 842 660 918 17 980 852 1 011 075 530 860 641 770 Artikel 08 02 02 — Samenwerking — Gezondheid — Gemeenschappelijke Onderneming voor het initiatief inzake innovatieve geneesmiddelen Cijfers Begroting 2013 ontwerp van gewijzigde begroting nr. 9/2013 Nieuw bedrag Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen 207 068 000 100 719 908 17 980 852 207 068 000 118 700 760 Toelichting De Gemeenschappelijke Onderneming voor het initiatief inzake innovatieve geneesmiddelen zal bijdragen tot de uitvoering van het zevende kaderprogramma en met name het thema „Gezondheid” van het specifieke programma „Samenwerking” tot uitvoering van het zevende kaderprogramma. Het doel van de gemeenschappelijke onderneming is de sterke verbetering van de efficiëntie en effectiviteit van het geneesmiddelenontwikkelingsproces om op lange termijn te bereiken dat de farmaceutische industrie effectievere en veiligere innovatieve geneesmiddelen zal produceren. De gemeenschappelijke onderneming is er in het bijzonder op gericht om: — „preconcurrentieel farmaceutisch onderzoek en ontwikkeling” in de lidstaten en de met het zevende kaderprogramma geassocieerde landen te ondersteunen via een gecoördineerde aanpak om de vastgestelde onderzoeksbottlenecks in het geneesmiddelenontwikkelingsproces te ondervangen; — de uitvoering van de onderzoeksprioriteiten als opgenomen in de onderzoeksagenda van het Gezamenlijk technologie-initiatief inzake innovatieve geneesmiddelen („Onderzoeksactiviteiten”) te ondersteunen, met name door het toekennen van subsidies ingevolge vergelijkende uitnodigingen tot het indienen van voorstellen; — de complementariteit met andere activiteiten in het kader van het zevende kaderprogramma te waarborgen; — een publiek-privaat partnerschap te zijn dat streeft naar het vergroten van de onderzoeksinvesteringen in de biofarmaceutische sector in de lidstaten en de met het zevende kaderprogramma geassocieerde landen door het poolen van middelen en bevorderen van samenwerking tussen de publieke en private sector; — de deelname van kmo’s bij haar activiteiten te bevorderen, overeenkomstig de doelstellingen van het zevende kaderprogramma. Bij de onder dit artikel opgevoerde kredieten komen nog de bijdragen van de EVA-lidstaten ingevolge de Overeenkomst betreffende de Europese Economische Ruimte, met name artikel 82 en Protocol nr. 32 daarbij. Ter informatie, deze bedragen vloeien voort uit de onder artikel 6 3 0 van de staat van ontvangsten geboekte bijdragen van de lidstaten van de EVA, die overeenkomstig artikel 21, lid 2, onder e) tot en met g), van het Financieel Reglement bestemmingsontvangsten vormen; zij geven aanleiding tot opvoering van de betrokken kredieten en tot uitvoering in het kader van de bijlage „Europese Economische Ruimte” van dit deel van de staat van uitgaven in deze afdeling, die een integrerend deel van de algemene begroting uitmaakt. Rechtsgronden Besluit nr. 1982/2006/EG van het Europees Parlement en de Raad van 18 december 2006 betreffende het zevende kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor activiteiten op het gebied van onderzoek, technologische ontwikkeling en demonstratie (2007-2013) (PB L 412 van 30.12.2006, blz. 1). Beschikking 2006/971/EG van de Raad van 19 december 2006 betreffende het specifieke programma Samenwerking tot uitvoering van het zevende kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor activiteiten op het gebied van onderzoek, technologische ontwikkeling en demonstratie (2007-2013) (PB L 400 van 30.12.2006, blz. 86). Verordening (EG) nr. 73/2008 van de Raad van 20 december 2007 tot oprichting van de Gemeenschappelijke Onderneming voor de uitvoering van het gezamenlijke technologie-initiatief inzake innovatieve geneesmiddelen (PB L 30 van 4.2.2008, blz. 38). Hoofdstuk 08 04 — Samenwerking — Nanowetenschappen, nanotechnologieën, materialen en nieuwe productietechnologieën Cijfers Titel Hoofdstuk Artikel Post Omschrijving FK Begroting 2013 ontwerp van gewijzigde begroting nr. 9/2013 Nieuw bedrag Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen 08 04 Samenwerking — Nanowetenschappen, nanotechnologieën, materialen en nieuwe productietechnologieën 08 04 01 Samenwerking — Nanowetenschappen, nanotechnologieën, materialen en nieuwe productietechnologieën 1.1 612 616 062 497 518 000 19 936 245 612 616 062 517 454 245 08 04 02 Samenwerking — Nanowetenschappen, nanotechnologieën, materialen en nieuwe productietechnologieën — Gemeenschappelijke Onderneming brandstofcellen en waterstof 1.1 8 792 000 7 107 722 8 792 000 7 107 722 Hoofdstuk 08 04 — Totaal 621 408 062 504 625 722 19 936 245 621 408 062 524 561 967 Artikel 08 04 01 — Samenwerking — Nanowetenschappen, nanotechnologieën, materialen en nieuwe productietechnologieën Cijfers Begroting 2013 ontwerp van gewijzigde begroting nr. 9/2013 Nieuw bedrag Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen 612 616 062 497 518 000 19 936 245 612 616 062 517 454 245 Toelichting De doelstelling van de activiteiten op dit gebied is te helpen bij het tot stand brengen van een kritische massa aan noodzakelijke capaciteit voor de ontwikkeling en exploitatie, met name vanuit het oogpunt van eco-efficiëntie en terugdringing van lozingen van gevaarlijke stoffen in het milieu, van geavanceerde technologieën voor de op kennis en intelligentie gebaseerde producten, diensten en fabricageprocédés van de komende jaren. Er moeten voldoende kredieten beschikbaar worden gesteld voor nano-onderzoek met betrekking tot de beoordeling van milieu- en gezondheidsrisico’s, aangezien momenteel slechts 5 tot 10 % van het nano-onderzoek wereldwijd hierop gericht is. Er moeten voldoende kredieten worden besteed aan activiteiten ter bevordering van onderzoek naar en de ontwikkeling van grondstoffenefficiënte processen en praktijken, waaronder eco-design, hergebruik en recycling, en van onderzoek naar vervanging van gevaarlijke of kritieke stoffen. Opgevoerd worden tevens de uitgaven voor door de Commissie georganiseerde vergaderingen, conferenties, workshops en colloquia op hoog wetenschappelijk en technologisch niveau en van Europees belang, de financiering van studies, subsidies, follow-up en evaluatie van de specifieke programma’s alsmede de financiering van het IMS-secretariaat, de analysen en evaluaties van hoog wetenschappelijk of technologisch niveau en tevens de acties uit hoofde van de voorgaande kaderprogramma's. Bij de onder dit artikel opgevoerde kredieten komen nog de bijdragen van de EVA-lidstaten ingevolge de Overeenkomst betreffende de Europese Economische Ruimte, met name artikel 82 en Protocol nr. 32 daarbij. Ter informatie, deze bedragen vloeien voort uit de onder artikel 6 3 0 van de staat van ontvangsten geboekte bijdragen van de lidstaten van de EVA, die overeenkomstig artikel 21, lid 2, onder e) tot en met g), van het Financieel Reglement bestemmingsontvangsten vormen; zij geven aanleiding tot opvoering van de betrokken kredieten en tot uitvoering in het kader van de bijlage „Europese Economische Ruimte” van dit deel van de staat van uitgaven in deze afdeling, die een integrerend deel van de algemene begroting uitmaakt. Rechtsgronden Besluit nr. 1982/2006/EG van het Europees Parlement en de Raad van 18 december 2006 betreffende het zevende kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor activiteiten op het gebied van onderzoek, technologische ontwikkeling en demonstratie (2007-2013) (PB L 412 van 30.12.2006, blz. 1). Verordening (EG) nr. 1906/2006 van het Europees Parlement en de Raad van 18 december 2006 tot vaststelling van de regels voor de deelname van ondernemingen, onderzoekscentra en universiteiten aan acties op grond van het zevende kaderprogramma, en voor de verspreiding van onderzoeksresultaten (2007-2013) (PB L 391 van 30.12.2006, blz. 1). Beschikking 2006/971/EG van de Raad van 19 december 2006 betreffende het specifieke programma „Samenwerking” tot uitvoering van het zevende kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor activiteiten op het gebied van onderzoek, technologische ontwikkeling en demonstratie (2007-2013) (PB L 400 van 30.12.2006, blz. 86). Hoofdstuk 08 06 — Samenwerking — Milieu (inclusief klimaatverandering) Cijfers Titel Hoofdstuk Artikel Post Omschrijving FK Begroting 2013 ontwerp van gewijzigde begroting nr. 9/2013 Nieuw bedrag Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen 08 06 Samenwerking — Milieu (inclusief klimaatverandering) 08 06 01 Samenwerking — Milieu (inclusief klimaatverandering) 1.1 336 619 726 280 421 301 2 804 213 336 619 726 283 225 514 08 06 02 Samenwerking — Milieu — Gemeenschappelijke Onderneming brandstofcellen en waterstof 1.1 3 951 000 2 671 697 3 951 000 2 671 697 Hoofdstuk 08 06 — Totaal 340 570 726 283 092 998 2 804 213 340 570 726 285 897 211 Artikel 08 06 01 — Samenwerking — Milieu (inclusief klimaatverandering) Cijfers Begroting 2013 ontwerp van gewijzigde begroting nr. 9/2013 Nieuw bedrag Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen 336 619 726 280 421 301 2 804 213 336 619 726 283 225 514 Toelichting Milieuonderzoek zal binnen het zevende kaderprogramma worden geïmplementeerd via het thema „Milieu (inclusief klimaatverandering)”. Het doel is het bevorderen van een duurzaam beheer van het natuurlijke en menselijke milieu en zijn rijkdommen door onze kennis over de interacties tussen biosfeer, ecosystemen en menselijke activiteiten te verbeteren en nieuwe technologieën, instrumenten en diensten te ontwikkelen teneinde mondiale milieukwesties op geïntegreerde wijze te benaderen. De nadruk zal liggen op prognoses van veranderingen in klimaatsystemen, ecologische systemen en aard- en oceaansystemen; en op instrumenten en op technologieën voor monitoring, preventie en mitigatie van de druk op en risico’s voor het milieu, met inbegrip van de menselijke gezondheid, en voor de duurzaamheid van het natuurlijke en door de mens gecreëerde milieu. Onderzoek in verband met dit thema zal bijdragen tot de uitvoering van internationale verbintenissen en initiatieven zoals wereldwijde aardobservatie (global earth observation — GEO). Bovendien zullen hiermee de onderzoeksbehoeften worden ondersteund die voortkomen uit de bestaande en toekomstige wetgeving en beleidslijnen van de Unie, gerelateerde thematische strategieën en de actieplannen inzake milieutechnologieën en inzake milieu en gezondheid. Het onderzoek zal ook technologische ontwikkelingen in de hand werken die de marktpositionering van de Europese ondernemingen, met name kleine en middelgrote ondernemingen, zullen verbeteren op gebieden zoals milieutechnologieën. Bij de onder dit artikel opgevoerde kredieten komen nog de bijdragen van de EVA-lidstaten ingevolge de Overeenkomst betreffende de Europese Economische Ruimte, met name artikel 82 en Protocol nr. 32 daarbij. Ter informatie, deze bedragen vloeien voort uit de onder artikel 6 3 0 van de staat van ontvangsten geboekte bijdragen van de lidstaten van de EVA, die overeenkomstig artikel 21, lid 2, onder e) tot en met g), van het Financieel Reglement bestemmingsontvangsten vormen; zij geven aanleiding tot opvoering van de betrokken kredieten en tot uitvoering in het kader van de bijlage „Europese Economische Ruimte” van dit deel van de staat van uitgaven in deze afdeling, die een integrerend deel van de algemene begroting uitmaakt. Rechtsgronden Besluit nr. 1982/2006/EG van het Europees Parlement en de Raad van 18 december 2006 betreffende het zevende kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor activiteiten op het gebied van onderzoek, technologische ontwikkeling en demonstratie (2007-2013) (PB L 412 van 30.12.2006, blz. 1). Verordening (EG) nr. 1906/2006 van het Europees Parlement en de Raad van 18 december 2006 tot vaststelling van de regels voor de deelname van ondernemingen, onderzoekscentra en universiteiten aan acties op grond van het zevende kaderprogramma, en voor de verspreiding van onderzoeksresultaten (2007-2013) (PB L 391 van 30.12.2006, blz. 1). Beschikking 2006/971/EG van de Raad van 19 december 2006 betreffende het specifieke programma „Samenwerking” tot uitvoering van het zevende kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor activiteiten op het gebied van onderzoek, technologische ontwikkeling en demonstratie (2007-2013) (PB L 400 van 30.12.2006, blz. 86). Hoofdstuk 08 10 — Ideeën Cijfers Titel Hoofdstuk Artikel Post Omschrijving FK Begroting 2013 ontwerp van gewijzigde begroting nr. 9/2013 Nieuw bedrag Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen 08 10 Ideeën 08 10 01 Ideeën 1.1 1 714 721 109 1 026 958 500 41 883 890 1 714 721 109 1 068 842 390 Hoofdstuk 08 10 — Totaal 1 714 721 109 1 026 958 500 41 883 890 1 714 721 109 1 068 842 390 Artikel 08 10 01 — Ideeën Cijfers Begroting 2013 ontwerp van gewijzigde begroting nr. 9/2013 Nieuw bedrag Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen 1 714 721 109 1 026 958 500 41 883 890 1 714 721 109 1 068 842 390 Toelichting Het algemene doel van de activiteiten in het kader van het specifieke programma „Ideeën” door de oprichting van de Europese Onderzoeksraad is het identificeren van de beste onderzoeksteams in Europa en het stimuleren van „grensverleggend onderzoek” door het financieren van multidisciplinaire projecten met een hoge risicofactor die enkel worden geëvalueerd volgens het criterium „excellentie” zoals beoordeeld door vakgenoten op Europese schaal, waarbij met name de totstandbrenging wordt gestimuleerd van netwerken van onderzoeksgroepen in verschillende landen om de totstandkoming van een Europese wetenschappelijke gemeenschap te bevorderen. Bij de onder dit artikel opgevoerde kredieten komen nog de bijdragen van de EVA-lidstaten ingevolge de Overeenkomst betreffende de Europese Economische Ruimte, met name artikel 82 en Protocol nr. 32 daarbij. Ter informatie, deze bedragen vloeien voort uit de onder artikel 6 3 0 van de staat van ontvangsten geboekte bijdragen van de lidstaten van de EVA, die overeenkomstig artikel 21, lid 2, onder e) tot en met g), van het Financieel Reglement bestemmingsontvangsten vormen; zij geven aanleiding tot opvoering van de betrokken kredieten en tot uitvoering in het kader van de bijlage „Europese Economische Ruimte” van dit deel van de staat van uitgaven in deze afdeling, die een integrerend deel van de algemene begroting uitmaakt. Dit krediet dient ook ter dekking van de uitgaven in verband met de ontvangsten die aanleiding kunnen geven tot de opvoering van extra kredieten, afkomstig van derden of derde landen (buiten de Europese Economische Ruimte) die deelnemen aan projecten op het gebied van onderzoek en technologische ontwikkeling. Overeenkomstig artikel 21 van het Financieel Reglement kunnen ontvangsten die zijn geboekt onder de posten 6 0 1 3, 6 0 1 5, 6 0 1 6, 6 0 3 1 en 6 0 3 3 van de staat van ontvangsten, aanleiding geven tot de opvoering van extra kredieten. Rechtsgronden Besluit nr. 1982/2006/EG van het Europees Parlement en de Raad van 18 december 2006 betreffende het zevende kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor activiteiten op het gebied van onderzoek, technologische ontwikkeling en demonstratie (2007-2013) (PB L 412 van 30.12.2006, blz. 1). Verordening (EG) nr. 1906/2006 van het Europees Parlement en de Raad van 18 december 2006 tot vaststelling van de regels voor de deelname van ondernemingen, onderzoekscentra en universiteiten aan acties op grond van het zevende kaderprogramma, en voor de verspreiding van onderzoeksresultaten (2007-2013) (PB L 391 van 30.12.2006, blz. 1). Beschikking 2006/972/EG van de Raad van 19 december 2006 betreffende het specifieke programma „Ideeën” tot uitvoering van het zevende kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor activiteiten op het gebied van onderzoek, technologische ontwikkeling en demonstratie (2007-2013) (PB L 400 van 30.12.2006, blz. 243). Hoofdstuk 08 19 — Capaciteiten — Ondersteuning van de coherente ontwikkeling van het onderzoeksbeleid Cijfers Titel Hoofdstuk Artikel Post Omschrijving FK Begroting 2013 ontwerp van gewijzigde begroting nr. 9/2013 Nieuw bedrag Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen 08 19 Capaciteiten — Ondersteuning van de coherente ontwikkeling van het onderzoeksbeleid 08 19 01 Capaciteiten — Ondersteuning van de coherente ontwikkeling van het onderzoeksbeleid 1.1 13 470 414 8 912 772 405 852 13 470 414 9 318 624 Hoofdstuk 08 19 — Totaal 13 470 414 8 912 772 405 852 13 470 414 9 318 624 Artikel 08 19 01 — Capaciteiten — Ondersteuning van de coherente ontwikkeling van het onderzoeksbeleid Cijfers Begroting 2013 ontwerp van gewijzigde begroting nr. 9/2013 Nieuw bedrag Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen 13 470 414 8 912 772 405 852 13 470 414 9 318 624 Toelichting Een van de topprioriteiten van de Europa-2020-strategie is het optrekken van de investeringen in onderzoek en ontwikkeling tot 3 % van het BBP en het verbeteren van de doeltreffendheid van die investeringsinspanning. De ontwikkeling van een samenhangende mix van beleidslijnen om openbare en particuliere investeringen in onderzoek te bevorderen, is een hoofdopdracht voor de overheidsinstanties. De acties in dit kader hebben tot doel de ontwikkeling van een effectief en samenhangend onderzoeksbeleid op regionaal, nationaal en uniaal niveau te ondersteunen, meer bepaald door de levering van gestructureerde informatie, indicatoren en analysen en via acties die gericht zijn op de coördinatie van het onderzoeksbeleid, met name door de toepassing van de open coördinatiemethode op dit beleid. Bij de onder dit artikel opgevoerde kredieten komen nog de bijdragen van de EVA-lidstaten ingevolge de Overeenkomst betreffende de Europese Economische Ruimte, met name artikel 82 en Protocol nr. 32 daarbij. Ter informatie, deze bedragen vloeien voort uit de onder artikel 6 3 0 van de staat van ontvangsten geboekte bijdragen van de lidstaten van de EVA, die overeenkomstig artikel 21, lid 2, onder e) tot en met g), van het Financieel Reglement bestemmingsontvangsten vormen; zij geven aanleiding tot opvoering van de betrokken kredieten en tot uitvoering in het kader van de bijlage „Europese Economische Ruimte” van dit deel van de staat van uitgaven in deze afdeling, die een integrerend deel van de algemene begroting uitmaakt. Rechtsgronden Besluit nr. 1982/2006/EG van het Europees Parlement en de Raad van 18 december 2006 betreffende het zevende kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor activiteiten op het gebied van onderzoek, technologische ontwikkeling en demonstratie (2007‑2013) (PB L 412 van 30.12.2006, blz. 1). Verordening (EG) nr. 1906/2006 van het Europees Parlement en de Raad van 18 december 2006 tot vaststelling van de regels voor de deelname van ondernemingen, onderzoekscentra en universiteiten aan acties op grond van het zevende kaderprogramma, en voor de verspreiding van onderzoeksresultaten (2007-2013) (PB L 391 van 30.12.2006, blz. 1). Beschikking 2006/974/EG van de Raad van 19 december 2006 betreffende het specifieke programma „Capaciteiten” tot uitvoering van het zevende kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor activiteiten op het gebied van onderzoek, technologische ontwikkeling en demonstratie (2007-2013) (PB L 400 van 30.12.2006, blz. 299). Hoofdstuk 08 20 — Euratom — Fusie-energie Cijfers Titel Hoofdstuk Artikel Post Omschrijving FK Begroting 2013 ontwerp van gewijzigde begroting nr. 9/2013 Nieuw bedrag Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen 08 20 Euratom — Fusie-energie 08 20 01 Euratom — Fusie-energie 1.1 72 163 290 78 549 779 72 163 290 78 549 779 08 20 02 Euratom — Europese gemeenschappelijke onderneming voor ITER en de ontwikkeling van fusie-energie (F4E) 1.1 865 510 000 494 812 495 -289 200 000 865 510 000 205 612 495 Hoofdstuk 08 20 — Totaal 937 673 290 573 362 274 -289 200 000 937 673 290 284 162 274 Artikel 08 20 02 — Euratom — Europese gemeenschappelijke onderneming voor ITER en de ontwikkeling van fusie-energie (F4E) Cijfers Begroting 2013 ontwerp van gewijzigde begroting nr. 9/2013 Nieuw bedrag Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen 865 510 000 494 812 495 -289 200 000 865 510 000 205 612 495 Toelichting Door middel van kernfusie zou een bijna onbeperkte hoeveelheid schone energie kunnen worden opgewekt, waarbij ITER de onontbeerlijke volgende stap in het proces naar dit uiteindelijke doel vormt. Hiertoe werd, in de vorm van een gemeenschappelijke onderneming, de Europese Organisatie voor ITER en de ontwikkeling van fusie-energie opgericht. Deze Europese gemeenschappelijke onderneming voor ITER en de ontwikkeling van fusie-energie (fusie voor energie) heeft de volgende taken: a) het leveren van de bijdrage van Euratom aan de Internationale ITER-organisatie voor fusie-energie; b) het leveren van de bijdrage van Euratom aan de activiteiten in het kader van de bredere aanpak met Japan voor de snelle verwezenlijking van fusie-energie; c) het uitvoeren van een programma van activiteiten ter voorbereiding van de bouw van een demonstratiefusiereactor en gerelateerde faciliteiten inclusief de International Fusion Materials Irradiation Facility (IFMIF). Rechtsgronden Besluit van de Raad van 25 september 2006 betreffende de sluiting door de Commissie van de Overeenkomst tot oprichting van de Internationale ITER-organisatie voor fusie-energie voor de gezamenlijke uitvoering van het ITER-project, van de regeling inzake de voorlopige toepassing van deze Overeenkomst, alsmede van de Overeenkomst inzake de voorrechten en immuniteiten van de Internationale ITER-organisatie voor fusie-energie voor de gezamenlijke uitvoering van het ITER-project. Beschikking 2006/943/Euratom van de Commissie van 17 november 2006 inzake de voorlopige toepassing van de Overeenkomst tot oprichting van de Internationale ITER-organisatie voor fusie-energie voor de gezamenlijke uitvoering van het ITER-project en van de Overeenkomst inzake de voorrechten en immuniteiten van de Internationale ITER-organisatie voor fusie-energie voor de gezamenlijke uitvoering van het ITER-project (PB L 358 van 16.12.2006, blz. 60). Besluit 2006/970/Euratom van de Raad van 18 december 2006 betreffende het zevende kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie (Euratom) voor onderzoeks- en opleidingsactiviteiten inzake kernenergie (2007-2011) (PB L 400 van 30.12.2006, blz. 60). Verordening (Euratom) nr. 1908/2006 van de Raad van 19 december 2006 tot vaststelling van de regels voor deelname van ondernemingen, onderzoekscentra en universiteiten aan acties op grond van het zevende kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie voor de verspreiding van onderzoeksresultaten (2007-2011) (PB L 400 van 30.12.2006, blz. 1). Beschikking 2006/976/Euratom van de Raad van 19 december 2006 betreffende het specifieke programma tot uitvoering van het zevende kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie (Euratom) voor onderzoeks- en opleidingsactiviteiten inzake kernenergie (2007-2011) (PB L 400 van 30.12.2006, blz. 404). Beschikking 2007/198/Euratom van de Raad van 27 maart 2007 tot oprichting van de Europese Gemeenschappelijke Onderneming voor ITER en de ontwikkeling van fusie-energie van gunsten daaraan (PB L 90 van 30.3.2007, blz. 58). Besluit 2012/93/Euratom van de Raad van 19 december 2011 betreffende het kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie voor onderzoeks- en opleidingsactiviteiten inzake kernenergie (2012-2013) (PB L 47 van 18.2.2012, blz. 25). Verordening (Euratom) nr. 139/2012 van de Raad van 19 december 2011 tot vastlegging van de regels voor deelname van ondernemingen, onderzoekscentra en universiteiten aan werkzaamheden onder contract ingevolge het kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie en voor de verspreiding van de onderzoeksresultaten (2012-2013) (PB L 47 van 18.2.2012, blz. 1). Besluit 2012/94/Euratom van de Raad van 19 december 2011 betreffende het door middel van werkzaamheden onder contract uit te voeren specifieke programma ter tenuitvoerlegging van het kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie voor onderzoeks- en opleidingsactiviteiten inzake kernenergie (2012-2013) (PB L 47 van 18.2.2012, blz. 33). Titel 09 — Communicatienetwerken, inhoud en technologie Cijfers Titel Hoofdstuk Omschrijving FK Begroting 2013 ontwerp van gewijzigde begroting nr. 9/2013 Nieuw bedrag Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen 09 01 Administratieve uitgaven voor het beleidsterrein „Communicatienetwerken, inhoud en technologie” 127 323 333 127 323 333 127 323 333 127 323 333 09 02 Regelgevingskader voor de digitale agenda 18 137 969 25 484 774 18 137 969 25 484 774 40 02 41 391 985 18 529 954 391 985 25 876 759 391 985 18 529 954 391 985 25 876 759 09 03 Absorptie van informatie- en communicatietechnologieën 1 144 265 000 132 209 900 144 265 000 132 209 900 09 04 Samenwerking — informatie- en communicatietechnologie (ICT) 1 1 483 700 335 1 168 738 402 40 812 681 1 483 700 335 1 209 551 083 09 05 Capaciteiten — Onderzoeksinfrastructuren 1 37 403 000 53 948 802 37 403 000 53 948 802 Titel 09 — Totaal 1 810 829 637 1 507 705 211 40 812 681 1 810 829 637 1 548 517 892 40 01 40, 40 02 41 Totaal+ reserve 391 985 1 811 221 622 391 985 1 508 097 196 391 985 1 811 221 622 391 985 1 548 909 877 Hoofdstuk 09 04 — Samenwerking — informatie- en communicatietechnologie (ICT) Cijfers Titel Hoofdstuk Artikel Post Omschrijving FK Begroting 2013 ontwerp van gewijzigde begroting nr. 9/2013 Nieuw bedrag Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen 09 04 Samenwerking — informatie- en communicatietechnologie (ICT) 09 04 01 Ondersteuning van samenwerking bij onderzoek op het gebied van de informatie- en communicatietechnologie (ICT — Samenwerking) 09 04 01 01 Ondersteuning van samenwerking bij onderzoek op het gebied van de informatie- en communicatietechnologie (ICT — Samenwerking) 1.1 1 307 359 400 1 102 379 643 40 812 681 1 307 359 400 1 143 192 324 09 04 01 02 Samenwerking — Informatie- en communicatietechnologie — Gemeenschappelijke Onderneming Artemis 1.1 65 000 000 19 016 953 65 000 000 19 016 953 09 04 01 03 Samenwerking — Informatie- en communicatietechnologie — Ondersteunende uitgaven voor de Gemeenschappelijke Onderneming Artemis 1.1 911 793 901 234 911 793 901 234 09 04 01 04 Samenwerking — Informatie- en communicatietechnologie — Gemeenschappelijke Onderneming Eniac 1.1 110 000 000 35 143 790 110 000 000 35 143 790 09 04 01 05 Samenwerking — Informatie- en communicatietechnologie — Ondersteunende uitgaven voor de Gemeenschappelijke Onderneming Eniac 1.1 429 142 424 172 429 142 424 172 Artikel 09 04 01 — Subtotaal 1 483 700 335 1 157 865 792 40 812 681 1 483 700 335 1 198 678 473 09 04 02 Kredieten afkomstig van de deelname van derden (buiten de Europese Economische Ruimte) aan onderzoek en technologische ontwikkeling 1.1 p.m. p.m. p.m. p.m. 09 04 03 Voltooiing van voorgaande communautaire kaderprogramma's (van vóór 2007) 1.1 — 10 872 610 — 10 872 610 Hoofdstuk 09 04 — Totaal 1 483 700 335 1 168 738 402 40 812 681 1 483 700 335 1 209 551 083 Artikel 09 04 01 — Ondersteuning van samenwerking bij onderzoek op het gebied van de informatie- en communicatietechnologie (ICT — Samenwerking) Post 09 04 01 01 — Ondersteuning van samenwerking bij onderzoek op het gebied van de informatie- en communicatietechnologie (ICT — Samenwerking) Cijfers Begroting 2013 ontwerp van gewijzigde begroting nr. 9/2013 Nieuw bedrag Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen 1 307 359 400 1 102 379 643 40 812 681 1 307 359 400 1 143 192 324 Toelichting Het zevende kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor activiteiten op het gebied van onderzoek, technologische ontwikkeling en demonstratie (2007-2013) en het thema „Informatie- en communicatietechnologie” (ICT) van het specifieke programma „Samenwerking” hebben tot doel het concurrentievermogen van de Europese industrie te verhogen en Europa in staat te stellen zich de toekomstige ontwikkelingen in de ICT eigen te maken en hieraan richting te geven in overeenstemming met een Europese ICT-strategie voor de lange termijn, teneinde aan de maatschappelijke en economische behoeften te voldoen en om ervoor te zorgen dat de Europese normen mee de mondiale ICT-ontwikkelingen sturen, in plaats van te worden ingehaald door andere groeiende mondiale markten. De activiteiten zullen Europa's wetenschappelijke en technologische basis verstevigen en zijn wereldwijde leiderschap op ICT-gebied consolideren, de innovatie door toepassing van ICT bevorderen en ervoor zorgen dat de vooruitgang in de ICT snel wordt vertaald in voordelen voor de burger, het bedrijfsleven, de industrie en de overheden in Europa. Bij het thema „ICT” wordt het strategische onderzoek geconcentreerd rond grote technologiepijlers, wordt voor eind-tot-eind-integratie van technologieën gezorgd en worden de kennis en de middelen geboden voor de ontwikkeling van een breed gamma van innovatieve ICT-toepassingen. De activiteiten hebben een katalyserend effect op de industriële en technologische vooruitgang in de ICT-sector en verbeteren de concurrentieslagkracht in belangrijke ICT-intensieve sectoren, zowel door innovatieve, hoogwaardige, op ICT gebaseerde producten en diensten als door nieuwe of verbeterde organisatorische processen binnen het bedrijfsleven en bij de overheid. Het ICT-thema dient ook ter ondersteuning van het overige beleid van de Unie doordat het de ICT stimuleert om aan de behoeften van het publiek en de samenleving te voldoen. De activiteiten hebben betrekking op samenwerking en uitwisseling van beste praktijken met het oog op de vaststelling van gemeenschappelijke normen voor de Unie die verenigbaar zijn met mondiale normen of die als mondiale norm gelden, netwerkacties en initiatieven voor de coördinatie van de nationale programma's. Dit krediet dient tevens ter dekking van de uitgaven voor de inschakeling van onafhankelijke deskundigen bij de beoordeling van voorstellen en de evaluatie van projecten, de kosten van door de Commissie georganiseerde evenementen, vergaderingen, conferenties, workshops en colloquia van Europees belang, de kosten van studies, analysen en evaluaties, de kosten van follow-up en evaluatie van de specifieke programma's en de kaderprogramma's, alsmede de kosten van activiteiten voor de follow-up en de verspreiding van de programmaresultaten, met inbegrip van de activiteiten uit hoofde van de voorgaande kaderprogramma's. Bij de onder deze post opgevoerde kredieten komen nog, krachtens de Overeenkomst betreffende de Europese Economische Ruimte, met name artikel 82 en Protocol nr. 32 daarbij, de bijdragen van de lidstaten van de Europese Vrijhandelsassociatie (EVA). Ter informatie: deze bedragen vloeien voort uit de onder artikel 6 3 0 van de staat van ontvangsten geboekte bijdragen van de lidstaten van de EVA, die overeenkomstig artikel 21, lid 2, onder e) tot en met g), van het Financieel Reglement bestemmingsontvangsten vormen; zij geven aanleiding tot opvoering van de betrokken kredieten en tot uitvoering in het kader van de bijlage „Europese Economische Ruimte” van dit deel van de staat van uitgaven van deze afdeling, die een integrerend deel van de algemene begroting uitmaakt. Een deel van deze kredieten is bedoeld om een gemeenschappelijke aanpak te bevorderen van belangrijke mondiale uitdagingen, bijvoorbeeld een ICT-strategie, niet alleen om te kunnen concurreren met de snel opkomende ICT-markten bijvoorbeeld in Azië, maar ook om normen vast te stellen voor een mondiale beleidsvoering op het gebied van ICT in dienst van de Europese waarden; doel is de middelen te bundelen en de uitwisseling van beste praktijken te bevorderen om het onderzoek, de ontwikkeling en de innovatie op het gebied van ICT vooruit te helpen. De maatregelen zullen erop gericht zijn de doeltreffendheid van de acties van de internationale gemeenschap te verbeteren en zullen de bestaande mechanismen en goed functionerende relaties aanvullen. Innoverende, door Europese en derde landen gezamenlijk ontwikkelde maatregelen zullen door deze kredieten worden gefinancierd. Het toepassingsbereik van deze innoverende maatregelen gaat verder dan wat door één land kan worden ondernomen en is gunstig zowel voor de Unie als voor haar partners als voorbereiding van hun leidende rol met betrekking tot de vaststelling van toekomstige ICT-normen. Bij de tenuitvoerlegging van deze actie ziet de Commissie toe op een evenwichtige verdeling van de subsidies. Zij zal spelers op mondiaal niveau helpen om aan onderzoekspartnerschappen deel te nemen, om innovatie op het gebied van ICT te bevorderen. Rechtsgronden Besluit nr. 1982/2006/EG van het Europees Parlement en de Raad van 18 december 2006 betreffende het zevende kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor activiteiten op het gebied van onderzoek, technologische ontwikkeling en demonstratie (2007-2013) (PB L 412 van 30.12.2006, blz. 1). Verordening (EG) nr. 1906/2006 van het Europees Parlement en de Raad van 18 december 2006 tot vaststelling van de regels voor de deelname van ondernemingen, onderzoekscentra en universiteiten aan acties op grond van het zevende kaderprogramma, en voor de verspreiding van onderzoeksresultaten (2007-2013) (PB L 391 van 30.12.2006, blz. 1). Beschikking 2006/971/EG van de Raad van 19 december 2006 betreffende het Specifieke Programma „Samenwerking” tot uitvoering van het zevende kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor activiteiten op het gebied van onderzoek, technologische ontwikkeling en demonstratie (2007-2013) (PB L 400 van 30.12.2006, blz. 86). Titel 10 — Eigen onderzoek Cijfers Titel Hoofdstuk Omschrijving FK Begroting 2013 ontwerp van gewijzigde begroting nr. 9/2013 Nieuw bedrag Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen 10 01 Administratieve uitgaven voor het beleidsterrein „Eigen onderzoek” 1 350 080 000 350 080 000 350 080 000 350 080 000 10 02 Beleidskredieten rechtstreeks gefinancierd onderzoek — Zevende kaderprogramma (2007-2013) — EU 1 33 089 156 30 721 154 33 089 156 30 721 154 10 03 Beleidskredieten rechtstreeks gefinancierd onderzoek — Zevende kaderprogramma (2007-2011 en 2012-2013) — Euratom 1 10 250 000 9 314 301 405 852 10 250 000 9 720 153 10 04 Voltooiing van voorgaande kaderprogramma's en andere activiteiten 1 p.m. p.m. p.m. p.m. 10 05 Historische verplichtingen ten gevolge van de werkzaamheden van het Gemeenschappelijk Centrum voor onderzoek in het kader van het Euratom-Verdrag 1 30 900 000 29 204 688 30 900 000 29 204 688 Titel 10 — Totaal 424 319 156 419 320 143 405 852 424 319 156 419 725 995 Toelichting Deze toelichting is van toepassing op alle begrotingsonderdelen van het beleidsterrein „Eigen onderzoek” (met uitzondering van hoofdstuk 10 05). De kredieten dienen niet alleen ter dekking van uitgaven voor interventie en voor onder het statuut vallend personeel, maar ook voor andere personeelskosten, uitgaven uit hoofde van aannemingscontracten, infrastructuurkosten, uitgaven voor voorlichting en publicaties, alsmede van alle andere huishoudelijke uitgaven in verband met de uitvoering van de maatregelen op het gebied van onderzoek en technologische ontwikkeling, verkennend onderzoek inbegrepen. Overeenkomstig artikel 21 van het Financieel Reglement kunnen ontvangsten die zijn geboekt op de posten 6 2 2 4 en 6 2 2 5 van de staat van ontvangsten, aanleiding geven tot de opvoering van extra kredieten. Diverse ontvangsten kunnen aanleiding geven tot het opvoeren van extra kredieten, die, al naargelang van hun bestemming, zullen worden gebruikt voor de hoofdstukken 10 02, 10 03 of 10 04 of voor artikel 10 01 05. Ontvangsten uit bijdragen van kandidaat-lidstaten en, indien van toepassing, de potentiële kandidaat-lidstaten van de westelijke Balkan voor deelname aan de uniale programma's, die worden opgevoerd onder post 6 0 3 1 van de staat van ontvangsten, kunnen aanleiding geven tot het openen van extra kredieten overeenkomstig artikel 21, lid 2, onder e) tot en met g), van het Financieel Reglement. Deelname van derde landen of organisaties uit derde landen aan de Europese samenwerking op het gebied van wetenschappelijk en technisch onderzoek is voor een aantal van deze projecten mogelijk. Eventuele financiële bijdragen worden geboekt op post 6 0 1 3 van de staat van ontvangsten en kunnen aanleiding geven tot de opvoering van extra kredieten in overeenstemming met artikel 21 van het Financieel Reglement. De extra kredieten zullen worden opgevoerd bij de artikelen 10 02 02 en 10 03 02. De kredieten in deze titel dekken de kosten van het personeel dat werkzaam is bij de financiële en administratieve diensten van het Gemeenschappelijk Centrum voor onderzoek en de ondersteuning die zij nodig hebben (bij benadering 15 % van de kosten). Hoofdstuk 10 03 — Beleidskredieten rechtstreeks gefinancierd onderzoek — Zevende kaderprogramma (2007-2011 en 2012-2013) — Euratom Cijfers Titel Hoofdstuk Artikel Post Omschrijving FK Begroting 2013 ontwerp van gewijzigde begroting nr. 9/2013 Nieuw bedrag Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen 10 03 Beleidskredieten rechtstreeks gefinancierd onderzoek — Zevende kaderprogramma (2007-2011 en 2012-2013) — Euratom 10 03 01 Nucleaire activiteiten van het Gemeenschappelijk Centrum voor onderzoek (GCO) 1.1 10 250 000 9 314 301 405 852 10 250 000 9 720 153 10 03 02 Kredieten afkomstig van de bijdragen van derden (buiten de Europese Economische Ruimte) aan onderzoek en technologische ontwikkeling 1.1 p.m. p.m. p.m. p.m. Hoofdstuk 10 03 — Totaal 10 250 000 9 314 301 405 852 10 250 000 9 720 153 Artikel 10 03 01 — Nucleaire activiteiten van het Gemeenschappelijk Centrum voor onderzoek (GCO) Cijfers Begroting 2013 ontwerp van gewijzigde begroting nr. 9/2013 Nieuw bedrag Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen 10 250 000 9 314 301 405 852 10 250 000 9 720 153 Toelichting Dit krediet dient ter dekking van de activiteiten voor wetenschappelijke en technische steun en onderzoek die door het Gemeenschappelijk Centrum voor onderzoek overeenkomstig het nucleair specifiek programma betreffende de volgende thema's worden uitgevoerd: — beheer van nucleaire afvalstoffen, milieu-impact, basiskennis en onderzoek inzake ontmanteling; — nucleaire veiligheid; — nucleaire beveiliging. Het dekt de noodzakelijke werkzaamheden voor de uitvoering van de verplichtingen met betrekking tot de nucleaire veiligheidscontrole, die voortvloeien uit hoofdstuk 7 van titel II van het Euratom-Verdrag, en de verplichtingen die voortvloeien uit het non-proliferatieverdrag en uit de uitvoering van het ondersteuningsprogramma van de Commissie ten behoeve van de Internationale Organisatie voor Atoomenergie. Het krediet dient bovendien ter dekking van de specifieke uitgaven voor onderzoek en de betrokken ondersteunende activiteiten (alle soorten aankopen en contracten). Daartoe behoren de direct voor de betrokken projecten gedane uitgaven voor wetenschappelijke infrastructuur. Tevens dient het ter dekking van alle soorten uitgaven voor onderzoeksactiviteiten die verbonden zijn met de activiteiten van dit artikel en die worden toevertrouwd aan het Gemeenschappelijk Centrum voor onderzoek in het kader van een op concurrerende basis gestoelde deelname van dit Centrum aan werkzaamheden onder contract. Overeenkomstig artikel 21 en artikel 183, lid 2, van het Financieel Reglement kunnen ontvangsten die zijn geboekt op de posten 6 2 2 3 en 6 2 2 6 van de staat van ontvangsten, aanleiding geven tot de opvoering van extra kredieten. Rechtsgronden Besluit 2006/970/Euratom van de Raad van 18 december 2006 betreffende het zevende kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie (Euratom) voor onderzoeks- en opleidingsactiviteiten inzake kernenergie (2007-2011) (PB L 400 van 30.12.2006, blz. 60). Beschikking 2006/977/Euratom van de Raad van 19 december 2006 betreffende het Specifieke Programma dat door middel van eigen acties door het Gemeenschappelijk Centrum voor onderzoek moet worden uitgevoerd op grond van het zevende kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie (Euratom) voor onderzoeks- en opleidingsactiviteiten inzake kernenergie (2007-2011) (PB L 400 van 30.12.2006, blz. 434). Verordening (Euratom) nr. 1908/2006 van de Raad van 19 december 2006 tot vaststelling van de regels voor deelname van ondernemingen, onderzoekscentra en universiteiten aan acties op grond van het zevende kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie voor de verspreiding van onderzoeksresultaten (2007-2011) (PB L 400 van 30.12.2006, blz. 1). Besluit 2012/93/Euratom van de Raad van 19 december 2011 betreffende het kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie voor onderzoeks- en opleidingsactiviteiten inzake kernenergie (2012-2013) (PB L 47 van 18.2.2012, blz. 25). Verordening (Euratom) nr. 139/2012 van de Raad van 19 december 2011 tot vastlegging van de regels voor deelname van ondernemingen, onderzoekscentra en universiteiten aan werkzaamheden onder contract ingevolge het kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie en voor de verspreiding van de onderzoeksresultaten (2012-2013) (PB L 47 van 18.2.2012, blz. 1). Besluit 2012/95/Euratom van de Raad van 19 december 2011 betreffende het door het Gemeenschappelijk Centrum voor onderzoek door middel van eigen acties uit te voeren specifieke programma ter tenuitvoerlegging van het kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie voor onderzoeks- en opleidingsactiviteiten inzake kernenergie (2012-2013) (PB L 47 van 18.2.2012, blz. 40). Titel 13 — Regionaal beleid Cijfers Titel Hoofdstuk Omschrijving FK Begroting 2013 ontwerp van gewijzigde begroting nr. 9/2013 Nieuw bedrag Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen 13 01 Administratieve uitgaven voor het beleidsterrein „Regionaal beleid” 88 792 579 88 792 579 88 792 579 88 792 579 13 03 Europees Fonds voor regionale ontwikkeling en andere regionale acties 1 30 639 878 699 31 410 089 436 30 639 878 699 31 410 089 436 13 04 Cohesiefonds 1 12 499 800 000 11 414 497 449 12 499 800 000 11 414 497 449 13 05 Pretoetredingsacties met betrekking tot het structuurbeleid 549 770 452 489 688 705 -78 987 754 549 770 452 410 700 951 13 06 Solidariteitsfonds 14 607 942 14 607 942 400 519 089 250 519 089 415 127 031 265 127 031 Titel 13 — Totaal 43 792 849 672 43 417 676 111 400 519 089 171 531 335 44 193 368 761 43 589 207 446 Hoofdstuk 13 05 — Pretoetredingsacties met betrekking tot het structuurbeleid Cijfers Titel Hoofdstuk Artikel Post Omschrijving FK Begroting 2013 ontwerp van gewijzigde begroting nr. 9/2013 Nieuw bedrag Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen 13 05 Pretoetredingsacties met betrekking tot het structuurbeleid 13 05 01 Pretoetredingsinstrument voor structuurbeleid (Instrument for Structural Policies for Pre-accession — ISPA) — Voltooiing van vroegere projecten (2000-2006) 13 05 01 01 Pretoetredingsinstrument voor structuurbeleid (ISPA) — Voltooiing van andere vroegere projecten (2000-2006) 4 p.m. 232 278 493 -78 987 754 p.m. 153 290 739 13 05 01 02 Pretoetredingsinstrument voor structuurbeleid — Afronding van de pretoetredingshulp voor acht kandidaat-lidstaten 4 p.m. p.m. p.m. p.m. Artikel 13 05 01 — Subtotaal p.m. 232 278 493 -78 987 754 p.m. 153 290 739 13 05 02 Instrument voor pretoetredingssteun (Instrument for Pre-accession Assistance — IPA) — Regionale ontwikkeling 4 462 000 000 172 734 477 462 000 000 172 734 477 13 05 03 Instrument voor pretoetredingssteun (IPA) — Grensoverschrijdende samenwerking 13 05 03 01 Grensoverschrijdende samenwerking — Bijdrage uit subrubriek 1b 1.2 51 491 401 50 000 000 51 491 401 50 000 000 13 05 03 02 Grensoverschrijdende samenwerking en deelname van kandidaat en potentiële kandidaat‑lidstaten aan de transnationale en interregionale samenwerkingsprogramma's van de structuurfondsen — Bijdrage uit rubriek 4 4 36 279 051 34 675 735 36 279 051 34 675 735 Artikel 13 05 03 — Subtotaal 87 770 452 84 675 735 87 770 452 84 675 735 Hoofdstuk 13 05 — Totaal 549 770 452 489 688 705 -78 987 754 549 770 452 410 700 951 Artikel 13 05 01 — Pretoetredingsinstrument voor structuurbeleid (Instrument for Structural Policies for Pre-accession — ISPA) — Voltooiing van vroegere projecten (2000-2006) Toelichting De door het pretoetredingsinstrument voor structuurbeleid (ISPA) verstrekte hulp was bedoeld om de kandidaat-lidstaten van Midden- en Oost-Europa te helpen bij hun toetreding tot de Unie. Het ISPA wordt gebruikt om de begunstigde landen te helpen voldoen aan de eisen van het acquis van de Unie op de gebieden milieu en vervoer. Post 13 05 01 01 — Pretoetredingsinstrument voor structuurbeleid (ISPA) — Voltooiing van andere vroegere projecten (2000-2006) Cijfers Begroting 2013 ontwerp van gewijzigde begroting nr. 9/2013 Nieuw bedrag Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen p.m. 232 278 493 -78 987 754 p.m. 153 290 739 Toelichting Dit krediet dient ter dekking van de ISPA-bijstand en van de buiten de Commissie verstrekte technische bijstand die nodig is voor de uitvoering ervan in de kandidaat-lidstaten van Midden- en Oost-Europa. Op deze post mogen, ongeacht de begunstigde van de actie, geen administratieve uitgaven worden afgeboekt. Rechtsgronden Verordening (EG) nr. 1266/1999 van de Raad van 21 juni 1999 betreffende de coördinatie van de bijstand aan de kandidaat-lidstaten in het kader van de pretoetredingsstrategie (PB L 161 van 26.6.1999, blz. 68). Verordening (EG) nr. 1267/1999 van de Raad van 21 juni 1999 tot instelling van een pretoetredingsinstrument voor structuurbeleid (PB L 161 van 26.6.1999, blz. 73). Verordening (EG) nr. 2257/2004 van de Raad van 20 december 2004 tot wijziging van Verordening (EEG) nr. 3906/89, Verordening (EG) nr. 1267/1999, Verordening (EG) nr. 1268/1999 en Verordening (EG) nr. 2666/2000, teneinde rekening te houden met de status van Kroatië als kandidaat-lidstaat (PB L 389 van 30.12.2004, blz. 1). Hoofdstuk 13 06 — Solidariteitsfonds Cijfers Titel Hoofdstuk Artikel Post Omschrijving FK Begroting 2013 ontwerp van gewijzigde begroting nr. 9/2013 Nieuw bedrag Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen 13 06 Solidariteitsfonds 13 06 01 Solidariteitsfonds van de Europese Unie — Lidstaten 3.2 14 607 942 14 607 942 400 519 089 250 519 089 415 127 031 265 127 031 13 06 02 Solidariteitsfonds van de Europese Unie — Toetredingslanden 4 p.m. p.m. p.m. p.m. Hoofdstuk 13 06 — Totaal 14 607 942 14 607 942 400 519 089 250 519 089 415 127 031 265 127 031 Artikel 13 06 01 — Solidariteitsfonds van de Europese Unie — Lidstaten Cijfers Begroting 2013 ontwerp van gewijzigde begroting nr. 9/2013 Nieuw bedrag Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen 14 607 942 14 607 942 400 519 089 250 519 089 415 127 031 265 127 031 Toelichting Dit artikel dient om de kredieten op te nemen die worden vrijgemaakt wanneer in de lidstaten bij grote rampen een beroep wordt gedaan op het Solidariteitsfonds van de Europese Unie. De hulp moet vooral worden toegekend bij natuurrampen, maar er kan aan de lidstaten in kwestie ook hulp worden verstrekt in spoedeisende situaties, met een deadline voor het gebruik ervan en de verplichting voor de begunstigde landen om het gebruik van de ontvangen hulp te verantwoorden. Ontvangen hulp die vervolgens wordt verrekend met betalingen door derde partijen, bijvoorbeeld op grond van het principe dat „de vervuiler betaalt” of die het uiteindelijke schadebedrag overschrijdt, moet worden teruggevorderd. Over de toewijzing van de kredieten zal worden besloten middels een gewijzigde begroting die uitsluitend tot doel heeft middelen uit het Solidariteitsfonds van de Europese Unie beschikbaar te stellen. Rechtsgronden Verordening (EG) nr. 2012/2002 van de Raad van 11 november 2002 tot oprichting van het Solidariteitsfonds van de Europese Unie (PB L 311 van 14.11.2002, blz. 3). Referentiebesluiten Voorstel voor een verordening van het Europees Parlement en de Raad tot oprichting van het Solidariteitsfonds van de Europese Unie ( COM(2005)0108 ), door de Commissie ingediend op 6 april 2005. Interinstitutioneel Akkoord van 17 mei 2006 tussen het Europees Parlement, de Raad en de Commissie betreffende de begrotingsdiscipline en een goed financieel beheer (PB C 139 van 14.6.2006, blz. 1). Titel 15 — Onderwijs en cultuur Cijfers Titel Hoofdstuk Omschrijving FK Begroting 2013 ontwerp van gewijzigde begroting nr. 9/2013 Nieuw bedrag Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen 15 01 Administratieve uitgaven voor het beleidsterrein „Onderwijs en cultuur” 123 603 923 123 603 923 123 603 923 123 603 923 15 02 Een leven lang leren, met inbegrip van meertaligheid 1 417 215 664 1 379 114 216 1 417 215 664 1 379 114 216 15 04 Ontwikkeling van culturele en audiovisuele samenwerking in Europa 175 715 000 159 896 411 175 715 000 159 896 411 15 05 Aanmoediging en bevordering van samenwerking op het gebied van jeugd en sport 3 149 539 000 130 166 227 149 539 000 130 166 227 15 07 Mensen — Programma voor de mobiliteit van onderzoekers 1 963 502 000 771 774 900 63 312 858 963 502 000 835 087 758 Titel 15 — Totaal 2 829 575 587 2 564 555 677 63 312 858 2 829 575 587 2 627 868 535 Hoofdstuk 15 07 — Mensen — Programma voor de mobiliteit van onderzoekers Cijfers Titel Hoofdstuk Artikel Post Omschrijving FK Begroting 2013 ontwerp van gewijzigde begroting nr. 9/2013 Nieuw bedrag Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen 15 07 Mensen — Programma voor de mobiliteit van onderzoekers 15 07 77 Burgers 1.1 963 502 000 771 275 000 63 312 858 963 502 000 834 587 858 15 07 78 Kredieten afkomstig van de deelneming van derden (buiten de Europese Economische Ruimte) aan onderzoek en technologische ontwikkeling 1.1 p.m. p.m. p.m. p.m. 15 07 79 Proefproject — Kennispartnerschappen 1.1 p.m. 499 900 p.m. 499 900 Hoofdstuk 15 07 — Totaal 963 502 000 771 774 900 63 312 858 963 502 000 835 087 758 Artikel 15 07 77 — Burgers Cijfers Begroting 2013 ontwerp van gewijzigde begroting nr. 9/2013 Nieuw bedrag Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen Vastleggingen Betalingen 963 502 000 771 275 000 63 312 858 963 502 000 834 587 858 Toelichting Europa moet aantrekkelijker worden voor onderzoekers teneinde zijn capaciteit en prestaties op het gebied van onderzoek en technologische ontwikkeling te vergroten en de Europese Onderzoeksruimte te consolideren en verder te ontwikkelen. Tegen de achtergrond van groeiende concurrentie op wereldniveau moet een open en concurrerende Europese arbeidsmarkt voor onderzoekers met gediversifieerde, aantrekkelijke loopbaanvooruitzichten worden gecreëerd. De steunverlening door het specifieke programma „Mensen” (geïmplementeerd door de Marie Curie‑acties, de Nacht van de onderzoekers en de Euraxess‑actie) heeft als toegevoegde waarde dat de internationale, interdisciplinaire en intersectorale mobiliteit van onderzoekers, een belangrijke aanjager van Europese innovatie, wordt bevorderd. Tevens bevorderen de Marie Curie-acties een intensievere samenwerking tussen onderwijs, onderzoek en bedrijfsleven in verschillende landen op het gebied van opleiding en loopbaanontwikkeling van onderzoekers: zij verbreden hun vaardigheden en bereiden hen beter voor op de banen van de toekomst. De Marie Curie‑acties versterken het partnerschap tussen onderwijs en bedrijfsleven met het oog op een betere kennisuitwisseling en de bevordering van opleidingen tot doctor die op de behoeften van de bedrijven zijn toegesneden. Door de arbeidsvoorwaarden te verbeteren in overeenstemming met het handvest en de code voor Europese onderzoekers, wordt een loopbaan als onderzoeker in Europa aantrekkelijker gemaakt. Bij de onder dit artikel opgevoerde kredieten komen nog de bijdragen van de EVA-lidstaten ingevolge de Overeenkomst betreffende de Europese Economische Ruimte, met name artikel 82 en Protocol nr. 32 daarbij. Ter informatie, deze bedragen vloeien voort uit de onder artikel 6 3 0 van de staat van ontvangsten geboekte bijdragen van de lidstaten van de EVA, die overeenkomstig artikel 21, lid 2, onder e) tot en met g), van het Financieel Reglement bestemmingsontvangsten vormen; zij geven aanleiding tot opvoering van de betrokken kredieten en tot uitvoering in het kader van de bijlage „Europese Economische Ruimte” van dit deel van de staat van uitgaven in deze afdeling, die een integrerend deel van de algemene begroting uitmaakt. Dit krediet dient ook ter dekking van de uitgaven in verband met de ontvangsten die aanleiding geven tot de opvoering van extra kredieten, afkomstig van derden of derde landen (buiten de Europese Economische Ruimte) die deelnemen aan projecten op het gebied van onderzoek en technologische ontwikkeling. Overeenkomstig artikel 21 van het Financieel Reglement kunnen ontvangsten die zijn geboekt onder de posten 6 0 1 3, 6 0 1 5, 6 0 1 6, 6 0 3 1 en 6 0 3 3 van de staat van ontvangsten, aanleiding geven tot de opvoering van extra kredieten. Rechtsgronden Verordening (EG) nr. 1906/2006 van het Europees Parlement en de Raad van 18 december 2006 tot vaststelling van de regels voor de deelname van ondernemingen, onderzoekscentra en universiteiten aan acties op grond van het zevende kaderprogramma, en voor de verspreiding van onderzoeksresultaten (2007-2013) (PB L 391 van 30.12.2006, blz. 1). Besluit nr. 1982/2006/EG van het Europees Parlement en de Raad van 18 december 2006 betreffende het zevende kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor activiteiten op het gebied van onderzoek, technologische ontwikkeling en demonstratie (2007-2013) (PB L 412 van 30.12.2006, blz. 1). Beschikking 2006/973/EG van de Raad van 19 december 2006 betreffende het specifieke programma „Mensen” tot uitvoering van het zevende kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor activiteiten op het gebied van onderzoek, technologische ontwikkeling en demonstratie (2007-2013) (PB L 400 van 30.12.2006, blz. 271). Het Europees Parlement, – gezien het voorstel van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad ( COM(2013)0692 – C7‑0343/2013), – gezien het Interinstitutioneel Akkoord van 17 mei 2006 tussen het Europees Parlement, de Raad en de Commissie betreffende de begrotingsdiscipline en een goed financieel beheer (1) , en met name punt 26 hiervan, – gezien Verordening (EG) nr. 2012/2002 van de Raad van 11 november 2002 tot oprichting van het Solidariteitsfonds van de Europese Unie (2) , – gezien de gezamenlijke verklaring van het Europees Parlement, de Raad en de Commissie, goedgekeurd tijdens het overleg op 17 juli 2008 over het Solidariteitsfonds, – gezien de brief van de Commissie regionale ontwikkeling, – gezien het verslag van de Begrotingscommissie ( A7-0369/2013 ), 1. hecht zijn goedkeuring aan het bij deze resolutie gevoegde besluit; 2. verzoekt zijn Voorzitter dit besluit samen met de voorzitter van de Raad te ondertekenen en zorg te dragen voor publicatie ervan in het Publicatieblad van de Europese Unie; 3. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie, met inbegrip van de bijlage, te doen toekomen aan de Raad en de Commissie. BIJLAGE BESLUIT VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD betreffende de beschikbaarstelling van middelen uit het Solidariteitsfonds van de Europese Unie (De tekst van de bijlage wordt hier niet weergegeven, aangezien deze overeenkomt met de definitieve handeling: Besluit 2014/95/EU.) Het Europees Parlement, – gezien de algemene begroting van de Europese Unie voor het begrotingsjaar 2013, definitief vastgesteld op 12 december 2012 (1) , – gezien het ontwerp van gewijzigde begroting nr. 7/2013, door de Commissie ingediend op 25 juli 2013 ( COM(2013)0557 ), – gezien het Interinstitutioneel Akkoord van 17 mei 2006 tussen het Europees Parlement, de Raad en de Commissie betreffende de begrotingsdiscipline en een goed financieel beheer (2) , en met name punt 27 hiervan, – gezien het voorstel van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad ( COM(2013)0559 – C7-0235/2013), – gezien het standpunt van de Raad, goedgekeurd op 7 oktober 2013, – gezien het verslag van de Begrotingscommissie ( A7-0370/2013 ), A. overwegende dat het, na alle mogelijkheden voor een herschikking van kredieten binnen rubriek 1b te hebben onderzocht, nodig is middelen uit het flexibiliteitsinstrument beschikbaar te stellen; B. overwegende dat de Commissie heeft voorgesteld middelen uit het flexibiliteitsinstrument beschikbaar te stellen ter aanvulling van de financiering van de algemene begroting van de Europese Unie voor het begrotingsjaar 2013, bovenop het maximum van rubriek 1b, met 134 049 037 EUR ten behoeve van het Europees Sociaal Fonds (ESF) om de toewijzingen aan Frankrijk, Italië en Spanje voor 2013 te verhogen met een totaalbedrag van 150 miljoen EUR; 1. neemt kennis van het voorstel van de Commissie om het maximum van rubriek 1b te overschrijden met 134 049 037 EUR, teneinde de toewijzingen van het ESF aan Frankrijk, Italië en Spanje voor 2013 te verhogen met een totaalbedrag van 150 miljoen EUR, en voor een dienovereenkomstig bedrag middelen uit het flexibiliteitsinstrument beschikbaar te stellen; 2. stemt in met de beschikbaarstelling van middelen uit het flexibiliteitsinstrument tot een bedrag van 134 049 037 EUR aan vastleggingskredieten, ter financiering van die aanvullende toewijzingen in rubriek 1b; 3. hecht zijn goedkeuring aan het bij deze resolutie gevoegde besluit; 4. verzoekt zijn Voorzitter dit besluit samen met de voorzitter van de Raad te ondertekenen en zorg te dragen voor publicatie ervan in het Publicatieblad van de Europese Unie ; 5. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie, met inbegrip van de bijlage, te doen toekomen aan de Raad en de Commissie. BIJLAGE BESLUIT VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD betreffende de beschikbaarstelling van middelen uit het flexibiliteitsinstrument (De tekst van de bijlage wordt hier niet weergegeven, aangezien deze overeenkomt met de definitieve handeling: Besluit 2014/94/EU.) (Gewone wetgevingsprocedure: eerste lezing) Het Europees Parlement, – gezien het voorstel van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad ( COM(2011)0814 ), – gezien artikel 294, lid 2 en artikel 172 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, op grond waarvan het voorstel door de Commissie bij het Parlement is ingediend (C7-0464/2011), – gezien artikel 294, lid 3, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, – gezien het advies van het Europees Economisch en Sociaal Comité van 28 maart 2012 (1) , – na raadpleging van het Comité van de Regio's, – gezien de schriftelijke toezegging van de vertegenwoordiger van de Raad van 11 september 2013 om het standpunt van het Europees Parlement goed te keuren, overeenkomstig artikel 294, lid 4, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, – gezien artikel 55 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie industrie, onderzoek en energie en de adviezen van de Commissie buitenlandse zaken, de Begrotingscommissie en de Commissie vervoer en toerisme ( A7-0321/2013 ), 1. stelt onderstaand standpunt in eerste lezing vast; 2. hecht zijn goedkeuring aan de gemeenschappelijke verklaring van het Europees Parlement, de Raad en de Commissie die als bijlage bij onderhavige resolutie is gevoegd; 3. verzoekt om hernieuwde voorlegging indien de Commissie voornemens is ingrijpende wijzigingen in haar voorstel aan te brengen of dit door een nieuwe tekst te vervangen; 4. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en aan de Commissie alsmede aan de nationale parlementen. Standpunt van het Europees Parlement in eerste lezing vastgesteld op 20 november 2013 met het oog op de vaststelling van Verordening (EU) nr. .../2013 van het Europees Parlement en de Raad betreffende de uitvoering en exploitatie van de Europese satellietnavigatiesystemen en tot intrekking van Verordening (EG) nr. 876/2002 van de Raad en Verordening (EG) nr. 683/2008 van het Europees Parlement en de Raad (Aangezien het Parlement en de Raad tot overeenstemming zijn geraakt, komt het standpunt van het Parlement overeen met de definitieve rechtshandeling: Verordening (EU) nr. 1285/2013.) BIJLAGE BIJ DE WETGEVINGSRESOLUTIE Gezamenlijke verklaring van het Europees Parlement, de Raad en de Commissie over het GALILEO INTERINSTITUTIONEEL PANEL (GIP) 1. Gezien het belang, het unieke karakter en de gecompliceerdheid van de Europese GNSS-programmma’s, het feit dat de Unie de uit de programma’s resulterende systemen in eigendom zal hebben, de volledige financiering van de programma’s uit de communautaire begroting in de periode 2014-2020, erkennen het Europees Parlement, de Raad en de Commissie de noodzaak van nauwe samenwerking tussen de drie instellingen. 2. Er zal een Galileo Interinstitutioneel Panel (GIP) bijeenkomen om voor iedere instelling de uitoefening van haar verantwoordelijkheid te vergemakkelijken. Daartoe wordt het GIP opgericht om de volgende zaken op de voet te volgen: (a) de vorderingen met de uitvoering van de Europese GNSS-programma’s, met name met betrekking tot de uitvoering van de aanbestedingen en contracten, met name met betrekking tot het ESA; (b) de internationale overeenkomsten met derde landen, onverminderd de bepalingen van artikel 218 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie; (c) de voorbereiding van de satellietnavigatiemarkten; (d) de doeltreffendheid van de beheersregelingen; en (e) de jaarlijkse evaluatie van het werkprogramma. 3. Overeenkomstig de bestaande regels zal het GIP de nodige discretie in acht nemen, met name gezien de commercieel vertrouwelijke en gevoelige aard van bepaalde gegevens. 4. De Commissie zal rekening houden met de door het GIP ingenomen standpunten. 5. Het GIP zal bestaan uit zeven vertegenwoordigers, waarvan: — drie van de Raad, — drie van het Europees Parlement, — één van de Commissie, en zal geregeld bijeenkomen (in beginsel viermaal per jaar). 6. Het GIP heeft geen invloed op de bestaande verantwoordelijkheden en interinstitutionele betrekkingen. (Gewone wetgevingsprocedure: eerste lezing) Het Europees Parlement, – gezien het voorstel van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad ( COM(2013)0242 ), – gezien artikel 294, lid 2, en artikel 212 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, op grond waarvan het voorstel door de Commissie bij het Parlement is ingediend (C7‑0119/2013), – gezien artikel 294, lid 3, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, – gezien de schriftelijke toezegging van de vertegenwoordiger van de Raad van 29 oktober 2013 om het standpunt van het Europees Parlement goed te keuren, overeenkomstig artikel 294, lid 4, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, – gezien artikel 55 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie internationale handel en de adviezen van de Commissie buitenlandse zaken en de Begrotingscommissie ( A7-0335/2013 ), 1. stelt onderstaand standpunt in eerste lezing vast; 2. verzoekt om hernieuwde voorlegging indien de Commissie voornemens is ingrijpende wijzigingen in haar voorstel aan te brengen of dit door een nieuwe tekst te vervangen; 3. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en aan de Commissie alsmede aan de nationale parlementen. Standpunt van het Europees Parlement in eerste lezing vastgesteld op 20 november 2013 met het oog op de vaststelling van Besluit nr. .../2013/EU van het Europees Parlement en de Raad tot toekenning van macrofinanciële bijstand aan het Hasjemitisch Koninkrijk Jordanië (Aangezien het Parlement en de Raad tot overeenstemming zijn geraakt, komt het standpunt van het Parlement overeen met de definitieve rechtshandeling: Besluit nr. 1351/2013/EU.) (Goedkeuring) Het Europees Parlement, – gezien het ontwerpbesluit van de Raad (12221/2013), – gezien de ontwerpovereenkomst tussen de Europese Unie en de Russische Federatie inzake drugsprecursoren (08178/2013), – gezien het verzoek om goedkeuring dat de Raad heeft ingediend krachtens artikel 207, lid 4, eerste alinea, en artikel 218, lid 6, tweede alinea, onder a) van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (C7-0308/2013), – gezien artikel 81 en artikel 90, lid 7, van zijn Reglement, – gezien de aanbeveling van de Commissie internationale handel en het advies van de Commissie juridische zaken ( A7-0342/2013 ), 1. hecht zijn goedkeuring aan de sluiting van de overeenkomst; 2. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad, de Commissie en de regeringen en parlementen van de lidstaten en de Russische Federatie. (Raadpleging) Het Europees Parlement, – gezien het ontwerp van besluit van de Raad (16229/2012), – gezien Besluit 2009/371/JBZ van de Raad van 6 april 2009 tot oprichting van de Europese politiedienst (Europol) (1) , en met name artikel 26, lid 1, onder a), op grond waarvan het Parlement door de Raad is geraadpleegd (C7-0011/2013), – gezien Besluit 2009/934/JBZ van de Raad van 30 november 2009 tot vaststelling van de uitvoeringsregels voor de betrekkingen van Europol met partners, inclusief de uitwisseling van persoonsgegevens en gerubriceerde informatie (2) , – gezien Besluit 2009/935/JBZ van de Raad van 30 november 2009 tot vaststelling van de lijst van derde staten en organisaties waarmee Europol overeenkomsten moet sluiten (3) , – gezien artikel 55 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie burgerlijke vrijheden, justitie en binnenlandse zaken ( A7-0351/2013 ), 1. verwerpt het ontwerp van besluit van de Raad; 2. verzoekt de Raad het besluit niet goed te keuren, aangezien de Commissie onlangs een voorstel heeft ingediend voor een nieuwe verordening betreffende Europol (voorstel van de Commissie van 27 maart 2013 voor een verordening van het Europees Parlement en de Raad betreffende het Agentschap van de Europese Unie voor samenwerking en opleiding op het gebied van rechtshandhaving (Europol) en tot intrekking van Besluiten 2009/371/JBZ en 2005/681/JBZ ( COM(2013)0173 )), op grond waarvan de voorschriften en de procedure voor het sluiten van overeenkomsten met derde staten moeten worden gewijzigd; om die reden moeten de maatregelen ter uitvoering van Besluit 2009/371/JBZ niet gewijzigd worden; 3. verzoekt de directeur en de raad van bestuur van Europol om in geval het ontwerpbesluit van de Raad wordt aangenomen met de daarin opgenomen landen geen onderhandelingen te openen over de sluiting van operationele overeenkomsten, omdat in een aantal in het ontwerpbesluit van de Raad opgenomen landen geen passend niveau van gegevensbeschermingsniveau bestaat en de eerbiediging van het fundamentele recht op bescherming van persoonsgegevens niet gewaarborgd kan worden; benadrukt dat de uitwisseling van persoonsgegevens met derde landen en internationale organisaties omgeven moet zijn met strenge veiligheidswaarborgen inzake de bescherming van de persoonlijke levenssfeer en de grondrechten; 4. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad, de Commissie en Europol. (Raadpleging) Het Europees Parlement, – gezien het voorstel van de Commissie aan de Raad ( COM(2012)0682 ), – gezien de artikelen 187 en 188 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, op grond waarvan het Parlement door de Raad is geraadpleegd (C7‑0421/2012), – gezien artikel 55 en artikel 46, lid 1, van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie industrie, onderzoek en energie ( A7-0331/2013 ), 1. hecht zijn goedkeuring aan het Commissievoorstel; 2. verzoekt de Raad, wanneer deze voornemens is af te wijken van de door het Parlement goedgekeurde tekst, het Parlement hiervan op de hoogte te stellen; 3. wenst opnieuw te worden geraadpleegd ingeval de Raad voornemens is ingrijpende wijzigingen aan te brengen in de door het Parlement goedgekeurde tekst; 4. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en aan de Commissie. (Gewone wetgevingsprocedure: eerste lezing) Het Europees Parlement, – gezien het voorstel van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad ( COM(2011)0615 ) en de wijzigingen op het voorstel ( COM(2012)0496 , COM(2013)0146 en COM(2013)0246 ), – gezien artikel 294, lid 2, en artikel 177 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, op grond waarvan het voorstel door de Commissie bij het Parlement is ingediend (C7‑0107/2013), – gezien artikel 294, lid 3, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, – gezien het gemotiveerde advies dat in het kader van protocol nr. 2 betreffende de toepassing van de beginselen van subsidiariteit en evenredigheid is uitgebracht door de Italiaanse Kamer van Afgevaardigden, en waarin wordt gesteld dat het ontwerp van wetgevingshandeling niet strookt met het subsidiariteitsbeginsel, – gezien de adviezen van het Europees Economisch en Sociaal Comité van 25 april 2012, 12 december 2012 en 22 mei 2013 (1) , – gezien de adviezen van het Comité van de Regio's van 3 mei 2012 en 29 november 2012 (2) , – gezien de adviezen van de Rekenkamer van 15 december 2011, 13 december 2012 en 18 juli 2013 (3) , – gezien de schriftelijke toezegging van de vertegenwoordiger van de Raad van 18 november 2013 om het standpunt van het Europees Parlement goed te keuren, overeenkomstig artikel 294, lid 4, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, – gezien artikel 55 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie regionale ontwikkeling en de adviezen van de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken, de Begrotingscommissie, de Commissie begrotingscontrole, de Commissie economische en monetaire zaken, de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en voedselveiligheid, de Commissie industrie, onderzoek en energie, de Commissie vervoer en toerisme, de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling, de Commissie visserij, de Commissie cultuur en onderwijs en de Commissie rechten van de vrouw en gendergelijkheid ( A7-0274/2013 ), 1. stelt onderstaand standpunt in eerste lezing vast; 2. hecht zijn goedkeuring aan de gezamenlijke verklaringen die bij deze resolutie zijn gevoegd; 3. neemt kennis van de verklaringen van de Raad en de Commissie die bij deze resolutie zijn gevoegd; 4. verzoekt om hernieuwde voorlegging indien de Commissie voornemens is ingrijpende wijzigingen in haar voorstel aan te brengen of dit door een nieuwe tekst te vervangen; 5. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad, de Commissie en de nationale parlementen. Standpunt van het Europees Parlement in eerste lezing vastgesteld op 20 november 2013 met het oog op de vaststelling van Verordening (EU) nr. .../2013 van het Europees Parlement en de Raad houdende gemeenschappelijke bepalingen inzake het Europees Fonds voor regionale ontwikkeling, het Europees Sociaal Fonds, het Cohesiefonds, het Europees Landbouwfonds voor plattelandsontwikkeling en het Europees Fonds voor maritieme zaken en visserij en algemene bepalingen inzake het Europees Fonds voor regionale ontwikkeling, het Europees Sociaal Fonds, het Cohesiefonds en het Europees Fonds voor maritieme zaken en visserij, en tot intrekking van Verordening (EG) nr. 1083/2006 van de Raad (Aangezien het Parlement en de Raad tot overeenstemming zijn geraakt, komt het standpunt van het Parlement overeen met de definitieve rechtshandeling: Verordening (EU) nr. 1303/2013.) BIJLAGE BIJ DE WETGEVINGSRESOLUTIE Gezamenlijke verklaring van het Europees Parlement, de Raad en de Commissie over de herziening van Verordening (EU, Euratom) nr. 966/2012 van het Europees Parlement en de Raad met betrekking tot de wederopvoering van kredieten Het Europees Parlement, de Raad en de Commissie komen overeen bij de herziening van het Financieel Reglement, waarbij Verordening (EU, Euratom) nr. 966/2012 van het Europees Parlement en de Raad wordt afgestemd op het meerjarig financieel kader voor de periode 2014‑2020, bepalingen op te nemen die noodzakelijk zijn voor de toepassing van de regelingen voor de toewijzing van de prestatiereserve en in verband met de uitvoering van financiële instrumenten als bedoeld in artikel 39 (Mkb-initiatief) van de verordening houdende gemeenschappelijke bepalingen voor de Europese structuur- en investeringsfondsen, met betrekking tot de wederopvoering van: i. kredieten die waren vastgelegd voor programma's in verband met de prestatiereserve en die moesten worden geannuleerd omdat prioriteiten in het kader van deze programma's hun mijlpalen niet hadden bereikt; en ii. kredieten die waren vastgelegd voor specifieke programma's als bedoeld in artikel 39, lid 4, onder b), en die moesten worden geannuleerd omdat de deelname van een lidstaat in het financieel instrument moest worden stopgezet. Gezamenlijke verklaring van het Europees Parlement, de Raad en de Commissie over artikel 1 Indien verdere, gerechtvaardigde afwijkingen van de gemeenschappelijke bepalingen nodig blijken om rekening te houden met de specifieke kenmerken van het EFMZV en van het Elfpo, verbinden het Europees Parlement, de Raad en de Commissie zich ertoe deze afwijkingen mogelijk te maken door zorgvuldig de nodige wijzigingen aan te brengen in de verordening houdende gemeenschappelijke bepalingen voor de Europese structuur- en investeringsfondsen. Gezamenlijke verklaring van het Europees Parlement en de Raad over de uitsluiting van elke terugwerkende kracht met betrekking tot de toepassing van artikel 5, lid 3 Het Europees Parlement en de Raad komen overeen dat: – met betrekking tot de toepassing van artikel 14, lid 2, artikel 15, lid 1, onder c), en artikel 26, lid 2, van de verordening houdende gemeenschappelijke bepalingen voor de Europese structuur- en investeringsfondsen, de door de lidstaten ondernomen acties om de in artikel 5, lid 1, bedoelde partners te betrekken bij de voorbereiding van de in artikel 5, lid 2, bedoelde partnerschapsovereenkomst en programma's, alle acties omvatten die de lidstaten ongeacht het tijdstip ervan op praktisch niveau hebben ondernomen alsook acties die zij hebben ondernomen vóór de inwerkingtreding van die verordening en vóór de datum van inwerkingtreding van de gedelegeerde handeling voor een Europese gedragscode overeenkomstig artikel 5, lid 3, van dezelfde verordening, tijdens de voorbereidende fasen van een programmeringsprocedure van een lidstaat, op voorwaarde dat de doelstellingen van het in die verordening vastgestelde partnerschapsbeginsel zijn verwezenlijkt. In deze context beslissen de lidstaten overeenkomstig hun nationale en regionale bevoegdheden over de inhoud van zowel de voorgestelde partnerschapsovereenkomst als de voorgestelde ontwerpprogramma's, in overeenstemming met de desbetreffende bepalingen van die verordening en de fondsspecifieke voorschriften; – de gedelegeerde handeling tot invoering van een Europese gedragscode, die overeenkomstig artikel 5, lid 3, is vastgesteld, onder geen beding noch rechtstreeks noch onrechtstreeks enige terugwerkende kracht heeft, met name ten aanzien van de goedkeuringsprocedure voor de partnerschapsovereenkomst en de programma's, aangezien het niet de bedoeling van de EU-wetgever is enige bevoegdheid aan de Commissie over te dragen waardoor zij de goedkeuring van de partnerschapsovereenkomst en de programma's zou kunnen verwerpen enkel en alleen omdat de Europese gedragscode, die overeenkomstig artikel 5, lid 3, is vastgesteld, op een of ander punt niet is geëerbiedigd; – het Europees Parlement en de Raad verzoeken de Commissie hun de ontwerptekst van de overeenkomstig artikel 5, lid 3, vast te stellen gedelegeerde handeling zo spoedig mogelijk te doen toekomen, en dit uiterlijk tegen de datum waarop de Raad de politieke overeenkomst over de verordening houdende gemeenschappelijke bepalingen voor de Europese structuur- en investeringsfondsen goedkeurt of de datum waarop in de plenaire vergadering van het Europees Parlement over het ontwerpverslag over die verordening wordt gestemd, naargelang welke datum het eerst valt. Gezamenlijke verklaring van de Raad en de Commissie over artikel 145, lid 7 De Raad en de Commissie bevestigen dat de verwijzing naar de term "het toepasselijke recht" in de zin van artikel 145, lid 7, met betrekking tot de beoordeling van ernstige tekortkomingen in de doeltreffende werking van de beheers- en controlesystemen, mede de interpretatie van dat recht door het Hof van Justitie van de Europese Unie, het Gerecht van de Europese Unie en de Commissie (inclusief noten voor de interpretatie van de Commissie) omvat, zoals dat van toepassing is op het moment dat de desbetreffende beheersverklaringen, jaarlijkse controleverslagen en accountantsverklaringen bij de Commissie werden ingediend. Verklaring van het Europees Parlement met betrekking tot de toepassing van artikel 5 Het Europees Parlement neemt kennis van de informatie die door het voorzitterschap op 19 december 2012 zijn overgemaakt na debatten in Coreper waarde lidstaten hun voornemen bekendmaakten in de voorbereidende programmeringsfase zo veel mogelijk rekening te houden met de beginselen van de ontwerpverordening houdende gemeenschappelijke bepalingen voor de Europese structuur- en investeringsfondsen zoals deze op het ogenblik op het ogenblik van het overmaken van die informatie voorlag, met betrekking tot het strategische programmeringsblok, met inbegrip van de geest en de inhoud van het partnerschapsbeginsel als bedoeld in artikel 5. Verklaring van de Commissie over artikel 22 1. De Commissie is van oordeel dat het prestatiekader op de eerste plaats ten doel heeft te stimuleren dat de programma's doeltreffend worden uitgevoerd zodat de beoogde resultaten worden behaald, en dat bij de uitvoering van de maatregelen in de leden 6 en 7 naar behoren met dat doel rekening moet worden gehouden. 2. Indien de Commissie de tussentijdse betalingen voor een prioriteit in het kader van lid 6 geheel of gedeeltelijk heeft opgeschort, kan de lidstaat blijven verzoeken om betaling voor die prioriteit teneinde te voorkomen dat middelen voor het programma uit hoofde van artikel 86 worden geannuleerd. 3. De Commissie bevestigt dat zij de bepalingen van artikel 22, lid 7, zal toepassen, zodat er geen dubbel verlies van middelen plaatsvindt vanwege het achterblijven bij streefdoelen in verband met de onderbesteding van middelen in het kader van een prioriteit. Indien een deel van de vastleggingen voor een programma door de toepassing van de artikelen 86 t/m 88 is geannuleerd met een dienovereenkomstige verlaging van het bedrag van de steun voor die prioriteit als gevolg, of indien het aan die prioriteit toegewezen bedrag aan het eind van de programmeringsperiode niet volledig is besteed, worden de betrokken streefdoelen in het prestatiekader voor de toepassing van artikel 22, lid 7, pro rata aangepast. Verklaring van de Commissie over de compromistekst over indicatoren De Commissie bevestigt dat zij haar richtsnoeren over de gemeenschappelijke indicatoren voor EFRO, ESF, Cohesiefonds en Europese territoriale samenwerking binnen drie maanden na de aanneming van de verordeningen zal afronden in samenspraak met de respectieve beoordelingsnetwerken samengesteld uit nationale deskundigen. Die richtsnoeren zullen definities bevatten van elke gemeenschappelijke indicator en van methoden voor het verzamelen van en verslagleggen over gegevens over de gemeenschappelijke indicatoren. Verklaring van de Commissie over de wijziging van partnerschapsovereenkomsten en operationele programma's in het kader van artikel 23 De Commissie is van oordeel dat zij, zonder afbreuk te doen aan de bepalingen van artikel 23, leden 4 en 5, indien nodig opmerkingen kan maken over voorstellen tot wijziging van partnerschapsovereenkomsten en programma's die de lidstaten overeenkomstig artikel 23, lid 4, hebben ingediend, met name wanneer deze niet aansluiten bij het eerdere antwoord dat deze lidstaten overeenkomstig artikel 23, lid 3, hebben ingediend, en in ieder geval op grond van de artikelen 16 en 30. Zij is van oordeel dat de termijn van drie maanden voor de vaststelling van het besluit tot goedkeuring van de wijziging van de partnerschapsovereenkomst en de betrokken programma's als bedoeld in artikel 23, lid 5, begint te lopen vanaf de indiening van de voorstellen tot wijziging overeenkomstig lid 4, op voorwaarde dat deze naar behoren rekening houden met eventuele door de Commissie gemaakte opmerkingen. Verklaring van de Commissie betreffende de gevolgen van de met de medewetgevers bereikte overeenkomst over de prestatiereserve en het voorfinancieringsniveau van de maxima voor betalingen De Commissie is van mening dat de aanvullende betalingskredieten die in 2014-2020 nodig kunnen zijn als gevolg van de ingevoerde wijzigingen met betrekking tot de prestatiereserve en de voorfinanciering, beperkt blijven. Zij is van oordeel dat de gevolgen hiervan, met inachtneming van het ontwerp van de MFK-verordening, beheersbaar zijn. De jaarlijkse schommelingen in het totale niveau van de betalingen, met inbegrip van die welke het gevolg zijn van de bedoelde wijzigingen, zullen worden opgevangen door middel van de overkoepelende marge voor de betalingen en de in het ontwerp van de MFK-verordening overeengekomen bijzondere instrumenten. De Commissie zal de situatie van nabij blijven volgen en haar beoordeling voorleggen in het kader van de tussentijdse herziening. (Gewone wetgevingsprocedure: eerste lezing) Het Europees Parlement, – gezien het voorstel van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad ( COM(2011)0607 /2), – gezien artikel 294, lid 2, en artikel 164 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, op grond waarvan het voorstel door de Commissie bij het Parlement is ingediend (C7‑0327/2011), – gezien artikel 294, lid 3, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, – gezien de adviezen van het Europees Economisch en Sociaal Comité van 22 februari 2012 (1) en 22 mei 2013 (2) , – gezien het advies van het Comité van de Regio's van 3 mei 2012 (3) , – gezien de schriftelijke toezegging van de vertegenwoordiger van de Raad van 14 november 2013 om het standpunt van het Europees Parlement goed te keuren, overeenkomstig artikel 294, lid 4, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, – gezien artikel 55 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken en de adviezen van de Begrotingscommissie, de Commissie begrotingscontrole, de Commissie regionale ontwikkeling, de Commissie cultuur en onderwijs en de Commissie rechten van de vrouw en gendergelijkheid ( A7-0250/2012 ), 1. stelt onderstaand standpunt in eerste lezing vast; 2. verzoekt om hernieuwde voorlegging indien de Commissie voornemens is ingrijpende wijzigingen in haar voorstel aan te brengen of dit door een nieuwe tekst te vervangen; 3. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en aan de Commissie alsmede aan de nationale parlementen. Standpunt van het Europees Parlement in eerste lezing vastgesteld op 20 november 2013 met het oog op de vaststelling van Verordening (EU) nr. .../2013 van het Europees Parlement en de Raad betreffende het Europees Sociaal Fonds en tot intrekking van Verordening (EG) nr. 1081/2006 (Aangezien het Parlement en de Raad tot overeenstemming zijn geraakt, komt het standpunt van het Parlement overeen met de definitieve rechtshandeling: Verordening (EU) nr. 1304/2013.) (Gewone wetgevingsprocedure: eerste lezing) Het Europees Parlement, – gezien het voorstel van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad ( COM(2011)0614 ), – gezien artikel 294, lid 2, en de artikelen 178 en 349 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, op grond waarvan het voorstel door de Commissie bij het Parlement is ingediend (C7-0328/2011), – gezien artikel 294, lid 3, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, – gezien het advies van het Europees Economisch en Sociaal Comité van 25 april 2012 (1) , – gezien het advies van de Commissie regionale ontwikkeling van 3 mei 2012 (2) , – gezien de schriftelijke toezegging van de vertegenwoordiger van de Raad van 18 november 2013 om het standpunt van het Europees Parlement goed te keuren, overeenkomstig artikel 294, lid 4, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, – gezien artikel 55 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie regionale ontwikkeling en de adviezen van de Begrotingscommissie, de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en voedselveiligheid, de Commissie industrie, onderzoek en energie en de Commissie vervoer en toerisme ( A7-0268/2013 ), 1. stelt onderstaand standpunt in eerste lezing vast; 2. hecht zijn goedkeuring aan de gemeenschappelijke verklaring van het Europees Parlement en de Raad die als bijlage bij deze resolutie is gevoegd; 3. neemt kennis van de bij deze resolutie gevoegde verklaring van de Commissie; 4. verzoekt om hernieuwde voorlegging aan het Parlement indien de Commissie voornemens is ingrijpende wijzigingen in dit voorstel aan te brengen of dit door een nieuwe tekst te vervangen; 5. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en aan de Commissie alsmede aan de nationale parlementen. Standpunt van het Europees Parlement in eerste lezing vastgesteld op 20 november 2013 met het oog op de vaststelling van Verordening (EU) nr. .../2013 van het Europees Parlement en de Raad betreffende het Europees Fonds voor Regionale Ontwikkeling en specifieke bepalingen met betrekking tot de doelstelling "Investeren in groei en werkgelegenheid", en tot intrekking van Verordening (EG) nr. 1080/2006 (Aangezien het Parlement en de Raad tot overeenstemming zijn geraakt, komt het standpunt van het Parlement overeen met de definitieve rechtshandeling: Verordening (EU) nr. 1301/2013.) BIJLAGE BIJ DE WETGEVINGSRESOLUTIE Gezamenlijke verklaring van het Europees Parlement en de Raad over de toepassing van artikel 6 van de EFRO-verordening, artikel 15 van de ETS-verordening en artikel 4 van de verordening betreffende het Cohesiefonds Het Europees Parlement en de Raad nemen kennis van de verzekering van de Commissie aan de EU-wetgever dat de gemeenschappelijke outputindicatoren voor de EFRO-verordening, de ETS-verordening en de verordening betreffende het Cohesiefonds die in een bijlage bij elk van deze verordeningen moeten worden opgenomen, het resultaat zijn van een lang voorbereidend proces waarbij de evaluatiedeskundigen zowel van de Commissie als van de lidstaten zijn betrokken en dat deze indicatoren naar verwachting in principe stabiel zullen blijven. Verklaring van de Commissie De Commissie steunt de door het Europees Parlement geformuleerde doelstelling van een vereenvoudiging van de procedures voor overheidssteun met betrekking tot steun voor de bedrijfsvoering die wordt verleend aan ondernemingen die gevestigd zijn in ultraperifere gebieden ter compensering van de extra kosten die in deze gebieden ontstaan als gevolg van de specifieke economische en sociale situatie ervan. Overeenkomstig het recent door de Commissiediensten gepubliceerde voorstel voor een algemene groepsvrijstellingsverordening (3) wordt steun voor de bedrijfsvoering ter compensering van bepaalde extra kosten die voor de in deze gebieden gevestigde begunstigden ontstaan (4) , beschouwd als verenigbaar met de interne markt, onder de in het voorstel bepaalde voorwaarden, zodat voor deze steun niet de meldingsplicht overeenkomstig artikel 108, lid 3, van het VWEU geldt. De Commissie is van mening dat er zo een degelijke basis is voor de realisatie van de vereenvoudiging die wordt beoogd en zij zal ten volle rekening houden met alle opmerkingen die zij van de lidstaten ontvangt in het kader van het overleg dat aan de gang is met het oog op de goedkeuring van de verordening in 2014. (Gewone wetgevingsprocedure: eerste lezing) Het Europees Parlement, – gezien het voorstel van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad ( COM(2011)0611 ), – gezien artikel 294, lid 2, en artikel 178 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, op grond waarvan het voorstel door de Europese Commissie bij het Parlement is ingediend (C7-0326/2011), – gezien artikel 294, lid 3, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, – gezien het advies van het Europees Economisch en Sociaal Comité van 25 april 2012 (1) , – gezien het advies van het Comité van de Regio´s van 19 juli 2012 (2) , – gezien de schriftelijke toezegging van de vertegenwoordiger van de Raad van 18 november 2013 om het standpunt van het Europees Parlement goed te keuren, overeenkomstig artikel 294, lid 4, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, – gezien artikel 55 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie regionale ontwikkeling en de adviezen van de Begrotingscommissie, de Commissie begrotingscontrole en de Commissie vervoer en toerisme ( A7-0280/2013 ), 1. stelt onderstaand standpunt in eerste lezing vast; 2. hecht zijn goedkeuring aan de gemeenschappelijke verklaring van het Europees Parlement en de Raad in de bijlage bij deze resolutie, 3. verzoekt om hernieuwde voorlegging indien de Commissie voornemens is ingrijpende wijzigingen in haar voorstel aan te brengen of dit door een nieuwe tekst te vervangen; 4. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en aan de Commissie alsmede aan de nationale parlementen. Standpunt van het Europees Parlement in eerste lezing vastgesteld op 20 november 2013 met het oog op de vaststelling van Verordening (EU) nr. .../2013 van het Europees Parlement en de Raad betreffende specifieke bepalingen voor steun uit het Europees Fonds voor regionale ontwikkeling ter verwezenlijking van de doelstelling "Europese territoriale samenwerking" (Aangezien het Parlement en de Raad tot overeenstemming zijn geraakt, komt het standpunt van het Parlement overeen met de definitieve rechtshandeling: Verordening (EU) nr.1299/2013.) BIJLAGE BIJ DE WETGEVINGSRESOLUTIE Gezamenlijke verklaring van Europees Parlement en de Raad betreffende toepassing van artikel 6 van de EFRO-verordening, artikel 15 van de ETS-verordening en artikel 4 van de verordening betreffende het Cohesiefonds Het Europees Parlement en de Raad nemen kennis van de verzekering van de Commissie aan de EU-wetgever dat de gemeenschappelijke outputindicatoren voor de EFRO-verordening, de ETS-verordening en de verordening betreffende het Cohesiefonds die in een bijlage bij elk van deze verordeningen moeten worden opgenomen, het resultaat zijn van een lang voorbereidend proces waarbij de evaluatiedeskundigen zowel van de Commissie als van de lidstaten zijn betrokken en dat deze indicatoren naar verwachting in principe stabiel zullen blijven. (Gewone wetgevingsprocedure: eerste lezing) Het Europees Parlement, – gezien het voorstel van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad ( COM(2011)0612 ), – gezien artikel 294, lid 2, en artikel 177 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, op grond waarvan het voorstel door de Commissie bij het Parlement is ingediend (C7-0325/2011), – gezien artikel 294, lid 3, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, – gezien het advies van het Europees Economisch en Sociaal Comité van 25 april 2012 (1) ; – gezien het advies van het Comité van de Regio's van 3 mei 2012 (2) ; – gezien de schriftelijke toezegging van de vertegenwoordiger van de Raad van 18 november 2013 om het standpunt van het Europees Parlement goed te keuren, overeenkomstig artikel 294, lid 4, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, – gezien artikel 55 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie regionale ontwikkeling en de adviezen van de Begrotingscommissie, de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en voedselveiligheid, Commissie industrie, onderzoek en energie en de Commissie vervoer en toerisme ( A7-0270/2013 ), 1. stelt onderstaand standpunt in eerste lezing vast; 2. hecht zijn goedkeuring aan de gemeenschappelijke verklaring van het Europees Parlement en de Raad in de bijlage bij deze resolutie; 3. verzoekt om hernieuwde voorlegging aan het Parlement indien de Commissie voornemens is ingrijpende wijzigingen in dit voorstel aan te brengen of dit door een nieuwe tekst te vervangen; 4. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en aan de Commissie alsmede aan de nationale parlementen. Standpunt van het Europees Parlement in eerste lezing vastgesteld op 20 november 2013 met het oog op de vaststelling van Verordening (EU) nr. .../2013 van het Europees Parlement en de Raad inzake het Cohesiefonds en tot intrekking van Verordening (EG) nr. 1084/2006 van de Raad (Aangezien het Parlement en de Raad tot overeenstemming zijn geraakt, komt het standpunt van het Parlement overeen met de definitieve rechtshandeling: Verordening (EU) nr. 1300/2013.) BIJLAGE BIJ DE WETGEVINGSRESOLUTIE Gezamenlijke verklaring van het Europees Parlement en de Raad over de toepassing van artikel 6 van de EFRO-verordening, artikel 15 van de ETS-verordening en artikel 4 van de verordening betreffende het Cohesiefonds Het Europees Parlement en de Raad nemen kennis van de verzekering van de Commissie aan de EU-wetgever dat de gemeenschappelijke outputindicatoren voor de EFRO-verordening, de ETS-verordening en de verordening betreffende het Cohesiefonds die in een bijlage bij elk van deze verordeningen moeten worden opgenomen, het resultaat zijn van een lang voorbereidend proces waarbij de evaluatiedeskundigen zowel van de Commissie als van de lidstaten zijn betrokken en dat deze indicatoren naar verwachting in principe stabiel zullen blijven. (Gewone wetgevingsprocedure: eerste lezing) Het Europees Parlement, – gezien het voorstel van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad ( COM(2011)0610 /2), – gezien artikel 294, lid 2, artikel 175, lid 3, artikel 209, lid 1, en artikel 212, lid 1, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, op grond waarvan het voorstel door de Commissie bij het Parlement is ingediend (C7‑0324/2011), – gezien het advies van de Commissie juridische zaken over de voorgestelde rechtsgrondslag, – gezien artikel 294, lid 3, en artikel 175, lid 3 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, – gezien het advies van het Europees Economisch en Sociaal Comité van 25 april 2012 (1) , – gezien het advies van het Comité van de Regio's van 15 februari 2012 (2) , – gezien de schriftelijke toezegging van de vertegenwoordiger van de Raad van 19 september 2013 om het standpunt van het Europees Parlement goed te keuren, overeenkomstig artikel 294, lid 4, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, – gezien artikel 55 en artikel 37 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie regionale ontwikkeling ( A7-0309/2013 ), 1. stelt onderstaand standpunt in eerste lezing vast; 2. hecht zijn goedkeuring aan de bij deze resolutie gevoegde gezamenlijke verklaringen van het Europees Parlement, de Raad en de Commissie; 3. verzoekt om hernieuwde voorlegging indien de Commissie voornemens is ingrijpende wijzigingen in haar voorstel aan te brengen of dit door een nieuwe tekst te vervangen; 4. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en aan de Commissie alsmede aan de nationale parlementen. Standpunt van het Europees Parlement in eerste lezing vastgesteld op 20 november 2013 met het oog op de vaststelling van Verordening (EU) nr. .../2013 van het Europees Parlement en de Raad tot wijziging van Verordening (EG) nr. 1082/2006 betreffende een Europese groepering voor territoriale samenwerking (EGTS), wat de verduidelijking, vereenvoudiging en verbetering van de oprichting en werking van dergelijke groeperingen betreft (Aangezien het Parlement en de Raad tot overeenstemming zijn geraakt, komt het standpunt van het Parlement overeen met de definitieve rechtshandeling: Verordening (EU) nr. 1302/2013.) BIJLAGE BIJ DE WETGEVINGSRESOLUTIE Gezamenlijke verklaring van het Europees Parlement, de Raad en de Commissie over bewustmaking en artikelen 4 en 4 bis van de EGTS-verordening; Het Europees Parlement, de Raad en de Commissie komen overeen dat zij beter gecoördineerde acties zullen ondernemen om de instellingen en de lidstaten bewust te maken van de mogelijkheden om EGTS'en te gebruiken als facultatieve instrumenten voor territoriale samenwerking op alle beleidsterreinen van de Unie. In dit verband roepen het Europees Parlement, de Raad en de Commissie de lidstaten er in het bijzonder toe op adequate maatregelen te nemen voor de coördinatie en communicatie tussen nationale overheden en tussen overheden van verschillende lidstaten om te zorgen voor duidelijke, doeltreffende en transparante procedures voor de goedkeuring van nieuwe EGTS'en binnen de vastgestelde termijnen. Gezamenlijke verklaring van het Europees Parlement, de Raad en de Commissie over artikel 1, lid 9 van de EGTS-verordening; Het Europees Parlement, de Raad en de Commissie komen overeen dat bij de toepassing van artikel 9, lid 2, onder i), van Verordening (EU) nr. 1082/2006 zoals gewijzigd, de lidstaten zullen trachten om bij de beoordeling van de voorschriften die van toepassing zullen zijn op de personeelsleden van de EGTS zoals voorgesteld in de ontwerpovereenkomst, de verschillende mogelijke arbeidsregelingen waaruit de EGTS kan kiezen, naar privaat- of publiekrecht, in overweging te nemen. Indien de arbeidscontracten van de personeelsleden van de EGTS onder het privaatrecht vallen, houden de lidstaten eveneens rekening met de EU-wetgeving ter zake, zoals Verordening (EG) nr. 593/2008 van het Europees Parlement en de Raad van 17 juni 2008 inzake het recht dat van toepassing is op verbintenissen uit overeenkomst (Rome I), evenals de rechtspraktijk van de andere lidstaten die zijn vertegenwoordigd in de EGTS. Het Europees Parlement, de Raad en de Commissie komen verder overeen dat wanneer de arbeidscontracten van de personeelsleden van een EGTS onder publiekrecht vallen, de nationale publiekrechtelijke voorschriften gelden van de lidstaat waar het respectieve EGTS-orgaan is gevestigd. De nationale publiekrechtelijke voorschiften van de lidstaat waar de EGTS is geregistreerd kunnen echter van toepassing zijn op de personeelsleden van de EGTS die reeds onder deze voorschriften vielen voordat zij in dienst traden van de EGTS. Gezamenlijke verklaring van het Europees Parlement, de Raad en de Commissie over de rol van het Comité van de Regio's in het kader van het EGTS-platform; Het Europees Parlement, de Raad en de Commissie nemen kennis van de waardevolle werkzaamheden uitgevoerd door het Comité van de Regio's in het kader van het EGTS-platform waarop het toezicht houdt en moedigen het Comité van de Regio's aan de activiteiten van de bestaande en in oprichting zijnde EGTS’en te blijven volgen, een uitwisseling van beste praktijken te organiseren en gemeenschappelijke uitdagingen vast te stellen. (Gewone wetgevingsprocedure: eerste lezing) Het Europees Parlement, – gezien het voorstel van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad ( COM(2012)0614 ), – gezien artikel 294, lid 2, en artikel 157, lid 3, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, op grond waarvan het voorstel door de Commissie bij het Parlement is ingediend (C7-0382/2012), – gezien het advies van de Commissie juridische zaken inzake de voorgestelde rechtsgrond, – gezien artikel 294, lid 3, van het Verdrag betreffende de werking van de Europose Unie, – gezien de gemotiveerde adviezen die in het kader van protocol nr. 2 betreffende de toepassing van de beginselen van subsidiariteit en evenredigheid zijn uitgebracht door de Tsjechische Kamer van Afgevaardigden, de Nederlandse Eerste Kamer, de Nederlandse Tweede Kamer, de Poolse Nationale Vergadering, de Poolse Senaat, de Zweedse Rijksdag, het Lagerhuis van het Verenigd Koninkrijk en het Hogerhuis van het Verenigd Koninkrijk, en waarin wordt gesteld dat het ontwerp van wetgevingshandeling niet strookt met het subsidiariteitsbeginsel, – gezien het advies van het Europees Economisch en Sociaal Comité, – gezien het advies van het Comité van de Regio's, – gezien artikel 55 en 37 van zijn Reglement, – gezien het gezamenlijke overleg van de Commissie juridische zaken en de Commissie rechten van de vrouw en gendergelijkheid overeenkomstig artikel 51 van het Reglement, – gezien het verslag van de Commissie juridische zaken en de Commissie rechten van de vrouw en gelijke kansen en de adviezen van de Commissie economische en monetaire zaken, de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken en de Commissie interne markt en consumentenbescherming ( A7-0340/2013 ), 1. stelt onderstaand standpunt in eerste lezing vast; 2. verzoekt om hernieuwde voorlegging indien de Commissie voornemens is ingrijpende wijzigingen in haar voorstel aan te brengen of dit door een nieuwe tekst te vervangen; 3. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en aan de Commissie alsmede aan de nationale parlementen. Standpunt van het Europees Parlement in eerste lezing vastgesteld op 20 november 2013 met het oog op de vaststelling van Richtlijn 2013/.../EU van het Europees Parlement en de Raad inzake de verbetering van de man-vrouwverhouding bij niet-uitvoerende bestuurders van beursgenoteerde ondernemingen en daarmee samenhangende maatregelen (Voor de EER relevante tekst) HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE, Gezien het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, en met name artikel 157, lid 3, Gezien het voorstel van de Europese Commissie, Na toezending van het ontwerp van wetgevingshandeling aan de nationale parlementen, Gezien het advies van het Europees Economisch en Sociaal Comité (1) , Handelend volgens de gewone wetgevingsprocedure (2) , Overwegende hetgeen volgt: (1) Volgens artikel 2 en artikel 3, lid 3, van het Verdrag betreffende de Europese Unie (VEU) is gelijkheid van vrouwen en mannen een van de fundamentele waarden en belangrijkste doelstellingen van de Unie. Krachtens artikel 8 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (VWEU) streeft de Unie er bij elk optreden naar de ongelijkheden tussen mannen en vrouwen op te heffen en de gelijkheid van mannen en vrouwen te bevorderen. Artikel 157, lid 3, VWEU is de rechtsgrondslag voor de vaststelling van maatregelen van de Unie die de toepassing moeten waarborgen van het beginsel van gelijke kansen en gelijke behandeling van vrouwen en mannen in werkgelegenheid en beroep. (2) Het beginsel van positieve discriminatie en het belang daarvan voor het bereiken van concrete gelijkheid tussen vrouwen en mannen komen tot uitdrukking in artikel 157, lid 4, VWEU en in artikel 23 van het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie ("het Handvest"), dat bepaalt dat de gelijkheid van mannen en vrouwen moet worden gewaarborgd op alle gebieden en dat het beginsel van gelijkheid niet belet dat maatregelen gehandhaafd of genomen worden waarbij specifieke voordelen worden ingesteld ten gunste van het ondervertegenwoordigde geslacht. (2 bis) Om gendergelijkheid te verwezenlijken op de werkvloer moet er een genderevenwichtig besluitvormingsmodel zijn op alle niveaus binnen de betrokken onderneming, terwijl ook maatregelen moeten worden genomen om te zorgen voor het dichten van de genderloonkloof, die aanzienlijk bijdraagt tot de vervrouwelijking van armoede. [Am. 1] (3) Bij Aanbeveling 84/635/EEG van de Raad (3) werd de lidstaten aanbevolen er zorg voor te dragen dat de positieve acties zoveel mogelijk acties omvatten die betrekking hebben op de actieve deelneming van de vrouw in besluitvormingsorganen. Bij Aanbeveling 96/694/EG van de Raad (4) werd de lidstaten aanbevolen om de particuliere sector aan te moedigen de aanwezigheid van vrouwen op alle niveaus van de besluitvorming te versterken, met name door het aannemen van plannen voor gelijke kansen en positieve-actieprogramma's, of in het kader daarvan. (4) De laatste jaren heeft de Commissie meerdere verslagen uitgebracht over de stand van zaken op het gebied van de man-vrouwverhouding in de economische besluitvorming (5) . De Commissie heeft beursgenoteerde ondernemingen in de Unie aangemoedigd om er door middel van zelfregulering voor te zorgen dat er meer vrouwen personen van het ondervertegenwoordigde geslacht in hun raden van bestuur worden benoemd en om in dat verband vrijwillig concrete toezeggingen te doen. (6) In haar Vrouwenhandvest (7) van 5 maart 2010 benadrukte de Commissie dat vrouwen nog steeds geen volledige toegang hebben tot de machtsuitoefening en de besluitvorming in het politieke en economische leven en verklaarde zij andermaal zich sterk te zullen blijven maken voor een eerlijker vertegenwoordiging van vrouwen en mannen op verantwoordelijke posities. In haar strategie voor de gelijkheid van vrouwen en mannen 2010-2015 (8) merkte de Commissie het verbeteren van het evenwicht tussen vrouwen en mannen in de besluitvorming aan als een van haar prioritaire taken. [Am. 2] (5) In het Europees pact voor gendergelijkheid 2011-2020, dat op 7 maart 2011 werd vastgesteld, onderkende de Raad dat het beginsel van gelijkheid van mannen en vrouwen van essentieel belang is voor economische groei, welvaart en concurrentievermogen, kondigde hij aan zich te zullen blijven inspannen om de kloof tussen mannen en vrouwen te dichten teneinde de doelstellingen van de Europa 2020-strategie te verwezenlijken, met name op het vlak van werkgelegenheid, onderwijs en sociale inclusie – drie gebieden die van groot belang zijn voor de gelijkheid van mannen en vrouwen – en drong hij aan op maatregelen om mannen en vrouwen op alle niveaus en in alle sectoren gelijkelijk bij besluitvorming te betrekken, teneinde alle talent , kennis en ideeën optimaal te benutten , wat bijdraagt aan rijkere diversiteit onder het menselijk kapitaal en betere zakelijke vooruitzichten . [Am. 3] (6) Het Europees Parlement drong er in zijn resolutie van 6 juli 2011 over vrouwen en leidinggevende functies in het bedrijfsleven (9) bij bedrijven op aan om tegen 2015 de kritische drempel van 30% vrouwen in leidinggevende organen te halen en tegen 2020 die van 40%. De Commissie werd verzocht om, als de vrijwillige maatregelen van de bedrijven en de lidstaten onvoldoende zouden blijken, tegen 2012 regelgeving voor te stellen, met inbegrip van op tijdelijke basis in te voeren quota die moeten dienen als aanjagers van verandering en snelle hervorming om hardnekkige genderongelijkheid en -stereotypen in de economische besluitvorming tegen te gaan . Het Europees Parlement herhaalde dat verzoek om wetgeving in zijn resolutie van 13 maart 2012 over de gelijkheid van vrouwen en mannen in de Europese Unie – 2011 (10) . [Am. 4] (6 bis) De instellingen, organen en instanties van de Unie zoals de Europese Centrale Bank moeten het voorbeeld geven voor wat gendergelijkheid in besluitvorming betreft, onder meer door doelstellingen te formuleren voor een evenwichtige genderverdeling op alle niveaus. Er moeten direct stringente regels voor interne en externe aanwerving bij alle instellingen, organen en instanties van de Unie worden ingevoerd, met toezicht op de naleving ervan. Er moet bijzondere aandacht worden geschonken aan het aanwervingsbeleid voor hogere managementsfuncties. De instellingen, organen en instanties van de Unie moeten elk een jaarlijks verslag uitbrengen over hun inspanningen op dit gebied. [Am. 5] (7) Het concurrentievermogen , de ontwikkeling en de groei van een economie wordt worden eerst en vooral bepaald door het efficiënt gebruik van menselijk kapitaal en dit gebruik is cruciaal om het hoofd te bieden aan de demografische uitdagingen van de Unie, om succesvol te concurreren in een gemondialiseerde economie en om een relatieve voorsprong ten opzichte van derde landen te verzekeren. Het aantal hoogopgeleide en hooggekwalificeerde vrouwen groeit voortdurend, zoals blijkt uit het feit dat 60% van de universitair afgestudeerden vrouw is. Als er voor benoemingen op economische besluitvormingsposities bestuurs- en besluitvormingsposities in het bedrijfsleven niet vaker uit deze groep wordt geput, blijft de benutting van het menselijk kapitaal onvolledig. [Am. 6] (7 bis) Bedrijven en ondernemingen overwegen de opstelling van een lijst van vrouwen die klaar zijn voor een functie in de raad van bestuur of het management, ter bevordering, ondersteuning en ontwikkeling van vrouwelijke talenten op alle niveaus en gedurende de gehele carrière. [Am. 7] (7 ter) Voor de bevordering van gendergelijkheid moeten de lidstaten voorzieningen treffen om ervoor te zorgen dat mannen en vrouwen werk en gezinsleven kunnen combineren, waaronder in het bijzonder flexibele regelingen en ondersteuning voor personen met zorgtaken. [Am. 8] (7 quater) Om gelijkheid van mannen en vrouwen in de samenleving als geheel te bereiken, moeten mannen en vrouwen gelijke rechten hebben op het gebied van opleiding en beroep en moeten zij samen de verantwoordelijkheid dragen voor het gezin, kinderopvang en het huishouden. Het feit dat vrouwen veelal verantwoordelijk zijn voor de meeste gezins- en huishoudelijke taken kan in de weg staan aan het bereiken van een hogere functie. Actieve participatie en betrokkenheid van mannen bij gezinstaken is van essentieel belang voor de totstandbrenging van een beter evenwicht tussen werk en gezin en het creëren van gelijke carrièrekansen voor mannen en vrouwen. Er moet aandacht worden besteed aan het aanpakken van genderstereotypen en aan de herziening van niet-flexibel en achterhaald werkgelegenheidsbeleid en inadequate regelingen voor ouderschapsverlof. Er dienen voorzieningen te zijn die vrouwen en mannen in staat stellen werk en gezin desgewenst te combineren. De lidstaten worden aangespoord te zorgen voor invoering van maatregelen die het welzijn verbeteren, zoals billijke uitkeringen voor ouderschapsverlof voor zowel vrouwen als mannen, uitgebreide voorzieningen voor kinderopvang en mogelijkheden voor gedeeld ouderschapsverlof. [Am. 9] (8) In het bedrijfsleven wordt algemeen erkend dat de aanwezigheid van vrouwen in raden van bestuur het bedrijfsbestuur ten goede komt: teamprestaties en de kwaliteit van besluitvorming worden namelijk bevorderd door een meer diverse en collectieve benadering, die met meer gezichtspunten rekening houdt en van een proactiever bedrijfsmodel uitgaat, en daardoor evenwichtiger besluiten mogelijk maakt , die meer beantwoorden aan de realiteit van de samenleving en de consument . Uit tal van studies is ook gebleken dat er een positief verband bestaat tussen de man-vrouwverhouding op het hoogste leidinggevende niveau enerzijds en de financiële prestaties en het rendement van een onderneming anderzijds. Als er meer vrouwen plaatsnemen in de raden van bestuur van beursgenoteerde ondernemingen in de Unie, kan dit gezien het grote economische belang en de aanzienlijke maatschappelijke verantwoordelijkheid van deze ondernemingen dan ook een positieve uitwerking hebben op de prestaties van de betrokken ondernemingen. Er moeten daarom maatregelen worden ingevoerd en opgevoerd om de carrièrevoortgang van vrouwen op alle managementniveaus te bevorderen. [Am. 10] (8 bis) De benoeming van vrouwen in raden van bestuur wordt gehinderd door een aantal specifieke factoren die uit te schakelen zijn niet alleen door middel van sancties maar ook met educatieve initiatieven en stimulansen die goede praktijken bevorderen. In de eerste plaats is het noodzakelijk dat er in de opleidingen van business schools en aan universitaire faculteiten aandacht wordt besteed aan de voordelen van gendergelijkheid voor het concurrentievermogen van ondernemingen. Ook moet een regelmatige afwisseling van bestuursleden worden aangemoedigd, en moeten er positieve maatregelen worden ingevoerd om de inspanningen van overheden en ondernemingen tot een doortastender aanpak van zulke veranderingen in de hoogste economische besluitvormingsorganen in de Unie aan te moedigen en te belonen. Tot slot zijn belastingen en overheidsopdrachten geschikte instrumenten om effectief vooruitgang te boeken op weg naar een evenwichtiger man-vrouwverhouding in raden van bestuur. [Am. 11] (9) Uit de beschikbare gegevens blijkt ook dat gelijkheid op de arbeidsmarkt economische groei krachtig kan stimuleren. De aanwezigheid van meer vrouwen in de bestuurskamers van beursgenoteerde ondernemingen in de Unie, heeft niet alleen gevolgen voor de vrouwen die als bestuurslid worden aangesteld, maar draagt er ook toe bij dat de onderneming vrouwelijk talent aantrekt en zorgt ervoor dat op alle leidinggevende niveaus en op de werkvloer meer vrouwen werkzaam zijn. Als het aantal vrouwen in raden van bestuur toeneemt, draagt moet dit dus dit bij bijdragen tot het dichten van zowel de arbeidsparticipatiekloof als de loonkloof die tussen mannen en vrouwen bestaat. Als optimaal gebruik zou worden gemaakt van het vrouwelijk talent dat voorhanden is, zou het rendement van onderwijs aanmerkelijk stijgen, zowel voor individuele personen als voor de publieke sector. De ondervertegenwoordiging van vrouwen in de raden van bestuur van beursgenoteerde ondernemingen in de Unie is een gemiste kans om de economieën van de lidstaten als geheel tot duurzame langetermijngroei te brengen. [Am. 12] (10) Ondanks de bestaande wetgeving van de Unie ter voorkoming en bestrijding van discriminatie op basis van geslacht, de aanbevelingen van de Raad die er specifiek toe strekken de betrokkenheid van vrouwen bij de economische besluitvorming te vergroten en de acties op Unie-niveau ter bevordering van zelfregulering, blijft blijven in de hele Unie het aantal vrouwen in de hoogste besluitvormingsorganen van ondernemingen nog altijd ver achter bij het aantal mannen sterk ondervertegenwoordigd . In de particuliere sector, en met name bij beursgenoteerde ondernemingen, is dit gebrek aan een evenwichtige man-vrouwverhouding bijzonder uitgesproken en urgent , ofschoon in sommige instellingen, organen en instanties van de Unie, zoals de Europese Centrale Bank, eveneens van een ernstige wanverhouding sprake is . Volgens de belangrijkste indicator die de Commissie gebruikt voor de vertegenwoordiging van mannen en vrouwen in raden van bestuur, is het percentage vrouwen dat op topniveau betrokken is bij de zakelijke besluitvorming nog altijd bijzonder laag. In januari 2012 werd bij de grootste beursgenoteerde ondernemingen in de lidstaten gemiddeld slechts 13,7% van de bestuurszetels door een vrouw bekleed. Van de niet-uitvoerende bestuursleden was slechts 15% vrouw , hetgeen duidelijk wijst op een democratisch tekort en op een oneerlijke en discriminatoire vertegenwoordiging van vrouwen, en in strijd is met beginselen van de Unie van gelijke kansen voor en gelijke behandeling van de geslachten op het gebied van arbeid en beroep . [Am. 13] (11) Het percentage vrouwen in raden van bestuur stijgt heel langzaam: de laatste jaren met gemiddeld amper 0,6 % per jaar. De mate van vooruitgang verschilt per lidstaat en heeft tot sterk uiteenlopende resultaten geleid. Er werd veel grotere vooruitgang geconstateerd in de lidstaten als Frankrijk, dat heeft bepaald dat de doelstellingen die met deze richtlijn worden nagestreefd uiterlijk in 2017 moeten zijn verwezenlijkt en in minder dan twee jaar de voor 2014 vastgestelde doelstelling van 20% heeft gehaald, of Noorwegen, waar het percentage vrouwen in raden van bestuur in drie jaar is gestegen tot 40%. In beide gevallen werden deze resultaten bereikt met behulp van die bindende maatregelen hadden ingevoerd . De discrepantie tussen de lidstaten zal naar verwachting nog groter worden, omdat zij er ieder voor zich op heel verschillende manieren voor proberen te zorgen dat het percentage vrouwen in raden van bestuur stijgt. [Am. 14] (11 bis) De lidstaten moeten strategieën ontwikkelen die gericht zijn op een sociaal-culturele verandering in hun benadering van het genderevenwicht door gebruik te maken van flexibele methoden om de participatiegraad van vrouwen in de bestuurslagen van ondernemingen aan te moedigen en door te stimuleren dat werkgevers voor proactieve benaderingen en acties kiezen. Dergelijke methoden zouden o.a. kunnen bestaan uit bevordering van flexibele werktijden, aanmoediging van gezinsvriendelijke werkplekken met toegang tot kinderopvang. [Am. 15] (12) Dat nationale regels inzake een evenwichtige man-vrouwverhouding in raden van bestuur van beursgenoteerde ondernemingen versnipperd zijn, onderling afwijken of geheel ontbreken, leidt niet alleen tot afwijkende percentages vrouwelijke niet-uitvoerende bestuursleden en tot verschillen in de mate waarin de lidstaten vooruitgang boeken; als beursgenoteerde ondernemingen in de Unie moeten voldoen aan uiteenlopende regels voor bedrijfsbestuur, belemmert dat ook de interne markt. Deze verschillen tussen wettelijke en op zelfregulering gebaseerde vereisten inzake de samenstelling van raden van bestuur kunnen beursgenoteerde ondernemingen met grensoverschrijdende activiteiten voor praktische problemen stellen, met name bij het oprichten van dochterondernemingen of bij fusies en overnames, maar kunnen ook kandidaten voor bestuurszetels parten spelen. Desondanks moet deze richtlijn worden gehandhaafd ongeacht de verschillende wijzen waarop niet-uitvoerende bestuurders worden geselecteerd in de raden van bestuur van Europese ondernemingen. [Am. 16] (12 bis) Een ongelijke man-vrouwverhouding binnen ondernemingen doet zich op hogere managementniveaus vaker voor. Bovendien werken veel van de vrouwen die een hogere managementfunctie bekleden, op terreinen als personeelszaken en communicatie, terwijl mannen in dergelijke functies vaker in het algemeen management of in "lijnmanagement" binnen de onderneming werkzaam zijn. Daar bestuursfuncties vooral bezet worden door kandidaten met hoger-managementervaring is het van essentieel belang dat het aantal vrouwen dat naar dergelijke functies in ondernemingen doorstroomt, toeneemt. [Am. 17] (12 ter) Een van de belangrijkste factoren voor een correcte tenuitvoerlegging van deze richtlijn is de mate waarin de van te voren op volledig transparante wijze vast te stellen criteria voor de selectie van niet-uitvoerende bestuursleden worden toegespast, terwijl de vaardigheden van de kandidaten op eerlijke wijze worden beoordeeld, ongeacht hun geslacht. [Am. 18] (12 quater) Tegen de achtergrond van de vergrijzing en het tekort aan vaardigheden zou het niet-benutten van het potentieel van de helft van de bevolking van de Unie voor bestuursfuncties in ondernemingen de ontwikkeling van onze economie en het herstel van onze financiële structuren kunnen afremmen. Als de helft van het beschikbare bestand aan talent zelfs niet in aanmerking wordt genomen voor een leidinggevende functie, zouden het benoemingsproces zelf en de kwaliteit van de benoemingen daaronder kunnen lijden, hetgeen het wantrouwen tegenover de gezagsstructuren in bedrijven zou vergroten en de efficiënte benutting van het beschikbare menselijke kapitaal zou schaden. Door systematisch geschikte kandidaten van beide geslachten in aanmerking te nemen, wordt ervoor gezorgd dat nieuwe bestuursleden uit de allerbeste mannelijke en vrouwelijke kandidaten worden gekozen en dat de samenstelling van de maatschappij correct in de besluitvorming van ondernemingen wordt weerspiegeld. [Am. 19] (13) Dat de selectieprocedures en kwalificatiecriteria voor bestuursposities momenteel in de meeste lidstaten zo weinig transparant zijn, is er in hoge mate debet aan dat de raden van bestuur qua geslacht niet diverser van samenstelling zijn. Ook is het ongunstig voor de loopbaan van de potentiële bestuursleden en hun recht van vrij verkeer, alsook voor investeringsbesluiten. Dit gebrek aan transparantie weerhoudt potentiële kandidaten voor een bestuurspositie ervan om te solliciteren bij raden die wellicht grote behoefte aan hun capaciteiten hebben en om benoemingsbesluiten aan te vechten die op vooroordelen over mannen en vrouwen berusten. Hun vrijheid van verkeer binnen de interne markt wordt daardoor ingeperkt. Anderzijds volgen investeerders verschillende investeringsstrategieën waarvoor informatie nodig is die ook betrekking heeft op de deskundigheid en bekwaamheid van de bestuursleden. Meer transparantie over de kwalificatiecriteria en de selectieprocedure voor bestuursleden stelt investeerders in staat om de bedrijfsstrategie van de onderneming beter te beoordelen en hun besluiten met kennis van zaken te nemen. Het is belangrijk dat de benoemingsprocedures van bestuursleden duidelijk en transparant is, en dat de kandidaten objectief worden beoordeeld op hun individuele bekwaamheden, ongeacht hun geslacht. [Am. 20] (14) Hoewel deze richtlijn niet tot doel heeft de nationale wetgeving inzake de selectieprocedures en kwalificatiecriteria voor bestuursposities tot in detail te harmoniseren, moeten er wel bepaalde minimumnormen worden ingevoerd met betrekking tot het vereiste dat beursgenoteerde ondernemingen met een raad van bestuur waarin de man-vrouwverhouding onevenwichtig is, hun benoemingsbesluiten voor niet-uitvoerende bestuursleden dienen te baseren op een transparante en duidelijk omschreven selectieprocedure en een objectieve vergelijkende beoordeling van de kwalificaties van kandidaten in de zin van geschiktheid, bekwaamheid en beroepsprestaties, om bij deze niet- uitvoerende bestuursleden een evenwichtige man-vrouwverhouding tot stand te brengen. Alleen een bindende maatregel op niveau van de Unie kan daadwerkelijk bijdragen tot gelijke concurrentievoorwaarden in de hele Unie en kan praktische problemen in het bedrijfsleven voorkomen. [Am. 21] (15) Volgens de Europa 2020-strategie voor slimme, duurzame en inclusieve groei (11) is een hogere arbeidsparticipatiegraad van vrouwen een voorwaarde om de groei te bevorderen en de demografische problemen in Europa op te lossen. De strategie heeft als kerndoel de arbeidsparticipatiegraad voor vrouwen en mannen in de leeftijdsgroep van 20-64 jaar uiterlijk in 2020 op 75% te brengen. Dit kan alleen worden bereikt als oprecht naar gelijkheid tussen mannen en vrouwen en het dichten van de hardnekkige loonkloof tussen mannen en vrouwen wordt gestreefd en er extra inspanningen worden geleverd om alle belemmeringen voor volledige arbeidsparticipatie van vrouwen weg te nemen , waaronder het bestaande "glazen plafond" . De huidige economische crisis heeft duidelijk gemaakt dat Europa zich steeds meer op kennis, deskundigheid en innovatie moet baseren en optimaal gebruik moet maken van het mannelijke en vrouwelijke talent dat voorhanden is. Grotere vrouwelijke betrokkenheid bij de economische besluitvorming, met name in raden van bestuur, heeft naar verwachting een gunstig neveneffect op het percentage vrouwelijke werknemers van de betrokken onderneming en binnen de economie als geheel. [Am. 22] (15 bis) De verwezenlijking van die doelstellingen is van essentieel belang voor het concurrentievermogen van de Europese economie, voor de stimulering van innovatie en voor verhoging van het professionele niveau in raden van bestuur. Daarom roept de Europese Unie de gelijkheid in de arbeidsmarkt en de totstandbrenging van een steeds evenwichtiger man-vrouwverhouding in raden van bestuur uit tot Europese doelstellingen voor het komende decennium op het gebied van gelijkheid en zal zij onderzoek doen naar procedures om de resultaten die hierbij worden bereikt zichtbaar te maken. [Am. 23] (16) De Unie dient derhalve te streven naar een hoger percentage vrouwen in raden van bestuur in alle lidstaten , teneinde de economische groei , de mobiliteit op de arbeidsmarkt en het concurrentievermogen van Europese ondernemingen te bevorderen en concrete gelijkheid van mannen en vrouwen op de arbeidsmarkt tot stand te brengen. Hiertoe dienen minimumvereisten voor positieve actie te worden vastgesteld in de vorm van bindende maatregelen ter verwezenlijking van een kwantitatieve doelstelling voor de man-vrouwverhouding in de raden van bestuur van beursgenoteerde ondernemingen, aangezien lidstaten en derde landen die voor een dergelijke methode hebben gekozen, er het best in zijn geslaagd om de ondervertegenwoordiging van vrouwen in economische-besluitvormingsorganen terug te dringen. [Am. 24] (16 bis) Beursgenoteerde ondernemingen dienen een genderbeleid te ontwikkelen om een evenwichtigere vertegenwoordiging van mannen en vrouwen binnen de hele betrokken onderneming tot stand te brengen. Dat beleid kan onder meer een beschrijving omvatten van de in de onderneming te nemen maatregelen, zoals voordrachten van zowel vrouwelijke als mannelijke kandidaten voor belangrijke functies, mentorregelingen en ondersteuning van loopbaanontwikkeling voor vrouwen, alsmede personeelsstrategieën om de diversiteit bij de aanwerving te stimuleren. Daarnaast kan het beleid voorzien in flexibele arbeidsomstandigheden voor alle werknemers, bijvoorbeeld hulp bij ouderschapsverlof, huishoudhulp en kinderopvang. Elke onderneming kan de beleidsmaatregelen kiezen die het best bij zijn activiteiten past en dient actief maatregelen te treffen om het percentage van het ondervertegenwoordigde geslacht in het management van de onderneming te vergroten. [Am. 25] (17) Beursgenoteerde ondernemingen zijn van bijzonder economisch belang, zeer zichtbaar en van grote invloed op de markt als geheel. De maatregelen waarin deze richtlijn voorziet, dienen derhalve te gelden voor beursgenoteerde ondernemingen. Daaronder worden in een lidstaat gevestigde ondernemingen verstaan waarvan de zetel in een lidstaat gelegen is en waarvan de effecten in één of meer lidstaten zijn toegelaten tot de handel op een gereglementeerde markt in de zin van artikel 4, lid 1, punt 14), van Richtlijn 2004/39/EG van het Europees Parlement en de Raad (12) . Deze ondernemingen zijn normbepalend voor de hele economie en hun werkwijzen worden in de regel door andere soorten ondernemingen nagevolgd. Gelet op hun publieke aard is het gerechtvaardigd om beursgenoteerde ondernemingen in het algemeen belang meer aan regels te onderwerpen . [Am. 26] (18) Deze richtlijn dient niet van toepassing te zijn op micro-, kleine en middelgrote ondernemingen (kmo’s) in de zin van Aanbeveling 2003/361/EG van de Commissie (13) , ook al zijn zij beursgenoteerd. De lidstaten moeten evenwel een beleid voeren om kmo’s te ondersteunen en te stimuleren om het genderevenwicht op alle leidinggevende niveaus en in de raden van bestuur beduidend te verbeteren. [Am. 27] (19) De raad van bestuur van beursgenoteerde ondernemingen kan in de lidstaten op verschillende manieren zijn samengesteld; het belangrijkste onderscheid is dat tussen het dualistische (tweelagige) model, met een raad van bestuur en een raad van toezicht, en het monistische (eenlagige) model, waarbij de bestuurs- en toezichtsfuncties door één enkele raad worden uitgeoefend. Er zijn ook gecombineerde stelsels, die kenmerken van beide stelsels vertonen of ondernemingen de keuze uit verschillende modellen laten. De maatregelen waarin deze richtlijn voorziet, dienen te gelden voor alle soorten raden van bestuur in de lidstaten. (20) Bij alle modellen voor raden van bestuur wordt onderscheid gemaakt tussen uitvoerende bestuursleden, die betrokken zijn bij het dagelijks bestuur van de onderneming, en niet-uitvoerende bestuursleden, die niet betrokken zijn bij het dagelijks bestuur, maar een toezichthoudende functie hebben. De kwantitatieve doelstellingen die deze richtlijn bevat, dienen alleen op niet-uitvoerende bestuurders van toepassing te zijn; zo wordt het juiste evenwicht bereikt tussen enerzijds de noodzaak de diversiteit qua geslacht van besturen te vergroten en anderzijds de noodzaak de bemoeienis met het dagelijks beheer van een onderneming zo gering mogelijk te houden. Aangezien niet-uitvoerende bestuursleden hoofdzakelijk toezichthoudende taken uitoefenen, kunnen gekwalificeerde kandidaten ook gemakkelijker worden aangeworven buiten de onderneming en in veel gevallen ook buiten de specifieke sector waarin de onderneming actief is; dit is met name van belang voor economische sectoren waarin een geslacht onder de werknemers sterk is ondervertegenwoordigd. (21) In meerdere lidstaten kan of moet volgens nationale regels of gebruiken een bepaald deel van de niet-uitvoerende bestuursleden worden benoemd of gekozen door het personeel van de onderneming en/of werknemersorganisaties. De kwantitatieve doelstellingen van deze richtlijn dienen te gelden voor alle niet-uitvoerende bestuursleden, met inbegrip van werknemersvertegenwoordigers. Aangezien sommige niet-uitvoerende bestuursleden werknemersvertegenwoordiger zijn, dienen de praktische procedures ter verwezenlijking van deze doelstellingen echter door de betrokken lidstaten te worden vastgesteld. In deze richtlijn dient rekening te worden gehouden met de verscheidenheid en de nationale bijzonderheden van de selctieprocedures in de lidstaten. [Am. 28] (22) In de Unie dienen beursgenoteerde ondernemingen te worden verplicht passende procedures in te voeren om aan specifieke doelstellingen inzake de man-vrouwverhouding in hun raden te voldoen streven naar de verwezenlijking van de doelstelling dat uiterlijk op 1 januari 2020 ten minste 40 % van de niet-uitvoerende bestuursleden van het ondervertegenwoordigde geslacht is . Beursgenoteerde ondernemingen waarvan minder dan 40% van de niet-uitvoerende bestuursposities in de raad van bestuur wordt bekleed door leden van het ondervertegenwoordigde geslacht, dienen om die doelstelling te verwezenlijken verplicht te worden de preselectie- of selectieprocedures voor de benoemingen op deze posities te baseren op een vergelijkende analyse van de kwalificaties van elke kandidaat door vooraf vastgestelde, heldere, neutraal geformuleerde en ondubbelzinnige criteria toe te passen , teneinde voornoemd percentage uiterlijk 1 januari 2020 te bereiken. Daarom bepaalt de richtlijn dat uiterlijk op die datum ten minste 40% van de niet-uitvoerende bestuursleden van het ondervertegenwoordigde geslacht moet zijn. Deze doelstelling heeft in beginsel alleen betrekking op de algehele diversiteit qua geslacht van niet-uitvoerende bestuursleden en speelt geen rol bij elke individuele keus voor een bepaald bestuurslid uit een grote pool van mannelijke en vrouwelijke kandidaten. Met name worden er dus geen specifieke kandidaten van bestuursposities uitgesloten of specifieke bestuursleden aan ondernemingen of aandeelhouders opgedrongen. Het blijft dus aan de ondernemingen en aandeelhouders om geschikte bestuursleden te kiezen . [Am. 29] (22 bis) De doelstelling van 40 % heeft in beginsel alleen betrekking op de algehele diversiteit qua geslacht van niet-uitvoerende bestuursleden en speelt geen rol bij elke concrete individuele keus voor een bepaald bestuurslid uit een grote pool van mannelijke en vrouwelijke kandidaten. Met name worden er dus geen specifieke kandidaten van bestuursposities uitgesloten of specifieke bestuursleden aan ondernemingen of aandeelhouders opgedrongen. Het blijft dus aan de ondernemingen en aandeelhouders om geschikte bestuursleden te kiezen. [Am. 30] (22 ter) Indien er in de selectiereserve met kandidaten voor bestuursfuncties van beursgenoteerde ondernemingen een duidelijke genderkloof bestaat, moeten deze ondernemingen overwegen om training- en mentorprogramma's voor het ondervertegenwoordigde geslacht in te voeren als één van de manieren om genderevenwicht te bereiken. [Am. 31] (23) De lidstaten oefenen een dominerende invloed uit op beursgenoteerde openbare bedrijven in de zin van artikel 2, onder b), van Richtlijn 2006/111/EG van de Commissie (14) . Door die dominerende invloed beschikken zij over instrumenten waarmee de nodige verandering sneller kan worden bewerkstelligd. In dergelijke ondernemingen dient daarom de doelstelling dat ten minste 40% van de niet-uitvoerende bestuursleden van het ondervertegenwoordigde geslacht is, eerder te worden bereikt , in overeenstemming met geschikte mechanismen die de lidstaten conform deze richtlijn moeten invoeren . [Am. 32] (23 bis) Openbare bedrijven, al dan niet beursgenoteerd, moeten naar hun aard als model dienen voor de particuliere sector. Daarom moet de Commissie de situatie in de lidstaten bezien en beoordelen of openbare bedrijven die niet onder de definitie van kmo’s vallen, op enig tijdstip in de toekomst onder de werkingssfeer van deze richtlijn kunnen worden gebracht. [Am. 33] (23 ter) De Commissie moet cijfers en gegevens verzamelen en analyseren over de man-vrouwverhouding in niet-beursgenoteerde grote ondernemingen die eveneens van grote betekenis zijn voor de economie. Vervolgens dient een effectbeoordeling te worden verricht om een overzicht te krijgen van de situatie bij zulke ondernemingen in de lidstaten en na te gaan of op niveau van de Unie maatregelen noodzakelijk zijn om deze ondernemingen op een later tijdstip onder de werkingssfeer van deze richtlijn te brengen. Tegelijkertijd dient de Commissie de in aanmerking komende keuzes daarvoor toe te lichten aangezien op grond van nationale bijzonderheden eventueel speciale regelingen noodzakelijk zijn voor die ondernemingen. [Am. 34] (24) De vaststelling van het aantal niet-uitvoerende bestuursposities dat nodig is ter verwezenlijking van de doelstelling, dient verder te worden gespecificeerd, omdat het bij de meeste raden op grond van hun omvang rekenkundig gezien alleen mogelijk is onder of boven het aandeel van exact 40% uit te komen. Het aantal bestuurszetels dat nodig is om de doelstelling te verwezenlijken, zou daarom het aantal moeten zijn dat zo dicht mogelijk bij 40% uitkomt. Om discriminatie van het aanvankelijk oververtegenwoordigde geslacht te voorkomen, dienen beursgenoteerde ondernemingen echter niet te worden verplicht om op minstens de helft van de niet-uitvoerende bestuursposities leden van het ondervertegenwoordigde geslacht te benoemen. In een raad van slechts drie niet-uitvoerende bestuursleden is het rekenkundig gezien niet mogelijk boven een aandeel van exact 40% uit te komen voor beide geslachten. Dit betekent bijvoorbeeld dat in een raad van drie of vier niet-uitvoerende bestuursleden ten minste één lid van het ondervertegenwoordigde geslacht dient te zijn , dat dit er in een raad van vijf of zes niet-uitvoerende bestuursleden ten minste twee dienen te zijn, en in een raad van zeven of acht niet-uitvoerende bestuursleden ten minste drie . [Am. 35] (25) In zijn rechtspraak (15) inzake positieve actie en de verenigbaarheid daarvan met het beginsel van non-discriminatie op grond van geslacht (dat nu ook is vervat in artikel 21 van het Handvest) heeft het Hof van Justitie van de Europese Unie aanvaard dat in bepaalde gevallen bij selectie voor aanwerving of bevordering prioriteit mag worden gegeven aan het ondervertegenwoordigde geslacht, mits de kandidaat van het ondervertegenwoordigde geslacht en de medekandidaat van het andere geslacht gelijkelijk zijn gekwalificeerd wat hun geschiktheid, bekwaamheid en beroepsprestaties betreft, de prioriteit niet automatisch en onvoorwaardelijk wordt gegeven, maar terzijde kan worden geschoven voor zover met individuele kandidaat van het andere geslacht verband houdende redenen de balans in diens voordeel doen doorslaan, en de sollicitatie van elke kandidaat wordt onderworpen aan een objectieve beoordeling, die rekening houdt met alle criteria betreffende de individuele kandidaten. (26) Overeenkomstig die jurisprudentie dienen de lidstaten ervoor te zorgen dat de kandidaten met de beste kwalificaties voor de positie van niet-uitvoerend bestuurslid worden geselecteerd op basis van een vergelijkende analyse van de kwalificaties van elke kandidaat die op vooraf opgestelde, heldere, neutraal geformuleerde en ondubbelzinnige criteria berust. De ondernemingen zouden als selectiecriteria bijvoorbeeld kunnen kiezen voor werkervaring in bestuurlijke of toezichthoudende functies, internationale ervaring, multidisciplinariteit, kennis van specifieke relevante gebieden als financiën, administratief of personeelsbeheer, leidinggevende en communicatieve capaciteiten en netwerkvaardigheid. Er dient voorrang te worden gegeven aan de kandidaat van het ondervertegenwoordigde geslacht wanneer die kandidaat even gekwalificeerd is als de kandidaat van het andere geslacht qua geschiktheid, competenties en beroepsprestaties en wanneer een objectieve beoordeling op grond van alle criteria die specifiek op de individuele kandidaat van toepassing zijn, de balans niet ten gunste van een kandidaat van het andere geslacht doet doorslaan. [Am. 36] (27) De wijze waarop bestuursleden worden aangeworven , geselecteerd en benoemd, verschilt per lidstaat en per onderneming. Zo kan aan de aandeelhoudersvergadering een voorselectie van kandidaten worden voorgelegd, bijvoorbeeld door een benoemingscommissie, kunnen individuele aandeelhouders de bestuursleden rechtstreeks benoemen of kan op de aandeelhoudersvergadering over individuele kandidaten of kandidatenlijsten worden gestemd. Deze richtlijn eerbiedigt de diversiteit van selectieprocedures, die gebaseerd moeten zijn op transparantie en verdienste, en houdt tegelijkertijd vast aan de doelstelling van meer personen van het ondervertegenwoordigde geslacht in raden van bestuur. Aan de vereisten voor de selectie van kandidaten dient in de passende fase van de selectieprocedure te zijn voldaan, overeenkomstig de nationale wetgeving en de statuten van de betrokken beursgenoteerde ondernemingen. In dit opzicht strekt voorziet deze richtlijn slechts tot minimale harmonisering in diversificatie van de selectieprocedures, zodat de voorwaarden waarin de jurisprudentie van het Hof van Justitie voorziet, kunnen worden toegepast teneinde de doelstelling van een evenwichtiger man-vrouwverhouding in de raden van bestuur van beursgenoteerde ondernemingen te verwezenlijken. Deze richtlijn laat het dagelijks bestuur van ondernemingen zoveel mogelijk ongemoeid, aangezien ondernemingen de vrijheid behouden om kandidaten te selecteren op basis van kwalificaties of andere objectieve ter zake doende overwegingen . [Am. 37] (27 bis) Als er een preselectie van kandidaten plaatsheeft op basis van verkiezings- of stemmingsprocedures, bijvoorbeeld door werknemers of hun vertegenwoordigers, moeten de procedures van het hele proces worden aangepast om ervoor te zorgen dat zij bijdragen tot het verwezenlijken van de doelstelling van een beter genderevenwicht in de raad van bestuur als geheel, waarbij ervoor moet worden gezorgd dat het geslacht van het in deze procedure verkozen bestuurslid geenszins vooraf vastligt. [Am. 38] (28) Deze richtlijn heeft een evenwichtigere man-vrouwverhouding in raden van bestuur van beursgenoteerde ondernemingen ten doel en moet zo helpen om gestalte te geven aan het beginsel van gelijke behandeling van mannen vrouwen, dat als een grondrecht van de Unie is aangemerkt. Beursgenoteerde ondernemingen dienen derhalve te worden verplicht om een afgewezen kandidaat op diens verzoek niet alleen de bij de selectie gebruikte kwalificatiecriteria mee te delen, maar ook de objectieve vergelijkende beoordeling van die criteria en eventueel de overwegingen die de balans deden doorslaan in het voordeel van een kandidaat die niet van het ondervertegenwoordigde geslacht was. Deze inperkingen van het in de artikelen 7 en 8 van het Handvest verankerde recht op eerbiediging van het privéleven met betrekking tot de verwerking van persoonsgegevens en de verplichting voor beursgenoteerde ondernemingen om die informatie op verzoek te verstrekken aan de afgewezen kandidaat zijn nodig en stroken, overeenkomstig het evenredigheidsbeginsel, met erkende doelstellingen van algemeen belang. Zij zijn dan ook in overeenstemming met de in artikel 52, lid 1, van het Handvest vastgestelde vereisten voor dergelijke inperkingen en met de betrokken jurisprudentie van het Hof van Justitie. (29) Wanneer een afgewezen kandidaat van het ondervertegenwoordigde geslacht stelt over gelijke kwalificaties te beschikken als de benoemde kandidaat van het andere geslacht, dient de beursgenoteerde onderneming te zijn gehouden de juistheid van haar keus aan te tonen. (30) De lidstaten dienen doeltreffende, evenredige en afschrikkende sancties vast te stellen voor inbreuken op de regels inzake een open en transparante procedure zoals vervat in deze richtlijn; zo zou onder meer kunnen worden voorzien in administratieve boetes , uitsluiting van openbare aanbestedingen, gedeeltelijke uitsluiting van de ontvangst van middelen uit de structuurfondsen van de Unie en nietigheid of nietigverklaring door een rechterlijke instantie van een benoeming of verkiezing van niet-uitvoerende bestuursleden die niet strookt met de krachtens artikel 4, lid 1, vastgestelde nationale bepalingen. De lidstaten moeten de mogelijkheid hebben om aan de niet-uitputtende opsomming van sancties in de richtlijn nog andere sancties toe te voegen zoals gedwongen ontbinding van de betrokken onderneming, op bevel van een bevoegde rechterlijke instantie, met volledige inachtneming van de nodige procedurele waarborgen, in geval van ernstige en herhaalde inbreuken door de onderneming. [Am. 39] (31) Aangezien de samenstelling qua geslacht van het werknemersbestand direct van invloed is op de beschikbaarheid van kandidaten van het ondervertegenwoordigde geslacht, mogen de lidstaten bepalen dat indien het personeel voor minder dan 10% uit het ondervertegenwoordigde geslacht bestaat, de betrokken onderneming niet hoeft te voldoen aan de doelstelling van deze richtlijn. [Am. 40] (32) Aangezien beursgenoteerde ondernemingen ernaar dienen te streven dat meer leden van het ondervertegenwoordigde geslacht besluitvormingsposities bekleden, mogen de lidstaten bepalen dat de doelstelling van deze richtlijn bereikt moet worden geacht wanneer beursgenoteerde ondernemingen kunnen aantonen dat ten minste een derde van alle bestuursposities wordt bekleed door leden van het ondervertegenwoordigde geslacht, ongeacht of zij uitvoerend of niet-uitvoerend bestuurslid zijn. Deze ondernemingen moeten evenwel overeenkomstig artikel 5 van deze richtlijn in hun jaarverslag en op hun website verslag blijven uitbrengen over de man-vrouwverhouding onder uitvoerende en niet-uitvoerende bestuursleden en over hun beleid op dit vlak. [Am. 41] (33) Naast de maatregelen met betrekking tot niet-uitvoerende bestuursleden, dienen beursgenoteerde ondernemingen, mede ter verbetering van een evenwichtige man-vrouwverhouding bij bestuursleden die betrokken zijn bij het dagelijks bestuur van de onderneming, te worden verplicht om individuele verbintenissen aan te gaan met betrekking tot de man-vrouwverhouding bij uitvoerende bestuursleden en deze verbintenissen uiterlijk 1 januari 2020 te zijn nagekomen. Die verbintenissen dienen erop gericht te zijn om op het gebied van een evenwichtige man-vrouwverhouding concrete vooruitgang te boeken ten opzichte van de huidige positie van de individuele onderneming. (34) De lidstaten dienen beursgenoteerde ondernemingen te verplichten om de bevoegde nationale autoriteiten jaarlijks te informeren over de man-vrouwverhouding in hun raad van bestuur en over de wijze waarop zij erin zijn geslaagd om de doelstellingen van deze richtlijn te verwezenlijken; zo kunnen deze autoriteiten de vorderingen nagaan die elke afzonderlijke beursgenoteerde onderneming boekt bij het tot stand brengen van een evenwichtige man-vrouwverhouding in haar raad van bestuur. Deze informatie moet in het jaarverslag van de onderneming worden opgenomen en op geschikte en gemakkelijk toegankelijke wijze op de website worden bekendgemaakt en ingeval de betrokken onderneming de doelstelling niet heeft gehaald, ook een uitvoerige beschrijving omvatten van de concrete maatregelen die de onderneming tot dusver heeft genomen en nog van plan is te nemen om in de toekomst aan de doelstelling te voldoen. Voorts moeten ondernemingen die niet hebben voldaan aan de doelstellingen of verbintenissen daarvoor de redenen opgeven, met een specificatie van de maatregelen zij tot dusver hebben genomen en de maatregelen die zij in de toekomst nog willen nemen om alsnog aan die doelstelling te voldoen. [Am. 42] (35) Lidstaten kunnen eventueel al vóór de inwerkingtreding van deze richtlijn maatregelen hebben genomen om voor een evenwichtigere man-vrouwverhouding in raden van bestuur te zorgen. De lidstaten waarvoor dat geldt, moeten de mogelijkheid hebben deze maatregelen toe te passen in plaats van de procedurevoorschriften inzake benoemingen. Daarvoor moeten zij echter kunnen aantonen dat maatregelen die zij hebben genomen net zo doeltreffend zijn om uiterlijk 1 januari 2020, of uiterlijk 1 januari 2018 in het geval van beursgenoteerde overheidsbedrijven, de doelstelling te bereiken in beursgenoteerde ondernemingen minstens 40% van de posities van niet-uitvoerend bestuurder door leden van het ondervertegenwoordigde geslacht te laten bekleden. (36) Deze richtlijn eerbiedigt de grondrechten en neemt de beginselen in acht die zijn erkend in het Handvest. Zij draagt met name bij tot de verwezenlijking van het beginsel van gelijkheid van vrouwen en mannen (artikel 23 van het Handvest), de vrijheid van beroep en het recht te werken . Deze richtlijn heeft ten doel de volledige eerbiediging van het recht op een doeltreffende voorziening in rechte en op een onpartijdig gerecht te waarborgen. De beperkingen van de vrijheid van ondernemerschap en van het recht op eigendom eerbiedigen de wezenlijke inhoud van die rechten en vrijheden en zijn noodzakelijk en evenredig. Deze beperkingen beantwoorden daadwerkelijk aan door de Unie erkende doelstellingen van algemeen belang en aan de eisen van de bescherming van de rechten en vrijheden van anderen. (37) Hoewel enkele lidstaten regelgeving hebben vastgesteld of zelfregulering hebben aangemoedigd, met gemengde resultaten, hebben de meeste lidstaten geen actie ondernomen en zich evenmin bereid getoond om door eigen optreden voor voldoende verbetering te zorgen. Prognoses op basis van een brede analyse van alle beschikbare informatie over eerdere en huidige tendensen en voornemens wijzen uit dat individueel optreden van de lidstaten er niet toe zal leiden dat de in dit voorstel vervatte doelstelling om bij niet-uitvoerende bestuursleden tot een evenwichtigere man-vrouwverhouding te komen op enig moment in de nabije toekomst zal worden verwezenlijkt. Gelet op deze omstandigheden en op de toenemende discrepanties tussen de lidstaten wat de vertegenwoordiging van vrouwen en mannen in raden van bestuur betreft, kan een evenwichtige man-vrouwverhouding in de raden van bestuur in de Unie alleen worden bevorderd door een gezamenlijke aanpak en kunnen de potentiële resultaten op het gebied van gelijkheid, het dichten van de bestaande loonkloof tussen mannen en vrouwen en het verbeteren van concurrentievermogen en groei beter door een gecoördineerd optreden op niveau van de Unie worden bereikt dan door nationale initiatieven, die elk hun eigen reikwijdte, doelstellingen en de doeltreffendheid hebben. Aangezien de doelstellingen van deze richtlijn onvoldoende door de lidstaten kunnen worden verwezenlijkt en derhalve, wegens de omvang en de gevolgen van het optreden, beter op het niveau van de Unie kunnen worden verwezenlijkt, kan de Unie, overeenkomstig het in artikel 5 van het Verdrag betreffende de Europese Unie neergelegde subsidiariteitsbeginsel, maatregelen nemen. [Am. 43] (38) Overeenkomstig het in hetzelfde artikel neergelegde evenredigheidsbeginsel, bevat deze richtlijn slechts gezamenlijke doelstellingen en beginselen en gaat zij niet verder dan nodig is om die doelstellingen te verwezenlijken. De lidstaten krijgen voldoende vrijheid om te bepalen hoe de doelstellingen van deze richtlijn het best kunnen worden verwezenlijkt, gelet op de nationale omstandigheden, met name de regels en praktijken op het gebied van de aanwerving voor bestuursposities. Deze richtlijn laat onverlet dat ondernemingen de kandidaten met de beste kwalificaties in hun raad van bestuur kunnen benoemen en zij legt een flexibel tijdskader vast voor alle beursgenoteerde ondernemingen en verschaft alle beursgenoteerde bedrijven voldoende tijd om zich aan te passen. [Am. 44] (39) Overeenkomstig het evenredigheidsbeginsel dient de doelstelling waaraan beursgenoteerde ondernemingen moeten voldoen in de tijd beperkt te zijn en niet langer te gelden dan nodig is om duurzame vooruitgang te boeken met betrekking tot de man-vrouwverhouding in raden van bestuur. De Commissie dient de toepassing van deze richtlijn daarom regelmatig te evalueren en daarvan verslag uit te brengen aan het Europees Parlement en de Raad. De Deze richtlijn is geldig tot en met 31 december 2028. De Commissie dient bij haar evaluatie na te gaan of het nodig is de geldigheidsduur van de richtlijn tot na die datum te verlengen. De lidstaten moeten samenwerken met de sociale partners en het maatschappelijk middenveld en hen op doeltreffende manier in kennis stellen van de betekenis, omzetting en uitvoering van deze richtlijn. Voorlichtingscampagnes zouden veel kunnen bijdragen aan de bewustmaking van dat thema onder niet-beursgenoteerde ondernemingen en hen kunnen aanmoedigen om proactief te werken aan het bereiken van genderevenwicht. De lidstaten worden aangemoedigd om ervaringen en goede praktijken in verband met de omzetting en tenuitvoerlegging van deze richtlijn uit te wisselen. [Am. 45] (40) Overeenkomstig de gezamenlijke politieke verklaring van de lidstaten en de Commissie van 28 september 2011 over toelichtende stukken (16) hebben de lidstaten zich ertoe verbonden om in gerechtvaardigde gevallen de kennisgeving van hun omzettingsmaatregelen vergezeld te doen gaan van een of meer stukken waarin het verband tussen de onderdelen van een richtlijn en de overeenkomstige delen van de nationale omzettingsinstrumenten wordt toegelicht. Met betrekking tot deze richtlijn acht de wetgever de toezending van dergelijke stukken gerechtvaardigd, HEBBEN DE VOLGENDE RICHTLIJN VASTGESTELD: Artikel 1 Onderwerp Bij deze richtlijn worden maatregelen vastgesteld die tot een evenwichtiger vertegenwoordiging van mannen en vrouwen bij niet-uitvoerende bestuursleden van beursgenoteerde ondernemingen moeten leiden door te voorzien in doeltreffende maatregelen die erop zijn gericht sneller tot een evenwichtige man-vrouwverhouding te komen en de ondernemingen voldoende tijd te bieden om de nodige regelingen te treffen. [Am. 46] Artikel 2 Definities Voor de toepassing van deze richtlijn wordt verstaan onder: (1) “beursgenoteerde onderneming”: een in een lidstaat gevestigde onderneming met zetel in een lidstaat en waarvan de effecten in een of meer lidstaten zijn toegelaten tot de handel op een gereglementeerde markt in de zin van artikel 4, lid 1, punt 14), van Richtlijn 2004/39/EG; [Am. 47] (2) “raad van bestuur”: enig bestuurlijk, leidinggevend of toezichthoudend orgaan van een onderneming; (3) “bestuurslid”: enig lid van een raad van bestuur, met inbegrip van een werknemersvertegenwoordiger; (4) “uitvoerend bestuurslid”: enig lid van een monistisch bestuur dat zich bezighoudt met het dagelijks bestuur van de onderneming en enig lid van een raad van bestuur in een dualistisch bestuursmodel; (5) “niet-uitvoerend bestuurslid”: enig bestuurslid dat geen uitvoerende functie heeft binnen een monistisch bestuur en enig lid van raad van toezicht in een dualistisch bestuursmodel; (6) “monistisch bestuursmodel”: één enkele raad die zowel de bestuursfunctie als de toezichtsfunctie binnen een onderneming vervult; (7) “dualistisch bestuursmodel”: een stelsel waarbij de bestuursfunctie en de toezichtsfunctie binnen een onderneming door twee afzonderlijke raden worden vervuld; (8) “kleine en middelgrote onderneming” of “kmo”: een onderneming met minder dan 250 werknemers en een jaaromzet van maximaal 50 miljoen euro of een jaarlijks balanstotaal van maximaal 43 miljoen euro of, voor een kmo die is gevestigd in een lidstaat die niet de euro als munt heeft, de tegenwaarde van die bedragen in de munteenheid van die lidstaat; (9) “overheidsbedrijf”: elk bedrijf waarover overheid al dan niet rechtstreeks een dominerende invloed kan uitoefenen uit hoofde van eigendom, financiële deelneming of de desbetreffende regels. Van dominerende invloed wordt geacht sprake te zijn wanneer de overheid, al dan niet rechtstreeks, ten aanzien van het bedrijf: – de meerderheid van het geplaatste kapitaal van dat bedrijf bezit, of – over de meerderheid van de stemrechten verbonden aan de door genoemd bedrijf uitgegeven aandelen beschikt, of – meer dan de helft van de leden van het bestuurlijk, leidinggevend of toezichthoudend orgaan van de onderneming kan aanwijzen. Artikel 3 Uitsluiting van kleine en middelgrote ondernemingen Deze richtlijn is niet van toepassing op kleine en middelgrote ondernemingen (“kmo's”). Artikel 4 Doelstellingen ten aanzien van niet-uitvoerende bestuursleden 1. De lidstaten zien erop toe dat beursgenoteerde ondernemingen met een raad van bestuur waarvan minder dan 40% van de niet-uitvoerende bestuursposities wordt bekleed door leden van het ondervertegenwoordigde geslacht, de benoemingen op deze posities baseren op een vergelijkende analyse van de kwalificaties van elke kandidaat door vooraf vastgestelde, heldere, neutraal geformuleerde en ondubbelzinnige criteria toe te passen, opdat hun aanwervingsprocedures, inclusief vacature-aankondiging, voorselectie, selectie en benoeming, voor alle leidinggevende posities zodanig aanpassen dat deze er daadwerkelijk toe bijdragen dat voornoemd percentage uiterlijk 1 januari 2020 wordt bereikt, of uiterlijk 1 januari 2018 in het geval van beursgenoteerde overheidsbedrijven. De lidstaten zien er met name op toe dat ondernemingen de meest gekwalificeerde kandidaten voor een bestuursfunctie selecteren uit een genderevenwichtige aanwervingsreserve en aan de hand van een vergelijkende analyse van de kwalificaties van elke kandidaat volgens vooraf vastgestelde, duidelijke, neutraal geformuleerde en ondubbelzinnige criteria. In het geval van een verkiezingsprocedure zien de lidstaten erop toe dat ondernemingen de genderdiversiteit op de voordrachtslijst van kandidaten waarborgen en op geen enkele wijze op voorhand bepalen van welk geslacht de gekozen niet-uitvoerend bestuurder moet zijn. Ter verwezenlijking van de 40%-doelstelling en conform art. 23, lid 2, van het Handvest zien de lidstaten erop toe dat in elk stadium van de aanwervings-, selectie- en benoemingsprocedure voor niet-uitvoerende bestuursleden, de voorkeur wordt gegeven aan de kandidaat van het ondervertegenwoordigde geslacht indien deze even gekwalificeerd is op punt van geschiktheid, deskundigheid en beroepsprestaties als een kandidaat van het andere geslacht, tenzij een objectieve beoordeling van alle criteria die specifiek op de individuele kandidaten van toepassing zijn, de balans doet uitslaan in het voordeel van een kandidaat van het andere geslacht. [Am. 48] 2. Het aantal niet-uitvoerende bestuursposities dat nodig is voor de verwezenlijking van de doelstelling van lid 1 is het aantal dat het aandeel van ten minste 40% zo dicht mogelijk benadert, maar niet meer bedraagt dan 49%. Als de raad van bestuur slechts drie niet-uitvoerende leden telt, kan een verhouding van één op twee volstaan. [Am. 49] 3. Ter verwezenlijking van de doelstelling van lid 1 zien de lidstaten erop toe dat bij de selectie van niet-uitvoerende bestuursleden bij gelijke kwalificaties wat betreft geschiktheid, deskundigheid en beroepsprestaties voorrang wordt gegeven aan de kandidaat van het ondervertegenwoordigde geslacht, tenzij een objectieve beoordeling van alle criteria die specifiek op de individuele kandidaten van toepassing zijn, de balans doet uitslaan in het voordeel van een kandidaat van het andere geslacht. [Am. 50] 4. De lidstaten zien erop toe dat beursgenoteerde ondernemingen worden verplicht om een afgewezen kandidaat op diens verzoek niet alleen in ieder geval het aantal en het geslacht van de kandidaten in de selectiereserve mee te delen, met inachtneming van hun anonimiteit overeenkomstig de wetgeving van de Unie inzake gegevensbescherming, de bij de selectie gebruikte of benoeming gehanteerde kwalificatiecriteria, mee te delen, maar ook de objectieve vergelijkende beoordeling van die criteria en zo nodig de overwegingen die de balans deden doorslaan in het voordeel van een kandidaat van het andere geslacht. [Am. 51] 5. De lidstaten nemen, overeenkomstig hun nationale rechtsstelsels, de nodige maatregelen om ervoor te zorgen dat, als een afgewezen kandidaat van het ondervertegenwoordigde geslacht die zich benadeeld voelt omdat de voorschriften volgens lid 1 niet op haar of hem zijn toegepast en voor de rechter of een andere bevoegde instantie feiten aanvoert die kunnen doen vermoeden dat deze kandidaat over dezelfde kwalificaties beschikte als de benoemde kandidaat van het andere geslacht, het aan de beursgenoteerde onderneming is om aan te tonen dat de in lid 3 vastgelegde regel niet is geschonden. Lid 1 belet de lidstaten niet voor de eiser gunstiger regels inzake de bewijslast in te voeren. [Am. 52] 6. De lidstaten mogen bepalen dat beursgenoteerde ondernemingen waarvan het personeel voor minder dan 10% uit leden van het ondervertegenwoordigde geslacht bestaat, niet hoeven te voldoen aan de doelstelling van lid 1. [Am. 53] 6 bis. Wanneer de in lid 1 bedoelde selectie de vorm aanneemt van een stemming door aandeelhouders of werknemers, zien de lidstaten erop toe dat de beursgenoteerde ondernemingen de stemmers alle noodzakelijke informatie doen toekomen met betrekking tot de in deze richtlijn vastgestelde maatregelen, met name de sancties die aan de onderneming kunnen worden opgelegd indien die haar verplichtingen niet nakomt. [Am. 54] 7. De lidstaten mogen bepalen dat is voldaan aan de doelstelling van lid 1, wanneer beursgenoteerde ondernemingen kunnen aantonen dat ten minste een derde van alle bestuursposities wordt bekleed door leden van het ondervertegenwoordigde geslacht, ongeacht of zij uitvoerend of niet-uitvoerend bestuurslid zijn. Artikel 5 Aanvullende maatregelen door ondernemingen en verslaglegging 1. De lidstaten zien erop toe dat beursgenoteerde ondernemingen individuele verbintenissen met betrekking een evenwichtige man-vrouwverhouding bij uitvoerende bestuursleden aangaan en deze uiterlijk 1 januari 2020 zijn nagekomen, of uiterlijk 1 januari 2018 in het geval van beursgenoteerde overheidsbedrijven. 2. De lidstaten verplichten beursgenoteerde ondernemingen ertoe de bevoegde nationale autoriteiten met ingang van [twee jaar na vaststelling] eenmaal per jaar informatie verstrekken over de man-vrouwverhouding in hun raad van bestuur en daarbij onderscheid maken tussen niet-uitvoerende en uitvoerende bestuursleden, alsook over de maatregelen die zijn getroffen ter verwezenlijking van de doelstellingen van artikel 4, lid 1, en van lid 1 van dit artikel, en die informatie op een geschikte en gemakkelijk toegankelijke wijze in het jaarverslag en op hun website bekend te maken. [Am. 55] 3. Als een beursgenoteerde onderneming niet voldoet aan de doelstellingen van artikel 4, lid 1, of haar eigen verbintenissen op grond van lid 1 van dit artikel niet nakomt, bevat de in lid 2 van dit artikel bedoelde informatie geeft zij een verklaring van de redenen hiervoor waarom zij die doelstellingen of die verbintenissen niet heeft vervuld, evenals een beschrijving van de maatregelen die zij heeft genomen of van plan is te nemen om te voldoen aan de doelstellingen of de verbintenissen na te komen. Die opgaaf van redenen maakt deel uit van de in lid 2 van dit artikel bedoelde informatie. [Am. 56] 4. De lidstaten nemen de nodige maatregelen om ervoor te zorgen dat overeenkomstig artikel 20 van Richtlijn 2006/54/EG van het Europees Parlement en de Raad (17) aangewezen organen ook bevoegd zijn voor het bevorderen, analyseren, opvolgen en ondersteunen van de man-vrouwverhouding in de raad van bestuur van beursgenoteerde ondernemingen. Hiertoe moeten de lidstaten efficiënt samenwerken met de sociale partners en het maatschappelijk middenveld. [Am. 57] Artikel 6 Sancties 1. De lidstaten stellen vast welke sancties gelden voor overtredingen van de ter uitvoering van deze richtlijn vastgestelde nationale bepalingen volgens artikel 4, lid 1 gestelde eisen voor een open en transparante procedure en nemen de nodige maatregelen om ervoor te zorgen dat deze sancties worden toegepast. [Am. 58] 2. De sancties moeten doeltreffend, evenredig en afschrikkend zijn en kunnen omvatten ten minste de volgende maatregelen omvatten : [Am. 59] (a) administratieve boetes; (a bis) uitsluiting van openbare aanbestedingen; [Am. 60] (a ter) gedeeltelijke uitsluiting van de ontvangst van middelen uit de structuurfondsen van de Unie; [Am. 61] (b) nietigheid of nietigverklaring door een rechterlijke instantie van de benoeming of verkiezing van niet-uitvoerende bestuursleden die niet strookt met de krachtens artikel 4, lid 1, vastgestelde nationale bepalingen. Artikel 7 Minimumvereisten De lidstaten mogen bepalingen vaststellen of handhaven die voor het waarborgen van een evenwichtiger vertegenwoordiging van mannen in vrouwen in de op hun nationale grondgebied gevestigde ondernemingen gunstiger zijn dan die van deze richtlijn, mits deze bepalingen geen ongerechtvaardigde gender- of andersoortige discriminatie veroorzaken en de goede werking van de interne markt niet verhinderen. [Am. 62] Artikel 8 Tenuitvoerlegging 1. Uiterlijk [twee jaar na vaststelling] stellen de lidstaten de nodige wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen vast en maken deze bekend om aan deze richtlijn te voldoen. Zij stellen de Commissie daarvan onverwijld in kennis. 2. Wanneer de lidstaten die bepalingen vaststellen, wordt in die bepalingen zelf of bij de officiële bekendmaking daarvan naar deze richtlijn verwezen. De regels voor deze verwijzing worden vastgesteld door de lidstaten. 3. Onverminderd artikel 4, leden 6 en 7, mogen lidstaten die vóór de inwerkingtreding van deze richtlijn al maatregelen hebben genomen om een evenwichtigere vertegenwoordiging van vrouwen en mannen te waarborgen onder niet-uitvoerende bestuurders van beursgenoteerde ondernemingen, de toepassing van de in artikel 4, leden 1, 3, 4 en 5 opgenomen procedurele voorschriften inzake benoemingen opschorten, mits kan worden aangetoond dat deze maatregelen het de leden van het ondervertegenwoordigde geslacht mogelijk maken om uiterlijk op 1 januari 2020, of uiterlijk op 1 januari 2018 in het geval van beursgenoteerde overheidsbedrijven, minstens 40% van de posities van niet-uitvoerend bestuurder in beursgenoteerde ondernemingen te bekleden. De betrokken lidstaat stelt de Commissie van deze informatie in kennis. De Commissie stelt het Europees Parlement en de Raad in kennis van deze melding. De opschorting wordt automatisch opgeheven indien er onvoldoende vooruitgang wordt geboekt bij de verwezenlijking van de doelstelling van deze richtlijn, wat geacht wordt het geval te zijn indien het percentage van het ondervertegenwoordigde geslacht lager is dan 30 % tegen 2017, of 2015 in het geval van overheidsbedrijven. [Am. 63] 4. De lidstaten stellen de Commissie in kennis van de tekst van de belangrijkste bepalingen van nationaal recht mee die zij vaststellen op het gebied waarop deze richtlijn van toepassing is. Artikel 9 Evaluatie 1. De lidstaten doen de Commissie uiterlijk op 1 januari 2017, en vervolgens om de twee jaar, een verslag toekomen over de tenuitvoerlegging van deze richtlijn. Dergelijke verslagen omvatten onder meer uitgebreide informatie over de maatregelen die zijn genomen ter verwezenlijking van de doelstellingen van artikel 4, lid 1, informatie die wordt verstrekt overeenkomstig artikel 5, lid 2, en informatie over individuele verbintenissen die beursgenoteerde ondernemingen zijn aangegaan krachtens artikel 5, lid 1. 1 bis. De Commissie legt uiterlijk per 1 juli 2017 een evaluatieverslag voor over de tenuitvoerlegging van de vereisten voor beursgenoteerde ondernemingen zoals vermeld in artikel 4, lid 1, en artikel 5, leden 1 en 2, op basis van de door de lidstaten overeenkomstig lid 1 uitgebrachte verslagen. Daarnaast bevat het verslag van de Commissie een overzicht van de situatie op het gebied van genderevenwicht op bestuurs- en managementniveau met betrekkking tot niet-beursgenoteerde ondernemingen boven de in artikel 2 vastgelegde mkb-drempel. [Am. 64] 1 ter. De Commissie dient bij het Europees Parlement en de Raad een verslag in over de wijze waarop de beginselen van deze richtlijn door alle instellingen, organen en instanties van de Unie worden toegepast en opgenomen in de regels die gelden voor de interne aanwervingsprocedures. Hiertoe doen alle instellingen, organen en instanties van de Unie de Commissie uiterlijk op 31 december 2018 en vervolgens ieder jaar een verslag toekomen over hun genderstatistieken en de op dit gebied geboekte vooruitgang. De Commissie publiceert deze verslagen onverwijld op haar website. Al naar het geval gaat het verslag van de Commissie vergezeld van een wetgevingsvoorstel tot uitbreiding van de reikwijdte van de richtlijn tot alle instellingen, organen en instanties van de Unie. [Am. 65] 2. Lidstaten die krachtens artikel 8, lid 3, de toepassing van de in artikel 4, leden 1, 3, 4 en 5 opgenomen procedurele voorschriften inzake benoemingen hebben opgeschort, nemen in de in lid bedoelde verslagen informatie op waaruit de concrete resultaten blijken die door middel van de in artikel 8, lid 3, bedoelde nationale maatregelen zijn bereikt. De Commissie zal vervolgens een speciaal verslag uitbrengen waarin wordt nagegaan of deze maatregelen het de leden van het ondervertegenwoordigde geslacht inderdaad mogelijk maken om uiterlijk op 1 januari 2018 in het geval van beursgenoteerde overheidsbedrijven, of uiterlijk op 1 januari 2020 in het geval van beursgenoteerde bedrijven die geen overheidsbedrijf zijn, minstens 40% van de posities van niet-uitvoerend bestuurslid te bekleden. Het eerste van die verslagen zal door de Commissie uiterlijk op 1 juli 2017 worden uitgebracht. De volgende verslagen worden binnen zes maanden na de indiening krachtens lid 1 van de respectieve nationale verslagen uitgebracht. Wanneer beursgenoteerde ondernemingen niet uiterlijk op 1 januari 2018 wanneer het om overheidsbedrijven gaat, of uiterlijk op 1 januari 2020 wanneer het niet om overheidsbedrijven gaat, door toepassing van de in artikel 8, lid 3, bedoelde nationale maatregelen op minstens 40% van de posities van niet-uitvoerend bestuurder in hun raden van bestuur leden van het ondervertegenwoordigde geslacht hebben benoemd of gekozen, zorgen de betrokken lidstaten ervoor dat deze ondernemingen met ingang deze respectieve data de in artikel 4, leden 1, 3, 4 en 5 opgenomen procedurele voorschriften inzake benoemingen toepassen. 3. De Commissie evalueert de uitvoering van deze richtlijn en doet het Europees Parlement en de Raad daarvan uiterlijk op 31 december 2021 en vervolgens om de twee jaar verslag. De Commissie beoordeelt met name of de doelstellingen van deze verordening verwezenlijkt zijn. 4. In haar verslag beoordeelt de Commissie of de geldigheidsduur van deze richtlijn moet worden verlengd tot na de in artikel 10, lid 2, vermelde datum en of de richtlijn moet worden gewijzigd. Dit doet zij in het licht van de ontwikkelingen omtrent de vertegenwoordiging van mannen en vrouwen in de raden van bestuur van beursgenoteerde ondernemingen en op diverse besluitvormingsniveaus in de gehele economische sector, waarbij zij ook in acht neemt of de geboekte vooruitgang voldoende duurzaam is. Ook beziet zij of de werkingssfeer van de richtlijn zich moet uitstrekken tot niet-beursgenoteerde openbare ondernemingen die niet onder de definitie van een kmo vallen, niet-beursgenoteerde grote ondernemingen en uitvoerende bestuurders van beursgenoteerde ondernemingen. [Am. 66] Artikel 10 Inwerkingtreding en geldigheidsduur 1. Deze richtlijn treedt in werking op de [ twintigste ] dag na die van de bekendmaking ervan in het Publicatieblad van de Europese Unie . 2. Zij verstrijkt op 31 december 2028. Artikel 11 Adressaten Deze richtlijn is gericht tot de lidstaten. Gedaan te , Voor het Europees Parlement Voor de Raad de voorzitter de voorzitter (Gewone wetgevingsprocedure: eerste lezing) Amendement 1 VERORDENING VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD over essentiële-informatiedocumenten voor beleggingsproducten (Voor de EER relevante tekst) HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE, Gezien het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, en met name artikel 114, Gezien het voorstel van de Europese Commissie, Na toezending van het ontwerp van wetgevingshandeling aan de nationale parlementen, Gezien het advies van de Europese Centrale Bank (2) , Gezien het advies van het Europees Economisch en Sociaal Comité (3) , Handelend volgens de gewone wetgevingsprocedure, Overwegende hetgeen volgt: (1) Retailbeleggers kunnen steeds meer kiezen uit een ruim gamma van uiteenlopende beleggingsproducten wanneer zij een belegging overwegen. Deze producten kunnen specifieke oplossingen bieden voor beleggingen die afgestemd zijn op de behoeften van retailbeleggers, maar zijn vaak complex en moeilijk te begrijpen. De informatie die voor beleggers bestaat over deze beleggingsproducten, is niet gecoördineerd en blijkt vaak ontoereikend om de retailbeleggers te helpen de verschillende producten te vergelijken , de kenmerken ervan te begrijpen of de financiële kennis van de belegger te verbeteren . Bijgevolg hebben retailbeleggers vaak beleggingen verricht met risico’s en met kosten die zij niet volledig begrepen, en soms hebben zij daarbij onvoorziene verliezen geleden. (2) Het verbeteren van transparantieregelingen voor beleggingsproducten voor retailbeleggers is een belangrijke maatregel ter bescherming van de belegger en een voorwaarde om het vertrouwen van beleggers in de financiële markt te herstellen , met name in de nasleep van de financiële crisis . De eerste stappen in die richting heeft de Unie reeds ondernomen door de invoering van de regeling inzake essentiële beleggersinformatie bij Richtlijn 2009/65/EG van het Europees Parlement en de Raad van 13 juli 2009 tot coördinatie van de wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen betreffende bepaalde instellingen voor collectieve belegging in effecten (icbe’s). (3) Uiteenlopende regels naargelang van de bedrijfssector die de beleggingsproducten aanbiedt, en nationale regelgeving dienaangaande brengen ongelijke concurrentievoorwaarden tussen verschillende producten en distributiekanalen teweeg, waardoor bijkomende belemmeringen worden opgeworpen voor de interne markt van financiële diensten en producten. Lidstaten hebben reeds divergerende en ongecoördineerde maatregelen genomen om tekortkomingen in de bescherming van de beleggers te verhelpen, en dergelijke ontwikkelingen zullen zich waarschijnlijk blijven voordoen. Afwijkende benaderingen van de informatieverstrekking over beleggingsproducten staan gelijke concurrentievoorwaarden tussen verschillende ontwikkelaars van beleggingsproducten en verhandelaars van deze producten in de weg en verstoren derhalve de mededinging. Hierdoor ontstaat bovendien ongelijkheid in het niveau van bescherming van de belegger in de Unie. Deze verschillen vormen een obstakel voor de instelling en de vlotte werking van de interne markt. Bijgevolg is de passende rechtsgrondslag artikel 114 VWEU, zoals geïnterpreteerd in overeenstemming met de vaste rechtspraak van het Hof van Justitie van de Europese Unie. (4) Om verschillen tegen te gaan en de kosten en de onzekerheid voor aanbieders en distributeurs van producten te reduceren, moeten op het niveau van de Europese Unie eenvormige regels inzake transparantie worden ingevoerd en moeten deze worden toegepast op alle partijen die betrokken zijn bij de markt van het beleggingsproduct. Daarbij is een verordening vereist die ervoor moet zorgen dat de gemeenschappelijke vereisten voor essentiële-informatiedocumenten op zodanige wijze eenvormig worden dat het formaat en de inhoud van deze documenten kan worden geharmoniseerd. De rechtstreeks toepasselijke regels van een verordening moeten ervoor zorgen dat alle deelnemers die bij de markt van beleggingsproducten betrokken zijn, aan dezelfde voorwaarden worden onderworpen. Dit moet eveneens eenvormige informatieverstrekking garanderen doordat voorkomen wordt dat nationale voorschriften onderling verschillen als gevolg van de omzetting van een richtlijn. Het gebruik van een verordening is eveneens geschikt om ervoor te zorgen dat degenen die beleggingsproducten verhandelen, aan eenvormige voorschriften worden onderworpen wat het verstrekken van het essentiële-informatiedocument aan retailbeleggers betreft. (5) De informatieverstrekking over beleggingsproducten dient te worden verbeterd om het vertrouwen van de beleggers in de financiële markten te herstellen. Het is echter ook van belang dat de verhandelingsprocessen daadwerkelijk gereglementeerd worden. Deze verordening vormt een aanvulling op de maatregelen inzake distributie (met inbegrip van beleggingsadvies, maatregelen op het gebied van beleggersbescherming en verkoopsdiensten) van Richtlijn 2004/39/EG van het Europees Parlement en de Raad (4) . Zij is eveneens complementair met de maatregelen inzake distributie van verzekeringsproducten van Richtlijn 2002/92/EG van het Europees Parlement en de Raad (5) . (6) Deze verordening moet van toepassing zijn op alle producten en onderliggende beleggingen ongeacht hun vorm of opbouw die door de financiëledienstensector zijn ontworpen om retailbeleggers beleggingskansen te verschaffen en daarbij is het aan de belegger geboden rendement afhankelijk van de prestaties van een of meerdere activa of referentiewaarden ▌. Hieronder vallen beleggingsproducten zoals beleggingsfondsen en levensverzekeringsovereenkomsten en de onderliggende beleggingen van deze beleggingsfondsen en levensverzekeringsovereenkomsten, en ▌retailproducten met inbegrip van activa die rechtstreeks worden aangehouden, zoals overheidsobligaties of aandelen die aan het publiek worden aangeboden of die zijn toegelaten tot de handel op een gereglementeerde markt in een lidstaat . Gestructureerde pakketproducten voor retailbeleggingen positioneren zich ▌tussen de belegger en de markten door een proces van "packaging", namelijk het inpakken of het bundelen van activa waarbij andere vormen van risicoblootstelling en andere productkenmerken tot stand worden gebracht of andere kostenstructuren worden opgebouwd in vergelijking met een rechtstreekse participatie. Door middel van deze "packaging" kunnen retailbeleggers zich wagen aan beleggingsstrategieën die anders ontoegankelijk of onuitvoerbaar zouden zijn. Tegelijkertijd moet ook meer informatie worden verschaft, in het bijzonder om vergelijkingen mogelijk te maken tussen de verschillende manieren waarop deze beleggingen in een pakket worden opgenomen , en retailbeleggers in staat te stellen de belangrijkste kenmerken en risico’s van retailbeleggingsproducten te begrijpen . (6 bis) Deze verordening dient ook van toepassing te zijn op aandelen of bewijzen van deelneming van speciaal opgerichte ondernemingen en holdings die een productontwikkelaar eventueel ontwikkelt om deze verordening te omzeilen. (6 ter) Pakketproducten voor beleggingen moeten retailbeleggers duidelijke voordelen bieden, zoals een spreiding van de beleggingsrisico's over veel verschillende economische sectoren of veel onderliggende activa. Verpakkingstechnieken kunnen echter ook worden gebruikt om beleggingsproducten bepaalde kenmerken te verschaffen teneinde de consumenten bij hun investeringsbeslissing te misleiden. Bepaalde producten met "lokrentes" spelen in op irrationele gedragspatronen van retailbeleggers, in dit geval hun voorkeur voor een aantrekkelijk rendement op korte termijn. Met productbenamingen die een onmogelijk grote veiligheid voorspiegelen, wordt op soortgelijke wijze ingespeeld op irrationele gedragspatronen van consumenten, gebruikmakend van hun risicoaversie. Bij dergelijke verpakkingstechnieken bestaat bijgevolg het gevaar dat de belegger zich sterk richt op onmiddellijke financiële voordelen zonder de ermee samenhangende toekomstige risico's ten volle te beseffen. Deze verordening is bedoeld ter voorkoming van verpakkingskenmerken waarbij irrationele besluitvormingsprocessen van beleggers worden uitgebuit, met het oog op de transparantie en een beter begrip van de risico's die verbonden zijn aan pakketproducten voor retailbeleggingen. (7) ▌Verzekeringsproducten die geen beleggingskansen bieden moeten van het toepassingsgebied van de verordening worden uitgesloten. ▌Aangezien deze verordening specifiek tot doel heeft de beleggingsproducten die op de markt aan retailbeleggers worden aangeboden, beter vergelijkbaar en begrijpelijk te maken, moeten ▌producten voor bedrijfspensioenvoorziening en individuele pensioenproducten worden uitgesloten van de werkingssfeer van deze verordening, op voorwaarde dat naar nationaal recht een financiële bijdrage van de werkgever is vereist en de werkgever of de werknemer de aanbieder van het pensioenproduct niet zelf kan kiezen. Beleggingsfondsen die zich tot institutionele beleggers richten, vallen evenmin binnen het toepassingsgebied van deze verordening omdat zij niet voor verhandeling aan retailbeleggers in aanmerking komen. Beleggingsproducten die voor het opbouwen van spaartegoeden voor een individueel privé-pensioen worden gebruikt, moeten echter binnen de toepassingssfeer van deze verordening vallen omdat zij vaak concurreren met de andere producten die onder deze verordening vallen en op soortgelijke wijze aan de retailbelegger worden aangeboden. (8) Om duidelijkheid te scheppen over de relatie tussen de verplichtingen uit hoofde van deze verordening en die welke zijn opgelegd krachtens Richtlijn 2003/71/EG van het Europees Parlement en de Raad (6) en Richtlijn 2009/138/EG van het Europees Parlement en de Raad (7) , moet worden bepaald dat deze richtlijnen een aanvulling vormen op deze verordening. Het essentiële-informatiedocument moet na een herziening van deze verordening met name de samenvatting van de belangrijkste informatie bevatten zoals bedoeld in artikel 5, lid 2, van Richtlijn 2003/71/EG. (8 bis) Productontwikkelaars dienen ervoor te zorgen dat het beleggingsproduct dat zij ontwikkelen, aansluit bij het profiel van de retailbeleggers waarop zij zich richten. Zij dienen derhalve een ex ante 'due diligence'-proces te ontwikkelen om te waarborgen dat hun beleggingsproducten retailbeleggers niet blootstellen aan de onderliggende activa, waarvan het risico- en opbrengstprofiel niet gemakkelijk te begrijpen is. (8 ter) De bevoegde autoriteiten en de Europese toezichthoudende autoriteiten (ETA's) dienen op verzoek alle nodige informatie te krijgen voor het beoordelen van de essentiële-informatiedocumenten, het beoordelen van de naleving van de verordening en het waarborgen van de bescherming van klanten en beleggers op financiële markten. De bevoegdheden van de Europese Bankautoriteit (EBA) en de Europese Autoriteit voor verzekeringen en bedrijfspensioenen (EIOPA) moeten op consistente wijze worden afgestemd op de bevoegdheden van de Europese Autoriteit voor effecten en markten (ESMA) uit hoofde van de richtlijn van het Europees Parlement en de Raad betreffende markten voor financiële instrumenten en houdende intrekking van Richtlijn 2004/39/EG van het Europees Parlement en de Raad [MiFIR]. (9) Ontwikkelaars van beleggingsproducten – zoals fondsbeheerders, verzekeringsondernemingen, emittenten van effecten, kredietinstellingen of beleggingsondernemingen – moeten de essentiële-informatiedocumenten opstellen voor de beleggingsproducten die zij ontwikkelen, omdat zij zich in de beste positie bevinden qua kennis van het product en er verantwoordelijkheid voor dragen. Productontwikkelaars moeten het essentiële-informatiedocument ter beschikking stellen aan de persoon die het beleggingsproduct verhandelt. Het essentiële-informatiedocument moet door de ontwikkelaar en de bijlage (met inbegrip van de vergoedingen) door de verhandelaar van beleggingsproducten worden opgesteld voordat het product aan retailbeleggers kan worden verkocht. Wanneer een product niet aan retailbeleggers wordt verkocht, hoeft echter geen informatiedocument te worden opgesteld en wanneer het voor de ontwikkelaar van het beleggingsproduct niet praktisch is dit document op te stellen, kan hij dit delegeren aan anderen. Wanneer het opstellen van het essentiële-informatiedocument geheel of gedeeltelijk aan derden zou worden gedelegeerd, blijft de ontwikkelaar van het beleggingsproduct de algemene verantwoordelijkheid voor het opstellen en de inhoud ervan dragen. Met het oog op een wijde verspreiding en beschikbaarheid van essentiële-informatiedocumenten moet deze verordening voorzien in de mogelijkheid deze documenten door de ontwikkelaar van de beleggingsproducten te laten publiceren op een website van zijn keuze. (10) Om te voldoen aan de behoeften van retailbeleggers moet de informatie over beleggingsproducten juist, eerlijk en duidelijk zijn en mag deze niet misleidend zijn voor deze beleggers. Deze verordening moet ervoor zorgen dat het informatiedocument door retailbeleggers kan worden begrepen en moet derhalve voorzien in gemeenschappelijke normen voor het opstellen van het document. Aangezien een groot aantal retailbeleggers moeilijkheden ondervindt bij het begrijpen van gespecialiseerde financiële terminologie, moet bijzondere aandacht uitgaan naar het woordgebruik en de redactionele stijl van het document. Er moeten ook regels worden opgesteld voor de taal waarin het document moet worden opgesteld. De berekeningen van de eventuele kosten dienen ook op een begrijpelijke wijze te worden uitgelegd. Bovendien moeten retailbeleggers in staat zijn het informatiedocument op zichzelf te begrijpen zonder dat naar andere informatie wordt verwezen. Dit sluit echter niet uit dat in het essentiële-informatiedocument wordt verwezen naar andere documenten met aanvullende informatie die voor sommige retailbeleggers van belang kan zijn. (11) Retailbeleggers moeten beschikken over de nodige informatie om een doordachte beleggingsbeslissing te nemen en om verschillende beleggingsproducten te vergelijken. Als deze informatie niet kort en bondig is, bestaat het gevaar dat zij er geen gebruik van maken. Het essentiële-informatiedocument moet daarom alleen de belangrijke informatie bevatten, met name over de aard en de kenmerken van het product, alsook betreffende de mogelijkheid van verlies van kapitaal, de kosten , het risicovergoedingsprofiel in de vorm van een samenvattende indicator van het product en de onderliggende belegging, alsmede relevante informatie over prestaties en andere specifieke gegevens die nodig zijn om de eigenschappen te begrijpen van individuele soorten producten, waaronder de producten die bedoeld zijn voor pensioenvoorziening. De Commissie dient te overwegen of het een goed idee is het Europees ratingbureau zoals genoemd in het standpunt van het Europees Parlement in eerste lezing vastgesteld op 16 januari 2013 met het oog op de aanneming van Verordening (EU) nr. .../2013 van het Europees Parlement en de Raad tot wijziging van Verordening (EG) nr. 1060/2009 inzake ratingbureaus (8) essentiële informatie te laten verstrekken over het risicoprofiel van overheidsobligaties van lidstaten. (11 bis) Beleggers dienen een duidelijk beeld te krijgen van de kosten van hun belegging, niet alleen op het moment dat de transactie wordt gesloten, maar gedurende de hele beleggingsperiode. De samenstelling, de hoogte en het bedrag van de vergoedingen dienen volledig transparant te zijn. De kosten voor advies dienen op een eenvoudiger wijze te worden berekend, zodat de belegger ze precies begrijpt. (11 ter) De EBA, de EIOPA en de ESMA dienen een instrument voor online-analyse van fondsen te ontwikkelen aan de hand waarvan beleggers de nettowaarde van hun belegging, dat wil zeggen de waarde na aftrek van vergoedingen en kosten, kunnen berekenen. (12) Het essentiële-informatiedocument moet worden opgesteld in een vorm die retailbeleggers toestaat verschillende beleggingsproducten te vergelijken. Het gedrag en de capaciteiten van de consument zijn immers van die aard dat de vorm, de presentatie en de inhoud van de informatie zorgvuldig ▌moeten worden ontworpen en geformuleerd zodat een maximale doorgronding van het essentiële-informatiedocument wordt bereikt, hetgeen goed is voor vergroting van de financiële kennis, en voor begrip en het gebruik van informatie ▌. Voor elk document moet dezelfde volgorde worden aangehouden voor de rubrieken en de titels waaronder deze rubrieken verschijnen. Daarnaast moeten de detailgegevens die voor verschillende producten in het essentiële-informatiedocument worden vermeld, alsmede de presentatie daarvan verder worden geharmoniseerd door middel van gedelegeerde handelingen. Hierbij moet rekening worden gehouden met bestaande en lopende onderzoeken naar het gedrag van de consumenten, inclusief door de verschillende manieren waarop de informatie aan de consument wordt gepresenteerd, te toetsen op hun doeltreffendheid. Sommige beleggingsproducten bieden de retailbelegger bovendien keuze tussen een aantal onderliggende beleggingen en brengen kosten met zich mee die afhankelijk zijn van de specifieke kenmerken van de cliënt, zoals leeftijd en het te investeren bedrag . Met die producten moet rekening worden gehouden bij het kiezen van het format. (12 bis) Bovenaan het essentiële-informatiedocument dient een complexiteitslabel te staan met betrekking tot complexe producten die voor de retailbelegger ongeschikt bevonden zijn. Deze extra informatie draagt ertoe bij dat de cliënt een goed gefundeerd besluit kan nemen over het risiconiveau dat hij aangaat, en helpt te voorkomen dat beleggers producten kopen die niet voor hen bedoeld zijn. (13) Het gebeurt steeds vaker dat retailbeleggers in hun beleggingsbeslissingen niet alleen op zoek gaan naar financieel rendement. Vaak hebben zij andere doelen voor ogen zoals sociale doeleinden of milieuaspecten. Daarnaast kan informatie over niet-financiële aspecten van beleggingen belangrijk zijn voor personen die duurzame langetermijnbeleggingen nastreven. Informatie over maatschappelijke resultaten, realisaties op het gebied van het milieu of met betrekking tot het beheer, zoals door de ontwikkelaar van het beleggingsproduct nagestreefd, kan echter moeilijk vergelijkbaar zijn of gewoon ontbreken. Daarom moet worden gestreefd naar verdere harmonisering van de detailinformatie, met name betreffende de vraag of milieu-, sociale of beheersaspecten in aanmerking zijn genomen en op welke wijze. (14) Het essentiële-informatiedocument moet duidelijk te onderscheiden en gescheiden zijn van elke andere publicitaire communicatie. Het belang daarvan mag niet worden aangetast door andere documenten. De retailbelegger dient te bevestigen dat hij het ontvangen heeft. (15) Om te verzekeren dat het essentiële-informatiedocument betrouwbare informatie bevat, moeten ontwikkelaars en verhandelaars van beleggingsproducten bij deze verordening verplicht worden het essentiële-informatiedocument up-to-date te houden. Hetzelfde geldt voor entiteiten die het essentiële-informatiedocument aanbieden of verkopen, en de informatie die zij retailbeleggers verstrekken. Derhalve moeten nadere regels worden voorgeschreven met betrekking tot de voorwaarden en de frequentie voor het bijwerken van deze informatie. De herziening van het essentiële-informatiedocument en de bijlage daarbij moet worden geregeld bij een door de Commissie vast te stellen gedelegeerde handeling. Het essentiële-informatiedocument en alle actualiseringen ervan dienen aan de bevoegde autoriteit te worden voorgelegd. (16) Essentiële-informatiedocumenten zijn de grondslag waarop retailbeleggers hun investeringsbeslissingen nemen. Om deze reden dragen ontwikkelaars en verhandelaars van beleggingsproducten een grote verantwoordelijkheid ten aanzien van retailbeleggers wat de naleving van de voorschriften van deze verordening betreft. Er moet dan ook voor worden gezorgd dat retailbeleggers die voor hun investeringsbeslissing op het essentiële-informatiedocument hebben vertrouwd, over een effectieve beroepsmogelijkheid beschikken. Voorts moeten alle retailbeleggers in de Unie hetzelfde recht krijgen om vergoed te worden voor schade die zij kunnen lijden wanneer ontwikkelaars van beleggingsproducten niet voldoen aan de verplichtingen uit hoofde van deze verordening. Daarom moeten de regels aangaande de aansprakelijkheid van ontwikkelaars van beleggingsproducten worden geharmoniseerd. Ook de regels met betrekking tot sancties dienen te worden geharmoniseerd, teneinde voor consistentie te zorgen. Deze verordening moet bepalen dat de retailbelegger de ontwikkelaar van beleggingsproducten aansprakelijk kan stellen voor een inbreuk op deze verordening in geval van verliezen die te wijten zijn aan het gebruik van het essentiële-informatiedocument dat misleidend of onnauwkeurig was, of afweek van het prospectus of, in het geval er geen prospectus is, afweek van de productvoorwaarden . (17) Aangezien retailbeleggers in het algemeen geen duidelijk inzicht hebben in de interne procedures van de ontwikkelaars van beleggingsproducten, mag de bewijslast niet bij de retailbelegger liggen . ▌De retailbelegger dient aan te geven op welke punten het essentiële-informatiedocument in zijn ogen niet aan het bepaalde in deze verordening voldoet . Het is vervolgens aan de ontwikkelaar van het beleggingsproduct hierop te reageren. (18) De civiele aansprakelijkheid van de ontwikkelaar van beleggingsproducten , die niet onder deze verordening valt , moet worden geregeld volgens de toepasselijke nationale wet overeenkomstig de desbetreffende internationaalprivaatrechtelijke regels. Het rechtsorgaan dat bevoegd is om zich uit te spreken over een aansprakelijkheidsvordering van een retailbelegger, dient te worden aangewezen volgens de toepasselijke regels inzake internationale jurisdictie. (19) De retailbelegger moet in staat zijn de beleggingsbeslissing met kennis van zaken te nemen. Personen die beleggingsproducten verhandelen, moeten derhalve worden verplicht het essentiële-informatiedocument tijdig te verstrekken voordat de transactie wordt gesloten. De belegger bevestigt met een schriftelijke of elektronische handtekening dat hij het essentiële-informatiedocument ontvangen heeft. Dit is een ▌verplichting ongeacht waar of hoe de transactie plaatsvindt. Tot de personen die advies geven over beleggingsproducten of deze verhandelen, behoren zowel de distributeurs als de ontwikkelaars zelf van deze producten wanneer zij ervoor kiezen rechtstreeks advies te verstrekken aan retailbeleggers over het product, of het rechtstreeks aan hen te verkopen. Deze verordening doet geen afbreuk aan Richtlijn 2002/65/EG van het Europees Parlement en de Raad (9) . Indien mogelijk krijgen beleggers een bedenktijd, waarin zij kunnen beslissen alsnog van de transactie af te zien. (20) Er moeten eenvormige regels worden vastgesteld om de persoon die het beleggingsproduct verhandelt, enige keuzevrijheid te laten met betrekking tot de drager waarop het essentiële-informatiedocument aan de retailbelegger wordt verstrekt. De mogelijkheid moet bestaan om elektronische communicatie te gebruiken wanneer dit passend is wegens de omstandigheden van de transactie. De retailbelegger moet echter de keuze worden gelaten het essentiële-informatiedocument op papier te ontvangen. In het belang van de toegang tot informatie voor de consument moet het essentiële-informatiedocument altijd gratis worden verstrekt. (21) Het vertrouwen van retailbeleggers in beleggingsproducten en financiële markten als zodanig moet worden gegarandeerd. Daarom moeten regels worden bepaald voor passende interne procedures waarmee retailbeleggers antwoord op hun klachten ontvangen van de ontwikkelaar van beleggingsproducten. (21 bis) Net zoals het verbeteren van de informatieverstrekking over beleggingsproducten cruciaal is voor het herstel van het vertrouwen van retailbeleggers in de financiële markten, zijn regels betreffende het ontwerp van producten essentieel voor een doeltreffende bescherming van retailbeleggers. Slechte advisering door financiële adviseurs, irrationele besluitvormingsprocessen en het gegeven dat financieel gedrag hoofdzakelijk door psychologische kenmerken wordt bepaald, leiden tot problemen die aangepakt dienen te worden door de complexiteit van in pakketten bijeengebrachte beleggingsproducten te verkleinen. (22) Dankzij procedures voor alternatieve geschillenbeslechting kunnen geschillen sneller en goedkoper worden afgehandeld dan voor de rechtbank en wordt de druk op het gerechtelijk stelsel verlicht. Om die reden moeten ontwikkelaars en verhandelaars van beleggingsproducten ertoe worden verplicht, onder voorbehoud van een aantal waarborgen overeenkomstig het beginsel van daadwerkelijke rechtsbescherming, hun medewerking te verlenen aan deze procedures die retailbeleggers kunnen instellen met betrekking tot de rechten en verplichtingen uit hoofde van deze verordening. De procedure voor alternatieve geschillenbeslechting mag echter niet afdoen aan het recht van partijen bij deze procedure om de zaak voor te leggen aan de rechtscolleges. Op geschillen met betrekking tot deze verordening dient Richtlijn 2013/11/EU van het Europees Parlement en de Raad (10) van toepassing te zijn. (23) Aangezien het essentiële-informatiedocument voor beleggingsproducten moet worden opgesteld door instanties die actief zijn in de sector van de banken, verzekeringen, effecten en fondsen van de financiële markten, moet er absoluut voor worden gezorgd dat de verschillende autoriteiten die toezicht houden op de ontwikkelaars van beleggingsproducten, soepel samenwerken om te komen tot een gemeenschappelijke aanpak bij de uitvoering van deze verordening. (23 bis) De uitbreiding van de bevoegdheden van de Unie en de nationale toezichthoudende autoriteiten moet worden gefaciliteerd door voldoende personeel en financiële middelen. (24) Overeenkomstig de mededeling van de Commissie van december 2010 betreffende het versterken van sanctieregelingen in de financiële sector en ter waarborging van de nakoming van de in deze verordening gestelde voorschriften moeten de lidstaten de nodige stappen ondernemen om op overtredingen van deze verordening passende administratieve sancties en maatregelen te stellen. Sancties moeten een ontradend effect hebben en beleggers moeten beter worden beschermd door waarschuwingen wanneer beleggingsproducten in strijd met deze verordening op de markt worden gebracht. Daarom moeten deze sancties en maatregelen ▌worden gepubliceerd ▌. (25) Om te voldoen aan de doelstellingen van deze verordening moet overeenkomstig artikel 290 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie aan de Commissie de bevoegdheid worden gedelegeerd om andere bepalingen vast te stellen met betrekking tot de presentatie en de vorm van het essentiële-informatiedocument, de inhoud van de in het essentiële-informatiedocument op te nemen informatie, alsmede om voorschriften te bepalen inzake de termijnen voor de verstrekking van het essentiële-informatiedocument en inzake de bijwerking en de herziening daarvan. Het is van bijzonder belang dat de Commissie tijdens haar voorbereidende werkzaamheden passende raadplegingen en consumententests houdt. Zij moet bij het voorbereiden en het opstellen van de gedelegeerde handelingen ervoor zorgen dat de desbetreffende documenten tijdig en op gepaste wijze gelijktijdig worden toegezonden aan het Europees Parlement en de Raad. (26) De Commissie moet bij gedelegeerde handelingen krachtens artikel 290 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie en in overeenstemming met de respectieve artikelen 10 tot en met 14 van de Verordeningen (EU) nrs. 1093/2010, 1094/2010 en 1095/2010 van het Europees Parlement en de Raad (11) , ontwerpen van technische reguleringsnormen vaststellen die uit hoofde van artikel 8 door de ESMA, de EBA en de EIOPA zijn ontwikkeld met betrekking tot de methodologie voor de presentatie van de risicovergoeding en de berekening van de kosten en de te hanteren milieu-, sociale of beheerscriteria . (27) Richtlijn 95/46/EG van het Europees Parlement en de Raad van 24 oktober 1995 betreffende de bescherming van natuurlijke personen in verband met de verwerking van persoonsgegevens en betreffende het vrije verkeer van die gegevens regelt de verwerking van persoonsgegevens in de lidstaten in de context van deze verordening en onder het toezicht van de bevoegde autoriteiten. Verordening (EG) nr. 45/2001 van het Europees Parlement en de Raad van 18 december 2000 betreffende de bescherming van natuurlijke personen in verband met de verwerking van persoonsgegevens door de EU-instellingen en ‑organen en betreffende het vrije verkeer van die gegevens regelt de verwerking van persoonsgegevens door de Europese toezichthoudende autoriteiten overeenkomstig deze verordening en onder het toezicht van de Europese Toezichthouder voor gegevensbescherming. Elke verwerking van persoonsgegevens in het kader van deze verordening, zoals de uitwisseling van persoonsgegevens door de bevoegde autoriteiten, moet in overeenstemming zijn met Richtlijn 95/46/EG en elke uitwisseling of doorgifte van informatie door de Europese toezichthoudende autoriteiten moet voldoen aan Verordening (EG) nr. 45/2001. (28) Hoewel icbe's beleggingsproducten zijn in de zin van deze verordening, zou het ten gevolge van de recente invoering van de voorschriften inzake essentiële beleggersinformatie overeenkomstig Richtlijn 2009/65/EG evenredig zijn om voor deze icbe's na de inwerkingtreding van deze verordening een overgangsperiode van vijf jaar toe te kennen. Tijdens die periode zouden icbe's niet aan deze verordening onderworpen zijn. Na deze periode zouden zij aan deze verordening worden onderworpen indien de overgangsperiode niet verder wordt verlengd. Dezelfde vrijstelling dient ook voor niet-icbe-fondsen te gelden wanneer voor deze fondsen uit hoofde van nationale wetgevingen reeds de verplichting bestaat een essentiële-informatiedocument op te stellen met de vorm en de inhoud zoals bedoeld in de artikelen 78 t/m 81 van Richtlijn 2009/65/EG. (29) Vier jaar na de inwerkingtreding van deze verordening moet een herziening daarvan plaatsvinden om rekening te houden met marktontwikkelingen, zoals de opkomst van nieuwe soorten beleggingsproducten of ontwikkelingen in andere gebieden van het recht van de Unie en de ervaringen van lidstaten. Bij deze herziening moet worden nagegaan of het begrip dat de gemiddelde retailbelegger heeft van de beleggingsproducten , zijn financiële kennis, en de bescherming die door de beleggingsproducten wordt geboden, door de ingevoerde maatregelen zijn verbeterd en of de producten beter vergelijkbaar zijn geworden. Voorts moet worden nagegaan of de overgangsperiode voor de icbe’s moet worden verlengd dan wel of andere opties voor de behandeling van icbe’s kunnen worden overwogen. Op basis van deze evaluatie dient de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad een verslag voor te leggen dat, zo nodig, vergezeld gaat van wetgevingsvoorstellen. (30) Om de ontwikkelaars van beleggingsproducten en de personen die deze producten verhandelen, voldoende tijd te verlenen voor de voorbereiding van de praktische uitvoering van de verordening, dienen de voorschriften van deze verordening niet vroeger dan twee jaar na de inwerkingtreding ervan te worden toegepast. Deze verordening geldt niet voor in het verleden gesloten transacties. (31) Deze verordening eerbiedigt de grondrechten en neemt de beginselen in acht die met name in het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie zijn erkend. (32) Daar de doelstelling van deze verordening, te weten een betere bescherming van de retailbeleggers en een groter vertrouwen van deze beleggers in beleggingsproducten en het verhelpen van geconstateerde gebreken , inclusief in het geval van grensoverschrijdende verhandeling van deze producten, niet voldoende door de onafhankelijk van elkaar optredende lidstaten kan worden verwezenlijkt maar vanwege de gevolgen van het optreden beter door de Unie kan worden verwezenlijkt, kan de Unie overeenkomstig het in artikel 5 van het Verdrag betreffende de Europese Unie neergelegde subsidiariteitsbeginsel maatregelen nemen. Overeenkomstig het in hetzelfde artikel neergelegde evenredigheidsbeginsel gaat deze verordening niet verder dan nodig is om die doelstelling te verwezenlijken, HEBBEN DE VOLGENDE VERORDENING VASTGESTELD: HOOFDSTUK I ONDERWERP, TOEPASSINGSGEBIED EN DEFINITIES Artikel 1 Bij deze verordening worden uniforme regels vastgesteld inzake de vorm en de inhoud van het uitsluitend door de ontwikkelaars van beleggingsproducten op te stellen essentiële-informatiedocument , inzake de bijlage bij het essentiële-informatiedocument, die zo nodig door de verhandelaars van beleggingsproducten wordt opgesteld, inzake de informatie die overeenkomstig [MiFID] en de richtlijn van het Europees Parlement en de Raad betreffende verzekeringsbemiddeling [IMD] door de verhandelaars van beleggingsproducten aan retailbeleggers moet worden verstrekt, alsmede inzake de verstrekking van deze documenten aan retailbeleggers. Hiermee wordt beoogd retailbeleggers in staat te stellen de belangrijkste kenmerken en risico’s van beleggingsproducten te begrijpen en te vergelijken, en de verantwoordelijkheid voor het essentiële-informatiedocument bij de productontwikkelaar en de verantwoordelijkheid voor de bijlage bij de verhandelaars van beleggingsproducten gelegd. Artikel 2 Deze verordening is van toepassing op het ontwikkelen en verhandelen van beleggingsproducten. Zij is echter niet van toepassing op de volgende producten: a) verzekeringsproducten die geen afkoopwaarde opleveren ▌; b) deposito's die geen gestructureerde deposito's zijn zoals bedoeld in artikel 4 van [MiFID] ; c) effecten als bedoeld in artikel 1, lid 2, onder b) tot en met g), i) en j), van Richtlijn 2003/71/EG; d) andere effecten die geen derivaat inhouden , met uitzondering van bedrijfsobligaties en instrumenten die door speciaal opgerichte ondernemingen (SPV's) zijn uitgegeven ; e) officieel erkende regelingen voor bedrijfspensioenvoorziening ▌en individuele pensioenproducten waarvoor naar nationaal recht een financiële bijdrage van de werkgever is vereist en waarbij de werknemer geen vrijheid heeft in de keuze van de aanbieder; f) officieel erkende socialezekerheidsregelingen uit hoofde van nationaal of Unierecht. Artikel 3 1. Wanneer ontwikkelaars van beleggingsproducten die aan deze verordening zijn onderworpen, eveneens aan Richtlijn 2003/71/EG , met uitzondering van artikel 4, lid 2, onder h), punt v), zijn onderworpen, zijn deze verordening en Richtlijn 2003/71/EG beide van toepassing. 2. Wanneer ontwikkelaars van beleggingsproducten die aan deze verordening zijn onderworpen, eveneens aan Richtlijn 2009/138/EG zijn onderworpen, zijn deze verordening en Richtlijn 2009/138/EG beide van toepassing. Artikel 4 In deze verordening wordt verstaan onder: a) "beleggingsproducten": producten waarmee een belegger een financiële belegging kan doen, ongeacht de rechtsvorm en ongeacht of het terugbetaalbare bedrag vast of variabel is, mede wanneer de blootstelling het gevolg is van het rechtstreeks in bezit hebben van financiële instrumenten, ondernemingen of holdings ; b) een "ontwikkelaar van beleggingsproducten": i) elke natuurlijke of rechtspersoon die oorspronkelijk een beleggingsproduct ontwikkelt; ii) elke natuurlijke of rechtspersoon die in een bestaand beleggingsproduct veranderingen aanbrengt door het risicovergoedingsprofiel ervan of de aan de investering in het beleggingsproduct verbonden kosten te wijzigen; ii bis) emittenten van effecten die aan het publiek worden aangeboden of die toegelaten zijn tot de handel op een gereglementeerde markt overeenkomstig het bepaalde in Richtlijn 2003/71/EG en die direct door retailbeleggers worden aangehouden; b bis) een "verhandelaar van beleggingsproducten": een persoon die advies verstrekt over beleggingsproducten of die beleggingsproducten op de markt brengt, distribueert of verkoopt aan een retailbelegger, een distributeur of een persoon die optreedt als een intermediair voor een belegging door een retailbelegger; c) "retailbeleggers": i) niet-professionele cliënten in de zin van ▌ [verwijzing naar MiFID/MiFIR]; ii) cliënten die geen professionele cliënten zijn zoals omschreven in [bijlage I bij de richtlijn verzekeringsbemiddeling] [...] ; d) "pensioenproducten": producten die naar nationaal recht worden geacht voornamelijk tot doel te hebben de retailbelegger te voorzien van een inkomen bij pensionering, en die de retailbelegger het recht geven op bepaalde voordelen; e) "duurzame drager": een duurzaam hulpmiddel zoals omschreven in artikel 2, onder m), van Richtlijn 2009/65/EG; f) "bevoegde autoriteiten": de nationale autoriteiten van lidstaten die wettelijk gemachtigd zijn toezicht te houden op ontwikkelaars van beleggingsproducten of op personen die beleggingsproducten aan retailbeleggers verkopen. HOOFDSTUK II ESSENTIËLE-INFORMATIEDOCUMENTEN Afdeling 1 Opstellen van het essentiële-informatiedocument Artikel 5 De ontwikkelaar van beleggingsproducten stelt in overeenstemming met de in deze verordening vastgestelde voorschriften en voor elk beleggingsproduct dat hij ontwikkelt, een document met essentiële informatie op en publiceert het essentiële-informatiedocument, indien nodig samen met het prospectus, op zijn website alsook op één door de desbetreffende ETA en de betrokken nationale toezichthoudende instanties in het leven te roepen website vooraleer het product op de markt kan worden gedistribueerd en aan retailbeleggers kan worden verkocht. Het essentiële-informatiedocument wordt indien nodig aangevuld met een bijlage. De verhandelaar van het beleggingsproduct vult het essentiële-informatiedocument aan door een bijlage erbij op te stellen. Het document en de bijlage worden ook in een papieren versie ter beschikking gesteld. De ontwikkelaar van het beleggingsproduct is verantwoordelijk voor de inhoud van het essentiële-informatiedocument, terwijl de verhandelaar van het product verantwoordelijk is voor de bijlage en het doorgeven van het document aan de retailbelegger. Artikel 5 bis Productgoedkeuringsproces 1. De ontwikkelaar van een beleggingsproduct beschikt over passende procedures en neemt passende maatregelen om ervoor te zorgen dat tijdens de ontwikkeling van het beleggingsproduct op evenwichtige wijze rekening wordt gehouden met de belangen van retailbeleggers, cliënten en de begunstigden van een dergelijk beleggingsproduct, en dat het beleggingsproduct aantoonbaar het resultaat van dit afwegingsproces is. 2. Alvorens een essentiële-informatiedocument op te stellen overeenkomstig artikel 5, beoordeelt de ontwikkelaar van een beleggingsproduct of het beleggingsproduct verenigbaar is met de belangen van retailbeleggers middels een gedocumenteerd productgoedkeuringsproces. 3. Het productgoedkeuringsproces waarborgt dat ieder beleggingsproduct voorziet in de behoeften van een specifieke groep consumenten, en dat de ontwikkelaar van het beleggingsproduct alle mogelijke risico’s met betrekking tot de behoeften van de specifieke groep consumenten heeft beoordeeld. Een dergelijke beoordeling omvat stresstests van het beleggingsproduct. 4. Het productgoedkeuringsproces waarborgt dat beleggingsproducten die al op de markt beschikbaar zijn aan een regelmatige toetsing worden onderworpen om ervoor te zorgen dat het product verenigbaar blijft met de belangen van de specifieke groep consumenten. 5. Het productgoedkeuringsproces wordt aan een jaarlijkse toetsing onderworpen. De ontwikkelaar van een beleggingsproduct is te allen tijde in staat de bevoegde autoriteit te voorzien van een bijgewerkte en gedetailleerde beschrijving van de aard en de details van het productgoedkeuringsproces. Afdeling II Vorm en inhoud van het essentiële-informatiedocument Artikel 6 1. Het essentiële-informatiedocument moet juist, eerlijk en duidelijk en niet misleidend zijn. Het essentiële-informatiedocument mag geen reclame, marketingmateriaal, persoonlijke steunbetuigingen of beleggingsaanbevelingen bevatten. 2. Het essentiële-informatiedocument is een op zichzelf staand document dat duidelijk verschilt van maar niet minderwaardig is aan marketingmaterialen. Het kan verwijzingen naar andere documenten, zoals een prospectus, bevatten indien wordt verwezen naar informatie die een aanvulling vormt op de informatie die uit hoofde van deze verordening in het essentiële-informatiedocument moet staan. Het mag geen verwijzingen naar marketingmateriaal bevatten. 2 bis. In het geval van beleggingsproducten die retailbeleggers meerdere termijnen, de keuze tussen meerdere uitkeringen of betalingsopties, of de keuze tussen meerdere onderliggende beleggingen bieden, of indien de specifieke informatie in het essentiële-informatiedocument verschilt afhankelijk van de individuele kenmerken van retailbeleggers, mag de in artikel 8, lid 2, bedoelde informatie verstrekt worden in algemene termen en als representatieve voorbeelden. In deze gevallen wordt in het essentiële-informatiedocument duidelijk vermeld in welke documenten specifiekere informatie kan worden gevonden. 2 ter. In het essentiële-informatiedocument wordt duidelijk vermeld waar en hoe aanvullende informatie over de desbetreffende belegging kan worden verkregen, met inbegrip van waar en hoe een prospectus kan worden verkregen. Op verzoek wordt gratis op enig moment een prospectus ter beschikking gesteld, met opgave van de taal waarin deze informatie voor retailbeleggers beschikbaar is. 3. Het essentiële-informatiedocument wordt opgesteld als een kort , in bondige bewoordingen geschreven document van maximaal twee aan weerszijden bedrukte A4-tjes en een bijlage dat vergelijkbaarheid bevordert en : a) is gepresenteerd en op zodanige wijze is vormgegeven dat het gemakkelijk leesbaar is, met gebruik van tekens van leesbare grootte; a bis) is toegespitst op de essentiële informatie die retailbeleggers nodig hebben; b) op duidelijke wijze is verwoord en geschreven in een taal en een stijl die de boodschap op zodanige wijze overbrengt dat de retailbelegger tot wie de informatie gericht is, de meegedeelde informatie gemakkelijk kan begrijpen, en met name ▌in een ▌taal die duidelijk, bondig en begrijpelijk is . ▌ 4. Wanneer in het essentiële-informatiedocument kleuren worden gebruikt, doen deze geen afbreuk aan de begrijpelijkheid van de informatie indien het essentiële-informatiedocument in zwart-wit wordt afgedrukt of gefotokopieerd. 5. Wanneer de bedrijfsnaam of het logo van de ontwikkelaar van beleggingsproducten of de groep waarvan hij deel uitmaakt, in het essentiële-informatiedocument wordt gebruikt, leidt dit de aandacht van de retailbelegger niet af van de informatie in de tekst en verbergt dit geen deel van de tekst. Artikel 7 Het essentiële-informatiedocument wordt opgesteld in de officiële talen of in een van de officiële talen die gebruikt worden in het deel van de lidstaat waar het beleggingsproduct wordt verspreid , of in een andere taal die door de bevoegde autoriteiten van deze lidstaat wordt aanvaard, of indien het in een andere taal is opgesteld, wordt het vertaald in een van deze talen. Artikel 7 bis Indien het essentiële-informatiedocument betrekking heeft op een verzekeringscontract, heeft de verzekeringsonderneming krachtens deze verordening uitsluitend verplichtingen ten aanzien van de polishouder en niet ten aanzien van de begunstigde of verzekerde. Artikel 8 1. De titel "essentiële-informatiedocument" staat duidelijk zichtbaar bovenaan de eerste bladzijde van het essentiële-informatiedocument. Het essentiële-informatiedocument, met uitzondering van de bijlage, wordt door één partij opgesteld. Het essentiële-informatiedocument draagt de naam van de voor het opstellen van het essentiële-informatiedocument verantwoordelijke productontwikkelaar en vermeldt duidelijk dat de productontwikkelaar verantwoordelijk is voor de inhoud ervan. De bijlage wordt op dezelfde wijze opgesteld door de verhandelaar, met vermelding van de naam van de persoon of entiteit, en geeft duidelijk aan dat deze verantwoordelijk is voor de inhoud van de bijlage. In het essentiële-informatiedocument wordt de in de onderstaande leden aangegeven volgorde aangehouden. Onmiddellijk onder de titel staat een toelichting, die luidt als volgt:" "U maakt aanstalten om een beleggingsproduct te kopen . Dit document verstrekt u essentiële informatie om u te helpen de kenmerken ervan, de eraan verbonden risico's, kosten en potentiële winsten en verliezen alsmede – in de bijlage – de vergoeding van de verhandelaar te begrijpen. Dit document is wettelijk voorgeschreven , is geen marketingmateriaal en is in een standaardformaat opgesteld zodat vergelijking mogelijk is." 2. Het essentiële-informatiedocument bevat de volgende gegevens: a) ▌de naam van het beleggingsproduct en de identiteit van de ontwikkelaar van het beleggingsproduct , en van de persoon of entiteit die de juridische verantwoordelijkheid draagt voor het document (naam en adres) ; b) onder de titel "waar gaat het om bij deze belegging?" de aard en de voornaamste kenmerken van het beleggingsproduct, waaronder: i) het type beleggingsproduct; ii) de doelstellingen en de middelen om deze te bereiken; ii bis) informatie over de met het product beoogde groep consumenten, met inbegrip van een beschrijving in eenvoudige bewoordingen van de soorten beleggers waarvoor het beleggingsproduct bestemd is, rekening houdend met risicobereidheid, beleggingshorizon en financiële kennis op basis van het productgoedkeuringsproces dat de productontwikkelaar heeft doorlopen bij het structureren van het beleggingsproduct; iii) een kennisgeving of ▌het beleggingsproduct al dan niet specifieke milieu-, sociale of beheersresultaten beoogt, inclusief maar niet beperkt tot het reduceren van de CO2-afdruk, hoe deze resultaten worden gemeten en of het product al dan niet een aan de productie van goederen en diensten gekoppelde belegging is dan wel loutere verrichtingen op de financiële markten of een samengestelde index betreft ; iii bis) de uitsplitsing van de onderliggende activaportefeuille naar direct of indirect gefinancierde economische sector; ▌ c) onder de titel "welke beslissingen moet ik nemen?" informatie over de verschillende beslissingen die een retailbelegger moet nemen, bijv. met betrekking tot het fonds, de termijn en de hoogte van de premie, met inbegrip van informatie over de uitkeringen of de feiten die de uitkeringen genereren ; ▌ d) onder de titel "welke zijn de risico’s en wat kan ik in ruil daarvoor verwachten?" , rekening houdende met ▌de marktontwikkelingen die hiermee worden beoogd : i) het risicovergoedingsprofiel van het beleggingsproduct, waaronder een samenvattende indicator die het risicovergoedingsprofiel van het beleggingsproduct duidelijk en gemakkelijk te begrijpen weergeeft; ii) indicatieve toekomstige nettoprestatieverwachtingen, met een beschrijving van de belangrijkste risico's van het product om het profiel in een context te plaatsen; de beschrijving van de risico's is duidelijk en gemakkelijk te begrijpen; iii) voor pensioenproducten, onder de subtitel "wat krijg ik wanneer ik met pensioen ga?" projecties van mogelijke toekomstige resultaten, expliciet onderverdeeld in verschillende ontwikkelingsscenario's, met inbegrip van het worst-casescenario. De desbetreffende Europese toezichthoudende autoriteit (ETA) ontwikkelt ontwerpen van technische reguleringsnormen met een nauwkeurige definitie van een beperkt aantal risicocategorieën en de normen voor de weergave van de samenvattende indicator. De ETA legt die ontwerpen van technische reguleringsnormen uiterlijk op ... voor aan de Commissie. Aan de Commissie wordt de bevoegdheid gedelegeerd de in de tweede alinea bedoelde technische reguleringsnormen overeenkomstig de artikelen 10 tot en met 14 van Verordening (EU) nr. 1095/2010 vast te stellen. e) onder de titel "wat kan er met mijn belegging gebeuren? Zijn er vangnetten en wat kosten die?" een duidelijke vermelding of verlies van kapitaal mogelijk is: i) verstrekte waarborgen en/of kapitaalbescherming, alsmede beperkingen daarop, het geaggregeerde bedrag inclusief de identiteit van degene die daarvoor aansprakelijk is; ii) een vermelding of het beleggingsproduct wordt gedekt door een vergoedings- of waarborgregeling en, zo ja, welke, de naam van degene die de waarborg stelt, en een vermelding welke risico's door de regeling worden gedekt en welke niet; iii) onder de subtitel "ben ik beschermd door een verzekering?" een duidelijke vermelding of het beleggingsproduct al dan niet verzekeringsbescherming bevat en, zo ja, nadere gegevens over deze verzekeringsdekking; iv) in voorkomend geval andere beschermingsmaatregelen, zoals een fondsbewaarder, waaronder de identiteit en de functies van de betrokken partijen; e bis) onder de subtitel "wat gebeurt er indien de ontwikkelaar of de verhandelaar van het beleggingsproduct in gebreke blijft?" een korte beschrijving van het maximumverlies voor de retailbelegger en informatie waaruit blijkt of het verlies kan worden goedgemaakt door een compensatie- of waarborgregeling voor retailbeleggers; e ter) onder de titel "wat gebeurt er als ik kom te overlijden?" informatie over wat er met het geld in het product of fonds gebeurt en over eventuele extra overlijdensuitkeringen; f) onder de titel “wat zijn de kosten?” de totale kosten die aan de belegging in het beleggingsproduct zijn verbonden, waaronder alle door de belegger te dragen directe en indirecte kosten, met een samenvattende indicator van deze kosten , met inbegrip van: i) de door de retailbelegger te dragen instapkosten, lopende kosten en uitstapkosten en ook de termijnen en opties voor de betaling van de premie, waarbij een duidelijk onderscheid wordt gemaakt tussen hetgeen aan de productontwikkelaar en hetgeen aan de verhandelaars van beleggingsproducten toekomt, met een samenvattende indicator van deze kosten; ii) alle jaarlijkse kosten alsook andere kosten die gedurende een bepaalde periode over het product moeten worden betaald, met inbegrip van alle variabele kosten (zoals transactiekosten, beursbelastingen, enz.) die niet in de kostenberekeningen kunnen worden opgenomen. De kosten en kortingen worden aangegeven op een wijze die hun samengestelde cumulatieve effect op de belegging over representatieve beleggingsperioden weerspiegelt; en, ter wille van de vergelijkbaarheid, worden de totale kosten uitgedrukt in geldelijke voorbeelden en in procenten, om de gevolgen van de totale kosten voor de belegging te tonen. Indien het beleggingsproduct een maximummarge voor mogelijk rendement heeft, waardoor het nettorendement voor de retailbelegger lager uitvalt en alle winsten die die marge overstijgen aan de ontwikkelaar toekomen, moet dat duidelijk worden vermeld. Er wordt informatie verstrekt over de wijze waarop de onafhankelijke, door de desbetreffende ETA beheerde onlinefondscalculator kan worden gebruikt ; ▌ h) onder de titel "Kan ik een deel van mijn belegging verzilveren?": i) de mogelijkheid van bedenktijd voor het beleggingsproduct; ii) een vermelding van de aanbevolen of vereiste minimumperiode van bezit; iii) de mogelijkheid en de voorwaarden tot desinvestering vóór het einde van de looptijd, rekening houdend met het risicovergoedingsprofiel van het beleggingsproduct en de marktontwikkelingen die hiermee worden beoogd; iv) informatie over de mogelijke gevolgen van verzilveren vóór het verstrijken van de termijn of de aanbevolen minimumperiode van bezit; v) een vermelding van de gemiddelde beleggingshorizon van de onderliggende activaportefeuille, gebaseerd op de gemiddelde omzet van effecten die voor de handel worden aangehouden en de gemiddelde looptijd van schuldpapier dat tot de vervaldag wordt aangehouden; h bis) onder de titel "hoe weet ik hoe het met mijn product gaat?" een verklaring dat de ontwikkelaar de cliënt op een transparante manier zal informeren via een jaarlijks document over de resultaten van het beleggingsproduct. Dit document bevat een bekendmaking van het rendement van het beleggingsproduct in het afgelopen jaar. Bovendien wordt deze rendementbeoordeling vergeleken met die van een ander beleggingsproduct met een vergelijkbaar risicoprofiel. Indien de cliënt meerdere onder deze verordening vallende beleggingsproducten van eenzelfde ontwikkelaar bezit, gelden de bovengenoemde bekendmaking en vergelijking voor de gehele portefeuille. Alle kosten die de opbrengst van het beleggingsproduct beïnvloeden worden eveneens openbaar gemaakt; h ter) onder de titel "hoe en waar kan ik een klacht indienen?" informatie over hoe en bij wie een cliënt een klacht kan indienen over het product en het beheer ervan; h quater) onder de titel "welke andere documenten houden verband met dit product" een korte beschrijving van de documentatie (waaronder het eventuele prospectus) met uitsluiting van marketingmateriaal; h quinquies) aan het eind bevat het document een deel "informatie over het product" met, in voorkomend geval, de volgende informatie over het product: i) het international securities identification number (ISIN); ii) het international standards on auditing (ISA) Number; iii) de interestvoet; iv) de beurs waarop het product wordt verhandeld; v) de munteenheid; alsmede vi) de datum van uitgifte; h sexies) naam en contactgegevens van de bevoegde autoriteit die de regelgeving voor het product heeft opgesteld; h septies) onder de titel "verzekeringsuitkeringen" een vermelding of het beleggingsproduct verzekeringsuitkeringen biedt en, zo ja, welke, overeenkomstig Richtlijn 2009/138/EG, met uitzondering van artikel 8, lid 2, daarvan. Indien in de overeenkomst de keuze wordt geboden tussen meerdere fondsgebonden levensverzekeringen, bevat het document tevens een overzichtstabel waarin deze fondsen in drie categorieën worden ingedeeld, naargelang van hun risicogehalte. Overeenkomstig Richtlijn 2009/138/EG en artikel 8 van deze verordening is de EIOPA bevoegd tot het vaststellen van: i) de belangrijkste kenmerken van de verzekeringsovereenkomst; ii) de exacte vorm van het specifieke verzekeringsdocument; iii) de inhoud van het specifieke verzekeringsdocument, met inbegrip van de vermogensallocatieopties die aan de retailbelegger worden aangeboden; iv) de regels inzake de onderverdeling van de fondsen in drie categorieën. De ontwikkelaar van het beleggingsproduct verspreidt een essentiële-informatiedocument voor elke onderliggende belegging van onder deze verordening vallende verzekeringsovereenkomsten. De onderliggende beleggingen omvatten de rekeneenheden en/of de fondsen in buitenlandse valuta, indien van toepassing, alsook de risicogehaltecategorie van elke onderliggende belegging. 3. In de bijlage bij het essentiële-informatiedocument wordt de identiteit van de verhandelaar van beleggingsproducten bekendgemaakt en in voorkomend geval ook de volgende informatie opgegeven: a) een vermelding dat de nationale belastingwetgeving van de lidstaat van herkomst van de belegger significante gevolgen kan hebben voor het verwachte en feitelijke rendement; b) de kosten die gerelateerd zijn aan het beleggingsproduct wanneer hij de intermediair is, waaronder de commissies, retrocessies of overige voordelen die verband houden met de transactie die door de ontwikkelaar of een derde worden betaald, als bepaald in Richtlijn 2004/39/EG en Richtlijn 2002/39/EG (12) . 3 bis. De betrokken ETA ontwikkelt een onafhankelijke onlinefondscalculator die op haar website beschikbaar wordt gesteld. Met die fondscalculator kunnen beleggers het rendement van een aangeboden retailbeleggingsproduct berekenen door informatie in te voeren over de verwachte duur van de belegging, het bedrag van de belegging en het verwachte rendement van de onderliggende belegging, uitgedrukt in procenten, om de eindwaarde van de belegging na aftrek van de kosten vast te stellen. De fondscalculator berekent ook de kosten die door de diverse ontwikkelaars van het beleggingsproduct in rekening worden gebracht voor elk aan het publiek verkochte fonds, alsmede alle andere kosten die door intermediairs of andere actoren in de beleggingsketen in rekening worden gebracht en die niet al door de ontwikkelaars van het beleggingsproduct zijn opgenomen. Ontwikkelaars van beleggingsproducten en personen die beleggingsproducten aanbevelen of verhandelen dienen op kwartaalbasis relevante gegevens te verstrekken aan de betrokken ETA en beschikken daarvoor over een maximumtermijn van 60 dagen. Aan de betrokken ETA worden de nodige middelen ter beschikking gesteld om dit werk te verrichten. Indien nodig werkt zij nauw samen met de overige ETA's. 4. De in lid 2 bedoelde informatie wordt in een gemeenschappelijke vorm aangeboden, met inbegrip van de gewone titels en volgens de in lid 2 omschreven gestandaardiseerde volgorde zodat het voor elk ander beleggingsproduct mogelijk wordt te vergelijken met het essentiële-informatiedocument , en zal op opvallende wijze een gemeenschappelijk symbool dragen zodat het document kan worden onderscheiden van andere documenten. 5. De Commissie wordt gemachtigd om overeenkomstig artikel 23 gedelegeerde handelingen vast te stellen tot nadere omschrijving van de voorstellingswijze en de inhoud van elk van de in lid 2 en lid 3 bis bedoelde gegevens, met inbegrip van de gevolgen van de invoering van risico-indicatoren, de voorstellingswijze en de inhoud van de andere gegevens die de ontwikkelaar van het product en de verhandelaar van het beleggingsproduct in het essentiële-informatiedocument kunnen opnemen als bedoeld in lid 3, en het gemeenschappelijke formaat en het gemeenschappelijke symbool als bedoeld in lid 4. De Commissie houdt rekening met de verschillen tussen beleggingsproducten en de capaciteiten van de retailbeleggers alsmede met de kenmerken van de beleggingsproducten op basis waarvan de retailbelegger een keuze kan maken tussen verschillende onderliggende beleggingen of andere opties waarin het product voorziet, onder meer wanneer de keuze op verschillende tijdstippen kan worden uitgeoefend of in de toekomst kan worden gewijzigd. De Commissie wordt ook gemachtigd om gedelegeerde handelingen vast te stellen met richtsnoeren voor de ontwikkeling van EU-criteria voor sociale en ecologische beleggingsproducten. Deze criteria dienen de langetermijnfinanciering van de economie en beogen een bevordering van de duurzame milieu- en sociale ontwikkeling in financiële instrumenten en de totstandbrenging van een EU-label voor duurzame beleggingen. De Commissie wordt tevens gemachtigd om gedelegeerde handelingen vast te stellen met de normen voor deze milieukennisgevingen met betrekking tot de potentiële milieurisico's. Alvorens de in dit lid bedoelde gedelegeerde handelingen vast te stellen, organiseert de Commissie consumententoetsing om de meest geschikte maatregelen voor retailbeleggers te selecteren. De Commissie stelt in nauwe samenwerking met de ETA's ook modellen van essentiële-informatiedocumenten op die rekening houden met de verschillen tussen beleggingsproducten. 6. De EBA, de EIOPA en de ESMA stellen ontwerpen van technische reguleringsnormen op tot vaststelling van: a) de methodologie waarop de presentatie van de risicovergoedingsprofielen als bedoeld in lid 2, onder e), van dit artikel berust ; b) de kostenberekening , inclusief de specificatie van samenvattende indicatoren, als bedoeld in lid 2, onder f), van dit artikel ; b bis) de toe te passen beginselen voor milieu-, sociale of beheersresultaten als bedoeld in lid 2, onder b), punt iii); b ter) de lijst van producten waarop zij van toepassing zijn, voor elk van de in dit artikel bedoelde aangelegenheden. In de ontwerpen van technische reguleringsnormen wordt rekening gehouden met verschillende types beleggingsproducten en de werkzaamheden die al zijn verricht in het kader van MiFID, IMD, Richtlijn 2003/71/EG, Richtlijn 2009/138/EG en Richtlijn 2009/65/EG waarbij een essentiële-informatiedocument voor beleggers wordt ingevoerd voor icbe's . De ETA's dienen deze technische reguleringsnormen bij de Commissie in vóór […]. Aan de Commissie wordt de bevoegdheid verleend tot vaststelling van de in de eerste alinea bedoelde technische reguleringsnormen overeenkomstig de procedure bedoeld in de artikelen 10 tot en met 14 van Verordening (EU) nr. 1093/2010, de artikelen 10 tot en met 14 van Verordening (EU) nr. 1094/2010 en de artikelen 10 tot en met 14 van Verordening (EU) nr. 1095/2010. Artikel 8 bis Complexiteitslabel 1. Bij beleggingsproducten waarvoor een van de in lid 2 omschreven risico's gelden wordt bovenaan de eerste bladzijde van het essentiële-informatiedocument de volgende verklaring duidelijk zichtbaar opgenomen: " "Complexiteitslabel: dit product wordt als erg complex beschouwd en is mogelijkerwijs niet geschikt voor alle retailbeleggers." 2. Beleggingsproducten worden geacht niet bestemd te zijn voor retailbeleggers als aan een van de volgende voorwaarden is voldaan: a) het risicovergoedingsprofiel of de kosten zijn op een te ingewikkelde wijze gepresenteerd; b) het product belegt in onderliggende activa waarin niet-professionele beleggers gewoonlijk niet beleggen; c) het risicovergoedingsprofiel hangt af van het zich gelijktijdig voordoen van twee of meer gebeurtenissen die verband houden met ten minste twee verschillende activaklassen; d) voor de berekening van het uiteindelijke rendement van de belegging wordt een aantal verschillende mechanismen gebruikt, waardoor het risico van misverstanden van de zijde van de retailbeleggers groter wordt; e) het rendement van de belegging bevat pakketkenmerken die irrationele gedragspatronen van de zijde van de retailbelegger benutten, zoals het aanbieden van een vaste rente als lokkertje gevolgd door een veel hogere variabele voorwaardelijke rente, of een iteratieve formule; f) de totale blootstelling van het financiële product, gemeten naar de maandelijkse potentiële verlieswaarde binnen een betrouwbaarheidsinterval van 99% op het moment van verhandeling, is hoger dan 20%. 3. De ETA's stellen richtsnoeren op inzake de in lid 2 bedoelde voorwaarden. De ETA's leggen deze ontwerpen van technische reguleringsnormen uiterlijk ... [6 maanden na de datum van bekendmaking van deze verordening] aan de Commissie voor. Aan de Commissie wordt de bevoegdheid verleend om de in de eerste alinea bedoelde technische reguleringsnormen vast te stellen overeenkomstig de artikelen 10 tot en met 14 van Verordening (EU) nr. 1093/2010, van Verordening (EU) nr. 1094/2010 en van Verordening (EU) nr. 1095/2010. Artikel 9 Publicitaire mededelingen ▌ met betrekking tot het beleggingsproduct bevatten geen uitspraken die in strijd zijn met de informatie van het essentiële-informatiedocument of die de betekenis van het essentiële-informatiedocument aantasten. In publicitaire mededelingen wordt vermeld dat er een essentiële-informatiedocument gepubliceerd is op een officiële website van de bevoegde autoriteit, met de rechtstreekse link daarnaartoe . De ontwikkelaar of de verhandelaars van beleggingsproducten kunnen op verzoek gratis een papieren versie toegestuurd krijgen. Artikel 10 1. De ontwikkelaar van beleggingsproducten herziet op gezette tijden de in het essentiële-informatiedocument vermelde informatie en past het document aan wanneer uit de herziening blijkt dat er materiële veranderingen moeten worden aangebracht overeenkomstig artikel 8, met name indien er aanzienlijke materiële veranderingen zijn aangebracht in het product en met name ten aanzien van de risicobeoordeling of de waardecreatie bij het beleggingsbeheer en de aan het beleggingsbeheer verbonden risico's, en maakt de herziene versie onverwijld beschikbaar. Bij deze herziening wordt gebruik gemaakt van de in het essentiële-informatiedocument bepaalde standaards die aangeven dat er veranderingen moeten worden aangebracht. Dit wordt op duidelijke, beknopte en begrijpelijke wijze uitgedrukt in het jaarverslag en omvat een op waarheid berustende samenvatting van de prestaties van de effectenactiva, het geaggregeerde totaal, de kosten, de beleggingsbeheersstrategieën, de waardecreatie bij het beleggingsbeheer en de ontwikkeling van de aan het beleggingsbeheer verbonden risico's, met inbegrip van de in het essentiële-informatiedocument vermelde standaards. 2. De Commissie wordt gemachtigd om overeenkomstig artikel 23 gedelegeerde handelingen vast te stellen om te voorzien in nadere regels voor de herziening van de in het essentiële-informatiedocument vervatte informatie en de aanpassing van dit document , gezien de aard van het beleggingsproduct, met betrekking tot: (a) de voorwaarden en de frequentie voor de herziening van de informatie in het essentiële-informatiedocument; (b) de voorwaarden waaronder de informatie in het essentiële-informatiedocument moet worden herzien, alsmede met betrekking tot de verplichting of de mogelijkheid het herziene essentiële-informatiedocument opnieuw te publiceren en opnieuw te verspreiden ; (c) de specifieke voorwaarden waaronder de informatie in het essentiële-informatiedocument moet worden aangepast of het essentiële-informatiedocument moet worden herzien wanneer een beleggingsproduct op niet-permanente wijze ter beschikking wordt gesteld van retailbeleggers; (d) de omstandigheden betreffende het product zelf of de marktomstandigheden waarin retailbeleggers voor een door hen aangekocht beleggingsproduct moeten worden geïnformeerd over de herziening van een essentiële-informatiedocument. Artikel 11 1. De essentiële beleggersinformatie betreft precontractuele informatie. De informatie is derhalve correct, duidelijk en niet-misleidend. Het betreft essentiële informatie die consistent is met bindende contractuele documenten, met de desbetreffende delen van de aanbiedingsdocumenten en met de voorwaarden van het beleggingsproduct. Wanneer een ontwikkelaar van beleggingsproducten een essentiële-informatiedocument heeft opgesteld dat niet voldoet aan de voorschriften van deze verordening en waarop een retailbelegger zich heeft gebaseerd bij het nemen van een beleggingsbeslissing, kan deze retailbelegger ten aanzien van de ontwikkelaar van het beleggingsproduct vergoeding vorderen voor de schade die hem is berokkend ten gevolge van het gebruik van het essentiële-informatiedocument en zo nodig verlangen dat de ontwikkelaar het beleggingsproduct ▌terugkoopt en dat hij gecompenseerd wordt voor de schade. Wanneer een verhandelaar van beleggingsproducten een bijlage bij het essentiële-informatiedocument heeft opgesteld die niet voldoet aan de voorschriften van deze verordening en waarop een retailbelegger zich heeft gebaseerd bij het nemen van een beleggingsbeslissing, kan deze retailbelegger ten aanzien van de verhandelaar van beleggingsproducten vergoeding vorderen voor de schade die hem is berokkend ten gevolge van het gebruik van de bijlage en zo nodig verlangen dat die verhandelaar het beleggingsproduct terugkoopt en dat hij gecompenseerd wordt voor de schade. 2. Wanneer een retailbelegger aantoont dat hij verlies heeft geleden en de informatie in het essentiële-informatiedocument misleidend was , moet de ontwikkelaar of de verhandelaar van het beleggingsproduct bewijzen dat het essentiële-informatiedocument is opgesteld in overeenstemming met de artikelen 6, 7 en 8 van deze verordening. De ontwikkelaar van het beleggingsproduct kan in dergelijke gevallen op basis van het essentiële-informatiedocument of de vertaling daarvan civielrechtelijk aansprakelijk worden gesteld, 3. De ontwikkelaar van een beleggingsproduct is civielrechtelijk aansprakelijk indien een retailbelegger verlies lijdt als gevolg van het feit hij zich gebaseerd heeft op een essentiële-informatiedocument dat niet voldoet aan de vereisten van de leden 1 en 2. Deze aansprakelijkheid mag niet beperkt of opgeheven worden door contractuele bepalingen of ingevolge de goedkeuring door de bevoegde autoriteit. AFDELING III Verstrekking van het essentiële-informatiedocument Artikel 12 1. Een verhandelaar van beleggingsproducten voor retailbeleggers verstrekt hen onverwijld en tijdig het door de ontwikkelaar van het beleggingsproduct opgestelde essentiële-informatiedocument voordat er enige verplichting wordt aangegaan met betrekking tot het beleggingsproduct ▌. Indien een beleggingproduct bij een cliënt wordt aanbevolen, wordt het essentiële-informatiedocument onverwijld verstrekt. 1 bis. Een verhandelaar verkrijgt eerst schriftelijk toestemming van de ontwikkelaar van het beleggingsproduct om het essentiële-informatiedocument aan de retailbelegger ter beschikking te stellen. Die toestemming kan door de ontwikkelaar van het beleggingsproduct voor onbepaalde tijd of onder voorwaarden worden verleend. Wanneer niet wordt voldaan aan een van de gestelde voorwaarden, wordt de toestemming geacht niet te zijn verleend voor de toepassing van dit lid. 1 ter. De retailbeleggers bevestigen schriftelijk of op elektronische wijze dat zij het essentiële-infromatiedocument hebben ontvangen. 2. In afwijking van lid 1 , en overeenkomstig artikel 13, lid 5, verstrekt een verhandelaar van beleggingsproducten de retailbelegger de officiële website waar het essentiële-informatiedocument te vinden is onmiddellijk na de verrichting van de transactie ▌wanneer: (a) de retailbelegger ervoor kiest de transactie te verrichten door middel van een techniek voor communicatie op afstand; (b) het niet mogelijk is het essentiële-informatiedocument overeenkomstig lid 1 te verstrekken, en (b bis) de retailbelegger het verzoek doet om het essentiële-informatiedocument onmiddellijk na de sluiting van de transactie te ontvangen in plaats van de transactie uit te stellen om het document op voorhand te kunnen ontvangen; de verhandelaar van een beleggingsproduct of de beleggingsadviseur, biedt deze optie niet aan voordat de retailbelegger het verzoek doet; (c) de verhandelaar van het beleggingsproduct de retailbelegger daarvan op de hoogte heeft gebracht. 3. Wanneer opeenvolgende transacties met betrekking tot hetzelfde beleggingsproduct namens een retailbelegger worden verricht overeenkomstig instructies die deze retailbelegger aan de verhandelaar van het beleggingsproduct heeft gegeven vóór de eerste transactie, is de verplichting inzake het verstrekken van het in lid 1 bedoelde essentiële-informatiedocument alleen van toepassing op de eerste transactie , tenzij het essentiële-informatiedocument sinds de eerste transactie is bijgewerkt of er een nieuw jaarverslag beschikbaar is . 4. De Commissie is bevoegd overeenkomstig artikel 23 gedelegeerde handelingen vast te stellen tot nadere omschrijving van: (a) de voorwaarden om te voldoen aan de verplichting tot het tijdig verstrekken van het essentiële-informatiedocument als bedoeld in lid 1; (b) de methode en de termijn voor het verstrekken van het essentiële-informatiedocument overeenkomstig lid 2. Artikel 13 1. Voordat er een bindende overeenkomst wordt gesloten met een retailbelegger, verstrekt de verhandelaar van het beleggingsproduct ▌de retailbelegger kosteloos het essentiële-informatiedocument. Indien de beleggingsaanbeveling of de intermediairsdienst persoonlijk wordt verstrekt, wordt kosteloos een papieren versie verstrekt . 2. De verhandelaar van een beleggingsproduct, de beleggingsadviseur of degene die als intermediair optreedt bij de verkoop, verstrekt de retailbelegger het essentiële-informatiedocument op een van de volgende, daadwerkelijk voor de retailbelegger toegankelijke dragers: (a) op papier; (b) op een andere duurzame drager dan papier, wanneer is voldaan aan de in lid 4 bedoelde voorwaarden; of (c) via een website wanneer is voldaan aan de in lid 5 bedoelde voorwaarden. 3. Wanneer het essentiële-informatiedocument echter op een andere duurzame drager dan papier of via een website wordt verstrekt, wordt op verzoek kosteloos een papieren versie daarvan aan de retailbelegger verstrekt. 4. Het essentiële-informatiedocument kan op een andere duurzame drager dan papier worden verstrekt indien aan de volgende voorwaarden is voldaan: (a) het gebruik van de duurzame drager is aangepast aan het kader waarin de zakelijke activiteiten tussen de verhandelaar van een beleggingsproduct, de beleggingsadviseur of degene die als intermediair optreedt bij de verkoop, en de retailbelegger plaatsvinden; alsmede (b) de retailbelegger heeft kunnen kiezen tussen informatie op papier of op een duurzame drager en heeft gekozen voor de andere drager. 5. Het essentiële-informatiedocument kan via een website worden verstrekt indien het persoonlijk tot de retailbelegger wordt gericht of indien aan de volgende voorwaarden is voldaan: (a) het verstrekken van het essentiële-informatiedocument via een website is aangepast aan het kader waarin de zakelijke activiteiten tussen de verhandelaar van een beleggingsproduct , de beleggingsadviseur of degene die als intermediair optreedt bij de verkoop, en de retailbelegger plaatsvinden; (b) de retailbelegger heeft ingestemd met de verstrekking van het essentiële-informatiedocument via een website; (c) de retailbelegger is elektronisch op de hoogte gebracht van het adres van de website en van de plaats op de website waar toegang tot de informatie kan worden verkregen; (d) wanneer het essentiële-informatiedocument overeenkomstig artikel 10 is herzien, wordt de meest recente versie ter beschikking gesteld van de retailbelegger; op verzoek van de retailbelegger worden ook eerdere versies verstrekt; (e) er wordt voor gezorgd dat het essentiële-informatiedocument op de website toegankelijk blijft voor een termijn die de retailbelegger redelijkerwijs nodig heeft om het te raadplegen. 6. Voor de toepassing van de leden 4 en 5 wordt het verstrekken van informatie via een andere duurzame drager dan papier passend geacht in het kader waarin de zakelijke activiteiten tussen de verhandelaar van het beleggingsproduct en de retailbelegger plaatsvinden, indien is bewezen dat de retailbelegger regelmatig toegang tot internet heeft. De opgave door de retailbelegger van een e-mailadres ten behoeve van deze zakelijke activiteiten wordt geacht een bewijs daarvoor te vormen. HOOFDSTUK II bis PRODUCTINTERVENTIE Artikel 13 bis Interventiebevoegdheden van de ETA's 1. In overeenstemming met artikel 9, lid 2, van Verordening (EU) nr. 1093/2010, van Verordening (EU) nr. 1094/2010 of van Verordening (EU) nr. 1095/2010, houden de ETA's toezicht op beleggingsproducten of financiële instrumenten die in de Unie op de markt worden gebracht, verspreid of verkocht. De ETA's kunnen in samenwerking met de bevoegde autoriteiten nieuwe beleggingsproducten of financiële instrumenten onderzoeken voordat zij in de Unie op de markt worden gebracht, verspreid of verkocht. 2. In overeenstemming met artikel 9, lid 5, van Verordening (EU) nr. 1093/2010, van Verordening (EU) nr. 1094/2010 of van Verordening (EU) nr. 1095/2010, kan een ETA, wanneer op redelijke gronden is vastgesteld dat de voorwaarden van de leden 3 en 4 van dit artikel zijn vervuld, het op de markt brengen, verspreiden of verkopen van beleggingsproducten of financiële instrumenten tijdelijk verbieden of beperken. De ETA's mogen specificeren onder welke omstandigheden een verbod of beperking kan gelden of onderworpen zijn aan uitzonderingen. 3. Een ETA neemt slechts een besluit overeenkomstig lid 2 indien elk van de volgende voorwaarden vervuld is: (a) de voorgestelde maatregel heeft tot doel een aanzienlijke bedreiging van de retailbeleggersbescherming of van het ordelijk functioneren en de integriteit van financiële markten of van de stabiliteit van het financiële stelsel in de Unie of een deel daarvan af te wenden; (b) de voorschriften van de wetgeving van de Unie die van toepassing zijn op het betreffende beleggingsproduct, financiële instrument of de betreffende activiteit, wenden de bedreiging niet af; (c) een bevoegde autoriteit of bevoegde autoriteiten hebben geen maatregelen genomen om de bedreiging af te wenden of de maatregelen die zijn genomen zijn onvoldoende om de bedreiging af te wenden. Als aan de voorwaarden van de eerste alinea wordt voldaan, kan een ETA een verbod of beperking als bedoeld in lid 2 opleggen. 4. Bij maatregelen op grond van dit artikel houdt een ETA rekening met de mate waarin de maatregel: (a) geen nadelig effect heeft op de efficiëntie van de financiële markten of op de retailbeleggers dat niet in verhouding staat tot de voordelen van de maatregel; noch (b) een risico van regelgevingsarbitrage creëert; Indien een bevoegde autoriteit of bevoegde autoriteiten een maatregel heeft of hebben genomen op grond van artikel 13 ter, kan een ETA elk van de in lid 2 genoemde maatregelen nemen zonder het in artikel 13 quater bedoelde advies uit te brengen. 5. Voordat zij besluit maatregelen te nemen op grond van dit artikel, stelt een ETA de bevoegde autoriteiten van de voorgenomen maatregel in kennis. 6. Alvorens een besluit overeenkomstig lid 2 te nemen, kondigt een ETA aan voornemens te zijn een verbod of beperking ten aanzien van een beleggingsproduct of financieel instrument op te leggen tenzij er binnen een gespecificeerde termijn bepaalde wijzigingen in de kenmerken van het beleggingsproduct of het financiële instrument worden aangebracht. 7. Elke ETA publiceert op haar website een kennisgeving van elk besluit tot het nemen van maatregelen op grond van dit artikel. In de kennisgeving worden de bijzonderheden van het verbod of de beperking vermeld en wordt aangegeven op welk tijdstip na de publicatie van de kennisgeving de maatregelen in werking zullen treden. Een verbod of beperking geldt alleen voor handelingen die zijn verricht na de inwerkingtreding van de maatregelen. 8. De betrokken ETA's heroverwegen een verbod of beperking op grond van lid 2 met passende tussenpozen en ten minste om de drie maanden. Als het verbod of de beperking na die periode van drie maanden niet wordt verlengd, loopt het verbod of de beperking af. 9. Maatregelen die door de ETA's worden genomen op grond van dit artikel krijgen voorrang boven eerdere maatregelen van een bevoegde autoriteit. 10. De Commissie stelt overeenkomstig artikel 23 gedelegeerde handelingen vast ter specificatie van de criteria en factoren waarmee de ETA's rekening moeten houden om te bepalen wanneer er zich bedreigingen voordoen van de retailbeleggersbescherming of het ordelijk functioneren of de integriteit van financiële markten en de stabiliteit van het financiële stelsel in de Unie of een deel daarvan, zoals bedoeld in lid 3, onder a). Die gedelegeerde handelingen zorgen ervoor dat de ETA's in het voorkomende geval uit voorzorg kunnen optreden en dat zij niet hoeven te wachten totdat het beleggingsproduct of het financiële instrument op de markt is gebracht, verspreid of verkocht, of totdat het soort activiteit of praktijk is uitgevoerd, alvorens actie te ondernemen. Artikel 13 ter Productinterventie door bevoegde autoriteiten 1. Ontwikkelaars van beleggingsproducten leggen het essentiële-informatiedocument van hun beleggingsproduct voor aan de bevoegde autoriteit die verantwoordelijk is voor de regelgeving inzake dat product in de lidstaten waarin het op de markt gebracht, verspreid of verkocht wordt. 2. Ontwikkelaars van beleggingsproducten leggen bijgewerkte versies van het essentiële-informatiedocument die materieel relevante wijzigingen inhouden volgens de definitie van de ETA's voor aan de bevoegde autoriteit die verantwoordelijk is voor de regelgeving inzake dat product in de lidstaten waarin het op de markt gebracht, verspreid of verkocht wordt. 3. De bevoegde autoriteit kan erop toezien dat de inhoud van het essentiële-informatiedocument in overeenstemming is met de bepalingen van hoofdstuk II van deze verordening alvorens het beleggingsproduct op de markt gebracht, verspreid of verkocht wordt. 4. De bevoegde autoriteit mag nieuwe beleggingsproducten of financiële instrumenten onderzoeken voordat zij op de markt worden gebracht, worden verspreid of worden verkocht in of vanuit de lidstaat. 5. Een bevoegde autoriteit kan de volgende zaken in of vanuit de betreffende lidstaat verbieden of beperken: (a) het op de markt brengen, verspreiden of verkopen van beleggingsproducten of financiële instrumenten; (b) een soort van financiële activiteit of praktijk. 6. Een bevoegde autoriteit kan een in lid 6 bedoelde maatregel nemen indien zij op redelijke gronden heeft geconcludeerd dat: (a) een beleggingsproduct, een financieel instrument of een financiële activiteit of praktijk significante reden tot bezorgdheid over de beleggersbescherming geeft of een ernstige bedreiging vormt voor het ordelijk functioneren en de integriteit van financiële markten of van de stabiliteit van het financiële stelsel in een of meer lidstaten of een deel daarvan, ook door het op de markt brengen, de verspreiding, de beloning en de stimulansen met betrekking tot het beleggingsproduct of financieel instrument; (b) een derivaat een negatief effect heeft op het prijsvormingsmechanisme op de onderliggende markt; (c) de bestaande vereisten op grond van de wetgeving van de Unie die van toepassing zijn op het betreffende beleggingsproduct of financiële instrument of de betreffende financiële activiteit of praktijk onvoldoende zijn om de in onder a) bedoelde bedreiging af te wenden en dat de kwestie niet beter zou kunnen worden aangepakt met beter toezicht of handhaving van de bestaande vereisten; (d) de maatregel evenredig is als rekening wordt gehouden met de aard van het gesignaleerde risico, het kennisniveau van de betreffende retailbeleggers of marktdeelnemers en het te verwachten effect van de maatregel op de retailbeleggers en marktdeelnemers die het financiële instrument bezitten of gebruiken of van het financiële instrument of de activiteit profiteren; (e) de bevoegde autoriteit de bevoegde autoriteiten in andere lidstaten die een aanzienlijk effect kunnen ondervinden van de maatregel voldoende heeft geraadpleegd; alsmede (f) de maatregel geen discriminerend effect heeft op diensten of activiteiten die vanuit een andere lidstaat worden verricht. Als aan de voorwaarden van de eerste alinea is voldaan, kan de bevoegde autoriteit een verbod of beperking opleggen met betrekking tot een beleggingsproduct of financieel instrument dat in of vanuit een lidstaat op de markt gebracht, verspreid of aan cliënten verkocht wordt. Een verbod of beperking kan gelden in omstandigheden of onderworpen zijn aan uitzonderingen die door de bevoegde autoriteit worden gespecificeerd. 7. Alvorens een verbod of beperking overeenkomstig lid 5 op te leggen, kondigt de bevoegde autoriteit aan voornemens te zijn een verbod of beperking ten aanzien van een beleggingsproduct of financieel instrument op te leggen tenzij er binnen een gespecificeerde termijn bepaalde wijzigingen in de kenmerken van het beleggingsproduct of het financiële instrument worden aangebracht. 8. De bevoegde autoriteit legt geen verbod of beperking op grond van dit artikel op zonder minimaal een maand van tevoren alle andere betrokken bevoegde autoriteiten en de ETA's schriftelijk of op een andere door de autoriteiten overeengekomen wijze in kennis te hebben gesteld van de bijzonderheden van: (a) het financiële instrument of de financiële activiteit of praktijk waarop de voorgestelde maatregel betrekking heeft; (b) de precieze aard van het voorgestelde verbod of de voorgestelde beperking en het geplande tijdstip waarop de maatregel van kracht moet worden; alsmede (c) de gegevens waarop zij haar besluit heeft gebaseerd en op grond waarvan is vastgesteld dat aan alle in lid 6 genoemde voorwaarden is voldaan. 9. Als de tijd die nodig is voor de in lid 3, onder e), bedoelde raadpleging en de in lid 8 vastgestelde termijn van een maand de consumenten onherstelbare schade kan toebrengen, kan de bevoegde autoriteit krachtens dit artikel gedurende maximaal drie maanden voorlopige maatregelen nemen. In dat geval stelt de bevoegde autoriteit onverwijld alle andere autoriteiten en de ETA's in kennis van de genomen maatregelen. 10. De bevoegde autoriteit publiceert op haar website een kennisgeving van elk besluit tot het opleggen van een verbod of beperking als bedoeld in lid 5. In de kennisgeving worden de bijzonderheden van het verbod of de beperking vermeld en wordt aangegeven op welk tijdstip na de publicatie van de kennisgeving de maatregelen in werking zullen treden en op grond van welke gegevens is vastgesteld dat aan alle voorwaarden in lid 6 is voldaan. Het verbod of de beperking geldt alleen voor maatregelen die zijn genomen na de publicatie van de kennisgeving. 11. De bevoegde autoriteit trekt verboden of beperkingen in zodra de voorwaarden in lid 6 niet langer van toepassing zijn. 12. De Commissie stelt overeenkomstig artikel 23 gedelegeerde handelingen vast ter specificatie van de criteria en factoren waarmee de bevoegde autoriteiten rekening moeten houden om te bepalen wanneer er zich bedreigingen voordoen van de beleggersbescherming of het ordelijk functioneren of de integriteit van financiële markten en de stabiliteit van het financiële stelsel in de Unie of een deel daarvan, zoals bedoeld in lid 3, onder a). Artikel 13 quater Coördinerende rol van de ETA's 1. Elke ETA vervult een faciliterende en coördinerende rol met betrekking tot de maatregelen die de bevoegde autoriteiten op grond van artikel 13 ter nemen. Elke ETA zorgt ervoor dat de maatregelen die door een bevoegde autoriteit worden genomen gerechtvaardigd en evenredig zijn en dat de bevoegde autoriteiten in voorkomend geval een consistente aanpak hanteren. 2. Na ontvangst van een kennisgeving krachtens artikel 13 ter van een maatregel die op grond van dat artikel wordt opgelegd, stelt een ETA een advies op waarin zij aangeeft of zij van mening is dat het verbod of de beperking gerechtvaardigd en evenredig is. Als de ETA van mening is dat het voor het afwenden van het risico noodzakelijk is dat ook andere bevoegde autoriteiten maatregelen nemen, wordt dit ook in haar advies vermeld. Het advies wordt bekendgemaakt op de website van de ETA. 3. Wanneer een bevoegde autoriteit voorstelt maatregelen te nemen of maatregelen neemt die in strijd zijn met een advies van een ETA op grond van lid 2 of ondanks een dergelijk advies weigert maatregelen te nemen, publiceert zij op haar website onmiddellijk een kennisgeving waarin de redenen hiervoor volledig worden uitgelegd. Artikel 13 quinquies Bekendmaking van vergoedingen en kosten De verhandelaar van het beleggingsproduct vermeldt in een afzonderlijk document bij het essentiële-informatiedocument: 1. Alle vergoedingen als bedoeld in artikel 8, lid 2, onder c), bij elkaar opgeteld. Zij worden niet opnieuw opgevoerd als deel van de belegging wanneer zij al in een lagere tranche van de belegging voorkomen. 2. Vergoedingen voor beleggingsadvies zijn niet gebaseerd op een vast percentage, tenzij de belegger daar op voorhand toestemming voor heeft gekregen. Indien een vast percentage overeen is gekomen, maakt de verhandelaar van het beleggingsproduct volledig openbaar wat dit over de looptijd van de belegging of over een door de belegger gevraagde tijdspanne betekent. 3. De verhandelaar van het beleggingsproduct of de adviseur van de belegger verstrekt de belegger een gedetailleerd overzicht van de tijd die hij aan het opstellen van dat advies heeft besteed, uitgedrukt in uren en minuten, en die tegen uurtarief in rekening wordt gebracht, tenzij er een vast percentage als bedoeld in lid 2 overeengekomen is. Artikel 13 sexies Risicobeheer 1. De ontwikkelaar van het beleggingsproduct maakt gebruik van een risicobeheersprocedure die hem in staat stelt op elk moment het risicoprofiel van het beleggingsproduct te monitoren en te meten. Hij volgt een procedure voor een accurate en onafhankelijke evaluatie van de waarde van otc-derivaten. Hij stelt de bevoegde autoriteit van zijn lidstaat van herkomst regelmatig in kennis van het soort derivaten, de onderliggende risico's, de kwantitatieve beperkingen en de methoden die hij gekozen heeft om de met transacties in derivaten verbonden risico's voor elk product te ramen. 2. De ontwikkelaar van het beleggingsproduct draagt er zorg voor dat de totale blootstelling van het beleggingsproduct in verband met derivaten de totale waarde van het beleggingsproduct niet overstijgt. Voor de berekening van het risico worden de dagwaarde van de onderliggende activa, het tegenpartijrisico, toekomstige marktbewegingen en de voor de liquidatie van de posities beschikbare tijd in aanmerking genomen. Wanneer een effect of een geldmarktinstrument een derivaat omvat, wordt het derivaat in aanmerking genomen voor de naleving van de in dit artikel gestelde eisen. 3. Voor de berekening van de potentiële verlieswaarde worden de volgende parameters gebruikt: (a) een eenzijdig betrouwbaarheidsinterval van 99 %; (b) een periode gedurende welke de positie wordt aangehouden van een maand (20 beursdagen); alsmede (c) een feitelijke (risicohistorische) waarnemingsperiode van ten minste drie jaar (750 beursdagen), tenzij een kortere waarnemingsperiode gerechtvaardigd wordt door een aanzienlijke toename van de prijsvolatiliteit (bijv. als gevolg van extreme marktomstandigheden). 4. De ETA's ontwikkelen ontwerpen van technische reguleringsnormen om het volgende te bepalen: (a) richtsnoeren inzake risicometing en voor de berekening van de totale blootstelling van de aan retailbeleggers verkochte beleggingsproducten; (b) richtsnoeren inzake financiële indexen. De ETA's leggen die ontwerpen van technische reguleringsnormen uiterlijk op [...] voor aan de Commissie. Aan de Commissie wordt de bevoegdheid verleend om de in de eerste alinea bedoelde technische reguleringsnormen vast te stellen overeenkomstig de artikelen 10 tot en met 14 van Verordening (EU) nr. 1093/2010, van Verordening (EU) nr. 1094/2010 en van Verordening (EU) nr. 1095/2010. Artikel 13 septies Waarderingsregels 1. De waardering van een beleggingproduct: (a) mag niet berusten op uiteenlopende systemen, condities of activacategorieën, waardoor er gevaar voor verkeerde interpretatie ontstaat; (b) mag niet afhankelijk zijn van het al dan niet voorhanden zijn van condities waarmee retailbeleggers niet vertrouwd zijn, zoals het kapitaaltoereikendheidsniveau van een financiële instelling; of (c) mag geen pakketvoorwaarden impliceren die inspelen op de gedragsmatige willekeur van retailbeleggers. 2. De ETA's ontwikkelen richtsnoeren ter nadere toelichting van de in lid 1 bedoelde voorwaarden. HOOFDSTUK III KLACHTEN, BEROEP, SAMENWERKING Artikel 14 De ontwikkelaar en de verhandelaar van het beleggingsproduct voeren passende procedures en regelingen in om ervoor te zorgen dat : (a) retailbeleggers over een effectieve mogelijkheid beschikken om een klacht in te dienen tegen de ontwikkelaar van het beleggingsproduct en vervolgens over een beroepsprocedure; (b) retailbeleggers die een klacht met betrekking tot het essentiële-informatiedocument of de bijlage bij het essentiële-informatiedocument hebben ingediend, een tijdig en passend antwoord krijgen; alsmede (c) dat er ook effectieve verhaalprocedures beschikbaar zijn voor retailbeleggers in het geval van grensoverschrijdende geschillen, met name wanneer de ontwikkelaar van het beleggingsproduct in een andere lidstaat of in een derde land gevestigd is. Artikel 15 1. Overeenkomstig de Richtlijn inzake alternatieve geschillenbeslechting voor consumentengeschillen [ 2011/0373(COD) ] en de Verordening betreffende onlinebeslechting van consumentengeschillen [ 2011/0374(COD) ] zien de lidstaten erop toe dat wanneer een retailbelegger tegen een ontwikkelaar van beleggingsproducten of een verhandelaar van beleggingsproducten een procedure voor alternatieve geschillenbeslechting naar nationaal recht instelt met betrekking tot rechten en verplichtingen uit hoofde van deze verordening, de ontwikkelaar van beleggingsproducten of de verhandelaar van deze producten deelneemt aan die procedure ▌ : (a) de procedure leidt tot beslissingen die verbindend kunnen zijn voor de ontwikkelaar en de verhandelaar van het beleggingsproduct ; (b) de termijn om het geschil bij de rechtbank aanhangig te maken wordt geschorst voor de duur van de procedure voor alternatieve geschillenbeslechting; (c) de verjaringstermijn van de vordering wordt geschorst voor de duur van de procedure; (d) de procedure verloopt kosteloos of tegen een nominaal tarief , zoals nader bepaald in de nationale wetgeving; ▌ 1 bis. De lidstaten zorgen ervoor dat wanneer entiteiten voor alternatieve geschillenbeslechting vooraf bepaalde financiële drempels mogen vaststellen om de toegang tot alternatieve geschillenbeslechtingsprocedures te beperken, die drempels niet op een niveau mogen worden vastgesteld dat de toegang van de klant tot klachtenverwerking door entiteiten voor alternatieve geschillenbeslechting aanzienlijk belemmert. 2. De lidstaten stellen de Commissie uiterlijk op [voeg de concrete datum in 6 maanden na de inwerkingtreding/toepassing van deze verordening] in kennis van de instanties die bevoegd zijn om de in lid 1 bedoelde procedures af te handelen. Zij delen de Commissie onverwijld alle latere wijzigingen mee met betrekking tot deze instanties. 3. De instanties die bevoegd zijn om de in lid 1 bedoelde procedures af te handelen, werken onderling samen voor de beslechting van grensoverschrijdende geschillen uit hoofde van deze verordening. Artikel 15 bis Informatie over alternatieve geschillenbeslechting 1. De lidstaten zorgen ervoor dat een ontwikkelaar of verhandelaar van beleggingsproducten de retailbelegger informeert over de entiteiten voor alternatieve geschillenbeslechting waardoor hij gedekt wordt en die bevoegd zijn om eventuele geschillen tussen hen en de retailbelegger te beslechten. Zij geven tevens aan of zij al dan niet bereid of verplicht zijn gebruik te maken van de diensten van deze entiteiten voor de beslechting van geschillen met retailbeleggers. 2. De in lid 1 bedoelde informatie is op duidelijke, begrijpelijke en eenvoudige wijze toegankelijk op de website van de handelaar, voor zover hij over een website beschikt, en, in voorkomend geval, in de algemene voorwaarden van tussen de handelaar en een consument gesloten verkoop- of dienstenovereenkomsten. 3. De lidstaten zorgen ervoor dat wanneer een geschil tussen een retailbelegger en een ontwikkelaar of verhandelaar van beleggingsproducten op hun grondgebied niet beslecht kan worden nadat de retailbelegger rechtstreeks een klacht heeft ingediend bij de ontwikkelaar of verhandelaar van het beleggingsproduct, die laatsten de retailbelegger de in lid 1 vermelde informatie verstrekken en daarbij aangeven of zij een beroep zullen doen op de relevante entiteiten voor alternatieve geschillenbeslechting om het geschil te beslechten. Deze informatie wordt op papier of op een andere duurzame drager verstrekt. Artikel 15 ter Collectieve alternatieve geschillenbeslechting De lidstaten kunnen procedures voor alternatieve geschillenbeslechting handhaven of invoeren waarin identieke of soortgelijke geschillen tussen een ontwikkelaar en een verhandelaar van beleggingsproducten en verschillende retailbeleggers gezamenlijk worden afgehandeld. Alternatieve geschillenbeslechtingssystemen voor zowel individuele als collectieve vorderingen en verhaal vullen elkaar aan en sluiten elkaar niet uit. Artikel 16 Voor de toepassing van deze verordening werken de bevoegde autoriteiten onderling samen alsmede met de instanties als bedoeld in artikel 15 die belast zijn met de buitengerechtelijke klacht- en beroepsprocedures. In het bijzonder bezorgen de bevoegde autoriteiten elkaar onverwijld de informatie die relevant is voor de uitoefening van hun taken krachtens deze verordening. Artikel 17 1. De lidstaten passen Richtlijn 95/46/EG toe op de verwerking van persoonsgegevens die in deze lidstaat plaatsvindt overeenkomstig deze verordening. 2. Verordening (EG) nr. 45/2001 van het Europees Parlement en de Raad is van toepassing op de verwerking van persoonsgegevens door de EBA, de EIOPA en de ESMA. HOOFDSTUK IV ADMINISTRATIEVE BOETES EN OVERIGE MAATREGELEN Artikel 18 1. De lidstaten stellen regels vast voor de invoering van passende administratieve boetes en overige maatregelen welke van toepassing zijn op situaties die een schending van deze verordening vormen, en nemen alle nodige maatregelen om ervoor te zorgen dat deze worden uitgevoerd. Deze boetes en overige maatregelen zijn doeltreffend, evenredig en afschrikkend. Vóór ...[ 24 maanden na de inwerkingtreding van deze verordening ] stellen de lidstaten de Commissie en het Gemengd Comité van de Europese toezichthoudende autoriteiten in kennis van de in de eerste alinea bedoelde regels. Zij stellen de Commissie en het Gemengd Comité van de Europese toezichthoudende autoriteiten onverwijld in kennis van alle daaropvolgende wijzigingen. 2. ▌De bevoegde autoriteiten beschikken, overeenkomstig het nationale recht, over alle toezichthoudende bevoegdheden, met inbegrip van onderzoeksbevoegdheden, die zij nodig hebben om de krachtens deze verordening op hen rustende taken te vervullen. 2 bis. Bij de uitoefening van de in artikel 19 bedoelde bevoegdheden werken de bevoegde autoriteiten nauw samen om ervoor te zorgen dat de administratieve boetes en overige maatregelen leiden tot de met deze verordening beoogde resultaten en coördineren zij hun optreden om mogelijke duplicering of overlapping bij het opleggen van administratieve boetes en overige maatregelen in grensoverschrijdende gevallen te voorkomen. Artikel 19 1. Dit artikel is van toepassing op alle inbreuken op deze verordening . ▌ 2. De lidstaten zorgen ervoor dat de bevoegde autoriteiten gemachtigd zijn ten minste de volgende administratieve boetes en overige administratieve maatregelen ▌op te leggen: (a) een bevel waarbij het aanbieden op de markt van een beleggingsproduct wordt verboden; (b) een bevel waarbij het aanbieden op de markt van een beleggingsproduct wordt opgeschort; (c) een waarschuwing die openbaar wordt gemaakt en waarin de verantwoordelijke persoon en de aard van de inbreuk worden bekendgemaakt; (d) een bevel tot publicatie van een nieuwe versie van het essentiële-informatiedocument; (d bis) in het geval van een rechtspersoon, administratieve geldboetes van maximaal 10 % van de totale jaaromzet van de betreffende rechtspersoon in het voorgaande boekjaar; indien de rechtspersoon een dochteronderneming van een moederonderneming is, is de desbetreffende totale jaaromzet gelijk aan de totale jaaromzet die blijkt uit de geconsolideerde rekening van de uiteindelijke moederonderneming in het voorgaande boekjaar; (d ter) ingeval het een natuurlijke persoon betreft, administratieve geldboetes tot maximaal 5.000.000 EUR of in lidstaten waar de euro niet de officiële munteenheid is, de overeenkomstige waarde in de nationale munteenheid op ...* [de datum van inwerkingtreding van deze verordening]. 3. De lidstaten zorgen ervoor dat wanneer de bevoegde autoriteiten krachtens lid 2 een of meerdere administratieve boetes en overige maatregelen ▌hebben opgelegd, deze gemachtigd zijn de ontwikkelaar of de verhandelaar van het beleggingsproduct ertoe te verplichten een rechtstreekse mededeling tot de betrokken retailbelegger te richten waarin hem informatie over de administratieve boete of overige maatregel ▌wordt verstrekt en hem wordt meegedeeld waar klachten of schadevorderingen kunnen worden ingediend. Artikel 20 De bevoegde autoriteiten passen de in artikel 19, lid 2, bedoelde administratieve boetes en overige maatregelen ▌toe rekening houdend met alle relevante omstandigheden, waaronder: (a) de ernst en duur van de inbreuk; (b) de mate waarin de betrokken natuurlijke of rechtspersoon verantwoordelijk kan worden gesteld; (c) de impact van de inbreuk op de belangen van retailbeleggers; (d) de wil tot samenwerking van de natuurlijke of rechtspersoon die verantwoordelijk is voor de inbreuk; (e) eerdere inbreuken door de verantwoordelijke natuurlijke of rechtspersoon; (e bis) alle maatregelen die de verantwoordelijke persoon heeft genomen om te voorkomen dat de inbreuk zich in de toekomst opnieuw voordoet; (e ter) elke vergoeding die de verantwoordelijke persoon aan retailbeleggers heeft verstrekt naar aanleiding van de inbreuk. Artikel 21 1. Wanneer de bevoegde autoriteit administratieve boetes en overige maatregelen ▌openbaar heeft gemaakt, doet zij van deze administratieve boetes en overige maatregelen ▌gelijktijdig verslag bij de EBA, de EIOPA en de ESMA. 2. De lidstaten verstrekken de bevoegde ETA ▌ jaarlijks eenmaal geaggregeerde informatie met betrekking tot alle administratieve boetes en overige maatregelen ▌die in overeenstemming met artikel 18 en artikel 19, lid 2, zijn opgelegd. 3. De ETA's publiceren deze informatie in een jaarverslag. Artikel 22 De boetes ▌en overige maatregelen die voor de in artikel 19, lid 1, bedoelde inbreuken worden opgelegd, worden onverwijld aan het publiek bekendgemaakt en bevatten ten minste informatie over het soort inbreuk op deze verordening en de identiteit van de verantwoordelijke personen ▌. Het staat de bevoegde autoriteiten vrij de identiteit van de met administratieve boetes of overige maatregelen bestrafte entiteit na minimaal vijf jaar niet meer op hun website te vermelden. ▌ HOOFDSTUK IV SLOTBEPALINGEN Artikel 23 1. De bevoegdheid om gedelegeerde handelingen vast te stellen, wordt aan de Commissie toegekend onder de in dit artikel neergelegde voorwaarden. 2. De bevoegdheid om de in artikel 8, lid 5, artikel 10, lid 2, ▌artikel 12, lid 4, artikel 13 bis, lid 10, en artikel 13 ter, lid 9, bedoelde gedelegeerde handelingen vast te stellen wordt aan de Commissie verleend voor een termijn van [ twee jaar] vanaf de inwerkingtreding van deze verordening. De bevoegdheidsdelegatie wordt stilzwijgend met termijnen van dezelfde duur verlengd, tenzij het Europees Parlement of de Raad zich uiterlijk drie maanden voor het einde van elke termijn tegen deze verlenging verzet. 3. De in artikel 8, lid 5, artikel 10, lid 2, ▌artikel 12, lid 4, artikel 13 bis, lid 10, en artikel 13 ter, lid 9, bedoelde bevoegdheidsdelegatie kan te allen tijde door het Europees Parlement of de Raad worden ingetrokken. Het besluit tot intrekking maakt een einde aan de delegatie van de bevoegdheden die in het besluit worden vermeld. Het wordt van kracht op de dag na die van de bekendmaking ervan in het Publicatieblad van de Europese Unie of op een daarin genoemde latere datum. Het besluit laat de geldigheid van de reeds van kracht zijnde gedelegeerde handelingen onverlet. 4. Zodra de Commissie een gedelegeerde handeling vaststelt, doet zij daarvan gelijktijdig kennisgeving aan het Europees Parlement en de Raad. 5. Een krachtens artikel 8, lid 5, artikel 10, lid 2, ▌artikel 12, lid 4, artikel 13 bis, lid 10 en artikel 13 ter, lid 9, vastgestelde gedelegeerde handeling treedt pas in werking als noch het Europees Parlement noch de Raad binnen een termijn van twee maanden na de datum van kennisgeving van die handeling aan het Europees Parlement en de Raad bezwaar heeft gemaakt tegen de gedelegeerde handeling, of als zowel het Europees Parlement als de Raad de Commissie voor het verstrijken van deze termijn de Commissie heeft meegedeeld geen bezwaar te zullen maken. Die termijn wordt op initiatief van het Europees Parlement of de Raad met [twee maanden] verlengd. 5 bis. Onverminderd de andere bepalingen van de Verordeningen (EU) nrs. 1093/2010, 1094/2010 en 1095/2010 bedraagt de termijn waarover het Europees Parlement en de Raad beschikken om bezwaar aan te tekenen wanneer de Commissie de ontwerpen van technische reguleringsnormen ongewijzigd overneemt, twee maanden [vanwege de complexiteit en het aantal betrokken onderwerpen]. Deze termijn kan op initiatief van het Europees Parlement of de Raad eenmaal met een maand worden verlengd. Artikel 23 bis Nadere bepalingen voor ontwerpen van technische reguleringsnormen 1. Onverminderd de termijnen die zijn vastgesteld voor de indiening van de ontwerpen van technische reguleringsnormen bij de Commissie, wordt overeengekomen dat de indiening zo gefaseerd wordt dat teksten of reeksen teksten 12, 18 en 24 maanden van tevoren worden ingediend. 2. De Commissie stelt geen technische reguleringsnormen vast indien de onderzoekstijd van het Europees Parlement als gevolg van een reces minder dan twee maanden bedraagt, inclusief verlenging. 3. De ETA's kunnen het Europees Parlement tijdens de opstellingsfase van de ontwerpen van technische reguleringsnormen raadplegen, met name wanneer er twijfels zijn over het toepassingsgebied van de verordening. 4. Wanneer de bevoegde commissie van het Europees Parlement een ontwerp van technische reguleringsnorm verwerpt en er minder dan twee weken over zijn voor het begin van de volgende zitting, kan het Europees Parlement de termijn voor de aantekening van bezwaar als bedoeld in artikel 23, lid 5 bis, verder verlengen tot de datum van de daaropvolgende zitting. 5. Ingeval een technische reguleringsnorm wordt verworpen en de gesignaleerde kwesties een beperkte reikwijdte hebben, kan de Commissie een versneld tijdschema vaststellen voor de indiening van herziene ontwerpen. 6. De Commissie zorgt ervoor dat alle vragen van de onderzoeksgroep van het Europees Parlement die officieel via de voorzitter van de bevoegde commissie worden gesteld tijdig worden beantwoord, alvorens het ontwerp van technische reguleringsnorm wordt goedgekeurd. Artikel 24 1. Beheermaatschappijen en beleggingsmaatschappijen als bedoeld in artikel 2, lid 1, en artikel 27 van Richtlijn 2009/65/EG en personen die icbe’s in de zin van artikel 1, lid 2, van deze richtlijn verhandelen, zijn van de verplichtingen uit hoofde van deze verordening vrijgesteld tot ... [ drie jaar vanaf de inwerkingtreding]. 1 bis. Abi-beheerders als bedoeld in artikel 4, lid 1, letter b) van Richtlijn 2011/61/EU van het Europees Parlement en de Raad (13) , en personen die rechten van deelneming in abi's verkopen als bedoeld in artikel 4, lid 1, letter a) van die richtlijn, zijn van de verplichtingen uit hoofde van deze verordening vrijgesteld tot ...* [PB: voeg de datum drie jaar vanaf de inwerkingtreding in] mits zij een essentiële-informatiedocument verstrekken krachtens nationale wetgeving in overeenstemming met artikel 78 van Richtlijn 2009/65/EG of relevante bepalingen in nationale wetgeving. Artikel 25 1. Tegen... [vier jaar na de inwerkingtreding van deze verordening ] maakt de Commissie een evaluatie ervan. De evaluatie omvat een algemeen overzicht betreffende de praktische toepassing van de in deze verordening vastgestelde regels rekening houdend met de ontwikkelingen op de markt voor retailbeleggingsproducten. ▌In de evaluatie wordt eveneens onderzocht of het toepassingsgebied van deze verordening kan worden verruimd tot andere nieuwe of innovatieve financiële producten die in de Unie worden verspreid . 2. Na raadpleging van het Gemengd Comité van de Europese toezichthoudende autoriteiten dient de Commissie bij het Europees Parlement en bij de Raad een verslag in, eventueel vergezeld van een wetgevingsvoorstel. 2 bis. Vanaf ...[datum van inwerkingtreding van deze verordening] stellen ontwikkelaars van beleggingsproducten krachtens deze verordening het essentiële-informatiedocument op en zijn zij vrijgesteld van de verplichting om een samenvatting van het prospectus in te dienen overeenkomstig artikel 5, lid 2, van Richtlijn 2003/71/EG. Artikel 26 Deze verordening treedt in werking op de twintigste dag volgende op die van haar bekendmaking in het Publicatieblad van de Europese Unie . Zij is van toepassing vanaf …. [twee jaar na de datum van inwerkingtreding van deze verordening ]. Deze verordening is verbindend in al haar onderdelen en is rechtstreeks toepasselijk in elke lidstaat. Gedaan te ..., Voor het Europees Parlement Voor de Raad De voorzitter De voorzitter (Gewone wetgevingsprocedure: eerste lezing) Het Europees Parlement, – gezien het voorstel van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad ( COM(2011)0628 ) en de wijzigingen op het voorstel ( COM(2012)0551 ), – gezien artikel 294, lid 2, en artikel 43, lid 2, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, op grond waarvan het voorstel door de Commissie bij het Parlement is ingediend (C7-0341/2011), – gezien artikel 294, lid 3, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, – gezien de adviezen van het Europees Economisch en Sociaal Comité van 25 april 2012 (1) en 14 november 2012 (2) , – gezien advies 1/2012 van de Rekenkamer van 8 maart 2012 (3) , – gezien het advies van het Comité van de Regio's van 4 mei 2012 (4) , – gezien zijn besluit van 13 maart 2013 inzake de opening van, en vaststelling van het mandaat voor interinstitutionele onderhandelingen over het voorstel (5) , – gezien de schriftelijke toezegging van de vertegenwoordiger van de Raad van 7 oktober 2013 om het standpunt van het Europees Parlement goed te keuren, overeenkomstig artikel 294, lid 4, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, – gezien artikel 55 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling en de adviezen van de Commissie ontwikkelingssamenwerking, de Begrotingscommissie, de Commissie begrotingscontrole en de Commissie regionale ontwikkeling ( A7-0363/2013 ), 1. stelt onderstaand standpunt in eerste lezing vast; 2. hecht zijn goedkeuring aan de gemeenschappelijke verklaring van het Parlement en de Raad die als bijlage bij deze resolutie is gevoegd; 3. neemt kennis van de aan deze resolutie gehechte verklaringen van de Commissie; 4. verzoekt om hernieuwde voorlegging aan het Parlement indien de Commissie voornemens is ingrijpende wijzigingen in dit voorstel aan te brengen of dit door een nieuwe tekst te vervangen; 5. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en aan de Commissie alsmede aan de nationale parlementen. Standpunt van het Europees Parlement in eerste lezing vastgesteld op 20 november 2013 met het oog op de vaststelling van Verordening (EU) nr. .../2013 van het Europees Parlement en de Raad inzake de financiering, het beheer en de monitoring van het gemeenschappelijk landbouwbeleid en tot intrekking van Verordeningen (EEG) nr. 352/78, (EG) nr. 165/94, (EG) nr. 2799/98, (EG) nr. 814/2000, (EG) nr. 1290/2005 en (EG) nr. 485/2008 van de Raad (Aangezien het Parlement en de Raad tot overeenstemming zijn geraakt, komt het standpunt van het Parlement overeen met de definitieve rechtshandeling: Verordening (EU) nr. 1306/2013.) BIJLAGE BIJ DE WETGEVINGSRESOLUTIE GEMEENSCHAPPELIJKE VERKLARING VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD inzake de cross-compliance De Raad en het Europees Parlement verzoeken de Commissie om monitoring van de omzetting en uitvoering door de lidstaten van Richtlijn 2000/60/EG van 23 oktober 2000 tot vaststelling van een kader voor communautaire maatregelen betreffende het waterbeleid en van Richtlijn 2009/128/EG van het Europees Parlement en de Raad van 21 oktober 2009 tot vaststelling van een kader voor communautaire actie ter verwezenlijking van een duurzaam gebruik van pesticiden, en verzoekt haar tevens om, zodra deze richtlijnen in alle lidstaten zijn uitgevoerd en geconstateerd is welke verplichtingen rechtstreeks op de landbouwers van toepassing zijn, waar passend een wetgevingsvoorstel in te dienen tot wijziging van de onderhavige verordening, teneinde de toepasselijke onderdelen van die richtlijnen in het systeem van de cross-compliance op te nemen. VERKLARING VAN DE COMMISSIE inzake late betalingen door de betaalorganen aan de begunstigden De Commissie verklaart dat wanneer zij voorschriften vaststelt inzake het verlagen van de betalingen aan betaalorganen wanneer de begunstigden zijn betaald na de uiterste datum die bij Uniewetgeving is vastgesteld, het toepassingsgebied van de huidige bepalingen inzake late betalingen voor het ELGF zal worden gehandhaafd. VERKLARING VAN DE COMMISSIE over de mate van uitvoering De Europese Commissie bevestigt dat de Unie conform artikel 4, lid 2, VWEU, de constitutionele structuren van de lidstaten respecteert, en dat het derhalve aan de lidstaten is om te beslissen op welk territoriaal niveau zij het gemeenschappelijk landbouwbeleid willen toepassen. Zij moeten daarbij wel de Uniewetgeving in acht nemen en er zorg voor dragen dat deze effect sorteert. Dit beginsel is van toepassing op alle vier de verordeningen van de GLB-hervorming. (Gewone wetgevingsprocedure: eerste lezing) Het Europees Parlement, – gezien het voorstel van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad ( COM(2011)0627 ) en de amendementen op het voorstel ( COM(2012)0553 ), – gezien artikel 294, lid 2, en artikel 42, eerste alinea, en 43, lid 2, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, op grond waarvan het voorstel door de Commissie bij het Parlement is ingediend (C7‑0340/2011), – gezien het advies van de Commissie juridische zaken over de voorgestelde rechtsgrondslag, – gezien artikel 294, lid 3, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, – gezien het gemotiveerde advies dat in het kader van protocol nr. 2 betreffende de toepassing van de beginselen van subsidiariteit en evenredigheid is uitgebracht door het Luxemburgse parlement, en waarin wordt gesteld dat het ontwerp van wetgevingshandeling niet strookt met het subsidiariteitsbeginsel, – gezien advies 1/2012 van de Rekenkamer van 8 maart 2012 (1) , – gezien de adviezen van het Europees Economisch en Sociaal Comité van 25 april 2012 en 12 december 2012 (2) , – gezien het advies van het Comité van de Regio’s van 4 mei 2012 (3) , – gezien zijn besluit van 13 maart 2013 inzake de opening van, en vaststelling van het mandaat voor interinstitutionele onderhandelingen over het voorstel (4) , – gezien de schriftelijke toezegging van de vertegenwoordiger van de Raad van 7 oktober 2013 om het standpunt van het Europees Parlement goed te keuren, overeenkomstig artikel 294, lid 4, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, – gezien de artikelen 55 en 37 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling en de adviezen van de Commissie ontwikkelingssamenwerking, de Begrotingscommissie, de Commissie begrotingscontrole, de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en voedselveiligheid en de Commissie regionale ontwikkeling ( A7-0361/2013 ), 1. stelt onderstaand standpunt in eerste lezing vast; 2. verzoekt om hernieuwde voorlegging aan het Parlement indien de Commissie voornemens is ingrijpende wijzigingen in dit voorstel aan te brengen of dit door een nieuwe tekst te vervangen; 3. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en aan de Commissie alsmede aan de nationale parlementen. Standpunt van het Europees Parlement in eerste lezing vastgesteld op 20 november 2013 met het oog op de vaststelling van Verordening (EU) nr. .../2013 van het Europees Parlement en de Raad inzake steun voor plattelandsontwikkeling uit het Europees Landbouwfonds voor plattelandsontwikkeling (Elfpo) en tot intrekking van Verordening (EG) nr. 1698/2005 van de Raad (Aangezien het Parlement en de Raad tot overeenstemming zijn geraakt, komt het standpunt van het Parlement overeen met de definitieve rechtshandeling: Verordening (EU) nr. 1305/2013.) (Gewone wetgevingsprocedure: eerste lezing) Het Europees Parlement, – gezien het voorstel van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad ( COM(2011)0626 ) en het gewijzigde voorstel COM(2012)0535 ), – gezien artikel 294, lid 2, artikel 42, eerste alinea, en 43, lid 2, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, op grond waarvan het voorstel door de Commissie bij het Parlement is ingediend (C7-0339/2011), – gezien artikel 294, lid 3, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, – gezien advies 1/2012 van de Rekenkamer van 8 maart 2012 (1) , – gezien het advies van het Europees Economisch en Sociaal Comité van 25 april 2012 en 12 december 2012 (2) , – gezien het advies van het Comité van de Regio's van 4 mei 2012 (3) , – gezien zijn besluit van 13 maart 2013 inzake de opening van, en vaststelling van het mandaat voor interinstitutionele onderhandelingen over het voorstel (4) , – gezien de schriftelijke toezegging van de vertegenwoordiger van de Raad van 7 oktober 2013 om het standpunt van het Europees Parlement goed te keuren, overeenkomstig artikel 294, lid 4, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, – gezien artikel 55 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling en de adviezen van de Commissie ontwikkelingssamenwerking, de Begrotingscommissie en de Commissie regionale ontwikkeling ( A7-0366/2013 ), 1. stelt onderstaand standpunt in eerste lezing vast; 2. hecht zijn goedkeuring aan de gemeenschappelijke verklaring van het Europees Parlement, de Raad en de Commissie die als bijlage bij onderhavige resolutie is gevoegd; 3. neemt kennis van de verklaringen van de Commissie die als bijlage bij onderhavige resoltie zijn gevoegd; 4. verzoekt om hernieuwde voorlegging aan het Parlement indien de Commissie voornemens is ingrijpende wijzigingen in dit voorstel aan te brengen of dit door een nieuwe tekst te vervangen; 5. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en aan de Commissie alsmede aan de nationale parlementen. Standpunt van het Europees Parlement in eerste lezing vastgesteld op 20 november 2013 met het oog op de vaststelling van Verordening (EU) nr. .../2013 van het Europees Parlement en de Raad tot vaststelling van een gemeenschappelijke ordening van de markten voor landbouwproducten en tot intrekking van de Verordeningen (EEG) nr. 922/72, (EEG) nr. 234/79, (EG) nr. 1037/2001 en (EG) nr. 1234/2007 van de Raad (Aangezien het Parlement en de Raad tot overeenstemming zijn geraakt, komt het standpunt van het Parlement overeen met de definitieve rechtshandeling: Verordening (EU) nr. 1308/2013.) BIJLAGE BIJ DE WETGEVINGSRESOLUTIE GEMEENSCHAPPELIJKE VERKLARING VAN HET EUROPEES PARLEMENT, DE RAAD EN DE COMMISSIE over artikel 43, lid 3, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (VWEU) Het onderhandelingsresultaat met betrekking tot de verwijzing naar artikel 43, lid 3, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie maakt deel uit van het algemene compromis over de momenteel ondernomen hervorming van het GLB en laat het standpunt van elke instelling over het toepassingsgebied van deze bepaling, alsmede elke toekomstige ontwikkeling met betrekking tot deze kwestie, met name nieuwe rechtspraak van het Hof van Justitie van de Europese Unie, onverlet. VERKLARING VAN DE COMMISSIE over handelsnormen (in verband met artikel 59, lid 1 bis) De Commissie is er zich scherp van bewust dat het van toepassing maken van handelsnormen op sectoren of producten waarvoor die normen thans onder de iGMO-verordening niet gelden, gevoelig ligt. Handelsnormen dienen alleen van toepassing te zijn wanneer er duidelijke consumentenverwachtingen zijn en de economische voorwaarden voor de productie en de afzet van specifieke producten en voor hun kwaliteit moeten worden verbeterd, of vanwege de technische vooruitgang of de behoefte aan productvernieuwing. Zij dienen ook administratieve lasten te voorkomen, gemakkelijk te begrijpen zijn voor de consumenten, en de producenten te helpen de kenmerken en eigenschappen van hun producten gemakkelijk over te brengen. De Commissie zal rekening houden met alle terdege gemotiveerde verzoeken van instellingen of representatieve organisaties, en met de aanbevelingen van internationale organen. Voordat zij echter haar bevoegdheden aanwendt om nieuwe producten of sectoren in artikel 59, lid 1, op te nemen, zal zij het specifieke karakter van die sector moeten beoordelen en daarover een rapport moeten indienen bij het Europees Parlement en de Raad. In dat rapport zullen met name de behoeften van de consument, de kosten en administratieve lasten voor marktdeelnemers worden geëvalueerd, en tevens het effect op de interne markt en de internationale handel en de voordelen voor producenten en de eindverbruiker worden ingeschat. VERKLARING VAN DE COMMISSIE over suiker Met het oog op een evenwichtige markt en een vlotte suikervoorziening aan de Uniemarkt voor de periode van de suikerquota die nog rest, zal de Commissie bij de toepassing van het tijdelijke mechanisme voor marktbeheer dat is neergelegd in artikel 101 quinquies bis van de iGMO-verordening zowel de belangen van de suikerbiettelers als die van de suikerrietraffinaderijen in de Unie in acht nemen. VERKLARING VAN DE COMMISSIE over het Europees instrument voor prijsbewaking De Commissie onderkent het belang van het verzamelen en verspreiden van de beschikbare gegevens over prijsontwikkeling in de verschillende stadia van de voedselketen. Daartoe heeft de Commissie een instrument voor de bewaking van de voedselprijzen ontwikkeld, dat gebruik maakt van de gegevens van de gecombineerde prijsindexgegevens voor voedsel die door de nationale statistische instituten worden ingezameld. Doel van dit instrument is een overzicht te bieden van de prijsontwikkelingen in de voedselketen en deze beschikbaar te stellen. Het maakt de vergelijking van prijsontwikkelingen voor de betreffende landbouwproducten, de voedselsector en de betreffende consumptieproducten mogelijk. Dit instrument wordt voortdurend verbeterd en het is de bedoeling dat het assortiment voedingsproducten waarop het betrekking heeft, wordt uitgebreid. Meer algemeen dient het te voorzien in de behoefte van landbouwers en consumenten aan transparantere voedselprijzen De Commissie zal regelmatig aan het Europees Parlement en de Raad rapporteren over de activiteiten van het Europees instrument voor de bewaking van de voedselprijzen en de resultaten van zijn studies. (Gewone wetgevingsprocedure: eerste lezing) Het Europees Parlement, – gezien het voorstel van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad ( COM(2011)0625 ) en de wijzigingen op het voorstel ( COM(2012)0552 ), – gezien artikel 294, lid 2, en artikel 42 en artikel 43, lid 2, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, op grond waarvan het voorstel door de Commissie bij het Parlement is ingediend (C7‑0336/2011), – gezien de Akte van toetreding van 1979, en met name punt 6 van het daaraan gehechte Protocol nr. 4 betreffende katoen, – gezien artikel 294, lid 3, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, – gezien advies 1/2012 van de Rekenkamer van 8 maart 2012 (1) , – gezien de adviezen van het Europees Economisch en Sociaal Comité van 25 april 2012 en 12 december 2012 (2) , – gezien het advies van het Comité van de Regio’s van 4 mei 2012 (3) , – gezien het besluit van 13 maart 2013 tot de opening van, en vaststelling van het mandaat voor interinstitutionele onderhandelingen over het voorstel (4) , – gezien de schriftelijke toezegging van de vertegenwoordiger van de Raad van 7 oktober 2013 om het standpunt van het Europees Parlement goed te keuren, overeenkomstig artikel 294, lid 4, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, – gezien artikel 55 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling en de adviezen van de Commissie ontwikkelingssamenwerking, de Begrotingscommissie, de Commissie begrotingscontrole, de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en voedselveiligheid en de Commissie regionale ontwikkeling ( A7‑0362/2013 ), 1. stelt onderstaand standpunt in eerste lezing vast; 2. neemt kennis van de verklaringen van de Commissie die als bijlage bij onderhavige resolutie zijn gevoegd; 3. verzoekt om hernieuwde voorlegging indien de Commissie voornemens is ingrijpende wijzigingen in haar voorstel aan te brengen of dit door een nieuwe tekst te vervangen; 4. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en aan de Commissie alsmede aan de nationale parlementen. Standpunt van het Europees Parlement in eerste lezing vastgesteld op 20 november 2013 met het oog op de vaststelling van Verordening (EU) nr. .../2013 van het Europees Parlement en de Raad tot vaststelling van voorschriften voor rechtstreekse betalingen aan landbouwers in het kader van de steunregelingen van het gemeenschappelijk landbouwbeleid en tot intrekking van Verordening (EG) nr. 637/2008 van de Raad en Verordening (EG) nr. 73/2009 van de Raad (Aangezien het Parlement en de Raad tot overeenstemming zijn geraakt, komt het standpunt van het Parlement overeen met de definitieve rechtshandeling: Verordening (EU) nr. 1307/2013.) BIJLAGE BIJ DE WETGEVINGSRESOLUTIE VERKLARING VAN DE COMMISSIE ad artikel 9, lid 2, van de verordening inzake rechtstreekse betalingen Artikel 9, lid 2, van het voorstel voor een verordening inzake rechtstreekse betalingen sluit niet uit dat een landbouwer gebouwen of delen van gebouwen verhuurt aan derden of een stal bezit, mits deze activiteiten niet de hoofdactiviteit van de landbouwer uitmaken. VERKLARING VAN DE COMMISSIE inzake gekoppelde steun Voor landbouwproducten, met name voor die welke niet in aanmerking komen voor gekoppelde steun overeenkomstig artikel 38, lid 1, van de verordening rechtstreekse betalingen, volgt de Commissie nauwgezet de marktontwikkeling en kan zij in geval van een ernstige crisissituatie op de markt alle passende maatregelen nemen om de marktsituatie te verbeteren. (Gewone wetgevingsprocedure: eerste lezing) Het Europees Parlement, – gezien het voorstel van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad ( COM(2013)0226 ), – gezien artikel 294, lid 2, en artikel 43, lid 2, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, op grond waarvan het voorstel door de Commissie bij het Parlement is ingediend (C7‑0104/2013), – gezien artikel 294, lid 3, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, – gezien het advies van het Europees Economisch en Sociaal Comité van 19 september 2013 (1) , – gezien de schriftelijke toezegging van de vertegenwoordiger van de Raad van 28 oktober 2013 om het standpunt van het Europees Parlement goed te keuren, overeenkomstig artikel 294, lid 4, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, – gezien artikel 55 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling en het advies van de Begrotingscommissie ( A7-0326/2013 ), 1. stelt onderstaand standpunt in eerste lezing vast; 2. neemt kennis van de verklaring van de Commissie die als bijlage bij onderhavige resolutie is gevoegd; 3. verzoekt om hernieuwde voorlegging indien de Commissie voornemens is ingrijpende wijzigingen in haar voorstel aan te brengen of dit door een nieuwe tekst te vervangen; 4. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en aan de Commissie alsmede aan de nationale parlementen. Standpunt van het Europees Parlement in eerste lezing vastgesteld op 20 november 2013 met het oog op de vaststelling van Verordening (EU) nr. .../2013 van het Europees Parlement en de Raad houdende bepaalde overgangsbepalingen inzake steun voor plattelandsontwikkeling uit het Europees Landbouwfonds voor plattelandsontwikkeling (ELFPO), houdende wijziging van Verordening (EU) nr. 1305/2013 van het Europees Parlement en de Raad wat betreft middelen en de verdeling ervan met betrekking tot 2014, houdende wijziging van Verordening (EG) nr. 73/2009 van de Raad en de Verordeningen (EU) nr. 1307/2013, (EU) nr. 1306/2013 en (EU) nr. 1308/2013 van het Europees Parlement en de Raad wat betreft de toepassing ervan in 2014 (Aangezien het Parlement en de Raad tot overeenstemming zijn geraakt, komt het standpunt van het Parlement overeen met de definitieve rechtshandeling: Verordening (EU) nr. 1310/2013.) BIJLAGE BIJ DE WETGEVINGSRESOLUTIE VERKLARING VAN DE COMMISSIE over plattelandsontwikkeling De Commissie verklaart dat zij constructief met de lidstaten zal samenwerken om de nieuwe programma's voor plattelandsontwikkeling op te stellen en goed te keuren, teneinde te zorgen voor een soepele overgang naar de nieuwe programmeringsperiode, inclusief voor maatregelen die niet vallen onder artikel 1 van de overgangsverordening. De Commissie moedigt de lidstaten die gebruik zullen maken van de in artikel 1 van de overgangsverordening opgenomen mogelijkheid om nieuwe juridische verplichtingen voor bevloeiingsoperaties aan te gaan, aan om hierbij de voorwaarden in acht te nemen die in artikel 46, lid 3, van de nieuwe verordening inzake plattelandsontwikkeling voor de programmeringsperiode 2014-2020 voor deze operaties zijn vastgesteld. (Gewone wetgevingsprocedure: eerste lezing) Het Europees Parlement, – gezien het voorstel van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad ( COM(2013)0301 ), – gezien artikel 294, lid 2, en artikel 177 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, op grond waarvan het voorstel door de Commissie bij het Parlement is ingediend (C7-0143/2013), – gezien artikel 294, lid 3, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, – gezien het advies van het Europees Economisch en Sociaal Comité van 19 september 2013 (1) – gezien het advies van het Comité van de Regio's van 11 juli 2013 (2) – gezien de schriftelijke toezegging van de vertegenwoordiger van de Raad van 14 november 2013 om het standpunt van het Europees Parlement goed te keuren, overeenkomstig artikel 294, lid 4, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, – gezien artikel 55 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie regionale ontwikkeling en het advies van de Begrotingscommissie ( A7-0312/2013 ), 1. stelt onderstaand standpunt in eerste lezing vast; 2. verzoekt om hernieuwde voorlegging indien de Commissie voornemens is ingrijpende wijzigingen in haar voorstel aan te brengen of dit door een nieuwe tekst te vervangen; 3. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en aan de Commissie alsmede aan de nationale parlementen. Standpunt van het Europees Parlement in eerste lezing vastgesteld op 20 november 2013 met het oog op de vaststelling van Verordening (EU) nr. .../2013 van het Europees Parlement en de Raad tot wijziging van Verordening (EG) nr. 1083/2006 van de Raad wat betreft sommige bepalingen in verband met het financiële beheer voor bepaalde lidstaten die ten aanzien van hun financiële stabiliteit ernstige moeilijkheden ondervinden of dreigen te ondervinden, met de regels inzake doorhaling voor bepaalde lidstaten, en met de regels inzake saldobetalingen (Aangezien het Parlement en de Raad tot overeenstemming zijn geraakt, komt het standpunt van het Parlement overeen met de definitieve rechtshandeling: Verordening (EU) nr. 1297/2013.) (Gewone wetgevingsprocedure: eerste lezing) Het Europees Parlement, – gezien het voorstel van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad ( COM(2013)0560 ), – gezien artikel 294, lid 2, en artikel 177 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, op grond waarvan het voorstel door de Commissie bij het Parlement is ingediend (C7‑0244/2013), – gezien artikel 294, lid 3, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, – gezien het advies van het Europees Economisch en Sociaal Comité van 17 oktober 2013 (1) , – gezien het advies van het Comité van de Regio's, – gezien de schriftelijke toezegging van de vertegenwoordiger van de Raad van 14 november 2013 om het standpunt van het Europees Parlement goed te keuren, overeenkomstig artikel 294, lid 4, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, – gezien artikel 55 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie regionale ontwikkeling en de adviezen van de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken en de Begrotingscommissie ( A7‑0381/2013 ), 1. stelt zijn standpunt in eerste lezing vast zoals hierna is opgenomen; 2. verzoekt om hernieuwde voorlegging indien de Commissie voornemens is ingrijpende wijzigingen in haar voorstel aan te brengen of dit door een nieuwe tekst te vervangen; 3. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en aan de Commissie alsmede aan de nationale parlementen. Standpunt van het Europees Parlement in eerste lezing vastgesteld op 20 november 2013 met het oog op de vaststelling van Verordening (EU) nr. .../2013 van het Europees Parlement en de Raad tot wijziging van Verordening (EG) nr. 1083/2006 van de Raad wat de financiële toewijzingen aan bepaalde lidstaten uit het Europees Sociaal Fonds betreft (Aangezien het Parlement en de Raad tot overeenstemming zijn geraakt, komt het standpunt van het Parlement overeen met de definitieve rechtshandeling: Verordening (EU) nr. 1298/2013.) (Goedkeuring) Het Europees Parlement, – gezien het ontwerpbesluit van de Raad (13331/2012), – gezien het ontwerpprotocol tot vaststelling van de vangstmogelijkheden en de financiële tegenprestatie waarin is voorzien bij de Partnerschapsovereenkomst inzake visserij tussen de Europese Gemeenschap, enerzijds, en de Republiek Kiribati, anderzijds (13333/2012), – gezien het verzoek om goedkeuring dat de Raad heeft ingediend krachtens artikel 43, lid 2, en artikel 218, lid 6, tweede alinea, onder a), van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (C7‑0036/2013), – gezien artikel 81 en artikel 90, lid 7, van zijn Reglement, – gezien de aanbeveling van de Commissie visserij en het advies van de Commissie ontwikkelingssamenwerking en de Begrotingscommissie ( A7-0345/2013 ), 1. hecht zijn goedkeuring aan de sluiting van het protocol; 2. verzoekt de Commissie het Parlement de notulen en de conclusies te doen toekomen van de vergaderingen van de gemengde commissie als bedoeld in artikel 10 van de overeenkomst, het meerjarige sectorale programma als vermeld in artikel 3 van het protocol en de resultaten van de respectievelijke jaarlijkse evaluaties; verzoekt de Commissie om de deelneming van vertegenwoordigers van het Parlement als waarnemer op de bijeenkomsten van de gemengde commissie te vergemakkelijken; verzoekt de Commissie om in het laatste jaar waarin het protocol geldt en vóór het openen van de onderhandelingen met het oog op de verlenging van de overeenkomst, het Parlement en de Raad een volledig verslag over de uitvoering ervan voor te leggen, zonder de toegang tot dit document onnodig te beperken; 3. verzoekt de Raad en de Commissie om het Parlement binnen de grenzen van hun respectieve bevoegdheden onmiddellijk en volledig te informeren over alle fasen van de procedures betreffende het nieuwe protocol en de verlenging ervan, overeenkomstig artikel 13, lid 2, van het Verdrag betreffende de Europese Unie en artikel 218, lid 10, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie; 4. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en de Commissie, alsmede aan de regeringen en parlementen van de lidstaten en de Republiek Kiribati. Het Europees Parlement, – gezien de artikelen 232 en 341 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (VWEU), – gezien Protocol nr. 6 bij de Verdragen, betreffende de plaats van de zetels van de instellingen, van bepaalde instanties, organen, organisaties en diensten van de Europese Unie, – gezien de artikelen 10, 14 en 48 van het Verdrag betreffende de Europese Unie (VEU), – gezien de standpunten die het op dit gebied heeft ingenomen, met name in zijn aanbeveling van 21 juni 1958, zijn resolutie over de aanneming van het verslag-Zagari op 7 juli 1981, zijn aanbevelingen voor de intergouvernementele conferentie van 13 april 2000 en de bijbehorende resoluties: zijn resolutie van 8 juni 2011 over "Investeren in de toekomst: een nieuw meerjarig financieel kader (MFK) voor een concurrerend, duurzaam en integratiegericht Europa" (1) , zijn besluit van 10 mei 2012 over het verlenen van kwijting voor de uitvoering van de algemene begroting van de Europese Unie voor het begrotingsjaar 2010, afdeling I – Europees Parlement (2) , zijn resolutie van 16 februari 2012 over de richtsnoeren voor de begrotingsprocedure 2013, afdeling I – Europees Parlement, afdeling II – Raad, afdeling IV – Hof van Justitie, afdeling V – Rekenkamer, afdeling VI – Europees Economisch en Sociaal Comité, afdeling VII – Comité van de Regio's, afdeling VIII – Europese Ombudsman, afdeling IX – Europese Toezichthouder voor gegevensbescherming, afdeling X – Europese Dienst voor extern optreden (3) , zijn resolutie van 29 maart 2012 over de raming van de ontvangsten en uitgaven van het Europees Parlement voor het begrotingsjaar 2013 (4) en zijn resolutie van 4 juli 2012 over inzake het mandaat voor de trialoog over de ontwerpbegroting 2013 (5) , – gezien de schriftelijke vragen E-000181-2007, E-006174-2009, E-006258-2009, E-002934-2012, E-002935-2012, E-004134-2012 en E-004135-2012 aan de Commissie en de Raad, – gezien de verslagen van de secretaris-generaal van september 2002 en augustus 2013 over de kosten van de handhaving van drie werklocaties, – gezien het verslag van de gezamenlijke werkgroep van het Bureau en de Begrotingscommissie over de begroting van het Parlement voor 2012, – gezien zijn activiteitenverslagen over 1993-1999, 1999-2004, 2004-2009 en 2009-2011, – gezien de jurisprudentie van het Hof van Justitie van de Europese Unie, met name in zaak 230/81 (6) , zaak 345/95 (7) en de gevoegde zaken 237/11 en 238/11 (8) , – gezien verzoekschrift 630/2006 van de Campagne voor één zetel, dat door ruim 1,2 miljoen EU-burgers werd gesteund, – gezien de stemming in de plenaire vergadering van 23 oktober 2012, waarbij een meerderheid (78 %) van zijn leden de lidstaten verzocht hun standpunt over de kwestie van Straatsburg als de officiële zetel van het Parlement te herzien, – gezien artikel 5, lid 3, de artikelen 29, 41, 48, 74 bis en 201 en artikel 202, lid 4, van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie constitutionele zaken en de adviezen van de Begrotingscommissie en de Commissie verzoekschriften ( A7-0350/2013 ), A. overwegende dat in artikel 341 van het VWEU is bepaald dat de zetels van de instellingen van de Unie in onderlinge overeenstemming door de regeringen van de lidstaten worden vastgesteld; B. overwegende dat de lidstaten dat hebben gedaan in Protocol nr. 6 bij de Verdragen, waarbij Brussel is aangewezen als zetel van de Commissie, de Raad – met dien verstande dat de zittingen in de maanden april, juni en oktober in Luxemburg worden gehouden –, het Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de Regio's, Luxemburg als zetel van het Hof van Justitie van de Europese Unie, de Rekenkamer en de Europese Investeringsbank, Frankfurt als zetel van de Europese Centrale Bank en Den Haag als zetel van de Europese Politiedienst; C. overwegende dat het besluit van de lidstaten over deze zetels werd bereikt in het kader van een ruimer vergelijk, rekening houdend met de historische ontwikkeling van de Europese Unie en haar instellingen alsmede overwegingen van geografische spreiding; D. overwegende dat het Parlement een aparte en unieke rol vervult als de enige instelling die rechtstreeks verkozen wordt door en verantwoording aflegt aan de Europese burgers, en overwegende dat dit verslag zich voornamelijk zal richten op de zetel en de werkregelingen van het Parlement, aangezien zijn rol van alle EU-instellingen de meest ingrijpende veranderingen heeft ondergaan; E. overwegende dat Protocol nr. 6 bij de Verdragen bepaalt dat het Parlement zijn zetel heeft in Straatsburg, voor de twaalf periodes van de maandelijkse voltallige zittingen met inbegrip van de begrotingszitting, dat de bijkomende voltallige zittingen worden gehouden in Brussel, dat de commissies zetelen in Brussel en dat het secretariaat-generaal en zijn diensten in Luxemburg gevestigd blijven; F. overwegende dat de artikelen 10 en 14 van het VEU bepalen dat de EU een representatieve democratie is, waarbij het Parlement fungeert als rechtstreekse vertegenwoordiger van de Europese burgers op het niveau van de Unie, en dat het Parlement medewetgever is op gelijke voet met de Raad; G. overwegende dat artikel 232 van het VWEU het Parlement toestaat zijn eigen reglement vast te stellen op basis waarvan het de duur van de plenaire vergaderingen kan bepalen in overeenstemming met de Verdragen en de rechtspraak van het Hof van Justitie; H. overwegende dat het Hof van Justitie heeft verklaard dat de plaats van de zetels geen belemmering mag vormen voor de goede werking van het Parlement; overwegende dat het Hof voorts heeft verklaard dat er weliswaar nadelen en kosten verbonden zijn aan het in stand houden van verschillende werklocaties, maar dat een wijziging van de zetel of de werklocaties slechts mogelijk is als de Verdragen worden gewijzigd, waarvoor de lidstaten hun goedkeuring moeten geven; I. overwegende dat het Parlement een ingrijpende transformatie heeft doorgemaakt, van een raadgevend orgaan met 78 gedetacheerde leden dat – vooral uit praktische overwegingen – gebruik maakte van de gebouwen van de Parlementaire Vergadering van de Raad van Europa in Straatsburg, tot een volwaardig, rechtstreeks verkozen Parlement met thans 766 leden dat op gelijke voet met de Raad als medewetgever fungeert; J. overwegende dat zijn toegenomen wetgevingscapaciteit wordt geïllustreerd door de stijging van het aantal medebeslissingsprocedures (thans "gewone wetgevingsprocedures") van 165 in de periode 1993-1999 over 454 in de periode 2004-2009 tot nog meer tijdens de huidige zittingsperiode; K. overwegende dat de veranderende rol van het Parlement ook blijkt uit de stijging van het aantal interinstitutionele bijeenkomsten met 150 %, van ongeveer 16 000 in 2009 tot naar schatting 40 000 in 2013, en uit de voortdurende onderhandelingen en trialogen met de Commissie, de Raad en afzonderlijke lidstaten, die nu deel uitmaken van het wetgevingsproces en die hebben geleid tot een forse stijging van het aantal akkoorden in eerste lezing, van 28 % in de periode 1999-200 tot 72 % in de periode 2004-2009; L. overwegende dat de structuur van het vergaderrooster van het Parlement is vastgelegd tijdens de top van Edinburgh in 1992, waardoor die niet langer aansluit bij de extra bevoegdheden die het Parlement op grond van de Verdragen van Maastricht, Amsterdam, Nice en Lissabon heeft verworven; M. overwegende dat de Raad en de Europese Raad hun werkzaamheden al in Brussel hebben geconcentreerd: terwijl de vergaderingen van de Europese Raad vroeger in het land van het roterende voorzitterschap werden gehouden, vinden die nu uitsluitend in Brussel plaats; N. overwegende dat de geografische afstand tussen de officiële zetels van de medewetgevers (435 km) het Parlement niet alleen isoleert van de Raad en de Commissie, maar ook van andere actoren zoals ngo's, organisaties van het maatschappelijk middelveld en vertegenwoordigingen van de lidstaten, alsook van een van 's werelds grootste internationale persgemeenschappen; O. overwegende dat de extra jaarlijkse kosten die voortvloeien uit de geografische spreiding van het Parlement tussen 156 miljoen en 204 miljoen EUR (9) zijn geraamd, wat neerkomt op ongeveer 10 % van de jaarlijkse begroting van het Parlement, en overwegende dat ook het effect op het milieu aanzienlijk is, met naar schatting tussen 11 000 (10) en 19 000 ton (11) CO 2 -uitstoot als gevolg van de verplaatsingen tussen de drie werklocaties; P. overwegende dat de huidige werkregelingen van het Parlement ook extra kosten en reizen met zich meebrengen voor de andere EU-instellingen, met name de Commissie en de Raad, de vertegenwoordigingen van de EU-lidstaten, journalisten en vertegenwoordigers van het maatschappelijk middenveld; Q. overwegende dat 78 % van alle dienstreizen van statutair personeel van het Parlement (gemiddeld 3 172 per maand) een direct gevolg zijn van zijn geografische spreiding; overwegende dat de gebouwen van het Parlement in Straatsburg momenteel slechts 42 dagen per jaar gebruikt worden (en dus 89 % van de tijd ongebruikt blijven), maar dat ze wel het hele jaar door verwarmd, bemand en onderhouden moeten worden; R. overwegende dat de uit de geografische spreiding van het Parlement voortvloeiende kosten een belangrijke besparingspost kunnen vormen, met name in het licht van het huidige economische klimaat; S. overwegende dat het Parlement al in 1958 voorstelde om een vestigingsplaats in de buurt van de Raad en de Commissie te kiezen, en dat het ook nadien in tal van verslagen en verklaringen herhaaldelijk bleef aangeven dat het voorstander is van een praktischere en efficiëntere werkregelingen; T. overwegende dat de burgers van de EU, onder wie meer dan een miljoen die het verzoekschrift voor één zetel hebben gesteund, hun onvrede met de huidige regelingen kenbaar hebben gemaakt; U. overwegende dat regelingen in verband met de interne organisatorische autonomie van het Parlement bij uitstek een parlementaire aangelegenheid vormen; V. overwegende dat behalve de hier behandelde kwesties ook andere wezenlijke vraagstukken die rechtstreeks verband houden met de positie van het Parlement en zijn functie in de institutionele structuur van de Europese Unie, tot dusver niet afdoend zijn opgelost; overwegende dat het daarbij gaat om stemrechtkwesties, regelingen inzake een beveiligde zone, immuniteitskwesties, vraagstukken in verband met het statuut van de leden; overwegende dat deze kwesties hetzij via een algemene beslissingsbevoegdheid in het kader van de organisatorische autonomie van het Parlement, hetzij op zijn minst via een gewone wetgevingsprocedure met medebeslissing moeten worden behandeld; 1. is van mening dat het Parlement, als enige orgaan dat de Europese burgers rechtstreeks vertegenwoordigt, het prerogatief moet krijgen om zelf zijn werkregelingen te bepalen, met inbegrip van het recht om te beslissen waar en wanneer het zijn vergaderingen houdt; 2. sluit zich aan bij het beginsel dat het Europees Parlement doeltreffender, kosteneffectiever en milieuvriendelijker zou zijn indien het slechts op één plaats gevestigd was; wijst erop dat de voortzetting van de maandelijkse verhuizing tussen Brussel en Straatsburg voor de meerderheid van de EU-burgers een negatieve symbolische kwestie is geworden, die schadelijk is voor de reputatie van de Europese Unie, met name terwijl de financiële crisis geleid heeft tot zware en pijnlijke besparingsmaatregelen in de lidstaten; 3. vindt het volkomen rechtmatig dat het Parlement een debat op gang brengt over zijn recht om zelf zijn werkregelingen te bepalen, met inbegrip van de plaats en het tijdstip van zijn zittingen; 4. verbindt zich er daarom toe een gewone verdragsherzieningsprocedure op grond van artikel 48 van het VEU in gang te zetten met het oog op een wijziging van artikel 341 van het VWEU en van Protocol nr. 6, opdat het Parlement zelf kan beslissen over de plaats van zijn zetel en zijn interne organisatie; 5. besluit geen aanbevelingen te formuleren betreffende de zetels van de andere EU-instellingen; 6. onderstreept dat de financiële en economische gevolgen van een wijziging van de zetel of de werklocatie van het Parlement moeten worden becijferd en dat een passend compromis moet worden gevonden zodat de huidige gebouwen van het Parlement verder kunnen worden gebruikt; 7. erkent dat het Parlement voldoende tijd voor debat en reflectie moet uittrekken vooraleer het later eventueel een besluit over zijn werkregelingen neemt, en dat het belangrijk is in een ordelijke overgang te voorzien; 8. vraagt dat de Rekenkamer of een soortgelijk onafhankelijk agentschap grondig analyseert hoeveel er op de EU-begroting zou kunnen worden bespaard als het Parlement slechts één zetel had; verlangt dat in deze analyse begrotingsaspecten en extra kosten worden meegenomen, zoals besparingen dankzij minder tijdverlies en meer efficiëntie; 9. verzoekt het Bureau om Eurobarometer of een soortgelijke professionele opiniepeiler opdracht te gegeven om tegen 1 januari 2014 een enquête uit te voeren naar de mening van de Europese burgers over het vooruitzicht dat het Parlement zijn drie werklocaties zou behouden, met duidelijke vermelding van de financiële, milieu- en efficiëntiekosten van die regeling; 10. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad, de Commissie, de Europese Raad, en de staatshoofden, regeringsleiders en parlementen van de lidstaten.