Het Europees Parlement, – gezien artikel 144, lid 5, en artikel 132, lid 4, van zijn Reglement, A. overwegende dat Ihsane El-Kadi, een vooraanstaande Algerijnse journalist en manager van Interface Médias, een van de laatste onafhankelijke mediabedrijven in Algerije, met de onlinekanalen Radio M en Maghreb Emergent, in de nacht van 23 op 24 december 2022 zonder aanhoudingsbevel is gearresteerd; B. overwegende dat een Algerijnse rechtbank El-Kadi op 2 april 2023 heeft veroordeeld tot een gevangenisstraf van vijf jaar, waarvan twee met uitstel, een boete van 700 miljoen Algerijnse dinar, de ontbinding van zijn mediabedrijf en de inbeslagneming van het bedrijfsvermogen, na hem op grond van de artikelen 95 en 95 bis van het Algerijnse wetboek van strafrecht schuldig te hebben bevonden op basis van ongegronde aantijgingen inzake “het ontvangen van middelen voor politieke propaganda” en “het in gevaar brengen van de staatsveiligheid”; overwegende dat de behandeling van zijn beroep in de tweede helft van mei 2023 zal plaatsvinden; C. overwegende dat de Algerijnse autoriteiten sinds de Hirak-protesten van 2019 de mediavrijheid en de vrijheid van meningsuiting aanzienlijk hebben ingeperkt; overwegende dat Algerije in 2023 de 136e plaats inneemt in de 180 landen tellende wereldindex voor persvrijheid van Verslaggevers zonder grenzen, terwijl het land in 2020 op de 146e plaats stond; overwegende dat sinds 2019 ten minste elf andere journalisten en mediawerkers zijn vervolgd en vastgehouden, onder wie Mustapha Bendjama; overwegende dat de Algerijnse autoriteiten de blokkering van nieuwssites en publicaties die kritisch staan tegenover de regering, hebben opgevoerd; 1. dringt er bij de Algerijnse autoriteiten op aan Ihsane El-Kadi en al degenen die willekeurig worden vastgehouden op beschuldiging van uitoefening van hun recht op vrije meningsuiting, onmiddellijk en onvoorwaardelijk vrij te laten; 2. verzoekt de Algerijnse autoriteiten de fundamentele vrijheden, met name de mediavrijheid, zoals verankerd in artikel 54 van de Algerijnse grondwet, te eerbiedigen en te handhaven, gesloten mediakanalen te heropenen en een einde te maken aan de arrestatie en opsluiting van politieke activisten, journalisten, mensenrechtenverdedigers en vakbondsleden; betuigt zijn solidariteit met Algerijnse burgers die sinds 2019 vreedzaam protesteren; 3. dringt bij de Algerijnse autoriteiten aan op wijziging van de veiligheidsgerelateerde bepalingen van het wetboek van strafrecht die worden gebruikt om de vrije meningsuiting strafbaar te stellen, met inbegrip van de artikelen 95 bis en 196 bis, en wetten ter beperking van de vrijheid van meningsuiting in overeenstemming te brengen met de internationale mensenrechtennormen, met name het Internationaal Verdrag inzake burgerrechten en politieke rechten, dat Algerije heeft geratificeerd; 4. herinnert, zoals overeengekomen in de partnerschapsprioriteiten EU-Algerije, aan het belang van een pluralistische pers om de rechtsstaat en fundamentele vrijheden, waaronder mediavrijheid en vrijheid van meningsuiting, te consolideren; 5. verzoekt de instellingen en lidstaten van de EU de zaak van Ihsane El-Kadi bij de Algerijnse autoriteiten aan te kaarten en het harde optreden tegen de mediavrijheid openlijk te veroordelen; verzoekt de instellingen en lidstaten van de EU er bij de Algerijnse autoriteiten op aan te dringen ervoor te zorgen dat buitenlandse journalisten zonder onnodige vertraging een visum en accreditatie krijgen en vrij kunnen werken; 6. verzoekt de EU-delegatie en de ambassades van de lidstaten in Algerije om toegang te vragen tot gedetineerde journalisten en hun processen te volgen; 7. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad, de Commissie, de vicevoorzitter van de Commissie/hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid, de regeringen en parlementen van de lidstaten en de regering en het parlement van Algerije, en vraagt ze in het Arabisch te laten vertalen. Het Europees Parlement, – gezien zijn eerdere resoluties over Belarus, – gezien artikel 144, lid 5, en artikel 132, lid 4, van zijn Reglement, A. overwegende dat voormalig presidentskandidaat Viktar Babaryka in juli 2021 is veroordeeld tot 14 jaar gevangenisstraf op grond van politiek gemotiveerde aanklachten; B. overwegende dat Babaryka in het ziekenhuis is opgenomen met sporen van fysiek geweld en dat hij geopereerd moest worden; overwegende dat zijn advocaten en familieleden geen informatie over hem krijgen en geen contact met hem krijgen; C. overwegende dat prominente Belarussische politieke gevangenen, waaronder de oppositieleiders Mariya Kalesnikava, Maksim Znak, Siarhei Tsichanowski, Pavel Seviarjnets en Mikalai Statkevitsj, in volledige isolatie zitten en dat er helemaal geen informatie over hen naar buiten komt; overwegende dat de gevangenneming van Andrzej Poczobut, een Poolse minderheidsleider in Belarus, een voorbeeld is van de vervolging van nationale minderheden die plaatsvindt in Belarus; D. overwegende dat de Hoge Commissaris van de VN voor de mensenrechten in zijn verslag van 3 februari 2023 heeft verklaard dat de detentieomstandigheden in Belarus neerkomen op wrede, onmenselijke en onterende behandeling, en foltering; overwegende dat gevangenen geen tijdige medische bijstand of juridische bijstand ontvangen; overwegende dat er in Belarus 1 500 politieke gevangenen zijn en dat Aljaksandr Vichor, Dzianis Koezniatsov, Vitold Asjoerak en Mikalai Klimovich in gevangenschap zijn overleden; 1. dringt er bij de Belarussische autoriteiten op aan onmiddellijk een einde te maken aan de mishandeling van Viktar Babaryka en andere politieke gevangenen, en te zorgen voor goede medische bijstand en toegang tot advocaten, familieleden, diplomaten en internationale organisaties, zodat beoordeeld kan worden hoe ze eraan toe zijn, en zodat hulp kan worden geboden; 2. dringt aan op onmiddellijke en onvoorwaardelijke vrijlating van Viktar Babaryka en zijn zoon Edoeard, en van Mariya Kalesnikava, Maksim Znak, Siarhei Tsichanowski, Pavel Seviarjnets, Mikalai Statkevitsj, Raman Pratasevitsj, Andrzej Poczobut, Ales Bialiatski en alle andere politieke gevangenen in Belarus; 3. veroordeelt ten stelligste de onmenselijke behandeling van politieke gevangenen en hun familieleden, en de aanhoudende onderdrukking van politieke oppositievoerders, het maatschappelijk middenveld, vakbonden, juridische activisten, onafhankelijke media en nationale minderheden in Belarus; 4. uit nogmaals zijn solidariteit met de bevolking van Belarus in haar strijd voor een vrij, soeverein en democratisch Belarus; veroordeelt de betrokkenheid van Belarus bij de Russische aanvalsoorlog tegen Oekraïne; 5. dringt er bij de EU en de lidstaten op aan een gericht EU-steunprogramma te ontwikkelen om slachtoffers van politieke onderdrukking te helpen, onder meer door asielprocedures te verbeteren en politieke vluchtelingen tijdelijk verblijf in de EU te bieden; 6. herhaalt zijn oproep aan de EU en de lidstaten om te zorgen voor correcte handhaving van EU-sancties tegen personen en entiteiten die verantwoordelijk zijn voor de onderdrukking in Belarus, waaronder rechters, openbaar aanklagers, het handhavingsapparaat, functionarissen van gevangenissen en strafkolonies, en degenen door wie het regime in stand wordt gehouden; dringt aan op sancties tegen degenen die verantwoordelijk zijn voor de illegale deportatie van Oekraïense kinderen naar Belarus; 7. herhaalt zijn eis dat alle daders van de systematische mensenrechtenschendingen onder het Loekasjenka-regime verantwoording moeten afleggen; 8. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad, de Commissie, de vicevoorzitter van de Commissie/hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid, de lidstaten, de vertegenwoordigers van de Belarussische democratische beweging en de feitelijke Belarussische autoriteiten. Het Europees Parlement, – gezien zijn eerdere resoluties over de situatie in Myanmar/Birma, – gezien de verklaringen van de hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid van 29 maart 2023 over Myanmar/Birma, – gezien artikel 144, lid 5, en artikel 132, lid 4, van zijn Reglement, A. overwegende dat veertig politieke partijen in Myanmar/Birma op 28 maart 2023 zijn ontbonden, onder meer de Nationale Liga voor Democratie (NLD), omdat zij niet conform de wet inzake de registratie van politieke partijen geregistreerd waren bij het regime; B. overwegende dat de junta sinds januari 2022 honderden leden van de NLD heeft opgesloten, en dat sommigen van hen in de gevangenis het leven hebben gelaten; C. overwegende dat de VN-Veiligheidsraad op 21 december 2022 een resolutie heeft aangenomen waarin de stopzetting van het geweld werd geëist, alsook de onmiddellijke vrijlating van alle willekeurig vastgehouden personen; D. overwegende dat Myanmar/Birma volgens het Comité voor de Bescherming van Journalisten is verworden tot de op twee na slechtste natie inzake de gevangenneming van journalisten, na Iran en China; overwegende dat volgens de door het Internationaal Persinstituut bijgehouden databank van omgekomen journalisten sinds februari 2021 vier journalisten in Myanmar/Birma zijn gedood en dat zij waarschijnlijk allemaal door de junta zijn gedood; overwegende dat er nog steeds tientallen journalisten vastzitten in gevangenissen in heel Myanmar/Birma, zelfs na de recente massale gratieverlening aan gevangenen door de militaire junta; 1. veroordeelt met klem het gewelddadige en onwettige bewind van de junta, dat Myanmar/Birma in een mensenrechtencrisis en humanitaire crisis heeft gestort; verwerpt elke poging van de militaire leiders om hun ondemocratische bestuur door middel van schijnverkiezingen te legitimeren; 2. hekelt het besluit van de door de militaire junta aangestelde verkiezingscommissie van de Unie van Myanmar/Birma (Union Election Commission) om veertig politieke partijen te ontbinden, evenals de daaropvolgende arrestaties van politici; dringt erop aan dat de ontbinding van deze partijen onmiddellijk ongedaan wordt gemaakt; 3. vraagt de junta met klem om alle politieke gevangenen meteen en onvoorwaardelijk vrij te laten; dringt aan op de ogenblikkelijke beëindiging van de onwettige noodtoestand en van het willekeurige gebruik van geweld, het herstel van de burgerregering, de heroriëntering in de richting van democratie en de onverwijlde heropening van het parlement, met deelname van alle gekozen vertegenwoordigers; 4. verzoekt de EU en haar lidstaten de humanitaire hulp aan de Myanmarese bevolking en vluchtelingen, onder wie de Rohingya, aanzienlijk op te voeren; 5. veroordeelt ten stelligste het gebruik van verkrachting als wapen en de regelmatige militaire luchtaanvallen op burgerdoelwitten; 6. verzoekt de internationale gemeenschap met klem alle politieke mogelijkheden aan te wenden om samen met de Associatie van Zuidoost-Aziatische Staten (Asean) en andere regionale actoren een uitweg uit de crisis te vinden, en pleit in dit verband met name voor aanzienlijk meer ondersteuning voor de regering van nationale eenheid (National Unity Government of NUG) en democratische oppositiegroepen, de uitwerking van een wereldwijd wapenembargo tegen Myanmar/Birma en het renvooi van het land naar het Internationaal Strafhof; 7. verzoekt de EU aanvullende gerichte sancties op te leggen aan het leger en zijn zakelijke belangen, bijvoorbeeld met betrekking tot kerosine, het staatsbedrijf Mining Enterprise No. 2 (ME 2) en de staatsbank Myanmar Foreign Trade Bank, en deze sancties onverwijld uit te voeren; 8. verzoekt de Commissie aan te tonen dat de junta op geen enkele wijze voordeel haalt uit de EBA-regeling (Everything But Arms, “alles behalve wapens”), en het mechanisme tijdelijk op te schorten indien dit wel het geval is; 9. verzoekt de EU te bewijzen dat elke samenwerking met Myanmar, ook door privébedrijven en in de EU gevestigde ondernemingen zoals MADE, onderworpen wordt aan strengere zorgvuldigheidsprocedures op het gebied van de mensenrechten, zodat de rechten van werknemers worden beschermd en veiliggesteld; 10. bekritiseert Rusland en China wegens hun politieke, economische en militaire steun aan de junta van Myanmar/Birma; 11. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de regering van nationale eenheid (NUG), het comité ter vertegenwoordiging van Pyidaungsu Hluttaw, de Tatmadaw, Asean, de Verenigde Naties, de hoge vertegenwoordiger/vicevoorzitter, de Commissie en de regeringen en parlementen van de lidstaten. (Gewone wetgevingsprocedure: eerste lezing) Het Europees Parlement, – gezien het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie tot verlenging van de vergunning voor het in de handel brengen van producten die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met genetisch gemodificeerd katoen 281-24-236 × 3006-210-23 overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad (D087929/02), – gezien Verordening (EG) nr. 1829/2003 van het Europees Parlement en de Raad van 22 september 2003 inzake genetisch gemodificeerde levensmiddelen en diervoeders (1) , en met name artikel 11, lid 3, en artikel 23, lid 3, – gezien de stemming van 21 februari 2023 in het Permanent Comité voor planten, dieren, levensmiddelen en diervoeders als bedoeld in artikel 35 van Verordening (EG) nr. 1829/2003, die geen advies heeft opgeleverd, en de stemming van 23 maart 2023 in het comité van beroep, die evenmin een advies heeft opgeleverd, – gezien de artikelen 11 en 13 van Verordening (EU) nr. 182/2011 van het Europees Parlement en de Raad van 16 februari 2011 tot vaststelling van de algemene voorschriften en beginselen die van toepassing zijn op de wijze waarop de lidstaten de uitoefening van de uitvoeringsbevoegdheden door de Commissie controleren (2) , – gezien het advies dat op 26 mei 2010 door de Europese Autoriteit voor voedselveiligheid (EFSA) is goedgekeurd en op 15 juni 2010 is gepubliceerd (3) , – gezien het advies dat op 28 september 2022 door de EFSA werd goedgekeurd en op 10 november 2022 werd gepubliceerd (4) , – gezien zijn eerdere resoluties waarin bezwaar wordt gemaakt tegen het verlenen van vergunningen voor genetisch gemodificeerde organismen (“ggo’s”) (5) , – gezien artikel 112, leden 2 en 3, van zijn Reglement, – gezien de ontwerpresolutie van de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en voedselveiligheid, A. overwegende dat bij Besluit 2011/891/EU van de Commissie (6) een vergunning werd verleend voor het in de handel brengen van levensmiddelen en diervoeders die geheel of gedeeltelijk bestaan uit of zijn geproduceerd met het genetisch gemodificeerde katoen 281-24-236 × 3006-210-23 (hierna: “genetisch gemodificeerde katoen”); overwegende dat deze vergunning ook betrekking heeft op het in de handel brengen van andere producten dan levensmiddelen en diervoeders die geheel of gedeeltelijk bestaan uit gemodificeerd katoen voor dezelfde gebruiksdoeleinden als ander katoen, met uitzondering van de teelt; B. overwegende dat Dow AgroSciences Distribution S.A.S., gevestigd in Frankrijk, op 16 november 2020 namens Dow AgroSciences LLC, gevestigd in de Verenigde Staten, bij de Commissie een aanvraag tot verlenging van die vergunning heeft ingediend overeenkomstig artikel 11, lid 2, en artikel 23, lid 2, van Verordening (EG) nr. 1829/2003; C. overwegende dat de EFSA op 28 september 2022 een gunstig advies heeft uitgebracht, dat op 10 november 2022 is gepubliceerd; overwegende dat de EFSA eerder op 26 mei 2010 een positief advies had goedgekeurd met betrekking tot de initiële aanvraag voor het in de handel brengen van het gemodificeerde katoen, en dat dit advies op 15 juni 2010 is gepubliceerd; D. overwegende dat het genetisch gemodificeerde katoen tolerant is voor herbiciden op basis van glufosinaat en insectendodende eiwitten produceert (“Bt-toxinen”); Gebrekkige beoordeling van het complementaire herbicide E. overwegende dat krachtens Uitvoeringsverordening (EU) nr. 503/2013 van de Commissie (7) beoordeeld moet worden of de verwachte landbouwpraktijken van invloed zijn op de uitkomsten voor de onderzochte eindpunten; overwegende dat dit volgens de uitvoeringsverordening met name relevant is in het geval van herbicidetolerante planten; F. overwegende dat de overgrote meerderheid van genetisch gemodificeerde gewassen zodanig genetisch wordt gemodificeerd dat deze gewassen tolerant worden gemaakt voor een of meer “complementaire” herbiciden die gedurende de gehele teelt van het genetisch gemodificeerde gewas kunnen worden gebruikt zonder dat het gewas sterft, zoals het geval zou zijn bij een niet-herbicidetolerant gewas; overwegende dat in diverse studies is aangetoond dat de teelt van herbicidetolerante genetisch gemodificeerde gewassen leidt tot een toename van het gebruik van complementaire herbiciden, voornamelijk vanwege het ontstaan van herbicidetolerant onkruid (8) ; overwegende dat er dan ook van moet worden uitgegaan dat het genetisch gemodificeerde katoen zal worden blootgesteld aan meer en hogere doses glufosinaat, waardoor er mogelijk meer residuen en afbraakproducten daarvan (hierna “metabolieten” genoemd) zullen achterblijven in het geoogste gewas; G. overwegende dat glufosinaat is ingedeeld als vergiftig voor de voortplanting, categorie 1B, en dus onder de uitsluitingscriteria valt van Verordening (EG) nr. 1107/2009 van het Europees Parlement en de Raad (9) ; overwegende dat de goedkeuring van glufosinaat voor gebruik in de Unie op 31 juli 2018 is verstreken (10) ; H. overwegende dat de beoordeling van residuen van herbiciden en hun metabolieten in genetisch gemodificeerde gewassen wordt beschouwd als een kwestie die niet binnen de bevoegdheid van het EFSA-panel voor genetisch gemodificeerde organismen valt en daarom geen deel uitmaakt van de vergunningsprocedure voor ggo’s; Openstaande vragen in verband met Bt-toxinen I. overwegende dat uit een aantal studies blijkt dat bijwerkingen zijn geconstateerd, namelijk dat blootstelling aan Bt-toxinen een effect kan hebben op het immuunsysteem en dat sommige Bt-toxinen wellicht adjuvans-eigenschappen hebben (11) , hetgeen betekent dat zij de allergene eigenschappen van andere eiwitten waarmee ze in contact komen, kunnen verhogen; J. overwegende dat uit een wetenschappelijk onderzoek is gebleken dat de toxiciteit van Bt-toxinen ook kan worden vergroot door interactie met residuen van besproeiing met herbiciden en dat er verder onderzoek nodig is naar de combinatorische effecten van meerdere transformatiestappen (genetisch gemodificeerde gewassen die zijn gemodificeerd om herbicidetolerant te zijn en insecticiden te produceren in de vorm van Bt-toxinen) (12) ; overwegende dat de beoordeling van de mogelijke interactie van residuen van herbiciden en de metabolieten ervan met Bt-toxinen wordt beschouwd als een kwestie die niet onder de bevoegdheid van het EFSA-panel voor ggo’s valt en daarom geen deel uitmaakt van de risicobeoordeling; Bt-gewassen: effecten op organismen van niet-doelsoorten K. overwegende dat, in tegenstelling tot insecticiden, waarbij de blootstelling plaatsvindt bij het sproeien en gedurende korte tijd daarna, het gebruik van genetisch gemodificeerde Bt-gewassen leidt tot de continue blootstelling van doelorganismen en niet-doelorganismen aan Bt-toxinen; L. overwegende dat de aanname dat Bt-toxinen één enkele doelgerichte werking hebben, niet langer als juist kan worden beschouwd, en effecten op niet-doelorganismen dus niet kunnen worden uitgesloten (13) ; overwegende dat, zoals wordt gerapporteerd, een toenemend aantal niet-doelorganismen hiervan op diverse manieren de effecten ondervinden; overwegende dat in een recent overzicht 39 collegiaal getoetste publicaties wijzen op aanzienlijke schadelijke effecten van Bt-toxinen op een groot aantal buiten het “doelbereik” vallende soorten (14) ; Het nakomen van de internationale verplichtingen van de Unie M. overwegende dat in een verslag uit 2017 van de speciale rapporteur van de Verenigde Naties (VN) voor het recht op voedsel werd vastgesteld dat gevaarlijke bestrijdingsmiddelen catastrofale gevolgen hebben voor de volksgezondheid, met name in ontwikkelingslanden (15) ; overwegende dat duurzameontwikkelingsdoelstelling (SDG) 3.9 van de VN erin bestaat om tegen 2030 het aantal sterfgevallen en ziekten als gevolg van gevaarlijke chemische stoffen en de vervuiling en verontreiniging van lucht, water en bodem in aanzienlijke mate te verminderen (16) ; overwegende dat het verlenen van een vergunning voor de invoer van genetisch gemodificeerd katoen de vraag naar dit gewas, dat is ontworpen om te worden behandeld met op glufosinaat gebaseerde herbiciden, zou doen toenemen, waardoor de blootstelling van werknemers en het milieu in derde landen zou worden vergroot; overwegende dat het risico van een verhoogde blootstelling van werknemers en het milieu bij herbicidetolerante genetisch gemodificeerde gewassen zeer aanwezig is, gezien de grotere hoeveelheden herbiciden die worden gebruikt; N. overwegende dat, hoewel het gebruik van glufosinaat sinds eind juli 2018 niet meer is toegestaan in de Unie, uit de cijfers blijkt dat het sinds 2020 vanuit de Unie wordt uitgevoerd naar Brazilië, Mexico en Australië (17) , die een vergunning hebben voor de teelt van het genetisch gemodificeerde katoen (18) ; O. overwegende dat de Unie, als partij bij het VN-Verdrag inzake biologische diversiteit, de verantwoordelijkheid heeft te verzekeren dat activiteiten die binnen haar rechtsmacht of onder haar toezicht vallen, geen schade aanrichten aan het milieu van andere staten (19) ; P. overwegende dat in Verordening (EG) nr. 1829/2003 wordt bepaald dat genetisch gemodificeerde levensmiddelen of diervoeders geen negatieve effecten op de menselijke gezondheid, op de diergezondheid of op het milieu mogen hebben en wordt vereist dat de Commissie bij het opstellen van haar besluit alle desbetreffende bepalingen van het Unierecht en andere ter zake dienende factoren in aanmerking neemt; overwegende dat dergelijke ter zake dienende factoren de verplichtingen van de Unie in het kader van de SDG’s van de VN, de Klimaatovereenkomst van Parijs en het VN-Verdrag inzake biologisch diversiteit moeten omvatten; Niet-democratische besluitvorming Q. overwegende dat de stemming op 21 februari 2023 in het Permanent Comité voor planten, dieren, levensmiddelen en diervoeders als bedoeld in artikel 35 van Verordening (EG) nr. 1829/2003 geen advies heeft opgeleverd, wat betekent dat er voor het verlenen van een vergunning geen gekwalificeerde meerderheid van de lidstaten werd gevonden; overwegende dat 10 lidstaten, die 29,79 % van de bevolking van de Unie vertegenwoordigen, voor toestemming hebben gestemd, 13 lidstaten, die 20,54 % van de bevolking van de Unie vertegenwoordigen, tegen hebben gestemd en 4 lidstaten, die 49,67 % vertegenwoordigen, zich van stemming hebben onthouden; overwegende dat het comité van beroep op 23 maart 2023 opnieuw geen advies heeft uitgebracht; R. overwegende dat de Commissie erkent dat het problematisch is dat besluiten tot vergunningverlening voor ggo’s nog altijd worden goedgekeurd door de Commissie zonder dat een gekwalificeerde meerderheid van de lidstaten zich daarvoor heeft uitgesproken, wat in het algemeen in het kader van de vergunningverlening voor producten uitzonderlijk is, maar in het kader van de besluitvorming over vergunningen voor genetisch gemodificeerde levensmiddelen en diervoeders de norm is geworden; S. overwegende dat het Parlement tijdens zijn achtste zittingsperiode in totaal 36 resoluties heeft aangenomen waarin bezwaar wordt gemaakt tegen het in de handel brengen van ggo’s voor gebruik als levensmiddelen en diervoeders (33 resoluties) en tegen de teelt van ggo’s in de Unie (drie resoluties); overwegende dat het Parlement in zijn negende zittingsperiode reeds 31 resoluties heeft aangenomen waarin bezwaar wordt gemaakt tegen het in de handel brengen van ggo’s; overwegende dat bij geen van deze ggo’s een gekwalificeerde meerderheid van de lidstaten voor het verlenen van een vergunning was; overwegende dat de lidstaten de vergunningverlening voor deze ggo’s niet steunden omdat zij onder andere van mening waren dat tijdens de vergunningsprocedure het voorzorgsbeginsel niet werd nageleefd en omdat zij wetenschappelijke bedenkingen hadden in verband met de risicobeoordeling; T. overwegende dat de Commissie zich bewust is van de democratische tekortkomingen, het gebrek aan steun van de lidstaten en de bezwaren van het Parlement, maar desondanks vergunningen blijft verlenen voor ggo’s; U. overwegende dat er geen wetswijziging nodig is om de Commissie in staat te stellen af te zien van het verlenen van een vergunning voor ggo’s als in het comité van beroep geen gekwalificeerde meerderheid van de lidstaten voor vergunningverlening is (20) ; 1. is van mening dat het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie de in Verordening (EG) nr. 1829/2003 bedoelde uitvoeringsbevoegdheden overschrijdt; 2. is van mening dat het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie niet in overeenstemming is met het recht van de Unie, doordat het niet verenigbaar is met het doel van Verordening (EG) nr. 1829/2003 om overeenkomstig de algemene beginselen die in Verordening (EG) nr. 178/2002 van het Europees Parlement en de Raad (21) zijn vastgesteld de basis te leggen voor het waarborgen van een hoog beschermingsniveau voor het leven en de gezondheid van de mens, de gezondheid en het welzijn van dieren, het milieu en de belangen van de consument, met betrekking tot genetisch gemodificeerde levensmiddelen en diervoeders, waarbij de goede werking van de interne markt wordt gewaarborgd; 3. verzoekt de Commissie haar ontwerp van uitvoeringsbesluit in te trekken; 4. verzoekt de Commissie om geen enkele vergunning te verlenen voor de invoer van herbicidetolerante, genetisch gemodificeerde gewassen, vanwege het daarmee gepaard gaande toegenomen gebruik van complementaire herbiciden en bijgevolg de toegenomen risico’s voor de biodiversiteit, de voedselveiligheid en de gezondheid van werknemers; 5. benadrukt in dit verband dat het toestaan van de invoer voor gebruik in levensmiddelen of diervoeders van genetisch gemodificeerde planten die tolerant zijn gemaakt voor in de Unie verboden herbiciden, zoals glufosinaat, niet strookt met de internationale verbintenissen van de Unie uit hoofde van onder meer de SDG’s en het VN-Verdrag inzake biologisch diversiteit, met inbegrip van het onlangs aangenomen mondiaal biodiversiteitskader van Kunming-Montreal (22) ; 6. verwacht dat de Commissie met spoed en op tijd voor de afsluiting van deze zittingsperiode haar toezegging (23) nakomt en met een voorstel komt om ervoor te zorgen dat in de Unie verboden gevaarlijke chemische stoffen niet voor de export worden geproduceerd; 7. is ingenomen met het feit dat de Commissie in een schrijven van 11 september 2020 aan leden van het Parlement eindelijk heeft erkend dat het noodzakelijk is dat bij besluiten inzake vergunningverlening voor ggo’s rekening wordt gehouden met duurzaamheid (24) ; is echter zeer teleurgesteld dat de Commissie sindsdien is doorgegaan met het verlenen van vergunningen voor de invoer van ggo’s in de Unie, ondanks de bezwaren die het Parlement blijft maken en een meerderheid van de lidstaten die tegen stemt; 8. dringt er nogmaals bij de Commissie op aan rekening te houden met de verplichtingen van de Unie krachtens internationale overeenkomsten, zoals de Klimaatovereenkomst van Parijs, het VN-Verdrag inzake biologische diversiteit en de SDG’s van de VN; roept er nogmaals toe op om ontwerpuitvoeringshandelingen vergezeld te doen gaan van een toelichting waarin wordt uiteengezet op welke manier aan het “niet schaden”-beginsel is voldaan (25) ; 9. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad en de Commissie, alsmede aan de regeringen en parlementen van de lidstaten. Het Europees Parlement, – gezien de Europese pijler van sociale rechten (EPSR), die op 17 november 2017 plechtig is afgekondigd door het Parlement, de Raad en de Commissie, – gezien de mededeling van de Commissie van 4 maart 2021 getiteld “Het actieplan voor de Europese pijler van sociale rechten” ( COM(2021)0102 ), – gezien de Verklaring van Porto van de Europese Raad van 8 mei 2021, – gezien de mededeling van de Commissie van 7 september 2022 over de Europese zorgstrategie ( COM(2022)0440 ), – gezien de aanbeveling van de Raad van 8 december 2022 over toegang tot betaalbare en hoogwaardige langdurige zorg (1) , – gezien de aanbeveling van de Raad van 30 januari 2023 over een toereikend minimuminkomen met het oog op actieve inclusie (2) , – gezien zijn resolutie van 15 maart 2023 over een toereikend minimuminkomen met het oog op actieve inclusie (3) , – gezien artikel 132, lid 2, van zijn Reglement, – gezien de ontwerpresolutie van de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken, A. overwegende dat duurzame ontwikkeling een fundamentele doelstelling van de EU is; overwegende dat duurzame ontwikkeling op drie met elkaar verbonden pijlers berust, te weten de economische pijler, de sociale pijler en de milieupijler; overwegende dat duurzame ontwikkeling onder meer gebaseerd is op volledige werkgelegenheid, sociale vooruitgang en rechtvaardigheid; overwegende dat één van de fundamentele doelstellingen van de EU, zoals vastgelegd in artikel 3, lid 3, van het Verdrag betreffende de Europese Unie, de totstandbrenging is van een sociale markteconomie met een groot concurrentievermogen die gericht is op volledige werkgelegenheid en sociale vooruitgang; overwegende dat de nadruk momenteel ligt op economische en ecologische duurzaamheid; B. overwegende dat de EPSR in 2017 in Göteborg is afgekondigd en dat daarin twintig beginselen zijn vastgelegd, alsook een pakket sociale regels voor een sterk sociaal Europa dat eerlijk en inclusief is en volop kansen biedt in de 21e eeuw; overwegende dat de Raad zich tijdens de Sociale Top van Porto in mei 2021 heeft verbonden tot drie kerndoelen voor 2030 inzake werkgelegenheid, opleiding en armoede; overwegende dat uiterlijk in 2030 ten minste 78 % van de bevolking tussen 20 en 64 jaar een baan moet hebben; overwegende dat de kwaliteit van banen en de arbeidsomstandigheden buiten het bestek van deze doelstelling blijven; overwegende dat ten minste 60 % van alle volwassenen jaarlijks een opleiding zou moeten volgen; overwegende dat het aantal mensen dat met armoede of sociale uitsluiting wordt bedreigd uiterlijk in 2030 met ten minste 15 miljoen - waaronder 5 miljoen kinderen - moet zijn verminderd; overwegende dat volgens de Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling het risico van neerwaartse mobiliteit onder huishoudens met een lager middeninkomen de afgelopen twee decennia is toegenomen en dat deze trend zich naar verwachting zal voortzetten (4) ; overwegende dat de drie kerndoelen niet de volledige uitvoering van de EPSR omvatten; C. overwegende dat de door de Commissie vastgestelde kerndoelen sinds een jaar door de lidstaten worden uitgevoerd; overwegende dat nieuwe crises sinds de vaststelling van de streefcijfers het bereiken van deze streefcijfers nog meer onder druk hebben gezet; overwegende dat vijf lidstaten hun nationale werkgelegenheidsstreefcijfers hebben gehaald en dat de helft van de lidstaten het streefcijfer van 78 % werkgelegenheid heeft overtroffen; overwegende dat evenwel uit prognoses blijkt dat niet alle lidstaten het werkgelegenheidsstreefcijfer vóór 2030 zullen halen (5) ; D. overwegende dat de sociale economie een belangrijke motor is voor de uitvoering van de EPSR en actief kan bijdragen aan de verwezenlijking van de kerndoelen tegen 2030; E. overwegende dat als gevolg van de inflatie op EU-niveau de kosten van levensonderhoud van mediane huishoudens met ongeveer 10 %, de incidentie van materiële en sociale deprivatie met ongeveer 2 %, en het percentage energiearmoede en absolute inkomensarmoede met ongeveer 5 % zijn gestegen; overwegende dat in bepaalde lidstaten en onder kwetsbare groepen de dienovereenkomstige welvaartseffecten naar verwachting meerdere malen groter zullen zijn; overwegende dat dit de bestaande kloof op het gebied van armoede en sociale uitsluiting in de EU waarschijnlijk zal vergroten (6) ; overwegende dat Europa, met name gezien de Amerikaanse Inflation Reduction Act (maar ook andere soortgelijke investeringsplannen van andere derde landen), een nieuwe visie nodig heeft om tegen 2050 een innovatieve industriële locatie; F. overwegende dat volgens Eurofound in 2021 in geen enkele lidstaat het streefcijfer van 60 % voor opleidingen (betaald door de werkgever) werd gehaald; overwegende dat uit de gegevens ook blijkt dat degenen die het meest behoefte hebben aan opleiding (jongeren, mensen met een lager opleidingsniveau en laaggeschoolden), het minst hebben geprofiteerd; G. overwegende dat de Commissie in september 2022 een Europese zorgstrategie heeft gepresenteerd en dat de Raad in december 2022 een aanbeveling van de Raad over langdurige zorg heeft aangenomen om beginsel 18 van de EPSR ten uitvoer te leggen; overwegende dat de COVID-19-pandemie de onhoudbare arbeidsomstandigheden van professionele zorgverleners, de zware lasten van mantelzorgers bij gebrek aan formele zorgdiensten en de hoge blootstelling van zorgbehoevenden aan infecties, ernstige ziekten en overlijden aan het licht gebracht en verergerd heeft; overwegende dat is aangetoond dat zorgbehoevenden bij zorg in gemeenschapsverband en thuiszorg minder aan infecties zijn blootgesteld; overwegende dat het Comité voor sociale bescherming in zijn verslag van 2021 over langdurige zorg heeft aangetoond dat behoeften aan langdurige zorg het risico op armoede en sociale uitsluiting vergroten; overwegende dat langdurige zorg in het licht van de demografische ontwikkelingen toegankelijker moet worden gemaakt, onafhankelijkheid en kwaliteit van de zorg moet waarborgen, voor duurzame arbeidsomstandigheden moet zorgen en mantelzorgers moet ondersteunen; 1. wijst nogmaals op het belang van de aanneming van de conclusies van de Sociale Top van Porto in 2021, waarin wordt benadrukt dat we nog steeds in ongekende tijden leven; merkt op dat COVID-19 en de aanhoudende Russische aanvalsoorlog tegen Oekraïne in onze achtertuin tot torenhoge kosten van levensonderhoud en een energiecrisis hebben geleid, waardoor de meest kwetsbare groepen in onze samenleving het hardst worden getroffen, met als gevolg dat de ongelijkheid alleen maar toeneemt; wijst nogmaals op het belang van de EPSR als leidraad voor een socialer Europa en is in dit verband ingenomen met zijn actieplan; verzoekt de Commissie en de lidstaten sociale innovatie te gebruiken als een belangrijke motor om sociaal-economische uitdagingen aan te pakken, en spoort ze aan rekening te houden met de aanbeveling van het Parlement in zijn resolutie over het EU-actieplan voor de sociale economie (7) ; benadrukt echter dat de daaruit voortvloeiende kerndoelen voor 2030 op het gebied van werkgelegenheid, vaardigheden en armoede die door de Commissie zijn vastgesteld en door de Raad zijn bekrachtigd, niet volstaan om de volledige uitvoering ervan te waarborgen; benadrukt dat de EPSR een belangrijk instrument is om ervoor te zorgen dat het Europese project als een krachtig schild kan fungeren en de gezondheid, veiligheid en levensomstandigheden van de bevolking kan beschermen; benadrukt dat sociale dialoog, democratie op de werkplek en het recht op collectieve onderhandelingen van cruciaal belang zijn voor de tenuitvoerlegging van de EPSR en het bereiken van opwaartse convergentie van de levens- en arbeidsomstandigheden in heel Europa; 2. verzoekt de Commissie en de Raad maatregelen te nemen om de gevolgen van de crises voor de bevolking en de arbeidsmarkten van de lidstaten te dempen, teneinde de arbeidsparticipatie en de sociale afdrachten hoog te houden middels het scheppen van hoogwaardige werkgelegenheid; verzoekt de Commissie en de lidstaten de werking van de arbeidsmarkten te verbeteren en de integratie van vrouwen, jongeren en kwetsbare personen op de arbeidsmarkt te bevorderen; verzoekt de Commissie, de lidstaten en de sociale partners van de EU dan ook zich ervoor in te zetten uiterlijk in 2030 een dekkingsgraad van ten minste 80 % voor collectieve onderhandelingen te bereiken, teneinde de levens- en arbeidsomstandigheden in de EU te verbeteren, hetgeen zal bijdragen tot welzijn op het werk en opwaartse sociale convergentie, en de armoede onder werkenden, sociale uitsluiting en loonongelijkheid zal verminderen; merkt op dat armoede onder werkenden moet worden aangepakt middels fatsoenlijke lonen; benadrukt dat de benutting van bij- en omscholingsprogramma’s moet worden bevorderd met het oog op de empowerment van werknemers en ter vergroting van het concurrentievermogen; 3. is ingenomen met de goedkeuring van de richtlijn betreffende toereikende minimumlonen in de EU (8) en van de richtlijn inzake beloningstransparantie (9) ; verzoekt de Raad overeenstemming te bereiken over een algemene oriëntatie met betrekking tot de richtlijn inzake platformwerk (10) , ter verbetering van de bescherming van werknemers en van de arbeidsvoorwaarden in de platformeconomie, en om eerlijke concurrentie tot stand te brengen; is verheugd over de inspanningen van de Commissie op het gebied van gezondheid en veiligheid op het werk; wijst op de noodzaak van verdere maatregelen om ervoor te zorgen dat de doelstelling van nul sterfgevallen op het werk wordt gehaald; is ingenomen met de toezegging van de Commissie om met een wetgevingsvoorstel te komen na de aanneming van de resolutie van het Parlement van 2 februari 2023 (11) ; juicht het toe dat er een raadpleging in twee fasen van de sociale partners in de EU is gelanceerd; 4. merkt op dat, zelfs met het instrument voor steun om het risico op werkloosheid te beperken in een noodtoestand (SURE) als onderdeel van het Europees herverzekeringsstelsel voor werkloosheid, de economische gevolgen van de COVID-19-crisis langer hebben aangehouden dan verwacht; benadrukt echter dat er dankzij dit instrument duizenden banen zijn gered en dat de schok voor de arbeidsmarkt minder ernstig was dan verwacht; merkt in dit verband op dat dit instrument moet worden gebruikt zolang de huidige uitzonderlijke situatie voortduurt, en dat het gebaseerd moet blijven op leningen en in geval van externe financiële of economische schokken snel moet worden geactiveerd; 5. maakt zich grote zorgen over de algemene afbrokkeling van de middeninkomensgroepen in de EU – die de ruggengraat van onze economieën vormen, in belangrijke mate bijdragen aan onze nationale socialebeschermingsstelsels en van essentieel belang zijn voor de stabiliteit van onze democratieën – en dus over economische polarisatie, en met name over de toename van het aantal mensen met een laag inkomen als gevolg van de economische neergang, de ongunstige ontwikkelingen op de arbeidsmarkt en de belastinghervormingen die de afgelopen jaren zijn doorgevoerd; dringt in dit verband aan op een EU-actieplan om de omvang van de groepen met een middeninkomen te vergroten en te consolideren; 6. is ingenomen met de mededeling van de Commissie getiteld “Concurrentievermogen van de EU op lange termijn: blik op de periode na 2030”, die beoogt de rapportagevereisten te rationaliseren en te vereenvoudigen en deze voor elk van de groene, digitale en economische thematische gebieden met 25 % te verminderen; is tevens ingenomen met de presentatie door de Commissie van een voorstel om deze doelstelling tegen het najaar 2023 te verwezenlijken; verzoekt de Commissie deze toezegging snel uit te voeren en zo het concurrentievermogen van alle ondernemingen in de EU, met inbegrip van kleine en middelgrote ondernemingen (kmo’s) te versterken en de basisvoorwaarden voor sociale rechtvaardigheid en welvaart te verbeteren; herinnert eraan dat kmo’s de ruggengraat van onze sociale cohesie zijn; 7. benadrukt dat het belangrijk is de inkomensongelijkheid te verkleinen en armoede te bestrijden, in de wetenschap dat 21,7 % van de bevolking van de EU (95,4 miljoen mensen) in 2021 met armoede of sociale uitsluiting werd bedreigd, en dringt in dit verband aan op een toezegging om het armoedestreefcijfer van de EU te zullen halen; refereert aan beginsel 14 van de EPSR, dat luidt dat iedereen die over onvoldoende middelen beschikt het recht heeft op een toereikend minimuminkomen voor een waardig leven in alle levensfasen; herhaalt de punten die in zijn resolutie van 15 maart 2023 worden aangegeven over een toereikend minimuminkomen met het oog op actieve inclusie, 8. benadrukt dat, in overeenstemming met beginsel 15 van de EPSR, alle senioren recht hebben op middelen die een waardig leven waarborgen en dat werknemers en zelfstandigen die met pensioen gaan, recht hebben op een pensioen dat in verhouding staat tot hun bijdragen en een toereikend inkomen garandeert; is daarnaast van oordeel dat de lidstaten voor inkomenszekerheid op de lange termijn moeten zorgen, moeten waarborgen dat de minimumpensioenen hoog genoeg zijn om armoede op hoge leeftijd te vermijden, en dat vrouwen en mannen in gelijke mate de kans moeten hebben pensioenrechten te verwerven, en de pensioenkloof moeten dichten; verzoekt de lidstaten gerichte stimulansen te bevorderen om een geleidelijke overgang naar pensionering te vergemakkelijken, onder meer door flexibele werktijdregelingen te ondersteunen en de nodige aanpassingen aan werkplekken aan te brengen; herhaalt de oproep van de Sociale Top van Porto aan de Commissie en de lidstaten om maatregelen te nemen ter versterking van de nationale socialebeschermingsstelsels, met als doel te garanderen dat iedereen een waardig leven kan leiden, en tegelijkertijd de duurzaamheid van deze stelsels veilig te stellen; benadrukt dat de Commissie bij zou kunnen dragen aan de totstandbrenging van een VN-Verdrag inzake de rechten van ouderen; 9. verzoekt de Commissie op korte termijn voor een follow-up te zorgen van het aangekondigde initiatiefverslag van het Parlement over kwaliteitsstages in de EU; verwelkomt het Europees Jaar van de Vaardigheden en onderstreept het belang van toegang tot opleidings- en omscholingsprogramma’s voor werknemers, met name in bedrijfstakken en sectoren die fundamentele veranderingen moeten ondergaan om de groene en de digitale transitie te verwezenlijken, waarbij ervoor moet worden gezorgd dat niemand buiten de boot valt; wijst op de rol van de sociale partners bij de ontwikkeling van vaardigheidsstrategieën voor de groene economie op elk niveau, om ervoor te zorgen dat deze opleidingen zonder loonsverlaging plaatsvindt en als arbeidstijd worden beschouwd, en om gedetailleerde informatie te verstrekken over de vaardigheden die nodig zijn voor de dubbele transitie; verzoekt de Commissie een wetgevingsvoorstel in te dienen voor een Europese socialezekerheidskaart, zodat nationale instanties, zoals arbeids- en socialezekerheidsinspecties, en de sociale partners die betrokken zijn bij arbeids- en socialezekerheidsinspecties, kunnen beschikken over een realtime-instrument voor een doeltreffende handhaving van de nationale en EU-wetgeving; 10. is ingenomen met de toezegging van de Commissie om uiterlijk eind 2023 een voorstel in te dienen voor de invoering van een EU-gehandicaptenkaart die in alle lidstaten moet worden erkend; is ingenomen met de lopende onderhandelingen van de sociale partners over telewerken en het recht om offline te zijn, in de aanloop naar een juridisch bindende overeenkomst die via een richtlijn ten uitvoer wordt gelegd; verzoekt de Commissie en de lidstaten werk te maken van een spoedige uitvoering van de Europese zorgstrategie ter ondersteuning van zorgverleners; verzoekt de lidstaten uitvoering te geven aan de aanbeveling van de Raad inzake betaalbare langdurige zorg van hoge kwaliteit; is ingenomen met het initiatief van de Commissie om een alomvattende aanpak inzake geestelijke gezondheid te lanceren en vraagt nogmaals om een richtlijn inzake psychologische risico’s en welzijn op het werk; 11. merkt op dat de Commissie weliswaar tal van wetgevings- en niet-wetgevingsinitiatieven heeft gelanceerd, maar dat de EU er tot nu toe niet in is geslaagd de EPSR volledig ten uitvoer te leggen; benadrukt dat het belangrijk is het actieplan regelmatig te herzien; benadrukt dat de Commissie en de lidstaten verdere wetgevingsmaatregelen moeten nemen om ervoor te zorgen dat de EPSR, en met name de beginselen 11 (kinderopvang), 12 (sociale bescherming), 19 (huisvesting) en 20 (essentiële diensten), volledig ten uitvoer worden gelegd; onderstreept dat het volgende EPSR-actieplan moet worden ondersteund door een geïntegreerde EU-armoedebestrijdingsstrategie voor het aanpakken van de multidimensionale kwestie van sociale uitsluiting; 12. dringt erop aan specifieke maatregelen te nemen om de eerbiediging van het recht op onderwijs en opleiding voor iedereen te waarborgen, door alle werknemers kwalitatief hoogwaardige opleidingen en betaald educatief verlof te garanderen; 13. vraagt de Raad andermaal de horizontale non-discriminatierichtlijn (12) , die sinds 2008 in behandeling is, aan te nemen om beginsel 3 van de EPSR (gelijke kansen) en de beloften van de oprichtingsverdragen van de EU met betrekking tot gelijke behandeling volledig ten uitvoer te leggen; 14. herinnert eraan dat beginsel 11 inzake kinderopvang en ondersteuning van kinderen verdere maatregelen vereist om de cyclus van generatiearmoede te doorbreken en sociale mobiliteit te stimuleren; is van mening dat alle kinderen toegang moeten hebben tot betaalbaar hoogwaardig onderwijs en zorgt, met name vroegschoolse educatie; herinnert de Commissie en de lidstaten aan de herhaalde oproep van het Parlement om meer middelen toe te wijzen aan de Europese kindergarantie, met een specifiek budget van ten minste 20 miljard EUR; verzoekt de lidstaten hun nationale actieplannen voor te stellen en erop toe te zien dat deze effectief worden uitgevoerd en beantwoorden aan de kernbeginselen van Aanbeveling (EU) 2021/1004 van de Raad tot instelling van een Europese kindergarantie (13) ; benadrukt dat de lidstaten de volledige invoering van de versterkte jongerengarantie moeten voortzetten; 15. is van mening dat zorgperioden waarin de zorgverlener op regelingen voor deeltijdwerk overstapt of een betaalde baan opgeeft, moeten meetellen voor de berekening van het pensioen (14) ; 16. waarschuwt dat, voor een correcte toepassing van beginsel 12, passende sociale bescherming inhoudt dat rekening moet worden gehouden met huidige trends, zoals klimaatverandering, de digitalisering van de economie en de vergrijzing, en dat passende sociale bescherming moet worden uitgebreid om de risico’s te dekken in verband met de ongelijke gevolgen van klimaatverandering en aantasting van het milieu voor verschillende inkomensgroepen en werknemers in verschillende sectoren, alsook de sociale gevolgen van de transformatie van onze samenlevingen op weg naar klimaatneutraliteit; verzoekt de Commissie en de lidstaten een Europees actieplan voor sociale bescherming voor te stellen dat rekening houdt met de risico’s van sociale uitsluiting als gevolg van klimaatverandering en achteruitgang van het milieu; verzoekt de lidstaten voort te bouwen op het Sociaal Klimaatfonds en de basis te leggen voor de ontwikkeling, met EU-steun, van groene socialebeschermingsstelsels op nationaal niveau; 17. verwelkomt de lancering van het Europees platform voor de bestrijding van dakloosheid en benadrukt dat voor EU-ondersteuning moet worden gezorgd om de ambities en streefcijfers als bedoeld in de Verklaring van Lissabon te verwezenlijken; benadrukt dat, overeenkomstig beginsel 19, zij die daar behoefte aan hebben toegang moeten krijgen tot sociale huisvesting of goede bijstand voor huisvesting; dringt er bij de Commissie op aan om - overeenkomstig het subsidiariteitsbeginsel - een ambitieus actieplan te ontwikkelen voor toegankelijke, groene en betaalbare sociale huisvesting, zodat tegemoet wordt gekomen aan de huisvestingsbehoeften van alle EU-burgers, en dakloosheid tussen nu en 2030 wordt uitgebannen; benadrukt, in de huidige context, dat een eind moet worden gemaakt aan energie-armoede en dat er een verbod moet komen op het afsluiten van kwetsbare huishoudens en consumenten die in kritieke tijden met energie-armoede kampen; herhaalt zijn oproep om het beginsel “huisvesting eerst” toe te passen om de toegang tot huisvesting te bevorderen, en merkt op dat deze huisvesting gebaseerd moet zijn op de beginselen van “universeel ontwerp” om toegankelijkheid te waarborgen; 18. uit zijn bezorgdheid over het gebrek aan toegang tot essentiële diensten van goede kwaliteit, waaronder water, sanitaire voorzieningen, energie, vervoer, financiële diensten en digitale communicatie, voor hulpbehoevenden (beginsel 20), die extra onder druk zijn komen te staan; wijst erop dat minder ontwikkelde regio’s en plattelands- en dunbevolkte gebieden onevenredig zwaar zijn getroffen, waardoor de groeiende economische, sociale en territoriale verschillen tussen de regio’s van de EU groter zijn geworden; dringt er bij de Commissie op aan in kaart te brengen welke sociale bepalingen van Verordening (EU) nr. 360/2012 voor diensten van algemeen economisch belang (15) aangescherpt moeten worden en op basis van die inventarisatie een herziening voor te stellen om de toegang tot water, sanitaire voorzieningen, energie, vervoer, financiële diensten en digitale communicatie, alsook huisvesting, te verbeteren; 19. herhaalt zijn oproep om, in het licht van het industrieel plan voor de Green Deal, EU-financiering, waaronder ook staatssteun, afhankelijk te stellen van doelstellingen van het overheidsbeleid, met name sociale vereisten, teneinde te zorgen voor hoogwaardige banen, de collectieve onderhandelingen te bevorderen, de arbeidsrechten en -normen van de EU te eerbiedigen, en betere arbeidsomstandigheden te waarborgen; verzoekt de Commissie en de lidstaten de sociale clausule in de bestaande richtlijn inzake overheidsopdrachten (16) te handhaven en een herziening van de richtlijn te overwegen, op basis van een effectbeoordeling, om de sociale clausules in overheidsopdrachten verder te versterken om economische actoren en onderaannemers te verplichten de rechten van werknemers, waaronder het recht op collectieve onderhandelingen, volledig te eerbiedigen, en zodoende rekening te houden met de onlangs aangenomen richtlijn betreffende toereikende minimumlonen in de EU; 20. benadrukt dat de sociale dimensie van het Europees Semester en de uitvoering van de EPSR moeten worden versterkt, met name in het licht van de evaluatie van de economische governance; verzoekt de Commissie te overwegen een instrument voor een kader voor sociale convergentie voor te stellen om risico’s op het gebied van sociale convergentie te voorkomen, mogelijke tegenslagen bij de correcte uitvoering van de EPSR op te sporen, en sociale doelstellingen vast te stellen; is van mening dat de risico’s van sociale divergentie moeten worden opgenomen in de landspecifieke aanbevelingen en in aanmerking moeten worden genomen bij de vaststelling van begrotingsaanpassingstrajecten; 21. is van mening dat er, om een rechtvaardig en sociaal Europa tot stand te brengen en het hoogste niveau van sociale bescherming te garanderen bij de groene en de digitale transitie, moet worden gezorgd voor een duurzaam, eerlijk en inclusief Europa waarin de sociale rechten volledig worden beschermd en gewaarborgd op ten minste hetzelfde niveau als de economische en milieunormen; benadrukt dat er stappen moeten worden ondernomen om de rol van de EPSR te versterken zodat sociale aspecten evenveel gewicht in de schaal leggen als economische en sociale aspecten, en ervoor te zorgen dat sociale rechten in Europa centraal worden gesteld in het toekomstige politieke beleid van de EU en dat sociale convergentie een van de politieke topprioriteiten van de EU is; merkt op dat er daarom sociale investeringen nodig zullen zijn voor de uitvoering van de EPSR in het kader van toekomstige financieringsinitiatieven en de herziening van het meerjarig financieel kader; 22. roept de Commissie nogmaals op de richtlijn betreffende uitzendarbeid (17) te herzien om een wettelijk kader tot stand te brengen dat garanties biedt voor fatsoenlijke arbeidsomstandigheden en gelijke behandeling van seizoenarbeiders en mobiele werknemers binnen de EU met een contract voor bepaalde tijd met uitzendbureaus of een ander soort arbeidsbemiddelaar, waaronder wervingsbureaus, zoals door de Commissie is beloofd in de Verklaring van Porto; 23. verzoekt de Commissie een voorstel voor te leggen voor een wettelijk kader om in te spelen op de veranderingen in verband met de groene en de digitale transitie in de arbeidswereld, en die veranderingen in goede banen te leiden, waarbij - in de eerste plaats - aandacht wordt besteed aan het belang van het behoud van hoogwaardige banen, begeleiding van werknemers bij arbeidsmarktveranderingen, en het bieden van toegang tot passende opleidingsprogramma’s, en - in de tweede plaats - aan de participatie van sociale partners in besluitvormingsprocessen, ook door collectieve onderhandelingen over het anticiperen op en beheren van verandering te bevorderen; 24. wijst nogmaals op het belang van een goed functionerende en efficiënte Europese Arbeidsautoriteit (ELA), en verzoekt de Commissie gebruik te maken van de kans die de op 1 augustus 2024 geplande evaluatie biedt om een wetgevingsvoorstel in te dienen om het toepassingsgebied van de oprichtingsverordening van de ELA (18) te herzien en het potentieel ervan ten volle te benutten, met name wat betreft de onderzoeksbevoegdheden van de ELA; 25. wijst nogmaals op het recht op menselijke tussenkomst en het recht om niet te worden onderworpen aan een besluit dat uitsluitend op basis van geautomatiseerde verwerking wordt genomen, zoals bepaald in de algemene verordening gegevensbescherming (AVG) (19) ; benadrukt de noodzaak van EU-maatregelen om het beginsel dat de mens de uiteindelijke controle behoudt, verder te verankeren in de arbeidswereld en om regels vast te stellen voor beheer middels algoritmen; verzoekt de Commissie een wetgevingsvoorstel over artificiële intelligentie op de werkplek in te dienen; 26. dringt aan op een sterkere integratie van het EPSR-actieplan met aanverwante strategieën, waaronder de EU-strategie voor de integratie van Roma, de gendergelijkheidsstrategie, de dakloosheidstrategie en de antiracismestrategie; 27. dringt er, in overeenstemming met de conclusies van de Conferentie over de toekomst van Europa en zijn resolutie van 9 juni 2022 over de oproep tot een conventie voor een herziening van de Verdragen (20) , op aan in de Verdragen een protocol inzake sociale vooruitgang op te nemen om te waarborgen dat de rechten van werknemers, vakbondsrechten en sociale rechten volledig worden beschermd en gevrijwaard 28. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad en de Commissie. Het Europees Parlement, – gezien het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie (het “Handvest”), en met name de artikelen 7, 8, 16, 47 en 52, – gezien het arrest van het Hof van Justitie van de Europese Unie (HvJ-EU) van 6 oktober 2015 in zaak C-362/14, Maximillian Schrems/Data Protection Commissioner (Schrems I) (1) , – gezien het arrest van het HvJ-EU van 16 juli 2020 in zaak C-311/18, Data Protection Commissioner/Facebook Ireland Ltd, Maximillian Schrems (Schrems II) (2) , – gezien zijn onderzoek naar de onthullingen van Edward Snowden over grootschalig elektronisch toezicht op EU-burgers, met inbegrip van de bevindingen in zijn resolutie van 12 maart 2014 over het surveillanceprogramma van de NSA in de VS, toezichthoudende instanties in verschillende lidstaten en gevolgen voor de grondrechten van EU-burgers en voor de trans-Atlantische samenwerking op het gebied van justitie en binnenlandse zaken (3) , – gezien zijn resolutie van 26 mei 2016 over trans-Atlantische gegevensstromen (4) , – gezien zijn resolutie van 6 april 2017 over de gepastheid van de door het EU-VS-privacyschild geboden bescherming (5) , – gezien zijn resolutie van 5 juli 2018 over de gepastheid van de door het EU-VS-privacyschild geboden bescherming (6) , – gezien zijn resolutie van 20 mei 2021 over de uitspraak van het HvJ-EU van 16 juli 2020 – Data Protection Commissioner/Facebook Ireland Limited, Maximillian Schrems (Schrems II), zaak C-311/18 (7) , – gezien het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Commissie overeenkomstig Verordening (EU) 2016/679 van het Europees Parlement en de Raad betreffende het passende niveau van bescherming van persoonsgegevens in het kader van het kader voor gegevensbescherming EU-VS, – gezien uitvoeringsdecreet 14086 van de president van de Verenigde Staten van 7 oktober 2022 inzake de versterking van de waarborgen met betrekking tot de activiteiten van de VS op het gebied van inlichtingen uit berichtenverkeer, – gezien uitvoeringsdecreet 12333 van de president van de Verenigde Staten van 4 december 1981 inzake de inlichtingenactiviteiten van de VS, – gezien de verordening van de Amerikaanse minister van Justitie betreffende de toetsingsinstantie voor gegevensbescherming (Data Protection Review Court, DPRC), – gezien Verordening (EU) 2016/679 van het Europees Parlement en de Raad van 27 april 2016 betreffende de bescherming van natuurlijke personen in verband met de verwerking van persoonsgegevens en betreffende het vrije verkeer van die gegevens, en tot intrekking van Richtlijn 95/46/EG (algemene verordening gegevensbescherming) (8) , en met name hoofdstuk V, – gezien Richtlijn 2002/58/EG van het Europees Parlement en de Raad van 12 juli 2002 betreffende de verwerking van persoonsgegevens en de bescherming van de persoonlijke levenssfeer in de sector elektronische communicatie (9) , – gezien de adequaatheidsreferentie van de Groep artikel 29 (WP 254 rev.01) zoals bevestigd door het Europees Comité voor gegevensbescherming (European Data Protection Board, EDPB), gezien de Aanbevelingen 01/2020 van het EDPB inzake maatregelen ter aanvulling op doorgifte-instrumenten teneinde naleving van het beschermingsniveau van persoonsgegevens in de Unie te waarborgen, en de Aanbevelingen 02/2020 van de EDPB over de Europese essentiële garanties voor surveillancemaatregelen, – gezien Advies 5/2023 van het Europees Comité voor gegevensbescherming van 28 februari 2023 over het ontwerp van uitvoeringsbesluit van de Europese Commissie over de passende bescherming van persoonsgegevens in het kader van het EU-VS-gegevensbeschermingskader, – gezien artikel 132, lid 2, van zijn Reglement, A. overwegende dat het HvJ-EU in zijn Schrems I-arrest de Beschikking van de Commissie van 26 juli 2000 overeenkomstig Richtlijn 95/46/EG van het Europees Parlement en de Raad, betreffende de gepastheid van de bescherming geboden door de Veiligehavenbeginselen voor de bescherming van de persoonlijke levenssfeer en de daarmee verband houdende Vaak gestelde vragen, die door het Amerikaanse Ministerie van Handel zijn gepubliceerd, ongeldig heeft verklaard (10) en erop heeft gewezen dat ongedifferentieerde toegang van inlichtingendiensten tot de inhoud van elektronische communicatie in strijd is met de wezenlijke inhoud van het grondrecht op vertrouwelijkheid van communicatie als bedoeld in artikel 7 van het Handvest; overwegende dat het Hof erop heeft gewezen dat een derde land met het oog op een adequaatheidsbesluit geen identiek niveau van bescherming moet garanderen, maar wel een beschermingsniveau “dat in grote lijnen overeenkomt” met het binnen de Unie gewaarborgde beschermingsniveau, wat op verschillende manieren kan worden bereikt; B. overwegende dat het HvJ-EU in zijn Schrems II-arrest Uitvoeringsbesluit (EU) 2016/1250 van de Commissie van 12 juli 2016 overeenkomstig Richtlijn 95/46/EG van het Europees Parlement en de Raad betreffende de gepastheid van de door het EU-VS-privacyschild geboden bescherming ongeldig heeft verklaard (11) en heeft geconcludeerd dat deze niet voorziet in voldoende rechtsmiddelen tegen grootschalige surveillance voor niet-Amerikaanse onderdanen en dat dit in strijd is met de wezenlijke inhoud van het grondrecht op een voorziening in rechte als bedoeld in artikel 47 van het Handvest; C. overwegende dat de president van de Verenigde Staten op 7 oktober 2022 uitvoeringsdecreet 14086 heeft ondertekend inzake de versterking van de waarborgen met betrekking tot de activiteiten van de VS op het gebied van inlichtingen uit berichtenverkeer (EO 14086); D. overwegende dat de Commissie op 13 december 2022 de procedure in gang heeft gezet voor de vaststelling van een adequaatheidsbesluit voor het kader voor gegevensbescherming EU-VS; E. overwegende dat de Commissie bij het onderzoek van het door een derde land geboden beschermingsniveau verplicht is de inhoud te beoordelen van de in dat land geldende regels die voortvloeien uit zijn nationale recht of internationale verplichtingen, alsmede de praktijk die erop gericht is de naleving van die regels te waarborgen; overwegende dat de Commissie geen adequaatheidsbesluit zou mogen nemen indien uit zo’n beoordeling zou blijken dat er sprake is van onvoldoende passendheid en gelijkwaardigheid, aangezien dit een voorwaarde voor de uitvoering van de overeenkomst vormt; overwegende dat de Commissie verplicht is de adequaatheid op te schorten wanneer er geen gelijkwaardigheid meer is; overwegende dat de algemene verordening gegevensbescherming (AVG) voorschrijft dat een relevante beoordeling een continu proces moet zijn waarbij rekening wordt gehouden met wijzigingen in de toepasselijke regels en praktijken; F. overwegende dat de mogelijkheid van grensoverschrijdende overdracht van persoonsgegevens een belangrijke motor van innovatie, productiviteit en economisch concurrentievermogen kan zijn, zolang er in passende waarborgen wordt voorzien; overwegende dat deze overdrachten moeten worden uitgevoerd met volledige inachtneming van het recht op de bescherming van persoonsgegevens en het recht op privacy; overwegende dat de bescherming van de in het Handvest verankerde grondrechten tot een van de doelen van de EU behoort; G. herinnert eraan dat de AVG van toepassing is op alle ondernemingen die persoonsgegevens van betrokkenen in de EU verwerken, voor zover de verwerkingswerkzaamheden verband houden met het aanbieden van goederen of diensten aan die betrokkenen in de Unie, of het monitoren van hun gedrag voor zover dat gedrag plaatsvindt in de Unie; H. overwegende dat grootschalige surveillance door overheidsactoren, dat wil zeggen ongedifferentieerde gegevensverzameling zonder enige waarborgen om inbreuken op de privacy van personen te beperken, nadelig is voor het vertrouwen van Europese burgers en ondernemingen in digitale diensten, en bij uitbreiding in de digitale economie; overwegende dat het Amerikaanse agentschappen weliswaar verboden is om de gegevens van Amerikaanse burgers die in de Verenigde Staten wonen bulksgewijs te verzamelen, maar dat dit verbod niet van toepassing is op EU-burgers; overwegende dat grootschalige surveillance door overheidsactoren nadelig is voor het vertrouwen van Europese burgers en ondernemingen in digitale diensten, en bij uitbreiding in de digitale economie; I. overwegende dat verwerkingsverantwoordelijken altijd aansprakelijk moeten zijn voor de naleving van de gegevensbeschermingsverplichtingen, onder meer door de naleving aan te tonen voor elke gegevensverwerking, ongeacht de aard, omvang, context en doeleinden van de verwerking en de risico’s voor betrokkenen; J. overwegende dat er in de Verenigde Staten geen federale wetgeving inzake privacy en gegevensbescherming bestaat; overwegende dat EO 14086 definities van belangrijke gegevensbeschermingsconcepten bevat, zoals de beginselen van noodzakelijkheid en evenredigheid, en daarmee een belangrijke stap voorwaarts betekent ten opzichte van eerdere doorgiftemechanismen; overwegende dat de manier waarop deze beginselen worden geïnterpreteerd nauwlettend moet worden gevolgd; overwegende dat een uitgebreide beoordeling van de wijze waarop deze beginselen in de Amerikaanse rechtsorde worden toegepast mogelijk niet mogelijk is vanwege een gebrek aan transparantie in de procedures van het DPRC; 1. wijst erop dat de eerbiediging van de privacy en het gezinsleven en de bescherming van persoonsgegevens wettelijk afdwingbare grondrechten zijn die verankerd zijn in de Verdragen, het Handvest en het Europees Verdrag voor de rechten van de mens, alsook in wetgeving en jurisprudentie; benadrukt dat adequaatheidsbesluiten uit hoofde van de AVG rechtsbesluiten zijn, geen politieke keuzes, en dat het recht op privacy en gegevensbescherming alleen kan worden afgewogen tegen andere grondrechten en niet tegen commerciële of politieke belangen; 2. neemt nota van de inspanningen in EO 14086 om grenzen te stellen aan de activiteiten van de VS op het gebied van inlichtingen uit berichtenverkeer, door de beginselen van evenredigheid en noodzakelijkheid van toepassing te verklaren op het Amerikaanse rechtskader inzake inlichtingen uit berichtenverkeer, en in een lijst te voorzien van legitieme doelstellingen voor dergelijke activiteiten; merkt op dat deze beginselen bindend zouden zijn voor de gehele Amerikaanse inlichtingengemeenschap en volgens de procedure in het kader van EO 14086 zouden kunnen worden ingeroepen door betrokkenen; benadrukt dat dit uitvoeringsbesluit voorziet in aanzienlijke verbeteringen die ervoor moeten zorgen dat deze beginselen in grote lijnen overeenkomen met die in het kader van de EU-wetgeving; wijst er echter op dat deze beginselen reeds lang belangrijke elementen zijn van de gegevensbeschermingsregeling van de EU en dat de materiële definities ervan in EO 14086 niet overeenkomen met de definitie ervan in het EU-recht en de interpretatie ervan door het HvJ-EU; wijst er voorts op dat deze beginselen voor de toepassing van het kader voor gegevensbescherming EU-VS uitsluitend zullen worden geïnterpreteerd in het licht van het recht en de rechtstradities van de VS en niet die van de EU; merkt op dat EO 14086 twaalf legitieme doelstellingen opsomt die kunnen worden nagestreefd met de verzameling van inlichtingen uit berichtenverkeer, en vijf doelstellingen waarvoor deze verzamelmethode verboden is; merkt op dat de lijst van legitieme nationale veiligheidsdoelstellingen kan worden gewijzigd en uitgebreid door de president van de VS, zonder dat de wijzigingen in kwestie openbaar moeten worden gemaakt of de EU moet worden ingelicht; wijst erop dat EO 14086 vereist dat activiteiten op het gebied van inlichtingen uit berichtenverkeer worden uitgevoerd op een wijze die noodzakelijk is en in verhouding staat tot de “gevalideerde inlichtingenprioriteit”, wat een ruime interpretatie lijkt te zijn van deze concepten; benadrukt dat voor een alomvattende beoordeling van de beginselen van evenredigheid en noodzakelijkheid in het kader van EO 14086 deze beginselen operationeel moeten worden gemaakt en ten uitvoer moeten worden gelegd in het beleid en de procedures van de Amerikaanse inlichtingendiensten; maakt zich zorgen over het feit dat analisten niet voor elk besluit tot surveillance een evenredigheidsbeoordeling hoeven uit te voeren; 3. merkt op dat EO 14086 in bepaalde gevallen het bulksgewijs verzamelen van gegevens in het kader van activiteiten op het gebied van inlichtingen uit berichtenverkeer, met inbegrip van de inhoud van communicatie, mogelijk maakt; neemt tegelijkertijd nota van het feit dat EO 14086 bepaalt dat doelgerichte verzameling voorrang moet hebben op bulksgewijze verzameling; herinnert eraan dat EO 14086 weliswaar verschillende waarborgen omvat met betrekking tot bulksgewijze gegevensverzameling, maar dat hiervoor geen onafhankelijke voorafgaande toestemming nodig is, net zomin als in uitvoeringsdecreet 12333; herinnert eraan dat het HvJ-EU in Schrems II verklaarde dat de Amerikaanse surveillance een inbreuk is op het Europees recht omdat er geen “objectief criterium” vereist is dat “als rechtvaardiging [kan] dienen” voor de inmenging in de privacy door de overheid; wijst erop dat dit het doel van de lijst, die moet dienen om de inlichtingenactiviteiten van de VS te beperken, zou ondermijnen; herinnert eraan dat naar aanleiding van presidentiële beleidsrichtlijn nr. 28 (PPD-28), die de basis vormde voor het adequaatheidsbesluit over het “privacyschild”, de Raad van toezicht op de privacy en de burgerlijke vrijheden (Privacy and Civil Liberties Oversight Board, PCLOB) een evaluatieverslag (12) heeft uitgebracht en geconcludeerd heeft dat in PPD-28 de bestaande praktijken van de inlichtingendienstengewoon in wezen worden bestendigd; is ervan overtuigd dat PPD-28 geen eind zal maken aan de elektronische massasurveillance van EU-burgers door de autoriteiten van de VS; 4. deelt de zorgen van het EDPB over het feit dat EO 14086 onvoldoende waarborgen biedt inzake het bulksgewijs verzamelen van gegevens, namelijk het ontbreken van onafhankelijke voorafgaande toestemming hiervoor, duidelijke en strikte regels voor het bewaren van gegevens, het “tijdelijk” bulksgewijs verzamelen van gegevens, en het ontbreken van strengere waarborgen wat betreft de verspreiding van bulksgewijs verzamelde gegevens; wijst met name op de specifieke bezorgdheid dat rechtshandhavingsinstanties, indien verdere beperkingen op het verspreiden van gegevens aan Amerikaanse autoriteiten uitblijven, inzage zullen hebben in gegevens die zijzelf anders niet hadden mogen verzamelen; herinnert eraan dat verdere doorgifte de risico’s voor de gegevens bescherming daadwerkelijk vergroten; merkt op dat het EDPB heeft aangedrongen op de opname van een juridisch bindende verplichting om te analyseren en te bepalen of een derde land een aanvaardbaar minimumniveau van waarborgen biedt; 5. wijst erop dat EO 14086 niet van toepassing is op gegevens waartoe overheidsinstanties toegang hebben via andere middelen, bijvoorbeeld de Amerikaanse Cloud Act of de Amerikaanse Patriot Act, het aankopen van commerciële gegevens of vrijwillige overeenkomsten voor het delen van gegevens; 6. wijst erop dat de wortel van het probleem de surveillance van niet-Amerikanen uit hoofde van de Amerikaanse wetgeving is, alsook het feit dat Europese burgers in dat verband geen doeltreffende mogelijkheden voor beroep in rechte hebben; vraagt dat EU-burgers dezelfde rechten en voorrechten krijgen als Amerikaanse burgers met betrekking tot de activiteiten van de Amerikaanse inlichtingendiensten en toegang tot Amerikaanse rechters; 7. stelt vast dat de term “inlichtingen uit berichtenverkeer” volgens de interpretatie van de VS betrekking heeft op alle methoden om toegang tot gegevens te krijgen waarin de Foreign Intelligence Surveillance Act (FISA) voorziet, met inbegrip van gegevens van aanbieders van “afstandscomputerdiensten”, zoals in 2008 toegevoegd bij FISA-wijzigingswet S1881a; verzoekt de Commissie in toekomstige onderhandelingen de definitie en het toepassingsgebied van “inlichtingen uit berichtenverkeer” in EO 14086 te verduidelijken; herinnert eraan dat de regering van de VS op grond van FISA, sectie 702, nog steeds aanspraak maakt op de bevoegdheid om elke niet-Amerikaan in het buitenland als doelwit te kiezen voor het verkrijgen van buitenlandse inlichtingen, een term die ruim gedefinieerd is; 8. wijst erop dat er een nieuw verhaalmechanisme is ingesteld dat betrokkenen uit de EU in staat stelt een klacht in te dienen; benadrukt tegelijkertijd dat de besluiten van het DPRC geheim zullen zijn en niet openbaar of beschikbaar voor de klager, die alleen zal worden meegedeeld dat bij het onderzoek geen schendingen van de regelgeving zijn vastgesteld of dat het DPRC een besluit heeft genomen dat passende maatregelen vereist, waardoor zijn recht op toegang tot of rectificatie van zijn gegevens wordt ondermijnd; vreest dat dit betekent dat een persoon die een zaak aanhangig maakt geen kans maakt te worden geïnformeerd over de inhoudelijke uitkomst van de zaak en dat de beslissing definitief is; merkt op dat de voorgestelde verhaalprocedure niet voorziet in een beroepsmogelijkheid bij een federale rechter en daarom onder meer de klager geen mogelijkheid biedt tot het vorderen van schadevergoeding; verzoekt de Commissie de onderhandelingen met de Verenigde Staten voort te zetten teneinde de nodige wijzigingen tot stand te brengen die deze problemen aanpakken; 9. constateert dat met EO 14086 verschillende waarborgen worden ingevoerd die de onafhankelijkheid van DPRC-rechters moeten garanderen, hetgeen het EDPB in zijn advies onderkent; wijst erop dat het DPRC deel uitmaakt van de uitvoerende macht en niet van de rechterlijke macht en dat de rechters ervan voor een vaste termijn van vier jaar worden benoemd; benadrukt dat de Amerikaanse president besluiten van het DPRC zelfs in het geheim ongedaan kan maken; merkt op dat het nieuwe verhaalmechanisme de Amerikaanse minister van Justitie weliswaar niet de mogelijkheid biedt om de DPRC-rechters te ontslaan en te controleren, maar geen gevolgen heeft voor de desbetreffende bevoegdheden van de president van de VS; benadrukt dat zolang de Amerikaanse president rechters van het DPRC tijdens hun ambtstermijn kan ontslaan, de onafhankelijkheid van deze rechters niet gewaarborgd is; merkt op dat ingeval een adequaatheidsbesluit wordt vastgesteld, de Commissie nauwlettend zal moeten toezien op de praktische toepassing van deze onafhankelijkheidswaarborgen; wijst erop dat een klager zal worden vertegenwoordigd door een door het DPRC aangewezen “bijzondere advocaat”, voor wie onafhankelijkheid niet vereist is; verzoekt de Commissie dat ingeval een adequaatheidsbesluit wordt vastgesteld ervoor te zorgen dat een onafhankelijkheidsvereiste is ingevoerd; concludeert dat, in zijn huidige vorm, het DPRC niet voldoet aan de normen van onafhankelijkheid en onpartijdigheid van artikel 47 van het Handvest; merkt op dat het PCLOB de werking van de nieuwe verhaalprocedure op onafhankelijke wijze zou evalueren, maar dat het toepassingsgebied van deze evaluatie beperkt zou zijn; 10. merkt op dat de Verenigde Staten weliswaar voorzien in een nieuwe beschermingsregeling voor kwesties in verband met de toegang tot gegevens door overheidsinstanties, maar dat vragen blijven bestaan over de doeltreffendheid van de voor handelsaangelegenheden beschikbare rechtsmiddelen, die in het kader van het adequaatheidsbesluit ongewijzigd blijven; merkt op dat de mechanismen om deze problemen op te lossen grotendeels worden overgelaten aan het oordeel van bedrijven, die alternatieve rechtsmiddelen kunnen kiezen, zoals geschillenbeslechtingsmechanismen of het gebruik van door bedrijven ingestelde privacyprogramma’s; verzoekt de Commissie, ingeval een adequaatheidsbesluit wordt vastgesteld, de doeltreffendheid van deze verhaalmechanismen grondig te analyseren; 11. merkt op dat Europese bedrijven rechtszekerheid nodig hebben en dat verdienen; benadrukt dat de opeenvolging van mechanismen voor gegevensoverdracht, die vervolgens door het HvJ-EU zijn ingetrokken, heeft geleid tot extra kosten voor Europese bedrijven; onderkent daarom dat rechtszekerheid moet worden gegarandeerd en een situatie moet worden vermeden waarin bedrijven zich steeds weer moeten aanpassen aan nieuwe juridische oplossingen, wat bijzonder belastend is voor micro-, kleine en middelgrote ondernemingen; maakt zich zorgen dat het adequaatheidsbesluit, indien vastgesteld, (net als de voorgangers ervan) ongeldig kan worden verklaard door het HvJ-EU, wat zou leiden tot een aanhoudend gebrek aan rechtszekerheid, oplopende kosten en ontwrichting voor Europese burgers en bedrijven; 12. wijst erop dat de Verenigde Staten, in tegenstelling tot alle andere derde landen waarvoor in het kader van de AVG een adequaatheidsbesluit is genomen, nog steeds geen federale gegevensbeschermingswet hebben; wijst erop dat de toepassing van EO 14086 niet duidelijk of nauwkeurig is, noch voorspelbaarheid biedt wat de toepassing ervan betreft, aangezien het te allen tijde gewijzigd of ingetrokken kan worden door de president van de VS, die ook bevoegd is om geheime uitvoeringsdecreten uit te vaardigen; merkt op dat de vaststelling van adequaatheid één jaar na de datum van de kennisgeving van het adequaatheidsbesluit aan de lidstaten opnieuw zou worden beoordeeld, en daarna ten minste om de vier jaar; verzoekt de Commissie om, indien een toekomstig adequaatheidsbesluit wordt vastgesteld, ten minste om de drie jaar verdere evaluaties uit te voeren, zoals gevraagd in het advies van het EDPB; is bezorgd over het ontbreken van een vervalbepaling, waarin zou kunnen worden vastgelegd dat het besluit vier jaar na de inwerkingtreding ervan automatisch afloopt, waarna de Commissie een nieuw besluit zou moeten nemen; is bezorgd dat het ontbreken van een vervalbepaling in dit adequaatheidsbesluit kenmerkend is voor een soepelere benadering ten aanzien van de Verenigde Staten, ondanks dat het privacykader van de VS gebaseerd is op een uitvoeringsdecreet dat geheime wijzigingen mogelijk maakt en dat kan worden gewijzigd zonder het Amerikaanse Congres te raadplegen of de EU op de hoogte te brengen; verzoekt de Commissie daarom een dergelijke bepaling in te voeren; 13. deelt de zorgen die het EDPB heeft geuit in verband met de rechten van betrokkenen, het gebrek aan belangrijke definities en specifieke regels voor automatische besluitvorming en profilering, het gebrek aan duidelijkheid wat betreft de toepassing van de beginselen van het kader voor gegevensbescherming op verwerkers en de noodzaak om het beschermingsniveau niet te ondermijnen door verdere doorgiften; 14. benadrukt dat adequaatheidsbesluiten duidelijke en strikte mechanismen voor monitoring en toetsing moeten omvatten om ervoor te zorgen dat besluiten toekomstbestendig zijn of waar nodig kunnen worden ingetrokken of gewijzigd, en dat het grondrecht van de EU-burgers op gegevensbescherming te allen tijde wordt gewaarborgd; benadrukt dat toekomstige adequaatheidsbesluiten voortdurend getoetst moeten worden, rekening houdend met de wettelijke en praktische ontwikkelingen in de VS; Conclusies 15. herinnert eraan dat het Parlement de Commissie in zijn resolutie van 20 mei 2021 heeft verzocht geen nieuw adequaatheidsbesluit ten aanzien van de Verenigde Staten vast te stellen, tenzij er substantiële hervormingen worden doorgevoerd, met name voor nationale veiligheids- en inlichtingendoeleinden; acht EO 14086 niet voldoende betekenisvol; herhaalt dat de Commissie de bescherming van de grondrechten van EU-burgers niet mag overlaten aan het Hof van Justitie van de Europese Unie na klachten van afzonderlijke burgers; 16. herinnert eraan dat de Commissie de adequaatheid van een derde land op wetgevend en praktisch vlak niet alleen inhoudelijk, maar ook in de praktijk moet beoordelen, zoals vastgelegd in Schrems I, Schrems II en de AVG (overweging 104); 17. merkt op dat de beginselen van het kader voor gegevensbescherming van het Amerikaanse Ministerie van Handel onvoldoende zijn gewijzigd ten opzichte van de beginselen van het privacyschild om bescherming te bieden die feitelijk overeenkomt met die in de AVG; 18. merkt op dat de Verenigde Staten weliswaar veel moeite doen om de toegang tot rechtsmiddelen en de regels inzake gegevensverwerking door overheidsinstanties te verbeteren, maar dat de Amerikaanse inlichtingendiensten nog tot oktober 2023 de tijd hebben hun beleid en praktijken in overeenstemming te brengen met de verbintenissen in EO 14086 en dat de Amerikaanse minister van Justitie nog niet verklaard heeft dat de EU en haar lidstaten gekwalificeerde landen zijn die in aanmerking komen om toegang te krijgen tot het verhaalmechanisme in het kader van het DPRC; benadrukt dat dit betekent dat de Commissie niet in staat is geweest om de doeltreffendheid van de voorgestelde rechtsmiddelen en maatregelen voor toegang tot gegevens in de praktijk te beoordelen; komt daarom tot de conclusie dat de Commissie pas kan overgaan tot de volgende stap in de vorm van een adequaatheidsbesluit wanneer de Verenigde Staten deze termijnen en mijlpalen hebben gehaald om ervoor te zorgen dat de beloften ook in de praktijk worden waargemaakt; 19. concludeert dat het kader voor gegevensbescherming EU-VS geen feitelijke gelijkwaardigheid met betrekking tot het beschermingsniveau tot stand brengt; verzoekt de Commissie de onderhandelingen met haar Amerikaanse tegenhangers voort te zetten met het oog op de totstandbrenging van een mechanisme dat deze gelijkwaardigheid waarborgt en dat het passende beschermingsniveau biedt dat vereist is op grond van de gegevensbeschermingswetgeving van de Unie en het Handvest zoals uitgelegd door het HvJ-EU; verzoekt de Commissie niet tot vaststelling van adequaatheid over te gaan voordat alle aanbevelingen in deze resolutie en het advies van het EDPB volledig zijn uitgevoerd; 20. verzoekt de Commissie om in het belang van de bedrijven en de burgers in de EU te handelen door ervoor te zorgen dat het voorgestelde kader in een solide, toereikende en toekomstbestendige rechtsgrondslag voorziet voor de doorgifte van gegevens tussen de EU en de VS; verwacht dat elk vast te stellen adequaatheidsbesluit bij het Hof van Justitie zal worden aangevochten; benadrukt de verantwoordelijkheid van de Commissie indien zij er niet in slaagt de rechten van de EU-burgers te beschermen in een scenario waarin het besluit inzake adequaatheid opnieuw door het HvJ-EU ongeldig wordt verklaard; o o o 21. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad en de Commissie, en aan de President en het Congres van de Verenigde Staten van Amerika. Het Europees Parlement, – gezien de mededelingen van de Commissie over de “Europese Green Deal” ( COM(2019)0640 ), de “van boer tot bord”-strategie ( COM(2020)0381 ) en de “duurzame blauwe economie” ( COM(2021)0240 ), – gezien zijn resoluties over de drie bovengenoemde mededelingen van de Commissie (1) (2) (3) , – gezien de mededeling van de Commissie getiteld “Strategische richtsnoeren voor een duurzamere en concurrerendere EU-aquacultuur voor de periode 2021 tot en met 2030” ( COM(2021)0236 ), – gezien zijn resolutie van 4 oktober 2022 over het streven naar een duurzame en concurrerende EU-aquacultuur: de weg vooruit (4) , – gezien de vraag aan de Commissie over “Naar een sterke en duurzame algensector in de EU” ( O-000015/2023 – B9‑0018/2023), – gezien artikel 136, lid 5, en artikel 132, lid 2, van zijn Reglement, – gezien de ontwerpresolutie van de Commissie visserij, 1. is ingenomen met de mededeling van de Commissie getiteld “Naar een sterke en duurzame algensector in de EU” ( COM(2022)0592 ) en is het ermee eens dat in deze sector onbenut potentieel schuilt; wijst erop dat de totale vraag naar algen naar verwachting zal stijgen de komende jaren, en dat er in de EU 85 000 extra banen kunnen worden gecreëerd als de geplande stijging van de algenproductie wordt gerealiseerd; 2. is ingenomen met de doelstelling om markten voor food- en non-foodtoepassingen van algen te ontwikkelen en deze toegankelijk te maken voor het grote publiek; wijst erop dat algen ook kunnen worden gebruikt voor andere doeleinden, zoals dier- en visvoeders, farmaceutica, verpakkingen, cosmetica en biobrandstoffen; 3. wijst erop dat de sector zich moet ontwikkelen op een manier die geen schadelijke gevolgen heeft voor het evenwicht van mariene ecosystemen, en dat vermeden moet worden dat fouten die in het verleden op het land zijn gemaakt, worden herhaald; 4. beklemtoont dat een groeiende algensector in de EU zou kunnen bijdragen tot de verwezenlijking van de doelstellingen van de EU wat de ontwikkeling van een blauwe economie betreft en ons niet alleen zou voorzien van nieuwe koolstofarme levensmiddelen en materialen, maar ook zou kunnen bijdragen tot ecosysteemdiensten zoals koolstofvastlegging en de opname van voedingsstoffen en tot vermindering van verontreiniging, en zo zou bijdragen tot het herstel van onze kustecosystemen; is in dit verband van mening dat er meer EU-middelen moeten worden vrijgemaakt voor onderzoeksdoeleinden; 5. wijst erop dat algen en microalgen een belangrijke aanvullende bron van eiwitten kunnen vormen in het kader van duurzame voedselproductie en mondiale voedselzekerheid, zoals wordt benadrukt in de “van boer tot bord” -strategie, en verzoekt de Commissie dit onbenutte potentieel in aanmerking te nemen bij haar herziening van het EU-beleid inzake eiwitten; 6. merkt op dat in de mededeling uitgestrekte gebieden in Europa worden aangewezen die geschikt zijn voor zeewierteelt; erkent dat de lidstaten de algenteelt moeten integreren in hun nationale of regionale ruimtelijke plannen in het kader van de richtlijn maritieme ruimtelijke planning (5) ; 7. is van mening dat er meer moet worden gedaan om nadere informatie te verstrekken over de productiemethoden en marktomstandigheden voor algen, en dat er een samenhangender beleidskader nodig is om de belemmeringen voor de groei van de algensector weg te nemen; benadrukt dat er verder onderzoek nodig is om het potentieel van de sector om een positieve bijdrage te leveren aan het milieu maximaal te benutten, zowel wat klimaatmitigatie als blauwe koolstofputten betreft; 8. dringt aan op een coherenter regelgevingskader voor de sector, waarbij de lidstaten worden aangemoedigd “éénloketsystemen” op te zetten voor actoren die geïnteresseerd zijn in het opstarten of uitbreiden van activiteiten voor het kweken van algen; 9. is ingenomen met de geplande acties van de Commissie voor de ontwikkeling van normen voor verschillende soorten producten op basis van algen en met haar toezegging om een nieuwe toolkit voor algenkwekers te ontwikkelen; is eveneens ingenomen met het voornemen om specifieke richtsnoeren te ontwikkelen om diervoeder op basis van vis aan te vullen met diervoeder op basis van algen; is verheugd over het voorstel om proefprojecten te financieren voor vissers die zeewier willen gaan kweken; 10. is van mening dat inkomensdiversificatie en het creëren van nieuwe mogelijkheden voor kustgemeenschappen die activiteiten op het gebied van oceaanlandbouw ontwikkelen, moeten worden beschouwd als een positieve aanvulling op duurzame visserijpraktijken; 11. is ingenomen met het voornemen om bewustmakingsactiviteiten uit te voeren om de kennis van de consument over producten op basis van algen te vergroten; merkt op dat het EU4Ocean-platform samen met de lidstaten bewustmakingsactiviteiten in scholen en universiteiten zou kunnen organiseren over het potentieel van de blauwe economie; 12. verzoekt de Commissie voldoende middelen ter beschikking te stellen voor de algensector in de EU en verzoekt de lidstaten de bevordering van het kweken van algen te blijven aanmoedigen en het gebruik en de ontwikkeling van algen als levensmiddelen en diervoeder te vergemakkelijken, met name door snellere vergunningsprocedures in te voeren, zonder andere aquacultuursoorten uit het oog te verliezen; 13. is verheugd over het voornemen van de Commissie om een specifiek initiatief te presenteren ter bevordering van de consumptie van algen in de EU; 14. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Commissie.