(Gewone wetgevingsprocedure: tweede lezing) Het Europees Parlement , – gezien het standpunt van de Raad in eerste lezing (11038/2/2010 – C7-0266/2010), – gezien het voorstel van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad ( COM(2008)0414 ), – gelet op artikel 251, lid 2, en artikel 95 van het EG-Verdrag, op grond waarvan het voorstel door de Commissie bij het Parlement is ingediend (C6-0257/2008), – gezien de mededeling van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad over de gevolgen van de inwerkingtreding van het Verdrag van Lissabon voor de lopende interinstitutionele besluitvormingsprocedures ( COM(2009)0665 ), – gelet op artikel 294, lid 7, en artikel 114 van het WEU-Verdrag, – gezien zijn standpunt in eerste lezing (1) , – gezien het advies van het Europees Economisch en Sociaal Comité van 4 december 2008 (2) , – gezien het advies van het Comité van de Regio's van 12 februari 2009 (3) , – gezien de schriftelijke toezegging van de vertegenwoordiger van de Raad van 21 december 2010 om het standpunt in tweede lezing van het Europees Parlement goed te keuren, overeenkomstig artikel 294, lid 8, onder a), van het WEU-Verdrag, – gelet op artikel 66 van zijn Reglement, – gezien de aanbeveling voor de tweede lezing van de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en voedselveiligheid ( A7-0307/2010 ), 1. stelt onderstaand standpunt in tweede lezing vast; 2. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en aan de Commissie alsmede aan de nationale parlementen. Standpunt van het Europees Parlement in tweede lezing vastgesteld op 19 januari 2011 met het oog op de aanneming van Richtlijn 2011/.../EU van het Europees Parlement en de Raad betreffende de toepassing van de rechten van patiënten bij grensoverschrijdende gezondheidszorg (Aangezien het Parlement en de Raad tot overeenstemming zijn geraakt, komt het standpunt van het Parlement tweede lezing overeen met het definitieve wetsbesluit: Richtlijn 2011/24/EU.) Het Europees Parlement, – gezien het ontwerpbesluit van de Raad (10028/2010) (Republiek Congo) en het voorstel voor een besluit van de Raad (12796/2010) (Kameroen), – gezien het ontwerp voor een vrijwillige partnerschapsovereenkomst tussen de Europese Unie en de Republiek Congo inzake wetshandhaving, governance en handel in de bosbouw met betrekking tot de invoer van hout en houtproducten in de Europese Unie (FLEGT) (07636/2010), – gezien het ontwerp voor een vrijwillige partnerschapsovereenkomst tussen de Europese Unie en de Republiek Kameroen inzake wetshandhaving, governance en handel in de bosbouw met betrekking tot de invoer van hout en houtproducten in de Europese Unie (FLEGT) (13187/2010), – gezien het verzoek om goedkeuring dat door de Raad is ingediend overeenkomstig artikel 207, lid 3, eerste alinea, artikel 207, lid 4, eerste alinea, artikel 218, lid 6, tweede alinea, letter a), sub v) en artikel 218, lid 7, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (C7-0170/2010 en C7-0339/2010), – gezien de Verklaring van de Verenigde Naties inzake de Rechten van Inheemse Volkeren (aangenomen bij Resolutie 61/295 van de Algemene Vergadering van 13 september 2007), – gelet op Verordening (EU) nr. 995/2010 van het Europees Parlement en de Raad van 20 oktober 2010 tot vaststelling van de verplichtingen van marktdeelnemers die hout en houtproducten op de markt brengen (1) , – gezien de overeenkomst van Cancún, – gezien zijn standpunten van 19 januari 2011 over de ontwerpbesluiten van de Raad inzake de sluiting van vrijwillige partnerschapsovereenkomsten inzake FLEGT met de Republiek Congo (2) en de Republiek Kameroen (3) , – gelet op artikel 115, lid 5, en artikel 110, lid 2, van zijn Reglement, 1. toont zich verheugd over de vrijwillige partnerschapsovereenkomsten (VPA's) met de Republiek Kameroen en de Republiek Congo; is van mening dat op basis van de onderhandelingen over deze VPA's richtsnoeren voor goede praktijken kunnen worden opgesteld die als grondslag kunnen dienen voor andere lopende VPA-onderhandelingen met houtproducerende landen; 2. benadrukt dat de EU en de landen die betrokken zijn bij de levering van producten uit tropische wouden aan de EU-markt een gedeelde verantwoordelijkheid hebben ten aanzien van de uitbanning van illegale houtkap en de daaraan gerelateerde handel, en ten aanzien van het leveren van meer inspanningen voor het behoud en het duurzaam gebruik van bossen in de hele wereld; 3. is in dit verband ingenomen met de toezeggingen van de betrokken partijen om de governance in de bosbouwsector te verbeteren en waar nodig bestaande wetgeving te hervormen om ervoor te zorgen dat bosbouwactiviteiten transparant zijn, de rechten van inheemse volkeren eerbiedigen en geen schadelijke milieueffecten hebben; is tevens ingenomen met de toezegging van de EU om de capaciteitsopbouw te ondersteunen, met name door in houtproducerende landen systemen op te zetten voor het traceren van hout en houtproducten, alsmede systemen voor de verificatie van de legaliteit van deze producten; Biodiversiteit van bossen, klimaat en duurzame menselijke ontwikkeling 4. herinnert aan het streven dat aan de VPA's ten grondslag ligt om gezamenlijk een eind maken aan de handel in illegaal gekapt hout en daaruit vervaardigde producten en wereldwijd een bijdrage te leveren aan de inspanningen om een einde te maken aan ontbossing, de aantasting van bossen, de daaruit voortvloeiende koolstofemissies en het verlies aan biodiversiteit, en daarbij te werken aan een duurzame economische groei, een duurzame menselijke ontwikkeling, duurzame voedselbronnen en respect voor inheemse volkeren en plaatselijke gemeenschappen; 5. herinnert eraan dat de toename van grootschalige exploitatie van tropische bossen en andere bossen met een grote biodiversiteit en grote koolstofvoorraden niet duurzaam is en kan leiden tot verdere ontbossing en aantasting van bossen en bijdraagt aan de verwoesting van het mondiale milieu; wijst erop dat er binnen de VPA's een spanningsveld bestaat, in die zin dat de EU de handel in houtproducten uit landen met grote natuurlijke wouden stimuleert, waardoor de doelstellingen van de EU - de strijd tegen klimaatverandering, de ondersteuning van het behoud en het duurzaam gebruik van biologische rijkdommen, het terugbrengen van armoede en het beëindigen van de ontbossing in de wereld - in het gedrang zouden kunnen komen; verzoekt de Commissie er derhalve voor te zorgen dat het EU beleid samenhangend is en dat het door de VPA's ondersteund optreden een efficiënte bijdrage levert aan de internationale verplichtingen die de partijen bij de VPA's zijn aangegaan; dringt er bij de Commissie en de Raad op aan nauwkeurig aan te geven welke initiatieven er als aanvulling op de VPA's zijn gepland om ontbossing en achteruitgang van natuurlijke bossen tegen te gaan en hun bescherming te stimuleren; 6. herinnert eraan dat bossen het soeverein bezit zijn van het land waarin zij liggen, maar tegelijkertijd een kostbaar erfgoed vormen dat moet worden beschermd en in stand moet worden gehouden en waar mogelijk moet worden hersteld met het uiteindelijke doel om de mondiale biodiversiteit en het ecosysteem te bewaren, het klimaat te beschermen en de rechten van de inheemse bevolking en gemeenschappen die voor hun overleven van het bos afhankelijk zijn te waarborgen; nodigt daarom de regeringen van partnerlanden in Afrika en derde landen uit om ruimtelijke ordeningsplannen en plannen voor het beheer van natuurlijke hulpbronnen te ontwikkelen die in lijn zijn met deze doelstellingen, en te bepalen waar en hoeveel steun zij van buitenlandse partners en internationale organisaties nodig hebben om dichter bij deze doelstellingen te komen; 7. dringt er in dit licht bij de Commissie op aan er zeer nauwgezet op toe te zien dat de VPA's geen stimulans vormen voor uitbreiding van de industriële houtkap in intacte bosgebieden, en met de regeringen van de Republiek Kameroen en de Republiek Congo en alle toekomstige aan VPA's deelnemende regeringen samen te werken om toezicht te houden op de commerciële exploitatie van bossen en maatregelen te nemen om een einde te maken aan de negatieve directe en indirecte effecten daarvan op de wilde flora en fauna; Onderhandelingsproces 8. is ingenomen met het feit dat de overeenkomsten zijn bereikt door middel van een vrijwillige, transparante, participatieve en op consensus gerichte aanpak; pleit ervoor dat deze aanpak de norm wordt voor onderhandelingen over VPA's met andere houtproducerende partnerlanden; 9. benadrukt dat voor onafhankelijke nationale maatschappelijke organisaties en onafhankelijke externe waarnemers een essentiële rol is weggelegd bij het toezicht op de juiste uitvoering van de overeenkomsten door alle betrokken partijen, onder meer door middel van het betrekken van nationale belanghebbenden bij de op te zetten gezamenlijke toezichtscomités die het tenuitvoerleggingsproces zullen gaan controleren; benadrukt dat plaatselijke maatschappelijke organisaties de bevoegdheid moeten krijgen om onafhankelijk toezicht te houden op de wetshandhaving en de tenuitvoerlegging van bestuurlijke hervormingen in de bosbouwsector; 10. verzoekt de Commissie een regeling uit te werken om te waarborgen dat de VPA's in alle fasen van de tenuitvoerlegging efficiënt en tijdig worden uitgevoerd, en met name te zorgen voor versterking van de capaciteiten van plaatselijke belanghebbenden en een directe betrokkenheid van plaatselijke gemeenschappen en de inheemse bevolking tijdens de uitvoeringsfase, om een groter draagvlak te creëren voor de hervormingen die in de fase vóór de VPA's moeten worden doorgevoerd, alsmede de volledige controle op de invoer in de EU; FLEGT-vergunningen en wettelijke kaders 11. herinnert eraan dat hervorming van het bestaande wet- en regelgevingskader voor de bosbouwsector noodzakelijk is om ervoor te zorgen dat VPA's aansluiten bij de doelstellingen van het FLEGT-actieplan en te garanderen dat de tenuitvoerlegging van de VPA's een bijdrage levert aan de milieu- en sociale verdragen en internationale overeenkomsten waaraan de partijen bij een VPA gebonden zijn; 12. wijst erop dat de VPA's ook streven naar een verbetering van de sociale rechtvaardigheid en naar de eerbiediging van de rechten van plaatselijke en inheemse gemeenschappen, en dus gelijkelijk uitgaan van de beginselen transparantie en participatie; 13. herinnert eraan dat deze verbeteringen in de wetgeving hun beslag gekregen moeten hebben voordat de FLEGT-vergunningen worden afgegeven; Tenuitvoerlegging en de rechten van de plaatselijke bevolking 14. verzoekt de Commissie binnen zes maanden na de inwerkingtreding van een VPA een verslag in te dienen over de maatregelen die zijn genomen om ervoor te zorgen dat de dialoog tussen de betrokkenen en het maatschappelijk middenveld, waaronder de plaatselijke en de inheemse bevolking, wordt voortgezet en tijdens de tenuitvoerlegging wordt gecontinueerd; is van mening dat in dit verslag een beoordeling moet worden opgenomen van de gevolgen en reële bijdragen van de VPA uit het oogpunt van de internationale verplichtingen van de EU en het partnerland wat betreft milieu en duurzame ontwikkeling, waaronder de instandhouding en het duurzaam beheer van biodiversiteit; 15. vraagt beide partijen bij een VPA te waarborgen dat de maatschappij, de plaatselijke bevolking en de inheemse bevolkingsgroepen in staat zijn vrijelijk en vertrouwelijk bij te dragen aan de tenuitvoerlegging en de handhaving van de VPA's; is van mening dat het gezamenlijk comité voor de tenuitvoerlegging aan maatschappelijke organisaties en organisaties die de plaatselijke bevolking of inheemse bevolkingsgroepen vertegenwoordigen een klachtrecht moet toekennen, alsmede een recht op beroep als het indienen van een klacht niet tot resultaat heeft geleid; 16. verzoekt de Commissie zich uitvoerig op de hoogte te stellen van de mensenrechtensituatie in potentiële VPA-partnerlanden en dringt erop aan dat de Commissie geen banden aanhaalt met landen die niet beschikken over een juridisch kader voor de bescherming van de fundamentele mensenrechten en sociale grondrechten; bevestigt de noodzaak van een open dialoog, vrijheid van meningsuiting - waaronder de vrijheid van geloofsovertuiging - en persvrijheid in alle landen die bij een VPA betrokken zijn, zodat eventuele klachten naar voren kunnen worden gebracht; 17. verzoekt de Commissie regelmatig een voortgangsverslag op te stellen en bij het Parlement in te dienen over de tenuitvoerlegging van de verschillende bepalingen van alle bestaande en toekomstige VPA's; 18. verwacht dat er de komende jaren meer VPA's zullen worden gesloten en dat er in verband daarmee specifieke en aanvullende financiering nodig is voor de ontwikkeling van technische en personele middelen; verzoekt de Commissie en de EU-lidstaten aan te geven welke middelen zullen worden gebruikt ter ondersteuning van de onderhandelingen over en de tenuitvoerlegging van deze overeenkomsten; De rol van het Europees Parlement 19. verzoekt de Commissie verslag uit te brengen over de voortgang bij de onderhandelingen over en de tenuitvoerlegging van huidige en toekomstige VPA's, en het Parlement te gelegener tijd in kennis te stellen van de werkzaamheden van het gezamenlijk comité voor de tenuitvoerlegging, de taakstelling en de auditverslagen van de onafhankelijke auditeur, de verslagen over de tenuitvoerlegging van de overeenkomst, inclusief het onderzoek naar de sociale, economische en milieueffecten van de overeenkomst, en lijsten met namen van de ondernemingen aan wie een vergunning is afgegeven; o o o 20. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad, de Commissie en de regeringen en parlementen van de lidstaten, alsmede aan alle bij een VPA betrokken regeringen. (Goedkeuring) Het Europees Parlement , – gezien het ontwerp van besluit van de Raad (12796/2010), – gezien het ontwerp voor vrijwillige partnerschapsovereenkomst tussen de Europese Unie en de Republiek Kameroen inzake wetshandhaving, governance en handel in de bosbouw met betrekking tot de invoer van hout en houtproducten in de Europese Unie (FLEGT) (13187/2010), – gezien het verzoek om goedkeuring dat de Raad heeft ingediend krachtens artikel 207, lid 3, eerste alinea en artikel 270, lid 4, eerste alinea en artikel 218, lid 6, tweede alinea, onder a), punt v) en artikel 218, lid 7, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (C7-0339/2010), – gelet op artikel 81 en artikel 90, lid 8, van zijn Reglement, – gezien de aanbeveling van de Commissie internationale handel en het advies van de Commissie ontwikkelingssamenwerking ( A7-0371/2010 ), 1. hecht zijn goedkeuring aan de sluiting van de overeenkomst; 2. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en aan de Commissie, alsmede aan de regeringen en parlementen van de lidstaten en de Republiek Kameroen. (Goedkeuring) Het Europees Parlement , – gezien het ontwerp van besluit van de Raad (10028/2010), – gezien het ontwerp van vrijwillige partnerschapsovereenkomst tussen de Europese Unie en de Republiek Congo inzake wetshandhaving, governance en handel in de bosbouw met betrekking tot de invoer van hout en houtproducten in de Unie (FLEGT) (07636/2010), – gezien het verzoek om goedkeuring dat de Raad heeft ingediend krachtens artikel 207, lid 3, en de eerste alinea van artikel 207, lid 4, artikel 218, lid 6, tweede alinea, onder a), onder v), en artikel 218, lid 7, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (C7-0170/2010), – gelet op artikel 81 en artikel 90, lid 8, van zijn Reglement, – gezien de aanbeveling van de Commissie internationale handel en het advies van de Commissie ontwikkelingssamenwerking ( A7-0370/2010 ), 1. hecht zijn goedkeuring aan de sluiting van de overeenkomst; 2. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en aan de Commissie, alsmede aan de regeringen en parlementen van de lidstaten en de Republiek Congo. Het Europees Parlement , – onder verwijzing naar zijn resoluties van 25 september 2003 over de Vijfde ministersconferentie van de Wereldhandelsorganisatie (WTO) in Cancún (1) , van 12 mei 2005 over de evaluatie van de Doha-Ontwikkelingsronde na het besluit van de Algemene Raad van de WTO van 1 augustus 2004 (2) , van 1 december 2005 over de voorbereiding van de zesde ministersconferentie van de Wereldhandelsorganisatie (WTO) te Hongkong (3) , van 23 maart 2006 over de invloed van de economische partnerschapsovereenkomsten (EPO's) op de ontwikkeling (4) , van 4 april 2006 over de evaluatie van de Doha-ronde na de ministersconferentie van de WTO in Hongkong (5) , van 1 juni 2006 over handel en armoede: naar een handelsbeleid dat de bijdrage van de handel aan armoedebestrijding maximaliseert (6) , van 7 september 2006 over de opschorting van de onderhandelingen over de Ontwikkelingsagenda van Doha (7) , van 23 mei 2007 over economische partnerschapsovereenkomsten (8) , van 12 december 2007 over economische partnerschapsovereenkomsten (9) , zijn standpunt van 5 juni 2008 inzake het voorstel voor een verordening van de Raad betreffende de toepassing van een schema van algemene tariefpreferenties voor de periode van 1 januari 2009 tot en met 31 december 2011 en tot wijziging van de Verordeningen (EG) nr. 552/97 en (EG) nr. 1933/2006 van de Raad en de Verordeningen (EG) nr. 964/2007 en (EG) nr.1100/2006 van de Commissie (10) , en zijn resolutie van 25 maart 2009 over de tussentijdse partnerschapsovereenkomst tussen de staten in de Stille Oceaan, enerzijds, en de Europese Gemeenschap anderzijds (11) , – gezien de tussentijdse partnerschapsovereenkomst tussen de Europese Gemeenschap, enerzijds, en de staten in de Stille Oceaan, anderzijds, – gezien de partnerschapsovereenkomst tussen de leden van de groep van staten in Afrika, het Caribisch gebied en de Stille Oceaan, enerzijds, en de Europese Gemeenschap en haar lidstaten, anderzijds, ondertekend in Cotonou op 23 juni 2000 (Overeenkomst van Cotonou), – gelet op Verordening (EG) nr. 1528/2007 van de Raad van 20 december 2007 tot toepassing van de regelingen voor goederen van oorsprong uit bepaalde staten behorende tot de groep van staten in Afrika, het Caribisch gebied en de Stille Oceaan (ACS), die zijn opgenomen in overeenkomsten tot instelling van, of leidende tot instelling van, een economische partnerschapsovereenkomst (12) , – gezien de mededeling van de Commissie van 23 oktober 2007 over economische partnerschapsovereenkomsten ( COM(2007)0635 ), – gezien de Algemene Overeenkomst betreffende tarieven en handel (GATT), en in het bijzonder artikel XXIV daarvan, – gezien de ministeriële verklaring van de vierde ministersconferentie van de WTO, aangenomen op 14 november 2001 in Doha, – gezien de op 18 december 2005 in Hong Kong op de zesde bijeenkomst van de WTO-ministersconferentie aangenomen ministeriële verklaring, – gezien het verslag en de aanbevelingen van de Taskforce Hulp voor handel, die de Algemene Raad van de WTO op 10 oktober 2006 heeft goedgekeurd, – gezien de Millenniumverklaring van de Verenigde Naties van 8 september 2000, waarin de millenniumdoelstellingen voor ontwikkeling (MDG's) zijn geformuleerd als criteria die de internationale gemeenschap collectief heeft opgesteld met het oog op de uitbanning van armoede, – gezien de verklaring van Kigali die de Paritaire Parlementaire Vergadering ACS-EU op 22 november 2007 in Kigali (Rwanda) heeft aangenomen, – onder verwijzing naar zijn resolutie van 14 december 2006 over de situatie in Fiji (13) , waarin het de machtsovername door het leger van Fiji krachtig heeft veroordeeld, – gezien een lijst van 103 aanbevelingen van de VN-Mensenrechtenraad, opgenomen in het verslag van 23 maart 2010 van de werkgroep voor de universele periodieke toetsing, en gezien het officiële antwoord van de regering van Fiji van 10 juni 2010 waarin zij stelt dat de reeds lang gevraagde en vaak uitgestelde algemene verkiezingen nu gepland zijn voor 2014 en dat over deze datum niet kan worden onderhandeld, – gezien de vraag van 16 december 2010 aan de Commissie over de sluiting van de tussentijdse partnerschapsovereenkomst tussen de Europese Gemeenschap, enerzijds, en de staten in de Stille Oceaan, anderzijds ( O-0212/2010 – B7-0807/2010), – gelet op artikel 115, lid 5, van zijn Reglement, A. overwegende dat de eerdere handelsrelatie van de EU met de ACS-landen, die zonder wederkerigheid preferentiële toegang tot de EU-markten hadden, sinds 1 januari 2008 niet meer in overeenstemming is met de WTO-regels, B. overwegende dat EPO's met de WTO-regels verenigbare overeenkomsten zijn ter ondersteuning van regionale integratie en ter bevordering van de geleidelijke integratie van de ACS-economieën in de wereldeconomie, waardoor hun duurzame sociaaleconomische ontwikkeling wordt gestimuleerd en een bijdrage wordt geleverd aan de inspanningen om de armoede in de die landen uit te bannen, C. overwegende dat EPO's moeten worden gebruikt voor het opbouwen van een langdurige relatie waarin de handel de ontwikkeling ondersteunt, D. overwegende dat het Suikerprotocol bij de opeenvolgende Overeenkomsten van Lomé en de Overeenkomst van Cotonou zorgde voor een voorspelbaar inkomen voor kleine eilanden in de Stille Oceaan, die slechts over beperkte diversificatiemogelijkheden op landbouwgebied beschikken, E. overwegende dat tussentijdse EPO's overeenkomsten zijn met betrekking tot de goederenhandel die bedoeld zijn om verstoring van de handel tussen de ACS-landen en de EU te voorkomen, F. overwegende dat door de huidige financiële en economische crisis het handelsbeleid belangrijker dan ooit is voor de ontwikkelingslanden, G. overwegende dat van de ACS-staten in de Stille Oceaan tot nu toe alleen Papoea-Nieuw-Guinea en de Republiek Fiji-eilanden een tussentijdse EPO hebben ondertekend (eind 2009); dat alle andere ACS-staten in de Stille Oceaan ofwel onder het initiatief „Alles behalve wapens” vallen dat belastingvrije en quotavrije toegang geeft tot de EU, ofwel onder het reguliere stelsel van algemene preferenties van de EU, H. overwegende dat de voorlopige uitvoering van de overeenkomst voor Papoea-Nieuw-Guinea op 20 december 2009 is gestart; dat de overeenkomst voor de Republiek Fiji-eilanden zal worden uitgevoerd zodra deze kennis geeft van de voorlopige uitvoering of de ratificatie ervan, I. overwegende dat onderhandelingen met alle 14 ACS-staten in de Stille Oceaan over een volledige EPO gaande zijn, J. overwegende dat de tussentijdse EPO alle belangrijke bepalingen van een goederenhandelovereenkomst bevat, K. overwegende dat de gevolgen van de verplichtingen die in de overeenkomst zijn opgenomen, zeer ingrijpend zouden kunnen zijn voor de betrokken landen en de Stille-Oceaanregio, L. overwegende dat de tussentijdse EPO van invloed zal zijn op de werkingssfeer en inhoud van toekomstige overeenkomsten tussen Papoea-Nieuw-Guinea en de Republiek Fiji-eilanden en andere handelspartners en op de opstelling van de regio in de EPO-onderhandelingen, M. overwegende dat er een beperkte mededinging bestaat tussen de EU en de staten in de Stille Oceaan, aangezien het overgrote deel van de uitvoer van de EU voornamelijk bestaat uit goederen die de staten in de Stille Oceaan zelf niet produceren, maar wel vaak nodig hebben voor ofwel directe consumptie ofwel als grondstof voor de binnenlandse industrie, N. overwegende dat visserij en aanverwante activiteiten en bedrijfstakken de beste kansen bieden voor een toekomstige stijging van de uitvoer, op voorwaarde dat er een ecologische en duurzame visserij wordt bedreven, O. overwegende dat nieuwe handelsregels ontworpen moeten zijn om de ontwikkeling van inheemse sectoren te steunen en deze te beschermen tegen de uitputting van hulpbronnen en klimaatverandering, en die regels gepaard moeten gaan met meer handelsgerelateerde bijstand, P. overwegende dat „Hulp voor handel” tot doel heeft de ontwikkelingslanden beter in staat te stellen van nieuwe handelsmogelijkheden te profiteren, Q. overwegende dat er tussen de EU en de ACS-staten is onderhandeld over nieuwe, betere en meer flexibele oorsprongsregels, die aanzienlijke voordelen zullen opleveren indien ze op de juiste wijze worden toegepast, i.e. volledig in overeenstemming met het doel van de overeenkomst en met inachtneming van de geringere capaciteit van die landen, R. overwegende dat de afwijking van de oorsprongsregels in de tussentijdse EPO betrekking heeft op de volledige productieketen, gaande van winning van grondstoffen tot de verwerking, de afzet en de uitvoer, S. overwegende dat de grote vraag naar tonijnproducten betekent dat deze specifieke kenmerken vertonen, zoals vlug moeten inspelen op prijsschommelingen, die ertoe hebben geleid dat ze op de internationale markt als „gevoelige producten” worden geklasseerd, iets waarmee in alle handelsonderhandelingen rekening moet worden gehouden, T. overwegende dat de Commissie voor de visserij in het westelijke en centrale deel van de Stille Oceaan (WCPFC), de internationale organisatie die verantwoordelijk is voor het waarborgen van duurzame visbestanden in dit gebied, erop heeft gewezen dat derde landen, en met name China, die geïnvesteerd hebben in grootschalige industrieprojecten in Papoea-Nieuw-Guinea, sinds de invoering van de nieuwe oorsprongsregels hun visserijcapaciteit in dit gebied massaal hebben opgedreven en dit zo zal blijven, waardoor het gevaar voor overbevissing toeneemt, 1. is van mening dat de handelsbetrekkingen tussen deze regio en de EU moeten bijdragen tot intensievere handel, duurzame ontwikkeling en meer regionale integratie, waarbij sterkere economische diversifiëring en vermindering van de armoede worden bevorderd; wijst erop dat de tussentijdse EPO moet bijdragen tot het halen van de millenniumdoelstellingen voor ontwikkeling; 2. benadrukt dat het positieve resultaat van de onderhandelingen over de tussentijdse EPO met Papoea-Nieuw-Guinea en Fiji laat zien dat de EU er veel belang aan hecht om nauwe economische betrekkingen op hoog niveau met de landen in de Stille Oceaan te blijven onderhouden; hoopt dat deze tussentijdse EPO, die nu tot twee landen beperkt is, het pad kan effenen voor een ruimere overeenkomst waarbij andere landen in de Stille Oceaan betrokken zijn; 3. benadrukt dat de tussentijdse EPO als doel heeft de markt open te houden voor uitvoer uit Papoea-Nieuw-Guinea en de Republiek Fiji-eilanden en onderhandelingen mogelijk te maken met het oog op een volledige EPO, indien de betrokken landen dit wensen; 4. wijst erop dat Papoea-Nieuw-Guinea en de Republiek Fiji-eilanden - de twee ACS-staten in de Stille Oceaan met een exportactiviteit van enige betekenis naar de EU - tot nu toe de enige landen van de Stille-Oceaanregio zijn die de overeenkomst hebben ondertekend, terwijl de andere leden van die regionale groep ervoor hebben gekozen de overeenkomst niet te ondertekenen vanwege de geringere omvang van hun goederenhandel met de EU; 5. herinnert eraan dat, terwijl de tussentijdse EPO als een eerste stap in het proces kan worden beschouwd, het in juridisch opzicht een volledig zelfstandige internationale overeenkomst is die er niet automatisch toe hoeft te leiden dat het komt tot een volledige EPO of dat alle aanvankelijk landen die de tussentijdse EPO hebben ondertekend, ook de volledige EPO aangaan; 6. herinnert de instellingen en regeringen van de EU eraan dat noch de sluiting van noch de verzaking aan een EPO mag leiden tot een situatie waarbij een ACS-land in een minder gunstige positie terechtkomt dan onder de handelsbepalingen van de Overeenkomst van Cotonou; 7. benadrukt dat de eventuele goedkeuring door het Parlement van een tussentijdse EPO niet bij voorbaat betekent dat het ook zijn goedkeuring zal hechten aan een volledige EPO, aangezien de sluitingsprocedure betrekking heeft op twee verschillende internationale overeenkomsten; 8. herinnert eraan dat een echte regionale markt een essentiële voorwaarde vormt voor de succesvolle tenuitvoerlegging van de tussentijdse EPO - en van een eventuele toekomstige volledige EPO- en dat regionale integratie en samenwerking van wezenlijk belang zijn voor de sociale en economische ontwikkeling van de staten in de Stille Oceaan; is van mening dat hiermee rekening moet worden gehouden bij de tenuitvoerlegging van de overeenkomst; 9. benadrukt dat de specifieke bepalingen inzake oorsprongsregels voor visserijproducten tot doel hebben in de ACS-staten in de Stille Oceaan de visverwerkingscapaciteit op het land te ontwikkelen teneinde op lokaal niveau banen en inkomsten te genereren; 10. wijst erop dat de tussentijdse EPO het pad heeft geëffend voor de ontwikkeling in Papoea-Nieuw-Guinea van industriële projecten zoals de Pacific Marine Industrial Zone in Madang, die volgens de ramingen over twee jaar meer dan 400.000 ton ingeblikte tonijn zou moeten produceren; 11. is in verband hiermee bezorgd en gealarmeerd door maatregelen zoals de recente herziening van de milieuwetgeving door de autoriteiten van Papoea-Nieuw-Guinea, die in de praktijk de voorwaarde afschaft om voor dergelijke projecten milieurapporten op te stellen en het indienen van claims verhindert; 12. benadrukt het belang van de visserijsector als primaire bron van werkgelegenheid voor vrouwen in de Stille-Oceaanregio; is van mening dat de Commissie technische, politieke en financiële steun moet verlenen om de banenkansen voor vrouwen in de staten in de Stille Oceaan te vergroten; 13. stelt met bezorgdheid vast dat uit gegevens van de WCPFC blijkt dat derde landen hun visserijcapaciteit in deze wateren van de Stille Oceaan hebben opgevoerd en dat er bijgevolg een risico bestaat voor illegale, niet aangegeven en niet-gereglementeerde visserij en overbevissing, wat niet bevorderlijk is voor de duurzame ontwikkeling van de lokale visserijsector; 14. benadrukt dat Papoea-Nieuw-Guinea en Fiji weliswaar een beperkte viscapaciteit hebben en bijgevolg een beperkte aanvoer van geheel en zelf gevangen vis en een beperkte verwerkingscapaciteit op het land, maar dat de afwijking van de oorsprongsregels voor verwerkte visserijproducten, waarvan Papoea-Nieuw-Guinea actief gebruik maakt, dit land heeft omgevormd tot een echte draaischijf voor de verwerking van enorme hoeveelheden tonijn die afkomstig is van diverse bronnen (zoals de Filippijnen, Thailand, China, de Verenigde Staten, en Australië); vestigt de aandacht op het feit dat de afwijking van de oorsprongsregels een destabiliserende invloed kan hebben op de visverwerkende en conservenindustrie van de EU; 15. verzoekt de Commissie het Parlement zo spoedig mogelijk een verslag voor te leggen over deze specifieke aspecten van de visserijsector in de staten in de Stille Oceaan en over het beheer van de visserijbestanden in de Stille Oceaan met inbegrip van duurzame-ontwikkelingspraktijken; verzoekt de Commissie onverwijld overleg te starten zoals bedoeld in artikel 6, lid 6, punt d), van protocol nr. II bij de tussentijdse EPO, en de afwijkingen van de oorsprongsregels op te schorten indien uit het beoordelingsverslag blijkt dat er sprake is van destabilisering van de visverwerkende en conservensector in de EU; 16. wijst erop dat het verslag over de tenuitvoerlegging van de bijzondere oorsprongsregels moet worden opgesteld in de loop van 2011, d.w.z. drie jaar na de kennisgeving aan Papoea-Nieuw-Guinea van de vaststelling van de voorschriften van Verordening (EG) nr. 1528/2007, en dat in het verslag moet worden ingegaan op de economische, sociale en milieugevolgen van de algemene afwijking van de oorsprongsregels voor de bevolking van Papoea-Nieuw-Guinea, en vooral de kustgemeenschappen aldaar; verzoekt in dat verband onmiddellijk te worden geïnformeerd over het referentiekader van dit verslag en over de vraag of alle belanghebbenden en betrokken partijen, met inbegrip van de maatschappelijke organisaties in Papoea-Nieuw-Guinea, bij de voorbereiding van het verslag zullen worden geraadpleegd; 17. moedigt Fiji aan de aanbevelingen van de internationale gemeenschap over te nemen en goede bestuurspraktijken in te voeren; is van mening dat dergelijke maatregelen moeten leiden tot verlening van financiële steun voor de suikerindustrie in Fiji; erkent dat dit geld hard nodig is om te zorgen voor ondersteuning van de suikerindustrie, die een belangrijke bron van werkgelegenheid vormt in Fiji; 18. beklemtoont dat elke regionale economische partnerschapsovereenkomst afhankelijk moet worden gesteld van de goedkeuring door alle betrokken politieke groeperingen in de Republiek Fiji-eilanden van een routekaart naar democratische verkiezingen; 19. beveelt aan dat in de lopende onderhandelingen over een volledige EPO een soepele, asymmetrische en pragmatische aanpak wordt gevolgd; benadrukt dat het belangrijk is dat er een hoofdstuk over ontwikkelingssamenwerking wordt opgenomen in de volledige EPO; 20. wijst erop dat de overeenkomst ook gevolgen kan hebben voor de betrekkingen tussen de Stille-Oceaanregio en haar naaste en grootste handelspartners Australië en Nieuw-Zeeland en dat gewaarborgd moet worden dat de bepalingen van de huidige overeenkomst geen belemmering vormen voor toekomstige handelsovereenkomsten met deze landen; 21. herinnert eraan dat de EPO de doelstellingen, beleidsmaatregelen en prioriteiten van de staten in de Stille Oceaan op ontwikkelingsgebied moet ondersteunen, niet alleen qua opzet en inhoud, maar ook door de manier waarop en de geest waarin de overeenkomst wordt uitgevoerd; 22. herinnert aan de goedkeuring, in oktober 2007, van de EU-strategie inzake hulp voor handel, waarbij de toezegging is gedaan de gezamenlijke handelsgerelateerde EU-bijstand voor 2010 te verhogen tot jaarlijks 2 miljard euro (1 miljard van de Gemeenschap en 1 miljard van de lidstaten); dringt erop aan dat de Stille-Oceaanregio een adequaat en eerlijk deel van deze bijstand ontvangt; 23. dringt aan op de snelle vaststelling en beschikbaarstelling van het aandeel van de Stille-Oceaanregio in de middelen uit hoofde van „Hulp voor handel”; onderstreept dat deze middelen een aanvulling moeten vormen op de middelen uit het Europees Ontwikkelingsfonds (EOF) en niet louter een andere verpakking daarvan , dat zij moeten aansluiten bij de prioriteiten van Papoea-Nieuw-Guinea en de Republiek Fiji-eilanden, alsook van de ruimere Stille-Oceaanregio, en dat de uitbetaling ervan tijdig moet gebeuren, voorspelbaar moet zijn en in overeenstemming met de uitvoeringsschema's van de nationale en regionale strategische ontwikkelingsplannen; 24. verzoekt de Commissie, gezien de in september 2007 door de Raad gedane toezeggingen wat betreft de handelsgerelateerde aspecten van intellectuele-eigendomsrechten (TRIPS-Overeenkomst) en de beschikbaarheid van medicijnen, met het oog op de sluiting van een EPO niet te onderhandelen over TRIPS-plus bepalingen die betrekking hebben op farmaceutische producten en die gevolgen hebben voor de volksgezondheid en de beschikbaarheid van medicijnen, geen toetreding te eisen tot het Verdrag tot samenwerking inzake octrooien en het Verdrag inzake octrooirecht, of de naleving van de voorschriften ervan, ervan af te zien de bepalingen van Richtlijn 2004/48/EG (14) over te nemen, en in de EPO geen onderwerpen op te nemen zoals de bescherming van niet-originele databanken; 25. geeft uiting aan zijn niet-aflatende steun voor een volledige EPO tussen de EU en de staten in de Stille Oceaan; stemt ermee in dat de voornaamste onderwerpen die bij de sluiting daarvan aan bod moeten komen onder meer zijn: 26. dringt er niettemin op aan dat de Commissie blijft werken aan een meer omvattende overeenkomst en blijft zoeken naar mogelijke toegankelijke, uitvoerbare alternatieven die overeenkomstig de WTO-regels en met gebruikmaking van alle mogelijke flexibiliteit die die regels bieden, waaronder een verklaring van afstand, markttoegang waarborgen voor de landen die niet wensen deel te nemen aan de tussentijdse overeenkomst, de volledige EPO of beide overeenkomsten; 27. is van mening dat in het kader van de volledige EPO, een parlementaire commissie moet worden opgericht om toezicht te houden op de uitvoering van de overeenkomst, en dat de samenstelling van die commissie voor wat het EP betreft in overeenstemming moet zijn met die van de Gemengde Parlementaire Commissie Cariforum-EU; 28. dringt erop aan dat zowel de tussentijdse EPO als de volledige EPO ook een herzieningsclausule moeten omvatten die voorziet in een onafhankelijke algemene effectbeoordeling van onder meer de economische, sociale en milieugevolgen en de kosten en gevolgen van de uitvoering, die binnen drie tot vijf jaar na de ondertekening ervan moet worden uitgevoerd; benadrukt dat de herzieningsclausule van de tussentijdse EPO - en vervolgens die van de EPO - de bepaling moet bevatten dat alle ondertekenaars het recht hebben de herzieningsclausule in te roepen op grond van bovengenoemde effectbeoordeling; dringt er voorts op aan dat het Europees Parlement en de parlementen van de staten in de Stille Oceaan worden betrokken bij een eventuele herziening van de overeenkomst; 29. steunt in dit verband de toezegging van de Commissie om ervoor te zorgen dat deze algemene afwijking van de oorsprongsregels in toekomstige EPO's eerder een uitzondering dan de regel is; 30. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad, de Commissie, de regeringen en parlementen van de lidstaten en de ACS-staten, de ACS-EU-Raad en de Paritaire Parlementaire Vergadering ACS-EU. (Goedkeuring) Het Europees Parlement , – gezien het ontwerp van besluit van de Raad (05078/2010), – gezien het ontwerp van tussentijdse partnerschapsovereenkomst tussen de Europese Gemeenschap, enerzijds, en de staten in de Stille Oceaan, anderzijds (05558/2/2009), – gezien het verzoek om goedkeuring dat de Raad heeft ingediend krachtens artikel 207, lid 4 en artikel 218, lid 6, tweede alinea, onder a), van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (C7-0036/2010), – gelet op artikel 81 en artikel 90, lid 8, van zijn Reglement, – gezien de aanbeveling van de Commissie internationale handel en het advies van de Commissie ontwikkelingssamenwerking en de Commissie visserij ( A7-0365/2010 ), 1. hecht zijn goedkeuring aan de sluiting van de overeenkomst; 2. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en aan de Commissie, alsmede aan de regeringen en parlementen van de lidstaten en van de staten in de Stille Oceaan. Het Europees Parlement , – gezien het op 20 november 1989 door de Algemene Vergadering van de VN goedgekeurde Verdrag van de Verenigde Naties inzake de rechten van het kind, in het bijzonder artikel 21 daarvan, – gezien het Europese Verdrag van 1967 inzake de adoptie van kinderen, – gezien het Verdrag inzake de bescherming van kinderen en de samenwerking op het gebied van de interlandelijke adoptie (ondertekend in Den Haag op 29 mei 1993) en het Europees Verdrag inzake de uitoefening van de rechten van het kind van 25 januari 1996 (ETS nr. 160), – gelet op artikel 24 van het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie, – gelet op artikel 3, lid 3 en lid 5, van het Verdrag betreffende de Europese Unie, – onder verwijzing naar zijn resolutie van 12 december 1996 betreffende het verbeteren van de wetgeving en de samenwerking tussen de lidstaten op het gebied van de adoptie van kinderen (1) , – onder verwijzing naar zijn resolutie over een EU-strategie voor de rechten van het kind van 16 januari 2008 (2) , – gelet op artikel 115, lid 5, en artikel 110, lid 4, van zijn Reglement, A. overwegende dat het welzijn van elk kind en zijn belangenbehartiging van het grootste gewicht is en dat de bescherming van de rechten van het kind een van de doelstellingen van de Europese Unie is, B. overwegende dat op het gebied van de adoptie van kinderen de bevoegdheid bij de lidstaten ligt en dat deze de procedures toepassen die volgens hen het belang van het kind het beste dienen, C. overwegende dat er verdragen bestaan inzake de bescherming van kinderen en de verantwoordelijkheden van ouders, in het bijzonder het Europees Verdrag inzake de bescherming van minderjarigen van 1967, dat gericht is op het beter op elkaar afstemmen van de wetgevingen van de lidstaten in gevallen waarin adoptie betekent dat het kind wordt overgebracht van de ene lidstaat naar de andere, en het Verdrag van 1993 inzake de bescherming van kinderen en de samenwerking op het gebied van de interlandelijke adoptie (het Haagse Adoptieverdrag), D. overwegende dat alle EU-lidstaten het Haagse Adoptieverdrag hebben ondertekend, E. overwegende dat als gevolg van het Haagse Adoptieverdrag aanzienlijke vooruitgang is geboekt, F. overwegende dat in het VN-Verdrag inzake de rechten van het kind en het Haagse Adoptieverdrag het gezin de hoeksteen van de samenleving wordt genoemd en de natuurlijke omgeving voor de groei en het welzijn van kinderen in de overgrote meerderheid van de gevallen, en dat het gezin dus de eerste keuze is om de zorg voor het kind op zich te nemen, G. overwegende dat als de verzorging van het kind in het gezin niet mogelijk is, adoptie een van de mogelijke natuurlijke tweede keuzen is, terwijl plaatsing van het kind in een inrichting pas de allerlaatste optie moet zijn, H. overwegende dat het feit dat er in Europa kinderen zijn die in benarde omstandigheden leven een groot probleem is, dat met de grootst mogelijke ernst aangepakt moet worden, I. overwegende dat de schending van de rechten van kinderen, geweld tegen kinderen en kinderhandel met het oog op adoptie, prostitutie, illegaal werk, gedwongen huwelijken en bedelen op straat, of voor enig ander illegaal doel, nog altijd een probleem vormt in de EU, J. overwegende dat het belangrijk is om het recht van een kind op een gezinsleven te beschermen en te voorkomen dat kinderen lange tijd in een weeshuis leven, K. overwegende dat met de inwerkingtreding van het Verdrag van Lissabon het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie bindend is geworden; dat in artikel 24 staat „kinderen hebben recht op de bescherming en de zorg die nodig zijn voor hun welzijn”; dat daarnaast artikel 3 van het Verdrag van Lissabon „bescherming van de rechten van het kind” noemt als een van de doelstellingen van de Unie, 1. dringt erop aan te onderzoeken of en hoe op Europees niveau voor coördinatie van de strategieën met betrekking tot internationale adoptie kan worden gezorgd, in overeenstemming met de internationale verdragen om te zorgen voor verbetering van de informatieverschaffing, het voortraject van interlandelijke adoptie, de verwerking van aanvragen voor internationale adoptie en de diensten na adoptie, in de wetenschap dat alle internationale verdragen inzake de bescherming van de rechten van het kind erkennen dat weeskinderen en in de steek gelaten kinderen het recht hebben op een familie en op bescherming; 2. verzoekt de Commissie een studie te verrichten naar de werking van de nationale systemen op Europees niveau; 3. is van oordeel dat waar mogelijk adoptie als eerste keus in het belang van het kind moet worden aangemoedigd, in het land van herkomst van het kind of in de vorm van een alternatieve gezinsoplossing, zoals een pleeggezin of woongroep, dan wel door het vinden van een gezin via internationale adoptie, in overeenstemming met de toepasselijke nationale wetgeving en internationale verdragen, en dat alleen tot plaatsing in een instelling zou moeten worden overgegaan als tijdelijke oplossing; 4. onderstreept dat de nationale wetgeving van het land van herkomst van het gezin dat om internationale adoptie verzoekt, van toepassing moet zijn als het gaat om de bescherming van de rechten van het kind op lange termijn; 5. dringt er bij de lidstaten en de Commissie op aan om, in overleg met de Haagse Conferentie, de Raad van Europa en kinderorganisaties, een kader te ontwikkelen dat zorgt voor transparantie en een goede beoordeling van de trends bij in de steek gelaten en geadopteerde kinderen, ook door internationale adoptie, en hun werkzaamheden te coördineren, teneinde de handel in adoptiekinderen te voorkomen; 6. verzoekt alle EU-instellingen binnen de Haagse Conferentie een actievere rol te spelen en pressie uit te oefenen om te zorgen dat de internationale adoptieprocedures worden verbeterd, gestroomlijnd en versoepeld, er een eind komt aan onnodige bureaucratie en tegelijk de bescherming van de rechten van uit derde landen afkomstige kinderen wordt gerespecteerd en gewaarborgd; 7. roept de bevoegde nationale instanties op om over de ontwikkeling van het kind periodiek verslag uit te brengen aan de lidstaat van herkomst van het in een ander land geadopteerde kind; 8. verzoekt de lidstaten om de gevolgen van psychologische, emotionele, fysieke en sociaaleducatieve aard te onderkennen die kunnen optreden wanneer een kind verwijderd wordt van zijn of haar plaats van oorsprong, en om passende bijstand te verlenen aan de adoptiefouders en het geadopteerde kind; 9. verzoekt de lidstaten met klem specifiek aandacht te besteden aan kinderen met bijzondere behoeften, zoals kinderen die medische verzorging nodig hebben en kinderen met een handicap; 10. erkent dat procedurele waarborgen en gedegen controle van alle adoptiedocumenten, zoals geboortecertificaten, bijdraagt aan de bescherming van een kind tegen schending van zijn rechten als gevolg van twijfels over leeftijd of identiteit; is van oordeel dat een betrouwbaar systeem van geboorteregistratie de kinderhandel met het oog op adoptie kan voorkomen en pleit ervoor dat gezocht wordt naar legale oplossingen om de wederzijdse erkenning van de voor adoptie noodzakelijke documenten te vergemakkelijken; 11. verzoekt alle EU-instellingen en alle lidstaten actief te participeren in de strijd tegen de handel in kinderen met het oog op adoptie; 12. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de voorzitter van de Europese Raad, de Raad, de Commissie, de Haagse Conferentie en de parlementen en regeringen van de lidstaten. Het Europees Parlement , – gezien de stabilisatie- en associatieovereenkomst tussen de Europese Gemeenschappen en hun lidstaten en de Servische Republiek, die reeds ter ratificatie is voorgelegd aan de lidstaten en het Europees Parlement, en de interim-overeenkomst betreffende de handel en aanverwante zaken tussen de Europese Gemeenschap en de Servische Republiek die op 1 februari 2010 in werking is getreden, – gezien de conclusies van de Raad van 25 oktober 2010 om de Commissie te vragen advies uit te brengen over het verzoek van Servië om lidmaatschap van de Europese Unie, en de conclusies van de Raad van 14 juni 2010, – gezien resolutie 1244 (1999) van de VN-Veiligheidsraad, het advies van het Internationaal Gerechtshof van 22 juli 2010 over de vraag of de eenzijdige onafhankelijkheidsverklaring van Kosovo in overeenstemming is met het internationaal recht, en de resolutie van de Algemene Vergadering van de VN van 9 september 2010 waarin zij de inhoud van dat advies onderschreef en zich verheugd toonde over de bereidheid van de EU om de dialoog tussen Belgrado en Pristina te faciliteren (1) , – gezien Besluit 2008/213/EG van de Raad van 18 februari 2008 over de beginselen, prioriteiten en voorwaarden die zijn opgenomen in het Europese partnerschap met Servië en tot intrekking van Besluit 2006/56/EG (2) , – gezien het voortgangsverslag 2010 van de Commissie betreffende Servië (3) en de mededeling van de Commissie van 9 november 2010 getiteld „Uitbreidingsstrategie en voornaamste uitdagingen 2010-2011” (4) , – gezien de gezamenlijke verklaring van de interparlementaire vergadering EU-Servië van 4-5 oktober 2010, – gezien de overnameovereenkomst tussen de EU en Servië van 8 november 2007 (5) en Verordening (EG) nr. 1244/2009 van de Raad van 30 november 2009 tot wijziging van Verordening (EG) nr. 539/2001 tot vaststelling van de lijst van derde landen waarvan de onderdanen bij overschrijding van de buitengrenzen in het bezit moeten zijn van een visum en de lijst van derde landen waarvan de onderdanen van die plicht zijn vrijgesteld (6) , – gezien zijn aanbeveling aan de Raad van 25 oktober 2007 over de betrekkingen tussen de Europese Unie en Servië (7) en onder verwijzing naar zijn resolutie van 26 november 2009 over het uitbreidingsstrategiedocument voor 2009 van de Commissie met betrekking tot de landen van de westelijke Balkan, IJsland en Turkije (8) , – onder verwijzing naar de verslagen van de hoofdaanklager van het Internationaal Straftribunaal voor het voormalige Joegoslavië (ICTY) die op 18 juni 2010 en 6 december 2010 aan de Veiligheidsraad van de VN zijn voorgelegd, – gezien de verklaring van HV/VV Catherine Ashton van 8 september 2010 inzake de komende stappen bij de VN met betrekking tot het advies van het Internationaal Gerechtshof over Kosovo, – gelet op artikel 110, lid 2 van zijn Reglement, A. overwegende dat in de conclusies van het voorzitterschap van de Europese Raad van Thessaloniki van 19 en 20 juni 2003 werd toegezegd dat alle landen van de westelijke Balkan tot de Europese Unie kunnen toetreden zodra zij aan de daartoe vastgestelde criteria voldoen, en dat deze toezegging werd herhaald in de hernieuwde consensus over uitbreiding die op 14 en 15 december 2006 door de Europese Raad werd goedgekeurd, evenals in de conclusies van de Raad over Servië van 25 oktober 2010, B. overwegende dat het tempo van de integratie van de westelijke Balkanlanden in de EU per land verschilt en met name afhankelijk is van de mate waarin zij vastbesloten zijn aan de vereisten te voldoen, hun verplichtingen na te komen, hervormingen ten uitvoer te leggen en de nodige maatregelen vast te stellen die met het lidmaatschap zijn verbonden, C. overwegende dat een constructieve opstelling inzake de regionale samenwerking en goede nabuurschapsbetrekkingen essentiële onderdelen zijn van het stabilisatie- en associatieproces; overwegende dat zij een beslissende rol spelen in het transformatieproces dat van de westelijke Balkan een regio van langdurige stabiliteit en duurzame ontwikkeling moet maken, D. overwegende dat Servië een belangrijke speler kan worden bij de waarborging van veiligheid en stabiliteit in de regio, E. overwegende dat de EU zelf op beginselen als verzoening, bereidheid tot compromis en vreedzame co-existentie is gebaseerd; overwegende dat het EU-beleid op de westelijke Balkan op dezelfde doelstellingen is gericht, teneinde de betrekkingen tussen de volkeren in de regio te verbeteren; overwegende dat de EU in lijn met dit beleid alle oorlogsmisdaden veroordeelt die in de voormalige Republiek Joegoslavië hebben plaatsgevonden, en steun verleent aan de werkzaamheden van het Internationaal Straftribunaal voor het voormalige Joegoslavië en van de lokale oorlogstribunalen, die zich ervoor inspannen recht te doen geschieden en daders ter verantwoording te roepen, 1. bevestigt andermaal dat de toekomst van Servië in de EU ligt en moedigt het land aan zich voor dat doel te blijven inspannen; prijst Servië voor de vooruitgang die geboekt is in het hervormingsproces; is verheugd dat de Raad op 14 juni 2010 het besluit heeft genomen om de procedure voor de ratificatie van de stabilisatie- en associatieovereenkomst met Servië te starten en is verheugd over het feit dat 11 lidstaten de overeenkomst reeds hebben geratificeerd; dringt er bij de resterende lidstaten op aan vaart te zetten achter de ratificatieprocedure; 2. is verheugd over Servië's aanvraag voor lidmaatschap van de Europese Unie, die op 22 december 2009 werd ingediend, en over het besluit van de Raad van Ministers van 25 oktober 2010 om de Commissie te verzoeken Servië's aanvraag in behandeling te nemen; stelt zich op het standpunt dat het besluit van de Raad een positief signaal geeft aan Servië en spoort het land aan de hervormingen te bespoedigen die noodzakelijk zijn om aan de criteria van Kopenhagen te kunnen voldoen; onderstreept dat het besluit van de Raad een belangrijke bijdrage vormt tot de stabiliteit op de westelijke Balkan; verzoekt de Commissie haar advies in dezen op te stellen overeenkomstig artikel 49 van het Verdrag betreffende de Europese Unie; 3. is verheugd over het besluit van de Raad over de liberalisering van de visumregeling die Servische burgers per 19 december 2009 het recht geeft zonder visum naar het Schengen-gebied te reizen; is verheugd over het besluit van de Servische regering om EU-burgers het recht te geven met een identiteitskaart naar Servië te reizen en dringt aan op nadere initiatieven om contacten tussen mensen en de persoonlijke mobiliteit op de westelijke Balkan te vergemakkelijken; verzoekt de Servische autoriteiten passende maatregelen te treffen en er alles aan te doen om de mogelijkheden tot misbruik van de visumvrijstellingsregeling te beperken, met name om te waarborgen dat de Servische burgers naar behoren zijn geïnformeerd over hun uit de visumvrijstellingsregeling voortvloeiende rechten en plichten; 4. stelt met tevredenheid vast dat de IPA-bijstand in Servië goed functioneert; spoort zowel de regering als de EU aan de administratieve procedures voor de IPA-financiering te vereenvoudigen, teneinde IPA-middelen beter toegankelijk te maken voor kleinschaliger en niet-gecentraliseerde begunstigden; benadrukt dat bij de komende herziening van het financieel kader van de EU een adequaat niveau van pretoetredingssteun moet worden gehandhaafd; 5. is verheugd over de gezamenlijke resolutie EU-Servië over het advies van het Internationaal Gerechtshof over overeenstemming van de eenzijdige onafhankelijkheidsverklaring van Kosovo met het internationaal recht, dat op 9 september 2010 bij acclamatie is goedgekeurd door de Algemene Vergadering van de VN; is verheugd over de bereidheid van de Servische regering om deel te nemen aan een hernieuwde dialoog met Kosovo in een EU-kader en dringt erop aan dat de besprekingen spoedig van start gaan; dringt er bij Servië op aan een dialoog te voeren met Kosovo, zonder verder te verwijzen naar nieuwe onderhandelingen over de status van Kosovo; vertrouwt erop dat ten bate van alle burgers van Kosovo een stapsgewijze aanpak kan worden gevolgd; benadrukt dat, wil de dialoog slagen, van beide zijden engagement en bereidheid tot het sluiten van compromissen nodig zijn met het oog op hun gemeenschappelijke Europese toekomst, evenals de gemeenschappelijk wil om voor langdurige vrede en stabiliteit in de regio te zorgen en het welzijn van de bevolking te verbeteren; benadrukt dat het vermogen om dit proces te bevorderen een test betekent voor de geloofwaardigheid van de EU in en haar politieke visie ten aanzien van de hele regio; herinnert eraan dat goed nabuurschap voor alle landen van de westelijke Balkan een van de belangrijkste voorwaarden is om EU-lidmaatschap naderbij te brengen; 6. is verheugd over de verbeterde samenwerking met EULEX, maar onderstreept de noodzaak van verdere inspanningen ter zake, met name om de uitwisseling van informatie te verbeteren; verzoekt de Servische autoriteiten de samenwerking van EULEX met de Kosovaarse Serviërs te vergemakkelijken in hun streven naar totstandbrenging van de rechtsstaat in het noorden van Kosovo; 7. dringt er bij de Servische regering op aan de Servische parallelle structuren in Kosovo te ontmantelen die het decentraliseringsproces ondermijnen en de volledige integratie van de Servische gemeenschap in de instellingen van Kosovo voorkomen; roept de Servische autoriteiten in dit verband op een constructieve rol te spelen met betrekking tot de oprichting en werking van gemeentelijke instellingen in de Servische multi-etnische gemeenten ten noorden en ten zuiden van de rivier de Ibar; 8. roept de Servische autoriteiten op zich constructief op te stellen wat betreft de komende algemene verkiezingen in Kosovo; wijst erop dat stabiele en multi-etnische instellingen in Kosovo in het belang zijn van zowel Servië als de andere buurlanden, en is in dit verband van oordeel dat deelname van Kosovaarse Serviërs aan het verkiezingsproces onontbeerlijk is om te voorkomen dat de Servische gemeenschap in Kosovo wordt gemarginaliseerd; 9. neemt nota van de inspanningen van zowel Servië als Kosovo gericht op het opsporen van personen die sinds het conflict van 1998-1999 vermist zijn via de „Working Group on Persons Who Are Unaccounted For In Connection With Events In Kosovo”; onderstreept het belang van het oplossen van deze kwestie voor het verwerken van het conflict van 1998-1999; wijst er verder op dat er nog altijd ongeveer 1 862 personen vermist zijn, en verzoekt zowel Servië als Kosovo de samenwerking met elkaar, met het Internationale Rode Kruis, EULEX en met andere organisaties gericht op het vinden van deze personen te intensiveren; 10. onderstreept dat de ontwikkeling van regionale samenwerking voor de EU een centrale prioriteit blijft en gericht is op de bevordering van verzoening, goed nabuurschap en contacten tussen mensen op de westelijke Balkan; verzoekt Servië derhalve zich constructief op te stellen ten opzichte van meer omvattende regionale samenwerking, zodat kan worden toegewerkt naar een praktische en duurzame oplossing voor de vertegenwoordiging van Kosovo in regionale fora; is in dit verband verheugd over de bijeenkomst op hoog niveau tussen de EU en de westelijke Balkanlanden die plaatsvond in Sarajevo op 2 juni 2010; 11. herinnert eraan dat volledige samenwerking met het Internationaal Straftribunaal voor het voormalige Joegoslavië (ICTY) een conditio sine qua non is voor Servië om de weg naar het EU-lidmaatschap verder te kunnen bewandelen; constateert dat Servië nog steeds adequaat reageert op bijstandsverzoeken van het ICTY en verzoekt de Servische regering nauw te blijven samenwerken met het Straftribunaal, ook wat betreft een snelle overlegging van alle aangevraagde documenten en een tijdige afsluiting van zaken die door het ICTY zijn terugverwezen; wijst echter op het meest recente oordeel van de hoofdaanklager van het ICTY dat de inspanningen van Servië om de twee resterende voortvluchtigen gevangen te nemen problematisch blijven; benadrukt dat alleen gevangenneming en uitlevering van de voortvluchtigen aan Den Haag kunnen worden beschouwd als het meest overtuigende bewijs voor volledige samenwerking en dringt aan op meer systematische inspanningen om de voortvluchtigen aan te houden zodat het mandaat van het tribunaal eindelijk kan worden vervuld; dringt met name aan op een herziening van de huidige aanpak, in lijn met de aanbevelingen van het ICTY; benadrukt dat Servië alleen de status van kandidaat-lidstaat kan krijgen en/of toetredingsonderhandelingen met de EU kan beginnen als het Bureau van de aanklager van het ICTY van oordeel is dat Servië volledige samenwerking heeft aangeboden; 12. is verheugd over de resolutie over Srebrenica die is aangenomen door het Servische parlement en beschouwt dit als een belangrijke stap in het proces van bewustwording over de wreedheden in het recente verleden en in het proces van regionale verzoening; prijst het besluit van president Tadić om deel te nemen aan de herdenking van de 15e verjaardag van de genocide in Srebrenica als een verdere stap in deze richting alsook zijn bezoek aan Vukovar waar hij eer heeft bewezen aan en medeleven heeft betuigd met de slachtoffers van de massamoord die in 1991 in Ovčara plaatsvond, waarmee hij een nieuwe impuls heeft gegeven aan de ontwikkeling van goede nabuurschapsbetrekkingen tussen Servië en Kroatië; is verheugd over de inzet en de professionaliteit van de dienst van de speciale aanklager voor oorlogsmisdaden, met inbegrip van het snelle optreden bij het onderzoek bij het Perucac-meer; 13. neemt nota van de hervorming van de rechterlijke macht en dringt erop aan dat er meer gedaan moet worden om de onafhankelijkheid en de onpartijdigheid van rechters te waarborgen en de efficiëntie van de werkzaamheden van de rechtbanken te verbeteren; is verheugd over het politieke besluit om een begin te maken met de procedure voor de herbenoeming van rechters, maar benadrukt dat de procedure op transparante wijze moet worden uitgevoerd, waarbij gewaarborgd moet worden dat niet-herbenoemde rechters daadwerkelijk in beroep kunnen gaan tegen dergelijk besluiten, en waarschuwt voor de politisering van dit proces; vestigt de aandacht op de vertraging bij de goedkeuring van de relevante wetgeving en dringt er bij de regering op aan de resterende wetsvoorstellen spoedig voor te leggen aan het parlement; dringt aan op volledige transparantie in de rechtsbedeling; dringt er bovendien op aan dat er meer financiële en administratieve middelen ter beschikking worden gesteld aan de rechtbanken, met inbegrip van het constitutionele hof, om de werking ervan te verbeteren en de achterstanden weg te werken; is in dit verband van mening dat duidelijke prioriteit moet worden verleend aan de restitutie van eigendommen aan de vroegere eigenaars; benadrukt dat het vermoeden van onschuld een van de belangrijkste rechtsinstrumenten is om de rechtsstaat te waarborgen; verzoekt de autoriteiten en in het bijzonder de uitvoerende macht om zich strikt aan dit beginsel te houden; 14. herinnert eraan dat handhaving van de rechtsstaat de hoogste prioriteit van de autoriteiten moet hebben; is verheugd over de vooruitgang die geboekt is bij de bestrijding van corruptie, zoals o.a. gebleken is uit recente prominente vervolgingszaken en uit de oprichting van een passend rechtskader en door de aanvang van de werkzaamheden van het anticorruptieagentschap in januari 2010, maar benadrukt dat corruptiepraktijken in het land nog steeds dominant zijn en dringt aan op meer inspanningen om deze praktijken uit te roeien; wijst met name op de rol van de illegale handel en de negatieve gevolgen die deze en andere onwettige activiteiten hebben doordat zij criminele netwerken in stand houden; vestigt de aandacht op de praktijk van het bekleden van dubbele ambten, wat een ernstig risico van belangenverstrengeling met zich meebrengt en als eerste moet worden aangepakt; is in dit verband bezorgd over de recente wijzigingen in de wet inzake het anticorruptieagentschap die in de tegenovergestelde richting gaan en merkt op dat deze bepaling door het agentschap is verwezen naar het constitutionele hof om het grondwettelijke karakter ervan te toetsen; dringt er bij de autoriteiten op aan de activiteiten van het anticorruptieagentschap met alle nodige politieke en administratieve middelen te ondersteunen en benadrukt dat er onverwijld onderzoek moet worden ingesteld naar de gevallen van corruptie die door het agentschap zijn gesignaleerd; dringt aan op goedkeuring van de amendementen op de wet inzake de financiering van politieke partijen om volledige transparantie en efficiënt toezicht op het stelsel voor de financiering van politieke partijen te waarborgen; spoort de autoriteiten aan wetgeving vast te stellen die in een doeltreffende bescherming van klokkenluiders voorziet; benadrukt het belang van teruggave van eigendom als belangrijke stap voor de rechtspleging; benadrukt dat de vastgestelde procedures strikt moeten worden gevolgd teneinde het vertrouwen van de samenleving in de onpartijdigheid van de rechtsbedeling te versterken; 15. is verheugd over de vooruitgang bij de hervorming van het overheidsbestuur; benadrukt dat er meer inspanningen aan de dag moeten worden gelegd bij het tot stand brengen van een onafhankelijk overheidsapparaat, dringt om die reden aan op de invoering van een op verdiensten gebaseerd systeem voor loopbaanontwikkeling, met inbegrip van een professioneel en transparant aanwervingsproces en een doelmatig personeelsbeheer, en vestigt in dit verband de aandacht op de schadelijke praktijk van het inhuren van personeel dat niet onder de wet inzake overheidsambtenaren valt, vaak op basis van politieke connecties; vestigt de aandacht op de ondervertegenwoordiging van nationale minderheden binnen het openbaar bestuur, de rechterlijke macht en staatsbedrijven; vestigt de aandacht op de continue behoefte van de overheid aan capaciteitsopbouw, zowel op lokaal als op nationaal niveau, dringt aan op een verdere versterking van de capaciteit en coördinatie van het openbaar bestuur op het gebied van EU-integratie en verzoekt de Commissie de autoriteiten op dit gebied te blijven ondersteunen, en haar werkzaamheden te coördineren met andere donoren; 16. is verheugd over de vooruitgang bij de hervorming van het politieapparaat en over de toenemende samenwerking op politieel gebied met de buurlanden en lidstaten van de EU; is met name verheugd over de overeenkomst inzake politiële samenwerking met Kroatië, Montenegro en Bosnië-Herzegovina; is ingenomen met de ondertekening van een stappenplan voor de samenwerking met Europol met het oog op de sluiting van een operationele overeenkomst met deze wetshandhavingsdienst van de EU; beklemtoont echter dat sterkere inspanningen nodig zijn om de uitdagingen van het stappenplan te kunnen aanpakken, met name op het gebied van de bescherming van persoonsgegevens en geheime informatie, twee aspecten die tevens van doorslaggevend belang zijn voor de sluiting van een samenwerkingsovereenkomst met Eurojust; 17. vestigt de aandacht op gevallen van ongepast politieoptreden, inclusief machts- en geweldsmisbruik van politiefunctionarissen jegens burgers, en dringt erop aan dat er meer in het werk gesteld moet worden om de overtreders te bestraffen; is derhalve verheugd over de samenwerking van de politie met de onafhankelijke controlerende instanties en over de tenuitvoerlegging van hun bevindingen; is van oordeel dat aan de neutrale behandeling van leden van alle minderheden door de politie en andere wetshandhavingsorganen de hoogste prioriteit moet worden gegeven en roept de autoriteiten op de scholing op dit gebied te verbeteren; is verheugd over de inspanningen om het aantal vrouwen in het politieapparaat te verhogen; 18. is verheugd over de tot dusver geleverde inspanningen om de nalatenschap van de vroegere activiteiten van de veiligheidsdiensten uit de wereld te helpen; wijst er in dit verband op dat verdere hervormingen in de veiligheidssector noodzakelijk zijn, met name wat betreft het politieke zuiveringsproces en versterkte parlementaire controle op de veiligheidsdiensten; herinnert de autoriteiten eraan dat inzage van het publiek in de archieven van de geheime diensten nodig is voor een succesvolle regionale verzoening, met name in verband met de wreedheden tijdens de Tweede Wereldoorlog en daarna; vestigt de aandacht op de ontoereikende bescherming van de persoonlijke levenssfeer en dringt aan op verdere hervormingen op dit gebied; 19. is verheugd over de verbeterde coördinatie tussen de politie en de aanklagers, wat tot resultaten leidt bij de bestrijding van de georganiseerde misdaad en de drugshandel, die gemeenschappelijke uitdagingen vormen voor de EU en Servië; neemt nota van de ondertekening van memoranda van samenwerking met Latijns-Amerikaanse landen die gericht zijn op een doeltreffender aanpak van de trans-Atlantische drugshandel; dringt aan op de versterking van de interne politiële en justitiële capaciteiten en onderstreept dat de drugssmokkel vanuit en via Servië de EU zorgen blijft baren; 20. wijst nogmaals op het belang van een goed functionerend parlement als vitale instelling in het democratisch bestel en is verheugd over de procedurele vernieuwingen die worden ingevoerd met de vaststelling van de nieuwe wet inzake de Nationale Vergadering; dringt aan op de onmiddellijke afschaffing van de ongrondwettige praktijk van „blanco mandaten” waardoor de politieke partijen de activiteiten van de parlementsleden kunnen controleren; dringt er verder op aan een einde te maken aan de willekeurige toewijzing van parlementszetels; dringt er bij de politieke partijen op aan zo spoedig mogelijk en in elk geval nog tijdens de huidige zittingsperiode van het parlement passende bepalingen in te voeren die in overeenstemming zijn met de Europese democratische normen; is verheugd over het nieuwe reglement van orde van het parlement, dringt aan op een strenger toezicht op de activiteiten van de regering en prijst in dit verband de formele opneming van openbare hoorzittingen in het reglement van orde; is verheugd dat voor het eerst bepalingen betreffende het toezicht op de onafhankelijke instanties in het reglement van orde zijn opgenomen, maar is bezorgd over de mogelijke inmenging van het parlement in de werkzaamheden van deze instanties; dringt erop aan om in lijn met de aanbevelingen van de Commissie van Venetië nieuwe bepalingen uit te werken tot vaststelling van een wettelijk kader voor de onafhankelijke werking van die instanties; 21. prijst de inspanningen die de ombudsman zich heeft getroost ter bescherming van de rechten van de burgers met betrekking tot de goede werking van overheidsinstellingen, waaronder maatregelen ter bescherming van de rechten van kinderen en minderheden op nationaal en provinciaal niveau; roept de nationale autoriteiten op deze inspanningen te steunen en ervoor te zorgen dat naar behoren gevolg wordt gegeven aan de aanbevelingen van de ombudsman; is verheugd over de oprichting van drie lokale bureaus van de ombudsman in de gemeenten Preševo, Bujanovac en Medvedja; 22. wijst er nogmaals op dat sterke en onafhankelijke media uiterst belangrijk zijn voor een democratie en dringt aan op stappen om te waarborgen dat zij niet afhankelijk zijn van politieke druk en andere invloeden; is ingenomen met de inspanningen van de Servische regering om een wettelijk kader ter waarborging van de vrijheid van meningsuiting vast te stellen, maar uit zijn bezorgdheid over pogingen om zeggenschap uit te oefenen over en zich in te mengen in de mediasector; is bezorgd over de controverse rond de privatisering van het dagblad „Večernje novosti” en dringt er bij de regering op aan erop toe te zien dat alle buitenlandse en binnenlandse investeerders gelijk worden behandeld; veroordeelt de aanvallen op en bedreigingen van Servische journalisten en dringt er bij de autoriteiten op aan steeds een diepgaand onderzoek in te stellen en de daders voor de rechter te brengen; vestigt de aandacht op de eigendomsconcentratie en het gebrek aan transparantie in de mediasector; vestigt de aandacht op gevallen waarin persoonsgegevens zijn gepubliceerd en onderstreept de noodzaak van journalistieke zelfregulering en eerbiediging van de gedragscode voor de media; constateert dat het aantal aansluitingen op het internet nog steeds laag is, erkent het belang van het internet in het kader van de mediavrijheid en dringt er bij de autoriteiten op aan om op dit gebied stappen voorwaarts te zetten; 23. benadrukt het belang van het decentraliseringsproces voor de verbetering van het functioneren van de staat doordat het deze dichter bij de burgers brengt en tegelijkertijd hun recht op provinciale autonomie en lokaal zelfbestuur respecteert; is in dit verband verheugd over de goedkeuring van de wet inzake nationale raden voor minderheden, waarbij de bevoegdheden en de verkiezing van nationale raden voor minderheden worden geregeld in overeenstemming met de internationale normen; erkent dat met de goedkeuring van het statuut en de wet inzake de bevoegdheden van Vojvodina vooruitgang is geboekt bij de tenuitvoerlegging van de grondwet van november 2006; dringt aan op voortzetting van het decentraliseringsproces door de goedkeuring van de wet inzake overheidsinkomsten en de wet betreffende openbare bezittingen van Vojvodina en de lokale gemeenten, die Vojvodina in staat zullen stellen te beginnen met de uitoefening van haar bevoegdheden krachtens het nieuwe statuut; dringt bovendien aan op nadere politieke inspanningen om gehoor te geven aan de aspiraties van de Albanese minderheid in de vallei van Preševo voor lokaal bestuur door op korte termijn de nodige middelen ter beschikking te stellen die moeten worden verdeeld in overleg met het coördinatieorgaan voor de gemeenten Preševo, Bujanovac en Medvedja; benadrukt tegelijkertijd dat de vertegenwoordigers van de Albanese minderheid een centrale verantwoordelijkheid hebben en dringt er bij hen op aan de felle nationalistische en separatistische retoriek, die haaks staat op de elementaire Europese waarden, te veroordelen; benadrukt tevens het belang van de integratie van Serviërs in deze lokale bestuursorganen; 24. is ingenomen met de inspanningen van Servië op het gebied van de bescherming van minderheden; onderstreept evenwel dat de toegang tot informatie en onderwijs in minderheidstalen nog moet worden verbeterd, met name in het geval van de Bosnische, Bulgaarse, Bunjevci- en Roemeense minderheden; 25. is verheugd over het feit dat de meeste nationale minderheidsraden worden opgericht om de minderheden in staat te stellen besluiten te nemen op het gebied van onderwijs, cultuur, gebruik van de minderheidstalen en overheidsvoorlichting; wijst op het belang van de volledige uitoefening van de bevoegdheden van deze organen voor zelfbestuur en op de noodzaak om in de wet inzake de nationale minderheidsraden een toereikende financiering uit begrotingsmiddelen te garanderen; neemt kennis van de klachten over onregelmatigheden in het voorbereidingsproces en de juridische vereisten voor de oprichting van de raden evenals van klachten over inbreuken op de gegarandeerde bevoegdheden van de nationale raden door sommige ministeries en gemeenten en dringt er bij de autoriteiten op aan om erop te reageren; uit zijn bezorgdheid over de oprichting van de Bosnische nationale raad en dringt erop aan dat het proces snel en volgens de regels wordt afgerond, zodat de Bosniërs een legitieme vertegenwoordiging krijgen in de raad; is bezorgd over de toenemende spanningen in Sandzak die onlangs o.a. hebben geleid tot gewelddadige incidenten, en dringt erop aan dat politieke geschillen worden opgelost via een dialoog binnen een kader van democratische instellingen; 26. is verheugd over de vooruitgang die is geboekt bij de bevordering van gendergelijkheid, met name door de goedkeuring van de wet inzake gendergelijkheid en de goedkeuring van het nationale actieplan ter verbetering van de positie van vrouwen en ter bevordering van gendergelijkheid; herinnert er echter aan dat de toepassing van deze maatregelen nog steeds op zich laat wachten en dat vrouwen nog altijd worden gediscrimineerd, met name op de arbeidsmarkt; dringt er derhalve bij de Servische autoriteiten op aan het nieuwe wettelijke kader inzake gendergelijkheid in de praktijk te brengen en meer verschijningsvormen van discriminatie op grond van geslacht, waaronder het toenemende huiselijke geweld in Servië, aan te pakken; 27. dringt erop aan dat er nadere stappen worden ondernomen om antidiscriminatiewetgeving volledig na te leven en is verheugd over de vooruitgang die op dit gebied is geboekt, met name de benoeming van een commissaris voor de bescherming van gelijkheid, als een belangrijke stap om de gelijke behandeling van alle burgers in Servië te waarborgen; 28. herinnert eraan dat vrijheid van meningsuiting en vrijheid van vergadering Europese kernwaarden zijn en is verheugd over het feit dat de Gay Pride parade in Belgrado op 10 oktober 2010 heeft plaatsgevonden; beschouwt de gebeurtenis als een belangrijke stap op weg naar de totstandbrenging van een open, tolerante en door verscheidenheid gekenmerkte samenleving en als uiting van het feit dat de regering zich inzet om de EU-normen inzake tolerantie te handhaven en kwetsbare minderheden in de samenleving te beschermen; is tevreden over de adequate veiligheidsmaatregelen die ter bescherming van de deelnemers aan de optocht zijn getroffen; 29. betreurt echter de gewelddadige botsingen waarmee de parade gepaard ging, die geleid hebben tot een groot aantal gewonden, met name bij de politie; vestigt de aandacht op het feit dat de betrokken extremisten indirecte steun genoten van bepaalde politieke partijen en prominente geestelijken; roept de Servische autoriteiten op de rechtsstaat te waarborgen door de geweldplegers te vervolgen die de Gay Pride Parade hebben verstoord en door een doeltreffend verbod in te stellen op de extremistische organisaties waarvan zij deel uitmaken; merkt op dat deze organisaties in het verleden verantwoordelijk waren voor ernstige gewelddaden, met name op 17 februari 2008 en bij een aantal sportevenementen; constateert in dit verband dat een aantal zaken in verband hiermee thans in behandeling zijn bij het constitutioneel hof; dringt aan op de vaststelling van passende maatregelen om alle vormen van extremisme en radicalisme in de samenleving doeltreffend te kunnen bestrijden; 30. benadrukt dat vele Roma nog steeds in extreme armoede leven, hetgeen een bijzonder negatief effect heeft op de levenskansen van jonge Roma; wijst er bovendien op dat zij op de arbeidsmarkt worden gediscrimineerd en dat slechts 5% van hen een vaste baan heeft; dringt er bij de autoriteiten op aan dringend stappen te ondernemen in verband met hun situatie door hen identiteitsbewijzen te verstrekken en hun toegang tot passende huisvesting, de arbeidsmarkt, onderwijs en gezondheidszorg te verbeteren; vestigt de aandacht op de aanhoudende discriminatie van en recente gevallen van geweld tegen de Roma-bevolking alsmede gevallen van gedwongen verplaatsing van Roma door de Servische autoriteiten; 31. wijst op het feit dat Servië het land met het grootste aantal vluchtelingen en intern ontheemden in Europa is, benadrukt de moeilijke situatie waarin zij zich bevinden wat betreft huisvesting en armoede en dringt er bij de Servische autoriteiten op aan de nationale strategie met betrekking tot vluchtelingen te herzien; is verheugd over de initiatieven van Servië om het regionale proces voor het vinden van een duurzame oplossing van het vluchtelingenprobleem nieuw leven in te blazen en verzoekt de landen die de Verklaring van Sarajevo hebben ondertekend grotere vorderingen op dit gebied te maken; wijst in dit verband op de gezamenlijke toezegging van de presidenten van Servië en Kroatië om onderzoek te doen naar het lot van de vermiste personen en oplossingen te vinden voor de problematiek van de vluchtelingen en hun terugkeer; verzoekt de Commissie haar politieke invloed op de kandidaat-lidstaten en potentiële kandidaat-lidstaten in de regio aan te wenden om ervoor te zorgen dat de obstakels voor de terugkeer van vluchtelingen worden weggenomen; herinnert er bovendien aan dat er nog tot 150 000 gerepatrieerden worden verwacht als gevolg van de overnameovereenkomsten met EU-lidstaten en dat hun succesvolle re-integratie een grondige voorbereiding zal vergen, met name door de lokale autoriteiten; onderstreept de belangrijke rol die de maatschappelijke organisaties hierbij hebben gespeeld; 32. verwelkomt de hervormingen in de militaire sector, met name de professionalisering van het Servische leger, die op 1 januari 2011 van kracht zijn geworden, als een belangrijke stap op weg naar modernisering van het leger en verdere versterking van de civiele controle op het leger; 33. onderstreept de belangrijke rol die de maatschappelijke organisaties hebben gespeeld bij de vaststelling van de beleidsprioriteiten; benadrukt het belang van dialoog met maatschappelijke organisaties en beklemtoont de cruciale bijdrage van actoren van het maatschappelijk middenveld aan de versterking van de regionale samenwerking op sociaal en politiek gebied; is verheugd over het feit dat de nieuwe, in 2009 aangenomen wet op verenigingen de wettelijke status van ngo's heeft verduidelijkt en dat de samenwerking tussen de Servische overheid en het maatschappelijk middenveld is verbeterd; erkent de inspanningen van de regering met betrekking tot de raadpleging van het maatschappelijk middenveld; dringt er bij de autoriteiten op aan verdere stappen te nemen om de deelname van actoren van het maatschappelijk middenveld aan het beleidsvormingsproces en de controle op de activiteiten van de autoriteiten te formaliseren en te intensiveren; benadrukt dat verdedigers van de mensenrechten, met name LGBT-activisten en zij die oorlogsmisdaden onderzoeken of zich voor de verbetering van de betrekkingen tussen Servië en Kosovo inzetten, moeten worden gesteund en beschermd; 34. betuigt in dit verband zijn steun aan het RECOM-initiatief (Regionale Commissie voor waarheidsvorsing en het vertellen van de waarheid over oorlogsmisdaden en andere ernstige mensenrechtenschendingen in voormalig Joegoslavië) teneinde het proces van bewustmaking en verzoening op de hele westelijke Balkan te bevorderen en dringt er bij de autoriteiten in Servië en de andere betrokken landen op aan dit initiatief te steunen; 35. benadrukt het vitale belang van het onderwijsstelsel voor de jongeren van het land en de toekomstige economische vooruitzichten; benadrukt dat modern onderwijs van hoog niveau dat generaties van hooggekwalificeerde werknemers voortbrengt een van de belangrijkste voorwaarden is voor sociale en economische ontwikkeling; betreurt de hoge werkloosheid in het land, met name onder jongeren, en het lage percentage universitaire afgestudeerden; dringt er bij de autoriteiten op aan de bepalingen van het Bologna-proces volledig na te leven en het Servische onderwijsstelsel te laten aansluiten op de Europese normen; is verheugd over de vooruitgang op het gebied van onderwijs en onderzoek, maar benadrukt dat verdere inspanningen moeten worden geleverd opdat Servië zich kan aansluiten bij de Europese Onderzoeksruimte; dringt er voorts bij de autoriteiten op aan de investeringen in nationale onderzoekscapaciteiten op te voeren om te voorkomen dat het onderzoeksniveau en de onderzoekscapaciteiten in Servië achterblijven bij die in Europa; 36. erkent dat de Servische regering in november 2008 met de vakbonden en de werkgeversorganisatie een uitgebreide algemene collectieve arbeidsovereenkomst heeft gesloten; spoort de Servische regering aan de huidige schorsing van de overeenkomst op te heffen; onderstreept dat de vakbondsrechten ondanks de constitutionele waarborgen nog steeds beperkt zijn en dringt er bij Servië op aan de rechten van werknemers en de vakbondsrechten verder te versterken; is bezorgd over het feit dat de sociale dialoog nog steeds zwak is en dat de sociale partners niet op regelmatige basis worden geraadpleegd; erkent dat de sociaaleconomische raad frequenter bijeen is gekomen en dat alle gespecialiseerde organen operationeel zijn, maar is bezorgd dat de raad nog steeds een zwakke rol speelt; dringt aan op het nemen van verdere stappen ter versterking van de sociaaleconomische raad om ervoor te zorgen dat hij een actieve functie kan vervullen bij de bevordering van de sociale dialoog en een actievere adviserende rol kan spelen in het wetgevingsproces; 37. vestigt de aandacht op de problematische situatie in het gevangeniswezen en dringt aan op stappen om de overbezetting in de gevangenissen tegen te gaan, de deplorabele detentieomstandigheden te verbeteren en passende reclasserings- en opleidingsprogramma's aan te bieden aan de gevangenen; 38. benadrukt de schadelijke gevolgen van de financiële crisis voor het land; neemt nota van de recente beoordeling van de garantieovereenkomst met het IMF, gepaard met het positieve oordeel over het macro-economische beleid van het land, en is verheugd over de instelling van het investeringskader voor de westelijke Balkan ter bevordering van de integratie en het economisch herstel van de regio, dat voorziet in kredieten voor prioritaire infrastructuurprojecten; dringt erop aan het kader uit te breiden, zodat ook kleine en middelgrote ondernemingen kunnen worden gesteund, en nodigt Servië uit deze nieuwe financiële middelen evenals de mogelijkheden in het kader van de IPA-steun te benutten, ook om kwetsbare groepen in de samenleving doeltreffender te kunnen beschermen tegen de gevolgen van de crisis; 39. herinnert eraan dat het bestaan van monopolies de ontwikkeling van een volledig functionerende markteconomie ernstig belemmert dringt er derhalve bij de regering op aan actieve maatregelen te treffen om ervoor te zorgen dat een doeltreffend mededingingsbeleid wordt gevoerd door de monopolies af te schaffen; benadrukt dat de hinderpalen waarmee kleine en middelgrote ondernemingen bij hun intrede op de markt te kampen hebben nog steeds groter zijn dan wenselijk is; is verheugd dat in verschillende sectoren regulerende instanties worden opgericht en verwacht dat de autoriteiten ervoor zorg dragen dat die instanties onafhankelijk zijn en niet worden beheerst door de te reguleren bedrijven; 40. merkt voorts op dat de nationale en economische statistieken van het land verder moeten worden verbeterd en dringt er bij de autoriteiten op aan hiervoor te zorgen; 41. dringt er bij de autoriteiten en de politieke bewegingen in Servië op aan zich sterker in te zetten voor werkgelegenheid en sociale cohesie en een klimaat te scheppen dat bevorderlijk is voor de ontwikkeling van de democratie, de rechtsstaat, de vrije markteconomie en de eerbiediging van de mensenrechten; 42. dringt erop aan dat er meer werk gemaakt wordt van de ontwikkeling van een duurzaam openbaarvervoernetwerk in Servië en alle delen van de westelijke Balkan en van de verbetering van de wegeninfrastructuur, met inbegrip van snelle voltooiing van corridor X, maar dat ook de infrastructuur voor het spoorwegvervoer en het vervoer over de binnenwateren moet worden verbeterd; benadrukt het belang van een geïntegreerd vervoerssysteem zowel voor de economische ontwikkeling van de Servische regio's als voor de toename van de regionale handel; is in het bijzonder geïnteresseerd in de ontwikkeling van de strategie voor de Donau, teneinde verbindings- en communicatiesystemen te verbeteren (met name op het gebied van vervoer, energie en de informatiemaatschappij), het milieu te beschermen, natuurlijke risico's te voorkomen en de sociaaleconomische ontwikkeling te versterken; 43. betreurt in dit verband de slechte staat van het openbaar vervoer, met name het spoorwegvervoer; dringt er bij de Servische regering op aan de IPA-middelen volledig te benutten om het spoorwegennet te ontwikkelen, uit te bouwen en te moderniseren en de verbindingen met de buurlanden voor zowel het personen- als het vrachtvervoer te verbeteren; 44. prijst Servië voor zijn goede vorderingen met betrekking tot het milieu; spoort het land evenwel aan tot grotere inspanningen op het gebied van hernieuwbare energie en energie-efficiëntie en constateert dat belangrijke onderdelen van het acquis inzake hernieuwbare energie nog moeten worden omgezet en dat nog steeds geen wettelijk kader voor energie-efficiëntie is ingevoerd; 45. is verheugd dat de dienst chemische stoffen een reglement heeft vastgesteld dat de productie van chemicaliën die gevaarlijk zijn voor de menselijke gezondheid en het milieu aan beperkingen onderwerpt of verbiedt, waardoor de chemische industrie meer in overeenstemming wordt gebracht met de regelgeving van de EU; betreurt evenwel dat de toepassing van sommige bepalingen die het gebruik van geavanceerde technologie en daaraan gerelateerde investeringen voorschrijven, is uitgesteld aangezien zij volgens vertegenwoordigers van de industrie tot financiële verliezen en een ontwrichting van de activiteiten van de bedrijfstak in Servië zouden leiden; dringt aan op spoedige en volledige tenuitvoerlegging van het groene wetgevingspakket van 2009; 46. is verheugd over de overeenkomsten met Montenegro en Kroatië waardoor de burgers van beide landen die verdacht worden van deelname aan georganiseerde misdaad kunnen worden uitgeleverd en is tevens verheugd over de geplande besprekingen over de grensafbakening tussen Servië en Kroatië; moedigt de Servische regering aan vergelijkbare overeenkomsten te sluiten met andere buurlanden en is verheugd over stappen in deze richting door Servië en Montenegro; moedigt Servië aan door te gaan met het uitwisselen van inlichtingen en bewijzen met betrekking tot grensoverschrijdende criminele netwerken, met name op het gebied van drugshandel, met de buurlanden teneinde de transnationale georganiseerde misdaad op de Balkan doeltreffend te kunnen bestrijden; 47. benadrukt de belangrijke rol die Servië speelt voor de stabiliteit op de gehele westelijke Balkan en met name voor de stabiliteit en de cohesie van Bosnië-Herzegovina; roept de Servische autoriteiten in dit verband op actief steun te verlenen aan alle noodzakelijke grondwetswijzigingen die de overheidsinstellingen van Bosnië-Herzegovina in staat zouden stellen ambitieuze hervormingen in het Europese integratieproces door te voeren; verzoekt Belgrado met name steun te verlenen aan de consolidatie, stroomlijning en versterking van de Bosnische overheidsinstellingen; 48. doet een beroep op de Servische autoriteiten door te gaan met de aanpassing aan de milieuwetgeving en -normen van de EU en de vastgestelde wetgeving ten uitvoer te leggen en te handhaven; 49. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad, de Commissie en de regering en het parlement van Servië. (Goedkeuring) Het Europees Parlement , – gezien het ontwerp van besluit van de Raad en de Commissie (15619/1/2007), – gezien het ontwerp van stabilisatie- en associatieovereenkomst tussen de Europese Gemeenschappen en hun lidstaten enerzijds, en de Republiek Servië anderzijds (16005/2007), – gezien het verzoek om goedkeuring dat de Raad heeft ingediend krachtens artikel 217 en artikel 218, lid 6, tweede alinea, onder a), en lid 8, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, en met artikel 101, tweede alinea, van het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie (C7-0341/2010), – gelet op artikel 81 en artikel 90, lid 8, van zijn Reglement, – gezien de aanbeveling van de Commissie buitenlandse zaken ( A7-0362/2010 ), 1. hecht zijn goedkeuring aan de sluiting van de overeenkomst; 2. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en aan de Commissie, alsmede aan de regeringen en parlementen van de lidstaten en van de Republiek Servië. Het Europees Parlement , – gelet op artikel 168 van het EG-Verdrag, – gelet op artikel 35 van het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie, – gezien de aanbeveling van de Raad inzake de maatregelen ter bestrijding van neurodegeneratieve ziekten, in het bijzonder de ziekte van Alzheimer, door een gezamenlijke programmering van onderzoeksactiviteiten, en de conclusies van de Raad met betrekking tot volksgezondheidsstrategieën ter bestrijding van neurodegeneratieve ziekten die met leeftijd verband houden, in het bijzonder de ziekte van Alzheimer, – gezien de bevindingen van het door DG SANCO gefinancierde project Alzheimer Europe (European Collaboration on Dementia) (2006-2008) van de EU en het Wereld-Alzheimerverslag 2010 dat werd gepubliceerd door ADI (Alzheimer's Disease International) in verband met de Wereld-Alzheimerdag op 21 september 2010, – gezien de resultaten van EuroCoDe (European Collaboration on Dementia), een door de Commissie gefinancierd project van Alzheimer Europe, – gezien de mededeling van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad over een Europees initiatief inzake de ziekte van Alzheimer en andere vormen van dementie ( COM(2009)0380 ), – gezien de strategische doelstelling van de EU van het bevorderen van een goede volksgezondheid in een vergrijzend Europa, gebaseerd op het Witboek van de Commissie „Samen werken aan gezondheid: een EU-strategie voor 2008-2013”, waarin wordt onderstreept dat het onderzoek naar palliatieve zorg en meer kennis van neurodegeneratieve ziekten moet worden uitgebreid, – gezien zijn resolutie van 9 september 2010 over langdurige zorg voor ouderen (1) , – gezien zijn resolutie van 7 september 2010 over de rol van de vrouw in een vergrijzende samenleving (2) , – gelet op artikel 48 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en voedselveiligheid ( A7-0366/2010 ), A. overwegende dat in 2010 wereldwijd ongeveer 35,6 miljoen mensen aan een vorm van dementie lijden en dat dit aantal naar schatting elke 20 jaar bijna zal verdubbelen tot mogelijkerwijze 65,7 miljoen in 2030 (verslag 2010 van Alzheimer's Disease International), overwegende dat het aantal personen dat aan de ziekte van Alzheimer lijdt wordt onderschat, vanwege de moeilijkheden bij een vroegtijdige diagnose, B. overwegende dat naar schatting 9,9 miljoen mensen in Europa lijden aan vormen van dementie, en dat de ziekte van Alzheimer verantwoordelijk is voor de grote meerderheid van deze gevallen (verslag van Alzheimer's Disease International van 2010); overwegende dat neurodegeneratieve ziekten kunnen optreden bij personen van iedere leeftijd, maar dat zij een van de hoofdoorzaken van handicap en afhankelijkheid bij oudere mensen vormen, en dat het aantal personen dat aan deze ziekten leidt vermoedelijk tot 2020 nog sterk zal stijgen vanwege de hogere levensverwachting en de geringe hoeveelheid sociale contacten bij gepensioneerde personen; overwegende dat dit aantal patiënten bijna verdriedubbelt wanneer rekening wordt gehouden met het aantal informele verleners van zorg aan patiënten met dementie, C. overwegende dat, volgens het World Alzheimer Report 2009, Europa goed is voor 28% van het totale aantal mensen met dementie, waarmee het alleen Azië (met 35%) voor moet laten gaan, terwijl West-Europa van alle regio's in de wereld het hoogste percentage patiënten heeft (19%), D. overwegende dat de bevolking van Europa veroudert en dat mensen boven de 80 jaar in de meeste Europese landen het snelst groeiende bevolkingscohort vormen. overwegende dat het aantal werkende personen in verhouding tot het aantal gepensioneerden vermindert en dat dementie daarom naar verwachting in de komende decennia een van de grote problemen zal gaan vormen voor de duurzaamheid van de nationale stelsels voor sociale voorzieningen en gezondheidszorg, met inbegrip van de voorzieningen voor informele zorg en langdurige zorg, E. overwegende dat volgens sommige schattingen (verslag 2010 van Alzheimer's Disease International) de totale kosten van de directe medische en sociale zorgverlening in verband met de ziekte van Alzheimer in Europa 135,04 miljard USD bedragen, F. overwegende dat vroegtijdige diagnose kan helpen bij het in de hand houden van de kosten voor volksgezondheid in Europa, G. overwegende dat de Europese Unie op dit moment niet over voldoende nauwkeurig cijfermateriaal met betrekking tot dementie, en in het bijzonder neurodegeneratieve ziekten, beschikt en dat de schattingen in sommige studies drie keer zo hoog zijn als in andere; overwegende dat het derhalve hoog tijd is dat er Europese epidemiologische studies worden verricht op basis van gemeenschappelijke, uniforme indicatoren, H. overwegende dat dementie zowel sociale, als economische gevolgen heeft, en dat de effecten in alle gezondheidszorgstelsels in de lidstaten merkbaar zijn, I. overwegende dat, om op de sociaal-economische gevolgen van Alzheimer en andere vormen van dementie in te spelen, moet worden geïnvesteerd in wetenschappelijk onderzoek en doeltreffende vormen van aanpak in zorgstelsels, J. overwegende dat de meeste onderzoeksinspanningen op dit terrein worden geleverd door de lidstaten, waarbij de grensoverschrijdende coördinatie vrij gering is, wat leidt tot fragmentatie en een beperkte uitwisseling van kennis en beste methodes tussen de lidstaten , en dat in Europa het onderzoek naar de ziekte van Alzheimer achterloopt bij het onderzoek naar andere veelvoorkomende ziekten , K. overwegende dat de recente bevindingen van Alzheimer Europe laten zien dat Alzheimer nog te vaak niet als zodanig wordt onderkend in de EU en dat er op het gebied van preventie, toegang tot behandeling en passende diensten van lidstaat tot lidstaat nog grote verschillen bestaan, L. overwegende dat recent onderzoek erop wijst dat het dieet een belangrijke causale factor is bij de ontwikkeling van de ziekte van Alzheimer en dat daarom prioriteit dient te worden toegekend aan preventie van dementie middels een flexibel instrumentarium, en dat bijzondere aandacht nodig is voor preventieve factoren zoals een gezond dieet, fysieke en cognitieve activiteit en beheersing van cardiovasculaire risicofactoren zoals diabetes, een hoog cholesterol, hoge bloeddruk en roken, M. overwegende dat het besef groeit dat de effecten van neurodegeneratieve ziekten op de bevolking in Europa zo omvangrijk zijn dat geen enkele lidstaat dit alleen kan oplossen; overwegende dat de lidstaten en de EU daarom hun samenwerking en de coördinatie van innovatieve en multidisciplinaire onderzoeksinspanningen naar de oorzaken, preventie en de behandeling van Alzheimer moeten opvoeren, en dat de uitwisseling van informatie en de financiële investeringen op dit gebied in de EU derhalve aanzienlijk moeten worden versterkt met het oog op de bestrijding van neurodegeneratieve aandoeningen, en met name de ziekte van Alzheimer, die de Europese samenlevingen voor grote problemen stellen, N. overwegende dat dit Europese initiatief niet bedoeld is om nationale plannen ter bestrijding van de ziekte van Alzheimer en andere vormen van dementie te vervangen, maar gebruikt moet worden als middel voor een effectievere coördinatie van het Europese onderzoek op dit gebied, O. overwegende dat dementie niet alleen een verschrikkelijke stoornis voor de patiënt zelf is, maar ook, wanneer er geen passende dienstverlening van goede kwaliteit wordt verstrekt als gevolg van de emotionele, lichamelijke en financiële problemen voor de familieleden en vrienden van de mensen die aan een vorm van dementie lijden ook een buitengewoon grote belasting kan vormen voor de omgeving van de patiënt en de zorgverleners, Als we ervan uitgaan dat binnen elke familie met een dementiepatiënt gemiddeld drie personen rechtstreeks de lasten van de zorg dragen, betekent dit dat naar schatting 19 miljoen Europeanen rechtstreeks met dementie te maken hebben, P. overwegende dat de capaciteit van de institutionele zorg voor mensen met Alzheimer te gering is, en dat de tekorten in de toekomst zullen toenemen; overwegende dat er een tekort is aan gezondheidszorgprofessionals en maatschappelijk werkers die zich met Alzheimerpatiënten bezighouden, en dat dit tekort in de toekomst zal toenemen; overwegende dat het tegelijkertijd duidelijk is dat de patiënten er het meest bij gebaat zijn thuis in hun eigen omgeving te blijven, Q. overwegende dat de Europese Unie ten aanzien van de zorg van patiënten en de begeleiding van zorgverleners een drieledige doelstelling dient na te streven: waarborgen van kwalitatief hoogwaardige patiëntenzorg, garanderen dat zorgverleners een aan hun specifieke situatie aangepaste omkadering krijgen, en faciliteren dat patiënten thuis kunnen blijven of toegang hebben tot kwalitatief hoogwaardige en innovatieve instellingen, R. overwegende dat moderne telegeneeskundediensten uitermate doeltreffende zorg kunnen leveren aan patiënten met Alzheimer en hun zorgverleners, en aldus kunnen bijdragen aan een hogere levenskwaliteit voor patiënten in hun eigen vertrouwde omgeving en een goed alternatief vormen voor zorg in een instelling, S. overwegende dat er een stigma kleeft aan de ziekte van Alzheimer en dat de houding van het publiek tegenover deze ziekte en de personen die eraan leiden ertoe leidt dat de patiënten, hun families en huisgenoten in een isolement komen te verkeren; overwegende dat de algemene benadering van het probleem nog steeds verkeerd is, hetgeen sociale uitsluiting tot gevolg heeft van de patiënten en hun familieleden; overweegt dat er daarom behoefte bestaat aan meer begrip voor de problemen van stigmatisering, vooroordeel en discriminatie die aan dementie verbonden zijn, terwijl er ook onderzoek vereist is naar de middelen om sociale uitsluiting te voorkomen en een actief burgerschap te bevorderen, teneinde de waardigheid en gerespecteerde positie van aan dementie lijdende personen bij alle acties te bewaren, T. overwegende dat het verbeteren van de levenskwaliteit van de patiënten vaak verband houdt met het emotionele leven van hun verwanten, U. overwegende dat ondersteuningsgroepen een geschikt forum vormen voor reflectie over steun voor en het delen van „bewuste verantwoordelijkheid” van de verwanten van patiënten, V. overwegende dat Alzheimer en andere vormen van dementie niet als een normaal probleem van het individu moeten worden beschouwd, dat onderdeel uitmaakt van het ouderwordingsproces, en waarbij geen recht op passende behandeling, medische bijstand en gespecialiseerde zorg bestaat, W. overwegende dat de sociale bewustwording en de wetenschappelijke kennis ten aanzien van de ziekte van Alzheimer weliswaar sterk zijn toegenomen, waaruit met name blijkt dat de ziekte niet alleen gekenmerkt wordt door klinische dementie, maar ook door het optreden van predementiële verschijnselen in een vroeger stadium, maar dat de therapeutische opties zich nog steeds beperken tot geneesmiddelen die de symptomen bestrijden; overwegende dat er thans opmerkelijke verschillen tussen en zelfs binnen de lidstaten bestaan en dat er tekortkomingen kunnen worden vastgesteld in de opleiding en kwalificaties van het personeel en de beschikbaarheid van apparatuur die nodig is voor diagnose en onderzoek en overwegende dat de diagnose van de ziekte van Alzheimer vaak pas jaren na het begin van de ziekte plaatsvindt, waardoor dus mogelijkheden verloren gaan om het verloop van de ziekte te vertragen, X. overwegende dat recente vooruitgang bij het gebruik van betrouwbare biomarkers van de ziekte van Alzheimer geleid heeft tot de versnelde ontwikkeling van nieuwe criteria voor het definiëren van de ziekte als een klinische entiteit met niet alleen een fase waarin het geheugen en de cognitieve functies worden aangetast, maar ook een eerdere, aan geheugenstoornis voorafgaande fase, Y. overwegende dat de ziekte van Alzheimer en de andere vormen van dementie niet alleen bij oudere personen voorkomen, maar soms ook bij jongere bevolkingsgroepen; overwegende dat dus voor een betere toegang tot diagnose, onderzoek, zorg, begeleiding en huisvesting van jonge patiënten dient te worden gezorgd, Z. overwegende dat door vergroting van het bewustzijn van de ziekte van Alzheimer bij het publiek en professionals op nationaal en Europees niveau de bevolking de eerste tekenen van de ziekte kan leren onderkennen, en vervolgens in een vroeg stadium een diagnose kan laten stellen, een behandeling kan beginnen en zorg kan aanvragen, AA. overwegende dat meer aandacht voor de predementiefase van de ziekte van Alzheimer kan bijdragen aan de ontwikkeling van passende therapeutische maatregelen die de ontwikkeling van de ziekte kunnen vertragen en kunnen voorkomen dat de patiënt een zware, d.w.z. slopende, vorm van Alzheimer krijgen, AB. overwegende dat Alzheimerpatiënten nog altijd met smart wachten op de ontwikkeling van doeltreffende, ziektewijzigende agentia (in tegenstelling tot agentia die alleen op de symptomen zijn gericht), AC. verder overwegende dat de diagnose van de ziekte van Alzheimer, die in bijna 70% van alle gevallen van dementie wordt gesteld, in onvoldoende mate rekening houdt met de grote verscheidenheid aan hersenletsel en het feit dat jonge en oude patiënten niet hetzelfde pathologische en klinische beeld vertonen, 1. verzoekt de Raad dementie tot een gezondheidsprioriteit van de EU te verklaren en dringt er bij de lidstaten op aan nationale plannen en strategieën te ontwikkelen voor de beschikbaarstelling van diensten en steun voor het opvangen van de sociale en medische consequenties van dementie en ter ondersteuning van mensen met dementie en hun families, zoals in een aantal lidstaten reeds gebeurt, in het bijzonder in Frankrijk, waar het plan „Alzheimer en aanverwante ziekten”, dat in 2008 van start ging, op nationaal niveau structuur heeft aangebracht in de medisch-sociale zorgverlening en in het klinisch en fundamenteel onderzoek naar deze ziekte; 2. is verheugd dat de lidstaten steun verlenen aan het EU-initiatief voor gezamenlijke programmering ter bevordering van onderzoek naar de ziekte van Alzheimer en andere neurodegeneratieve ziekten, en dringt er bij de Commissie op aan door te gaan met het ontplooien van activiteiten voor het aanpakken van gezondheidsgerelateerde, sociale, technologische en milieu-uitdagingen in het kader van de behandeling van de ziekte van Alzheimer en andere neurodegeneratieve ziekten; 3. verzoekt de Raad en de Commissie om bij het uitwerken van toekomstige maatregelen op het gebied van de preventieve gezondheidszorg rekening te houden met het concept dementie, in het bijzonder met het verband tussen dementie en hart- en vaatziekten, de geestelijke gezondheid, fysieke activiteit, en onderwijs op het gebied van gezondheid en nieuwe technologieën; 4. verzoekt de lidstaten om de burgers van de EU informatie over levensstijl te geven, met het oog op het vertragen of voorkomen van Alzheimer en andere vormen van dementie, en daarbij het concept van „een gezonde levensstijl voor gezonde hersenen” te bevorderen; 5. stelt voor dat de Raad en de Commissie het initiatief nemen tot een Europees Jaar voor Geestelijke Gezondheid, in aanvulling op de Wereld Alzheimer Dag op 21 september, om het publiek beter bewust te maken van de hersenaandoeningen waarvan de oude dag vergezeld gaat en van de methoden om deze aandoeningen in een vroegtijdig stadium te identificeren, zulks door middel van voorlichtingscampagnes inzake de preventie ervan en inzake de behandeling van schade aan de hersenen; Dit Europees jaar moet ook dienen om de uitwisseling van goede praktijken in de lidstaten te bevorderen; 6. wijst erop dat a) de toenemende vergrijzing, en b) de toenemende druk op de overheidsfinanciën en de productiviteit van de particuliere sector, vanwege de stijgende uitgaven voor de ouder wordende bevolking, een structureel probleem voor de lidstaten gaan vormen, en is derhalve van oordeel dat de EU in haar langetermijnstrategie preventie (zowel op het niveau van medische praktijken, als op het niveau van bevordering van een gezondere levensstijl) tot prioriteit moet maken; gezondheidsindicatoren zullen bijdragen tot een aanzienlijke verbetering van de economische indicatoren; 7. vraagt de Raad en de Commissie de rol van verenigingen van patiënten met neurodegeneratieve ziekten te erkennen en deze organisaties als voornaamste partners te betrekken bij de informatie-, preventie- en ondersteuningsprogramma's voor mensen met dementie, alsook bij het ontwikkelen van onderzoeksprogramma's; 8. stelt de Commissie voor een „zorgverlenersdag” in te stellen (zoals in Frankrijk) om het bewustzijn van en de erkenning voor de cruciale rol van formele en informele zorgverleners in heel Europa te vergroten; 9. beklemtoont het cruciale belang van het ontwikkelen van doeltreffende behandelingswijzen om het ontstaan en de ontwikkeling van de ziekte van Alzheimer te vertragen; 10. verzoekt de Raad en de Commissie het bewustzijn van dementie in de Unie te vergroten en het erkennen van de eerste symptomen van dementie te bevorderen, met het oog op een vroegtijdige diagnose en bijbehorende behandeling en passende zorg; 11. onderstreept dat preventie en een vroegtijdige diagnose van wezenlijk belang zijn voor doeltreffende maatregelen; onderstreept deze noodzaak en doet een beroep op de lidstaten om verbetering in de epidemiologische en klinische data te brengen om beter richting te geven aan onderzoek, rehabilitatie en actie, vooral in de symptoomloze eerste stadia voordat de dementie begint door te breken; 12. stelt vast dat er op dit moment niet specifiek aan preventie van Alzheimer wordt gedaan en dringt er dan ook op aan zo snel mogelijk desbetreffend beleid te ontwikkelen, waaronder op Europees niveau, waarbij wordt ingezet op een omgeving die fysieke en geestelijke activiteit van patiënten bevordert, op een dieet dat strookt met de aanbevelingen van het Europees actieplatform voor voeding, fysieke activiteiten en gezondheid, en op het bevorderen van maatregelen voor het terugdringen van het actief en het passief roken; 13. is ervan overtuigd van het uiterst grote belang van de tests voor vroegtijdige diagnose die onlangs door de internationale werkgroep inzake nieuwe criteria voor Alzheimer zijn voorgesteld, alsook het onderzoek naar risicofactoren en de vaststelling van criteria voor vroegtijdige diagnose; 14. moedigt alle lidstaten aan, met het oog op het vaststellen van nieuwe criteria voor vroegtijdige diagnose, biomarkers betreffende voortgang van de ziekte te ontwikkelen met het oog op nieuwe therapieën voor zowel dementie, als predementie, en actief deel te nemen aan de definiëring, ontwikkeling en uitvoering van een gezamenlijke onderzoeksagenda op het terrein van neurodegeneratieve aandoeningen en de uitwisseling van beste praktijken bij het onderzoek naar neurodegeneratieve ziekten, zodat de bestaande ongelijkheden op het vlak van diagnose en behandeling tussen en binnen lidstaten worden verkleind; benadrukt dat operationele standaardprocedures voor de beoordeling van ziektemarkers een sleutelrol bij de ontwikkeling van geneesmiddelen en een doeltreffender, met technologische middelen gesteunde verzorging van patiënten met Alzheimer zullen spelen; 15. spoort de lidstaten aan ervoor te zorgen dat geneesmiddelen die Alzheimer vertragen ter beschikking worden gesteld aan alle patiënten die aan deze ziekte lijden en niet alleen aan patiënten bij wie de diagnose van een ernstige vorm van Alzheimer is gesteld; 16. vraagt de Commissie richtsnoeren op te stellen voor de ontwikkeling en uitvoering van een methode voor gemeenschappelijke vroegtijdige diagnose, stoelend op multidisciplinair onderzoek van het geheugen en een kwalitatief hoogwaardige (informatie)regeling die het mogelijk maakt de patiënt en zijn omgeving langzaam aan de ziekte te laten wennen; 17. vraagt de lidstaten met klem op hun hele grondgebied gespecialiseerde centra op te richten en voor passende medische apparatuur te zorgen (in het bijzonder scans, waarvan de bijdrage aan onderzoek naar vormen van dementie als een paal boven water staat); 18. verzoekt de Raad en de Commissie bij het opstellen van actieplannen voor onderzoek rekening te houden met de snelle verspreiding van dementie en Alzheimer, en hun uitwerking; 19. verzoekt de lidstaten met klem beleid te ontwikkelen gericht op het faciliteren van toegang tot financiering voor onderzoek naar dementie en Alzheimer, waaronder onderzoek naar preventie, en wel naar evenredigheid met de economische impact van deze ziekten op de samenleving; 20. wijst op het belang van een multidisciplinaire aanpak van de wijzen waarop de samenwerking en coördinatie op het gebied van het onderzoek op Europees niveau de kennis, diagnose, behandeling, preventie en het sociaal onderzoek naar het welzijn van patiënten en hun gezinnen en verzorgers kunnen verbeteren; is van oordeel dat onderzoek naar de validering van nieuwe diagnosecriteria, de ontwikkeling van proeven voor vroegtijdige screening, en de identificatie van risicofactoren voor de voortgang van de ziekte van de pre-dementiefase tot aan de fase waarin de ziekte zich verder heeft ontwikkeld, van doorslaggevend belang zijn, beveelt aan vertegenwoordigers van patiënten, gezondheidszorgorganisaties en zorgverleners bij dit proces te betrekken; is in dit verband van mening dat grensoverschrijdende samenwerking bij grootschalig epidemiologisch en klinisch onderzoek aanzienlijke meerwaarde oplevert; 21. erkent het huidige belang van de door de Europese Unie verleende steun van in totaal 159 miljoen EUR voor 34 projecten met betrekking tot neurodegeneratieve ziekten; acht het evenwel noodzakelijk om in het kader van het 8ste Kaderprogramma voor Onder zoek en Ontwikkeling, een antwoord te vinden op het probleem van de gefragmenteerde aard van het onderzoek, in het bijzonder ten aanzien van de ziekte van Alzheimer, en om daarin projecten op te nemen ten aanzien van niet-farmaceutische verzorgingsmethoden, gedragstherapie en cognitieve therapie, gebieden waarnaar nog te weinig onderzoek is gedaan; 22. is van mening dat vroegtijdige diagnose en onderzoek naar risicofactoren, alsmede criteria voor vroegtijdige diagnose van doorslaggevend belang zijn; is in dit verband van mening dat grensoverschrijdende samenwerking bij grootschalig epidemiologisch en klinisch onderzoek aanzienlijke meerwaarde oplevert; is van mening dat ook de European Health Examination Survey, die via zijn module voor cognitieve proeven nuttige informatie kan opleveren over de aantallen mensen met cognitieve problemen in een vroeg stadium, van groot nut is; 23. verzoekt de Commissie, de Raad en de lidstaten op de gebieden medisch en sociaal onderzoek, gezondheid, werkgelegenheid en sociaal beleid rekening te houden met de specifieke behoeften van vrouwen, onder wie de ziekte twee keer zo veel voorkomt en die een onevenredig groot deel van de zorgverleners uitmaken; 24. verzoekt de lidstaten op het gebied van zorg en preventie beleid en actieplannen voor de lange termijn te ontwikkelen die inspelen op en een oplossing bieden voor demografische trends, en zich te richten op steun voor mantelzorgers, die sociale bescherming bieden aan kwetsbare personen die aan dementie lijden; 25. beklemtoont het belang van preventie van de ziekte van Alzheimer door het bevorderen van een gezonde levensstijl, met inbegrip van het participeren in geestelijke en sociale activiteiten, het bevorderen van een gezond dieet en oefeningen; 26. verzoekt de lidstaten om een strategische onderzoeksagenda vast te stellen waarbij onderzoeksbehoeften en -doelstellingen voor de middellange tot lange termijn worden vastgesteld op het gebied van neurodegeneratieve ziekten, waaronder ten aanzien van de zorgbehoeften, met name op het gebied van Alzheimer; Deze actieplannen moeten gericht zijn op het vergroten van het potentieel van jonge onderzoekers en op het toekennen van steun aan innovatieve benaderingswijzen van onderzoek, in het bijzonder publiek-private partnerschappen; beveelt aan te werken aan de ontwikkeling van kenniscentra voor specifieke onderzoeksgebieden en daarbij patiëntenvertegenwoordigers, organisaties van zorgverleners en publiek-private gezondheidszorgaanbieders te betrekken; 27. vraagt de lidstaten met de Commissie samen te werken teneinde mogelijke initiatieven van de Commissie te verkennen om de lidstaten te helpen bij de ontwikkeling en uitvoering van de gemeenschappelijke onderzoekagenda; 28. verzoekt de lidstaten actieplannen te ontwikkelen gericht op het verbeteren van het welzijn en de kwaliteit van leven van patiënten met Alzheimer en andere vormen van dementie, en van hun verwanten; 29. vraagt de Europese instellingen voor zover mogelijk steun te geven aan het onderzoekobservatorium voor dementie van Alzheimer Europe als een nuttig instrument voor het verspreiden van goede praktijken en onderzoeksresultaten onder patiënten en zorgverleners; 30. wijst op het belang van onderzoek naar het verband tussen het verouderingsproces en dementie , tussen dementie en depressiviteit bij ouderen en tussen genderverschillen en de verschillende soorten dementie; dringt er bij de lidstaten op aan onderzoeksprogramma's te stimuleren waarin een belangrijke plaats wordt ingeruimd voor keuzes en opvattingen van de patiënt, en aanbevelingen te formuleren die gericht zijn op de kernbeginselen van waardigheid en sociale insluiting, waarmee de autonomie en de mogelijkheid om over hun eigen situatie te beslissen van patiënten met dementie worden bevorderd; 31. verzoekt de lidstaten voldoende middelen ter beschikking te stellen voor gezondheidszorg voor Alzheimerpatiënten en informatie uit te wisselen over de behaalde resultaten; 32. benadrukt het belang van thuiszorg voor patiënten en ouderen, en de cruciale bijdrage die non-profit- en vrijwilligersorganisaties leveren aan de zorgverlening aan mensen met Alzheimer en andere aan het verouderingsproces gerelateerde ziekten; spoort de lidstaten aan vormen van partnerschap te creëren met die organisaties, en hun activiteiten te ondersteunen; vraagt de lidstaten daarnaast voldoende oog te hebben voor en erkenning te geven aan mensen die informele zorg verlenen aan mensen die aan deze ziekten lijden; 33. beklemtoont de noodzaak van maatregelen die niet alleen inzetten op een behandeling van Alzheimer met geneesmiddelen vanaf het moment dat de ziekte zich heeft geopenbaard, maar ook op preventie, waaronder middels dieet en voeding, om de kans op het ontstaan van Alzheimer te verkleinen; dringt aan op gedegen onderzoek naar de effecten van dieet en voeding op Alzheimer en op de ontwikkeling van adviezen, waaronder voedingsadviezen, met betrekking tot preventie van de ziekte, en op de verspreiding daarvan onder het grote publiek door middel van bewustmakingcampagnes; 34. onderstreept dat ook onderzoek nodig is op de gebieden gezondheideconomieën, sociale en menswetenschappen, en niet-farmacologische benaderingen om de psychologische en sociale aspecten van dementie te begrijpen; 35. is van oordeel dat het vroegtijdig onderkennen van symptomen van geheugenstoornissen een van de prioriteiten van bedrijfsartsen moet zijn; 36. verzoekt de Commissie, de Raad en de lidstaten na te denken over de vaststelling van veiligheidsnormen voor instellingen die gespecialiseerd zijn in het bieden van zorg aan ouderen, voor de gemeenschappen waartoe zij behoren en regelingen voor thuiszorg; 37. dringt er bij de Commissie op aan samen met onderzoeksinstituten richtsnoeren te ontwikkelen voor de opleiding van personeel dat, in welke hoedanigheid ook, werkt met Alzheimerpatiënten (medische en paramedische beroepen) en voor de opleiding van mantelzorgers om een deskundig en doeltreffend gebruik van de bestaande hulpbronnen te waarborgen; wijst erop dat de vraag naar gekwalificeerde zorgverleners voor personen met geheugenstoornissen snel toeneemt; 38. vraagt de lidstaten te bekijken op welke wijze de kansen die geboden worden door de EU 2020-strategieën „A new jobs agenda” en „New skills for new jobs” gebruikt kunnen worden om de werknemers van de toekomst beter in staat te stellen zorg te verlenen aan mensen met Alzheimer en andere vormen van dementie; in heel Europa moeten nieuwe banen met specifieke vaardigheden worden gecreëerd om voor een steeds afhankelijker vergrijzende bevolking te kunnen zorgen; 39. verzoekt de Commissie de middelen van „Innovation Union” van de EU 2020-strategie en het geplande proefpartnerschap inzake actief en gezond ouder worden (start begin 2011) te gebruiken voor het aanpakken van dementie in Europa; 40. onderstreept dat de recente vooruitgang in het onderzoek naar beeldapparatuur en biomarkers de deur heeft geopend naar het kunnen opsporen van „stille” moleculaire processen en vroegtijdige signalen van de ziekte van Alzheimer door middel van bijvoorbeeld een tracer waar op dit moment onderzoek naar wordt gedaan en die het mogelijk maakt in de hersenen amyloïdeplakken, een van de twee lesies die met deze ziekte in verband worden gebracht, te zien; 41. erkent dat families, zorgverleners en gemeenschappen van cruciaal belang zijn om patiënten in staat te stellen hun capaciteiten te benutten, en verzoekt de lidstaten families, zorgverleners en gemeenschappen te steunen; 42. onderstreept dat het belangrijk is dat de patiënten en hun families psychologische steun krijgen; onderstreept dat het van belang is de psychosociale benadering van het ouder worden te combineren met de resultaten van het medisch en biomedisch onderzoek; spreekt zich uit voor onderzoek naar gezondheidseconomie, sociaal-menselijke aspecten en niet-farmaceutische benaderingen van behandeling, teneinde inzicht te verwerven in de psychologische, economische en sociale aspecten van dementie, en het gebruik van bestaande technologieën (e-health, ITC, technologische hulpmiddelen) te bevorderen; 43. verzoekt de Commissie te bekijken op welke wijze EU-initiatieven op het vlak van de rechten van mensen met dementie, met inbegrip van bijvoorbeeld levenstestamenten en de kwestie van voogdijstelsels, kunnen worden verlengd; 44. vraagt de lidstaten in hun actieplannen voor hulp aan mensen met Alzheimer minder de nadruk te leggen op het gebruik van antipsychotische geneesmiddelen, aangezien het nut van deze op dit moment veelvuldig voorgeschreven geneesmiddelen aantoonbaar gering is en zij bovendien elk jaar tot een groot aantal doden leiden; 45. beklemtoont dat de waardigheid van mensen met Alzheimer moet worden gewaarborgd en dat zij niet langer moeten worden gestigmatiseerd en gediscrimineerd; 46. verzoekt de lidstaten en de Commissie nieuwe, beleidsgebaseerde initiatieven te ontwikkelen gericht op het faciliteren van de verspreiding van informatie en markttoegangsstrategieën voor innovatieve therapieën en diagnostische tests die inspelen op de onbeantwoorde behoeften van mensen met de ziekte van Alzheimer; 47. moedigt de lidstaten aan gezondheidszorg- en sociale diensten te ontwikkelen met als belangrijkste beginsel een zo groot mogelijke dekking en gelijke toegang voor iedereen en gelijkheid, en de ontwikkeling van een geïntegreerde verlening van diensten in gemeenschappen en thuis te bevorderen, ten behoeve van mensen die aan dementie lijden, ongeacht hun leeftijd, geslacht, financiële situatie, handicap en woonplaats (stad of platteland); spoort de lidstaten aan iets te doen aan de factoren die de gezondheid van de bevolking op vermijdbare wijze negatief beïnvloeden; spoort de Commissie en de lidstaten aan meer gegevens te verzamelen over ongelijkheden op het vlak van de gezondheid; 48. vraagt de lidstaten zich bewust te zijn van het feit dat preventie het ontstaan van dementie vertraagt, en te zorgen voor laagdrempelige, betaalbare en kwalitatief hoogwaardige zorg voor mensen die aan Alzheimer lijden; wijst de lidstaten op het feit dat het belangrijk is dit soort diensten in tijden waarin de begrotingen onder druk staan, te beschermen; 49. verzoekt de lidstaten een Europees netwerk van referentiecentra op te richten waar kennis op het gebied van diagnose, behandeling en zorg voor dementie- en Alzheimerpatiënten wordt samengebracht, en via de welke voor uitwisseling en evaluatie van informatie en gegevens tussen de lidstaten zou kunnen worden gezorgd; 50. verzoekt de lidstaten gepersonaliseerde, pluriprofessionele en multidisciplinaire opvang- en begeleidingstrajecten te ontwikkelen voor de fase vanaf de diagnosestelling, met coördinatie door één speciaal daarvoor aangeduid persoon, gericht op vergemakkelijking van de opvang in de eigen woning door middel van een versterkt gebruik van polyvalente en gespecialiseerde diensten voor thuiszorg, domotica en nieuwe informatie- en communicatietechnologieën; 51. verzoekt de lidstaten gediversifieerde, innoverende en kwalitatief hoogwaardige omkaderingsstructuren voor hulpverleners te ontwikkelen, zoals huisvesting en tijdelijke opvangcentra, en passende medische, psychologische en/of sociale hulp; 52. verzoekt de Europese Unie en de lidstaten meer aan onderzoek te doen, de toegang tot diagnose te verbeteren en de diensten voor opvang en begeleiding aan te passen aan de behoeften van jonge patiënten; 53. verzoekt de lidstaten ervoor te zorgen dat, zodra er nieuwe behandelingen beschikbaar komen met een aantoonbare en aangetoonde doeltreffendheid, patiënten daartoe zo snel mogelijk toegang krijgen; 54. spoort de lidstaten aan het bewustzijn met betrekking tot dementie onder geschoolde en halfgeschoolde professionals, makers van gezondheidsbeleid en de media te vergroten, hetgeen erin zal resulteren dat de symptomen van Alzheimer sneller zullen worden onderkend en dat de ziekte in het algemeen en de zorgbehoeften in het bijzonder beter worden begrepen; het bewustzijn moet zich in het bijzonder richten op elementen zoals diagnose, behandeling en passende steun; 55. herinnert de Commissie aan het verslag-Bowis uit 2006 waarin werkgevers werden opgeroepen om in het kader van hun verantwoordelijkheid voor de gezondheid en de veiligheid op de werkplek geestelijkegezondheidsmaatregelen te treffen, teneinde te zorgen voor een zo goed mogelijke integratie in de arbeidsmarkt van mensen met geestelijkegezondheidsproblemen, en deze maatregelen bekend te maken in en te monitoren aan de hand van bestaande gezondheids- en veiligheidswetgeving; herinnert de Commissie eraan dat het Parlement nog altijd wacht op de bekendmaking van deze maatregelen; 56. benadrukt de omvang van de medische kosten in verband met Alzheimer en andere vormen van dementie, en dat het belangrijk is passende oplossingen te vinden die rekening houden met: de directe medische kosten (waaronder de kosten van het volksgezondheidsstelsel: kosten van specialisten, geneesmiddelen, medische onderzoeken en regelmatige check-ups); de directe sociale kosten (waaronder de kosten van formele diensten buiten het medisch systeem: gemeenschapsdiensten, thuiszorg, voedsel, vervoer, huisvesting van patiënten in gespecialiseerde instellingen voor ouderenzorg, waar zij ook medische zorg kunnen krijgen); en informele kosten (waaronder de kosten in verband met verminderde productiviteit in het geval van voortzetting van het arbeidsleven, en verlies van output ten gevolg van vervroegde pensionering, medisch verlof of overlijden); 57. moedigt de lidstaten aan voorlichtingscampagnes voor het grote publiek en voor specifieke groepen, zoals schoolkinderen, medewerkers in de gezondheidszorg en maatschappelijk werkers te ontwikkelen, waarin ervaringen met steunmaatregelen voor mantelzorgers, patiëntenverenigingen en niet-gouvernementele organisaties met elkaar vergeleken en uitgewisseld worden, door het bevorderen van publicatie en verspreiding, waaronder online, van voorlichtingsbrochures betreffende de opleiding en organisatie van vrijwilligers en van juristen, psychologen en medewerkers in de gezondheidszorg in tehuizen en in de dagopvang, en door het bevorderen of oprichten van Alzheimerverenigingen waar de betrokkenen ervaringen kunnen uitwisselen; onderstreept dat het belangrijk is in alle bewustmakings- en voorlichtingscampagnes aandacht te besteden aan het vermogen om de symptomen van dementie te herkennen; 58. vraagt de lidstaten het gebruik, op vrijwillige basis, van gratis geheugenscans voor bevolkingsgroepen waarvan op grond van wetenschappelijk onderzoek bekend is dat ze een verhoogd risico op Alzheimer of andere vormen van dementie hebben, te bevorderen; 59. verzoekt de lidstaten en de Commissie stimuli te creëren voor het nadenken over en het ontwikkelen van een ethische kijk op patiënten voor het handhaven van de menselijke waardigheid; vraagt hen daarnaast na te denken over de juridische status van mensen met een neurodegeneratieve ziekte, met het oog op het opstellen van regelgeving voor de afnemende zelfstandigheid en de juridische bescherming van de patiënt; 60. dringt erop aan Alzheimerverenigingen als een belangrijke aanspreekpartner te erkennen en in te schakelen bij 1) het opstellen van preventieaanbevelingen en het in kaart brengen van goede praktijken, en het zo breed mogelijk verspreiden daarvan, 2) het geven van informatie en steun aan mensen met dementie en degenen die hen zorg verlenen, 3) het bewustmaken van beleidsmakers van de behoeften van mensen met dementie en degenen die hen zorg verlenen, en 4) het bevorderen van partnerschappen met de medische wereld, teneinde tot een holistische aanpak te komen; is van oordeel dat de Europese instellingen in dit kader zouden moeten onderzoeken of het Europees programma voor volksgezondheid gebruikt zou kunnen worden voor het financieren van Alzheimer Europe en voor het aansporen van de lidstaten om op nationaal niveau steun aan Alzheimerverenigingen te geven; 61. spoort de lidstaten aan ondersteuningsgroepen in het leven te roepen voor gezondheidszorgprofessionals in instellingen, voor verwanten van in het ziekenhuis opgenomen patiënten, voor verwanten die patiënten thuis zorg verlenen en voor gezondheidszorgprofessionals in de thuiszorg; 62. verzoekt de Raad, de Commissie en de lidstaten om, samen met het Europees Parlement, de autonomie, waardigheid en sociale insluiting van mensen met dementie te bevorderen via het actieplan voor de gezondheidszorg, en informatie te verschaffen over goede praktijken ten aanzien van eerbiediging van de rechten van kwetsbare groepen, en de mishandeling van dementiepatiënten aan te pakken; 63. verzoekt de Raad en de Commissie om, in het kader van de implementatie van onderzoeksprojecten, publiek-publieke en publiek-private partnerschappen van instellingen te bevorderen, hetgeen goed is voor zowel de faciliteiten, de middelen en de ervaringen op het gebied van het bestrijden van de effecten van Alzheimer en andere vormen van dementie; 64. onderstreept dat er nog veel te doen is op het gebied van de toegang tot therapeutische tests voor patiënten die aan Alzheimer of aanverwante ziekten lijden om de doeltreffendheid van nieuwe moleculen vast te stellen, en verder dat deze problematiek verder moet worden behandeld in het kader van de aanstaande herziening van de Europese richtlijn betreffende klinische proeven met geneesmiddelen (2001/20/EG); 65. verzoekt de lidstaten om, gezien de zeer schadelijke gevolgen van de ziekte van Alzheimer voor het geheugen en de geestelijke vermogens, nationale strategieën te ontwikkelen die de autoriteiten die financiële steun aan Alzheimerpatiënten toekennen in staat stellen te controleren of deze steun daadwerkelijk alleen de patiënten ten goede komt; 66. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad, de Commissie en de regeringen en parlementen van de lidstaten. Het Europees Parlement , – gezien de vraag voor mondeling antwoord van 10 november 2010 aan de Commissie over verzoekschrift 0473/2008 ingediend door Christoph Klein (Duitse nationaliteit), over het gebrek aan follow-up door de Commissie in een mededingingszaak en de schadelijke gevolgen hiervan voor het desbetreffende bedrijf ( O-0182/2010 – B7-0666/2010), – gelet op artikel 227 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, – gelet op artikel 115, lid 5, en artikel 110, lid 2, van zijn Reglement, – gelet op de artikelen 201 en 202 van zijn Reglement, A. overwegende dat het toepasselijke juridische kader voor deze zaak gevormd wordt door Richtlijn 93/42/EEG van de Raad betreffende medische hulpmiddelen (1) , die erin voorziet dat fabrikanten van medische hulpmiddelen van klasse I deze hulpmiddelen op de markt kunnen brengen zonder tussenkomst van een aangemelde instantie of een autoriteit en dat het aan de fabrikanten is om te verklaren dat hun producten voldoen aan de voorschriften van de richtlijn, B. overwegende dat de lidstaten, om ervoor te zorgen dat aan deze voorschriften wordt voldaan, verplicht zijn toezicht uit te oefenen op de markt en de nodige maatregelen te treffen, waaronder in geval van onrechtmatig aangebrachte EG-markeringen de vrijwaringsprocedure krachtens artikel 8 en de maatregelen krachtens artikel 18, C. overwegende dat de fabrikant in kwestie aan de bevoegde autoriteit in de lidstaat heeft aangetoond dat zijn product voldeed aan alle wettelijke voorschriften voor het in de handel brengen van een medisch hulpmiddel van klasse I met EG-markering, D. overwegende dat wanneer een lidstaat de nodige tijdelijke maatregelen neemt om een product uit de handel te nemen of om het in de handel brengen ervan te verbieden of te beperken, deze lidstaat de Commissie via de bevoegde autoriteit onverwijld in kennis moet stellen van deze maatregelen en de redenen ervoor, E. overwegende dat de Duitse overheid al sinds 1996 hun bezorgdheid uitten over de veiligheid van het product in kwestie (een inhalator) en de Commissie met het oog op een vrijwaringsprocedure van de zaak in kennis hadden gesteld, maar dat de Commissie de fabrikant niet heeft geraadpleegd en nooit een uitspraak heeft gedaan, en overwegende dat deze kwestie als gevolg hiervan nog steeds in behandeling is en dat de indiener geen wettelijke mogelijkheden tot verhaal heeft, F. overwegende dat de autoriteiten van Saksen-Anhalt de verkoop van het product in 1997 op aandringen van de Beierse autoriteiten hebben verboden, G. overwegende dat de onderneming vóór de uitvaardiging van het eerste verkoopverbod in 1997 legaal producten verkocht en volgens de bevoegde autoriteit aan alle bepalingen van richtlijn 93/42/EEG van de Raad voldeed, H. overwegende dat de fabrikant het product in 2003 onder een nieuwe naam in de handel heeft gebracht en dat de regering van Opper-Beieren het product overeenkomstig de Duitse wet inzake medische hulpmiddelen uit de handel heeft laten nemen zonder de Commissie hiervan op de hoogte te stellen, I. overwegende dat de fabrikant de Commissie in 2006 in kennis heeft gesteld van het tweede verkoopverbod, met als doel de inleiding van een inbreukprocedure tegen Duitsland wegens schending van artikel 8, lid 1, van richtlijn 93/42/EEG, J. overwegende dat de Commissie beweert dat er onvoldoende bewijzen waren dat de inhalator voldeed aan de essentiële vereisten van Richtlijn 93/42/EEG en beslist heeft dat de veiligheid van het product niet opnieuw moest worden getest omdat de zaak onder artikel 18 en niet onder artikel 8 van de richtlijn valt, K. overwegende dat de fabrikant in 2008 een verzoekschrift heeft ingediend bij het Europees Parlement, waarin hij stelt dat de Commissie bij de behandeling van deze zaak haar verplichtingen in het kader van de richtlijn niet is nagekomen en haar taak als hoedster van de verdragen niet heeft vervuld, 1. is van oordeel dat de Commissie in haar antwoord aan de Commissie verzoekschriften niet afdoende heeft geantwoord op de vragen van de indiener en de commissieleden en onvoldoende is ingegaan op de problemen die de Commissie juridische zaken in haar advies heeft aangekaart; 2. verzoekt de Commissie meteen de nodige stappen te ondernemen om de nog hangende procedure die in 1997 is ingeleid in het kader van de vrijwaringsclausule van artikel 8 van richtlijn 93/42/EEG af te ronden; 3. verzoekt de Commissie met spoed te reageren op de legitieme wensen van de indiener, die al 13 jaar in deze onduldbare situatie verkeert en ten gevolge daarvan aanzienlijke inkomstenderving heeft geleden, en het nodige te doen opdat de indiener zijn rechten kan doen gelden; 4. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Commissie en de Duitse federale regering. Het Europees Parlement , – gezien de internationale donorconferentie voor een nieuwe toekomst in Haïti, die op 31 maart 2010 in New York is gehouden, en het verslag van de delegatie van de Commissie ontwikkelingssamenwerking van het Europees Parlement over haar werkbezoek aan New York, – gezien het actieplan van maart 2010 voor de wederopbouw en nationale ontwikkeling van Haïti, de grote projecten voor de toekomst, – gezien de conclusies van de buitengewone zitting van de Raad (Buitenlandse Zaken) van 18 januari 2010 in Brussel, – gezien de verklaring van 19 januari 2010 over de aardbeving in Haïti van de hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid, – gezien de conclusies van de voorbereidende ministersconferentie op 25 januari 2010 in Montreal, – gezien de in december 2007 door de drie Europese instellingen ondertekende Europese consensus betreffende humanitaire hulp, – onder verwijzing naar zijn resolutie van 10 februari 2010 over de recente aardbeving in Haïti (1) , – gezien het verslag van de Commissie ontwikkelingssamenwerking van het Europees Parlement over haar werkbezoek aan Haïti (25-27 juni 2010), – gezien het verslag van de Paritaire Parlementaire Vergadering ACS-EU over de informatiemissie naar Haïti en de Dominicaanse Republiek van 30 augustus 2010, – gezien het gezamenlijke document van Catherine Ashton, vicevoorzitter van de Commissie/hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid, en Kristalina Georgieva, lid van de Commissie, over de lering die getrokken moet worden uit het optreden van de EU na de aardbeving in Haïti, juni 2010, – gezien de mededeling van de Commissie van 26 oktober 2010 over de Europese responscapaciteit in noodsituaties ( COM(2010)0600 ), – gezien de stabiliseringsmissie van de Verenigde Naties in Haïti (Minustah), – gezien het in mei 2006 gepubliceerde verslag van Michel Barnier „Op weg naar een Europese civiele bescherming: Europe Aid”, – gelet op artikel 110, lid 4, van zijn Reglement, A. overwegende dat Haïti op 12 januari 2010 werd getroffen door een aardbeving met een kracht van 7,3 op de schaal van Richter, waardoor 222 750 mensen werden gedood, 3 miljoen mensen werden getroffen en bijna 1,7 miljoen mensen ontheemd raakten, van wie er nog steeds meer dan een miljoen ondergebracht zijn in provisorische kampen, die tijdelijk zouden moeten zijn; overwegende dat mensenrechtenorganisaties wijzen op de „verschrikkelijke” levensomstandigheden in die kampen en op de „risico's van verkrachting en seksueel geweld” waaraan de vrouwen blootstaan, B. overwegende dat 2,5 à 3,3 miljoen mensen momenteel geen voedselzekerheid hebben, in een land waar 60% van de bevolking op het platteland woont en 80% in volstrekte armoede leeft, C. overwegende dat de situatie in Haïti een jaar na de aardbeving chaotisch blijft, het land nog steeds in een noodsituatie verkeert en de wederopbouw maar moeizaam op gang komt, D. overwegende dat tientallen jaren armoede, milieubederf, kwetsbaarheid voor uiteenlopende natuurrampen, geweld, politieke instabiliteit en dictatuur van Haïti het armste land van Amerika hebben gemaakt, waar de meerderheid van de 12 miljoen inwoners voor de ramp van minder dan 2 dollar per dag moest leven; overwegende dat de door de aardbeving veroorzaakte schade het onvermogen van de staat heeft versterkt om essentiële overheidsdiensten te verlenen en dus actief te reageren op de inspanningen inzake hulpverlening en wederopbouw, E. overwegende dat van de 10 miljard dollar die tijdens de internationale donorconferentie voor de wederopbouw van Haïti op 31 maart 2010 in New York is toegezegd (met twee uitbetalingsdata: na 18 maanden en na drie jaar), tot op heden 1,2 miljard dollar daadwerkelijk is uitbetaald, F. overwegende dat de recente tragedie in Haïti laat zien hoe noodzakelijk het is om de instrumenten waarover de EU beschikt om rampen te bestrijden (humanitaire hulp en het communautair mechanisme voor civiele bescherming), efficiënter, sneller, beter gecoördineerd en zichtbaarder te maken, G. overwegende dat op voorstel van Haïti een tijdelijke commissie voor de wederopbouw van Haïti is ingesteld om te zorgen voor de coördinatie en doeltreffende aanwending van de middelen en om het actieplan voor de ontwikkeling van Haïti ten uitvoer te leggen; overwegende dat de Commissie als voornaamste donor lid van deze commissie is en stemrecht heeft, H. overwegende dat het wegruimen van het puin een belangrijke uitdaging voor de wederopbouw van het land blijft – slechts een miniem gedeelte is weggeruimd – en dat met het huidige tempo zes jaar nodig zal zijn om de miljoenen kubieke meters puin weg te ruimen, I. overwegende dat de cholera-epidemie, die op 19 oktober 2010 is uitgebroken, tot dusver ruim 3 000 slachtoffers heeft geëist en dat meer dan 150 000 mensen getroffen zijn; overwegende dat de verspreiding van de epidemie de duidelijke structurele tekortkomingen van de Haïtiaanse staat onderstreept, alsmede de beperkingen van het systeem van internationale hulp en van Minustah, en dat de maatregelen ter bestrijding van de cholera met name te lijden hebben onder de huidige politieke crisis na de verkiezingen, J. overwegende dat de Verenigde Naties van de 174 miljoen dollar maar 44 miljoen dollar hebben gekregen om de cholera-epidemie te bestrijden, K. overwegende dat de WHO in de komende 12 maanden 400 000 nieuwe choleragevallen verwacht, als de epidemie niet wordt bedwongen, L. overwegende dat de verkiezingen van 28 november 2010, waarvan de voorlopige uitslag begin december is aangekondigd, in Haïti tot gewelddadige protesten en talrijke aantijgingen van fraude hebben geleid; overwegende dat de internationale gemeenschap een transparant en legitiem verkiezingsproces zou moeten ondersteunen om te zorgen voor eerlijke verkiezingen die onontbeerlijk zijn voor de wederopbouw van het land, en dat de bescherming van de burgerbevolking een prioriteit is, 1. verklaart zich nogmaals solidair met de slachtoffers van de aardbeving en de cholera op Haïti en beklemtoont dat de Haïtiaanse bevolking en het Haïtiaans maatschappelijk middenveld inspraak en inbreng in het wederopbouwproces moeten krijgen; 2. benadrukt dat een krachtig engagement op lange termijn van de internationale gemeenschap, met inbegrip van de EU, nodig is met het oog op de nakoming van alle beloften die op de internationale donorconferentie in New York zijn gedaan en dat dat onmiddellijk geconcretiseerd moet worden; beklemtoont voorts dat alle Europese humanitaire hulp en steun voor wederopbouw wordt verstrekt in de vorm van giften, in plaats van leningen die weer tot schulden leiden; 3. herinnert aan de sterke mobilisatie van de internationale gemeenschap na de verwoestende aardbeving in Haïti en aan haar daadwerkelijke politieke wil om de wederopbouw van Haïti op een andere wijze te steunen door niet de fouten van het verleden te herhalen en om eens en voor altijd de diepere oorzaken van de armoede in Haïti aan te pakken; 4. betreurt de omvang van de ramp in Haïti waarvan de gevolgen een jaar na de aardbeving nog steeds goed zichtbaar zijn; is verheugd over het bedrag van de humanitaire hulp van de Commissie aan Haïti ten belope van 120 miljoen euro (waarvan 12 miljoen euro voor de strijd tegen de cholera) en over de steun van ongeveer 200 miljoen euro van de zijde van de EU-landen, alsmede over de inzet van de commissaris die verantwoordelijk is voor internationale samenwerking, humanitaire hulp en burgerbescherming, alsmede van DG ECHO en zijn deskundigen; 5. onderstreept dat de invoering van clusters de coördinatie op het terrein van de humanitaire interventies mogelijk heeft gemaakt, maar dat deze methode toch haar beperkingen heeft in het licht van de enorme veelheid aan humanitaire actoren en het complexe karakter van de noodsituatie ten gevolge van de grote stedelijke concentratie; 6. is verheugd over de inspanningen en het werk van de humanitaire organisaties (Rode Kruis, ngo's, Verenigde Naties) en de lidstaten, en onderstreept dat de niet-zichtbare gevolgen van de humanitaire inspanningen onder de aandacht moeten worden gebracht en dat de situatie onder controle kon worden gebracht door met name de verzorging van de gewonden, het aanvoeren van drinkwater en voedsel, alsmede het verlenen van provisorisch onderdak; 7. stelt vast dat de cholera-epidemie het vrijwel totale onvermogen van de Haïtiaanse staat aan het licht heeft gebracht om te reageren op een makkelijk te voorkomen en te genezen ziekte, alsmede de beperkingen van het systeem van internationale steun in een land waar enorm veel humanitaire hulpverleners op de been zijn (12 000 ngo's); onderstreept dat de humanitairehulpverleners niet de zwaktes van de Haïtiaanse staat mogen blijven ondervangen of als vervanger van laatstgenoemde kunnen blijven optreden, en dat het urgent is eindelijk in te grijpen in de ontwikkeling op de lange termijn, met name ten aanzien van gezondheidszorg, drinkwater en riolering; 8. is er verheugd over dat de Commissie en de lidstaten tijdens de internationale donorconferentie voor de wederopbouw van Haïti samen een bedrag van 1,2 miljard euro hebben toegezegd, waarvan 460 miljoen voor niet-humanitaire steun van de Commissie; dringt er nogmaals op aan dat de Europese Unie als voornaamste donor een voortrekkersrol bij de wederopbouw vervult; 9. verzoekt de Commissie en de lidstaten om de plaatselijke voedselproductie en voedselzekerheid op te nemen in de inspanningen voor de wederopbouw in Haïti middels de ontwikkeling van een plattelandsinfrastructuur en de steun aan kleine boeren in het kader van hun gezamenlijke aanpak van de planning van hun middelen voor de wederopbouw van Haïti en de tussentijdse toetsing van de planning van de resterende middelen van de Commissie, te weten 169 miljoen euro die nog beschikbaar zijn van de in New York toegezegde 460 miljoen euro; dringt aan op de uitvoering van het nieuwe beleidskader inzake voedselzekerheid dat in maart 2010 door de Commissie is aangekondigd; 10. betreurt het dat de tijdelijke commissie voor de wederopbouw van Haïti, die bij de coördinatie van de wederopbouw een cruciale rol moet vervullen, haar werkzaamheden zo laat heeft aangevat; betreurt het gebrek aan informatie over haar werking en doeltreffendheid en verzoekt de Commissie als lid van de tijdelijke commissie stappen te nemen om de tenuitvoerlegging van het mandaat van de commissie te bespoedigen en haar werkmethode te herzien en aan het Europees Parlement verslag uit te brengen over de werkzaamheden van de tijdelijke commissie, over het gebruik van de middelen en over het deel van de tijdens de conferentie van New York toegezegde fondsen dat daadwerkelijk aan de wederopbouw is besteed; 11. erkent dat de tijdelijke commissie als centrale structuur voor de aanpak van de wederopbouw slechts doeltreffend kan functioneren indien de capaciteit van de Haïtiaanse overheid hersteld is en de Haïtiaanse leiders zijn vervangen na transparante en legitieme verkiezingen en indien de daadwerkelijke politieke wil voorhanden is om de besluiten te nemen die onontbeerlijk zijn voor het aanpakken van dit reusachtige werk; 12. dringt bij de Haïtiaanse regering aan op handhaving en uitvoering van de voornemens in het nationale plan voor wederopbouw met betrekking tot versterking van het staatsgezag, een effectiever lokaal bestuur, capaciteitsopbouw voor de lokale en nationale overheid en de integratie van het concept van politieke, economische en institutionele decentralisatie; 13. is van mening dat de lagere overheden en de vertegenwoordigers van het maatschappelijk middenveld beter moeten worden ondersteund en meer bij de besluitvorming moeten worden betrokken; 14. betreurt het dat de Haïtianen slechts beschikken over schoppen, houwelen en kruiwagens om de tonnen puin weg te ruimen die nog steeds de hoofdstad blokkeren, hetgeen lachwekkend lijkt in het licht van de omvang van de problemen; onderstreept dat het wegruimen van het puin onontbeerlijk is voor de wederopbouw van Haïti; betreurt het dat vrijwel geen fondsen zijn vrijgemaakt om de puinhopen weg te ruimen en verzoekt de Commissie voor het ruimingswerk financiële hulp en technische bijstand te verlenen; 15. verzoekt de Verenigde Naties het mandaat van Minustah te herzien met bijzondere aandacht voor de veiligheidsaspecten en heeft zijn bedenkingen over de effectiviteit van Minustah, gezien de recente gebeurtenissen, cholera-epidemie en verkiezingen; 16. betreurt de omvangrijke woningnood in Haïti; onderstreept dat de huisvesting van daklozen, die voor het merendeel ondergebracht zijn in provisorische kampen, voornamelijk in de hoofdstad Port-au-Prince, vastloopt vanwege een gebrek aan beschikbare grond, het ontbreken van een kadaster en het feit dat talrijke percelen in het bezit zijn van geëmigreerde Haïtianen; doet een beroep op de politieke bereidheid van de Haïtiaanse autoriteiten om doortastend op te treden, met name door onteigening; 17. is steeds meer verontrust over de situatie van de meest kwetsbare Haïtianen, met name vrouwen en kinderen, tengevolge van de aardbeving, waardoor meer dan 800.000 kinderen zwaar getroffen zijn, die blootstaan aan de gevaren van geweld, seksueel misbruik, mensenhandel, uitbuiting en achterlating, en verzoekt de Europese Unie (Commissie) om zich resoluut in te zetten teneinde voor de kinderen geborgenheid en een veilige leefomgeving te creëren, in Haïti de invoering van een stelsel van sociale bescherming te ondersteunen en de hervorming van het onderwijs te stimuleren; dringt aan op verbetering van de woon- en veiligheidssituatie in de kampen; 18. verlangt dat de Europese Unie met de regering van het eiland samenwerkt om een allesomvattende wettelijke regeling ter bescherming van het kind op te stellen en om in het nationale recht verplichtingen op te nemen die voortvloeien uit talrijke, door Haïti geratificeerde internationale instrumenten op het gebied van de rechten van het kind, de mensenrechten, de afschaffing van slavernij en de bescherming van de rechten van het kind; 19. acht het van het grootste belang dat de Commissie de uitvoering ondersteunt van de procedures voor de identificatie, de registratie en het opsporen van familieleden van kinderen die van hun familie gescheiden zijn, en dat zij voor bijzondere waakzaamheid aan de grenzen zorgt om kinderhandel en illegale adoptie tegen te gaan; 20. onderstreept dat het van essentieel belang is om onverwijld de capaciteit van de Haïtiaanse staat op te bouwen om democratie en goed bestuur te laten functioneren, die onontbeerlijk zijn voor de wederopbouw van het land, en om toe te zien op de participatie van het maatschappelijk middenveld en de bevolking van Haïti; 21. is zeer bezorgd over de huidige politieke crisis naar aanleiding van de uitslag van de parlements- en presidentsverkiezingen die sterk worden aangevochten, voorzichtig door de missies van buitenlandse waarnemers worden ondersteund en thans aan een hertelling van de stemmen worden onderworpen door deskundigen van de Organisatie van Amerikaanse Staten (OAS), die in hun rapport van 13 januari 2011 aanbevelen de kandidaat van de zittende machthebbers, Jude Célestin, te laten wijken voor Michel Martelly, gelet op de geconstateerde fraude; 22. verlangt dat de Europese Unie alles in het werk stelt om een legitiem en transparant verkiezingsproces en het goede verloop van de tot februari uitgestelde tweede ronde nadrukkelijk te ondersteunen ten einde te voorkomen dat Haïti in een zwaardere crisis verzinkt; is van oordeel dat slechts een gekozen en legitieme president en legitieme parlementsleden de noodzakelijke besluiten kunnen nemen en dat de wederopbouw stabiliteit en politieke wil vergt; 23. verzoekt de internationale gemeenschap en de Europese Unie met klem om nauw met de toekomstige Haïtiaanse autoriteiten samen te werken en hen tijdens het gehele proces van wederopbouw te begeleiden bij het organiseren van het staatsbestel en slagkracht van de overheid op weg naar een nieuw evenwicht op alle niveaus en naar een volledig functionerende democratie; 24. benadrukt dat de bedragen die door de Haïtiaanse emigranten worden overgemaakt, van cruciaal belang zijn, aangezien op deze manier geld rechtstreeks in handen van de Haïtiaanse bevolking komt, die het snel kan gebruiken om nijpende nood te lenigen; verzoekt de lidstaten en de Haïtiaanse regering om deze overmakingen te faciliteren en te werken aan een vermindering van de kosten ervan; 25. verzoekt de EU en haar lidstaten om het herstel van Haïti hoog op hun agenda te houden; acht de tijd gekomen om Haïti te helpen een economisch en politiek sterk en autonoom land te worden; dringt er bij de internationale gemeenschap op aan dat zij de gelegenheid te baat neemt om eens en voor altijd de fundamentele oorzaken van de armoede in Haïti aan te pakken; 26. verzoekt de Commissie om in de geest van de Europese consensus betreffende humanitaire hulp aanzienlijke inspanningen te leveren teneinde in samenwerking met de regering, de lagere overheden en het maatschappelijk middenveld rampenvoorbereiding en terugdringing van het rampenrisico deel te laten uitmaken van de noodhulpfase en van de ontwikkeling op de lange termijn; 27. dringt er bij de Commissie op aan zo spoedig mogelijk voorstellen in te dienen voor de oprichting van een EU-macht voor civiele bescherming op basis van het Europees mechanisme voor civiele bescherming; 28. stelt vast dat in Haïti reeds tientallen jaren humanitaire hulp wordt verleend en dat het belang van de band tussen noodhulp, wederopbouw en ontwikkeling in deze crisis duidelijk tot uiting komt; benadrukt dat het van cruciaal belang is dat de VN verantwoordelijk zijn en blijven voor het coördineren van alle civiele en militaire operaties met betrekking tot herstel van de veiligheid, humanitaire hulp, wederopbouw en ontwikkeling; 29. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid, de Raad, de Commissie en de lidstaten, de president en de regering van Haïti, de adjunct-secretaris-generaal bevoegd voor humanitaire kwesties en coördinator van de noodhulp van de Verenigde Naties, alsmede aan de Wereldbank en het IMF. Het Europees Parlement , – gezien de internationale instrumenten die de mensenrechten en de fundamentele vrijheden waarborgen en discriminatie verbieden, met name het Europees Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens en de fundamentele vrijheden (EVRM), – gezien de artikelen 6 en 7 van het Verdrag betreffende de Europese Unie en artikel 19 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, op grond waarvan de EU en haar lidstaten verplicht zijn de mensenrechten en fundamentele vrijheden te eerbiedigen, en die Europese middelen aanreiken om op te treden tegen discriminatie en schendingen van de mensenrechten, – gezien het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie, en met name artikel 11, dat de vrijheid van meningsuiting garandeert, en artikel 21, lid 1, dat discriminatie op grond van seksuele geaardheid verbiedt, – gezien de ontwerpwijzigingen in het wetboek van administratieve overtredingen van de Republiek Litouwen (nr. XIP-2595), – gezien het ontwerpadvies van het Ministerie van Justitie van de Republiek Litouwen (nr. 11-30-01), – gezien de activiteiten van de EU ter bestrijding van discriminatie op grond van seksuele geaardheid en homofobie, – gezien het verslag van het Bureau voor de grondrechten van november 2010 over homofobie, transfobie en discriminatie op grond van seksuele geaardheid en genderidentiteit, – gezien zijn resolutie van 17 september 2009 over de Litouwse wet betreffende de bescherming van minderjarigen tegen de schadelijke gevolgen van openbare informatie (1) , – onder verwijzing naar zijn vroegere resoluties over homofobie, bescherming van minderheden en antidiscriminatiebeleid, en met name die over homofobie in Europa (2) , – gelet op artikel 115, lid 5 en artikel 110, lid 2, van zijn Reglement, A. overwegende dat de Seimas (het Litouwse parlement) op 16 december 2010 een stemming heeft uitgesteld over ontwerpwetgeving tot wijziging van het wetboek van administratieve overtredingen die beoogt „het in het openbaar propageren van homoseksuele relaties” te bestraffen met een boete van 2 000 tot 10 000 LTL (580 tot 2 900 EUR), omdat de wijzigingen nog niet bestudeerd zijn door de desbetreffende parlementaire commissies en momenteel nog bekeken worden door de Litouwse nationale autoriteiten, B. overwegende dat de Commissie onderwijs, wetenschap en cultuur van de Seimas op 8 december 2010 seksuele geaardheid heeft geschrapt uit de lijst van gronden die recht hebben op bescherming in de bepalingen inzake gelijke kansen in de onderwijswet , C. overwegende dat de ontwerpwijzigingen in het wetboek van administratieve overtredingen strijdig zijn met artikel 25 van de grondwet van de Republiek Litouwen, dat bepaalt dat „mensen niet mag worden belet informatie en ideeën te zoeken, te ontvangen en over te brengen”, en artikel 29, dat bepaalt dat „alle mensen gelijk zijn voor de wet, het gerecht en andere staatsinstellingen en -ambtenaren. De rechten van mensen mogen niet worden beperkt, noch mogen mensen voorechten krijgen op grond van geslacht, ras, nationaliteit, taal, origine, sociale status, geloof, overtuigingen of meningen”, D. overwegende dat de minister van Justitie van de Republiek Litouwen heeft verklaard van mening te zijn dat de ontwerpwijzigingen in het wetboek van administratieve overtredingen strijdig zijn met de verplichtingen van Litouwen uit hoofde van zijn grondwet, het Europees Handvest van de grondrechten, het Europees Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens en de fundamentele vrijheden en het Internationaal Verdrag inzake burgerrechten en politieke rechten, E. overwegende dat in het recentste verslag van het Bureau voor de grondrechten over homofobie, transfobie en discriminatie op grond van seksuele geaardheid en genderidentiteit van november 2010 wordt geconcludeerd dat „de wijzigingen potentieel elke openbare uiting of afbeelding van, of informatie over homoseksualiteit strafbaar zouden kunnen stellen”, F. overwegende dat de Seimas in juni 2009 met een overweldigende meerderheid wijzigingen in de wet betreffende de bescherming van minderjarigen tegen de schadelijke gevolgen van openbare informatie heeft aangenomen waardoor minderjarigen geen toegang mogen krijgen tot informatie over homoseksualiteit, G. overwegende dat de betekenis van „het uiten of propageren van seksuele geaardheid” in de reclamewet onduidelijk blijft, H. overwegende dat tot deze resolutie aanleiding is gegeven door een reeks verontrustende gebeurtenissen, zoals de goedkeuring van de wet betreffende de bescherming van minderjarigen tegen de schadelijke gevolgen van openbare informatie, de poging van lokale autoriteiten om betogingen voor gelijkheid en gayprides te verbieden, en de opruiende of dreigende taal en de haatzaaiende uitspraken van een aantal leidende politici en parlementsleden, I. overwegende dat Viviane Reding, vicevoorzitter van de Europese Commissie, Catherine Ashton, hoge vertegenwoordiger van de Unie, Herman Van Rompuy, voorzitter van de Europese Raad, en Jerzy Buzek, voorzitter van het Europees Parlement, op 17 mei 2010, de Internationale Dag tegen homofobie, unaniem elke vorm van homofobie en discriminatie op grond van seksuele geaardheid hebben veroordeeld, J. overwegende dat de Wereldgezondheidsorganisatie homoseksualiteit in 1990 uit de lijst van psychische aandoeningen heeft geschrapt, overwegende dat er geen geloofwaardig onderzoek bestaat dat aantoont dat seksuele voorlichting van kinderen en jongeren hun seksuele geaardheid zou kunnen beïnvloeden, en overwegende dat educatie over seksuele diversiteit tolerantie en aanvaarding van verschillen bevordert, 1. huldigt de waarden en beginselen waarop de Unie berust, in het bijzonder de eerbiediging van de mensenrechten en de rechten van alle minderheden; 2. herbevestigt dat de Instellingen en de lidstaten van de EU de plicht hebben erop toe te zien dat de mensenrechten in de EU geëerbiedigd, beschermd en bevorderd worden, zoals bepaald in het Europees Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens en de fundamentele vrijheden, het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie en artikel 6 van het Verdrag betreffende Europese Unie, zonder onderscheid naar seksuele geaardheid; 3. roept de Seimas op de ontwerpwijzigingen in het wetboek van administratieve overtredingen te verwerpen, seksuele geaardheid op te nemen in de lijst van beschermde gronden in de onderwijswet, minderjarigen in staat te stellen vrij toegang te krijgen tot informatie over seksuele geaardheid, en de betekenis van het verbod in de reclamewet te verduidelijken; 4. wijst erop dat de voorgestelde wijzigingen nog niet in stemming zijn gebracht in de plenaire vergadering van het Litouwse parlement en momenteel nog altijd onderzocht worden door de Litouwse nationale autoriteiten; 5. betuigt zijn erkentelijkheid over de herhaaldelijke krachtige stellingnamen van Dalia Grybauskaitė, president van de Republiek Litouwen, die homofobe ontwerpwetgeving heeft gehekeld als schadelijk voor de burgers en het imago van Litouwen, en roept de president op haar veto te gebruiken tegen de wijzigingen in het wetboek van administratieve overtredingen indien deze worden aangenomen; 6. is verheugd dat homofobie onlangs is aangemerkt als verzwarende omstandigheid bij misdrijven; 7. looft de bilaterale actie die de Commissie tot dusver heeft ondernomen; verzoekt de Commissie een juridische beoordeling van de voorgestelde wijzigingen in het wetboek van administratieve overtredingen te verrichten en een EU-routekaart met concrete maatregelen tegen homofobie en discriminatie op grond van seksuele geaardheid te publiceren; 8. is ingenomen met het voornemen van de Litouwse autoriteiten om de voorgestelde wijzigingen, die als strijdig met het Europese recht en meer bepaald het beginsel van niet-discriminatie op grond van seksuele geaardheid worden beschouwd, te herzien; 9. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad, de Commissie, de regeringen en parlementen van de lidstaten en de kandidaat-landen, de president en het parlement van de Republiek Litouwen, het Bureau van de Europese Unie voor de grondrechten en de commissaris voor de Mensenrechten van de Raad van Europa.