(Medebeslissingsprocedure: eerste lezing) Het Europees Parlement , – gezien het voorstel van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad ( COM(2006)0645 ) (1) , – gelet op artikel 251, lid 2 en artikel 80, lid 2 van het EG­Verdrag, op grond waarvan het voorstel door de Commissie bij het Parlement is ingediend (C6-0362/2006), – gelet op artikel 51 en artikel 43, lid 2 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie vervoer en toerisme ( A6-0401/2006 ), 1. hecht zijn goedkeuring aan het Commissievoorstel, als geamendeerd door het Parlement; 2. verzoekt om hernieuwde voorlegging indien de Commissie voornemens is ingrijpende wijzigingen in haar voorstel aan te brengen of dit door een nieuwe tekst te vervangen; 3. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en de Commissie. Standpunt van het Europees Parlement in eerste lezing vastgesteld op 30 november 2006 met het oog op de aanneming van Verordening (EG) nr. .../2006 van het Europees Parlement en de Raad tot wijziging van Verordening (EEG) nr. 3922/91 van de Raad inzake de harmonisatie van technische voorschriften en administratieve procedures op het gebied van de burgerluchtvaart HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE, Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, en met name op artikel 80, lid 2, Gezien het voorstel van de Commissie, Gezien het advies van het Europees Economisch en Sociaal Comité (2) , Na raadpleging van het Comité van de Regio's, Volgens de procedure van artikel 251 van het Verdrag (3) , Overwegende hetgeen volgt: (1) Bijlage III bij Verordening (EEG) nr. 3922/91 (4) bevat gemeenschappelijke technische voorschriften en administratieve procedures die van toepassing zijn op commercieel vervoer door de lucht met vleugelvliegtuigen. Deze geharmoniseerde voorschriften en procedures zijn van toepassing op alle door communautaire exploitanten gebruikte luchtvaartuigen die in een lidstaat of in een derde land zijn geregistreerd. (2) De voor de uitvoering van Verordening (EEG) nr. 3922/91 vereiste maatregelen worden vastgesteld overeenkomstig Besluit 1999/468/EG van de Raad van 28 juni 1999 tot vaststelling van de voorwaarden voor de uitoefening van de aan de Commissie verleende uitvoeringsbevoegdheden (5) . (3) De Commissie moet met name de bevoegdheid worden gegeven de voorwaarden vast te stellen waaronder, zoals voorzien in Verordening (EEG) nr. 3922/91, de in Bijlage III bij die verordening genoemde technische voorschriften en administratieve procedures kunnen worden gewijzigd of aangevuld, dan wel een lidstaat kan worden vrijgesteld van de toepassing daarvan. Daar het maatregelen van algemene strekking betreft tot wijziging van niet-essentiële onderdelen van die verordening of ter aanvulling van die verordening met nieuwe niet-essentiële onderdelen, dienen zij te worden vastgesteld volgens de regelgevingsprocedure met toetsing van artikel 5 bis van Besluit 1999/468/EG. (4) Wanneer de normaal geldende termijnen van de regelgevingsprocedure met toetsing niet kunnen worden nageleefd om dwingende urgente redenen die verband houden met de instandhouding van een voldoende hoog niveau van luchtvaartveiligheid, moet de Commissie de in artikel 5 bis, lid 6, van Besluit 1999/468/EG vastgestelde urgentieprocedure kunnen toepassen voor de vaststelling van bepaalde maatregelen. (5) Verordening (EEG) nr. 3922/91 moet dienovereenkomstig worden gewijzigd, HEBBEN DE VOLGENDE VERORDENING VASTGESTELD: Artikel 1 Verordening (EEG) nr. 3922/91 wordt als volgt gewijzigd: 1) Artikel 8 wordt als volgt gewijzigd: 2) Artikel 11 wordt als volgt gewijzigd: 3) Artikel 12 wordt vervangen door: Artikel 12 1. De Commissie wordt bijgestaan door het comité voor de veiligheid van de luchtvaart (hierna "het comité" genoemd). 2. Wanneer naar dit lid wordt verwezen, is de regelgevingsprocedure van de artikelen 5 en 7 van Besluit 1999/468/EG, met inachtneming van de bepalingen van artikel 8 van dat besluit, van toepassing. De in artikel 5, lid 6, van Besluit 1999/468/EG bedoelde termijn wordt vastgesteld op drie maanden. 3. Wanneer naar dit lid wordt verwezen, zijn artikel 5 bis, leden 1 tot en met 4, en artikel 7 van Besluit 1999/468/EG, met inachtneming van artikel 8 van dat besluit, van toepassing. 4. Wanneer naar dit lid wordt verwezen, zijn artikel 5 bis, leden 1, 2, 4 en 6, en artikel 7 van Besluit 1999/468/EG, met inachtneming van artikel 8 van dat besluit, van toepassing. Artikel 2 Deze verordening treedt in werking op de twintigste dag volgende op die van haar bekendmaking in het Publicatieblad van de Europese Unie. Deze verordening is verbindend in al haar onderdelen en is rechtstreeks toepasselijk in elke lidstaat. Gedaan te Voor het Europees Parlement Voor de Raad De voorzitter De voorzitter (Medebeslissingsprocedure: eerste lezing) Het Europees Parlement , – gezien het voorstel van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad ( COM(2006)0646 ) (1) , – gelet op artikel 251, lid 2 en artikel 71, lid 1 van het EG­Verdrag, op grond waarvan het voorstel door de Commissie bij het Parlement is ingediend (C6-0360/2006), – gelet op artikel 51 en artikel 43, lid 2 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie vervoer en toerisme ( A6-0402/2006 ), 1. hecht zijn goedkeuring aan het gewijzigde voorstel van de Commissie; 2. verzoekt om hernieuwde voorlegging indien de Commissie voornemens is ingrijpende wijzigingen in haar voorstel aan te brengen of dit door een nieuwe tekst te vervangen; 3. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en de Commissie. Standpunt van het Europees Parlement in eerste lezing vastgesteld op 30 november 2006 met het oog op de aanneming van Richtlijn 2006/.../EG van het Europees Parlement en de Raad inzake wijziging van Richtlijn 2006/…/EG* inzake vaststelling van de technische voorschriften voor binnenvaartschepen HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE, Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap en met name op artikel 71, eerste lid, Gezien het voorstel van de Commissie, Gezien het advies van het Europees Economisch en Sociaal Comité (2) , Na raadpleging van het Comité van de Regio's, Handelend volgens de procedure van artikel 251 van het Verdrag (3) , Overwegende hetgeen volgt: (1) Richtlijn 2006/… (4) /EG (5) voert geharmoniseerde voorwaarden in voor de afgifte van technische certificaten voor binnenschepen in het gehele binnenvaartnet van de Gemeenschap. (2) In de technische voorschriften die in de bijlagen van Richtlijn 2006/…/EG* zijn opgenomen zijn grotendeels de bepalingen van het reglement betreffende scheepvaartinspecties op de Rijn in de door de Centrale Commissie voor de Rijnvaart (CCNR) in 2004 goedgekeurde versie overgenomen. De voorwaarden en technische voorschriften voor de afgifte van binnenvaartcertificaten uit hoofde van artikel 22 van het herziene Rijnvaartverdrag worden regelmatig aangepast en worden erkend als beantwoordend aan de huidige stand van de techniek. (3) Om concurrentievervalsing en ongelijke veiligheidsniveaus te vermijden is het met het oog op harmonisatie op Europees niveau gewenst voor het gehele binnenvaartnet van de Gemeenschap gelijkwaardige technische voorschriften vast te stellen en deze vervolgens regelmatig aan te passen om deze gelijkwaardigheid te handhaven. (4) Richtlijn 2006/…/EG (6) machtigt de Commissie die technische voorschriften aan te passen aan de technische vooruitgang en de ontwikkelingen die voortvloeien uit de werkzaamheden van andere internationale organisaties, met name die van de CCNR. (5) Genoemde aanpassingen moeten snel worden doorgevoerd om te waarborgen dat de technische eisen waaraan bij afgifte van het communautair binnenvaartcertificaat moet worden voldaan een veiligheidsniveau opleveren dat gelijkwaardig is aan het niveau dat vereist is bij afgifte van het in artikel 22 van de herziene Rijnvaartakte bedoelde certificaat. (6) De voor de uitvoering van deze richtlijn vereiste maatregelen moeten worden vastgesteld overeenkomstig Besluit 1999/468/EG van de Raad van 28 juni 1999 tot vaststelling van de voorwaarden die gelden voor de uitoefening van aan de Commissie verleende uitvoeringsbevoegdheden (7) . (7) De Commissie moet met name worden gemachtigd de voorwaarden vast te stellen waaronder de in Richtlijn 2006/.../EG* genoemde technische voorschriften en administratieve procedures kunnen worden gewijzigd. Aangezien die maatregelen een algemene strekking hebben en bedoeld zijn om niet-essentiële onderdelen van Richtlijn 2006/.../EG* te wijzigen, dienen zij te worden vastgesteld volgens de regelgevingsprocedure met toetsing van artikel 5 bis van Besluit 1999/468/EG. (8) Om redenen van doeltreffendheid moeten de voor een regelgevingsprocedure met toetsing gebruikelijke termijnen worden verkort voor de aanneming van maatregelen tot wijziging van de bijlagen bij Richtlijn 2006/.../EG (8) . (9) Gezien de urgentie moet gebruik worden gemaakt van de spoedprocedure van artikel 5 bis, lid 6, van Besluit 1999/468/EG voor de aanneming van wijzigingen van de bijlage van Richtlijn 2006/ * /EG, zulks om rekening te houden met technische of soortgelijke ontwikkelingen ingevolge het werk van andere internationale organisaties, met name het CCNR, en voor de aanneming van tijdelijke maatregelen. (10) Richtlijn 2006/.../EG* moet derhalve dienovereenkomstig worden gewijzigd, HEBBEN DE VOLGENDE RICHTLIJN VASTGESTELD: Artikel 1 Richtlijn 2006/…/EG (9) wordt als volgt gewijzigd: 1) aan artikel 19 worden de volgende leden toegevoegd: 3. Wanneer wordt verwezen naar dit lid, zijn artikel 5bis, de leden 1 tot en met 4, lid 5, onder b), en artikel 7 van Besluit 1999/468/EG van toepassing, met inachtneming van de bepalingen van artikel 8 daarvan. De in artikel 5bis, lid 3, onder c), lid 4, onder b) en e), van Besluit 1999/468/EG voorziene termijnen worden respectievelijk vastgesteld op 21 dagen, 15 dagen en een maand. 4. Wanneer wordt verwezen naar dit lid, zijn artikel 5 bis, leden 1, 2, 4 en 6 en artikel 7 van Besluit 1999/468/EG van toepassing, met inachtneming van de bepalingen van artikel 8 daarvan. 2) artikel 20 wordt vervangen door: Artikel 20 Aanpassing van de bijlagen en aanbevelingen betreffende de voorlopige certificaten 1. Iedere wijziging die nodig is om de bijlagen bij deze richtlijn aan te passen aan de vooruitgang van de techniek of aan de uit de werkzaamheden van andere internationale organisaties, met name de Centrale Commissie voor de Rijnvaart (hierna "CCNR" genoemd) voortvloeiende ontwikkelingen op dit gebied, om erop toe te zien dat de afgifte van de twee in artikel 3, lid 1, onder a), bedoelde certificaten gebaseerd is op technische voorschriften die een gelijkwaardig veiligheidsniveau waarborgen, of om rekening te houden met de gevallen waarvan sprake in artikel 5, wordt vastgesteld volgens de in artikel 19, lid 3, van regelgevingsprocedure met toetsing. Om dringende spoedeisende redenen kan de Commissie gebruik maken van de spoedprocedure van artikel 19, lid 4. De wijzigingen moeten snel hun beslag krijgen om te waarborgen dat de technische eisen waaraan moet worden voldaan bij de afgifte van het voor de Rijnvaart erkende communautair binnenvaartcertificaat een veiligheidsniveau opleveren dat gelijkwaardig is aan het niveau vereist bij afgifte van het in artikel 22 van de herziene Rijnvaartakte bedoelde certificaat. 2. Niettegenstaande het bepaalde in lid 1 stelt de Commissie de in artikel 5, lid 2, bedoelde certificaten vast volgens de procedure van artikel 19, lid 2. 3. Inzake de aanbevelingen van het comité voor de afgifte van de tijdelijke communautaire binnenvaartcertificaten besluit de Commissie overeenkomstig bijlage II, artikel 2.19. 3) bijlage II wordt als volgt gewijzigd: 1. Artikel 1.06 wordt vervangen door: 1.06 Voorschriften van tijdelijke aard Er kunnen bepalingen van tijdelijke aard die tot doel hebben niet-essentiële onderdelen van deze richtlijn te wijzigen door aanvulling, worden uitgevaardigd volgens de regelgevingsprocedure met toetsing van artikel 19, lid 4, van deze richtlijn wanneer het nodig blijkt om, rekening houdend met de technische ontwikkeling van de scheepvaart in dringende gevallen toe te staan dat wordt afgeweken van de bepalingen van deze richtlijn, totdat zij gewijzigd is, of wel proefvaarten toe te staan. Deze voorschriften moeten worden gepubliceerd en mogen niet langer dan drie jaar gelden. Zij treden in alle lidstaten tegelijk in werking en worden op dezelfde wijze afgeschaft. 2. Artikel 10.03 bis, lid 5, wordt vervangen door: 5. Installaties die een kleinere hoeveelheid water sproeien moeten beschikken over een typegoedkeuring op grond van de IMO-resolutie A 800 (19) of een andere norm die erkend is. Wanneer dergelijke erkenningen tot doel hebben niet-essentiële onderdelen van deze richtlijn te wijzigen, worden ze vastgesteld volgens de regelgevingsprocedure met toetsing van artikel 19, lid 3, van deze richtlijn. De typegoedkeuring wordt uitgevoerd door een erkend classificatiebureau of door een gemachtigde testinstelling. De gemachtigde testinstelling moet voldoen aan de Europese normen inzake de algemene eisen aan de kundigheid van test- en kalibreerlaboratoria (EN ISO/CEI 17025: 2000). 3. Artikel 10.03 ter, lid 1, wordt vervangen door: 1. Blusmiddelen In machinekamers, ketelruimen en pompkamers mogen ter bescherming van deze ruimten in vast gebouwde brandblusinstallaties de volgende blusmiddelen worden gebruikt: a) CO2 (koolstofdioxide); b) HFC 227 ea (heptafloorpropaan); c) IG-541 (52% stikstof, 40% argon, 8% koolstofdioxide). De toestemming voor het gebruik van andere blusmiddelen, die tot doel heeft niet-essentiële onderdelen van deze richtlijn te wijzigen, wordt verleend volgens de regelgevingsprocedure met toetsing van artikel 19, lid 3, van deze richtlijn. Artikel 2 1. De lidstaten die beschikken over binnenwateren als bedoeld in artikel 1, lid 1, van Richtlijn 2006/…/EG (10) doen de nodige wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen in werking treden om met ingang van … (11) * aan deze richtlijn te voldoen. Zij stellen de Commissie daarvan onverwijld in kennis. Wanneer de lidstaten deze bepalingen aannemen wordt hierin naar de richtlijn verwezen of wordt hiernaar verwezen bij de officiële bekendmaking van die bepalingen. De regels voor deze verwijzing worden vastgesteld door de lidstaten. 2. De lidstaten stellen de Commissie in kennis van alle bepalingen van nationaal recht die zij op het onder deze richtlijn vallende gebied vaststellen. De Commissie zal de lidstaten hiervan op de hoogte brengen. Artikel 3 Deze richtlijn treedt in werking op … (12) . Artikel 4 Deze richtlijn is gericht tot de lidstaten die beschikken over binnenwateren als bedoeld in artikel 1, lid 1, van Richtlijn 2006/…/EG (13) *. Gedaan te Voor het Europees Parlement Voor de Raad De voorzitter De voorzitter (Raadplegingsprocedure) Het Europees Parlement , – gezien het voorstel voor een verordening van de Raad ( COM(2006)0363 ) (1) , – gelet op artikel 37 en artikel 300, lid 2 van het EG-Verdrag, – gelet op artikel 300, lid 3, eerste alinea van het EG-Verdrag, op grond waarvan het Parlement door de Raad is geraadpleegd (C6-0282/2006), – gelet op artikel 51 en artikel 83, lid 7 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie visserij en de adviezen van de Begrotingscommissie en de Commissie ontwikkelingssamenwerking ( A6-0395/2006 ), 1. hecht zijn goedkeuring aan de verordening van de Raad, als geamendeerd door het Parlement, alsmede aan de sluiting van de overeenkomst; 2. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en de Commissie, alsmede aan de regeringen en parlementen van de lidstaten en van de Republiek Kaapverdië. (Raadplegingsprocedure) Het Europees Parlement , – gezien het voorstel van de Commissie aan de Raad ( COM(2006)0324 ) (1) , – gelet op artikel 181 A van het EG-Verdrag, op grond waarvan het Parlement door de Raad is geraadpleegd (C6-0275/2006), – gelet op het advies van de Commissie juridische zaken inzake de voorgestelde rechtsgrondslag, – gelet op de artikelen 51 en 35 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Begrotingscommissie en het advies van de Commissie internationale handel ( A6-0394/2006 ), 1. hecht zijn goedkeuring aan het Commissievoorstel, als geamendeerd door het Parlement; 2. verzoekt de Commissie haar voorstel krachtens artikel 250, lid 2 van het EG-Verdrag dienovereenkomstig te wijzigen; 3. verzoekt de Raad, wanneer deze voornemens is af te wijken van de door het Parlement goedgekeurde tekst, het Parlement hiervan op de hoogte te stellen; 4. wenst opnieuw te worden geraadpleegd ingeval de Raad voornemens is ingrijpende wijzigingen aan te brengen in het voorstel van de Commissie; 5. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en de Commissie. Het Europees Parlement , – gezien de brief van zijn Voorzitter d.d. 20 juli 2006, – gelet op de artikelen 201 en 202 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie constitutionele zaken ( A6-0391/2006 ), A. overwegende dat het Parlement op 1 april 2004 een bepaling in zijn Reglement heeft opgenomen krachtens welke het toegestaan is bij de toepassing van de taalregeling van het Parlement op de negen nieuwe talen die er in mei 2004 zijn bijgekomen, tot eind 2006 "bij wijze van uitzondering rekening [te houden] met de feitelijke en getalsmatig toereikende beschikbaarheid van de desbetreffende tolken en vertalers", B. overwegende dat het ondanks de met deze talen bereikte vooruitgang niet mogelijk is deze overgangsbepaling aan het einde van het jaar te laten aflopen, maar dat er van de mogelijkheid tot verlenging gebruik gemaakt moet worden, C. overwegende dat dezelfde problemen zich gedurende een zekere periode zullen voordoen met het Bulgaars en het Roemeens, die er op 1 januari 2007 bijkomen, en dat het Iers, dat op dit moment ook een officiële taal wordt, voor bijzondere praktische problemen zorgt, D. overwegende dat de bestaande overgangsbepaling gewijzigd en tot het einde van de huidige zittingsperiode verlengd zou moeten worden om met deze situatie rekening te houden, E. overwegende dat het uiteindelijke doel de volledige meertaligheid blijft, zoals in artikel 138 van het Reglement bepaald is, 1. besluit onderstaande wijziging in zijn Reglement op te nemen; 2. besluit dat deze wijziging op 1 januari 2007 van kracht wordt; 3. verzoekt zijn Voorzitter dit besluit ter informatie aan de Raad en de Commissie te doen toekomen. (Raadplegingsprocedure) Het Europees Parlement , – gezien het voorstel van de Commissie aan de Raad ( COM(2005)0280 ) (1) , – gelet op artikel 308 van het EG-Verdrag, op grond waarvan het Parlement door de Raad is geraadpleegd (C6-0288/2005), – gelet op artikel 51 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie burgerlijke vrijheden, justitie en binnenlandse zaken en de adviezen van de Commissie buitenlandse zaken, de Begrotingscommissie en de Commissie rechten van de vrouw en gendergelijkheid ( A6-0306/2006 ), 1. hecht zijn goedkeuring aan het Commissievoorstel, als geamendeerd op 12 oktober 2006 (2) ; 2. verzoekt de Commissie haar voorstel krachtens artikel 250, lid 2 van het EG-Verdrag dienovereenkomstig te wijzigen; 3. verzoekt de Raad, wanneer deze voornemens is af te wijken van de door het Parlement goedgekeurde tekst, het Parlement hiervan op de hoogte te stellen; 4. wenst opnieuw te worden geraadpleegd ingeval de Raad voornemens is ingrijpende wijzigingen aan te brengen in het voorstel van de Commissie; 5. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en de Commissie. (Raadplegingsprocedure) Het Europees Parlement , – gezien het voorstel van de Commissie aan de Raad ( COM(2005)0280 ) (1) , – gelet op artikel 34, lid 2, onder c) van het EU-Verdrag, – gelet op artikel 39, lid 1 van het EU-Verdrag, op grond waarvan het Parlement door de Raad is geraadpleegd (C6-0289/2005), – gelet op de artikelen 93 en 51 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie burgerlijke vrijheden, justitie en binnenlandse zaken ( A6-0282/2006 ), 1. hecht zijn goedkeuring aan het Commissievoorstel, als geamendeerd op 12 oktober 2006 (2) ; 2. verzoekt de Commissie haar voorstel krachtens artikel 250, lid 2 van het EG-Verdrag dienovereenkomstig te wijzigen; 3. verzoekt de Raad, wanneer deze voornemens is af te wijken van de door het Parlement goedgekeurde tekst, het Parlement hiervan op de hoogte te stellen; 4. wenst opnieuw te worden geraadpleegd ingeval de Raad voornemens is ingrijpende wijzigingen aan te brengen in het voorstel van de Commissie; 5. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en de Commissie. Het Europees Parlement , – gezien de instemming van 13 april 2005 met het verzoek van de Republiek Bulgarije om toetreding tot de Europese Unie (1) , – gezien het Verdrag betreffende de toetreding van de Republiek Bulgarije en Roemenië tot de Europese Unie (2) , ondertekend op 25 april 2005 (Toetredingsverdrag), – onder verwijzing naar zijn vele resoluties en rapporten over Bulgarije sinds het begin van de toetredingsonderhandelingen, – gezien de regelmatige rapporten van de Commissie over de stand van de voorbereidingen van Bulgarije op het EU-lidmaatschap, en in het bijzonder haar Mededeling van 26 september 2006 "Monitoringverslag inzake de stand van de voorbereidingen van Bulgarije en Roemenië op het EU-lidmaatschap" ( COM(2006)0549 ), – gelet op artikel 45 van zijn Reglement, – gezien het rapport van de Commissie buitenlandse zaken en de adviezen van de Commissie burgerlijke vrijheden, justitie en binnenlandse zaken en de Commissie rechten van de vrouw en gendergelijkheid ( A6-0420/2006 ), A. overwegende dat het Parlement zich verheugt over de bevestiging van de Commissie en de Raad dat Bulgarije voldoende vorderingen heeft gemaakt om op 1 januari 2007 toe te kunnen treden tot de EU, B. overwegende dat Bulgarije op 14 december 1995 verzocht heeft om toetreding tot de Europese Unie, formeel als kandidaat is erkend op 16 juli 1997, onderhandelingen is begonnen op 15 februari 2000, de toetredingsonderhandelingen succesvol heeft afgerond op 14 december 2004, het Toetredingsverdrag heeft ondertekend op 25 april 2005 en het heeft geratificeerd, en, samen met Roemenië, de historische vijfde uitbreiding van de EU zal afronden, C. overwegende dat de richting, de snelheid en het ritme van de hervormingen consistent zijn geweest en dat het moderniseringsproces moet worden gezien als waardevol op zich en niet alleen als een vereiste voor toetreding tot de EU, D. overwegende dat de enorme prestatie die Bulgarije heeft geleverd tijdens het transformatieproces in alle opzichten respect verdient; welk respect hoofdzakelijk de bevolking geldt, die zich met groot geduld aan een reeks drastische politieke en economische maatregelen zonder weerga heeft onderworpen, E. overwegende dat, net als in vele andere lidstaten, vast staat dat het hervormingsproces na de toetreding nog vele jaren zal voortduren, maar dat er gebieden van specifieke zorg zijn waarop bepaalde aanvullende maatregelen kunnen worden getroffen als stimulans om tijdig actie te ondernemen, F. overwegende dat het een zaak is van nationale overheden om via de overgangsregelingen van het Toetredingsverdrag en andere bevoegdheden, besluiten te nemen op het gebied van migratievraagstukken, zoals beperkingen op het vrije verkeer van werknemers, daarmee erkenning gevend aan het feit dat dit een punt van zorg is geworden als gevolg van chaotische asiel- en immigratiebeleidsmaatregelen die los van de uitbreiding van de EU in een aantal lidstaten zijn genomen, 1. feliciteert Bulgarije en verwelkomt zijn toetreding op 1 januari 2007, kijkt uit naar de komst te zijner tijd van de 18 Bulgaarse leden van het Europees parlement, de Bulgaarse Commissaris en de Bulgaarse ambtenaren in de EU-instellingen, en spreekt zijn erkenning uit voor de uitstekende bijdrage die de "waarnemende" Bulgaarse leden van het Europees parlement sinds september 2005 hebben geleverd; 2. complimenteert het Directoraat-generaal Uitbreiding van de Commissie met de zeer professionele en toegewijde wijze waarop het zijn monitoringwerkzaamheden heeft uitgevoerd – met name in het afgelopen jaar, toen de vorderingen op weg naar toetreding elkaar in een hoger tempo opvolgden – en is zeer tevreden met de evenwichtige beoordelingen die het heeft gemaakt van de voorbereidingen van Bulgarije; 3. is voldaan over het resultaat van de presidentsverkiezingen van 29 oktober 2006; spoort de president aan door te gaan met zijn pro-Europese koers en met de nodige hervormingen die deze koers impliceert; betreurt tegelijkertijd de sterke aanwezigheid van anti-Europese groeperingen in de verkiezingen en verzoekt de president zijn tweede ambtstermijn te gebruiken om actie te ondernemen met betrekking tot de angsten van die Bulgaarse burgers die kritisch zijn over de Bulgaarse toetreding tot de EU; 4. neemt nota van de gebieden waarop nog vooruitgang moet worden geboekt, de dringende en voortdurende behoefte aan concrete resultaten en de verschillende vrijwarings- en andere maatregelen die, indien noodzakelijk, kunnen worden genomen om hardnekkige tekortkomingen aan te pakken; roept de Bulgaarse autoriteiten ertoe op snel en zorgvuldig te handelen om de noodzakelijkheid van dergelijke maatregelen te minimaliseren of weg te nemen, en dringt erop aan dat de Commissie het Parlement volledig blijft betrekken bij het toezicht op de ontwikkelingen en bij eventueel beraad over het in werking stellen van vrijwaringsclausules, daar de voorzitter van de Commissie ermee akkoord is gegaan het Parlement te betrekken in het geval van actief gebruik van de vrijwaringsclausule van artikel 39 van de Akte betreffende de toetredingsvoorwaarden over uitstel van toetreding tot 2008; 5. dringt aan op een spoedige ratificatie van het Toetredingsverdrag door de lidstaten die dit nog niet hebben gedaan; Politieke criteria 6. dringt aan op maximale transparantie in iedere sector, inclusief de behandeling van privatiseringsprocessen, openbare aanbestedingen en overheidsopdrachten, benoemingen en promoties van ambtenaren en de rechterlijke macht, en dringt aan op transparantie in het juridisch proces, op alle niveaus, om deugdelijk bestuur, efficiëntie en het vertrouwen van de burger te bevorderen; 7. verzoekt om versterking van de rol van de Bulgaarse ombudsman teneinde overheidsfouten te corrigeren en te functioneren als anticorruptiemechanisme dat institutionele gebruiken transparanter kan maken; 8. prijst de aanhoudende inspanningen van de Bulgaarse autoriteiten om de verbintenissen na te leven die zijn aangegaan op het gebied van justitie en binnenlandse zaken, evenals de stappen die zijn ondernomen ter bestrijding van georganiseerde misdaad en corruptie en ter afronding van de hervorming van de rechterlijke macht; verwacht dat maatregelen zoals meer en betere training voor politierechercheurs, met het oog op het vooronderzoek, betere coördinatie van de anti-corruptiestrategie tussen de betrokken organen en versterking van de institutionele bevoegdheden van de inspectiediensten binnen het overheidsapparaat, strikt worden toegepast en zullen leiden tot concrete en zichtbare resultaten, zoals de succesvolle aanklacht en veroordeling van betrokkenen bij zware misdaden; 9. verwacht dat er urgente en bijzondere aandacht wordt besteed aan de toetsingscriteria uit het laatste monitoringrapport van de Commissie om te voorkomen dat de vrijwaringsmechanismen in werking treden; roept op tot effectievere maatregelen om betrokkenen bij georganiseerde misdaad te identificeren, op te sporen en hun bezittingen in beslag te nemen; en verlangt ten slotte tastbare resultaten op het gebied van handhaving en gerechtelijke vervolging van witwaspraktijken; 10. verheugt zich over de verbeteringen in de organisatie en het management van de politie- en veiligheidsdiensten die voortvloeien uit de implementatie van de nieuwe Wet op het Ministerie van Binnenlandse Zaken; verzoekt om uitbreiding van de gespecialiseerde politie-eenheden voor de bestrijding van georganiseerde misdaad - met name aan de grenzen -; corruptie, drugs- en mensenhandel en verzoekt daarnaast om betere salarissen en arbeidsvoorwaarden, snelle promotie voor verdienstelijke functionarissen en uitrusting met de modernste apparatuur; verzoekt tegelijkertijd de lidstaten aan de Bulgaarse politie speciale training en assistentie door politiefunctionarissen met specifieke expertise aan te bieden, om te helpen de achterstand bij de aanpak van zware misdaden weg te werken en de activiteiten van de bendeleiders een halt toe te roepen; 11. juicht de veranderingen toe die onder de nieuwe procureur-generaal hebben plaatsgevonden binnen het openbaar ministerie, waaronder versnelde procedures en maatregelen om te voorkomen dat onderzoeken vroegtijdig worden afgesloten; verzoekt om juridische bepalingen die het mogelijk maken rechters die door een tuchtraad worden onderzocht te schorsen en om strenge maatregelen tegen openbaar aanklagers die de rechtsgang hebben belemmerd of zaken om onjuiste redenen hebben afgesloten; 12. verheugt zich over het besluit om de bestanden van de geheime dienst toegankelijk te maken, een maatregel die zal helpen vertrouwen bij het publiek te wekken en die een duidelijke breuk met het verleden vormt, en raadt aan om dergelijke openbaarmakingen te laten controleren door een onpartijdige en gerespecteerde commissie; 13. herhaalt zijn oproep tot verbetering van de slechte levensomstandigheden en sanitaire voorzieningen in kindertehuizen en tehuizen voor geestelijk en lichamelijk gehandicapten, in het besef dat de bestaande projecten en prioriteiten in onvoldoende mate voorzien in de behoeften van degenen die in deze instellingen verblijven, en dringt er derhalve op aan om de problemen in de institutionele zorg landelijk prioriteit te geven en te zorgen voor een hogere kwaliteit, doordachte de-institutionaliseringsprogramma's en cohesiefondsen die zijn gericht op grootschalige en zichtbare verbeteringen in gebouwen, levensomstandigheden en de zorg; herhaalt zijn oproep hervormingen in de wetgeving inzake adoptiepraktijken te bevorderen; 14. erkent dat er al veel is gedaan om de Roma te integreren en verzoekt om nog meer gezamenlijke inspanningen om hun taalvaardigheid te verbeteren en ervoor te zorgen dat de toegankelijkheid van hoger onderwijs, beroepsopleidingen en banen voor deze bevolkingsgroep wordt verbeterd. Verder moeten de Roma toegang krijgen tot betere voorzieningen op het gebied van gezondheidszorg en gezinsplanning en moeten ze worden aangespoord om zich ten volle in te spannen om zich aan te passen aan de maatschappij en gebruik te maken van de mogelijkheden die hen worden geboden; 15. verzoekt de Commissie nauwlettend toezicht te houden, voor en na de toetreding, op de nakoming van de toezeggingen van Bulgarije wat betreft de bescherming van minderheden, en deze kwestie ook op te nemen in het werkterrein van het onlangs ingestelde mechanisme voor samenwerking en verificatie na de toetreding; Economische criteria 16. feliciteert Bulgarije met zijn gestage economische vooruitgang, die heeft geleid tot een economische groei van 6,1% BBP, hogere nettolonen, dalende werkloosheid (8,7%) en uitstekende buitenlandse directe investeringen; benadrukt het belang van verstandige macro-economische beleidsmaatregelen en structurele hervormingen om de stabiliteit te bewaren, de handels- en begrotingstekorten verder te verkleinen en om werkgelegenheidsgroei te stimuleren; 17. dringt aan op meer inspanningen om de macro-economische omstandigheden in Bulgarije te verbeteren, zodat de particuliere sector en met name het MKB zich verder kunnen ontwikkelen, op basis van transparante wettelijke en bestuursrechtelijke structuren en meer flexibele arbeidswetten; 18. spreekt zijn bezorgdheid uit over de aanhoudende onzichtbare barrières voor buitenlandse investeerders; dringt aan op transparante, onpartijdige en gemakkelijk te begrijpen openbare aanbestedingen en regelgeving; dringt er bij de Bulgaarse regering op aan het niet tijdig nemen van administratieve besluiten aan te pakken, daar dit het ontstaan van een positief investeringsklimaat in Bulgarije in gevaar kan brengen; en beveelt belastingmaatregelen aan om binnenlandse investeringen te bevorderen en om de communicatie en de openheid tussen ambtenaren en bedrijven te verbeteren; Acquis communautaire 19. feliciteert de Bulgaarse autoriteiten met de op handen zijnde afronding van een groot aantal complexe maatregelen op het gebied van landbouw; erkent dat er aanzienlijke vooruitgang is geboekt op het gebied van handel in levende dieren en dierwelzijn, waarbij de strengste normen in acht moeten worden genomen, bijvoorbeeld bij het transport en het slachten van dieren en bij de verwerking van dierlijke nevenproducten; benadrukt het belang dat het vleesverwerkingssysteem op het moment van toetreding geheel operationeel zal zijn en verwacht dat dit het geval zal zijn; dringt er op aan dat de vereiste grenscontroleposten gereed moeten worden gemaakt en dat er streng moet worden opgetreden om de klassieke varkenspest en andere dierenziektes onder controle te houden, vooral op de plaatsen waar de volksgezondheid of de voedselveiligheid gevaar loopt; 20. dringt erop aan dat Bulgarije gebruik maakt van de mogelijkheid om de strengst mogelijke normen te introduceren op het gebied van de luchthaven- en vliegtuigbeveiliging gezien de aard van de terroristische bedreiging, waarbij een aanval op het ene land mogelijk kan worden als gevolg van ondeugdelijke veiligheidsprocedures in een ander land; dringt aan op een snelle en toetsbare afronding van alle corrigerende maatregelen om gebreken met betrekking tot de luchtwaardigheid en het onderhoud van vliegtuigen, vliegprocedures en de vergunningen van vliegtuigbemanningen te verhelpen; 21. herhaalt zijn oproep aan de Raad en de Commissie om ervoor te zorgen dat Bulgarije voldoet aan zijn verplichtingen krachtens artikel 30 van het Toetredingsverdrag met betrekking tot de sluitingsdatum voor de eenheden 3 en 4 van de kerncentrale van Kozloduy, dat geratificeerd is door de parlementen van de lidstaten; verzoekt de instellingen van de EU hun toezeggingen na te komen met betrekking tot de financiering van 210 miljoen EUR aan Bulgarije voor de periode 2007-2008 voor de sluiting van de kerncentrale van Kozloduy; 22. benadrukt dat het belangrijk is dat EU-middelen op adequate wijze worden beheerd en gecontroleerd, niet alleen om financiële juistheid te garanderen maar ook om deze middelen zo efficiënt mogelijk te benutten, door middel van procedures die toegankelijk en eenvoudig te begrijpen zijn voor personen die geen deel uitmaken van het bureaucratisch systeem; 23. wijst erop dat daar waar tijdelijke maatregelen gedurende de eerste drie jaar na toetreding mogelijk zijn, dergelijke maatregelen bij de laatste toetredingsronde inderdaad zijn toegepast, tot voordeel van alle betrokken partijen; uit de wens dat dergelijke mechanismen alleen op specifieke gebieden worden toegepast; wijst erop dat de maatregelen die nodig zijn om het EU-beleid naar behoren te laten functioneren eerst dan kunnen worden opgeheven wanneer volledig is voldaan aan de door de Commissie vastgestelde toetredingscriteria; 24. feliciteert Bulgarije met de bijdrage die het heeft geleverd aan de regionale en internationale stabiliteit en veiligheid, met name als lid van de NAVO, en ziet zijn akkoord met de VS over het gebruik van militaire faciliteiten als een tastbaar bewijs van betrokkenheid bij de transatlantische alliantie; 25. spreekt zijn aanhoudende steun uit voor de Bulgaarse verpleegsters en de Palestijnse dokter die sinds 1999 in Libië gevangen worden gehouden; dringt aan op een spoedige en bevredigende afsluiting van het lopend proces, en op een passende compensatie door de Libische autoriteiten voor het leed dat deze onschuldige mensen is aangedaan; o o o 26. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad, de Commissie, de overheden en parlementen van de lidstaten en aan de regering en de Nationale Vergadering van de Republiek Bulgarije. Het Europees Parlement , – gezien het Toetredingsverdrag van de Republiek Bulgarije en Roemenië tot Europese Unie ondertekend op 25 april 2005 (1) , – onder verwijzing naar al zijn vroegere resoluties en verslagen van het begin van het uitbreidingsproces tot op vandaag, in het bijzonder zijn jongste resolutie van 14 juni 2006 over de toetreding van Bulgarije en Roemenië (2) , – gezien de conclusies van het voorzitterschap van de Europese Raad van Brussel van 15/16 juni 2006, – gezien de conclusies van de Raad Algemene Zaken en Externe Betrekkingen van 17 oktober 2006 over de uitbreiding, – gezien het monitoringverslag van de Commissie van 26 september 2006 over Roemenië ( COM(2006)0549 ) en de vorige monitoringverslagen, – gezien de correspondentie tussen de Voorzitter van het Europees Parlement en de voorzitter van de Commissie over het volledig betrekken van het Europees Parlement bij een eventuele inwerkingstelling van de vrijwaringsclausules uit het Toetredingsverdrag, – gelet op artikel 45 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie buitenlandse zaken en de adviezen van de Commissie burgerlijke vrijheden, justitie en binnenlandse zaken en de Commissie rechten van de vrouw en gendergelijkheid ( A6-0421/2006 ), A. overwegende dat de toetreding van Roemenië tot de Europese Unie een belangrijke historische ontwikkeling is, die gepaard gaat met diepgaande veranderingen in het economische, sociale en civiele landschap van het land en dat de toetreding een positieve impact zal hebben, zowel op de Roemeense bevolking als op de ontwikkeling en de cohesie in de Europese Unie, B. overwegende dat de opneming van Roemenië in de Europese Unie zal bijdragen aan de stabiliteit en voorspoed van Zuidoost-Europa, C. overwegende dat de opneming van Roemenië in de Europese Unie de politieke en culturele dimensie van het Europese integratieproces zal versterken, D. overwegende dat de eerste fase van de vijfde uitbreiding in 2004 een heilzaam effect heeft gehad, zowel voor de "oude" als voor de nieuwe lidstaten, en dat het met de huidige uitbreiding, die de vijfde uitbreidingsgolf afsluit, zonder enige twijfel niet anders zal zijn, E. overwegende dat sinds het verslag van de Commissie van mei 2006 opnieuw significante verbeteringen kunnen worden vastgesteld, zoals blijkt uit het jongste monitoringverslag van 26 september 2006, F. overwegende dat Roemenië zijn inspanningen voortzet om de voorwaarden van het toetredingsverdrag te halen en per 1 januari 2007 tezamen met Bulgarije lid van de Unie te kunnen worden, en dat het Parlement zijn steun is blijven toezeggen aan de gelijktijdige toetreding van beide landen, 1. feliciteert de Europese Commissie met de ernst en de uiterste nauwkeurigheid die zij aan de dag heeft gelegd bij het monitoren van de hervormingen in Roemenië; 2. feliciteert Roemenië en verheugt zich over de toetreding op 1 januari 2007, ziet uit naar de komst te zijner tijd van de 35 leden van het Europees Parlement, alsmede van de Commissieleden en ambtenaren in de EU-instellingen en erkent de uitstekende bijdrage van de Roemeense waarnemers in het Europees Parlement sinds september 2005; 3. onderstreept dat deze uitbreiding van de Europese Unie, zoals alle voorgaande, de belichaming is van de idee van de Europese eenheid en solidariteit, die alle partijen ten goede komt en de waarden van democratie, gelijkheid, pluralisme en non discriminatie bevordert; 4. verheugt er zich over dat de Commissie in haar verslag van 26 september 2006 de gelijktijdige toetreding van Bulgarije en Roemenië heeft aanbevolen; 5. verheugt zich over de aanzienlijke voortgang die Roemenië heeft geboekt sinds het jongste verslag van mei 2006 en stemt bijgevolg in met de voorgestelde toetreding van Roemenië op 1 januari 2007, maar wijst de Roemeense autoriteiten erop dat zij na de toetreding de hervormingen in het hetzelfde tempo moeten voortzetten; 6. juicht de inspanningen van Roemenië toe om een groot aantal hervormingen door te voeren met het oog op zijn toetreding en feliciteert de Roemeense autoriteiten met de vooruitgang die zij in een korte tijdspanne op tal van terreinen heeft geboekt; 7. wijst er nogmaals op dat dit hervormingsproces heilzaam is voor Roemenië in de context van zijn toetreding tot de Europese Unie en bijdraagt aan de economische welvaart en de veiligheid van het land; 8. stelt vast dat substantiële voortgang is gemaakt op de gebieden waar de Commissie in haar verslag van mei 2006 bij had aangestipt dat onmiddellijke actie vereist was - hervorming van het rechtsstelsel, strijd tegen de corruptie, instelling van betaalagentschappen en van het geïntegreerde beheers- en controlestelsel, TSE, de interconnectie van de systemen voor belastinginning; 9. stelt met voldoening vast dat Roemenië een levensvatbare markteconomie bezit, met een groei van bijna 7% van het BBP en een werkloosheidspercentage van ongeveer 5,5%; 10. moedigt de lidstaten aan hun arbeidsmarkten voor Roemeense werknemers vanaf 1 januari 2007 open te stellen, volledig in de geest van het door het Gemeenschapsrecht gewaarborgde vrij verkeer van werknemers; 11. benadrukt de noodzaak, met het oog op de financiële overmakingen door de EU en de noodzakelijke cofinanciering door Roemenië, dat de te verwachten begrotingswijzigingen niet uitsluitend ten koste mogen gaan van de sociale uitgaven en bijvoorbeeld niet tot kortingen op de sociale uitgaven mogen leiden; 12. spoort de Roemeense regering ertoe aan de hervormingen te consolideren en dringt er bij de Roemeense autoriteiten op aan hun inspanningen op te voeren, inzonderheid op het gebied van de kinderbescherming, de integratie van de minderheden, met name de Roma en de Hongaarse minderheid, alsook de verzorging van de mentaal gehandicapten; verzoekt Roemenië in dit verband onverwijld maatregelen te treffen om iets te doen aan de gebreken in de naleving van de vereisten van de alomvattende monitoringsverslagen van 2005 en 2006 en van de resoluties die het Parlement in 2004 en 2005 heeft aangenomen; 13. stelt vast dat er sinds het verslag van de Commissie van mei 2006 vooruitgang is geboekt op het gebied van de minderheden; wijst er andermaal op dat zijn standpunt ten aanzien van minderheden in Roemenië is gebaseerd op de beginselen van respect voor, erkenning van en steun aan minderheden, en de uitroeiing van alle soorten tegen hen gericht geweld en discriminatie; wenst dat de wet inzake de minderheden zo spoedig mogelijk wordt aangenomen en dat daarbij de politieke normen in acht worden genomen; stelt vast dat het Europees Waarnemingscentrum voor racisme en vreemdelingenhaat de strijd tegen racisme en daarmee verband houdende discriminatie na de toetreding zal blijven volgen, zoals het in alle staten doet; 14. inzake de Roma-minderheid: spoort de Roemeense regering ertoe aan de hervormingen te consolideren, inzonderheid op het gebied van de bescherming tegen institutioneel geweld, verbetering van levensomstandigheden en huisvesting, en toegang tot arbeidsmarkt en gezondheidszorg via waarborging van adequate financiering; 15. inzake de Hongaarse minderheid: verzoekt de Roemeense instanties rekening te houden met de verwachtingen van de Hongaarse minderheid, overeenkomstig de beginselen van subsidiariteit en cultureel zelfbestuur, met name door adequate middelen ter beschikking te stellen voor verbetering van de onderwijsnormen; 16. stelt voor dat de Commissie burgerlijke vrijheden, justitie en binnenlandse zaken een follow-up verzorgt van de hervormingen op het gebied van adoptie en kinderbescherming in Roemenië per 1 januari 2007; 17. stelt met bezorgdheid vast dat het geweld tegen vrouwen een ernstig probleem blijft, met aanzienlijke gevolgen voor de vrouwenhandel en de seksuele uitbuiting van vrouwen in het land en daarbuiten (jaarlijks 800.000 slachtoffers) en huiselijk geweld, en roept de regering op doortastende maatregelen te nemen voor de preventie, bewustmaking en bestrijding van dit probleem in samenwerking met de maatschappij, de bevoegde NGO's en de justitiële en politiële autoriteiten op regionaal, nationaal en internationaal niveau; 18. merkt op dat Roemenië de klachtenprocedures met betrekking tot de restitutie van door het communistische regime geconfisqueerd eigendom moet bespoedigen, met name waar het eigendom van de kerk en van de gemeenschap betreft, zodat een en ander niet wordt geblokkeerd op het niveau van de wet; benadrukt dat het daarom noodzakelijk is een functioneel Onroerendgoedfonds op te richten; 19. verzoekt de Roemeense autoriteiten meer te doen voor de tenuitvoerlegging van de wetgeving betreffende de milieubescherming en wenst dat de buurlanden worden geraadpleegd en de normen strikt worden toegepast in de geest van de EU-wetgeving op dit terrein (b.v. Richtlijn 2006/21/EG van het Europees Parlement en de Raad van 15 maart 2006 betreffende het beheer van afval van winningsindustrieën (3) ), met speciale aandacht voor grootschalige mijnbouwprojecten die grote gevolgen hebben voor het milieu, zoals in het geval van Rosia Montana; 20. constateert dat de Commissie drie gebieden heeft genoemd waarop sinds haar verslag van mei 2006 substantiële maar dat nog steeds meer inzet nodig is: 21. wijst erop dat het eerstgenoemde gebied, met name de afronding van de hervorming van het rechtsstelsel en de strijd tegen de corruptie van essentieel belang zijn en bijgevolg de bijzondere aandacht van de Roemeense autoriteiten moeten krijgen; 22. steunt de inspanningen van de Commissie om mechanismen in het leven te roepen om de voortgang op deze gebieden te controleren en te begeleiden, onder meer door specifieke criteria vast te stellen, en spoort de Roemeense regering ertoe aan al het nodige te doen om de verwachtingen in te lossen, zodat de inwerkingstelling van vrijwaringsclausules kan worden vermeden; 23. wijst erop dat weliswaar tijdelijke maatregelen kunnen worden genomen gedurende de eerste drie jaar na de toetreding maar dat vergelijkbare maatregelen al zijn genomen tijdens het laatste uitbreidingsproces en dat alle betrokken partijen daarvan hebben kunnen profiteren; spreekt de wens uit dat deze mechanismen slechts worden toegepast op zeer specifieke terreinen die door de Commissie zijn vastgesteld en bovendien slechts voor een beperkte duur; wijst erop dat passende maatregelen om het goed functioneren van het EU-beleid te waarborgen alleen kunnen worden opgeheven als volledig wordt voldaan aan de door de Commissie vastgestelde criteria; 24. ziet uit naar het voor juni 2007 aangekondigde verslag van de Commissie over de voortgang die Roemenië heeft geboekt bij de hervorming van het rechtsstelsel en de strijd tegen de corruptie; roept het land ertoe op al het mogelijke te doen om de vereiste maatregelen te nemen; 25. verzoekt de Commissie met klem het Parlement stelselmatig verslag te doen over de voortgang die Roemenië de komende maanden maakt en het Parlement (nauw) te betrekken bij het monitoringmechanisme dat door de Commissie is voorgesteld voor de periode na de toetreding; 26. onderstreept dat de Roemeense regering zich moet realiseren dat zij de resterende tijd optimaal moet benutten om haar inspanningen voor het verduurzamen van de bereikte resultaten voort te zetten; 27. dringt aan op spoedige ratificatie van het toetredingsverdrag door de twee resterende lidstaten die dat nog niet hebben gedaan; 28. verzoekt de Commissie passende middelen uit te trekken voor voorlichtingscampagnes om de publieke opinie beter bekend te maken met de toetreding van Roemenië (en Bulgarije); 29. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad en de Commissie, alsmede aan de regeringen en de parlementen van de lidstaten en Roemenië. (Medebeslissingsprocedure: tweede lezing) Het Europees Parlement , – gezien het gemeenschappelijk standpunt van de Raad (12032/2/2006 – C6-0318/2006), – gezien zijn in eerste lezing geformuleerde standpunt (1) inzake het voorstel van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad ( COM(2005)0119 ) (2) , – gezien het gewijzigde voorstel van de Commissie ( COM(2006)0364 ) (3) , – gelet op artikel 251, lid 2 van het EG-Verdrag, – gelet op artikel 62 van zijn Reglement, – gezien de aanbeveling voor de tweede lezing van de Commissie industrie, onderzoek en energie ( A6-0392/2006 ), 1. hecht zijn goedkeuring aan het gemeenschappelijk standpunt, als geamendeerd door het Parlement; 2. hecht zijn goedkeuring aan de bijgevoegde verklaring; 3. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en de Commissie. Standpunt van het Europees Parlement in tweede lezing vastgesteld op 30 november 2006 met het oog op de aanneming van Besluit nr. .../2006/EG van het Europees Parlement en de Raad betreffende het zevende kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor activiteiten op het gebied van onderzoek, technologische ontwikkeling en demonstratie (2007-2013) HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE, Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, en met name op artikel 166, lid 1, Gezien het voorstel van de Commissie, Gezien het advies van het Europees Economisch en Sociaal Comité (4) , Gezien het advies van het Comité van de Regio's (5) , Handelend volgens de procedure van artikel 251 van het Verdrag (6) , Overwegende hetgeen volgt: (1) De Gemeenschap heeft tot doelstelling, zoals vastgelegd in het Verdrag, de wetenschappelijke en technologische grondslagen van de industrie van de Gemeenschap te versterken, ten einde ze internationaal sterk concurrerend te maken. Daartoe bevordert de Gemeenschap alle onderzoeksactiviteiten die nodig worden geacht, met name door de ondernemingen, inclusief het midden- en kleinbedrijf (MKB), onderzoekscentra en universiteiten te stimuleren bij hun activiteiten voor onderzoek en technologische ontwikkeling. In dit verband wordt prioriteit gegeven aan die gebieden en projecten waar financiering en samenwerking op Europees niveau van bijzonder belang zijn en een toegevoegde waarde hebben. Door haar steun te verlenen aan grensverleggend onderzoek, toegepast onderzoek en innovatie, wil de Gemeenschap synergie binnen het Europese onderzoek bevorderen en zo een stabielere basis leggen voor de Europese onderzoeksruimte. Dit zal een positieve bijdrage leveren aan de sociale, culturele en economische vooruitgang in alle lidstaten. (2) De centrale rol van het onderzoek werd erkend door de Europese Raad van Lissabon van 23-24 maart 2000 waarmee de Europese Unie zich een nieuw strategisch doel voor het komende decennium stelde: de meest concurrerende en dynamische kenniseconomie van de wereld te worden die in staat is tot duurzame economische groei met meer en betere banen en een hechtere sociale samenhang. De kennisdriehoek - onderwijs, onderzoek en innovatie - is essentieel voor de verwezenlijking van dit doel; daartoe stelt de Gemeenschap zich ten doel de nodige onderzoeks- en innovatiecapaciteiten te mobiliseren en te versterken. Het zevende kaderprogramma is daarbij een cruciaal instrument van de Gemeenschap, dat de activiteiten van de lidstaten en het Europese bedrijfsleven aanvult. (3) In overeenstemming met de Lissabon-strategie is de Europese Raad van Barcelona van 15-16 maart 2002 overeengekomen dat de totale uitgaven voor onderzoek en technologische ontwikkeling (OTO) en innovatie in de Unie tegen 2010 moeten worden verhoogd tot 3% van het BBP, waarvan twee derde uit de particuliere sector afkomstig moet zijn. (4) De voornaamste doelstelling van het zevende kaderprogramma moet zijn ertoe bij te dragen dat de EU 's werelds toonaangevende onderzoeksruimte wordt. Daartoe moet het kaderprogramma sterk zijn gericht op de bevordering van en investeringen in modern ("State-of-the-Art") onderzoek van wereldklasse, dat in de eerste plaats op de beginselen van uitmuntendheid in onderzoek is gebaseerd. (5) Het Europees Parlement heeft herhaaldelijk het belang van onderzoek, technologische ontwikkeling en de vergrote rol van kennis voor de economische groei en het welzijn op sociaal en milieugebied, beklemtoond, met name in zijn resolutie van 10 maart 2005 over wetenschap en technologie - Richtsnoeren voor het beleid ter ondersteuning van onderzoek in de Unie (7) . (6) Rekening houdend met de onderzoeksbehoeften van al het communautair beleid en voortbouwend op de uitgebreide steun van de Europese industrie, de wetenschappelijke wereld, universiteiten en andere belanghebbende kringen, dient de Gemeenschap de wetenschappelijke en technologische doelstellingen te bepalen die in de periode 2007 tot en met 2013 op grond van haar zevende kaderprogramma bereikt moeten worden. (7) Vooral relevant voor het industriële onderzoek zijn de Europese technologieplatforms (ETP's) en de beoogde gezamenlijke technologie-initiatieven (JIT's). In dit verband dient het MKB actief te worden betrokken bij hun werking. ETP's helpen de belanghebbenden onderzoekagenda's op lange termijn op te stellen en kunnen zich ontwikkelen tot een belangrijk instrument voor de bevordering van het concurrentievermogen van Europa. (8) Deze doelstellingen zijn gekozen om voort te bouwen op de verwezenlijkingen van het zesde kaderprogramma met betrekking tot de totstandbrenging van de Europese Onderzoeksruimte en dienen deze verder op weg te zetten naar de ontwikkeling van een kenniseconomie en -maatschappij in Europa, die in het communautair beleid de doelstellingen van de Lissabon-strategie zal verwezenlijken. Van de doelstellingen van het zevende kaderprogramma zijn de volgende vooral belangrijk: (9) De dialoog tussen wetenschap en samenleving in Europa moet bovendien worden verdiept om te komen tot een wetenschaps- en onderzoeksagenda die beantwoordt aan de behoeften van de burgers, onder meer door kritische reflectie te bevorderen, en die zich voorts richt op de versterking van het vertrouwen van het publiek in de wetenschap. (10) Er moet bijzondere aandacht worden besteed aan het faciliteren van de wetenschappelijke loopbaan van onderzoekers in de meest productieve levensperiode. Beginnende onderzoekers kunnen de grote drijvende kracht achter de Europese wetenschap worden. (11) De onderzoeks- en innovatiecapaciteiten in geheel Europa moeten kwantitatief en kwalitatief worden versterkt. (12) Een ruim gebruik en een brede verspreiding van de kennis die het product is van met openbare middelen gefinancierd onderzoek moet worden ondersteund. (13) Om deze doelstellingen te verwezenlijken moeten er vier soorten activiteiten worden bevorderd: transnationale samenwerking inzake beleidsgedefinieerde thema's (het programma "Samenwerking"), door onderzoekers aangestuurd onderzoek op initiatief van de onderzoekswereld (het programma "Ideeën"), ondersteuning van individuele onderzoekers (het programma "Mensen"), en ondersteuning van onderzoekscapaciteiten (het programma "Capaciteiten"). (14) In het kader van "Samenwerking" moet ondersteuning worden verleend voor transnationale samenwerking op een geschikte schaal in de gehele Europese Unie en daarbuiten, op een aantal thematische gebieden die overeenstemmen met belangrijke terreinen van kennis- en technologiebevordering, waar onderzoek moet worden ondersteund en versterkt om Europese sociale, economische, ecologische, volksgezondheids- en industriële uitdagingen aan te pakken, het openbaar belang te dienen en de ontwikkelingslanden te helpen. Waar mogelijk, zal het programma flexibiliteit bieden voor "taakgerichte" regelingen die verschillende thematische prioriteiten bestrijken. (15) In het kader van "Ideeën" moeten activiteiten worden uitgevoerd door een Europese Onderzoeksraad ("ERC"), die een hoge mate van autonomie moet genieten teneinde, voortbouwend op Europese uitmuntendheid, op EU-niveau grensverleggend onderzoek van zeer hoog niveau te ontwikkelen, en zich internationaal beter te profileren. De ERC moet regelmatig contact houden met de Europese instellingen en de wetenschappelijke gemeenschap. Uit de tussentijdse evaluatie van het zevende kaderprogramma zou kunnen blijken dat de ERC-structuren verder moeten worden verbeterd en dat daarvoor passende wijzigingen nodig zijn. (16) In het kader van "Mensen" moeten individuen worden gestimuleerd om het beroep van onderzoeker te kiezen, moeten Europese onderzoekers worden aangemoedigd om in Europa te blijven, moeten onderzoekers uit de hele wereld naar Europa worden gehaald, en moet Europa aantrekkelijker gemaakt worden voor de beste onderzoekers. Voortbouwend op de positieve ervaringen met de "Marie Curie-acties" uit hoofde van eerdere kaderprogramma's moet het programma "Mensen" individuen stimuleren om voor het beroep van onderzoeker te kiezen; het aanbod en de opties van de onderzoeksopleiding structureren; stimuleren dat Europese onderzoekers in Europa blijven of ernaar terugkeren; intersectorale mobiliteit stimuleren; en onderzoekers van overal ter wereld naar Europa halen. De mobiliteit van onderzoekers is niet alleen essentieel voor de loopbaanontwikkeling van onderzoekers, maar ook voor het delen en overdragen van kennis tussen landen en sectoren en om ervoor te zorgen dat innovatief grensverleggend onderzoek in verschillende disciplines toegewijde en deskundige onderzoekers en meer financiële middelen krijgt. (17) In het kader van "Capaciteiten" moeten het gebruik en de ontwikkeling van onderzoeksinfrastructuur worden geoptimaliseerd, moeten de innovatieve capaciteiten van het MKB en hun vermogen om profijt te halen uit onderzoek worden versterkt, moet de ontwikkeling van regionale onderzoeksclusters worden ondersteund, moet het onderzoekspotentieel in de convergentieregio's en de ultraperifere regio's van de Unie worden ontsloten, moeten wetenschap en maatschappij dichter bij elkaar worden gebracht in de Europese maatschappij; moet er ondersteuning worden gegeven voor de samenhangende ontwikkeling van onderzoeksbeleid op nationaal en communautair niveau en moeten er horizontale acties en maatregelen ter ondersteuning van internationale samenwerking worden ondernomen. (18) Het gemeenschappelijk centrum voor onderzoek (GCO) dient bij te dragen tot het leveren van klantgestuurde wetenschappelijke en technische ondersteuning voor het uitstippelen, ontwikkelen, uitvoeren en volgen van het EU-beleid. In dit verband is het zinvol dat het GCO kan blijven fungeren als onafhankelijk referentiecentrum op het gebied van wetenschap en technologie in de Unie op de gebieden waarvoor het specifiek bevoegd is. (19) Voor de regio's is een belangrijke rol weggelegd bij de totstandbrenging van de Europese onderzoeksruimte. Benutting van het ontwikkelingspotentieel van de regio's en een bredere verspreiding van de resultaten van onderzoek en technologische ontwikkeling kunnen de technologische kloof helpen overbruggen en bijdragen tot het concurrentievermogen van Europa. (20) Het zevende kaderprogramma vormt een aanvulling op de activiteiten die worden uitgevoerd in de lidstaten en op andere communautaire acties die nodig zijn voor het algemene strategische streven naar verwezenlijking van de Lissabon-doelstellingen, naast met name de acties met betrekking tot de Structuurfondsen, landbouw, visserij, onderwijs, opleiding, concurrentievermogen en innovatie, industrie, werkgelegenheid en milieu. (21) Er moeten wederzijdse synergieën en complementariteit met andere beleidsmaatregelen en programma's van de Gemeenschap worden gecreëerd, terwijl er ook dient tegemoet gekomen te worden aan de behoefte aan een versterkte en vereenvoudigde benadering van de onderzoeksfinanciering, wat voor het MKB van bijzonder belang is. (22) Het zevende kaderprogramma moet met name streven naar voldoende betrokkenheid van het MKB door middel van concrete maatregelen en specifieke acties te zijnen behoeve . De op grond van dit kaderprogramma ondersteunde innovatie- en MKB-gerelateerde activiteiten moeten de activiteiten aanvullen die worden ondernomen op grond van het kaderprogramma voor concurrentievermogen en innovatie. (23) Deelname aan de activiteiten van het zevende kaderprogramma moet worden vergemakkelijkt door de publicatie van alle relevante informatie, die tijdig en op gebruiksvriendelijke wijze voor alle potentiële deelnemers ter beschikking moet worden gesteld , alsmede door het passend gebruik van eenvoudige en snelle procedures zonder onnodig ingewikkelde financiële voorwaarden en nodeloze verslaglegging, overeenkomstig de regels voor deelname die op dit kaderprogramma van toepassing zijn, zoals neergelegd in Verordening (EG) nr. .../2006 van het Europees Parlement en de Raad van ... (8) . (24) Rekening houdend met de tussentijdse evaluatie van het gebruik van nieuwe instrumenten op grond van het zesde kaderprogramma en de vijfjaarlijkse beoordeling van het kaderprogramma, is er voor een nieuwe aanpak gekozen die het mogelijk moet maken de beleidsdoelstellingen van het communautaire onderzoeksbeleid gemakkelijker en efficiënter te verwezenlijken en daarbij meer flexibiliteit aan de dag te leggen. Hiertoe moet, om de verschillende acties te ondersteunen, alleen of in combinatie, een kleiner geheel van eenvoudiger "financieringsregelingen" worden gebruikt die meer flexibiliteit en vrijheid bieden, en dienen de deelnemers meer beheersautonomie te krijgen. (25) Gezien de grote belangstelling voor de acties van het kaderprogramma, het hefboomeffect van de financiering op nationale en particuliere investeringen, de noodzaak om de Gemeenschap in staat te stellen om nieuwe wetenschappelijke en technologische uitdagingen aan te pakken en het potentieel van haar onderzoekers volledig te benutten zonder discriminatie, de vitale rol die de steunverlening van de Gemeenschap speelt bij het efficiënter en effectiever maken van het Europese onderzoekssysteem en de mogelijke bijdrage van het zevende kaderprogramma tot het streven om onder meer oplossingen te vinden voor klimaatverandering en duurzame ontwikkeling, de gezondheid van de Europese bevolking te verbeteren, alsmede tot het nieuw leven inblazen van de Lissabon-strategie, is er behoefte aan communautaire onderzoeksactiviteiten. (26) De uitvoering van het zevende kaderprogramma kan aanleiding geven tot aanvullende programma's waaraan slechts door bepaalde lidstaten wordt deelgenomen, tot de deelname van de Gemeenschap aan door verschillende lidstaten opgezette programma's, of tot het opzetten van gemeenschappelijke ondernemingen of andere structuren in de zin van de artikelen 168, 169 en 171 van het Verdrag. (27) De Gemeenschap heeft een aantal internationale overeenkomsten op het gebied van onderzoek gesloten en er moeten inspanningen worden geleverd om de internationale onderzoekssamenwerking te versterken teneinde volledig de vruchten te kunnen plukken van de internationalisering van OTO, bij te dragen aan de productie van mondiale publieke goederen en met het oog op het verder integreren van de Gemeenschap in de wereldwijde onderzoeksgemeenschap. (28) Er is reeds een aanzienlijke hoeveelheid wetenschappelijke kennis voorhanden waarmee de levens van de mensen in de ontwikkelingslanden drastisch kunnen worden verbeterd; het kaderprogramma zal - binnen het kader van de hierboven omschreven soorten activiteiten - waar mogelijk, bijdragen aan de verwezenlijking van de millenniumdoelstellingen voor ontwikkeling, uiterlijk in 2010. (29) Het zevende kaderprogramma moet bijdragen tot het bevorderen van groei, duurzame ontwikkeling en milieubescherming, met inbegrip van het aanpakken van klimaatverandering. (30) De uit hoofde van het zevende kaderprogramma ondersteunde onderzoeksactiviteiten moeten worden uitgevoerd met inachtneming van de fundamentele ethische beginselen, inclusief die welke in het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie zijn opgenomen. De adviezen van de Europese Groep ethiek van de exacte wetenschappen en de nieuwe technologieën worden en zullen worden in acht genomen. Bij onderzoeksactiviteiten moet ook het Protocol betreffende de bescherming en het welzijn van dieren in acht worden genomen, en moet het gebruik van dieren bij onderzoek en tests worden verminderd en uiteindelijk door andere middelen worden vervangen. (31) Bij de uitvoering van het zevende kaderprogramma zal de rol van de vrouwen in wetenschap en onderzoek door middel van adequate maatregelen actief worden bevorderd om te stimuleren dat meer vrouwen een rol gaan spelen op dit gebied en hun actieve rol in onderzoek wordt vergroot. (32) Dit besluit stelt voor de gehele looptijd van het zevende kaderprogramma de financiële middelen vast die in het kader van de jaarlijkse begrotingsprocedure voor de begrotingsautoriteit het voornaamste referentiepunt vormen in de zin van punt 37 van het Interinstitutionele Akkoord van 17 mei 2006 tussen het Europees Parlement, de Raad en de Commissie betreffende de begrotingsdiscipline en een goed financieel beheer (9) . (33) Er dienen tevens passende maatregelen te worden genomen - die in verhouding staan tot de betrokken financiële belangen van de Gemeenschap - om de effectiviteit van zowel de financiële steun als van de benutting van deze middelen te bewaken, om onregelmatigheden en fraude tegen te gaan en de nodige stappen moeten worden gezet om verloren gegane, ten onrechte betaalde of onjuist gebruikte middelen te recupereren in overeenstemming met Verordening (EG, Euratom) nr. 2988/95 van de Raad van 18 december 1995 betreffende de bescherming van de financiële belangen van de Europese Gemeenschappen (10) , Verordening (Euratom, EG) nr. 2185/96 van de Raad van 11 november 1996 betreffende de controles en verificaties ter plaatse die door de Commissie worden uitgevoerd ter bescherming van de financiële belangen van de Europese Gemeenschappen tegen fraudes en andere onregelmatigheden (11) en Verordening (EG) nr. 1073/1999 van het Europees Parlement en de Raad van 25 mei 1999 betreffende onderzoeken door het Europees Bureau voor fraudebestrijding (OLAF) (12) . (34) Het is belangrijk ervoor te zorgen dat het zevende kaderprogramma financieel deugdelijk wordt beheerd, dat het zo effectief en op zo gebruikersvriendelijk mogelijke wijze wordt uitgevoerd, en dat er voor alle deelnemers rechtszekerheid is en het programma voor hen toegankelijk is. Er moet worden toegezien op de naleving van Verordening (EG, Euratom) nr. 1605/2002 van de Raad van 25 juni 2002 houdende het Financieel Reglement van toepassing op de algemene begroting van de Europese Gemeenschappen; en op de eisen van vereenvoudiging en betere regelgeving (13) . (35) Aangezien de doelstelling van de overeenkomstig artikel 163 van het Verdrag te nemen maatregelen, met name de bevordering van de totstandbrenging van een kennismaatschappij en kenniseconomie in Europa, niet voldoende door de lidstaten kan worden verwezenlijkt en derhalve beter op het niveau van de Gemeenschap kan worden verwezenlijkt, kan de Gemeenschap overeenkomstig het in artikel 5 van het Verdrag vastgelegde subsidiariteitsbeginsel maatregelen nemen. Overeenkomstig het in dat artikel vastgelegde evenredigheidsbeginsel gaat het zevende kaderprogramma niet verder dan hetgeen nodig is om deze doelstelling te verwezenlijken, BESLUITEN: Artikel 1 Aanneming van het zevende kaderprogramma Voor de periode van 1 januari 2007 tot en met 31 december 2013 wordt een kaderprogramma voor communautaire activiteiten op het gebied van onderzoek en technologische ontwikkeling (OTO), inclusief demonstratie, hierna het "zevende kaderprogramma" genoemd, aangenomen. Artikel 2 Doelstellingen en activiteiten 1. Het zevende kaderprogramma ondersteunt de in de punten i) tot en met iv) bedoelde activiteiten. De doelstellingen en de grote lijnen van deze activiteiten staan in bijlage I vermeld. i) Samenwerking: ondersteunen van het gehele scala van onderzoeksacties die in transnationaal samenwerkingsverband worden uitgevoerd op de volgende thematische gebieden: ii) Ideeën: ondersteunen van "door onderzoekers aangestuurd" onderzoek dat op al deze gebieden wordt uitgevoerd door op Europees niveau concurrerende individuele nationale en transnationale teams. iii) Mensen: kwantitatief en kwalitatief versterken van het menselijk potentieel in onderzoek en technologische ontwikkeling in Europa en een grotere mobiliteit aanmoedigen. iv) Capaciteit: ondersteuning van de essentiële onderdelen van de Europese onderzoeks- en innovatiecapaciteit zoals onderzoeksinfrastructuren; regionale onderzoeksclusters; de ontwikkeling van een volledig onderzoekspotentieel in de convergentieregio's en ultraperifere regio's van de Gemeenschap; onderzoek ten behoeve van het midden- en kleinbedrijf (MKB) (14) ; vraagstukken op het gebied van "wetenschap in de samenleving"; ondersteuning van coherente beleidsontwikkeling; horizontale internationale samenwerkingsactiviteiten. 2. Het zevende kaderprogramma ondersteunt ook de niet-nucleaire eigen wetenschappelijke en technische acties die door het gemeenschappelijk centrum voor onderzoek (GCO) worden uitgevoerd, zoals bepaald in bijlage I. Artikel 3 Specifieke programma's Het zevende kaderprogramma wordt uitgevoerd door middel van specifieke programma's. In deze programma's worden precieze doelstellingen en de uitvoeringsregels nader vastgesteld. Artikel 4 Totaal maximumbedrag en deelbedrag voor elk programma 1. Het totale maximumbedrag van de financiële deelneming van de Gemeenschap in dit zevende kaderprogramma bedraagt 50 521 miljoen EUR (15) . Dit bedrag wordt als volgt verdeeld over de activiteiten en acties bedoeld in artikel 2, leden 1 en 2 (in miljoen EUR): Samenwerking 32 413 Ideeën 7 510 Mensen 4 750 Capaciteit 4 097 Niet-nucleaire acties van het Gemeenschappelijk Centrum voor Onderzoek 1 751 2. De indicatieve verdeling over de thematische gebieden van elke activiteit bedoeld in lid 1 is opgenomen in bijlage II. 3. De nadere regels voor de communautaire financiële deelneming in het zevende kaderprogramma zijn opgenomen in bijlage III. Artikel 5 Bescherming van de financiële belangen van de Gemeenschappen Voor de krachtens dit besluit gefinancierde communautaire acties zijn Verordening (EG, Euratom) nr. 2988/95 en Verordening (Euratom, EG) nr. 2185/96 van toepassing op elke inbreuk op het Gemeenschapsrecht, met inbegrip van niet-nakoming van een op grond van het programma overeengekomen contractuele verplichting, die bestaat in een handelen of nalaten van een marktdeelnemer waardoor de algemene begroting van de Europese Unie of de door de Unie beheerde begroting door een onverschuldigde uitgave worden of zouden kunnen worden benadeeld. Artikel 6 Ethische beginselen 1. Alle onderzoeksactiviteiten die worden verricht op grond van het zevende kaderprogramma, worden uitgevoerd met eerbiediging van de fundamentele ethische beginselen. 2. De volgende onderzoeksgebieden komen niet in aanmerking voor financiering op grond van het zevende kaderprogramma: 3. Onderzoek op menselijke volwassen of embryonale stamcellen kan worden gefinancierd afhankelijk van zowel de inhoud van het wetenschappelijke voorstel als het regelgevingskader van de betrokken lidstaat of lidstaten. In een financieringsaanvraag voor onderzoek op menselijke embryonale stamcellen worden voor zover nodig nadere bijzonderheden betreffende de toestemmings- en toezichtmaatregelen die door de bevoegde instanties van de lidstaten zullen worden genomen alsmede nadere bijzonderheden betreffende de ethische goedkeuring(en) die worden verleend, verstrekt. De instellingen, organisaties en onderzoekers die onderzoek wensen te doen op het gebied van embryonale stamcellen zijn onderworpen aan strenge regels van toestemming en toezicht in overeenstemming met het regelgevingskader van de betrokken lidstaat of lidstaten. 4. Voor de tweede fase van dit programma (2010-2013) vindt een herziening plaats van de bovenvermelde onderzoeksgebieden in het licht van de wetenschappelijke ontwikkelingen. Artikel 7 Voortgangscontrole, evaluatie en toetsing 1. De Commissie houdt voortdurend en systematisch toezicht op de uitvoering van het zevende kaderprogramma en de specifieke programma's ervan, brengt regelmatig verslag uit over dit toezicht en verspreidt regelmatig de resultaten ervan. 2. Uiterlijk in 2010 verricht de Commissie, bijgestaan door externe deskundigen, een op feitenmateriaal gebaseerde tussentijdse evaluatie van dit kaderprogramma en van de specifieke programma's ervan voortbouwend op de evaluatie achteraf van het zesde kaderprogramma. Bij deze evaluatie gaat zij met name in op de kwaliteit van de lopende onderzoeksactiviteiten, de kwaliteit van uitvoering en beheer en de vorderingen bij de verwezenlijking van de doelstellingen. De Commissie zendt de desbetreffende conclusies, samen met haar opmerkingen en, in voorkomend geval, voorstellen voor de aanpassing van het zevende kaderprogramma, toe aan het Europees Parlement, de Raad, het Europees Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de Regio's. De tussentijdse evaluatie wordt voorafgegaan door een voortgangsverslag - zodra er voldoende gegevens beschikbaar zijn - waarin de eerste bevindingen over de doeltreffendheid van de nieuwe activiteiten uit hoofde van het zevende kaderprogramma en van de vereenvoudigingsinspanningen zullen worden medegedeeld. 3. Twee jaar na de voltooiing van het zevende kaderprogramma laat de Commissie door onafhankelijke deskundigen een externe evaluatie uitvoeren van de achtergronden, de uitvoering en de resultaten ervan. De Commissie zendt de conclusies van die evaluatie samen met haar opmerkingen toe aan het Europees Parlement, de Raad, het Europees Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de Regio's. Artikel 8 Inwerkingtreding Dit besluit treedt in werking op de derde dag volgende op die van zijn bekendmaking in het Publicatieblad van de Europese Unie. Gedaan te Voor het Europees Parlement Voor de Raad De voorzitter De voorzitter BIJLAGE I GROTE LIJNEN VAN DE THEMA'S EN DE ACTIVITEITEN Het zevende kaderprogramma wordt uitgevoerd teneinde de in artikel 163 van het Verdrag beschreven algemene doelstellingen te verwezenlijken: versterking van het industriële concurrentievermogen en tegemoetkoming aan de onderzoeksbehoeften in het kader van andere communautaire beleidsmaatregelen om aldus, bouwend op een Europese onderzoeksruimte en in aanvulling op activiteiten op nationaal en regionaal niveau, bij te dragen tot de totstandbrenging van een kennismaatschappij. Het bevordert de topkwaliteit in het wetenschappelijke en technologische onderzoek, ontwikkeling en demonstratie door middel van de volgende vier programma's: samenwerking, ideeën, mensen en capaciteit. I. SAMENWERKING In dit onderdeel van het zevende kaderprogramma wordt steun verleend voor diverse vormen van transnationale samenwerking binnen de Europese Unie en daarbuiten op een aantal thematische gebieden die gelden als belangrijke terreinen van kennis- en technologie waar onderzoek van de hoogste kwaliteit moet worden ondersteund en versterkt om Europese sociale, economische, ecologische en industriële uitdagingen aan te gaan. Het leeuwendeel van deze inspanningen zal gericht zijn op de verbetering van het industriële concurrentievermogen, waarbij de onderzoeksagenda afgestemd zal zijn op de behoeften van de gebruikers in geheel Europa. De overkoepelende doelstelling is het leveren van een bijdrage tot duurzame ontwikkeling. De tien thema's voor communautaire actie zijn: Deze thema's worden op relatief hoog niveau in grote lijnen gedefinieerd, zodat zij kunnen worden aangepast aan zich ontwikkelende behoeften en kansen die zich in de loop van het zevende kaderprogramma kunnen voordoen. Voor elk van de thema's is een reeks activiteiten vastgesteld, waarmee de voor communautaire steun beoogde grote lijnen worden aangegeven. Deze activiteiten zijn vastgesteld op basis van de bijdrage die zij kunnen leveren tot de verwezenlijking van de communautaire doelstellingen, waaronder de overgang naar een kennismaatschappij, het relevante Europese onderzoekspotentieel en de meerwaarde van steunverlening op het niveau van de Gemeenschap voor deze onderwerpen. Bijzondere aandacht zal worden besteed aan de coördinatie tussen de thematische gebieden en aan de prioritaire wetenschappelijke gebieden die themaoverschrijdend zijn, zoals bosbouwonderzoek, cultureel erfgoed, mariene wetenschappen en technologieën. De multidisciplinariteit wordt gestimuleerd door het hanteren van een gemeenschappelijke themaoverschrijdende benadering voor onderwerpen op het gebied van onderzoek en technologie die relevant zijn voor meer dan één thema. Gezamenlijke uitnodigingen tot het indienen van voorstellen vormen daarbij een belangrijke vorm van samenwerking. Met name bij onderwerpen met industriële relevantie zijn de thema's bepaald op basis van onder meer de werkzaamheden van de verschillende "Europese technologieplatforms", die zijn opgezet op gebieden waar het concurrentievermogen, de economische groei en het welzijn van Europa afhangen van belangrijke vooruitgang op het gebied van onderzoek en technologie op middellange tot lange termijn. De Europese technologieplatforms brengen de belanghebbenden bijeen, staan onder industriële leiding, en hebben tot doel een strategische onderzoeksagenda te bepalen en uit te voeren. Dit zevende kaderprogramma zal bijdragen tot de verwezenlijking van deze strategische onderzoeksagenda's voor zover deze een werkelijke Europese meerwaarde bieden. De Europese technologieplatforms, eventueel met de deelname van regionale door onderzoek aangestuurde clusters, kunnen een rol spelen bij het vergemakkelijken en organiseren van de deelname van het bedrijfsleven, onder meer het MKB, aan onderzoeksprojecten op hun eigen gebied, met inbegrip van projecten die in aanmerking komen voor financiering uit het zevende kaderprogramma. De tien thema's omvatten ook onderzoek dat nodig is ter onderbouwing van de formulering, uitvoering en beoordeling van het communautaire beleid op het gebied van onder meer gezondheid, veiligheid, consumentenbescherming, energie, milieu, ontwikkelingshulp, visserij, maritieme aangelegenheden, landbouw, dierenwelzijn, vervoer, onderwijs en opleiding, werkgelegenheid, sociale zaken, cohesie, en de totstandbrenging van een ruimte van vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid, naast prenormatief en co-normatief onderzoek dat relevant is voor het verbeteren van de interoperabiliteit en de kwaliteit van normen en de uitvoering ervan. Aldus wordt tevens het Europese concurrentievermogen versterkt. Bijzondere aandacht zal worden besteed aan de coördinatie van aspecten in verband met rationeel en efficiënt energiegebruik binnen het kaderprogramma en met andere communautaire beleidsmaatregelen en programma's. Binnen elk thema wordt, naast deze activiteiten, op een open en flexibele wijze ingespeeld op twee soorten mogelijkheden: • Technologieën van de toekomst en opkomende technologieën: de ondersteuning van onderzoek dat gericht is op het vinden of verder verkennen van nieuwe wetenschappelijke en technologische mogelijkheden op een gegeven gebied en/of de combinatie ervan met andere relevante terreinen en disciplines via specifieke steun voor spontane onderzoeksvoorstellen, inclusief gezamenlijke uitnodigingen; het ontwikkelen van nieuwe ideeën en radicaal nieuwe gebruiksvormen, en het verkennen van nieuwe mogelijkheden in routekaarten voor onderzoek, met name die met een potentieel voor belangrijke doorbraken; adequate coördinatie met de activiteiten in het kader van het programma "Ideeën" zal gewaarborgd zijn om overlappingen te voorkomen en ervoor te zorgen dat de middelen optimaal benut worden; • Onvoorziene beleidsbehoeften: op flexibele wijze inspelen op nieuwe beleidsbehoeften die zich in de loop van het kaderprogramma voordoen, zoals onvoorziene ontwikkelingen of gebeurtenissen die een snelle reactie vereisen zoals nieuwe epidemieën, opkomende problemen met betrekking tot de voedselveiligheid of natuurrampen. Een belangrijke toegevoegde waarde van Europese onderzoeksacties is de kennisoverdracht en -verspreiding; er zullen maatregelen worden genomen om ervoor te zorgen dat de industrie, de beleidsmakers en de maatschappij meer gebruik maken van de onderzoeksresultaten. Intellectuele-eigendomsrechten moeten eveneens worden gevrijwaard, onder andere in de context van steun aan de strijd tegen namaak. Kennisverspreiding is op alle thematische gebieden een wezenlijk taakonderdeel, met dien verstande dat voor het thema "veiligheid", gezien het vertrouwelijke karakter van de activiteiten, passende beperkingen gelden. Kennisverspreiding zal onder meer geschieden door financiering van netwerkinitiatieven, studiebijeenkomsten en evenementen, bijstand door externe deskundigen en informatie- en elektronische diensten, met name CORDIS. Er wordt gezorgd voor complementariteit en synergie tussen dit programma en andere communautaire programma's. In het kader van het kaderprogramma voor concurrentievermogen en innovatie zullen er acties ter ondersteuning van innovatie worden ondernomen. Er dient in het bijzonder voor te worden gezorgd dat het MKB (17) en in het bijzonder het kennisintensieve MKB participeert in de transnationale samenwerking. Het samenwerkingsonderdeel van het programma bevat concrete maatregelen, waaronder steunmaatregelen, om de participatie van het MKB te vergemakkelijken. Ze zijn ingebed in een voor ieder thema te ontwikkelen strategie die vergezeld gaat van een kwantitatieve en kwalitatieve toetsing aan de vastgestelde doelstellingen. Daarmee wordt beoogt ten minste 15% van de beschikbare middelen voor het onderdeel "Samenwerking" van het programma te besteden aan het MKB. Tevens wordt steun verleend voor initiatieven die erop gericht zijn een zo breed mogelijk publiek buiten de onderzoekswereld te betrekken bij het debat over wetenschappelijke vraagstukken en onderzoeksresultaten en voor initiatieven op het gebied van wetenschapscommunicatie en -onderwijs. In voorkomend geval worden ook de maatschappelijke organisaties of netwerken van die organisaties, daarbij betrokken. De integratie van de genderdimensie en de gendergelijkheid zullen in alle onderzoeksgebieden aan bod komen. Om het concurrentievermogen van het Europese onderzoek te verhogen moet het potentieel in de hele Europese onderzoeksruimte wordt benut. Projecten gericht op wetenschappelijke excellentie zullen daarom optimaal moeten worden beheerd, met name wat betreft het gebruik van hulpbronnen. Binnen al deze thema's wordt steun voor transnationale samenwerking geboden door middel van: Onderzoek in samenwerkingsverband Onderzoek in samenwerkingsverband vormt het grootste deel en de kern van de onderzoeksfinanciering van de Gemeenschap. Het doel is op de belangrijkste gebieden van kennisbevordering onderzoeksprojecten en -netwerken van topkwaliteit tot stand te brengen waardoor onderzoekers en investeringen uit Europa en de hele wereld kunnen worden aangetrokken. Hiertoe wordt onderzoek in samenwerkingsverband ondersteund via verschillende financieringssystemen: projecten in samenwerkingsverband, topnetwerken, coördinatie/ondersteuningsacties . Gezamenlijke technologie-initiatieven In een zeer beperkt aantal gevallen kan het, gezien de reikwijdte van de OTO-doelstelling en de omvang van de daarvoor uitgetrokken middelen, verantwoord zijn om publiek-private partnerschappen op lange termijn op te zetten in de vorm van gezamenlijke technologie-initiatieven. Deze initiatieven, die overwegend voortvloeien uit de werkzaamheden van de Europese technologieplatforms en betrekking hebben op één aspect of een klein aantal aspecten van onderzoek op het betrokken gebied, combineren investeringen van de particuliere sector en nationale en Europese openbare financiering, inclusief subsidiefinanciering uit het zevende kaderprogramma en lening- en garantiefinanciering van de Europese Investeringsbank. Over ieder gezamenlijk technologie-initiatief zal afzonderlijk een besluit worden genomen op basis van artikel 171 van het Verdrag (dit kan de oprichting van een gemeenschappelijke onderneming inhouden) of op basis van besluiten tot vaststelling van specifieke programma's in overeenstemming met artikel 166, lid 3, van het Verdrag. Mogelijke gezamenlijke technologie-initiatieven worden op een open en transparante wijze geselecteerd op basis van een evaluatie aan de hand van de volgende reeks van criteria: De aard van de gezamenlijke technologie-initiatieven moet duidelijk worden gedefinieerd, met name wat betreft: Gezien de bijzondere strekking en de complexiteit van de gezamenlijke technologie-initiatieven, worden aanzienlijke inspanningen geleverd om ervoor te zorgen dat hun werking transparant is en dat, bij de toekenning van communautaire middelen in het kader van de gezamenlijke technologie-initiatieven, altijd wordt uitgegaan van de beginselen topkwaliteit en mededinging waarop het kaderprogramma stoelt. Er wordt speciale aandacht besteed aan de algemene samenhang en coördinatie tussen gezamenlijke technologie-initiatieven en programma's en projecten op dezelfde gebieden (18) , met inachtneming van de bestaande procedures ter uitvoering ervan, en aan de toegankelijkheid voor een veelheid aan deelnemers in geheel Europa, in het bijzonder het MKB. Coördinatie van niet-communautaire onderzoeksprogramma's Op dit gebied wordt gebruik gemaakt van twee belangrijke instrumenten: de ERA-NET-regeling en de deelneming van de Gemeenschap aan gezamenlijk uitgevoerde nationale onderzoeksprogramma's (krachtens artikel 169 van het Verdrag). De actie kan betrekking hebben op onderwerpen die niet rechtstreeks verband houden met de tien thema's mits deze voldoende Europese meerwaarde hebben. De actie wordt ook gebruikt voor het verhogen van de complementariteit en de synergie tussen het zevende kaderprogramma en activiteiten die worden uitgevoerd in het kader van intergouvernementele structuren zoals EUREKA en COST (19) . De ERA-NET-regeling ontwikkelt en versterkt de coördinatie van nationale en regionale onderzoeksactiviteiten door: De deelname van de Gemeenschap aan op grond van artikel 169 van het Verdrag gezamenlijk uitgevoerde onderzoeksprogramma's is vooral relevant voor Europese samenwerking op grote schaal met "variabele geometrie" tussen lidstaten die gemeenschappelijke behoeften en/of belangen hebben. In welbepaalde gevallen zouden dergelijke artikel 169-initiatieven kunnen worden opgestart op gebieden die moeten worden vastgesteld in nauw overleg met de lidstaten, met inbegrip van de mogelijke samenwerking met intergouvernementele programma's, op basis van een aantal criteria: Internationale samenwerking Dit onderdeel van het zevende kaderprogramma heeft betrekking op de volgende internationale samenwerkingsacties, die een duidelijke Europese toegevoegde waarde aantonen en van wederzijds belang zijn: • acties gericht op een grotere participatie van onderzoekers en onderzoeksinstellingen uit derde landen op de thematische gebieden - met dien verstande dat voor het thema "veiligheid", gezien het vertrouwelijke karakter van de activiteiten, passende beperkingen gelden -, gepaard gaande met krachtige inspanningen om hen aan te moedigen van deze gelegenheid gebruik te maken; • specifieke samenwerkingsacties op elk thematisch gebied met bepaalde derde landen daar waar wederzijdse belangstelling bestaat voor samenwerking rond specifieke, op grond van hun wetenschappelijk en technologisch niveau en hun behoeften geselecteerde onderwerpen. Deze acties hangen nauw samen met de bilaterale samenwerkingsovereenkomsten of multilaterale dialogen tussen de EU en deze landen of groepen van landen, en fungeren als instrumenten bij uitstek om uitvoering te geven aan de samenwerking tussen de EU en deze landen. Het gaat met name om: acties gericht op het versterken van de onderzoekscapaciteit van kandidaat-lidstaten en buurlanden; en samenwerkingsactiviteiten die gericht zijn op ontwikkelingslanden en opkomende landen, waarbij de nadruk ligt op hun bijzondere behoeften op gebieden zoals gezondheid, met inbegrip van onderzoek naar verwaarloosde ziekten, landbouw, visserij en milieu, en die worden uitgevoerd onder financiële voorwaarden die aangepast zijn aan hun mogelijkheden. Dit onderdeel van het zevende kaderprogramma heeft betrekking op internationale samenwerkingsacties op elk thematisch gebied en op themaoverschrijdende activiteiten. Die acties worden uitgevoerd in coördinatie met de acties onder de programma's "Mensen" en "Capaciteit". Deze activiteit wordt ondersteund door een algemene strategie voor internationale samenwerking binnen het zevende kaderprogramma. THEMA'S 1. Gezondheid Doelstelling Verbetering van de gezondheid van de burgers van Europa en opvoering van het concurrentievermogen en het stimuleren van de innovatiecapaciteit van Europese industrieën en bedrijven in de gezondheidssector, waarbij tevens aandacht wordt besteed aan mondiale gezondheidsaspecten zoals opkomende epidemieën. De nadruk zal liggen op translationeel onderzoek (omzetting van fundamentele ontdekkingen in klinische toepassingen, met inbegrip van wetenschappelijke validering van resultaten van experimenten), de ontwikkeling en validering van nieuwe therapieën, methoden voor gezondheidsbevordering en preventie, waaronder de bevordering van de gezondheid van kinderen, gezond ouder worden, diagnose-instrumenten en medische technologieën, alsmede duurzame en efficiënte gezondheidszorgstelsels. Achtergrond De sequentieanalyse van het menselijk genoom en de recente vorderingen op het gebied van de post-genomica hebben revolutionaire gevolgen gehad voor het onderzoek naar gezondheid en ziekten bij de mens. Om de enorme hoeveelheden gegevens te integreren en inzicht te krijgen in de fundamentele biologische processen en sleuteltechnologieën voor de biotechnologische industrie op gezondheidsgebied te ontwikkelen, moet er een kritische massa van kennis en middelen op uiteenlopende gebieden worden opgebouwd die op nationaal niveau niet beschikbaar is, teneinde kennis en vermogen tot ingrijpen te ontwikkelen. Voor significante vorderingen bij translationeel gezondheidsonderzoek, dat van cruciaal belang is om ervoor te zorgen dat het biomedisch onderzoek praktische voordelen oplevert en de levenskwaliteit verbetert, is er ook een multidisciplinaire en Europabrede aanpak nodig waarbij verschillende belanghebbenden worden betrokken. Met een dergelijke aanpak kan Europa een doeltreffender bijdrage leveren tot de internationale bestrijding van ziekten met een wereldwijde impact. Voor veel ziekten (zoals kanker, hart- en vaatziekten, infectieziekten en psychische en neurologische aandoeningen, met name die welke samenhangen met het ouder worden, zoals de ziekte van Alzheimer en de ziekte van Parkinson) is het alleen via internationale trials in verschillende centra mogelijk binnen een kort tijdsbestek te kunnen beschikken over het voor klinisch onderzoek benodigde aantal patiënten. Epidemiologisch onderzoek vereist een grote verscheidenheid van populaties en internationale netwerken, wil men significante conclusies kunnen trekken. Ook voor de ontwikkeling van nieuwe diagnostica en therapieën voor zeldzame ziekten en voor het epidemiologisch onderzoek naar deze ziekten is een internationale aanpak nodig om het aantal patiënten voor elke studie te vergroten. Bovendien maakt de uitvoering van onderzoek onder impuls van het gezondheidsbeleid op Europees niveau een vergelijking mogelijk van de modellen, systemen, gegevens en het patiëntenmateriaal in nationale gegevensbanken en biobanken. Een florerende biomedische onderzoekssector in het kader van de EU zal bijdragen tot de verbetering van het concurrentievermogen van de Europese sectoren biotechnologie voor de gezondheidszorg, medische technologie en farmaceutische industrie. Samenwerking van de EU met de ontwikkelingslanden zal deze landen in staat stellen onderzoekscapaciteiten te ontwikkelen. De EU moet ook een actieve rol spelen bij het creëren van een klimaat dat bevorderlijk is voor innovatie in de publieke en de farmaceutische sector die zich richten op de volksgezondheid, met name om het succes van klinisch onderzoek te maximaliseren. De economische impulsen voor de biotechnologie voor de gezondheidszorg en de medische technologie zijn vooral afkomstig van het op onderzoek gebaseerde MKB. Hoewel Europa nu meer biotechnologiebedrijven heeft dan de VS, zijn dit merendeels kleine bedrijven die minder volgroeid zijn dan hun concurrenten. Publiek-privaat onderzoek op EU-niveau zal de ontwikkeling van deze bedrijven bevorderen. EU-onderzoek zal ook bijdragen tot de ontwikkeling van nieuwe normen en standaarden voor het scheppen van een adequaat wetgevingskader voor nieuwe medische technologie (bijvoorbeeld de regeneratieve geneeskunde). Europa moet wereldleider worden op het gebied van onderzoek en innovatie in op het gebied van alternatieve teststrategieën, met name methoden zonder dierproeven. Hieronder volgt een beschrijving van de te verrichten activiteiten, waaronder ook onderzoek dat uit beleidsoogpunt essentieel is. Onderzoeksagenda's op lange termijn zoals die welke zijn opgesteld door Europese technologieplatforms, waaronder het platform voor innovatieve geneesmiddelen, zullen indien van toepassing worden ondersteund. Naar aanleiding van nieuwe beleidsbehoeften kunnen aanvullende acties worden gesteund, bijvoorbeeld op het gebied van het gezondheidsbeleid en gezondheid en veiligheid op het werk. De strategische onderwerpen, te weten de gezondheid van kinderen en kinderziekten alsook de gezondheid van de vergrijzende bevolking, krijgen bijzondere aandacht en telkens wanneer dat nodig is moet hiermee rekening worden gehouden bij alle activiteiten in het kader van dit thema. In elk van de volgende activiteiten is rekening gehouden met ethische, juridische en sociaal-economische vraagstukken. Activiteiten • Biotechnologie, universele instrumenten en medische technologieën voor de gezondheid van de mens – "High throughput"-onderzoek. Bevordering van vooruitgang bij fundamenteel genomica-onderzoek (genoom en post-genoom) en biomedisch onderzoek door de bevordering van het genereren, normaliseren, verwerven en analyseren van gegevens. – Detectie, diagnose en monitoring. Met de nadruk op niet-invasieve of minimaal invasieve benaderingen en technologieën zoals nieuwe preventie-instrumenten voor regeneratieve geneeskunde (bv. door moleculaire beeldvorming en diagnostica). – Prognose van de geschiktheid, veiligheid en werkzaamheid van therapieën. Ontwikkeling en validering van biologische markers, in vivo- en in vitro-methoden en -modellen, met inbegrip van simulatie, farmacogenomica, doel- en resultaatgerichte benaderingen en alternatieven voor dierproeven. – Innovatieve therapeutische benaderingen en ingrepen. Onderzoek naar, consolidatie en waarborging van verdere ontwikkelingen op het gebied van geavanceerde therapieën en technologieën die mogelijkheden bieden voor toepassing bij een groot aantal ziekten en aandoeningen, zoals nieuwe therapeutische instrumenten voor regeneratieve geneeskunde. • Translationeel onderzoek ten behoeve van de gezondheid van de mens – Integratie van biologische gegevens en processen: Integratie van biologische gegevens en processen (met inbegrip van modellering van complexe systemen). Genereren en analyse van de grote hoeveelheid gegevens die nodig is om een beter inzicht te verkrijgen in de complexe regulerende netwerken van duizenden genen en genproducten die belangrijke biologische processen sturen in alle relevante organismen en op alle relevante organisatieniveaus. – Onderzoek naar de hersenen en hersenziekten, ontwikkeling en veroudering van de mens. Exploratie van het gezonde verouderingsproces en de manier waarop genen en omgeving, zowel onder normale omstandigheden als bij hersenziekten en bij relevante leeftijdsgebonden ziekten (bv. dementie), en de hersenactiviteit op elkaar inwerken. – Translationeel onderzoek bij infectieziekten. Onderzoek naar geneesmiddelenresistentie, de mondiale dreiging van hiv/aids, malaria, tuberculose en hepatitis, alsmede mogelijke nieuwe epidemieën en epidemieën die opnieuw de kop opsteken (bijvoorbeeld SARS en hoogpathogene influenza). – Translationeel onderzoek bij ernstige ziekten: kanker, hart- en vaatziekten, diabetes/obesitas, zeldzame ziekten, andere chronische aandoeningen, waaronder artritis, reumatische en spier- en skeletaandoeningen aandoeningen evenals ademhalingsaandoeningen , inclusief die welke door allergieën worden veroorzaakt . Ontwikkeling van patiëntgerichte strategieën van preventie tot diagnose met bijzondere aandacht voor behandeling, met inbegrip van klinisch onderzoek en het gebruik van werkzame bestanddelen . Er wordt rekening gehouden met aspecten van palliatieve geneeskunde. • Optimalisering van de verstrekking van gezondheidszorg aan de burgers van Europa – Klinische resultaten omzetten in klinische praktijk: totstandbrenging van de kennisbasis voor klinische besluitvorming en de manier waarop de resultaten van klinisch onderzoek in de klinische praktijk worden omgezet, waarbij met name aandacht wordt besteed aan patiëntveiligheid en een beter gebruik van geneesmiddelen (waaronder aspecten van geneesmiddelenbewaking en wetenschappelijk geteste, complementaire en alternatieve geneeskunde) en aan de specifieke aspecten bij kinderen, vrouwen en ouderen. – Kwaliteit, efficiëntie en solidariteit van gezondheidszorgstelsels met inbegrip van stelsels voor transitiezorg en thuiszorgstrategieën. Effectieve behandelingsmethoden vertalen naar managementbeslissingen; de kosten, efficiëntie en baten van verschillende interventies beoordelen, met inbegrip van het oogpunt van de patiëntveiligheid; de behoefte aan en de voorwaarden voor een adequaat aanbod van personele middelen, analyseren van factoren die van invloed zijn op gelijke toegang tot kwalitatief hoogwaardige gezondheidszorg (ook voor achterstandsgroepen), waaronder analyses van veranderingen in de bevolkingsstructuur (bijvoorbeeld vergrijzing, mobiliteit en migratie en veranderingen in de werkomgeving). – Verbeterde preventie van ziekte en een beter gebruik van geneesmiddelen. Doeltreffende maatregelen ter verbetering van de volksgezondheid ontwikkelen, en daarbij rekening houden met gezondheidsdeterminanten in ruimere zin (zoals stress, voeding, levensstijl of milieufactoren en hun wisselwerking met medicatie). Identificatie van succesvolle behandelingsmethoden in verschillende gezondheidszorgkaders ter verbetering van de voorschrijving van geneesmiddelen en ter verbetering van het gebruik van geneesmiddelen door de patiënt (waaronder aspecten van geneesmiddelenbewaking en -interactie). – Adequaat gebruik van nieuwe gezondheidstherapieën en -technologieën. De veiligheid op lange termijn en de doeltreffendheid beoordelen en monitoring van het grootschalige gebruik van nieuwe medische technologieën (met inbegrip van apparatuur) en geavanceerde therapieën waardoor een hoog beschermingsniveau en grote baten voor de volksgezondheid worden gewaarborgd. 2. Voeding, landbouw en visserij, en biotechnologie Doelstelling Een Europese op kennis gebaseerde bio-economie (20) opbouwen door wetenschap, industrie en andere belanghebbende partijen bijeen te brengen teneinde nieuwe en opkomende mogelijkheden voor onderzoek te benutten die gericht zijn op sociale, ecologische en economische uitdagingen: de toenemende vraag naar veiliger, gezonder en kwalitatief hoogwaardiger voeding en naar een duurzaam gebruik en een duurzame productie van hernieuwbare biologische rijkdommen; het stijgende risico op epizoötieën en zoönosen en aan de voeding gerelateerde aandoeningen; bedreigingen voor de duurzaamheid en continuïteit van de landbouw-, aquacultuur- en visserijproductie; en de groeiende vraag naar kwalitatief hoogwaardige geproduceerde voeding, met inachtneming van het welzijn van dieren en de rurale en kust context en aandacht voor de speciale dieetbehoeften van consumenten. Achtergrond Innovaties en de toenemende kennis op het gebied van het duurzame beheer, de duurzame productie en het duurzame gebruik van biologische rijkdommen (micro-organismen, planten en dieren) zullen de basis leggen voor nieuwe, duurzame, veilige, milieuefficiënte en concurrerende producten voor de landbouw-, visserij-, diervoeder-, voedingsmiddelen-, gezondheids- en houtsector en voor aanverwante sectoren. Overeenkomstig de Europese strategie voor biowetenschappen en biotechnologie (21) zal dit bijdragen tot een groter concurrentievermogen van Europese landbouw-, biotechnologie-, zaaigoed- en voedingsmiddelenbedrijven, met name het hightech MKB, en tegelijkertijd het maatschappelijk welzijn en de welvaart verbeteren. Onderzoek naar de veiligheid van voedsel- en voederketens, naar aan de voeding gerelateerde ziekten, naar voedingskeuzes en naar de effecten van voeding op de gezondheid zal helpen bij de bestrijding van aan de voeding gerelateerde aandoeningen (zoals obesitas en allergieën) en infectieziekten (zoals overdraagbare spongiforme encefalopathieën en vogelpest), terwijl het belangrijke bijdragen levert tot de uitvoering van bestaande en de formulering van toekomstige beleidslijnen en regelgeving op het gebied van de volksgezondheid, de gezondheid van dieren en planten en de bescherming van de consument. De diversiteit van de Europese industrieën op deze gebieden en hun meestal geringe omvang biedt weliswaar voordelen en kansen voor de Unie, maar leidt ook tot een versnipperde benadering van gelijkaardige problemen. Deze kunnen beter worden aangepakt door een intensievere samenwerking en de uitwisseling van deskundigheid, bijvoorbeeld op het gebied van nieuwe methodologieën, technologieën, processen en normen die voortvloeien uit veranderingen in de communautaire wetgeving. Verschillende Europese technologieplatforms leveren een bijdrage tot de vaststelling van gemeenschappelijke onderzoeksprioriteiten op het gebied van bijvoorbeeld plantengenomica en de biotechnologie, de bosbouw en de houtsector, de algehele gezondheid van dieren, veehouderij, voedingsmiddelen en industriële biotechnologie. Het uitgevoerde onderzoek zal ook de kennisbasis opleveren die nodig is voor de ondersteuning van: het gemeenschappelijk landbouwbeleid en de Europese bosbouwstrategie; landbouw en handelsaspecten, veiligheidsaspecten van genetisch gemodificeerde organismen (GGO's), regelgeving voor de voedselveiligheid, diergezondheid, bestrijding van dierziekten en normen voor het welzijn van dieren in de Gemeenschap, en de hervorming van het gemeenschappelijk visserijbeleid teneinde te komen tot een duurzame ontwikkeling van visserij en aquacultuur en de veiligheid van visserijproducten (22) . Met het oog op de maatschappelijke relevantie zijn ook voorzieningen getroffen voor een flexibele reactie op nieuwe beleidsbehoeften, met name in verband met nieuwe risico's en maatschappelijke of economische tendensen en behoeften. Activiteiten • Duurzame productie en duurzaam beheer van biologische rijkdommen van grond, bossen en het aquatisch milieu: ondersteunend onderzoek, mede op het gebied van "omica"-technologieën, zoals genomica, proteomica, metabolomica, systeembiologie bio-informatica en convergerende technologieën voor micro-organismen, planten en dieren, waaronder onderzoek naar de benutting en duurzaam gebruik van hun biodiversiteit. Voor terrestrische biologische rijkdommen zal het onderzoek gericht zijn op: bodemvruchtbaarheid, verbeterde gewassen en productiesystemen in al hun diversiteit , inclusief biologische landbouw, regelingen voor kwaliteitsproductie, alsmede monitoring en beoordeling van de gevolgen van GMO's voor het milieu en voor de mens; plantgezondheid, een duurzame, concurrerende en multifunctionele landbouw en bosbouw; plattelandsontwikkeling; gezondheid en welzijn van dieren, veehouderij en dierlijke productie; infectieziekten bij dieren, met inbegrip van epidemiologisch onderzoek, zoönosen en hun pathogene mechanismen en aan diervoer gerelateerde ziekten; andere bedreigingen van de duurzaamheid en de veiligheid van de voedingsproductie, waaronder klimaatverandering; een veilige verwijdering van dierlijk afval. In verband met biologische rijkdommen van het aquatisch milieu zal met onderzoek ondersteuning worden verleend voor de duurzaamheid en het concurrentievermogen van de visserij, de wetenschappelijke en technische basis worden geleverd voor visserijbeheer en ondersteuning worden verleend voor de duurzame ontwikkeling van aquacultuur, inclusief kweek en welzijn. Ontwikkeling van de instrumenten (met inbegrip van ICT-instrumenten) die beleidsmakers en anderen die een rol spelen bij sectoren zoals landbouw, visserij en aquacultuur en plattelandsontwikkeling, nodig hebben (landschap, methoden voor landbeheer enz.); sociaal-economische en ethische productievoorwaarden. • "Van riek tot vork": voeding (met inbegrip van schaal- en schelpdieren) , gezondheid en welzijn: voor consument, maatschappij, cultuur, industrie en gezondheid relevante en traditionele aspecten van voeding en diervoeders, met inbegrip van gedrags- en cognitieve wetenschappen; voeding, voedingsgerelateerde ziekten en aandoeningen, waaronder obesitas bij kinderen en volwassenen en allergieën; voeding en ziektepreventie (inclusief betere kennis van de gezondheidsbevorderende bestanddelen en de eigenschappen van voedingsmiddelen); innovatieve technologie voor de verwerking van voedingsmiddelen en diervoeders (inclusief verpakking en technologieën uit de non-foodsector); verbeterde kwaliteit en veiligheid, zowel chemisch als biologisch, van voedingsmiddelen, dranken en diervoeders; verbeterde methodes voor voedselveiligheidsborging; integriteit (en controle) van de voedselketen; fysieke en biologische milieueffecten op en van voedsel-/voederketens; het effect van mondiale veranderingen op de voedselketen en de resistentie daarvan tegen die effecten; het concept "totale voedselketen" (inclusief schaal- en schelpdieren en andere voedingsgrondstoffen en -bestanddelen); traceerbaarheid en de verdere ontwikkeling daarvan; authenticiteit van voedsel en ontwikkeling van nieuwe ingrediënten en producten. • Biowetenschappen, biotechnologie en biochemie voor duurzame non-food producten en processen: verbeteringen op het gebied van gewassen en bosbestanden, grondstoffen, mariene producten en biomassa (inclusief mariene rijkdommen) voor energie, milieu, en producten met een hoge meerwaarde zoals materialen en chemische stoffen (waaronder biologische hulpbronnen ten behoeve van de farmaceutische industrie en de geneeskunde), inclusief nieuwe landbouwsystemen, bioprocessen en bioraffinageconcepten; biokatalyse; nieuwe en verbeterde micro-organismen en enzymen; producten en processen van de bosbouw en de houtsector; bioremediatie en schonere bioprocessen, het gebruik van agroindustrieel afval en bijproducten. 3. Informatie- en communicatietechnologieën (ICT) Doelstelling Het concurrentievermogen van de Europese industrie vergroten en Europa in staat stellen de toekomstige ontwikkelingen in de ICT op zodanige wijze te beheersen en te sturen dat aan de maatschappelijke en economische behoeften wordt voldaan. De ICT staat centraal in de kennismaatschappij. De activiteiten zullen Europa's wetenschappelijke en technologische basis verstevigen en zijn wereldwijde leiderschap op ICT-gebied consolideren, de product-, dienst- en procesinnovatie en creativiteit door toepassing van ICT bevorderen en ervoor zorgen dat de vooruitgang in de ICT snel wordt vertaald in voordelen voor de burger, het bedrijfsleven, de industrie en de overheden in Europa. Mede hierdoor zal ook de digitale kloof worden verkleind en de sociale uitsluiting worden teruggedrongen. Achtergrond ICT is essentieel voor de toekomst van Europa en voor de uitvoering van de Agenda van Lissabon. Zij fungeren als katalysator op drie sleutelgebieden: productiviteit en innovatie, modernisering van de openbare dienst en vooruitgang in wetenschap en technologie. Productiviteitsstijgingen in de economie zijn voor de helft te danken aan de effecten van de ICT op producten, diensten en bedrijfsprocessen. De ICT is de belangrijkste factor voor de vergroting van het innovatievermogen en de creativiteit en voor de beheersing van veranderingen in de waardeketens in de industrie en de dienstensector. De ICT is noodzakelijk om aan de groeiende vraag naar maatschappelijke en gezondheidszorg te kunnen voldoen, met name voor mensen met speciale behoeften inclusief de verouderende bevolking, en om diensten op gebieden van openbaar belang zoals onderwijs, cultureel erfgoed, veiligheid, energie, vervoer en milieu te kunnen moderniseren en de toegankelijkheid en transparantie van bestuurs- en beleidsontwikkelingsprocessen te bevorderen. ICT speelt een belangrijke rol in beheer inzake onderzoek en technologische ontwikkeling, en communicatie en heeft ook een katalyserend effect op de vooruitgang in andere gebieden van wetenschap en technologie, en transformeert zij de wijze waarop wetenschappers onderzoek bedrijven, samenwerken en innoveren. Door de toenemende economische en maatschappelijke behoeften, alsmede de steeds verdere popularisering van de ICT en de noodzaak om de technologische grenzen te verleggen en innovatieve op ICT gebaseerde producten en diensten met hoge waardeschepping te ontwikkelen, raakt de agenda voor onderzoek steeds voller. Om de technologie dichter bij de mensen te brengen en beter af te stemmen op de behoeften van organisaties dient de complexiteit van de technologie te worden verborgen terwijl de functionaliteit op verzoek juist zichtbaar moet worden gemaakt; voorts dient de technologie functioneel, eenvoudig te gebruiken, toegankelijk en betaalbaar te zijn; ten slotte moeten er nieuwe, op ICT gebaseerde toepassingen, oplossingen en diensten worden aangeboden die vertrouwenwekkend en betrouwbaar zijn, en aan de omstandigheden en voorkeuren van de gebruikers kunnen worden aangepast. Onder invloed van de vraag naar "meer waar voor minder geld" zijn ICT-onderzoekers wereldwijd betrokken bij een wedloop die gericht is op een steeds verdergaande miniaturisering, het leren beheersen van de convergentie van computer-, communicatie- en mediatechnologie, inclusief verdergaande interoperabiliteit tussen systemen, en de convergentie met andere relevante wetenschappen en disciplines, en de bouw van systemen die kunnen leren en zichzelf kunnen aanpassen. Al die inspanningen leiden tot een golf van nieuwe technologieën. De ICT-onderzoeksactiviteiten zullen tevens stoelen op een breder gamma van wetenschappelijke en technologische disciplines, zoals bio- en levenswetenschappen, chemie, psychologie, pedagogie, en cognitieve en sociale wetenschappen en geesteswetenschappen. De ICT-sector is een van de meest onderzoeksintensieve sectoren. In alle grote economieën is de ICT-onderzoekinspanning goed voor één derde van het totale budget voor onderzoek. Ofschoon Europa in industrieel en technologisch opzicht reeds een leidende rol vervult op belangrijke ICT-gebieden, loopt het wat de investeringen in ICT-onderzoek betreft achter op zijn belangrijkste concurrenten. Alleen door een hernieuwde en intensievere krachtenbundeling op Europees niveau kunnen wij erin slagen optimaal profijt te trekken van de door de ICT geboden kansen. ICT-onderzoek op basis van het "open source"-ontwikkelingsmodel heeft inmiddels bewezen nuttig te zijn als bron van innovatie en betere samenwerking. De resultaten van ICT-onderzoek kunnen op diverse wijzen worden benut en tot verschillende bedrijfsmodellen leiden. De ICT-onderzoeksactiviteiten zullen in nauwe samenhang met beleidsacties voor de verbreiding van ICT en wetgeving worden opgezet in het kader van een allesomvattende, holistische strategie. De prioriteiten zijn vastgesteld na uitvoerig overleg waarbij rekening is gehouden met de bijdragen van allerlei Europese Technologieplatforms en industriële initiatieven op gebieden zoals nano-elektronica en microsystemen, ingebedde systemen, mobiele en draadloze communicatie, elektronische media, fotonica, robotica en software, diensten en grids met inbegrip van gratis, vrije en open source software (FLOSS). Ook moet rekening worden gehouden met duurzaamheidskwesties, vooral op het gebied van de elektronica. Activiteiten Onderzoek naar toekomstige en opkomende technologieën is op dit thematische gebied bijzonder belangrijk voor de ondersteuning van grensverleggend onderzoek naar belangrijke ICT en de combinatie ervan met andere relevante terreinen en disciplines; het koesteren van nieuwe ideeën en radicaal nieuwe gebruiksvormen, en het verkennen van nieuwe mogelijkheden in routekaarten voor ICT-onderzoek, met inbegrip van onderzoek naar kwantumeffecten, systeemintegratie en intelligente systemen. • Technologische pijlers van de ICT: – Nano-elektronica, fotonica en geïntegreerde micro/nanosystemen: verlegging van de grenzen van de miniaturisering, integratie, variatie, opslag en dichtheid; verbetering van de prestaties en de fabriceerbaarheid tegen lagere kosten; bevordering van de integratie van ICT in allerlei toepassingen; interfaces; basisonderzoek waarbij nieuwe concepten worden verkend. – Alom toegankelijke communicatienetwerken met onbegrensde capaciteit: universele toegang via heterogene netwerken - vaste, mobiele, draadloze en omroepnetwerken, variërend van netwerken in de persoonlijke omgeving tot netwerken met regionale of wereldomspannende omvang -, waardoor een naadloze overdracht van steeds grotere hoeveelheden data en diensten mogelijk wordt, ongeacht plaats of tijdstip. – Ingebedde systemen, computers en besturing: krachtige, veilige en gedistribueerde, betrouwbare en efficiënte computer-, opslag- en communicatiesystemen en producten die zijn ingebed in objecten of andere fysieke infrastructuren waarmee detectie, controle van en aanpassing aan de omgeving mogelijk is; interoperabiliteit van discrete en continue systemen. – Software, grids, veiligheid en betrouwbaarheid: ontwikkeling van dynamische, adaptieve, betrouwbare en vertrouwenwekkende software en diensten, platforms voor software en diensten, complexe systemen alsmede nieuwe verwerkingsarchitecturen, en deze tevens als utiliteitsprogramma's aanbieden. – Kennissystemen, cognitieve systemen en leersystemen: semantische systemen; verwerving en benutting van in web- en multimedia-inhoud verwerkte kennis; op biologische systemen geïnspireerde artificiële systemen die in staat zijn tot perceptie, begrijpen, adaptief leren en evolueren, en tot autonoom handelen; leren door gebruiksvriendelijke machines en mensen op basis van een beter inzicht in de menselijke cognitie. – Simulatie, visualisering, interactie en gemengde realiteit: hulpmiddelen voor het innovatief en creatief ontwerpen van producten, diensten en digitale media en voor natuurlijke, op taal gebaseerde en contextrijke interactie en communicatie. – Nieuwe vooruitzichten om binnen de ICT profijt te kunnen trekken van andere wetenschappelijke en technologische vakgebieden, zoals inzichten uit de natuurkunde, de biotechnologie, de materiaal- en levenswetenschappen en de wiskunde ten behoeve van de miniaturisering van ICT-componenten tot op een schaal die compatibel is en waarbij interactie mogelijk is met levende organismen teneinde de prestaties en gebruiksvriendelijkheid van de systeemtechniek en de informatieverwerking te verbeteren, alsmede ten behoeve van de modellering en simulatie van de levende wereld. • Integratie van technologieën: – Persoonlijke omgevingen: apparaten, accessoires, wearables en implantaten voor persoonlijke communicatie en informatieverwerking; de interfaces ervan en de aansluiting ervan op diensten en hulpbronnen. – Thuisomgevingen: communicatie, bewaking, besturing, hulpverlening; naadloze interoperabiliteit en toepassing van alle componenten; interactieve digitale inhoud en diensten. – Robotsystemen: geavanceerde autonome systemen; cognitie, besturing, vermogen tot handelen, natuurlijke interactie en samenwerking; miniaturisering en humanoïde-technologieën. – Intelligente infrastructuren: hulpmiddelen om de voor het dagelijks leven essentiële infrastructuren efficiënter en gebruiksvriendelijker, gemakkelijker aanpasbaar, onderhoudsvriendelijker, robuuster in gebruik en storingsbestendiger te maken. • Toepassingsonderzoek: – ICT als antwoord op maatschappelijke behoeften uitdagingen: nieuwe systemen, nieuwe materialen, structuren, technologieën en diensten op gebieden van openbaar belang ter verbetering van kwaliteit, efficiëntie, toegankelijkheid en inclusiviteit; met inbegrip van toegankelijkheid voor gehandicapten; gebruiksvriendelijke toepassingen, integratie van nieuwe technologieën en initiatieven zoals "ambient assisted living": – ICT ten behoeve van inhoud, creativiteit en persoonlijke ontplooiing: – ICT ter ondersteuning van bedrijfsleven en industrie: – ICT ter ondersteuning van vertrouwen en betrouwbaarheid: identiteitsbeheer; authenticatie en autorisatie; privacyverbeteringstechnologie; beheer van rechten en middelen; bescherming tegen computercriminaliteit, zulks in coördinatie met andere thema's, met name het thema "veiligheid" . 4. Nanowetenschappen, nanotechnologieën, materialen en nieuwe productietechnologieën Doelstelling Het concurrentievermogen van de Europese industrie verbeteren en zodanige kennis genereren dat deze van een hulpbronnenintensieve tot een kennisintensieve industrie kan worden omgevormd door middel van het bewerkstelligen van ingrijpende kennisveranderingen en de toepassing van decisieve kennis voor nieuwe toepassingen op het raakvlak van verschillende technologieën en disciplines. Dit zal zowel ten goede komen aan nieuwe, hoogtechnologische industrieën als aan hoogwaardige op kennis gebaseerde traditionele industrieën, met bijzondere aandacht voor de adequate verspreiding van OTO-resultaten onder het MKB. Deze activiteiten hebben vooral betrekking op ondersteunende technologieën die gevolgen hebben voor alle sectoren van de industrie en voor vele andere thema's van het zevende kaderprogramma. Achtergrond De toenemende problemen waarmee vele industriële activiteiten te kampen hebben, lijken zich niet langer te beperken tot traditionele, arbeidsintensieve sectoren, maar zich nu ook uit te breiden tot intermediaire sectoren - de traditionele bolwerken van de Europese industrie - en zelfs tot een aantal sectoren van de geavanceerde technologie. Er moet een sterke industriële basis in stand worden gehouden door middel van de versteviging van de kennisinhoud van de bestaande industrie en de opbouw, in Europa, van een krachtige, op kennis gebaseerde en kennisintensieve industrie, waarbij de exploitatie van fundamenteel onderzoek voor industriële toepassingen voorop staat. Dit behelst onder meer de modernisering van de huidige MKB-basis en de oprichting en vervolgens de ontplooiing van nieuw kennisgericht MKB, door de verspreiding van kennis en deskundigheid door middel van samenwerkingsprogramma's. In de toekomst zal het concurrentievermogen van de industrie grotendeels afhangen van nanotechnologieën en de toepassingen ervan. Het opnemen van OTO in nanowetenschappen en nanotechnologie op verschillende gebieden kan de transformatie van de Europese industrie bespoedigen. De EU bekleedt een erkende leidende positie op gebieden als nanowetenschap en nanotechnologie, -materialen en -productietechnologieën, die versterkt moet worden om de EU-positie binnen de uiterst competitieve, mondiale context veilig te stellen en te verbeteren. Materialen met nieuwe eigenschappen zijn de sleutel tot het concurrentievermogen van de Europese industrie in de toekomst en de basis voor technische vooruitgang in veel sectoren. Voor de industrie relevante prioriteiten en de integratie daarvan met het oog op sectorale toepassingen kunnen worden vastgesteld door middel van activiteiten zoals de Europese Technologieplatforms op gebieden als nano-elektronica, fabricage, stroomopwekking, staal, chemie, energie, mineralen, vervoersindustrie, bouw, industriële veiligheid, textiel, keramiek, houtsector en nanogeneeskunde. Dit zal bijdragen tot de vaststelling van gezamenlijke onderzoeksprioriteiten en -doelstellingen. Door een flexibele reactie op eventuele nieuwe beleidsbehoeften tijdens de looptijd van het zevende kaderprogramma zal tevens aandacht worden geschonken aan relevante beleids-, regelgevings-, normalisatie- en impactkwesties. Activiteiten • Nanowetenschappen en nanotechnologieën – Het verwerven van nieuwe kennis over grootteafhankelijke en interfaceverschijnselen; sturing op nanoschaal van materiaaleigenschappen voor nieuwe toepassingen; integratie van technologieën op nanoschaal, inclusief monitoring en detectie; zelfassemblerende eigenschappen; nanomotoren; nanomachines en nanosystemen; methoden en gereedschappen voor het karakteriseren en manipuleren in de nanodimensie; nano- en ultraprecisietechnologieën in de chemie voor de vervaardiging van basismaterialen en componenten; bestudering en productie van onderdelen die tot op de nanometerschaal nauwkeurig zijn; de gevolgen voor de veiligheid en de gezondheid van de mens en voor het milieu; metrologie, monitoring en detectie, nomenclatuur en normen; verkenning van nieuwe concepten en benaderingen voor sectorale toepassingen, waaronder de integratie en convergentie van opkomende technologieën. Tevens omvatten de activiteiten het onderzoeken van de maatschappelijke gevolgen van nanotechnologie en bijdrage die nanowetenschap en -technologie kunnen leveren aan de oplossing van maatschappelijke vraagstukken. • Materialen – Het verwerven van nieuwe kennis over hoogwaardige oppervakken en materialen voor nieuwe producten en processen en voor het herstellen daarvan; op kennis gebaseerde materialen met op maat vervaardigde eigenschappen en voorspelbare prestaties; betrouwbaarder ontwerpen en simulaties; computermodellering; hogere complexiteit; milieucompatibiliteit; integratie van nano-, micro-, en macrofunctionaliteit in de chemische technologie en de materiaalverwerkende industrieën; nieuwe nanomaterialen, waaronder nanocomposieten; biomaterialen en hybride materialen, met inbegrip van het ontwerp en de sturing van de verwerking ervan en de eigenschappen en prestaties. • Nieuwe productie – Het scheppen van de voorwaarden en de middelen voor duurzame kennisintensieve productie, waaronder de constructie, ontwikkeling en validatie van nieuwe paradigma's om in te spelen op de nieuwe behoeften van de industrie en de modernisering van de Europese industriële basis te stimuleren; ontwikkeling van generieke productiemiddelen voor adaptieve, in netwerken opgenomen en op kennis gebaseerde productiewijzen; ontwikkeling van nieuwe technische concepten om gebruik te maken van de convergentie van technologieën (zoals nano-, bio-, geo-, informatie-, optische en kennistechnologie en de bijbehorende technische vereisten) voor de volgende generatie van nieuwe en vernieuwde producten en diensten met hoge toegevoegde waarde, alsmede aanpassing aan de veranderende behoeften; inzet van productietechnieken met een hoge throughput. • Integratie van technologieën voor industriële toepassingen – Integratie van nieuwe kennis, nano- en microtechnologie, materialen en productie in sectorale en transsectorale toepassingen op gebieden zoals gezondheidszorg, voeding, bouw, vervoer, energie, informatie en communicatie, chemie, milieu, textiel en kleding, schoeisel, houtsector, staal en mechanica. 5. Energie Doelstelling Het huidige energiesysteem aanpassen zodat het duurzamer wordt en minder afhankelijk is van ingevoerde brandstoffen, op basis van een gevarieerde mix van energiebronnen, in het bijzonder hernieuwbare energiebronnen en -dragers en niet-verontreinigende energiebronnen; de energie-efficiëntie verbeteren, mede door het gebruik en de opslag van energie te rationaliseren; de urgente problemen in verband met voorzieningszekerheid en klimaatverandering aanpakken en daarbij tevens het concurrentievermogen van de Europese industrieën vergroten. Achtergrond Energiesystemen worden met grote uitdagingen geconfronteerd. Er zijn een aantal redenen om met spoed te werken aan de identificatie en de ontwikkeling van adequate en tijdige oplossingen: de alarmerende scenario's bij de mondiale vraag naar energie, de eindigheid van conventionele olie- en aardgasreserves en de noodzaak van een drastische ingreep in de emissie van broeikasgassen om de verwoestende gevolgen van klimaatverandering te beperken, de negatieve effecten van de wisselvalligheid van de olieprijzen (vooral voor de vervoersector die sterk van olie afhankelijk is) en de geopolitieke instabiliteit in olieproducerende regio's. Energieonderzoek levert een belangrijke bijdrage tot het betaalbaar houden van de energiekosten voor onze burgers en industrieën. Er moet worden gewerkt aan onderzoek en demonstratie die de meest milieuvriendelijke en kosteneffectieve technologieën en maatregelen moeten opleveren waarmee de EU kan voldoen aan haar doelstellingen uit hoofde van het Protocol van Kyoto en daarna, en waarmee zij de toezeggingen van haar energiebeleid, zoals beschreven in het Groenboek over de continuïteit van de energievoorziening van 2000 (23) , het Groenboek van 2005 over energie-efficiëntie (24) en het Groenboek van 2006 over een Europese strategie voor duurzame, concurrerende en continu geleverde energie voor Europa, kan verwezenlijken (25) . Europa heeft zich in een aantal energieopwekkings- en energie-efficiëntietechnologieën tot wereldleider ontwikkeld. Het is pionier op het gebied van moderne hernieuwbare energietechnologie, zoals zonne-energie, bio- en windenergie. De EU is ook een mondiale speler op het gebied van technologie voor elektriciteitsopwekking en -distributie en heeft een sterke positie bij het onderzoek op het gebied van koolstofvastlegging en -opslag. Deze posities worden nu echter sterk bedreigd door concurrentie (met name uit de VS en Japan). Europa moet derhalve zijn leidende positie handhaven en versterken, en dat vereist grote inspanningen en internationale samenwerking. Een ingrijpende transformatie van het energiesysteem in een weinig of geen CO2 uitstotend, betrouwbaar, concurrerend en duurzaam energiesysteem vereist nieuwe technologieën en nieuwe materialen , waarbij de risico's zo hoog zijn en de opbrengsten zo onzeker dat particuliere bedrijven niet alle investeringen kunnen leveren die voor onderzoek, ontwikkeling, demonstratie en toepassing nodig zijn. Steun van de overheid moet dan ook een cruciale rol spelen bij het stimuleren van particuliere investeringen, en de Europese activiteiten en middelen moeten op een coherente en effectievere wijze worden gecombineerd om te concurreren met economieën die op grote schaal en consequent in soortgelijke technologieën investeren. De Europese technologieplatforms hebben hierbij een belangrijke inbreng doordat zij op gecoördineerde wijze het benodigde onderzoek stimuleren. Hieronder wordt een overzicht gegeven van de activiteiten die worden ondernomen om de doelstelling te realiseren. Meer efficiëntie in het gehele energiesysteem, van bron tot gebruiker, is van essentieel belang en schraagt het gehele thema energie. Gezien hun belangrijke bijdrage aan toekomstige duurzame energiesystemen, zullen hernieuwbare energiebronnen en energie-efficiëntie bij het eindgebruik de hoofdbestanddelen van dit thema vormen. Er zal bijzondere aandacht worden besteed aan de aanmoediging van onderzoek, ontwikkeling en demonstratie, alsook aan de bevordering van capaciteitsopbouw op dit gebied. Synergieën met het programma "Intelligente energie - Europa" als onderdeel van het kaderprogramma voor concurrentievermogen en innovatie zullen daarbij ten volle worden benut. Tevens zal worden nagegaan wat de mogelijkheden zijn van toekomstige grootschalige initiatieven die financiering uit verschillende bronnen (b.v. JTI's) integreren. Er is een specifiek onderdeel voor "kennis voor de energiebeleidsvorming" waarmee ook steun kan worden gegeven aan nieuwe beleidsbehoeften die naar voren komen, bijvoorbeeld in verband met de rol van het Europese energiebeleid bij de ontwikkeling van internationale maatregelen op het gebied van klimaatverandering, en instabiliteit of verstoring van de energievoorziening en de energieprijzen. Activiteiten • Waterstof en brandstofcellen Geïntegreerde actie om een solide technologische grondslag te leggen voor een concurrerende brandstofcel- en waterstofindustrie in de EU voor stationaire en draagbare toepassingen en in de vervoersector. Het Europese technologieplatform voor waterstof en brandstofcellen ondersteunt deze activiteit door voorstellen te formuleren voor een geïntegreerde strategie voor onderzoek en toepassing. • Hernieuwbare elektriciteitsopwekking Technologie om de algehele omzettingsefficiëntie, de kostenefficiëntie en de betrouwbaarheid te vergroten, waardoor de kosten van elektriciteitsopwekking uit eigen hernieuwbare energiebronnen, waaronder ook afval, worden beperkt, en ontwikkeling en demonstratie van technologie die geschikt is voor uiteenlopende regionale omstandigheden. • Productie van hernieuwbare brandstoffen Geïntegreerde systemen voor brandstofproductie en omzettingstechnologie: ontwikkeling van vaste, vloeibare en gasvormige (inclusief waterstof) brandstoffen die uit hernieuwbare energiebronnen, inclusief biomassa en biologisch afbreekbaar afval, worden geproduceerd en verlaging van de kosten per eenheid daarvan, met het oog op een kosteneffectieve productie, opslag, en distributie en toepassing van koolstofneutrale brandstoffen, met name vloeibare biobrandstoffen voor het vervoer en voor elektriciteitsopwekking. • Hernieuwbare brandstoffen voor verwarming en koeling Onderzoek naar en ontwikkeling en demonstratie van technologie en apparaten, inclusief opslagtechnologie om de efficiëntie van actieve en passieve verwarming en koeling met hernieuwbare energiebronnen te vergroten en de kosten daarvan te verlagen, waarbij ervoor wordt gezorgd dat deze kunnen worden gebruikt onder uiteenlopende regionale omstandigheden wanneer ter plaatse voldoende potentieel wordt vastgesteld. • Technologie voor het afvangen en opslag van CO2 ten behoeve van elektriciteitsopwekking met nulemissie Onderzoek naar en ontwikkeling en demonstratie van technologie om de milieueffecten van het gebruik van fossiele brandstoffen ingrijpend te beperken, gericht op hoogefficiënte en kosteneffectieve elektriciteits- en/of stoomcentrales met vrijwel nulemissie, op basis van technologie voor het afvangen en opslag van CO2, meer bepaald ondergrondse opslag. • Schone technologie voor kolen Onderzoek naar en de ontwikkeling en demonstratie van technologie om de efficiëntie, betrouwbaarheid en kosten van installaties aanzienlijk te verbeteren via ontwikkeling en demonstratie van schone technologie voor de omzetting van kolen en andere fossiele brandstoffen, met inbegrip van chemische processen , waarbij ook secundaire energiedragers (inclusief waterstof) en vloeibare of gasvormige brandstoffen worden geproduceerd. De activiteiten zullen worden gekoppeld naarmate zij geschikt zijn voor technologie voor het afvangen en de opslag van kooldioxide of het meestoken van biomassa. • Slimme energienetten Onderzoek naar en ontwikkeling en demonstratie van manieren waarop de efficiëntie, veiligheid, betrouwbaarheid en kwaliteit van de Europese elektriciteits- en gassystemen en netten, met name in het kader van een hechter geïntegreerde Europese energiemarkt, kunnen worden verbeterd, bijvoorbeeld door de huidige elektriciteitsnetten om te zetten in een interactief (klanten/exploitanten) dienstennet, opties voor energieopslag te ontwikkelen en de belemmeringen voor een grootschalige toepassing en effectieve integratie van de centrale en hernieuwbare energiebronnen weg te nemen. • Energie-efficiëntie en energiebesparing Onderzoek, ontwikkeling en demonstratie van nieuwe concepten, optimalisering van beproefde concepten en technologieën voor de verbetering van de energie-efficiëntie en de verdere vermindering van het eindverbruik en het verbruik van primaire energie voor gebouwen (ook wat betreft verlichting), rekening houdend met de levenscyclus, vervoer, diensten en de industrie. Dit omvat de integratie van strategieën en technologieën voor energie-efficiëntie (inclusief warmtekoppeling en polygeneratie), het gebruik van nieuwe en hernieuwbare energietechnologieën en maatregelen en apparatuur voor de beheersing van de vraag naar energie, en de demonstratie van gebouwen met minimale klimaatimpact. • Kennis voor energiebeleidsvorming De ontwikkeling van instrumenten, methoden en modellen voor het beoordelen van de belangrijkste economische en sociale aspecten van energietechnologie en voor de verwezenlijking van kwantificeerbare doelstellingen en scenario's voor de middellange en lange termijn (inclusief het leveren van wetenschappelijke ondersteuning voor beleidsontwikkeling). 6. Milieu (inclusief klimaatverandering)Doelstelling Een duurzaam beheer van het milieu en zijn rijkdommen door onze kennis over de interacties tussen klimaat, biosfeer, ecosystemen en menselijke activiteiten te verbeteren en nieuwe technologieën, instrumenten en diensten te ontwikkelen teneinde op geïntegreerde wijze mondiale milieuvraagstukken te kunnen aanpakken. De nadruk zal liggen op prognoses van veranderingen in klimaatsystemen, ecologische systemen en aard- en oceaansystemen; op instrumenten en technologieën voor monitoring, preventie, vermindering en aanpassing van de druk op en van de risico's voor het milieu, met inbegrip van risico's voor de gezondheid, en op instrumenten en technologieën voor de duurzaamheid van het natuurlijke en het door de mens gecreëerde milieu. Achtergrond Milieuproblemen zijn niet gebonden aan nationale grenzen en vergen een gecoördineerde aanpak op pan-Europees en vaak op mondiaal niveau. De natuurlijke rijkdommen van de aarde en het door de mens gecreëerde milieu staan bloot aan een zware druk ten gevolge van de bevolkingsgroei, de verstedelijking, bouwactiviteiten, de voortdurende expansie van de landbouw, de aquacultuur, de visserij, het vervoer en de energiesector, alsmede klimaatschommelingen en opwarming op lokale, regionale en wereldwijde schaal. Europa moet een nieuwe, duurzame relatie met het milieu aangaan en daarbij tevens het concurrentievermogen verbeteren en de Europese industrie krachtiger maken. Gelet op de schaal, de omvang en de grote complexiteit van milieuonderzoek is samenwerking op EU-niveau nodig om een kritische massa tot stand te kunnen brengen. Dit vergemakkelijkt gezamenlijke planning, het gebruik van gekoppelde en interoperabele gegevensbanken en de ontwikkeling van onderling samenhangende, grootschalige observatie- en prognosesystemen. Het onderzoek moet gericht zijn op de behoefte aan diensten voor gegevensbeheer en informatie en op vraagstukken in verband met gegevensoverbrenging, integratie en mapping. Er is onderzoek op EU-niveau nodig voor de naleving van internationale verplichtingen zoals het VN-Raamverdrag inzake klimaatverandering (UNFCCC) en het bijbehorende Protocol van Kyoto, het VN-Verdrag inzake biologische diversiteit, het VN-Verdrag ter bestrijding van woestijnvorming, het Verdrag van Stockholm inzake persistente organische verontreinigende stoffen, de doelstellingen van de Wereldtop over duurzame ontwikkeling van 2002, het EU-waterinitiatief, bijdragen tot de Intergouvernementele Werkgroep voor klimaatverandering en het aardobservatie-initiatief. Daarnaast zijn er significante behoeften aan onderzoek die voortvloeien uit huidig en toekomstig beleid op EU-niveau, de uitvoering van het zesde milieuactieprogramma en de bijbehorende thematische strategieën (bv. de mariene strategie van de EU), de actieplannen, programma's en richtlijnen inzake milieutechnologie en milieu en gezondheid, de water-kaderrichtlijn en NATURA 2000. De EU moet haar positie op de wereldmarkt voor milieutechnologie verbeteren. Deze technologie draagt bij tot duurzame consumptie en productie en helpt te zorgen voor duurzame groei waarbij milieuefficiënte oplossingen voor milieuproblemen op uiteenlopende schaal worden geboden en ons cultureel en natuurlijk erfgoed wordt beschermd. Milieueisen fungeren als prikkel voor innovatie en kunnen mogelijkheden bieden voor het bedrijfsleven en het concurrentievermogen vergroten, en tegelijk een duurzamere toekomst voor toekomstige generaties garanderen. De Europese technologieplatforms voor watervoorziening en sanitaire voorzieningen en voor duurzame chemie bevestigen de noodzaak van actie op EU-niveau, en in de onderstaande activiteiten is rekening gehouden met hun onderzoeksagenda's. Ook bij andere platforms (bijvoorbeeld voor de bouwsector en voor bosbouw) speelt milieutechnologie een rol; ook hier is rekening mee gehouden. Sociaal-economische factoren spelen een uiterst belangrijke rol bij de ontwikkeling en het op de markt brengen van milieutechnologie en de latere toepassing daarvan, bijvoorbeeld voor het watervoorraadbeheer. Voor zover dit voor het thema relevant is, wordt bij de activiteiten rekening gehouden met de sociaal-economische aspecten van beleidsmaatregelen en technologische ontwikkelingen. Er volgt nu een overzicht van een reeks activiteiten (26) , waarvan er vele direct relevant zijn voor de beleidsbehoeften. Er kan echter aanvullende ondersteuning worden gegeven voor nieuwe beleidsbehoeften die zich voordoen, bijvoorbeeld in verband met de duurzaamheidseffectbeoordelingen van onderdelen van het EU-beleid; de follow-up van het post-Kyoto-beleid inzake klimaatverandering; en nieuwe milieumaatregelen, bijvoorbeeld de Europese bodemstrategie en beleid, normen en regelgeving op maritiem gebied. Activiteiten • Klimaatverandering, verontreiniging en risico's Druk op het milieu en het klimaat: het functioneren van het klimaatsysteem en het aard - en mariene systeem, met inbegrip van de poolgebieden; adaptieve en verzachtende maatregelen; verontreiniging van lucht, bodem en water; veranderingen in de samenstelling van de atmosfeer en de watercyclus; wereldwijde en regionale interacties tussen klimaat en atmosfeer, landoppervlak, ijs en de oceaan; en effecten op de biodiversiteit en ecosystemen, inclusief de effecten van het stijgende zeewaterpeil op kustgebieden en de effecten op bijzonder kwetsbare gebieden. – Milieu en gezondheid: wisselwerking tussen milieustressoren en de gezondheid van de mens, inclusief de identificatie van bronnen, biomonitoringsonderzoek voor milieugerelateerde gezondheidszorg, luchtkwaliteit in gebouwen en koppeling met het binnenmilieu, het stedelijk milieu, de emissies van auto's en de effecten daarvan en nieuwe risicofactoren; geïntegreerde risicobeoordelingsmethoden voor gevaarlijke stoffen, met inbegrip van alternatieven voor dierproeven; kwantificering en kosten-batenanalyse van milieugezondheidsrisico's en indicatoren voor preventiestrategieën. – Natuurgevaren: verbetering van prognose en geïntegreerde beoordelingen van gevaren - kwetsbaarheid - en risico's voor rampen in verband met geologische gevaren (zoals aardbevingen, vulkanen en tsunami's) en het klimaat (zoals stormen, droogten, overstromingen, bosbranden, aardverschuivingen, lawines en andere gerelateerde extreme gebeurtenissen) en de impact ervan; ontwikkeling van systemen voor vroegtijdige waarschuwing en verbetering van strategieën voor preventie, schadebeperking en beheer, ook binnen een multirisicobenadering. – • Duurzaam beheer van rijkdommen Behoud en duurzaam beheer van natuurlijke en door de mens gecreëerde rijkdommen en biodiversiteit: ecosystemen; beheer van watervoorraden; afvalbeheer en -preventie; bescherming en beheer van biodiversiteit, inclusief de beheersing van invasieve exoten, bodembescherming, bescherming van de zeebedding, lagunes en kustgebieden, aanpak voor de bestrijding van woestijnvorming en bodemaantasting, behoud van het landschap; duurzaam gebruik en beheer van bossen; duurzaam beheer en duurzame planning van het stedelijk milieu, inclusief postindustriële gebieden; gegevensbeheer en informatiediensten; beoordeling en voorzorgen in verband met natuurlijke processen. – Beheer van het mariene milieu: effecten van menselijke activiteiten op het mariene milieu en zijn rijkdommen; verontreiniging en eutrofiëring in regionale zeeën en kustgebieden; diepzee-ecosystemen; beoordeling van tendensen inzake de mariene biodiversiteit, van ecosysteemprocessen en van de oceaancirculatie; geologie van de zeebodem. Ontwikkeling van strategieën, concepten en instrumenten voor een duurzaam gebruik van de oceanen en hun rijkdommen. – • Milieutechnologie Milieutechnologie voor observatie, simulatie, preventie, schadebeperking, adaptatie, sanering en herstel van het natuurlijke en door de mens gecreëerde milieu: op het gebied van water, klimaat, lucht, het mariene, stedelijke en plattelandsmilieu, bodem, afvalbehandeling, recycling, schone productieprocessen en duurzame producten, veiligheid van chemische stoffen. – Bescherming, instandhouding en restauratie van het Europese cultureel erfgoed, inclusief het menselijk habitat: verbetering van de beoordeling van schade aan het culturele erfgoed, ontwikkeling van innoverende conserveringsstrategieën, verbetering van de inpassing van het cultureel erfgoed in het stedelijk milieu. – Technologisch aspectenonderzoek en toetsing en testen van technologie: methoden en instrumenten voor de beoordeling van de milieurisico's en de levenscyclus van processen, technologieën en producten, met inbegrip van alternatieve testmethoden, met name methoden zonder proefdieren voor industriële chemicaliën; ondersteuning voor de platforms voor duurzame chemie, bosbouwtechnologie en watervoorziening en sanitaire voorzieningen (27) ; wetenschappelijke en technologische aspecten van een toekomstig Europees programma voor de toetsing en de beproeving van milieutechnologie; ter aanvulling van instrumenten voor de beoordeling door derden. – • Aardobservatie en beoordelingsinstrumenten Systemen voor aard- en oceaanobservatie en monitoringmethoden voor het milieu en de duurzame ontwikkeling: bijdragen tot de ontwikkeling en de integratie van observatiesystemen voor milieu- en duurzaamheidsdoeleinden in het kader van GEOSS (waaraan GMES complementair is); interoperabiliteit tussen systemen en optimalisering van informatie voor inzicht in en modellering en prognose van milieuverschijnselen en voor het ramen, opsporen en beheren van natuurlijke hulpbronnen. – Prognosemethoden en beoordelingsinstrumenten voor duurzame ontwikkeling, rekening houdend met uiteenlopende observatieschalen: modellering van koppelingen tussen economie/milieu/maatschappij met inbegrip van marktgebaseerde instrumenten, externe effecten, drempelwaarden en ontwikkeling van de kennisbasis en methodologieën voor duurzaamheidseffectbeoordeling op cruciale punten als landgebruik en mariene aspecten; stedelijke ontwikkeling; sociale en economische spanningen in verband met klimaatverandering. 7. Vervoer (inclusief luchtvaart) 7. Doelstelling Op basis van technologische en operationele vorderingen en van het Europees vervoerbeleid en met inachtneming van het milieu en de natuurlijke rijkdommen, geïntegreerde, veiligere, "groenere" en "slimmere" pan-Europese vervoerssystemen ontwikkelen waar alle burgers, de maatschappij en het klimaatbeleid baat bij hebben; het concurrentievermogen van de Europese industrie op de wereldmarkt consolideren en versterken. Achtergrond Vervoer is een van Europa's sterke punten: het luchtvervoer is goed voor 2,6% van het BBP van de EU (met 3,1 miljoen banen) en het inlandtransport is goed voor 11% van het BBP van de EU (en biedt werk aan ongeveer 16 miljoen mensen). Het vervoer is echter verantwoordelijk voor 25% van de totale CO2-emissie van de EU en daarom is een "vergroening" van het systeem absoluut noodzakelijk om te zorgen voor duurzamer vervoerspatronen en verenigbaarheid met de groeipercentages, zoals die vermeld staan in het Witboek over "Het Europese vervoersbeleid tot het jaar 2010: tijd om te kiezen" (28) . De uitbreiding (waardoor het grondgebied met 25% is toegenomen en de bevolking met 20%) en de economische ontwikkeling van de EU stellen ons voor nieuwe uitdagingen bij het vervoeren van personen en goederen op een efficiënte, kostenefficiënte en duurzame wijze. Het vervoer is ook van direct belang voor andere belangrijke beleidsterreinen zoals handel, concurrentie, werkgelegenheid, milieu, cohesie, energie, veiligheid en de interne markt. Investeren in OTO in de EU-vervoersector is een eerste vereiste om technologisch concurrentievoordeel op de wereldmarkt te waarborgen (29) . Activiteiten op Europees niveau zullen ook de herstructurering van de industrie stimuleren, met inbegrip van de integratie van de toeleveringsketen en met name het MKB. De door Europese technologieplatforms ontwikkelde onderzoekagenda's (30) ondersteunen de noodzaak van een nieuw perspectief op "vervoerssystemen" waarin aandacht is voor de interactie van voertuigen of vaartuigen, vervoersnetten of infrastructuren en het gebruik van vervoersdiensten, dat alleen op Europees niveau kan worden ontwikkeld. De kosten van OTO stijgen op al deze gebieden sterk en samenwerking op EU-niveau is essentieel om te zorgen voor een "kritische massa" van uiteenlopende OTO-aanbieders ten behoeve van een kostenefficiënte aanpak van de schaal- en multidisciplinaire uitdagingen en om het hoofd te bieden aan de politieke, technologische en sociaal-economische uitdagingen op het gebied van bijvoorbeeld het "schone en veilige voertuig" van de toekomst, interoperabiliteit en intermodaliteit met speciale aandacht voor het vervoer over water en per spoor, betaalbaarheid, veiligheid, capaciteit, betrouwbaarheid en de milieueffecten in een uitgebreide Unie. Ook de ontwikkeling van technologie ter ondersteuning van het Galileo-systeem en de toepassingen daarvan zal bij de uitvoering van het Europees beleid essentieel zijn. Naast de onderstaande thema's en activiteiten, die van groot belang zijn voor de industrie, zullen de behoeften van de beleidsmakers ook op geïntegreerde wijze aan de orde komen, waarbij economische, sociale en milieuaspecten van het vervoersbeleid zullen worden bestreken. Daarnaast zal er ondersteuning worden gegeven om zowel te voorzien in bestaande als in nieuwe beleidsbehoeften, bijvoorbeeld in verband met ontwikkelingen in het maritieme beleid of de totstandbrenging van een gemeenschappelijk Europees luchtruim. Activiteiten • Luchtvaart en luchtvervoer De vergroening van het luchtvervoer: beperking van emissies, inclusief van broeikasgassen en van geluidshinder, waarin opgenomen werk aan motoren en alternatieve brandstoffen, structuren en nieuwe vliegtuigontwerpen waaronder rotorvliegtuigen (inclusief helikopters en tiltrotors) , luchthavenactiviteiten en luchtverkeersbeheer. – Efficiëntere benutting van de tijd: verbetering van de efficiëntie van de dienstregelingen met nadruk op innovatieve systemen voor luchtverkeersbeheer in overeenstemming met een effectieve uitvoering van het beleid voor een gemeenschappelijk Europees luchtruim waarin lucht-, grond- en ruimtecomponenten worden geïntegreerd, met inbegrip van verkeersstromen en een grotere autonomie voor vliegtuigen. – Zorgen voor tevredenheid en veiligheid van de klant: verbetering van het comfort van passagiers, innovatieve diensten aan boord en een efficiëntere verwerking van passagiers; verbetering van alle veiligheidsaspecten van het luchtvervoer; ruimere keuze uit vliegtuigen van groot tot kleiner, geschikt voor uiteenlopende toepassingen (met inbegrip van regionale toepassingen). – Verbetering van de kostenefficiëntie: verlaging van de kosten bij productontwikkeling en fabricage en exploitatiekosten met nadruk op innovatieve en onderhouds-, reparatie- en revisievrije vliegtuigen, meer gebruik van automatisering en simulatie. – Bescherming van vliegtuig en passagiers: verbetering van beschermende maatregelen voor de reiziger, de bemanning, het vliegtuig en het luchtvervoersysteem zoals verbeterde gegevens en identificatiemethoden, bescherming van het vliegtuig tegen aanvallen en verbeterd veiligheidsontwerp van vliegtuigen. – Exploratie van het luchtvervoer van de toekomst: aandacht voor de uitdagingen van de luchtvaart op langere termijn met radicalere, milieuefficiëntere, meer toegankelijke en innovatievere combinaties van technologie die tot significante vorderingen in het luchtvervoer moeten leiden. – • Duurzaam oppervlaktevervoer (rail, weg en water) De vergroening van het oppervlaktevervoer: vermindering van milieuverontreiniging en geluidshinder, inclusief de emissie van broeikasgassen; beperking van de invloed van het vervoer op de klimaatverandering door de terugdringing van de emissies met technologische en sociaal-economische middelen alsook opleiding van gebruikers; ontwikkeling van schone en efficiënte motoren en aandrijfsystemen, met inbegrip van hybride technologie en het gebruik van alternatieve brandstoffen voor het vervoer zoals waterstof en brandstofcellen, rekening houdend met aspecten van kostenefficiëntie en energie-efficiëntie; sloopstrategieën voor voertuigen en schepen. – Stimulering en uitbreiding van "modal shift" en bestrijding van de congestie van vervoerscorridors: ontwikkeling van duurzame, innovatieve, intermodale en interoperabele regionale en nationale vervoers- en logistieke netten, -infrastructuren en -systemen in Europa; internalisering van de kosten; uitwisseling van informatie tussen auto's/schepen en vervoersinfrastructuur; optimalisering van de infrastructuurcapaciteit; strategieën die de verschuiving tussen de vervoermodaliteiten nastreven om het gebruik van energie-efficiënte vervoersmiddelen te stimuleren. – Waarborging van duurzame stedelijke mobiliteit voor alle burgers, ook de achterstandsgroepen: innovatieve organisatieschema's, inclusief schone en veilige voertuigen vervoermiddelen die minder vervuilen, nieuwe hoogwaardige openbare vervoersmodaliteiten en rationalisering van het privé-vervoer, communicatie-infrastructuur, geïntegreerde stadsplanning en vervoer, waarbij rekening wordt gehouden met groei en werkgelegenheid. – Verbetering van de veiligheid en beveiliging: in overeenstemming met het karakter van de verschillende vervoerssystemen, bij het vervoer voor bestuurders, passagiers, bemanning, fietsers en voetgangers alsmede het vrachtvervoer, bij het ontwerp en het gebruik van voertuigen, schepen en infrastructuur binnen het vervoersysteem als geheel. – Vergroting van het concurrentievermogen: verbetering van ontwerpprocessen; ontwikkeling van geavanceerde aandrijf- en voertuig- en scheepstechnologieën; innovatieve en kostenefficiënte productiesystemen en de bouw en het onderhoud van infrastructuur; integratieve architecturen. – • Ondersteuning van het Europese wereldwijde satellietnavigatiesysteem (Galileo en EGNOS): exacte navigatie- en tijddiensten voor een reeks van sectoren; efficiënt gebruik van satellietnavigatie en ondersteuning van de vaststelling van technologieën en toepassingen van de tweede generatie. Sociaal-economische wetenschappen en geesteswetenschappen 8. Doelstelling Een diepgaand, gemeenschappelijk inzicht verkrijgen in complexe en onderling samenhangende sociaal-economische uitdagingen waarmee Europa wordt geconfronteerd, zoals groei, werkgelegenheid en concurrentievermogen, sociale cohesie, uitdagingen op maatschappelijk, cultureel en onderwijsgebied in een uitgebreide EU en duurzaamheid, ecologische uitdagingen, demografische verandering migratie en integratie, kwaliteit van het bestaan en mondiale onderlinge afhankelijkheid, met name om een verbeterde kennisbasis voor beleid op de betrokken gebieden te scheppen. Achtergrond Europa heeft een krachtige en kwalitatief hoogwaardige onderzoeksbasis op het gebied van de sociaal-economische en sociaal-culturele wetenschappen en de geesteswetenschappen. De diversiteit van de benaderingen binnen de EU op economisch, sociaal, politiek en cultureel gebied vormt een zeer vruchtbare voedingsbodem voor onderzoek op deze gebieden op EU-niveau. Gezamenlijk onderzoek waarin Europese sociaal-economische en sociaal-culturele aspecten op de genoemde gebieden aan de orde komen, heeft een hoge Europese meerwaarde. In de eerste plaats hebben de betrokken onderwerpen en uitdagingen een hoge prioriteit op Europees niveau en komen zij in communautair beleid aan de orde. In de tweede plaats vormt vergelijkend onderzoek tussen EU-landen of andere landen een bijzonder effectief instrument dat tevens belangrijke leermogelijkheden biedt voor landen en regio's. In de derde plaats heeft onderzoek op EU-niveau als specifieke voordelen dat het gegevensverzameling op Europese schaal kan ontwikkelen en dat het de uiteenlopende perspectieven kan benutten die nodig zijn om inzicht te krijgen in complexe vraagstukken. Ten slotte zal de ontwikkeling van een echte Europese sociaal-economische kennisbasis voor deze cruciale uitdagingen een essentiële bijdrage leveren tot de bevordering van gezamenlijke inzichten dienaangaande in de hele Europese Unie en, wat het belangrijkst is, bij de Europese burgers. Hieronder volgt een overzicht van de te ondersteunen activiteiten waarvan wordt verwacht dat ze significant zullen bijdragen tot een verbetering van de formulering, de uitvoering, de effecten en de evaluatie van beleid en de vaststelling van regulerende maatregelen op een breed scala van gebieden zoals het economisch, het sociaal en cultureel beleid en het beleid op het gebied van onderwijs en opleiding, gendergelijkheid, het bedrijfsleven, de internationale handel, consumentenbelangen, buitenlandse betrekkingen, wetenschap en technologie en officiële statistieken, en de totstandbrenging van de ruimte van vrijheid, veiligheid en recht. Daarnaast zullen er mogelijkheden worden geboden voor de aanpak van nieuwe sociaal-economische uitdagingen en voor de uitvoering van onderzoek op het gebied van nieuwe of onvoorziene beleidsbehoeften. Voor de bespreking van toekomstige onderzoeksagenda's kan ook gebruik worden gemaakt van sociale platforms. Activiteiten • Groei, werkgelegenheid en concurrentievermogen in een kennismaatschappij: de ontwikkeling en integratie van onderzoek op gebieden die gevolgen hebben voor de groei, de sociaal-economische stabiliteit, de werkgelegenheid en het concurrentievermogen, betreffende onderwerpen zoals innovatie, onderwijs met inbegrip van levenslang leren en de rol van wetenschappelijke en andere kennis en immateriële goederen op wereldschaal, jongeren en jongerenbeleid, aanpassing van het arbeidsmarktbeleid en de nationale institutionele contexten. • Combinatie van economische, sociale en milieudoelstellingen in Europees perspectief: door de behandeling van twee cruciale en sterk verweven vraagstukken (de voortdurende evolutie van Europese sociaal-economische modellen en de economische, sociale en regionale cohesie in een uitgebreide EU), rekening houdend met duurzaamheid en de bescherming van het milieu, duurzame stadsplanning, de wisselwerking tussen milieu, energie en maatschappij en de rol van steden en grootstedelijke gebieden en de sociaal-economische impact van Europees beleid en wetgeving. • Belangrijke tendensen in de maatschappij en de gevolgen ervan: voorbeelden hiervan zijn demografische veranderingen zoals de vergrijzing en de gevolgen daarvan voor de pensioenstelsels, migratie en integratie; analyse van de effecten van de demografische veranderingen op stedelijke ontwikkeling, leefstijlen, werk, gezinnen, het combineren van werk en gezin, gendervraagstukken, invaliditeitsvraagstukken, gezondheid en de kwaliteit van het bestaan; economische bescherming van de consument; ongelijkheden; criminaliteit; de rol van het bedrijfsleven in de diversiteit van de maatschappij en de bevolking, etniciteit, godsdienstig pluralisme, culturele interacties, multiculturele vraagstukken en vraagstukken in verband met de bescherming van grondrechten en de bestrijding van alle vormen van discriminatie. • Europa in de wereld: inzicht in veranderende interacties, interculturele betrekkingen en onderlinge afhankelijkheden tussen wereldregio's inclusief ontwikkelingsregio's, en de gevolgen daarvan; en manieren om opkomende dreigingen en risico's het hoofd te bieden zonder de mensenrechten, de vrijheid en het welzijn te ondermijnen, en vrede te bevorderen. • De burger in de Europese Unie: de bestudering, in de context van de toekomstige ontwikkeling van de uitgebreide EU, van de aspecten van het verkrijgen van een gevoel van democratisch "eigendom" en actieve participatie door de volkeren van Europa; effectief en democratisch bestuur op alle niveaus met inbegrip van economisch en juridisch bestuur en de rol van de civiele samenleving , alsmede innovatieve bestuurlijke processen die meer participatie van de burgers en de verbetering van de publiek-private samenwerking beogen; onderzoek ten behoeve van het creëren van een gezamenlijk inzicht in en respect voor de overeenkomsten en verschillen binnen Europa qua cultuur, religie, cultureel erfgoed, instellingen en rechtsstelsels, geschiedenis, talen en waarden als bouwstenen van onze Europese multiculturele identiteit en ons Europees multicultureel erfgoed. • Sociaal-economische en wetenschappelijke indicatoren: het gebruik van deze indicatoren in het beleid en de uitvoering en monitoring daarvan, verbetering van bestaande indicatoren en van technieken voor het analyseren ervan alsmede de ontwikkeling van nieuwe indicatoren voor de genoemde doeleinden en voor de evaluatie van onderzoeksprogramma's, inclusief indicatoren die gebaseerd zijn op officiële statistieken. • Prognose-activiteiten voor belangrijke wetenschappelijke, technologische en verwante sociaal-economische vraagstukken zoals de demografische tendensen in de toekomst en de mondialisering van kennis, de kennisverspreiding en de evolutie van onderzoekssystemen, alsmede van toekomstige ontwikkelingen binnen of tussen belangrijke onderzoeksgebieden of wetenschappelijke disciplines. Ruimtevaart 9. Doelstelling Ondersteuning van een Europees ruimtevaartprogramma dat zich toespitst op toepassingen, zoals Global Monitoring for Environment and Security (wereldwijde monitoring van milieu en veiligheid, GMES), die de burger ten goede komen en die de concurrentiepositie van de Europese ruimtevaartindustrie verbeteren. Hiermee wordt een bijdrage geleverd tot de ontwikkeling van een Europees ruimtevaartbeleid, in aanvulling op de inspanningen van de lidstaten en andere hoofdrolspelers, zoals het Europees ruimteagentschap (ESA). Achtergrond De Gemeenschap kan op dit terrein bijdragen tot een betere bepaling van gemeenschappelijke doelstellingen op basis van gebruikersbehoeften en beleidsdoelstellingen, tot de coördinatie van activiteiten om dubbel werk te voorkomen en de interoperabiliteit zo groot mogelijk te maken, tot de verbetering van de kosteneffectiviteit evenals tot de vaststelling van normen. Overheidsinstanties en besluitvormers zijn belangrijke potentiële gebruikers en ook de Europese industrie zal baat hebben bij een goed gedefinieerd Europees Ruimtevaartbeleid dat wordt uitgevoerd door middel van een Europees Ruimtevaartprogramma, deels gesteund door de voorgestelde acties op het gebied van onderzoek en technologische ontwikkeling. Acties op Europees niveau zijn tevens nodig ter ondersteuning van communautaire beleidsdoelstellingen, bijvoorbeeld op de gebieden landbouw, bosbouw, visserij, milieu, gezondheid, telecommunicatie, veiligheid en vervoer, om te bewerkstelligen dat Europa als een gerespecteerde partner wordt gezien op het terrein van regionale en internationale samenwerking. In de afgelopen 40 jaar heeft Europa, nationaal en via het ESA een uitstekende technologische know how opgebouwd. Om de industrie (fabrikanten, dienstverleners en exploitanten inbegrepen) concurrerend te laten blijven, zijn nieuw onderzoek en nieuwe technologieën noodzakelijk. Ruimtevaarttoepassingen brengen door de effecten van technologische spin-offs de burgers grote voordelen en zijn in de technologische samenleving onontbeerlijk. Met bijzondere aandacht voor het gebruik van bestaande capaciteiten in Europa, zijn de hieronder genoemde activiteiten gericht op de doeltreffende benutting van middelen uit de ruimtevaart (samen met in situ-middelen, met inbegrip van middelen uit de luchtvaart) voor de verwezenlijking van toepassingen zoals GMES, op de bijdrage daarvan tot de rechtshandhaving in het communautaire beleid, op verkenning van de ruimte, waardoor mogelijkheden voor internationale samenwerking en spectaculaire technologische doorbraken evenals kostenefficiënte missies ontstaan; alsmede op de exploitatie en verkenning van de ruimte met behulp van voorbereidende activiteiten die de strategische rol van de Europese Unie moeten garanderen. Deze activiteiten zullen worden aangevuld met andere acties uit hoofde van het kaderprogramma voor concurrentievermogen en innovatie en van het onderwijs- en opleidingsprogramma. De voordelen van onderstaande activiteiten voor het overheidsbeleid, aanvullende ondersteuning voor eventuele nieuwe beleidsbehoeften inbegrepen, zullen eveneens maximaal worden benut, bijvoorbeeld door middel van in de ruimte gestationeerde oplossingen ten behoeve van ontwikkelingslanden en het gebruik van ruimteobservatie-instrumenten en -methoden ter ondersteuning van ontwikkelingen in het Gemeenschapsbeleid. Activiteiten • In de ruimte gestationeerde toepassingen ten dienste van de Europese samenleving GMES: ontwikkeling van op satellieten gebaseerde en in situ-systemen voor bewaking en vroegtijdige waarschuwing, ook ten behoeve van de veiligheid van de burgers, en technieken voor milieu- en veiligheidsbeheer (met inbegrip van het beheer van natuurrampen) en de integratie daarvan met componenten op de grond, op zee en in de lucht; ondersteuning van de integratie, de harmonisatie, het gebruik en de verstrekking van (op een satelliet gebaseerde en in situ, inclusief vanaf de grond, vanaf zee of vanuit de lucht verkregen) GMES-data en -diensten. – Innovatieve satellietcommunicatiediensten, naadloos geïntegreerd in wereldwijde elektronische communicatienetwerken, ten behoeve van de burger en het bedrijfsleven in toepassingssectoren zoals civiele bescherming, digitale overheid, telegeneeskunde, afstandsonderwijs, opsporing en redding, toerisme en recreatie, persoonlijke navigatie, wagenparkbeheer, landbouw en bosbouw, meteorologie en algemene gebruikers. – Ontwikkeling van technologieën en systemen voor toezicht die de kwetsbaarheid van vanuit de ruimte opererende diensten beperken en die bijdragen tot de bewaking van de ruimte. – Ontwikkeling van in de ruimte gestationeerde systemen voor risicopreventie en risicobeheersing en alle soorten noodsituaties, waardoor een betere convergentie met andersoortige systemen wordt verkregen. – • Verkenning van de ruimte Verstrekken van OTO -steun en maximaliseren van de wetenschappelijke meerwaarde door middel van synergie met initiatieven van het ESA of van nationale ruimteagentschappen op het gebied van de ruimteverkenning; vergemakkelijken van de toegang tot wetenschappelijke gegevens. – Coördinatie van inspanningen voor de ontwikkeling van in de ruimte gestationeerde telescopen en detectoren en voor de gegevensanalyse in de ruimtewetenschappen. – • OTO ter versterking van de grondslagen van de ruimtevaart Onderzoek en ontwikkeling op het gebied van ruimtevaart om tegemoet te komen aan langetermijnbehoeften, met inbegrip van ruimtevervoer; onderzoeksactiviteiten ter verbetering van het concurrentievermogen en de kosteneffectiviteit van de Europese ruimtetechnologiesector. – Ruimtevaartwetenschappen, met inbegrip van biogeneeskunde, biowetenschappen en natuurkunde in de ruimte. 10. Veiligheid 10. Doelstelling Ontwikkelen van de technologie en kennis voor het opbouwen van de capaciteit die nodig is om de burger te beveiligen tegen dreigingen als terrorisme, natuurrampen en criminaliteit met eerbiediging van de fundamentele mensenrechten en de persoonlijke levenssfeer; te zorgen voor een optimale en gecoördineerde toepassing van de beschikbare technologieën ter bevordering van de veiligheid van de burgers in Europa; het stimuleren van de samenwerking tussen aanbieders en gebruikers van civiele-beveiligingsoplossingen; het verbeteren van het concurrentievermogen van de Europese beveiligingsindustrie en het boeken van taakgerichte onderzoeksresultaten om de veiligheidslacunes te beperken. Achtergrond Veiligheid in Europa is een eerste voorwaarde voor voorspoed en vrijheid. Met de door de Europese Raad vastgestelde EU-veiligheidsstrategie, "Een veiliger Europa in een betere wereld" wordt ingespeeld op de behoefte aan een allesomvattende veiligheidsstrategie die zowel in veiligheidsmaatregelen in de civiele sfeer voorziet als in defensiegerelateerde veiligheidsmaatregelen. Veiligheidsgerelateerd onderzoek is een belangrijk element bij het bewerkstelligen van een hoog niveau van veiligheid in de ruimte van vrijheid, veiligheid en recht. Ook zal het bijdragen tot de ontwikkeling van technologieën en capaciteit ter ondersteuning van ander communautair beleid op gebieden zoals vervoer, civiele bescherming, energie, milieu en gezondheid. Voor veiligheidsonderzoek zijn specifieke uitvoeringsvoorschriften vereist om rekening te houden met de bijzondere aard ervan. Het huidige veiligheidsgerelateerde onderzoek in Europa gaat gebukt onder een versnippering van inspanningen, het ontbreken van een kritische massa ten aanzien van schaal en reikwijdte, en een gebrek aan koppelingen en interoperabiliteit. Europa dient de samenhang van zijn inspanningen te verbeteren door doeltreffende institutionele regelingen te treffen en door de bevoegde nationale en internationale instanties tot samenwerking en coördinatie aan te zetten teneinde dubbel werk te voorkomen en waar mogelijk synergieën te verkennen. Het veiligheidsonderzoek op Gemeenschapsniveau zal ook in de toekomst uitsluitend civiel zijn en gericht op activiteiten met een duidelijke meerwaarde ten opzichte van nationale activiteiten. Aldus zal het civiele veiligheidsonderzoek binnen het zevende kaderprogramma het concurrentievermogen van de Europese veiligheidsindustrie versterken. Omdat wordt ingezien dat technologie op bepaalde gebieden zowel voor civiele als voor militaire doeleinden kan worden gebruikt, is met het oog op complementariteit hechte coördinatie met de activiteiten van het Europees Defensieagentschap vereist. Het veiligheidsonderzoek moet de nadruk leggen op de Europese mogelijkheden met betrekking tot surveillance, informatieverspreiding en kennis inzake bedreigingen en incidenten, alsmede systemen voor betere evaluaties en situatiebeheersing door middel van een beter gebruik van gemeenschappelijke ICT-systemen op het gebied van verschillende operaties. De bijzondere vertrouwelijkheidseisen op dit gebied zullen worden nageleefd, maar de transparantie van de onderzoeksresultaten zal daarbij niet onnodig worden beperkt. Daarnaast zullen gebieden worden aangewezen waarop onderzoeksresultaten reeds openbaar mogen gemaakt worden. De onderstaande activiteiten, die geen betrekking hebben op defensie, dienen ter aanvulling en integratie van het technologie- en systeemgericht onderzoek met relevantie voor de civiele veiligheid, dat binnen het kader van andere thema's wordt verricht. Zij zullen doelgericht zijn en afgestemd zijn op de ontwikkeling van de technologieën en de capaciteit die noodzakelijk zijn voor de specifieke veiligheidsdoelstellingen. Daarbij is voor een flexibele opzet gekozen die het mogelijk maakt in te spelen op eventuele nog onbekende toekomstige bedreigingen van de veiligheid en daarmee samenhangende beleidsbehoeften die zich kunnen voordoen, waarbij kruisbestuiving met en integratie van bestaande technologieën in de civiele-veiligheidssector worden gestimuleerd. Het Europees veiligheidsonderzoek zal ook de ontwikkeling van multifunctionele technologieën stimuleren om de toepassingsmogelijkheden daarvan zo groot mogelijk te maken. Activiteiten • Beveiliging van burgers: het aanbieden van technologische oplossingen voor civiele bescherming, waaronder bioveiligheid en bescherming tegen risico's die uit criminaliteit en terreuraanslagen voortkomen. • Beveiliging van de infrastructuren en nutsvoorzieningen: het analyseren en beveiligen van bestaande en toekomstige openbare en particuliere (kritische en netwerk-) infrastructuren (zoals die voor vervoer, energie en ICT), systemen en diensten (waaronder financiële en bestuurlijke diensten). • Intelligente grensbewaking en -beveiliging: aandacht voor technologie en know how ter verhoging van de doeltreffendheid en de efficiëntie van alle systemen, apparatuur, gereedschappen en processen en methodes voor snelle identificatie die nodig zijn om de veiligheid van Europa's grenzen en kusten te beveiligen, waaronder grenscontrole en -bewaking. • Herstel van de beveiliging en veiligheid in crisissituaties: aandacht voor technologieën die een overzicht bieden en ter ondersteuning dienen van allerlei noodmaatregelen (zoals in de civiele bescherming, bij humanitaire en reddingsoperaties) en voor onderwerpen zoals interorganisationele coördinatie en communicatie, gedistribueerde architecturen en de menselijke factor. De bovenstaande vier gebieden zullen worden ondersteund met de volgende, meer horizontaal georiënteerde thema's: • Integratie, interconnectiviteit en interoperabiliteit van beveiligingssystemen: inlichtingen, informatievergaring en binnenlandse veiligheid, aandacht voor technologieën ter verbetering van de interoperabiliteit van systemen, apparaten, diensten en processen, waaronder informatie-infrastructuren voor rechtshandhaving, brandbestrijding, civiele bescherming en gezondheidszorg alsmede voor de betrouwbaarheid, organisatorische aspecten, bescherming van de vertrouwelijkheid en integriteit van informatie, en de traceerbaarheid van alle transacties en bewerkingen. • Beveiliging en de samenleving: doelgericht onderzoek dat zich toespitst op sociaal-economische analyses, scenario-ontwikkeling en activiteiten met betrekking tot de culturele, maatschappelijke, politieke en economische aspecten van veiligheid, de communicatie met de samenleving, de rol van menselijke waarden, beleidsvorming, de psychologie en het sociale milieu van terrorisme, het veiligheidsgevoel van de burger, ethiek, privacybescherming, maatschappelijke toekomstplanning en systematische risicoanalyse. Bij het onderzoek zal ook aandacht worden geschonken aan technologieën waarmee de persoonlijke levenssfeer en de vrijheden beter kunnen worden beschermd, aan kwetsbare punten en nieuwe dreigingen, alsmede aan het beheer en de impactanalyse van mogelijke consequenties. • Coördinatie en structurering van het veiligheidsonderzoek: coördinatie van Europees en internationaal veiligheidsonderzoek en ontwikkeling van synergieën tussen civiel, veiligheids- en defensieonderzoek, verbetering van de wettelijke voorwaarden en bevordering van het optimaal gebruik van de bestaande infrastructuur. IDEEËN II. Doelstelling Dit programma beoogt de dynamiek, de creativiteit en de topkwaliteit van het Europees grensverleggend onderzoek te vergroten door het ondersteunen van door onderzoekers geïnitieerde onderzoeksprojecten die op alle gebieden door op Europees niveau concurrerende individuele teams worden uitgevoerd. De projecten worden gefinancierd op basis van voorstellen die door onderzoekers uit zowel de particuliere als de openbare sector worden ingediend betreffende een onderwerp naar keuze en die door vakgenoten uitsluitend aan de hand van het criterium topkwaliteit worden geëvalueerd. Mededeling en verspreiding van onderzoeksresultaten is een belangrijk aspect van dit programma. Achtergrond Door de onderzoeker aangestuurd grensverleggend onderzoek in het kader van activiteiten die doorgaans worden gezien als "fundamenteel onderzoek" is een belangrijke factor voor rijkdom en sociale vooruitgang, aangezien het nieuwe kansen biedt voor wetenschappelijke en technologische vooruitgang en bevorderlijk is voor het voortbrengen van nieuwe kennis die leidt tot toekomstige toepassingen en markten. Ondanks een groot aantal successen en een hoog prestatieniveau op een groot aantal gebieden benut Europa zijn onderzoekspotentieel en -middelen niet optimaal en heeft het dringend behoefte aan een groter vermogen om kennis te genereren en deze in economische waarde en groei om te zetten. Een Europawijd concurrerende financieringsstructuur (naast, en niet in plaats van, de nationale financiering) voor grensverleggend onderzoek door nationale of transnationale individuele teams, is een essentieel onderdeel van de Europese onderzoeksruimte, als aanvulling op andere communautaire en nationale activiteiten. Het draagt bij tot een versterking van de dynamiek en aantrekkelijkheid van Europa voor de beste onderzoekers uit zowel Europese als derde landen en voor industriële investeringen. Activiteiten In deze actie komen de veelbelovendste en productiefste onderzoeksgebieden en de beste kansen voor wetenschappelijke en technologische vooruitgang binnen de disciplines en over de disciplines heen aan bod, inclusief activiteiten op het gebied van engineering, sociale wetenschappen en geesteswetenschappen. De actie wordt uitgevoerd los van de thematische lijnen van de andere onderdelen van het zevende kaderprogramma, en besteedt aandacht aan onderzoekers van een nieuwe generatie en nieuwe groepen alsook aan gevestigde teams. De activiteiten van de Gemeenschap op het gebied van grensverleggend onderzoek worden uitgevoerd door een Europese Onderzoeksraad (ERC), bestaande uit een onafhankelijke wetenschappelijke raad, ondersteund door een specifieke, slanke en kostenefficiënte uitvoeringsstructuur. Het bestuur van de ERC berust bij personeel dat ofwel daartoe wordt aangeworven ofwel wordt gedetacheerd vanuit EU-instellingen. Het zal alleen de werkelijke administratieve behoeften dekken die nodig zijn om de vereiste stabiliteit en continuïteit voor een effectief beheer te waarborgen. De wetenschappelijke raad bestaat uit vertegenwoordigers van de Europese wetenschappelijke wereld onder waarborging van de diversiteit van de vertegenwoordigde onderzoeksgebieden op het hoogste niveau, die handelen op persoonlijke titel, onafhankelijk van politieke of andere belangen. De leden ervan worden benoemd door de Commissie na een onafhankelijke, transparante en met de wetenschappelijke raad overeengekomen aanwijzingsprocedure die tevens een raadpleging van de wetenschappelijke gemeenschap en een verslag aan het Europees Parlement en de Raad omvat . Zij worden benoemd voor een periode van vier jaar, die eenmaal kan worden verlengd in een roulerend systeem dat de continuïteit van het werk van de wetenschappelijke raad waarborgt. De wetenschappelijke raad stelt onder meer een overkoepelende wetenschappelijke strategie op, is volledig bevoegd voor besluiten betreffende het type van onderzoek dat moet worden gefinancierd en staat garant voor de kwaliteit van de activiteit vanuit wetenschappelijk oogpunt. De taken van de raad van beheer omvatten met name de ontwikkeling van het jaarlijkse werkprogramma, de instelling van het proces van peer review alsook voortgangscontrole en kwaliteitscontrole van de programma-uitvoering vanuit wetenschappelijk oogpunt. De wetenschappelijke raad stelt een gedragscode op waarin onder meer de voorkoming van belangenconflicten aan de orde komt. Via de specifieke uitvoeringsstructuur worden alle aspecten geregeld in verband met implementatie en programma-uitvoering zoals aangegeven in het jaarlijkse werkprogramma. Deze structuur geeft met name uitvoering aan het proces van peer review en selectie overeenkomstig de door de wetenschappelijke raad vastgestelde beginselen en draagt zorg voor het financiële en wetenschappelijke beheer van de subsidies. De beheers- en personeelskosten van de ERC voor wetenschappelijke raad en specifieke uitvoeringsstructuur dienen consistent te zijn met een sober en kosteneffectief beheer; de administratieve uitgaven worden tot een minimum beperkt en mogen niet meer dan 5% van de totale financiële middelen voor de ERC bedragen , met dien verstande dat de middelen worden verschaft die nodig zijn voor een kwalitatief hoogwaardige uitvoering, teneinde grensverleggend onderzoek maximaal te financieren . De Commissie staat in voor de volledige autonomie en integriteit van de ERC. Zij zorgt ervoor dat de ERC handelt in overeenstemming met de beginselen van wetenschappelijke excellentie, autonomie, efficiëntie en transparantie, en dat hij zich stipt aan de door de wetenschappelijke raad opgestelde strategie en uitvoeringsmethodologie houdt. De Commissie stelt in samenwerking met de wetenschappelijke raad een jaarlijks verslag op over de werkzaamheden van de ERC en de verwezenlijking door de ERC van de doelstellingen en legt dit voor aan het Europees Parlement en de Raad. De ERC is bevoegd eigen strategische studies uit te voeren ter voorbereiding en ondersteuning van zijn operationele activiteiten. Met name kan hij rekening houden met Europese, intergouvernementele en nationale initiatieven teneinde zijn activiteiten te programmeren in het licht van ander onderzoek op Europees en nationaal niveau. De uitvoering en het beheer van de activiteit worden voortdurend getoetst en geëvalueerd om de prestaties te beoordelen en de procedures aan te passen en te verbeteren op basis van de ervaringen. Tevens worden, in het kader van de tussentijdse evaluatie bedoeld in artikel 7, lid 2, de structuren en mechanismen van de ERC, met diens volle medewerking, door een onafhankelijke instantie getoetst aan de criteria van wetenschappelijke excellentie, autonomie, efficiëntie en transparantie. Ook de werkwijze en de criteria voor de selectie van de leden van de wetenschappelijke raad worden hieraan onderworpen. Bij de toetsing zal uitdrukkelijk worden gekeken naar de voor- en nadelen van een op een uitvoerend agentschap of op artikel 171 van het Verdrag gebaseerde, of een andere relevante structuur. De structuren en mechanismen moeten, waar nodig, in het licht van de bevindingen worden gewijzigd. De Commissie ziet erop toe dat de nodige voorbereidende werkzaamheden voor de eventuele overgang naar een gewijzigde structuur, waaronder de eventuele wetgevingsvoorstellen die zij nodig acht, zo spoedig mogelijk worden uitgevoerd en , zoals voorzien in het Verdrag, aan het Europees Parlement en de Raad worden gepresenteerd. Daartoe zal het kaderprogramma krachtens artikel 166, lid 2 van het Verdrag worden aangepast of aangevuld volgens de medebeslissingsprocedure. In het in artikel 7, lid 2, bedoelde voortgangsverslag dat voorafgaat aan de tussenevaluatie, zullen de eerste bevindingen over de werking van de ERC worden weergegeven. MENSEN III. Doelstelling Kwantitatief en kwalitatief versterken van het menselijk potentieel in onderzoek en technologie in Europa, door mensen te stimuleren om het beroep van onderzoeker te kiezen, Europese onderzoekers aan te moedigen in Europa te blijven en onderzoekers uit de hele wereld naar Europa te halen en Europa aantrekkelijker te maken voor de beste onderzoekers. Voortbouwend op de ervaringen met de "Marie Curie-acties" uit hoofde van eerdere kaderprogramma's wordt hiertoe een coherent pakket "Marie Curie-acties" opgezet, waarbij vooral rekening wordt gehouden met de Europese toegevoegde waarde in termen van het structurerende effect dat zij op de Europese onderzoeksruimte hebben. Deze acties zijn gericht op onderzoekers in alle stadia van hun loopbaan, gaande van speciaal voor jongeren bedoelde initiële onderzoeksopleiding tot een leven lang leren en loopbaanontwikkeling, zowel in de openbare als in de particuliere sector. Er zullen ook inspanningen worden geleverd om de deelname van onderzoeksters uit te breiden, door het bevorderen van gelijke kansen in alle "Marie Curie-acties", door de acties zo op te zetten dat de onderzoekers een goed evenwicht tussen werk en gezin kunnen bereiken en na een onderbreking gemakkelijker hun onderzoekscarrière kunnen hervatten. Achtergrond Een groot aantal opgeleide gekwalificeerde onderzoekers is noodzakelijk om de wetenschap te bevorderen en de innovatie te schragen, maar ook een belangrijke factor om investeringen in onderzoek door openbare en particuliere entiteiten aan te trekken en gaande te houden. Tegen de achtergrond van groeiende concurrentie op wereldniveau zijn de ontwikkeling van een open Europese arbeidsmarkt voor onderzoekers, zonder enige vorm van discriminatie en de diversifiëring van vaardigheden en loopbaantrajecten van onderzoekers cruciaal voor het bevorderen van een heilzame circulatie van onderzoekers en hun kennis, zowel binnen Europa als mondiaal, die positieve effecten heeft. Er zullen speciale maatregelen worden ingevoerd om beginnende onderzoekers te stimuleren en te steunen in de beginfasen van hun wetenschappelijke carrière, evenals maatregelen om de "braindrain" tegen te gaan, zoals reïntegratiesubsidies. Mobiliteit, zowel transnationaal als intersectoraal, inclusief het stimuleren van de deelname van de industrie en de openstelling van onderzoeksloopbanen en academische posten op Europese schaal, is een essentieel onderdeel van de Europese Onderzoeksruimte en onontbeerlijk voor de vergroting van de Europese onderzoekscapaciteiten en -prestaties. Internationale concurrentie tussen onderzoekers blijft van cruciaal belang om in het kader van deze activiteit onderzoek van de hoogste kwaliteit te garanderen. De vergroting van de mobiliteit van onderzoekers en de verhoging van de middelen voor instellingen die onderzoekers uit andere lidstaten aantrekken, zal het ontstaan van excellentiecentra overal in de Europese Unie in de hand werken. Om opleiding en mobiliteit binnen de nieuwe onderzoeks- en technologiegebieden te waarborgen, moet voor passende coördinatie met andere onderdelen van het zevende kaderprogramma worden gezorgd en moeten synergieën tot stand worden gebracht met andere communautaire beleidslijnen, bv. inzake onderwijs, cohesie en werkgelegenheid. Acties voor het koppelen van wetenschapsonderwijs aan loopbanen, en onderzoeks- en coördinatieacties betreffende nieuwe methoden in het wetenschapsonderwijs zijn gepland in het kader van het deel Wetenschap in de maatschappij van het specifiek programma "Capaciteiten". Activiteiten • Initiële opleiding van onderzoekers voor het verbeteren van hun loopbaanvooruitzichten, in publieke en de particuliere sector, mede door de verbreding van hun wetenschappelijke en algemene vaardigheden, met inbegrip van vaardigheden betreffende technologieoverdracht en ondernemerschap, en het aantrekken van meer jongeren voor een wetenschappelijke loopbaan. Een en ander wordt geïmplementeerd via Marie Curie-netwerken met als hoofddoel het tegengaan van versnippering van de initiële opleiding en loopbaanontwikkeling van onderzoekers en het verbeteren daarvan op Europees niveau. Er wordt voorzien in steun voor de beste beginnende onderzoekers om zich bij gevestigde onderzoeksteams aan te sluiten. De leden van de transnationale netwerken benutten hun complementaire bekwaamheden via geïntegreerde opleidingsprogramma's. De ondersteuning omvat aanwerving van beginnende onderzoekers, organisatie van opleidingsevenementen die ook openstaan voor onderzoekers van buiten het netwerk, hogere leerstoelen en/of posten in het bedrijfsleven voor kennisoverdracht en supervisie. • Levenslange opleiding en loopbaanontwikkeling ter ondersteuning van de loopbaanontwikkeling van ervaren onderzoekers. Met het oog op het aanvullen van vaardigheden of het aanleren van nieuwe vaardigheden en bekwaamheden of het verhogen van inter/multidisciplinariteit en/of intersectorale mobiliteit is in ondersteuning voorzien voor onderzoekers met speciale behoeften aan extra/aanvullende bekwaamheden en vaardigheden, voor onderzoekers om een onderzoeksloopbaan te hervatten na een onderbreking en voor het (her)integreren van onderzoekers in een onderzoekspost op langere termijn in Europa, ook in hun land van herkomst na een verblijf in het buitenland in het kader van transnationale/internationale mobiliteit. Deze actielijn wordt zowel via individuele beurzen die rechtstreeks op communautair niveau worden toegekend als via de medefinanciering van regionale, nationale of internationale programma's geïmplementeerd, voor zover wordt voldaan aan de criteria van Europese meerwaarde, transparantie en openheid. Initieel zal de medefinancieringsmodus op gecontroleerde schaal worden geïmplementeerd om de nodige ervaring te kunnen opdoen. • Trajecten en partnerschappen tussen de industrie en de academische wereld: de ondersteuning van samenwerkingsprogramma's op langere termijn tussen organisaties uit de academische wereld en de industrie, met name het MKB, en inclusief traditionele productiebedrijven, beoogt de stimulering van intersectorale mobiliteit en de uitbreiding van kennisdeling via gezamenlijke onderzoekspartnerschappen, ondersteund door de aanwerving van ervaren onderzoekers bij het partnerschap, door de detachering van personeel tussen beide sectoren, en door de organisatie van evenementen. • De internationale dimensie, om de kwaliteit van het Europese onderzoek te vergroten door het aantrekken van onderzoekstalent van buiten Europa en het bevorderen van wederzijds voordelige onderzoekssamenwerking met onderzoekers van buiten Europa door middel van beurzen voor Europese wetenschappers buiten Europa (met een ingebouwde verplichte terugkeerfase); beurzen voor wetenschappers uit derde landen in Europa; partnerschappen ter ondersteuning van de uitwisseling van onderzoekers. Er wordt eveneens steun verleend voor gemeenschappelijke initiatieven van Europese organisaties en organisaties uit buurlanden van de EU en landen waarmee de Gemeenschap een overeenkomst inzake wetenschap en technologie heeft gesloten. De activiteit omvat maatregelen om het risico van een "braindrain" uit ontwikkelingslanden en opkomende economieën tegen te gaan en maatregelen om netwerken op te zetten van Europese onderzoekers die in het buitenland werkzaam zijn. Deze acties worden uitgevoerd in overeenstemming met de internationale activiteiten in het kader van de programma's "Samenwerking" en "Capaciteit". • Specifieke acties ter ondersteuning van de totstandbrenging van een echte Europese arbeidsmarkt voor onderzoekers, door het wegnemen van hinderpalen voor mobiliteit en het uitbreiden van de loopbaanvooruitzichten voor onderzoekers in Europa. Stimuleringsmaatregelen voor openbare instellingen die de mobiliteit, de kwaliteit en het profiel van hun onderzoekers verhogen werden eveneens ondersteund. Voorts worden toelagen verstrekt voor voorlichtingscampagnes over de Marie Curie-acties en de doelstellingen daarvan. CAPACITEIT IV. Dit onderdeel van het zevende kaderprogramma dient ter versterking van de onderzoeks- en innovatiecapaciteit in geheel Europa en ter waarborging van een optimaal gebruik ervan. Dit doel wordt bereikt via: – optimaliseren van het gebruik en de ontwikkeling van onderzoeksinfrastructuren; Doelstelling Optimaliseren van het gebruik en de verdere ontwikkeling van de beste bestaande onderzoeksinfrastructuren in Europa, en bijdragen tot de totstandbrenging op alle gebieden van wetenschap en technologie van nieuwe onderzoeksinfrastructuren van pan-Europees belang die de Europese wetenschappelijke wereld nodig heeft om zijn vooraanstaande positie in grensverleggend onderzoek te behouden, en die de industrie kunnen helpen bij het versterken van haar kennisbasis en technologische know how. Achtergrond Onderzoeksinfrastructuren spelen een steeds belangrijkere rol bij de vooruitgang in en benutting van kennis en technologie. Het belang van deze infrastructuren is reeds algemeen erkend op gebieden zoals energie, ruimte- en deeltjesfysica en is groeiende op andere gebieden. Zo staan stralingsbronnen, gegevensbanken op het gebied van de genomica en gegevensbanken op het gebied van de sociale wetenschappen, waarnemingsposten voor de milieu- en ruimtewetenschappen, beeldvormingssystemen of schone ruimten voor de bestudering en ontwikkeling van nieuwe materialen of nano-elektronica centraal in het onderzoek. Deze zijn kostbaar, behoeven een breed spectrum van expertise om te worden ontwikkeld en vragen om gebruik en benutting door een grote groep van wetenschappers en industriële afnemers op Europese schaal. De ontwikkeling van een Europese benadering met betrekking tot onderzoeksinfrastructuren, inclusief op informatica en communicatie gebaseerde e-infrastructuren en virtuele infrastructuren en het uitvoeren van activiteiten op dit gebied op Unieniveau, kunnen een belangrijke bijdrage leveren tot het stimuleren en benutten van het Europese onderzoekspotentieel en tot de totstandbrenging van de Europese onderzoeksruimte. Hoewel de lidstaten een centrale rol zullen blijven spelen in de ontwikkeling en de financiering van infrastructuren, kan en moet de Gemeenschap als katalysator en hefboom fungeren bij de totstandbrenging van een bredere en efficiëntere toegang tot en een breder en efficiënter gebruik van de in de verschillende lidstaten bestaande infrastructuren, door het stimuleren van de gecoördineerde ontwikkeling en organisatie in netwerken van deze infrastructuren en door het bevorderen van de totstandbrenging van nieuwe onderzoeksinfrastructuren van pan-Europees belang op middellange en lange termijn. In dat verband speelt het Europees Strategieforum inzake onderzoeksinfrastructuren (ESFRI) een sleutelrol bij het bepalen van de behoeften en het opstellen van een routekaart voor onderzoeksinfrastructuren. Activiteiten De activiteiten uit hoofde van deze rubriek worden uitgevoerd op alle fronten van wetenschap en technologie. Zij worden geïmplementeerd in nauwe samenwerking met de activiteiten in de thematische gebieden om ervoor te zorgen dat voor alle op Europees niveau in het communautaire kader ondernomen acties wordt voldaan aan de behoeften aan onderzoeksinfrastructuren op het betrokken gebied inclusief internationale samenwerking. Het gaat om de volgende activiteiten: • Steun voor bestaande onderzoeksinfrastructuren – integrerende activiteiten voor het beter structureren op Europese schaal van de wijze waarop onderzoeksinfrastructuren op een gegeven gebied werken en voor het bevorderen van het coherente gebruik en de coherente ontwikkeling ervan, met name via transnationale toegang, zodat de Europese onderzoekers, waaronder onderzoekers uit het bedrijfsleven en het MKB, toegang krijgen tot de beste onderzoeksinfrastructuren om hun onderzoek te verrichten, ongeacht de plaats waar de infrastructuur zich bevindt; – het versterken van e-infrastructuur voor onderzoek door het bevorderen van de verdere ontwikkeling, groei en mondiale connectiviteit van communicatie- en netinfrastructuren met een hoge capaciteit en goede prestaties en het versterken van de Europese computercapaciteit, alsmede door het bevorderen, indien nodig, van de toepassing door gebruikersgroepen, het versterken van hun mondiaal belang en het vergroten van het niveau van vertrouwen, verder bouwend op de successen van GEANT en de Grid-infrastructuren gebaseerd op open normen ten behoeve van interoperabiliteit. – • Steun voor nieuwe onderzoeksinfrastructuren – bouw van nieuwe infrastructuren en belangrijke verbeteringen van bestaande infrastructuren, hoofdzakelijk toegespitst op de voorbereidende stadia, ter bevordering van de opkomst van nieuwe onderzoeksfaciliteiten, volgens het beginsel van "variabele geometrie" en voornamelijk voortbouwend op de werkzaamheden van met name het ESFRI (31) ; – ontwerp-studies, via een bottom-up-benadering in de vorm van uitnodigingen tot het indienen van voorstellen, ter bevordering van de totstandbrenging van nieuwe onderzoeksinfrastructuren door het financieren van premies voor de verkennende fase en haalbaarheidsstudies voor nieuwe infrastructuren. De in dat verband voor financiering voorgestelde infrastructuurprojecten worden geselecteerd op basis van een reeks criteria, waaronder met name: Voor wat de aanleg van nieuwe infrastructuren betreft moet in voorkomend geval rekening worden gehouden met het potentieel voor wetenschappelijke excellentie van zowel de convergentieregio's als de ultraperifere regio's. Er wordt gezorgd voor een efficiënte coördinatie van de communautaire financiële instrumenten, met name het zevende kaderprogramma en de structuurfondsen, gezorgd. ONDERZOEK TEN BEHOEVE VAN HET MKB Doelstellingen Versterken van de innovatiecapaciteit van het Europese MKB en de bijdrage ervan tot de ontwikkeling van op nieuwe technologie gebaseerde producten en markten door de bedrijven te helpen bij het uitbesteden van onderzoek, het opvoeren van hun onderzoeksinspanningen, het uitbreiden van hun netwerken, het beter benutten van onderzoeksresultaten en het verwerven van technologische know how, waarbij de kloof tussen onderzoek en innovatie wordt gedicht. Achtergrond Het MKB neemt een centrale plaats in binnen de Europese industrie. Het moet een essentiële schakel zijn van het innovatiesysteem en in de keten van de omzetting van kennis in nieuwe producten, procédés en diensten. Door toenemende concurrentie op de interne markt en op mondiaal vlak dient het Europese MKB zijn kennis en onderzoeksintensiteit te vergroten, de exploitatie van onderzoek te versterken, zijn zakelijke activiteiten tot grotere markten uit te breiden en zijn kennisnetwerken te internationaliseren. De meeste acties van de lidstaten met betrekking tot het MKB stimuleren en ondersteunen geen transnationale onderzoekssamenwerking en technologieoverdracht. Er zijn acties op EU-niveau nodig om het effect van acties op nationaal en regionaal niveau aan te vullen en te versterken. Naast de hieronder vermelde acties wordt in het gehele zevende kaderprogramma de deelname van het MKB gestimuleerd en gefaciliteerd, en wordt daarin met zijn behoeften rekening gehouden. Activiteiten Specifieke acties ter ondersteuning van het MKB zijn bedoeld om middelgrote of kleine bedrijven of associaties daarvan te ondersteunen die behoefte hebben aan het uitbesteden van onderzoek: overwegend betreft het het low- en mediumtech-MKB met weinig of geen onderzoekscapaciteit. Het onderzoeksintensieve MKB kan deelnemen als aanbieders van onderzoeksdiensten of onderzoek uitbesteden ter aanvulling van hun centrale onderzoekscapaciteit. De acties worden binnen het gehele gebied van wetenschap en technologie uitgevoerd volgens een bottom-up-benadering. De acties zullen ondersteuning van demonstratie en andere activiteiten omvatten; doel daarvan is de exploitatie van resultaten te vergemakkelijken met het oog op complementariteit met het kaderprogramma voor concurrentievermogen en innovatie. Financiële middelen worden via twee systemen toegekend: De nadruk zal duidelijk liggen op de steun voor onderzoeksprojecten. Voorts zal aan nationale regelingen die voorzien in financiële middelen voor het MKB of MKB-associaties, steun worden verleend voor het opstellen van voorstellen voor activiteiten in het kader van "Onderzoek ten behoeve van het MKB". Gedurende de uitvoering van het zevende kaderprogramma zal worden gezorgd voor complementariteit en synergie met de activiteiten van het kaderprogramma voor concurrentievermogen en innovatie. Het kaderprogramma voor concurrentievermogen en innovatie stimuleert en faciliteert de deelname van MKB's aan het zevende kaderprogramma via zijn horizontale diensten ter ondersteuning van bedrijfsleven en innovatie. Voorts zal ervoor worden gezorgd dat het kaderprogramma volledig complementair is met andere programma's van de Gemeenschap. KENNISREGIO'S Doelstellingen Versterken van het onderzoekspotentieel van Europese regio's, met name door het stimuleren en ondersteunen van de ontwikkeling in heel Europa van regionale "onderzoeksclusters" waarbij universiteiten, onderzoekscentra, ondernemingen en regionale autoriteiten betrokken zijn. Achtergrond De regio's worden in toenemende mate erkend als belangrijke spelers in het onderzoeks- en ontwikkelingslandschap van de EU. Onderzoeksbeleid en -activiteiten op regionaal niveau steunen vaak op de ontwikkeling van "clusters" waarin publieke en private actoren verenigd zijn. De proefactie "Kennisregio's" heeft de dynamiek van deze ontwikkeling en de noodzaak van ondersteuning en stimulering van de ontwikkeling van dergelijke structuren aangetoond. De acties op dit gebied stellen de Europese regio's in staat hun investeringscapaciteit in OTO te versterken en onderzoeksactiviteiten uit te voeren en tegelijkertijd hun potentieel voor het succesvol betrekken van hun ondernemingen bij Europese onderzoeksprojecten te maximaliseren en het ontstaan van clusters te vergemakkelijken, waardoor de regionale ontwikkeling in Europa wordt bevorderd. De acties zullen het creëren van regionale clusters vergemakkelijken die bijdragen tot de ontwikkeling van de Europese onderzoeksruimte. Activiteiten Het nieuwe initiatief "Kennisregio's" omvat en verenigt regionale actoren die betrokken zijn bij onderzoek, zoals universiteiten, onderzoekscentra, industrie en overheden (regionale raden of regionale ontwikkelingsagentschappen). De projecten hebben betrekking op de gezamenlijke analyse van de onderzoeksagenda's van regionale clusters (in samenhang met andere activiteiten voor regionale innovatieclusters in ruimere zin) en de creatie van een instrumentarium om deze aan bod te laten komen in specifieke onderzoeksactiviteiten, inclusief "mentorschappen" voor regio's met een minder ontwikkeld onderzoeksprofiel door hoog ontwikkelde regio's en rechtstreekse ondersteuning van opkomende kennisregio's. Dit omvat maatregelen die gericht zijn op het verbeteren van onderzoeksnetwerken en toegang tot onderzoeksfinanciering alsmede een betere integratie van en hechtere banden tussen onderzoeksactoren en -instellingen in de regionale economieën. Deze activiteiten worden geïmplementeerd in nauwe samenhang met het regionaal beleid van de Gemeenschap (structuurfondsen) en het kaderprogramma voor concurrentievermogen en innovatie en de onderwijs- en opleidingsprogramma's. In het kader van de specifieke activiteit "Kennisregio's" worden synergieën met het regionaal beleid van de Gemeenschap nagestreefd, alsook met de relevante nationale en regionale programma's, met name ten aanzien van de convergentieregio's en de ultraperifere regio's. ONDERZOEKSPOTENTIEEL Doelstelling Het stimuleren van de verwezenlijking van het volledige onderzoekspotentieel van de uitgebreide Unie door het ontsluiten en ontwikkelen van het bestaande en het opkomende onderzoekspotentieel in de convergentieregio's en de ultraperifere regio's van de EU (32) , en het helpen versterken van het vermogen van hun onderzoekers om succesvol deel te nemen aan onderzoeksactiviteiten op Gemeenschapsniveau. Achtergrond Europa benut zijn onderzoekspotentieel niet volledig, met name in minder ontwikkelde regio's ver van het hart van het Europese onderzoek en de Europese industriële ontwikkeling. Teneinde de onderzoekers en de instellingen van deze regio's, zowel uit de publieke als uit de particuliere sector, te helpen bijdragen tot de algemene Europese onderzoeksinspanning en hen daarnaast te helpen profiteren van de in andere regio's van Europa bestaande kennis en ervaring, beoogt deze actie de voorwaarden te scheppen die hen in staat zullen stellen om hun potentieel te benutten, en die ertoe bijdragen om de Europese onderzoeksruimte ten volle te realiseren in de uitgebreide Unie. Deze activiteiten zullen steunen op vroegere en bestaande maatregelen, zoals de kenniscentra uit hoofde van het vijfde kaderprogramma in de toenmalige toetredende landen en kandidaat-landen en de Marie Curie-gastbeurzen voor kennisoverdracht. Activiteiten De actie op dit gebied omvat steun voor: Er worden sterke synergieën met het regionaal beleid van de Gemeenschap nagestreefd. Acties in het kader van deze rubriek dienen ertoe de behoeften aan en de kansen voor versterking van de onderzoekscapaciteit van opkomende en bestaande centra voor toponderzoek in de convergentieregio's in kaart te brengen, waarin de structuurfondsen en het cohesiefonds kunnen voorzien. Er wordt tevens naar synergie gestreefd met het kaderprogramma voor concurrentievermogen en innovatie teneinde de regionale commercialisering van OTO te bevorderen in samenwerking met de industrie. WETENSCHAP IN DE MAATSCHAPPIJ Doelstelling Met het oog op het opbouwen van een open, effectieve en democratische Europese kennismaatschappij het bevorderen van de harmonieuze integratie van de wetenschappelijke en technologische inspanning en daarmee verband houdend onderzoeksbeleid in het Europese sociale weefsel, door het stimuleren van een pan-Europese reflectie op en discussie over wetenschap en technologie en de relatie ervan met maatschappij en cultuur in hun totaliteit. Achtergrond De invloed van wetenschap en technologie op ons dagelijkse leven wordt steeds groter. Als product van de sociale activiteit dat gevormd is door sociale en culturele factoren blijven wetenschap en technologie niettemin een afgelegen gebied, ver van de dagelijkse zorgen van een groot deel van het publiek en van de politieke besluitvormers, en blijven ze het voorwerp van misverstanden. Controversiële kwesties omtrent opkomende technologieën moeten door de maatschappij worden benaderd op basis van met kennis van zaken gevoerde discussies die leiden tot verstandige keuzen en beslissingen. Activiteiten Het substantiële en geïntegreerde initiatief op dit gebied omvat steun voor: Deze activiteiten nemen de vorm aan van met name onderzoeksprojecten, studies, netwerken en uitwisselingen, publieke evenementen en initiatieven, prijzen, enquêtes en gegevensverzameling. In veel gevallen impliceren zij internationale partnerschappen met organisaties uit derde landen. ONDERSTEUNING VAN EEN SAMENHANGENDE ONTWIKKELING VAN HET ONDERZOEKSBELEID Doelstellingen Verbetering van de efficiëntie van en de samenhang tussen nationaal en communautair onderzoeksbeleid en de relatie van dat beleid tot ander beleid; publiek onderzoek meer laten doorwegen en betere contacten met de industrie bewerkstelligen; meer overheidssteun en een betere hefboomwerking van deze steun op particuliere investeringen. Achtergrond De groei van de investeringen in onderzoek en ontwikkeling tot het doel van 3% is bereikt, alsmede de verbetering van de efficiëntie zijn topprioriteiten van de strategie van Lissabon voor groei en werkgelegenheid. Daarom is de ontwikkeling van efficiënt beleid dat als hefboom voor publieke en particuliere investeringen in onderzoek fungeert voor de overheidsinstanties van groot belang gezien de noodzaak om de overgang naar een kenniseconomie te bespoedigen. Dit alles vergt dat onderzoeksbeleid zich snel kan aanpassen, een breder scala van instrumenten kan worden ingezet, de inspanningen over de nationale grenzen heen op elkaar worden afgestemd en andere beleidstakken bij het verwezenlijken van deze doelstelling worden betrokken, teneinde betere randvoorwaarden voor onderzoek te creëren. Activiteiten De in het kader van deze rubriek ondernomen activiteiten vullen de coördinatieactiviteiten uit hoofde van het programma "Samenwerking" aan en strekken tot een betere samenhang en een groter effect van regionale, nationale en communautaire beleidsmaatregelen en initiatieven (bijvoorbeeld financieringsprogramma's, wetgeving, aanbevelingen en richtsnoeren). Het gaat om de volgende activiteiten: INTERNATIONALE SAMENWERKINGSACTIVITEITEN Om concurrerend te worden en een leidende rol te spelen op wereldniveau, heeft de Europese Gemeenschap een krachtig en coherent internationaal wetenschaps- en technologiebeleid nodig. De internationale acties die worden uitgevoerd op grond van de verschillende programma's binnen het zevende kaderprogramma worden geïmplementeerd in het kader van een algemene internationale samenwerkingsstrategie. Dit internationaal beleid heeft drie onderling samenhangende doelstellingen: De samenwerking met derde landen binnen het zevende kaderprogramma wordt in het bijzonder gericht op de volgende groepen landen: De themageoriënteerde internationale samenwerkingsacties zullen worden uitgevoerd in het kader van het programma "Samenwerking". De internationale acties op het gebied van menselijk potentieel zullen worden uitgevoerd in het kader van het programma "Mensen". In het kader van het programma "Capaciteit" worden horizontale, niet op een specifiek thematisch of interdisciplinair gebied gerichte ondersteuningsmaatregelen en -acties waarin het programma "Samenwerking" voorziet, geïmplementeerd, die in een beperkt aantal gevallen kunnen worden aangevuld met specifieke samenwerkingsacties van wederzijds belang. Er wordt naar gestreefd de coherentie van de nationale activiteiten te verbeteren door de coördinatie van nationale programma's inzake internationale wetenschappelijke samenwerking te ondersteunen. Rekening houdend met de ervaring die is opgedaan via INTAS en voortbouwend op zijn werkzaamheden in het kader van samenwerking met de landen van Oost-Europa en Centraal-Azië worden via dit programma en de programma's "Samenwerking" en "Mensen" vervolgactiviteiten uitgevoerd. Er wordt gezorgd voor de algemene coördinatie van de internationale samenwerkingsacties binnen de verschillende programma's van het zevende kaderprogramma, alsook met andere communautaire instrumenten. NIET-NUCLEAIRE ACTIES VAN HET GEMEENSCHAPPELIJK CENTRUM VOOR ONDERZOEK (GCO) Doelstellingen Het verlenen van klantgerichte wetenschappelijke en technische ondersteuning voor het beleidsvormingsproces van de Gemeenschap, waarbij gezorgd wordt voor ondersteuning van de uitvoering en voortgangscontrole van het bestaand beleid en wordt ingespeeld op nieuwe beleidsbehoeften. Achtergrond Omdat het GCO niet in dienst staat van speciale - particuliere of nationale - belangen en het daarnaast over technische expertise beschikt wordt de communicatie en consensusvorming tussen betrokken partijen (industriële associaties, milieuactiegroepen, bevoegde instanties van de lidstaten, andere onderzoekscentra, enz.) en beleidsmakers vergemakkelijkt, in het bijzonder op communautair niveau en met name met het Europees Parlement . Door middel van wetenschappelijke en technologische ondersteuning helpt het GCO het communautaire beleidsproces effectiever, transparanter en wetenschappelijk verantwoorder te maken. Voor zover en wanneer nodig, moet het door het GCO verrichte onderzoek worden gecoördineerd met het onderzoek uit hoofde van de thema's van het specifiek programma "Samenwerking" teneinde overlapping en doublures te voorkomen. Het GCO versterkt zijn positie in de Europese onderzoeksruimte. Door de toegang tot zijn onderzoeksfaciliteiten voor Europese en niet-Europese onderzoekers, met inbegrip van beginnende onderzoekers, te vergemakkelijken, intensiveert het zijn samenwerking met andere openbare en particuliere onderzoeksorganisaties, werkt het voortdurend aan de verbetering van de wetenschappelijke kwaliteit van zijn eigen activiteiten en draagt het op een meer wetenschappelijke basis bij tot opleidingen, waaraan het GCO een hoge prioriteit zal blijven geven. Het nut en de geloofwaardigheid van de ondersteuning van het communautair beleid door het GCO houdt nauw verband met de kwaliteit van de wetenschappelijke expertise van het Centrum en met de integratie ervan in de internationale wetenschappelijke wereld. Het GCO gaat derhalve door met investeren in onderzoek en met netwerken met andere centra van toponderzoek op relevante gebieden. Het GCO participeert in acties onder contract waar het over de relevante expertise beschikt om meerwaarde te creëren, in het bijzonder gemeenschappelijke wetenschappelijke referentiesystemen, netwerken, opleiding en mobiliteit, onderzoeksinfrastructuur en deelneming aan technologieplatforms en coördinatie-instrumenten. Het GCO werkt actief aan het bevorderen van de integratie van nieuwe lidstaten en kandidaat-lidstaten door hun activiteiten in dezelfde mate te ondersteunen als die van de EU-15. Activiteiten De prioriteiten van het GCO liggen op gebieden die strategisch belangrijk zijn voor de Unie en waar zijn inbreng een grote meerwaarde oplevert. Er wordt voortgegaan met het verlenen van wetenschappelijke en technische ondersteuning aan communautair beleid op kerngebieden zoals duurzame ontwikkeling, klimaatverandering, voeding, energie, vervoer, chemicaliën, alternatieve methoden voor dierproeven, onderzoeksbeleid, informatietechnologieën, referentiemethoden en -materialen, biotechnologie, risico's, gevaren en sociaaleconomische effecten. De volgende gebieden van cruciaal belang voor de Gemeenschap zullen extra aandacht krijgen: • Welvaart in een kennisintensieve maatschappij – uitvoeren en ontwikkelen van geavanceerde econometrische modellerings- en analysetechnieken in de context van bepaling en voortgangscontrole van het beleid zoals de follow-up van de Lissabon-strategie, de interne markt en het communautaire onderzoeks- en onderwijsbeleid; – ontwikkelen van modellen voor het op een verantwoorde wijze ondersteunen van een nieuw evenwicht tussen duurzaamheidsdoelstellingen en concurrentievermogen; – verlenen van zijn wetenschappelijke/technische ondersteuning voor de ontwikkeling van risicobeoordelings- en beheersingsprocedures als een instrument voor het Europese besluitvormingsproces. • Solidariteit en verantwoord beheer van hulpbronnen – zich ontwikkelen tot een erkend referentiecentrum voor wetenschap en technologie inzake duurzame landbouw gericht op voedingsmiddelenkwaliteit, -traceerbaarheid en -veiligheid (inclusief genetisch gemodificeerde voedingsmiddelen en voeder), ruimtelijke ordening en inachtneming van randvoorwaarden, en ondersteunen van de uitvoering van het Gemeenschappelijk Landbouwbeleid (GLB); – wetenschappelijke en technologische ondersteuning van het gemeenschappelijk visserijbeleid; – opvoeren van de beschikbaarheid van geharmoniseerde Europese gegevens met een geografisch referentiekader en informatiesystemen i.v.m. ruimtelijke ordening (ondersteuning van INSPIRE) en verdere ontwikkeling van nieuwe benaderingen voor mondiale milieu- en hulpbronnenmonitoring (ondersteuning van GMES); – verstrekken van expertise en vervullen van een rol in de GMES-onderzoeksactiviteiten en bij de ontwikkeling van nieuwe toepassingen op dit gebied; – ondersteunen van de uitvoering van het actieplan voor milieu en gezondheid van de EU inclusief het ondersteunen van lopende activiteiten om een communautair geïntegreerd informatiesysteem inzake milieu en gezondheid tot stand te brengen; – bevorderen en versterken van de ontwikkeling en validatie van alternatieve strategieën, en met name methoden zonder gebruikmaking van dieren, op alle relevante onderzoeksterreinen (veiligheidsbeoordeling, testen van vaccins, geneeskundig en biomedisch onderzoek enz.). • Vrijheid, veiligheid en recht – ontwikkelen van activiteiten die bijdragen tot de totstandbrenging van de ruimte van vrijheid, veiligheid en recht, met name op gebieden die te maken hebben met bescherming tegen terrorisme, georganiseerde criminaliteit en fraude, veilige grenzen en preventie van grote risico's, in samenwerking met ter zake bevoegde instanties; – ondersteunen van de communautaire reactie op natuurlijke en technologische rampen. • Europa als mondiale partner – opvoeren van de steun voor het externe beleid van de Gemeenschap op specifieke gebieden zoals de buitenlandse aspecten van de binnenlandse veiligheid, ontwikkelingssamenwerking en humanitaire hulp. BIJLAGE II INDICATIEVE VERDELING OVER DE PROGRAMMA'S De indicatieve verdeling over de programma's is als volgt (in miljoen EUR): Samenwerking (36) , (37) 32 413 Gezondheid 6 100 Voeding, landbouw en visserij, en biotechnologie 1 935 Informatie- en communicatietechnologieën 9 050 Nanowetenschappen, nanotechnologieën, materialen en nieuwe productietechnologieën 3 475 Energie 2 350 Milieu (inclusief klimaatverandering) 1 890 Vervoer (inclusief luchtvaart) 4 160 Sociaal-economische wetenschappen en geesteswetenschappen 623 Ruimtevaart 1 430 Veiligheid 1 400 Ideeën 7 510 Mensen 4 750 Capaciteiten 4 097 Onderzoeksinfrastructuren 1 715 Onderzoek ten behoeve van het MKB 1 336 Kennisregio's 126 Onderzoekspotentieel 340 Wetenschap in de maatschappij 330 Samenhangende ontwikkeling van het onderzoeksbeleid 70 Internationale samenwerkingsactiviteiten 180 Niet-nucleaire acties van het Gemeenschappelijk Centrum voor Onderzoek 1 751 TOTAAL 50 521 Speciale bepalingen voor de risicodelende financieringsfaciliteit (Risk-Sharing Financing Facility, RSFF) De indicatieve budgetten voor de programma's "Samenwerking" en "Capaciteiten" zijn inclusief een bijdrage aan de Europese Investeringsbank (EIB) voor de instelling van de RSFF bedoeld in bijlage III. De besluiten van de Raad tot vaststelling van de bijdragende specifieke programma's bepalen onder andere de uitvoeringsmodaliteiten op grond waarvan de Commissie beslist over de herverdeling tussen andere activiteiten binnen het kaderprogramma van de communautaire bijdrage aan de RSFF en door de RSFF gegenereerde inkomsten die niet zijn gebruikt door de EIB. Het zevende kaderprogramma levert tot 2010 een bijdrage van maximaal 500 miljoen EUR aan de RSFF. Voor de periode 2010-2013 kan nog eens maximaal 500 miljoen EUR worden vrijgemaakt na de evaluatie door het Europees Parlement en de Raad overeenkomstig de in artikel 7, lid 2, van dit besluit bedoelde procedure op basis van een verslag van de Commissie met gegevens over de deelname van het MKB en universiteiten, de naleving van de selectiecriteria van het zevende kaderprogramma, het soort ondersteunde projecten en de vraag naar het betrokken instrument, de duur van de vergunningsprocedure, de projectresultaten en de verdeling van de middelen. Het bedrag dat uit hoofde van het zevende kaderprogramma beschikbaar wordt gesteld, moet met eenzelfde bedrag van de EIB worden aangevuld. Het zal afkomstig zijn van de programma's "Samenwerking" (tot 800 miljoen EUR middels een evenredige bijdrage van alle thematische prioriteiten, met uitzondering van sociaal-economisch onderzoek en geesteswetenschappen) en "Capaciteiten" (tot 200 miljoen EUR van het onderdeel onderzoeksinfrastructuren). Dit bedrag zal geleidelijk ter beschikking van de EIB worden gesteld, rekening houdend met de vraag. Om een snelle start met een kritische massa aan middelen mogelijk te maken, wordt een bedrag in de orde van grootte van 500 miljoen EUR geleidelijk toegewezen aan de begroting voor een periode die loopt tot de in artikel 7, lid 2, bedoelde tussentijdse evaluatie van het zevende kaderprogramma . BIJLAGE III FINANCIERINGSSYSTEMEN Acties onder contract De door het zevende kaderprogramma ondersteunde activiteiten worden gefinancierd via een reeks van "financieringssystemen". Deze systemen worden, alleen of in combinatie, gebruikt ter financiering van verschillende categorieën van via het zevende kaderprogramma uitgevoerde acties. De besluiten betreffende specifieke programma's, werkprogramma's en uitnodigingen tot het indienen van voorstellen vermelden waar en wanneer nodig: • de soorten systemen die worden gebruikt voor financiering van de verschillende categorieën van acties; • de categorieën van deelnemers (zoals onderzoeksorganisaties, universiteiten, industrie, MKB-bedrijven, overheden) die er profijt van kunnen hebben; • de soorten activiteiten (zoals onderzoek en technologische ontwikkeling, demonstratie, beheer, opleiding, verspreiding, kennisoverdracht en andere aanverwante activiteiten) die via elk ervan kunnen worden gefinancierd. Wanneer verschillende financieringssystemen kunnen worden gebruikt, kan in de werkprogramma's het financieringssysteem worden gespecificeerd dat moet worden gebruikt voor het thema waarover voorstellen worden ingewacht. De financieringssystemen zijn de volgende: Ondersteuning van onderzoeksprojecten die worden uitgevoerd door consortia met deelnemers uit verschillende landen, gericht op het ontwikkelen van nieuwe kennis, nieuwe technologie, producten, demonstratieactiviteiten of gemeenschappelijke middelen voor onderzoek. De omvang, het bereik en de interne organisatie van de projecten kan variëren per gebied en per onderwerp. De projecten kunnen uiteenlopen van gerichte onderzoeksacties van kleine of middelgrote omvang tot grootschalige integrerende projecten voor het bereiken van een bepaalde doelstelling. De projecten dienen tevens gericht te zijn op specifieke groepen zoals MKB-bedrijven en andere kleinere actoren . Ondersteuning van een gezamenlijk programma van activiteiten dat uitgevoerd wordt door een aantal onderzoeksorganisaties die hun activiteiten op een bepaald gebied integreren, uitgevoerd door onderzoeksteams in het kader van samenwerking op langere termijn. De uitvoering van dit gezamenlijke programma van activiteiten vereist een formele verbintenis van de organisaties die een deel van hun middelen en hun activiteiten integreren. Steun voor activiteiten die gericht zijn op het coördineren of ondersteunen van onderzoeksactiviteiten en -beleid (netwerken, uitwisselingen, transnationale toegang tot onderzoeksinfrastructuren, studies, conferenties, enz.). Deze acties kunnen ook op een andere wijze dan via uitnodigingen tot het indienen van voorstellen worden uitgevoerd. Ondersteuning van projecten die worden uitgevoerd door individuele nationale of transnationale onderzoeksteams. Dit systeem wordt overwegend gebruikt voor het ondersteunen van projecten voor door onderzoekers aangestuurd grensverleggend onderzoek dat gefinancierd wordt in het kader van de Europese Onderzoeksraad. Ondersteuning van opleiding en loopbaanontwikkeling van onderzoekers, overwegend gebruikt voor de uitvoering van de Marie Curie-acties. Ondersteuning van onderzoeksprojecten waarbij het grootste deel van het onderzoek voor onderzoek en technologische ontwikkeling wordt uitgevoerd door universiteiten, onderzoekscentra of andere juridische entiteiten, ten behoeve van specifieke groepen, in het bijzonder MKB's of associaties van MKB's. Inspanningen worden gedaan om aanvullende financiering vanuit de Europese Investeringsbank (EIB) en andere financiële organisaties vrij te maken. De Gemeenschap voert de in bovenstaand punt a) bedoelde financieringssystemen uit in overeenstemming met de bepalingen van de krachtens artikel 167 van het Verdrag vast te stellen verordening, de relevante staatssteuninstrumenten, met name de communautaire kaderregeling inzake staatssteun voor onderzoek en ontwikkeling, alsmede de internationale regels op dit gebied. In overeenstemming met dit internationale kader moeten de schaal en de vorm van de financiële deelname per geval kunnen worden aangepast, met name indien financiering uit andere bronnen van de publieke sector beschikbaar is, inclusief andere bronnen van communautaire financiering zoals de Europese Investeringsbank (EIB). De Gemeenschap zal de deelnemers aan OTO-acties niet alleen rechtstreekse financiële steun verlenen, maar ook ruimere toegang bieden tot schuldfinanciering via de "risicodelende financieringsfaciliteit", door aan de EIB een bijdrage te verstrekken. De EIB zal, als risicodelende partner, de communautaire bijdrage gebruiken om bij te dragen in de voorziening en kapitaaltoewijzing voor het financieren van leningen en garanties uit haar eigen middelen. Op de begroting van de Gemeenschap zal geen verder risico rusten. Onverminderd de nadere voorwaarden die zullen worden vastgesteld bij de verordening ex artikel 167 van het Verdrag en bij de besluiten van de Raad tot vaststelling van de specifieke programma's, zal de EIB dankzij dit mechanisme Europese OTO-acties op grotere schaal kunnen financieren (bv. gezamenlijke technologie-initiatieven, grote projecten inclusief Eureka-projecten, en nieuwe onderzoeksinfrastructuren en door het MKB uitgevoerde projecten), en zodoende kunnen helpen waar de markt tekortschiet. Bij deelnemers aan een actie onder contract die gevestigd zijn in een regio met een ontwikkelingsachterstand (convergentieregio's en ultraperifere regio's (38) ) wordt aanvullende financiering uit de Structuurfondsen gemobiliseerd telkens waar dat mogelijk en nodig is. Bij deelneming van entiteiten uit de kandidaat-lidstaten kan onder soortgelijke voorwaarden een extra bijdrage uit de financiële pretoetredingsinstrumenten worden verstrekt. De gedetailleerde financieringsregelingen voor acties in het kader van het onderdeel "onderzoeksinfrastructuren" van het programma "Capaciteit" van het zevende kaderprogramma worden vastgesteld met het oog op het garanderen van effectieve complementariteit tussen communautaire onderzoeksfinanciering en andere communautaire en nationale instrumenten, met name de structuurfondsen. Eigen acties De Gemeenschap zal door het gemeenschappelijk centrum voor onderzoek uitgevoerde activiteiten ondernemen, welke "eigen acties" worden genoemd. (Medebeslissingsprocedure: eerste lezing) Het Europees Parlement , – gezien het voorstel van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad ( COM(2005)0705 ) (1) , – gelet op artikel 251, lid 2, en de artikelen 167 en 172 van het EG-Verdrag, op grond waarvan het voorstel door de Commissie bij het Parlement is ingediend (C6-0005/2006), – gelet op artikel 51 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie industrie, onderzoek en energie en de adviezen van de Begrotingscommissie en de Commissie cultuur en onderwijs ( A6-0304/2006 ), 1. hecht zijn goedkeuring aan het Commissievoorstel, zoals geamendeerd; 2. verzoekt de Commissie, indien zij voornemens is dit voorstel in aanzienlijke mate te wijzigen of te vervangen door een andere tekst, deze opnieuw aan het Parlement voor te leggen; 3. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en de Commissie. Standpunt van het Europees Parlement in eerste lezing vastgesteld op 30 november 2006 met het oog op de aanneming van Verordening (EG) nr. .../2006 van het Europees Parlement en de Raad tot vaststelling van de regels voor de deelname van ondernemingen, onderzoekscentra en universiteiten aan acties op grond van het zevende kaderprogramma, en voor de verspreiding van onderzoeksresultaten (2007-2013) (Voor de EER relevante tekst) HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE, Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, en met name op artikel 167 en artikel 172, tweede alinea, Gelet op het voorstel van de Commissie, Gezien het advies van het Europees Economisch en Sociaal Comité (2) , Gezien het advies van de Rekenkamer (3) , Handelend volgens de procedure van artikel 251 van het Verdrag (4) , Overwegende hetgeen volgt: (1) Het zevende kaderprogramma is vastgesteld bij Besluit nr. …/…/EG (5) van het Europees Parlement en de Raad van … (6) + betreffende het zevende kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor activiteiten op het gebied van onderzoek, technologische ontwikkeling en demonstratie (2007-2013) (7) . De uitvoering van dat kaderprogramma en de specifieke programma's ervan, inclusief de gerelateerde financiële aspecten, is de verantwoordelijkheid van de Commissie. (2) Het zevende kaderprogramma wordt uitgevoerd in overeenstemming met Verordening (EG, Euratom) nr. 1605/2002 van de Raad van 25 juni 2002 houdende het Financieel Reglement van toepassing op de algemene begroting van de Europese Gemeenschappen (8) , hierna "het Financieel Reglement", en Verordening (EG, Euratom) nr. 2342/2002 van de Commissie van 23 december 2002 tot vaststelling van uitvoeringsvoorschriften voor het Financieel Reglement (9) , hierna "de Uitvoeringsvoorschriften". (3) Het zevende kaderprogramma wordt eveneens uitgevoerd in overeenstemming met de staatssteunregels, met name de regels inzake staatssteun voor onderzoek en ontwikkeling , thans de communautaire kaderregeling inzake staatssteun voor onderzoek en ontwikkeling (10) . (4) Voor de behandeling van vertrouwelijke gegevens is alle relevante communautaire wetgeving van toepassing, met inbegrip van de interne regels van de instellingen, zoals Besluit 2001/844/EG, EGKS, Euratom van de Commissie van 29 november 2001 tot wijziging van haar reglement van orde (11) , met betrekking tot de veiligheidsvoorschriften. (5) De regels voor de deelname van ondernemingen, onderzoekscentra en universiteiten moeten een coherent, volledig en transparant kader verschaffen om een zo efficiënt mogelijke uitvoering te verzekeren, ermee rekening houdend dat alle deelnemers via vereenvoudigde procedures gemakkelijk toegang moeten krijgen, overeenkomstig het evenredigheidsbeginsel. (6) De regels moeten tevens de exploitatie van door een deelnemer ontwikkelde intellectuele eigendom vergemakkelijken, waarbij mede rekening wordt gehouden met de manier waarop deze deelnemer internationaal georganiseerd kan zijn en waarbij tegelijkertijd de legitieme belangen van de andere deelnemers en van de Gemeenschap worden beschermd. (7) Het zevende kaderprogramma moet de deelname bevorderen van de ultraperifere regio's van de Gemeenschap alsmede van een brede groep ondernemingen, onderzoekscentra en universiteiten , alsmede van KMO's. (8) Om redenen van coherentie en transparantie moet de definitie van micro-, kleine en middelgrote ondernemingen (KMO's) van Aanbeveling 2003/361/EG van de Commissie (12) van toepassing zijn. (9) Het is nodig de minimumvoorwaarden voor deelname, zowel als een algemene regel als ten aanzien van de specificiteit van acties onder contract op grond van het zevende kaderprogramma, vast te stellen. Met name moeten regels worden vastgesteld betreffende het aantal deelnemers en hun vestigingsplaats. (10) Het is aangewezen dat elke juridische entiteit vrij kan deelnemen zodra de minimumvoorwaarden zijn vervuld. Deelname boven het minimum moet de efficiënte implementatie van de betrokken actie onder contract verzekeren. (11) Internationale organisaties die als opdracht hebben de samenwerking op het gebied van onderzoek in Europa te ontwikkelen, en grotendeels uit lidstaten of geassocieerde landen bestaan, moeten worden aangemoedigd om deel te nemen aan het zevende kaderprogramma. (12) Uit Besluit 2001/822/EG van de Raad van 27 november 2001 betreffende de associatie van de LGO met de Europese Economische Gemeenschap ("LGO-besluit") (13) volgt dat juridische entiteiten in de landen en gebieden overzee in aanmerking komen voor deelname aan het zevende kaderprogramma. (13) In overeenstemming met de doelstellingen van internationale samenwerking zoals beschreven bij de artikelen 164 en 170 van het Verdrag moet de deelname van in derde landen gevestigde juridische entiteiten en van internationale organisaties eveneens worden overwogen. Het is echter aangewezen te vereisen dat een dergelijke deelname gerechtvaardigd is in termen van een versterkte bijdrage daardoor tot het realiseren van de doelstellingen van het zevende kaderprogramma. (14) In overeenstemming met de bovenvermelde doelstellingen is het nodig de voorwaarden vast te stellen voor het verstrekken van communautaire financiering aan deelnemers aan acties onder contract. (15) Ten behoeve van de deelnemers moet worden voorzien in een doeltreffende en vlotte overgang van het in het zesde kaderprogramma gebruikte kostenberekeningssysteem. In het monitoringproces van het zevende kaderprogramma moet derhalve worden ingegaan op de budgettaire gevolgen van deze wijziging, in het bijzonder wat betreft de gevolgen ervan voor de administratieve last van de deelnemers. (16) Het is nodig dat de Commissie nadere regels en procedures vaststelt, naast die waarin het Financieel Reglement en de Uitvoeringsvoorschriften ervan evenals deze verordening voorzien, betreffende de indiening, evaluatie en selectie van voorstellen en de gunning van subsidies, alsmede beroepsprocedures voor deelnemers. Met name moeten regels betreffende de inschakeling van onafhankelijke deskundigen worden vastgesteld. (17) Het is aangewezen dat de Commissie nadere regels en procedures vaststelt, naast die waarin het Financieel Reglement en de Uitvoeringsvoorschriften ervan voorzien, betreffende de beoordeling van de juridische en financiële levensvatbaarheid van deelnemers aan acties onder contract uit hoofde van het zevende kaderprogramma. Bij deze regels moet worden gestreefd naar het juiste evenwicht tussen de bescherming van de financiële belangen van de Gemeenschap en de vereenvoudiging en vergemakkelijking van de deelname van juridische entiteiten aan het zevende kaderprogramma. (18) In deze context regelen het Financieel Reglement en de Uitvoeringsvoorschriften ervan alsook Verordening (EG, Euratom) nr. 2988/95 van de Raad van 18 december 1995 betreffende de bescherming van de financiële belangen van de Europese Gemeenschappen (14) onder meer de bescherming van de financiële belangen van de Gemeenschap, de strijd tegen fraude en onregelmatigheden, de procedures voor de invordering van Commissietegoeden, uitsluiting van contract- en subsidieprocedures en gerelateerde sancties, en audits, controles en verificaties door de Commissie en de Rekenkamer ingevolge artikel 248, lid 2, van het Verdrag. (19) De financiële bijdrage van de Gemeenschap dient zonder nodeloze vertraging ter beschikking van de deelnemers te worden gesteld. (20) De voor elke actie gesloten overeenkomsten moeten voorzien in supervisie en financiële controle door de Commissie of een door de Commissie gemachtigd vertegenwoordiger alsmede audits door de Rekenkamer en controles ter plaatse door het Europees Bureau voor fraudebestrijding (OLAF), overeenkomstig de procedures van Verordening (EG, Euratom) nr. 2185/96 van de Raad van 11 november 1996 betreffende de controles en verificaties ter plaatse die door de Commissie worden uitgevoerd ter bescherming van de financiële belangen van de Europese Gemeenschappen tegen fraudes en andere onregelmatigheden (15) . (21) De Commissie moet zowel de acties onder contract die uitgevoerd worden krachtens het zevende kaderprogramma als het zevende kaderprogramma en de specifieke programma's ervan monitoren. Met het oog op de efficiënte en samenhangende monitoring en evaluatie van de uitvoering van acties onder contract, dient de Commissie een passend informatiesysteem in te stellen en te beheren. (22) Het zevende kaderprogramma moet de algemene beginselen weerspiegelen en bevorderen die zijn neergelegd in het Europees handvest voor onderzoekers en de gedragscode voor de recrutering van onderzoekers (16) , onder eerbiediging van het vrijwillige karakter daarvan. (23) De regels die van toepassing zijn op de verspreiding van de onderzoeksresultaten moeten, voor zover dienstig, de bescherming door de deelnemers van in acties gegenereerde intellectuele eigendom en het gebruik en de verspreiding van deze resultaten bevorderen. (24) Met inachtneming van de rechten van de houders van de intellectuele-eigendomsrechten moeten deze regels zo worden ontworpen dat ervoor wordt gezorgd dat deelnemers en, in voorkomend geval, hun in een lidstaat of geassocieerd land gevestigde verbonden entiteiten in de mate dat dit nodig is om het onderzoekswerk te verrichten of de resulterende kennis te gebruiken toegang hebben tot informatie die zij in het project inbrengen en tot kennis die voortkomt uit onderzoekswerk dat in het kader van het project wordt uitgevoerd. (25) De verplichting die bepaalde deelnemers krachtens het zesde kaderprogramma hadden om financiële verantwoordelijkheid voor hun partners in hetzelfde consortium op zich te nemen, wordt opgeheven. In dit verband dient een door de Commissie beheerd garantiefonds voor de deelnemers te worden ingesteld ter dekking van verschuldigde bedragen die niet worden terugbetaald door in gebreke blijvende partners. Een dergelijke aanpak komt de vereenvoudiging ten goede en vergemakkelijkt de deelname van met name KMO's, terwijl de financiële belangen van de Gemeenschap op een voor het zevende kaderprogramma passende wijze worden gevrijwaard. (26) Communautaire bijdragen aan een gemeenschappelijke onderneming of enige andere ingevolge artikel 171 van het Verdrag of artikel 169 van het Verdrag opgezette structuur vallen niet onder de werkingssfeer van deze verordening. (27) Deze verordening eerbiedigt de grondrechten en is in overeenstemming met de beginselen die met name erkend zijn in het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie. (28) De Gemeenschap kan een subsidie toekennen aan de Europese Investeringsbank (EIB) om investeringen door de privé-sector te bevorderen in subsidiabele grote Europese OTO-acties door het vergroten van de risicobeheercapaciteit van de EIB, waardoor i) een groter volume aan EIB-leningen voor een bepaald risiconiveau en ii) de financiering van risicovollere Europese OTO-acties mogelijk worden dan mogelijk zou zijn zonder communautaire steun. (29) De Gemeenschap kan financiële steun, zoals vastgesteld in het Financieel Reglement, verlenen met name door middel van: (30) XXX HEBBEN DE VOLGENDE VERORDENING VASTGESTELD: HOOFDSTUK I INLEIDENDE BEPALINGEN Artikel 1 Onderwerp Deze verordening bepaalt de regels voor de deelname van ondernemingen, onderzoekscentra en universiteiten en andere juridische entiteiten aan acties die door een of meer deelnemers worden ondernomen door middel van financieringssystemen vastgesteld in deel a) van bijlage III bij Besluit nr. …/…/EG (17) , hierna "acties onder contract". Zij bepaalt, in overeenstemming met de regels die zijn neergelegd in het Financieel Reglement en de Uitvoeringsvoorschriften, ook regels betreffende de communautaire financiële bijdrage aan deelnemers aan acties onder contract uit hoofde van het zevende kaderprogramma. Ten aanzien van de resultaten van krachtens het zevende kaderprogramma uitgevoerd onderzoek bepaalt deze verordening regels voor de openbaarmaking van foreground op alle geschikte wijzen met uitzondering van de openbaarmaking die voortvloeit uit de formaliteiten voor het beschermen ervan, en inclusief de publicatie van foreground in elk medium, hierna "verspreiding". Bovendien bepaalt zij regels voor het directe of indirecte gebruik van foreground in andere onderzoeksactiviteiten dan die welke onder de betrokken actie onder contract vallen, of voor het ontwikkelen, creëren en op de markt brengen van een product of werkwijze, of voor het creëren en leveren van een dienst, hierna "gebruik". Met betrekking tot zowel foreground als background stelt deze verordening regels vast betreffende licenties en gebruikersrechten daarvoor, hierna "toegangsrechten". Artikel 2 Definities In het kader van deze verordening zijn, naast de definities in het Financieel Reglement en de Uitvoeringsvoorschriften, de volgende definities van toepassing: 14) "KMO's": kleine, middelgrote en micro-ondernemingen in de zin van Aanbeveling 2003/361/EG in de versie van 6 mei 2003; Artikel 3 Vertrouwelijkheid Op de in de subsidieovereenkomst, de aanstellingsbrief of het contract vastgestelde voorwaarden behandelen de Commissie en de deelnemers alle aan hen als vertrouwelijk medegedeelde gegevens, kennis en documenten vertrouwelijk. HOOFDSTUK II DEELNAME AFDELING 1 MINIMUMVOORWAARDEN Artikel 4 Algemene beginselen 1. Elke onderneming, universiteit of onderzoekscentrum of andere juridische entiteit, ongeacht of deze gevestigd zijn in een lidstaat of een geassocieerd land, of in een derde land, mogen deelnemen aan een actie onder contract mits aan de in dit hoofdstuk neergelegde minimumvoorwaarden, inclusief alle ingevolge artikel 12 gespecificeerde voorwaarden, is voldaan. Bij een actie onder contract als bedoeld in de artikelen 5, leden 1, 7, 8 of 9, op grond waarvan het mogelijk is aan de minimumvoorwaarden te voldoen zonder de deelname van een in een lidstaat gevestigde juridische entiteit, moet echter daardoor de realisering van de in de artikelen 163 en 164 van het Verdrag neergelegde doelstellingen worden bevorderd. 2. Het Gemeenschappelijk Centrum voor Onderzoek van de Commissie, hierna het "GCO", kan op dezelfde voet en met dezelfde rechten en verplichtingen aan acties onder contract deelnemen als een in een lidstaat gevestigde juridische entiteit. Artikel 5 Minimumvoorwaarden 1. De minimumvoorwaarden voor acties onder contract zijn als volgt: 2. Voor de toepassing van lid 1, onder a), wordt, voor zover een van de deelnemers het GCO, een internationale Europese belangenorganisatie of een krachtens het Gemeenschapsrecht opgerichte entiteit is, deze geacht gevestigd te zijn in een andere lidstaat of geassocieerd land dan een lidstaat of geassocieerd land waarin een andere deelnemer aan dezelfde actie gevestigd is. Artikel 6 Onafhankelijkheid 1. Twee juridische entiteiten worden geacht onafhankelijk te zijn van elkaar voor zover geen van beide onder de directe of indirecte zeggenschap van de andere staat of onder dezelfde directe of indirecte zeggenschap staat als de andere. 2. Voor de toepassing van lid 1 kan zeggenschap met name een van de twee volgende vormen aannemen: 3. De volgende verhoudingen tussen juridische entiteiten worden evenwel niet geacht als zodanig een zeggenschapsverhouding te vormen: Artikel 7 Acties onder contract voor specifieke samenwerkingsactiviteiten gewijd aan partnerlanden voor internationale samenwerking Voor collaboratieve projecten voor specifieke samenwerkingsacties, gewijd aan partnerlanden voor internationale samenwerking, zoals in het werkprogramma vastgesteld, zijn de minimumvoorwaarden als volgt: Artikel 8 Coördinatie- en ondersteuningsacties, en opleiding en loopbaanontwikkeling van onderzoekers Voor coördinatie- en ondersteuningsacties, en acties ten behoeve van de opleiding en loopbaanontwikkeling van onderzoekers is de minimumvoorwaarde de deelname van één juridische entiteit. De eerste alinea is niet van toepassing bij acties waarvan het doel is onderzoeksactiviteiten te coördineren. Artikel 9 "Grensverleggende" onderzoeksprojecten Voor acties onder contract ter ondersteuning van "grensverleggende" onderzoeksprojecten die worden gefinancierd in het kader van de Europese Onderzoeksraad is de minimumvoorwaarde de deelname van één in een lidstaat of in een geassocieerd land gevestigde juridische entiteit. Artikel 10 Enige deelnemers Voor zover de minimumvoorwaarden voor een actie onder contract worden vervuld door een aantal juridische entiteiten die samen één juridische entiteit vormen, kan deze laatste de enige deelnemer zijn aan een actie onder contract, mits deze in een lidstaat of een geassocieerd land is gevestigd. Artikel 11 In derde landen gevestigde internationale organisaties en juridische entiteiten Deelname aan acties onder contract staat open voor in derde landen gevestigde internationale organisaties en juridische entiteiten op voorwaarde dat er is voldaan aan de minimumvoorwaarden van dit hoofdstuk en evenals aan de voorwaarden van de specifieke programma's of relevante werkprogramma's. Artikel 12 Aanvullende voorwaarden Naast de minimumvoorwaarden van dit hoofdstuk kunnen specifieke programma's of werkprogramma's voorwaarden vaststellen betreffende het minimumaantal deelnemers. Zij kunnen ook, overeenkomstig de aard en de doelstellingen van de actie onder contract, aanvullende voorwaarden vaststellen ten aanzien van het type van deelnemer en, voor zover dienstig, vestigingsplaats. AFDELING 2 PROCEDURES ONDERAFDELING 1 UITNODIGINGEN TOT HET INDIENEN VAN VOORSTELLEN Artikel 13 Uitnodigingen tot het indienen van voorstellen 1. De Commissie schrijft uitnodigingen tot het indienen van voorstellen uit voor acties onder contract in overeenstemming met de eisen van de relevante specifieke programma's en werkprogramma's, en dat kunnen ook uitnodigingen gericht op speciale groepen zoals KMO's zijn. Naast de in de Uitvoeringsvoorschriften gespecificeerde publiciteit publiceert de Commissie uitnodigingen tot het indienen van voorstellen op de internetpagina's van het zevende kaderprogramma, langs specifieke informatiekanalen en via de door de lidstaten en de geassocieerde landen opgezette nationale contactpunten. 2. Voor zover dienstig specificeert de Commissie in de uitnodiging tot het indienen van voorstellen dat de deelnemers geen consortiumovereenkomst dienen op te richten. 3. Uitnodigingen tot het indienen van voorstellen bevatten duidelijke doelstellingen om te voorkomen dat indieners voor niets reageren. Artikel 14 Uitzonderingen De Commissie schrijft geen uitnodigingen tot het indienen van voorstellen uit voor: ONDERAFDELING 2 EVALUATIE EN SELECTIE VAN DE VOORSTELLEN EN GUNNING VAN DE SUBSIDIES Artikel 15 Evaluatie, selectie en gunning 1. De Commissie evalueert alle ingevolge een uitnodiging tot het indienen van voorstellen ingediende voorstellen op basis van de beginselen betreffende evaluatie en de selectie- en gunningscriteria van het specifiek programma en het werkprogramma. a) De volgende criteria zijn van toepassing op de programma's "Samenwerking" en "Capaciteiten": b) De volgende criteria zijn van toepassing op het programma "Mensen": c) Voor steun aan acties voor "grensverleggend" onderzoek in het kader van het programma "Ideeën" wordt uitsluitend het criterium uitmuntendheid toegepast. Voor coördinatie- en ondersteuningsacties kunnen projectgerelateerde criteria gelden. Binnen dit kader worden in het werkprogramma de evaluatie- en selectiecriteria gespecificeerd en kunnen daarin aanvullende eisen, wegingen en drempels worden toegevoegd of verdere details betreffende de toepassing van de criteria worden vastgesteld. 2. Een voorstel dat indruist tegen fundamentele ethische beginselen of niet voldoet aan de in het specifiek programma, het werkprogramma of de uitnodiging tot het indienen van voorstellen gestelde voorwaarden wordt niet geselecteerd. Een dergelijk voorstel kan op elk moment van de evaluatie-, selectie- en gunningsprocedures worden uitgesloten. 3. Voorstellen worden gerangschikt aan de hand van de evaluatieresultaten. Besluiten tot financiering worden genomen op basis van deze rangschikking. Artikel 16 Indienings-, evaluatie-, selectie- en gunningsprocedures 1. Voor zover in een uitnodiging tot het indienen van voorstellen een tweefasige evaluatieprocedure wordt gespecificeerd, gaan enkel die voorstellen welke op basis van evaluatie volgens een beperkt aantal criteria door de eerste fase komen door voor verdere evaluatie. 2. Voor zover een uitnodiging tot het indienen van voorstellen een tweefasige indieningsprocedure specificeert, wordt enkel aan indieners van wie voorstellen voldoen aan de evaluatie voor de eerste fase gevraagd een volledig voorstel in te dienen in de tweede fase. Alle indieners worden snel in kennis gesteld van de resultaten van de evaluatie van de eerste fase. 3. De Commissie stelt regels voor de procedure voor de indiening van voorstellen, evenals de ermee verbonden evaluatie-, selectie- en gunningsprocedures vast en maakt deze openbaar; zij publiceert tevens handleidingen voor de indieners, met inbegrip van richtsnoeren voor de evaluatoren. Met name stelt de Commissie gedetailleerde regels voor de tweefasige indieningsprocedure (onder meer inzake de omvang en aard van het voorstel in de eerste fase en van het volledige voorstel in de tweede fase) en regels voor de tweefasige evaluatieprocedure vast. Ook stelt de Commissie beroepsprocedures op voor de deelnemers en verschaft hun informatie daarover. 4. De Commissie dient regels goed te keuren en te publiceren om consistente verificatie van het bestaan en de rechtspositie van deelnemers aan acties onder contract alsmede van hun financieel vermogen te verzekeren. De Commissie doet deze verificatie niet opnieuw, tenzij de situatie van de betrokken deelnemer is gewijzigd. Artikel 17 Aanstelling van onafhankelijke deskundigen 1. De Commissie stelt onafhankelijke deskundigen aan om te helpen bij de evaluaties van de voorstellen. Voor coördinatie- en ondersteuningsacties als bedoeld in artikel 14 worden alleen onafhankelijke deskundigen aangesteld indien de Commissie dit nodig acht. 2. Onafhankelijke deskundigen worden gekozen op basis van de vaardigheden en kennis waarover zij moeten beschikken om de hun opgedragen taken te kunnen uitvoeren. Vooraf aan de aanstelling van onafhankelijke deskundigen die te maken zullen krijgen met gerubriceerde gegevens, is een geschikt veiligheidsonderzoek vereist. Onafhankelijke deskundigen worden gezocht en geselecteerd op basis van oproepen tot het indienen van individuele sollicitaties of oproepen die aan daarvoor in aanmerking komende organisaties, zoals nationale onderzoeksagentschappen, onderzoeksinstellingen of bedrijven worden gericht met het oog op het samenstellen van lijsten van geschikte kandidaten. De Commissie mag, indien nodig geacht, iemand met geschikte vaardigheden buiten de lijsten om selecteren. De nodige maatregelen worden genomen om te zorgen voor een redelijk genderevenwicht bij de aanstelling van groepen van onafhankelijke deskundigen. Voor "grensverleggende" onderzoeksprojecten worden door de Commissie deskundigen aangesteld op basis van een voorstel van de wetenschappelijke raad van de Europese Onderzoeksraad. 3. Bij de aanstelling van een onafhankelijke deskundige onderneemt de Commissie alle nodige stappen om ervoor te zorgen dat de deskundige ten aanzien van de aangelegenheid waarover hij dient te adviseren niet met een belangenconflict wordt geconfronteerd. 4. De Commissie stelt een modelaanstellingsbrief, hierna "de aanstellingsbrief", vast, die een verklaring omvat dat er bij de aanstelling geen belangenconflict bestaat en dat de aangestelde zich ertoe verbindt de Commissie te waarschuwen wanneer er tijdens het adviseren of het uitvoeren van zijn taken een dergelijk conflict zou ontstaan. De Commissie sluit een aanstellingsbrief tussen de Gemeenschap en elke onafhankelijke deskundige. 5. De Commissie publiceert eenmaal per jaar via elk geschikt medium de lijst van de onafhankelijke deskundigen die haar voor het zevende kaderprogramma en elk specifiek programma hebben bijgestaan. ONDERAFDELING 3 UITVOERING EN SUBSIDIEOVEREENKOMSTEN Artikel 18 Algemeen 1. De deelnemers voeren de actie onder contract uit en nemen alle nodige en redelijke maatregelen daartoe. Deelnemers aan dezelfde actie onder contract voeren het werk gezamenlijk en hoofdelijk ten opzichte van de Gemeenschap uit. 2. De Commissie stelt, op basis van het model van artikel 19, lid 8, en rekening houdend met de kenmerken van het betrokken financieringssysteem, een subsidieovereenkomst op tussen de Gemeenschap en de deelnemers. 3. De deelnemers gaan geen verbintenissen aan die niet verenigbaar zijn met de subsidieovereenkomst. 4. Voor zover een deelnemer zijn verplichtingen met betrekking tot de technische uitvoering van de actie onder contract niet nakomt, voldoen de andere deelnemers aan de subsidieovereenkomst zonder enige aanvullende communautaire bijdrage tenzij de Commissie hen uitdrukkelijk ontheft van die verplichting. 5. Indien de uitvoering van een actie onmogelijk wordt of indien de deelnemers deze niet uitvoeren, zorgt de Commissie voor beëindiging van de actie. 6. De deelnemers zorgen ervoor dat de Commissie op de hoogte wordt gebracht van elke gebeurtenis die van invloed kan zijn op de uitvoering van de actie onder contract of de belangen van de Gemeenschap. 7. Indien de subsidieovereenkomst hierin voorziet, kunnen de deelnemers bepaalde onderdelen van het uit te voeren werk aan derden uitbesteden. 8. De Commissie stelt beroepsprocedures op voor de deelnemers. Artikel 19 Algemene bepalingen voor opneming in subsidieovereenkomsten 1. De subsidieovereenkomst stelt de rechten en verplichtingen van de deelnemers vast jegens de Gemeenschap, in overeenstemming met Besluit nr. …/…/EG (19) , deze verordening, het Financieel Reglement, en de Uitvoeringsvoorschriften, en in overeenstemming met de algemene beginselen van Gemeenschapsrecht. De subsidieovereenkomst stelt ook, in overeenstemming met dezelfde voorwaarden, de rechten en verplichtingen vast van juridische entiteiten die deelnemer worden wanneer de actie onder contract aan de gang is. 2. Waar nodig bepaalt de subsidieovereenkomst welk deel van de communautaire financiële bijdrage gebaseerd wordt op de terugbetaling van subsidiabele kosten, en welk deel gebaseerd wordt op vaste tarieven (inclusief eenheidskostenschaal) of forfaitaire bedragen. 3. In de subsidieovereenkomst wordt gespecificeerd welke wijzigingen in de samenstelling van het consortium voorafgaande publicatie van een aanbestedingsbericht vereisen. 4. De subsidieovereenkomst legt de indiening op bij de Commissie van periodieke voortgangsverslagen betreffende de uitvoering van de betrokken actie onder contract. 5. Waar nodig kan de subsidieovereenkomst bepalen dat de Commissie vooraf in kennis moet worden gesteld van elke voorgenomen overdracht van eigendom van foreground aan een derde. 6. Voor zover de subsidieovereenkomst vereist dat deelnemers activiteiten uitvoeren die derden ten goede komen, geven de deelnemers hieraan op grote schaal ruchtbaarheid en identificeren, evalueren en selecteren zij transparant, eerlijk en onpartijdig derden. Indien daarin in het werkprogramma is voorzien, stelt de subsidieovereenkomst criteria vast voor de selectie van dergelijke derden. De Commissie behoudt zich het recht voor bezwaar te maken tegen de selectie van derden. 7. De subsidieovereenkomst kan termijnen bepalen binnen welke de deelnemers de in deze verordening bedoelde kennisgevingen moeten doen. 8. De Commissie stelt in nauwe samenwerking met de lidstaten een modelsubsidieovereenkomst vast in overeenstemming met deze verordening. Indien een belangrijke wijziging van de modelsubsidieovereenkomst nodig blijkt, herziet de Commissie de overeenkomst waar nodig, in nauwe samenwerking met de lidstaten. 9. De modelsubsidieovereenkomst dient in overeenstemming te zijn met de algemene beginselen die zijn neergelegd in het Europese Handvest voor Onderzoekers en de Gedragscode voor de Rekrutering van Onderzoekers. Zij zal, al naar het geval, voorzien in synergieën met onderwijs op alle niveaus, paraatheid en capaciteit ter bevordering van de dialoog en de discussie over wetenschappelijke kwesties en onderzoeksresultaten met een breed publiek buiten de onderzoeksgemeenschap, activiteiten om de deelname van vrouwen aan en de rol van vrouwen in onderzoek te vergroten, en activiteiten die betrekking hebben op sociaal-economische aspecten van het onderzoek. 10. De modelsubsidieovereenkomst voorziet in toezicht en financiële controle door de Commissie of een door haar gemachtigde vertegenwoordiger, en door de Rekenkamer. Artikel 20 Bepalingen betreffende toegangsrechten, gebruik en verspreiding 1. De subsidieovereenkomst stelt de respectieve rechten en verplichtingen van de deelnemers met betrekking tot toegangsrechten, gebruik en verspreiding vast voor zover deze rechten en verplichtingen niet in deze verordening zijn neergelegd. Hiertoe vereist de subsidieovereenkomst de indiening bij de Commissie van een plan voor het gebruik en de verspreiding van foreground. 2. In de subsidieovereenkomst kan worden gespecificeerd onder welke voorwaarden de deelnemers er bezwaar tegen kunnen maken dat een technologische audit van het gebruik en de verspreiding van de foreground door bepaalde gemachtigde vertegenwoordigers van de Commissie wordt uitgevoerd. Artikel 21 Bepalingen betreffende beëindiging De subsidieovereenkomst specificeert, geheel of gedeeltelijk, de gronden voor beëindiging ervan, met name wegens niet-naleving van deze verordening, niet-uitvoering of verbreking, alsmede de gevolgen voor de deelnemers van elke niet-nakoming door een andere deelnemer. Artikel 22 Specifieke bepalingen 1. Bij acties onder contract ter ondersteuning van bestaande onderzoeksinfrastructuren en, voor zover van toepassing, nieuwe onderzoeksinfrastructuren kan de subsidieovereenkomst voorzien in specifieke bepalingen betreffende vertrouwelijkheid, publiciteit en toegangsrechten en verbintenissen die van invloed kunnen zijn op gebruikers van de infrastructuur. 2. Bij acties onder contract ter ondersteuning van de opleiding en loopbaanontwikkeling van onderzoekers kan de subsidieovereenkomst met betrekking tot de onderzoekers die profiteren van de actie voorzien in specifieke bepalingen betreffende vertrouwelijkheid, toegangsrechten en verbintenissen. 3. Bij acties onder contract op het gebied van onderzoek inzake veiligheid kan de subsidieovereenkomst voorzien in specifieke bepalingen, met name inzake wijzigingen in de samenstelling van het consortium, vertrouwelijkheid, classificatie van informatie en informatie aan lidstaten, verspreiding, toegangsrechten, overdracht van eigendom van foreground en het gebruik daarvan. 4. Waar nodig kan de subsidieovereenkomst voor acties onder contract betreffende andere veiligheidskwesties dan die welke bedoeld worden in lid 3 eveneens dergelijke specifieke bepalingen omvatten. 5. Bij acties voor "grensverleggend" onderzoek kunnen in de subsidieovereenkomst specifieke bepalingen over de verspreiding worden opgenomen. Artikel 23 Ondertekening en toetreding De subsidieovereenkomst treedt in werking bij ondertekening door de coördinator en de Commissie. Zij is van toepassing op elke deelnemer die er formeel is toe toegetreden. ONDERAFDELING 4 CONSORTIA Artikel 24 Consortiumovereenkomsten 1. Tenzij anders bepaald in de uitnodiging tot het indienen van voorstellen, sluiten alle deelnemers aan een actie onder contract een overeenkomst, hierna "de consortiumovereenkomst" genoemd, waarin onder meer worden geregeld: 2. De Commissie stelt richtsnoeren op over de belangrijkste zaken die de deelnemers in hun consortiumovereenkomsten kunnen regelen, waaronder bepalingen ter bevordering van de deelname van KMO's, en maakt deze bekend. Artikel 25 Coördinator 1. Juridische entiteiten die willen deelnemen aan een actie onder contract stellen uit hun midden een coördinator aan voor het uitvoeren van de volgende taken in overeenstemming met deze verordening, het Financieel Reglement, de Uitvoeringsvoorschriften en de subsidieovereenkomst: 2. De coördinator wordt aangewezen in de subsidieovereenkomst. 3. De aanstelling van een nieuwe coördinator vereist de schriftelijke goedkeuring van de Commissie. Artikel 26 Wijzigingen in het consortium 1. De deelnemers aan een actie onder contract kunnen overeenkomen een nieuwe deelnemer toe te voegen of een bestaande deelnemer te verwijderen overeenkomstig de respectieve bepalingen in de consortiumovereenkomst. 2. Elke juridische entiteit die zich aansluit bij een aan de gang zijnde actie dient tot de subsidieovereenkomst toe te treden. 3. In specifieke gevallen en voor zover daarin voorzien is in de subsidieovereenkomst publiceert het consortium een aanbestedingsbericht en geeft het daaraan ruchtbaarheid op ruime schaal in specifieke informatiemedia, met name de internetsites over het zevende kaderprogramma, de vakpers en brochures en de door de lidstaten en de geassocieerde landen ter informatie en ondersteuning opgezette nationale contactpunten. Het consortium evalueert de inschrijvingen in het licht van de criteria die van toepassing waren op de oorspronkelijke actie met hulp van onafhankelijke deskundigen die door het consortium zijn aangesteld, in overeenstemming met de beginselen van respectievelijk artikelen 15 en 17. 4. Het consortium moet elke voorgestelde wijziging van zijn samenstelling melden aan de Commissie, die binnen 45 dagen na de kennisgeving bezwaar kan aantekenen. Wijzigingen in de samenstelling van het consortium die gepaard gaan met voorstellen voor andere wijzigingen in de subsidieovereenkomst welke niet direct verband houden met de wijziging in samenstelling zijn onderworpen aan schriftelijke goedkeuring door de Commissie. ONDERAFDELING 5 MONITORING EN EVALUATIE VAN PROGRAMMA'S EN ACTIES ONDER CONTRACT EN COMMUNICATIE VAN INFORMATIE Artikel 27 Monitoring en evaluatie 1. De Commissie monitort de uitvoering van acties onder contract op basis van de ingevolge artikel 19, lid 4, ingediende periodieke voortgangsverslagen. Met name monitort de Commissie de uitvoering van het ingevolge de tweede alinea van artikel 20, lid 1, ingediende plan voor het gebruik en de verspreiding van foreground. Met het oog daarop kan de Commissie worden bijgestaan door in overeenstemming met artikel 17 aangestelde onafhankelijke deskundigen. 2. De Commissie creëert en beheert een informatiesysteem om deze monitoring in het hele zevende kaderprogramma op efficiënte en samenhangende wijze te doen verlopen. Met inachtneming van artikel 3 publiceert de Commissie op elk geschikt medium informatie over de gefinancierde projecten. 3. De in artikel 7 van het Besluit nr. .../.../EG (20) bedoelde monitoring en evaluatie omvat aspecten betreffende de toepassing van deze verordening, met name voor KMO's relevante aspecten, en geeft aan welke gevolgen het gewijzigde kostenberekeningssysteem in vergelijking met het zesde kaderprogramma met zich meebrengt voor de begroting, enerzijds, en de administratieve lasten van de deelnemers, anderzijds. 4. Overeenkomstig artikel 17 stelt de Commissie onafhankelijke deskundigen aan om te helpen bij de op grond van het zevende kaderprogramma en de specifieke programma's ervan vereiste evaluaties en, indien dit nodig wordt geacht, bij de evaluatie van eerdere kaderprogramma's. 5. De Commissie kan bovendien groepen van in overeenstemming met artikel 17 aangestelde onafhankelijke deskundigen oprichten om haar te adviseren over de opstelling en uitvoering van het onderzoeksbeleid van de Gemeenschap. Artikel 28 Beschikbaar te stellen informatie 1. Met inachtneming van artikel 3 verstrekt de Commissie op verzoek aan elke lidstaat of geassocieerd land alle nuttige informatie in haar bezit over foreground die voortkomt uit werkzaamheden die zijn uitgevoerd in de context van een actie onder contract, mits de volgende voorwaarden zijn vervuld: 2. In geen geval wordt het verstrekken van informatie ingevolge lid 1 geacht op de ontvanger rechten of verplichtingen van de Commissie of van de deelnemers te doen overgaan. De ontvanger behandelt dergelijke informatie vertrouwelijk tenzij deze openbaar wordt of door de deelnemers openbaar wordt gemaakt, of tenzij deze aan de Commissie is medegedeeld zonder vertrouwelijkheidsbeperkingen. AFDELING 3 COMMUNAUTAIRE FINANCIËLE BIJDRAGE ONDERAFDELING 1 SUBSIDIABILITEIT EN SUBSIDIEVORMEN Artikel 29 Subsidiabiliteit 1. De hieronder bedoelde juridische entiteiten die deelnemen aan een actie onder contract kunnen een communautaire financiële bijdrage ontvangen: 2. Bij een deelnemende internationale organisatie met uitzondering van een internationale Europese belangenorganisatie, of een juridische entiteit die in een ander derde land dan een geassocieerd land of een partnerland voor internationale samenwerking is gevestigd, kan een communautaire financiële bijdrage worden verstrekt mits minstens een van de volgende voorwaarden is vervuld: Artikel 30 Vormen van subsidie 1. De communautaire financiële bijdrage voor subsidies als bedoeld in deel a) van bijlage III bij het Besluit nr. .../.../EG (21) is gebaseerd op de gehele of gedeeltelijke terugbetaling van subsidiabele kosten. De communautaire financiële bijdrage kan evenwel de vorm aannemen van financiering op basis van vaste tarieven, inclusief eenheidskostenschaal, of financiering op basis van forfaitaire bedragen, of kan een combinatie zijn van de terugbetaling van subsidiabele kosten, vaste tarieven en forfaitaire bedragen. De communautaire financiële bijdrage kan ook de vorm aannemen van beurzen of prijzen. 2. In de werkprogramma's en de uitnodigingen tot het indienen van voorstellen wordt vermeld welke vormen van subsidies in de betrokken acties moeten worden gebruikt. 3. Deelnemers uit partnerlanden voor internationale samenwerking kunnen kiezen voor een financiële bijdrage van de Gemeenschap in de vorm van een financiering op basis van forfaitaire bedragen. De Commissie stelt de toepasselijke forfaitaire bedragen vast overeenkomstig het Financieel Reglement. Artikel 31 Terugbetaling van subsidiabele kosten 1. Acties onder contract die worden gefinancierd met subsidies worden medegefinancierd door de deelnemers. De communautaire financiële bijdrage voor de terugbetaling van subsidiabele kosten mag niet leiden tot winst. 2. Ontvangsten worden aan het einde van de uitvoering van de actie in aanmerking genomen voor de betaling van de subsidie. 3. Om als subsidiabel te worden beschouwd, moeten kosten die zijn gemaakt voor de uitvoering van de actie onder contract aan de volgende voorwaarden voldoen: Voor de toepassing van punt a) mogen gemiddelde personeelskosten worden gebruikt indien deze in overeenstemming zijn met de beheersbeginselen en boekhoudpraktijken van de deelnemer en niet sterk van de reële kosten verschillen. 4. Ofschoon de communautaire financiële bijdrage berekend wordt op basis van de kosten van de actie onder contract als geheel, is de terugbetaling ervan gebaseerd op de gedeclareerde kosten van elke deelnemer. Artikel 32 Directe subsidiabele kosten en indirecte subsidiabele kosten 1. Subsidiabele kosten omvatten de kosten die direct aan de actie kunnen worden toegeschreven, hierna "directe subsidiabele kosten" en, voor zover van toepassing, de kosten die niet direct aan de actie kunnen worden toegeschreven, maar die direct in verband met de aan de actie toegeschreven directe subsidiabele kosten zijn gemaakt, hierna "indirecte subsidiabele kosten". 2. De terugbetaling van de kosten van de deelnemers is gebaseerd op hun directe en indirecte subsidiabele kosten. Overeenkomstig artikel 31, lid 3, onder c), kan een deelnemer gebruik maken van een vereenvoudigde methode voor de berekening van zijn indirecte subsidiabele kosten op het niveau van zijn juridische entiteit, indien dit in overeenstemming is met de gebruikelijke boekhoudings- en beheersbeginselen en -praktijken. De beginselen waaraan in dat verband de hand moet worden gehouden staan vermeld in de modelsubsidieovereenkomst. 3. De subsidieovereenkomst kan erin voorzien dat de terugbetaling van indirecte subsidiabele kosten beperkt moet worden tot een maximumpercentage van de directe subsidiabele kosten, exclusief de directe subsidiabele kosten voor uitbesteding, met name bij coördinatie- en ondersteuningsacties en, voor zover van toepassing, acties ten behoeve van de opleiding en loopbaanontwikkeling van onderzoekers. 4. In afwijking van lid 2 mag ter dekking van de indirecte subsidiabele kosten een deelnemer kiezen voor een vast tarief van zijn totale directe subsidiabele kosten, exclusief de desbetreffende directe subsidiabele kosten voor de uitbesteding en de terugbetaling van de kosten van derden. De Commissie stelt passende vaste tarieven vast op basis van een nauwkeurige raming van de betrokken reële indirecte kosten, overeenkomstig het Financieel Reglement en de uitvoeringsvoorschriften ervan. 5. Non-profitoverheidsinstanties, instellingen voor secundair en hoger onderwijs, onderzoeksorganisaties en KMO's die niet in staat zijn hun reële indirecte kosten voor de betrokken actie met zekerheid te bepalen, kunnen, wanneer zij deelnemen aan financieringsprogramma's die de in artikel 33 bedoelde activiteiten voor onderzoek en technologische ontwikkeling en demonstratie omvatten, kiezen voor een vast tarief gelijk aan 60% van de totale directe subsidiabele kosten voor subsidies toegekend in het kader van uitnodigingen tot het indienen van voorstellen die voor 1 januari 2010 worden afgesloten. Teneinde de overgang naar de volledige toepassing van het in lid 2 vastgelegde algemene beginsel te vergemakkelijken, bepaalt de Commissie voor subsidies toegekend in het kader van uitnodigingen die na 31 december 2009 worden afgesloten, een geschikt vast tarief dat een benadering moet zijn van de betrokken reële indirecte kosten, maar niet minder dan 40% mag bedragen. Hierbij wordt uitgegaan van een evaluatie van de deelname van non-profitoverheidsinstanties, instellingen voor secundair en hoger onderwijs, onderzoeksorganisaties en KMO's die niet in staat zijn hun reële indirecte kosten voor de betrokken actie met zekerheid te bepalen. 6. Alle vaste tarieven worden in de modelsubsidieovereenkomst vermeld. Artikel 33 Financieringsplafonds 1. Voor activiteiten voor onderzoek en technologische ontwikkeling mag de communautaire financiële bijdrage maximaal 50% van de totale subsidiabele kosten bedragen. Bij non-profitoverheidsinstanties, instellingen voor middelbaar en hoger onderwijs, onderzoeksorganisaties en KMO's mag deze echter maximaal 75% van de totale subsidiabele kosten bedragen. Voor activiteiten voor onderzoek en technologische ontwikkeling in verband met veiligheid mag deze maximaal 75% bedragen in het geval van de ontwikkeling van vermogen op gebieden met een zeer beperkte marktomvang waar een risico op "marktfalen" bestaat, alsook voor de versnelde ontwikkeling van apparatuur in antwoord op nieuwe dreigingen. 2. Voor demonstratieactiviteiten mag de communautaire financiële bijdrage maximaal 50% van de totale subsidiabele kosten bedragen. 3. Voor activiteiten die worden ondersteund door middel van acties voor grensverleggend onderzoek, coördinatie- en ondersteuningsacties en acties ten behoeve van de opleiding en loopbaanontwikkeling van onderzoekers mag de communautaire financiële bijdrage maximaal 100% van de totale subsidiabele kosten bedragen. 4. Voor beheersactiviteiten, inclusief certificaten betreffende de financiële staten, en andere activiteiten die niet vallen onder de leden 1, 2 en 3 mag de communautaire financiële bijdrage maximaal 100% van de totale subsidiabele kosten bedragen. De in de eerste alinea bedoelde andere activiteiten omvatten onder meer opleiding i.v.m. acties die niet vallen onder het financieringssysteem voor de opleiding en loopbaanontwikkeling van onderzoekers, coördinatie, netwerking en verspreiding. 5. Voor de toepassing van de leden 1 tot 4 worden om de communautaire financiële bijdrage te bepalen de subsidiabele kosten en de ontvangsten in aanmerking genomen. 6. De leden 1 tot 5 zijn, al naar het geval, van toepassing bij acties onder contract waar financiering op basis van vaste tarieven of financiering op basis van forfaitaire bedragen wordt gebruikt voor de hele actie onder contract. Artikel 34 Declaratie en audit van subsidiabele kosten 1. Er dienen periodieke verslagen bij de Commissie te worden ingediend betreffende subsidiabele kosten, financiële rente die de voorfinanciering oplevert en ontvangsten in verband met de betreffende actie onder contract, en waar nodig, een certificaat betreffende de financiële staten, in overeenstemming met het Financieel Reglement en de Uitvoeringsvoorschriften. Het bestaan van medefinanciering in verband met de betrokken actie dient te worden gedeclareerd en, waar nodig, gecertificeerd aan het einde van de actie. 2. Niettegenstaande het Financieel Reglement en de Uitvoeringsvoorschriften is een certificaat betreffende de financiële staten alleen verplicht indien het gecumuleerde bedrag van de aan een deelnemer verrichte tussentijdse betalingen en saldobetalingen gelijk is aan 375 000 EUR of meer voor een actie onder contract. Voor acties onder contract met een duur van 2 jaar of minder wordt van de deelnemer echter niet meer dan één certificaat betreffende de financiële staten gevraagd aan het eind van het project. Certificaten betreffende de financiële staten zijn niet vereist voor acties onder contract die volledig worden terugbetaald middels forfaitaire bedragen of vaste tarieven. 3. Bij overheidsinstanties, onderzoeksorganisaties en instellingen voor hoger en middelbaar onderwijs mag een certificaat betreffende de financiële staten als vereist krachtens lid 1 worden opgesteld door een bevoegd overheidsfunctionaris. Artikel 35 Netwerken van excellentie 1. In het werkprogramma wordt geregeld welke vormen van subsidies voor de netwerken van excellentie moeten worden gebruikt. 2. Indien de communautaire financiële bijdrage voor netwerken van excellentie de vorm aanneemt van een forfaitair bedrag, wordt dat berekend volgens het aantal in het netwerk van excellentie te integreren onderzoekers en de duur van de actie. De eenheidswaarde voor forfaitaire bedragen beloopt 23 500 EUR per jaar en per onderzoeker. Dat bedrag wordt door de Commissie aangepast in overeenstemming met het Financieel Reglement en de Uitvoeringsvoorschriften. 3. Het werkprogramma bepaalt het maximumaantal deelnemers en, waar nodig, het maximumaantal onderzoekers dat kan worden gebruikt als basis voor de berekening van het maximale forfaitaire bedrag. Deelnemers boven de maxima voor de vaststelling van de financiële bijdrage mogen echter al naar het geval deelnemen. 4. De betaling gebeurt door middel van periodieke aflossingen. Deze periodieke aflossingen gebeuren overeenkomstig de beoordeling van de geleidelijke uitvoering van het gezamenlijke activiteitenprogramma door het meten van de integratie van de onderzoeksmiddelen en -capaciteiten op basis van met het consortium na onderhandeling afgesproken en in de subsidieovereenkomst gespecificeerde indicatoren. ONDERAFDELING 2 BETALING, VERDELING, INVORDERING EN GARANTIES Artikel 36 Betaling en verdeling 1. De financiële bijdrage van de Gemeenschap wordt zonder nodeloze vertraging aan de deelnemers betaald via de coördinator. 2. De coördinator houdt documenten bij waarmee op elk tijdstip kan worden bepaald welk deel van de communautaire middelen aan elke deelnemer is toegewezen. De coördinator deelt die informatie op verzoek mee aan de Commissie. Artikel 37 Invordering De Commissie kan een invorderingsbesluit vaststellen in overeenstemming met het Financieel Reglement. Artikel 38 Mechanisme voor risicovermijding 1. De financiële aansprakelijkheid van elke deelnemer is beperkt tot zijn eigen schulden, met inachtneming van de leden 2 tot en met 5. 2. Met het oog op het beheer van het risico in verband met het niet-terugkrijgen van aan de Gemeenschap verschuldigde bedragen, stelt de Commissie overeenkomstig de bijlage een deelnemersgarantiefonds in (hierna "het Fonds" genoemd) en beheert dit. De renteopbrengsten van het Fonds worden aan het Fonds toegevoegd en worden uitsluitend aangewend voor de in punt 3 van de bijlage vermelde doelen, zonder afbreuk te doen aan punt 4 daarvan. 3. De bijdrage aan het Fonds door een deelnemer aan een actie onder contract in de vorm van een subsidie bedraagt niet meer dan 5% van de aan de deelnemer verschuldigde financiële bijdrage van de Gemeenschap. Aan het eind van de actie wordt het aan het Fonds bijgedragen bedrag via de coördinator aan de deelnemer terugbetaald, met inachtneming van lid 4. 4. Indien de renteopbrengst van het Fonds ontoereikend is om aan de Gemeenschap verschuldigde bedragen te dekken, kan de Commissie op het aan een deelnemer terug te betalen bedrag maximaal 1% van de financiële bijdrage van de Gemeenschap inhouden. 5. De in lid 4 bedoelde inhouding is niet van toepassing op overheidsinstanties, juridische entiteiten waarvan deelname aan de actie onder contract wordt gegarandeerd door een lidstaat of een geassocieerd land, en instellingen voor secundair en hoger onderwijs. 6. De Commissie verifieert vooraf alleen het financieel vermogen van coördinatoren en andere dan de in lid 5 bedoelde deelnemers die een aanvraag indienen voor een financiële bijdrage van de Gemeenschap van meer dan 500 000 EUR voor een actie onder contract, tenzij er zich uitzonderlijke omstandigheden voordoen, indien er, op basis van reeds beschikbare informatie, gegronde redenen zijn om te twijfelen aan het financiële vermogen van deze deelnemers. 7. Het Fonds wordt beschouwd als een toereikende garantie krachtens het Financieel Reglement. Een aanvullende garantie of zekerheid mag niet van de deelnemers worden geëist, noch aan hen worden opgelegd. HOOFDSTUK III VERSPREIDING EN GEBRUIK, EN TOEGANGSRECHTEN AFDELING 1 FOREGROUND ONDERAFDELING 1 EIGENDOM Artikel 39 Eigendom van foreground 1. Foreground die voortkomt uit werk dat is uitgevoerd in het kader van andere acties onder contract dan die bedoeld in lid 3 wordt eigendom van de deelnemers die het werk uitvoeren dat die foreground genereert. 2. Indien werknemers of ander personeel dat werkzaam is voor een deelnemer aanspraak kunnen maken op foreground draagt de deelnemer er zorg voor dat deze rechten kunnen worden uitgeoefend op een wijze die verenigbaar is met zijn verplichtingen krachtens de subsidieovereenkomst. 3. Foreground is de eigendom van de Gemeenschap bij: Artikel 40 Gezamenlijke eigendom van foreground 1. Voor zover verschillende deelnemers gezamenlijk werkzaamheden die foreground genereren hebben uitgevoerd en hun respectieve aandeel in de werkzaamheden niet kan worden vastgesteld, zijn zij gezamenlijk eigenaar van deze foreground. Zij stellen een overeenkomst betreffende de verdeling en de voorwaarden voor de uitoefening van dit gezamenlijk eigendomsrecht op overeenkomstig de voorwaarden van de subsidieovereenkomst. 2. Voor zover nog geen overeenkomst betreffende de gezamenlijke eigendom is gesloten, heeft ieder van de gezamenlijke eigenaars op de volgende voorwaarden het recht niet-exclusieve licenties, zonder enig recht om sublicenties toe te kennen, aan derden te verlenen: 3. De Commissie geeft op verzoek richtsnoeren over eventuele aangelegenheden die in de overeenkomst betreffende de gezamenlijke eigendom moeten worden opgenomen. Artikel 41 Eigendom van foreground door specifieke groepen Bij acties ten behoeve van specifieke groepen zijn artikel 39, lid 1, en artikel 40, lid 1, niet van toepassing. In dergelijke gevallen is foreground de gezamenlijke eigendom van de deelnemers die lid zijn van de specifieke groep die van de actie profiteert, tenzij anders overeengekomen door die deelnemers. Voor zover de eigenaars van de foreground geen lid zijn van die groep, zorgen zij ervoor dat aan de groep alle rechten op die foreground worden verleend die nodig zijn om deze foreground te gebruiken en verspreiden in overeenstemming met de technische bijlage bij de subsidieovereenkomst. Artikel 42 Overdracht van foreground 1. De eigenaar van de foreground kan deze overdragen naar elke juridische entiteit, met inachtneming van de leden 2 tot en met 5 en artikel 43. 2. Wanneer een deelnemer de eigendom van foreground overdraagt, doet hij, in overeenstemming met de subsidieovereenkomst, zijn verplichtingen betreffende die foreground op de verkrijger overgaan, met inbegrip van de verplichting om deze ook aan elke volgende verkrijger te doen overgaan. 3. Behoudens zijn vertrouwelijkheidsverplichtingen geeft de deelnemer, voor zover hij verplicht is toegangsrechten over te dragen, vooraf kennis aan de andere deelnemers aan dezelfde actie en verstrekt hij voldoende informatie over de nieuwe eigenaar van de foreground om hen in staat te stellen hun toegangsrechten uit te oefenen krachtens de subsidieovereenkomst. De andere deelnemers mogen echter bij schriftelijke overeenkomst afstand doen van hun recht op individuele voorafgaande kennisgeving bij overdrachten van eigendom van één deelnemer aan een welbepaalde derde. 4. Na kennisgeving in overeenstemming met de eerste alinea van lid 3 kunnen de andere deelnemers bezwaar maken tegen elke overdracht van eigendom op grond van het feit dat dit een negatief effect zou hebben op hun toegangsrechten. Voor zover een van de andere deelnemers aantoont dat zijn rechten nadelig zouden worden beïnvloed, kan de voorgenomen overdracht pas plaatsvinden wanneer tussen de betrokken deelnemers overeenstemming is bereikt. 5. Waar nodig kan de subsidieovereenkomst aanvullend vereisen dat de Commissie vooraf in kennis moet worden gesteld van elke voorgenomen overdracht van eigendom of van elke voorgenomen toekenning van een exclusieve licentie aan een derde die gevestigd is in een derde land dat niet met het zevende kaderprogramma geassocieerd is. Artikel 43 Bescherming van het Europese concurrentievermogen en de ethische beginselen De Commissie kan bezwaar maken tegen de overdracht van eigendom van foreground, of tegen de toekenning van een exclusieve licentie betreffende foreground, aan derden gevestigd in een derde land dat niet geassocieerd is met het zevende kaderprogramma, indien zij van oordeel is dat dit niet in overeenstemming is met de belangen van ontwikkeling van het concurrentievermogen van de Europese economie of inconsistent is met ethische beginselen of veiligheidsoverwegingen. In dergelijke gevallen kan de overdracht van eigendom of verlening van een exclusieve licentie pas plaatsvinden wanneer de Commissie ervan overtuigd is dat de nodige voorzorgsmaatregelen zullen worden genomen. ONDERAFDELING 2 BESCHERMING, PUBLICATIE, VERSPREIDING EN GEBRUIK Artikel 44 Bescherming van foreground 1. Wanneer foreground geschikt is voor industriële of commerciële toepassing zorgt de eigenaar ervoor dat deze op geschikte en effectieve wijze wordt beschermd, naar behoren rekening houdend met zijn legitieme belangen en de legitieme, met name commerciële, belangen van de overige deelnemers aan de betrokken actie onder contract. Voor zover een deelnemer die niet de eigenaar is van de foreground, zich beroept op zijn legitiem belang moet hij telkens aantonen dat hij een onevenredig groot nadeel zou lijden. 2. Wanneer foreground industrieel of commercieel kan worden toegepast en door de eigenaar niet wordt beschermd en niet aan een andere deelnemer, een in een lidstaat of geassocieerd land gevestigde verbonden entiteit of een andere in een lidstaat of geassocieerd land gevestigde derde, samen met de daaraan verbonden verplichtingen, wordt overgedragen in overeenstemming met artikel 42, mogen geen verspreidingsactiviteiten plaatsvinden voordat de Commissie op de hoogte is gesteld. In dergelijke gevallen mag de Commissie, met akkoord van de betrokken deelnemer, bezit nemen van deze foreground en maatregelen nemen voor de adequate en effectieve bescherming ervan. De betrokken deelnemer kan dit enkel weigeren indien hij kan aantonen dat zijn legitieme belangen disproportioneel zouden worden geschaad. Artikel 45 Verklaring betreffende communautaire financiële steun Alle publicaties, octrooiaanvragen die door of namens een deelnemer worden ingediend, of elke andere verspreiding betreffende foreground moeten een verklaring omvatten, eventueel met gebruikmaking van visuele middelen, dat de betrokken foreground is gegenereerd met financiële steun van de Gemeenschap. De bewoordingen van die verklaring worden in de subsidieovereenkomst vastgesteld. Artikel 46 Gebruik en verspreiding 1. De deelnemers gebruiken de foreground waarvan zij eigenaar zijn, of zorgen ervoor dat deze wordt gebruikt. 2. Elke deelnemer draagt er zorg voor dat de foreground waarvan hij eigenaar is zo snel mogelijk wordt verspreid. Mocht hij verzuimen dit te doen, dan mag de Commissie die foreground verspreiden. In de subsidieovereenkomst kunnen dienaangaande termijnen worden vastgesteld. 3. Verspreidingsactiviteiten dienen verenigbaar te zijn met de bescherming van intellectuele eigendomsrechten, de verplichtingen inzake vertrouwelijkheid en de legitieme belangen van de eigenaar van de foreground. 4. De andere betrokken deelnemers dienen vooraf van elke verspreidingsactiviteit in kennis te worden gesteld. Na kennisgeving mag elk van deze deelnemers bezwaar maken indien hij van oordeel is dat zijn legitieme belangen met betrekking tot zijn foreground of background disproportioneel grote schade zouden kunnen lijden. In dergelijke gevallen mag de verspreidingsactiviteit enkel plaatsvinden indien de nodige maatregelen zijn genomen om deze legitieme belangen te beschermen. AFDELING 2 TOEGANGSRECHTEN VOOR BACKGROUND EN FOREGROUND Artikel 47 Toepasselijke background De deelnemers kunnen in een schriftelijke overeenkomst vastleggen welke background nodig is voor de actie onder contract en kunnen, waar nodig, specifieke background uitsluiten. Artikel 48 Beginselen 1. Alle verzoeken voor toegangsrechten dienen schriftelijk te gebeuren. 2. Tenzij door de eigenaar van de foreground of background anders overeengekomen, houden toegangsrechten niet het recht in om sublicenties toe te kennen. 3. Er kunnen exclusieve licenties voor foreground of background worden verleend mits schriftelijke bevestiging door alle andere deelnemers dat zij afstand doen van hun desbetreffende toegangsrechten. 4. Onverminderd lid 3 moet elke overeenkomst waarbij toegangsrechten voor foreground of background aan deelnemers of derden worden verleend de potentiële toegangsrechten voor andere deelnemers onverlet laten. 5. Onverminderd de artikelen 49 en 50 en onverminderd de subsidieovereenkomst brengen de deelnemers aan dezelfde actie elkaar zo spoedig mogelijk op de hoogte van alle beperkingen op de toekenning van toegangsrechten voor background of van elke andere beperking die substantieel van invloed kan zijn op de toekenning van toegangsrechten. 6. De beëindiging van zijn deelname aan een actie onder contract is op geen enkele wijze van invloed op de verplichting van deze deelnemer om aan de overblijvende deelnemers aan dezelfde actie toegangsrechten toe te kennen onder de voorwaarden van de subsidieovereenkomst. Artikel 49 Toegangsrechten voor de uitvoering van acties onder contract 1. Er worden toegangsrechten voor foreground aan andere deelnemers aan dezelfde actie onder contract toegekend indien dit nodig is om deze deelnemers in staat te stellen hun eigen werkzaamheden op grond van die actie onder contract uit te voeren. Dergelijke toegangsrechten worden vrij van royalties verleend. 2. Er worden toegangsrechten voor background aan de andere deelnemers aan dezelfde actie onder contract toegekend indien dit nodig is om deze deelnemers in staat te stellen hun eigen werkzaamheden op grond van die actie onder contract uit te voeren mits de betrokken deelnemer het recht heeft deze toe te kennen. Dergelijke toegangsrechten worden vrij van royalties verleend, tenzij door alle deelnemers anders overeengekomen voor hun toetreding tot de subsidieovereenkomst. OTO-uitvoerders verlenen echter toegangsrechten voor background vrij van royalties. Artikel 50 Toegangsrechten voor gebruik 1. De deelnemers aan dezelfde actie onder contract genieten toegangsrechten voor foreground indien zij deze nodig hebben om hun eigen foreground te gebruiken. Dergelijke toegangsrechten worden mits een overeenkomst onder eerlijke en redelijke voorwaarden of vrij van royalties toegekend. 2. De deelnemers aan dezelfde actie onder contract genieten toegangsrechten voor background indien dit nodig is om hun eigen foreground te gebruiken mits de betrokken deelnemer het recht heeft deze toe te kennen. Dergelijke toegangsrechten worden mits een overeenkomst onder eerlijke en redelijke voorwaarden of vrij van royalties toegekend. 3. Een in een lidstaat of geassocieerd land gevestigde verbonden entiteit beschikt onder dezelfde voorwaarden als de deelnemer waarmee zij is verbonden, eveneens over de in de leden 1 en 2 bedoelde toegangsrechten voor foreground of background, tenzij anders is bepaald in de subsidieovereenkomst of consortiumovereenkomst. 4. Een verzoek voor toegangsrechten op grond van de leden 1, 2 en 3 kan worden ingediend tot één jaar na een van de volgende gebeurtenissen: De betrokken deelnemers kunnen echter een andere termijn overeenkomen. 5. Indien alle betrokken eigenaars het daarmee eens zijn, worden, op overeen te komen eerlijke en redelijke voorwaarden, toegangsrechten voor foreground aan een OTO-uitvoerder verleend om verdere onderzoeksactiviteiten te verrichten. 6. OTO-uitvoerders verlenen vrij van royalties of op basis van voorafgaand aan de ondertekening van de subsidieovereenkomst overeen te komen eerlijke en redelijke voorwaarden toegangsrechten voor background die nodig is om de in de actie onder contract gegenereerde foreground te gebruiken. Artikel 51 Aanvullende bepalingen betreffende toegangsrechten voor acties voor "grensverleggend" onderzoek en voor acties ten behoeve van specifieke groepen 1. Deelnemers aan dezelfde acties voor grensverleggend onderzoek genieten toegangsrechten die vrij van royalties zijn, voor foreground en background voor uitvoering of voortzetting van onderzoeksactiviteiten. Toegangsrechten voor gebruik voor andere doeleinden dan de uitvoering van verdere onderzoeksactiviteiten, zijn vrij van royalties, tenzij in de subsidieovereenkomst anders is bepaald. 2. Voor zover de specifieke groep die profiteert van de actie vertegenwoordigd wordt door een juridische entiteit die in zijn plaats aan de actie deelneemt, mag de juridische entiteit alle aan haar toegekende toegangsrechten in sublicentie geven aan die van haar leden welke in een lidstaat of een geassocieerd land zijn gevestigd. HOOFDSTUK IV EUROPESE INVESTERINGSBANK Artikel 52 1. De Gemeenschap kan de Europese Investeringsbank (EIB) een bijdrage verlenen ter dekking van het risico voor leningen of garanties die de EIB verstrekt voor de ondersteuning van de realisering van onderzoeksdoelstellingen krachtens het zevende kaderprogramma (de risicodelende financieringsfaciliteit). 2. De EIB verstrekt deze leningen of garanties in overeenstemming met de beginselen van eerlijkheid, transparantie, onpartijdigheid en gelijke behandeling. 3. De Commissie heeft, op voorwaarden die in overeenstemming met de werkprogramma's in de subsidieovereenkomst moeten worden vastgesteld, het recht bezwaar te maken tegen het gebruik van de risicodelende financieringsfaciliteit voor bepaalde leningen of garanties. HOOFDSTUK V INWERKINGTREDING Artikel 53 Deze verordening treedt in werking op de derde dag volgende op die van haar bekendmaking in het Publicatieblad van de Europese Unie. Deze verordening is verbindend in al haar onderdelen en is rechtstreeks toepasselijk in elke lidstaat. Gedaan te Voor het Europees Parlement Voor de Raad De voorzitter De voorzitter BIJLAGE Deelnemersgarantiefonds 1. Het Fonds wordt onder de in de modelsubsidieovereenkomst vast te stellen voorwaarden beheerd door de Gemeenschap, vertegenwoordigd door de Commissie die namens de deelnemers optreedt als uitvoerend agent. De Commissie vertrouwt het financieel beheer van het Fonds toe aan de Europese Investeringsbank of, overeenkomstig artikel 14, onder b), aan een geschikte financiële instelling (hierna de "depositobank" genoemd). De depositobank beheert het Fonds overeenkomstig een door de Commissie verleend mandaat. 2. De Commissie kan de bijdrage van de deelnemers aan het Fonds inhouden op de eerste voorfinanciering die zij doet aan het consortium, en deze namens hen in het Fonds storten. 3. Indien een deelnemer de Gemeenschap bedragen verschuldigd is, kan de Commissie, onverminderd de sancties die aan de in gebreke blijvende deelnemer kunnen worden opgelegd overeenkomstig het Financieel Reglement: De Commissie zal ten voordele van het Fonds een invorderingsorder tegen die deelnemer afgeven. De Commissie kan daartoe een invorderingsbesluit vaststellen in overeenstemming met het Financieel Reglement. 4. De tijdens het zevende kaderprogramma uit het Fonds ingevorderde bedragen vormen voor het zevende kaderprogramma bestemde ontvangsten in de zin van artikel 18, lid 2, van het Financieel Reglement. Zodra de afhandeling van alle subsidies uit hoofde van het zevende kaderprogramma afgesloten zijn, zullen eventuele restbedragen van het Fonds door de Commissie worden ingevorderd en worden opgenomen in de begroting van de Gemeenschap, met inachtneming van besluiten inzake het achtste kaderprogramma. (Medebeslissingsprocedure: eerste lezing) Het Europees Parlement , – gezien het voorstel van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad ( COM(2005)0457 ) (1) , – gelet op artikel 251, lid 2 en artikel 95 van het EG-Verdrag, op grond waarvan het voorstel door de Commissie bij het Parlement is ingediend (C6-0312/2005), – gelet op artikel 51 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie interne markt en consumentenbescherming ( A6-0289/2006 ), 1. hecht zijn goedkeuring aan het Commissievoorstel, als geamendeerd door het Parlement; 2. verzoekt om hernieuwde voorlegging indien de Commissie voornemens is ingrijpende wijzigingen in dit voorstel aan te brengen of dit door een nieuwe tekst te vervangen; 3. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en de Commissie. Standpunt van het Europees Parlement in eerste lezing vastgesteld op 30 november 2006 met het oog op de aanneming van Richtlijn 2007/…/EG van het Europees Parlement en de Raad betreffende het in de handel brengen van pyrotechnische artikelen (voor de EER relevante tekst) HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE, Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, en met name op artikel 95, Gezien het voorstel van de Commissie , Gezien het advies van het Europees Economisch en Sociaal Comité (2) , Volgens de procedure van artikel 251 van het Verdrag (3) , Overwegende hetgeen volgt: (1) De wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen die in de lidstaten gelden met betrekking tot het in de handel brengen van pyrotechnische artikelen lopen uiteen, met name wat veiligheid en prestatiekenmerken betreft. (2) Deze bepalingen kunnen de handel in de Gemeenschap belemmeren en moeten worden geharmoniseerd om het vrije verkeer van pyrotechnische artikelen in de interne markt te garanderen en tegelijkertijd een hoog niveau van bescherming van de gezondheid van de mens en de veiligheid en bescherming van de consument en de professionele eindgebruiker te bieden. (3) Richtlijn 93/15/EEG van de Raad van 5 april 1993 betreffende de harmonisatie van de bepalingen inzake het in de handel brengen van en de controle op explosieven voor civiel gebruik (4) sluit pyrotechnische artikelen van haar toepassingsgebied uit en bepaalt dat met betrekking tot pyrotechnische artikelen, ter bescherming van de consument en voor de veiligheid van het publiek in het algemeen, specifieke maatregelen vereist zijn en dat een aanvullende richtlijn terzake zal worden opgesteld. (4) Richtlijn 96/82/EG van de Raad van 9 december 1996 betreffende de beheersing van de gevaren van zware ongevallen waarbij gevaarlijke stoffen zijn betrokken (5) (de "Seveso II-Richtlijn" genoemd ) stelt veiligheidsvoorschriften vast voor bedrijven waar naast andere gevaarlijke stoffen, explosieven met inbegrip van pyrotechnische stoffen aanwezig zijn. (5) Pyrotechnische artikelen zijn onder meer vuurwerk, pyrotechnische artikelen voor het theater en voor technische doeleinden, zoals gasontwikkelaars gebruikt in airbags of in gordelspanners. (6) Deze richtlijn is niet van toepassing op pyrotechnische artikelen waarop Richtlijn 96/98/EG van de Raad van 20 december 1996 inzake uitrusting van zeeschepen (6) en de relevante internationale verdragen van toepassing zijn, overeenkomstig artikel 1 en artikel 3, lid 3 van die richtlijn. (7) Om voor voldoende hoge beschermingsniveaus te zorgen, moeten pyrotechnische artikelen in categorieën worden ondergebracht vooral op basis van het gevaar ervan wat betreft toepassing, doel of geluidsniveau . (8) De natuurlijke persoon of rechtspersoon die een pyrotechnisch artikel in de Gemeenschap invoert, dient erop toe te zien dat de fabrikant heeft voldaan aan zijn verplichtingen uit hoofde van deze richtlijn of dient alle verplichtingen van de fabrikant over te nemen. (9) Overeenkomstig de beginselen van de resolutie van de Raad van 7 mei 1985 betreffende een nieuwe aanpak op het gebied van de technische harmonisatie en normalisatie (7) moet een pyrotechnisch artikel aan deze richtlijn beantwoorden wanneer het voor het eerst in de handel in de Gemeenschap wordt gebracht. Vuurwerk dat door de fabrikant wordt vervaardigd voor eigen gebruik en waarvan het gebruik op zijn grondgebied door een lidstaat is goedgekeurd, in verband met religieuze, culturele of traditionele feestelijkheden in de lidstaten, kan evenwel niet worden geacht in de handel te zijn gebracht en hoeft daarom niet aan deze richtlijn te beantwoorden. (10) Gezien de inherente gevaren van het gebruik van pyrotechnische artikelen is het wenselijk leeftijdsgrenzen voor de verkoop aan consumenten en het gebruik ervan vast te stellen en ervoor te zorgen dat het etiket voldoende en passende informatie over veilig gebruik bevat teneinde de gezondheid en de veiligheid van de mens en het milieu te beschermen. Sommige pyrotechnische artikelen mogen uitsluitend beschikbaar zijn voor erkende specialisten die over de nodige kennis, vaardigheden en ervaring beschikken. Ten aanzien van pyrotechnische artikelen voor voertuigen moet in de etiketteringsvoorschriften rekening worden gehouden met de huidige praktijk alsmede met de omstandigheid dat deze zaken uitsluitend aan commerciële afnemers geleverd worden. (11) Wat het gebruik van pyrotechnische artikelen en met name van vuurwerk betreft, bestaan er in de verschillende lidstaten sterk uiteenlopende culturele gebruiken en tradities. Daarom moeten de lidstaten nationale maatregelen kunnen nemen om het gebruik of de verkoop van bepaalde categorieën vuurwerk aan het publiek te beperken omwille van de openbare orde en veiligheid. (12) Het is wenselijk fundamentele veiligheidsvoorschriften voor pyrotechnische artikelen vast te stellen ter bescherming van de consument en ter voorkoming van ongevallen. (13) De verantwoordelijkheid om ervoor te zorgen dat pyrotechnische artikelen aan deze richtlijn en met name aan die fundamentele veiligheidsvoorschriften voldoen, ligt bij de fabrikant . Indien de fabrikant niet in de Gemeenschap is gevestigd , dient de importeur erop toe te zien dat de fabrikant heeft voldaan aan zijn verplichtingen uit hoofde van deze richtlijn of dient hij alle verplichtingen van de fabrikant overnemen. (14) Wanneer de fundamentele veiligheidsvoorschriften worden nageleefd, mogen de lidstaten het vrije verkeer van pyrotechnische artikelen niet verbieden, beperken of belemmeren. Deze richtlijn dient van toepassing te zijn onverminderd de nationale wetgeving inzake de afgifte van vergunningen door de lidstaten aan fabrikanten, verdelers en importeurs. (15) Om gemakkelijker te kunnen aantonen dat de fundamentele veiligheidsvoorschriften worden nageleefd, worden op dit moment geharmoniseerde normen met betrekking tot het ontwerp, de fabricage en het testen van pyrotechnische artikelen opgesteld. (16) Europese geharmoniseerde normen worden opgesteld, goedgekeurd en gewijzigd door het Europees Comité voor Normalisatie (CEN), het Europees Comité voor Elektrotechnische Normalisatie (CENELEC) en het Europees Normalisatie-instituut voor telecommunicatie (ETSI). Deze organisaties zijn bevoegd om geharmoniseerde normen vast te stellen, die ze opstellen overeenkomstig de algemene richtsnoeren voor de samenwerking tussen henzelf en de Europese Commissie en de Europese Vrijhandelsassociatie (8) en overeenkomstig de procedure die is vastgelegd in Richtlijn 98/34/EG van het Europees Parlement en de Raad van 22 juni 1998 betreffende een informatieprocedure op het gebied van normen en technische voorschriften (9) . Ten aanzien van pyrotechnische artikelen voor voertuigen dient het in acht nemen van de desbetreffende internationale ISO-normen aan de mondiale oriëntering van de Europese autotoeleveringsindustrie te beantwoorden. (17) Overeenkomstig de nieuwe aanpak op het gebied van de technische harmonisatie en normalisatie wordt van pyrotechnische artikelen die in overeenstemming met geharmoniseerde normen zijn vervaardigd, vermoed dat zij overeenstemmen met de fundamentele veiligheidsvoorschriften van deze richtlijn. (18) In Besluit 93/465/EEG van 22 juli 1993 betreffende de modules voor de verschillende fasen van de overeenstemmingsbeoordelingsprocedures die in de richtlijnen voor technische harmonisatie moeten worden gebruikt, heeft de Raad geharmoniseerde middelen geïntroduceerd om overeenstemmingsbeoordelingsprocedures en de voorschriften inzake het aanbrengen en het gebruik van de CE-markering van overeenstemming (10) , toe te passen. Door deze modules op pyrotechnische artikelen toe te passen, kan de verantwoordelijkheid van de fabrikanten en de bij de beoordeling van de overeenstemming betrokken instanties worden bepaald door te kijken naar de aard van de desbetreffende pyrotechnische artikelen. (19) Groepen van pyrotechnische artikelen die qua ontwerp, functie of gedrag overeenkomen moeten door de aangemelde instanties worden beoordeeld als productfamilies. (20) Om in de handel gebracht te worden, dienen pyrotechnische artikelen voorzien te zijn van een CE-markering die aangeeft dat ze aan de bepalingen van deze richtlijn voldoen, zodat ze vrij in de Gemeenschap kunnen circuleren. (21) Overeenkomstig de nieuwe aanpak op het gebied van de technische harmonisatie en normalisatie is een vrijwaringsclausule nodig om de overeenstemming van een pyrotechnisch artikel dan wel gebreken te kunnen aanvechten. De lidstaten dienen dienovereenkomstig alle passende maatregelen te nemen om het in de handel brengen van producten met de CE-markering te verbieden of te beperken, of zulke producten van de markt te halen, als zij bij het gebruik waarvoor zij zijn bestemd, gevaar opleveren voor de gezondheid en veiligheid van de consument. (22) Wat veilig vervoer betreft, vallen de voorschriften inzake het vervoer van pyrotechnische artikelen onder internationale conventies en akkoorden, inclusief de aanbevelingen van de Verenigde Naties inzake het vervoer van gevaarlijke goederen. (23) De lidstaten moeten sancties vaststellen voor inbreuken op de bepalingen van uit hoofde van deze richtlijn vastgestelde nationale wetgeving en moeten ervoor zorgen dat deze sancties worden toegepast. De sancties moeten doeltreffend, evenredig en afschrikkend zijn. (24) Het is in het belang van de fabrikant en de importeur om veilige producten te leveren ter vermijding van kosten wegens aansprakelijkheid voor gebrekkige producten die schade toebrengen aan personen en particuliere eigendommen. In dit opzicht wordt deze richtlijn aangevuld door Richtlijn 85/374/EEG van de Raad van 25 juli 1985 betreffende de onderlinge aanpassing van de wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen der lidstaten inzake de aansprakelijkheid voor producten met gebreken (11) , omdat die richtlijn een risicoaansprakelijkheid kent voor fabrikanten en importeurs en de consument een afdoende beschermingsniveau biedt. Voorts bepaalt deze richtlijn dat aangemelde instanties afdoende verzekerd moeten zijn in verband met hun beroepsactiviteiten, tenzij hun aansprakelijkheid volgens nationaal recht door de staat wordt gedragen of de lidstaat zelf rechtstreeks aansprakelijk is voor de proeven. (25) Er moet in een overgangsperiode worden voorzien zodat nationale wetgeving op specifieke gebieden geleidelijk kan worden aangepast. Fabrikanten en importeurs moeten de tijd krijgen voor de uitoefening van eventuele rechten uit hoofde van vóór de inwerkingtreding van deze richtlijn geldende nationale bepalingen om bijvoorbeeld hun voorraden van vervaardigde producten te kunnen verkopen. Voorts moet de bij deze richtlijn vastgestelde specifieke overgangsperiode extra tijd laten voor de vaststelling van geharmoniseerde normen en zorgen voor een spoedige tenuitvoerlegging van deze richtlijn om de bescherming van de consument te versterken. (26) Daar de doelstellingen van deze richtlijn niet voldoende door de lidstaten kunnen worden verwezenlijkt en derhalve beter door de Gemeenschap kunnen worden verwezenlijkt, kan de Gemeenschap, overeenkomstig het in artikel 5 van het Verdrag neergelegde subsidiariteitsbeginsel, maatregelen nemen. Overeenkomstig het in hetzelfde artikel neergelegde evenredigheidsbeginsel gaat deze richtlijn niet verder dan nodig is om deze doelstellingen te verwezenlijken. (27) De voor de uitvoering van deze richtlijn vereiste maatregelen moeten worden vastgesteld overeenkomstig Besluit 1999/468/EG van de Raad van 28 juni 1999 tot vaststelling van de voorwaarden voor de uitoefening van de aan de Commissie verleende uitvoeringsbevoegdheden (12) . (28) In het bijzonder moet de Commissie de bevoegdheid worden verleend om communautaire maatregelen goed te keuren inzake de aanbevelingen van de Verenigde Naties, de etiketteervereisten van pyrotechnische artikelen en de aanpassingen aan de technische vooruitgang van Bijlagen II en III inzake de veiligheidseisen en de overeenstemmingsbeoordelingprocedures. Daar het maatregelen van algemene strekking betreft tot wijziging van niet-essentiële onderdelen van deze richtlijn en ter aanvulling van deze richtlijn met nieuwe niet-essentiële onderdelen, moeten zij overeenkomstig de regelgevingsprocedure met toetsing zoals bedoeld in artikel 5 bis van Besluit 1999/468/EG, worden vastgesteld. (29) Overeenkomstig paragraaf 34 van het Interinstitutioneel Akkoord over beter wetgeven (13) worden de lidstaten ertoe aangespoord voor zichzelf en in het belang van de Gemeenschap hun eigen tabellen op te stellen, die voorzover mogelijk het verband weergeven tussen de richtlijnen en de omzettingsmaatregelen, en deze openbaar te maken. HEBBEN DE VOLGENDE RICHTLIJN VASTGESTELD: Artikel 1 Doelstellingen en toepassingsgebied 1. Deze richtlijn stelt regels vast om tot vrij verkeer van pyrotechnische artikelen in de interne markt te komen en tegelijkertijd een hoog niveau van bescherming van de gezondheid van de mens en openbare veiligheid en bescherming en veiligheid van de consument te bieden en wel met inachtneming van de relevante aspecten in verband met milieubescherming . 2. Deze richtlijn stelt de fundamentele veiligheidsvoorschriften vast waaraan pyrotechnische artikelen moeten voldoen om in de handel te kunnen worden gebracht. 3. Deze richtlijn is van toepassing op pyrotechnische artikelen zoals gedefinieerd in artikel 2, leden 1 tot en met lid 5 . 4. Deze richtlijn is niet van toepassing op: Artikel 2 Definities In deze richtlijn wordt verstaan onder: Artikel 3 Categorisering 1. Pyrotechnische artikelen worden door de fabrikant in een bepaalde categorie ondergebracht op grond van hun toepassing, doel en gevaar , met inbegrip van het geluidsniveau . De categorisering wordt door de in artikel 10 bedoelde aangemelde instanties bevestigd als onderdeel van de overeenstemmingsbeoordelingsprocedures overeenkomstig artikel 9. De categorieën luiden als volgt: a) vuurwerk Categorie 1: vuurwerk dat zeer weinig gevaar en een te verwaarlozen geluidsniveau oplevert en bestemd is voor gebruik in een besloten ruimte, inclusief vuurwerk dat bestemd is voor gebruik binnenshuis; Categorie 2: vuurwerk dat weinig gevaar en een laag geluidsniveau oplevert en bestemd is voor gebruik buitenshuis in een besloten ruimte; Categorie 3: vuurwerk dat middelmatig gevaar oplevert en bestemd is voor gebruik buitenshuis in een grote open ruimte , en waarvan het geluidsniveau niet schadelijk is voor de menselijke gezondheid; Categorie 4: vuurwerk dat veel gevaar oplevert en uitsluitend bestemd is voor gebruik door personen met specialistische kennis, veelal "vuurwerk voor professioneel gebruik" genoemd , en waarvan het geluidsniveau niet schadelijk is voor de menselijke gezondheid; (b) Pyrotechnische artikelen voor theatergebruik Categorie T1: pyrotechnische artikelen voor podiumgebruik met gering gevaar; Categorie T2: pyrotechnische artikelen voor podiumgebruik die bedoeld zijn om alleen door personen met specialistische kennis te worden gebruikt; c) andere pyrotechnische artikelen Categorie P1 : andere pyrotechnische artikelen dan vuurwerk en pyrotechnische artikelen voor theatergebruik die weinig gevaar opleveren; Categorie P2 : andere pyrotechnische artikelen dan vuurwerk en pyrotechnische artikelen voor theatergebruik die bedoeld zijn om alleen door personen met specialistische kennis te worden gehanteerd of gebruikt. 2. De lidstaten brengen de Commissie op de hoogte van de procedures volgens welke zij personen met specialistische kennis identificeren en machtigen. Artikel 4 Verplichtingen van de fabrikant , de importeur en de verdeler 1. De fabrikanten zorgen ervoor dat in de handel gebrachte pyrotechnische artikelen voldoen aan de fundamentele veiligheidsvoorschriften in bijlage I. 2. Wanneer de fabrikant niet in de Gemeenschap is gevestigd , zorgt de importeur van de pyrotechnische artikelen ervoor dat de fabrikant heeft voldaan aan zijn verplichtingen uit hoofde van deze richtlijn of neemt de importeur van de pyrotechnische artikelen deze verplichtingen zelf op. De importeur kan door autoriteiten en instanties in de Gemeenschap worden aangesproken over die verplichtingen . 3. Verdelers nemen, overeenkomstig het toepasselijke Gemeenschapsrecht met inbegrip van deze richtlijn, de nodige zorgvuldigheid in acht. Met name vergewissen zij zich ervan dat het product is voorzien van de vereiste overeenstemmingsmarkering(en) en vergezeld gaat van de vereiste documenten. 4. Fabrikanten van pyrotechnische artikelen: Artikel 5 In de handel brengen De lidstaten nemen de nodige maatregelen om ervoor te zorgen dat pyrotechnische artikelen uitsluitend in de handel worden gebracht indien ze aan de verplichtingen van deze richtlijn voldoen, voorzien zijn van een CE-markering en aan de verplichtingen van de overeenstemmingsbeoordeling voldoen. De lidstaten nemen de nodige maatregelen om ervoor te zorgen dat pyrotechnische artikelen niet onrechtmatig van een CE-markering zijn voorzien. Artikel 6 Vrij verkeer 1. De lidstaten mogen het in de handel brengen van pyrotechnische artikelen die aan de voorschriften van deze richtlijn voldoen, niet verbieden, beperken of belemmeren. 2. De bepalingen van deze richtlijn beletten niet dat een lidstaat omwille van de openbare orde of veiligheid of omwille van milieubescherming maatregelen neemt om het bezit, gebruik en/of de verkoop aan het grote publiek van vuurwerk van de categorieën 2 en 3, pyrotechnische artikelen voor theatergebruik en andere pyrotechnische artikelen te verbieden of te beperken. 3. De lidstaten verhinderen niet dat pyrotechnische artikelen die niet met de bepalingen van deze richtlijn in overeenstemming zijn op handelsbeurzen, tentoonstellingen en demonstraties voor de marketing van pyrotechnische artikelen worden getoond en gebruikt , op voorwaarde dat een zichtbaar teken duidelijk de naam en de datum van de handelsbeurs, tentoonstelling of demonstratie vermeldt en aangeeft dat de artikelen niet in overeenstemming zijn en niet verkocht mogen worden tot ze door de fabrikant , wanneer die in de Gemeenschap is gevestigd, of door de importeur in overeenstemming zijn gebracht. Tijdens dergelijke evenementen worden passende veiligheidsmaatregelen genomen overeenkomstig de door de bevoegde autoriteit van de desbetreffende lidstaat vastgestelde voorschriften om de veiligheid van personen te waarborgen. 4. De lidstaten verhinderen niet dat pyrotechnische artikelen die voor onderzoeks-, ontwikkelings- en testdoeleinden zijn geproduceerd en niet met de bepalingen van deze richtlijn in overeenstemming zijn, vrij circuleren en worden gebruikt, op voorwaarde dat een zichtbaar teken duidelijk aangeeft dat ze niet in overeenstemming zijn en niet beschikbaar zijn voor andere doeleinden dan voor ontwikkeling, tests en onderzoek . Artikel 7 Leeftijdsgrenzen 1. Pyrotechnische artikelen worden niet verkocht aan of anderszins ter beschikking gesteld van consumenten onder de volgende leeftijdsgrenzen: a) vuurwerk Categorie 1: 12 jaar; Categorie 2: 16 jaar; Categorie 3: 18 jaar. b) andere pyrotechnische artikelen en pyrotechnische artikelen voor theatergebruik Categorieën T1 en P1 : 18 jaar 2. De lidstaten kunnen de leeftijdsgrenzen in lid 1 verhogen wanneer dat omwille van de openbare orde of veiligheid gerechtvaardigd is. De lidstaten kunnen de leeftijdsgrenzen ook verlagen voor personen die een beroepsopleiding terzake hebben gevolgd of volgen. 3. De volgende pyrotechnische artikelen mogen door fabrikanten , importeurs of verdelers uitsluitend aan personen met specialistische kennis worden verkocht of anderszins ter beschikking gesteld: Artikel 8 Geharmoniseerde normen 1. Overeenkomstig de bij Richtlijn 98/34/EG ingestelde procedures kan de Commissie de Europese normalisatie-instituten verzoeken Europese normen ter ondersteuning van deze richtlijn op te stellen of te herzien of de desbetreffende internationale organen aanmoedigen internationale normen op te stellen of te herzien . 2. De Commissie maakt in het Publicatieblad van de Europese Unie de referenties van dergelijke geharmoniseerde normen bekend. 3. De lidstaten zorgen ervoor dat de in het Publicatieblad van de Europese Unie bekendgemaakte geharmoniseerde normen worden erkend en overgenomen. Onder deze richtlijn vallende pyrotechnische artikelen die voldoen aan de desbetreffende nationale normen tot omzetting van de in het Publicatieblad van de Europese Unie bekendgemaakte geharmoniseerde normen, worden door de lidstaten geacht in overeenstemming te zijn met de in Bijlage I uiteengezette fundamentele veiligheidsvoorschriften. De lidstaten maken de referentienummers van de nationale normen tot omzetting van die geharmoniseerde normen, bekend. Wanneer de lidstaten de nationale omzetting van de geharmoniseerde normen goedkeuren, maken ze de referentienummers van die omzettingen bekend. 4. Wanneer een lidstaat of de Commissie van mening is dat de in dit artikel bedoelde geharmoniseerde normen niet toereikend zijn voor de in Bijlage I uiteengezette fundamentele veiligheidsvoorschriften, legt de Commissie of de betrokken lidstaat de kwestie onder vermelding van de redenen voor aan het bij Richtlijn 98/34/EG ingestelde permanent comité. Het comité brengt binnen 6 maanden na deze verwijzing advies uit. In het licht van het advies van het comité brengt de Commissie de lidstaten op de hoogte van de maatregelen die moeten worden genomen ten aanzien van de geharmoniseerde normen en de in lid 2 bedoelde bekendmaking. Artikel 9 Overeenstemmingsbeoordelingsprocedures Voor de verklaring van overeenstemming van pyrotechnische artikelen volgt de fabrikant een van de volgende procedures: Artikel 10 Aangemelde instanties 1. De lidstaten brengen de Commissie en de andere lidstaten op de hoogte van de instanties die zij hebben aangewezen om de in artikel 9 bedoelde overeenstemmingsbeoordelingsprocedures uit te voeren, alsmede de specifieke taken die aan deze instanties zijn toegewezen en de identificatienummers die de Commissie hen heeft toegekend. 2. De Commissie publiceert op haar website een lijst van de aangemelde instanties, hun identificatienummers en de taken waarvoor zij zijn aangemeld. De Commissie zorgt ervoor dat deze lijst up-to-date is. 3. De lidstaten passen de in bijlage III vastgestelde minimumcriteria toe voor de beoordeling van de instanties die bij de Commissie moeten worden aangemeld. Instanties die voldoen aan de beoordelingscriteria die in de geharmoniseerde normen voor aangemelde instanties zijn vastgesteld, worden geacht aan de desbetreffende minimumcriteria te voldoen. 4. Een lidstaat die een bepaalde instantie bij de Commissie heeft aangemeld, trekt die aanmelding in indien hij ontdekt dat die instantie niet langer aan de in lid 3 bedoelde minimumcriteria voldoet. Hij brengt de andere lidstaten en de Commissie daarvan onverwijld op de hoogte. 5. Wanneer de aanmelding van een instantie wordt ingetrokken, behouden alle overeenstemmingscertificaten en bijbehorende documenten die door die instantie zijn afgegeven, hun geldigheid tenzij er een dreigend of rechtstreeks gevaar is voor de gezondheid en veiligheid. 6. De Commissie maakt op haar website bekend dat de aanmelding van een instantie is ingetrokken. Artikel 11 Verplichting om de CE-markering aan te brengen 1. Nadat de overeenstemmingsbeoordeling met succes is afgerond overeenkomstig artikel 9, brengen fabrikanten de CE-markering zodanig aan dat ze zichtbaar, leesbaar en onuitwisbaar is op de pyrotechnische artikelen zelf of, indien dit niet mogelijk is, op een hieraan bevestigd identificatieplaatje of op de verpakking. Het identificatieplaatje moet zodanig zijn ontworpen dat hergebruik onmogelijk is. Het model voor de CE-markering is in overeenstemming met Besluit 93/465/EEG . 2. Er mag geen enkele markering of inscriptie op pyrotechnische artikelen worden aangebracht, die derden in de war kan brengen wat de betekenis en vorm van de CE-markering betreft. Andere markeringen mogen op pyrotechnische artikelen worden aangebracht op voorwaarde dat de zicht- en leesbaarheid van de CE-markering niet in het gedrang komen . 3. Wanneer pyrotechnische artikelen onderworpen zijn aan andere communautaire wetgeving die betrekking heeft op andere aspecten en een CE-markering voorschrijft, geeft deze markering aan dat deze artikelen ook geacht worden aan de bepalingen van de andere toepasselijke wetgeving te voldoen. Artikel 12 Etikettering van andere dan pyrotechnische artikelen voor voertuigen 1. De fabrikanten zorgen ervoor dat andere pyrotechnische artikelen dan pyrotechnische artikelen voor voertuigen naar behoren zichtbaar, leesbaar en onuitwisbaar zijn geëtiketteerd in de officiële taal (talen) van de lidstaat waar het artikel aan de consument wordt verkocht. 2. Het etiket van pyrotechnische artikelen moet ten minste de naam en het adres van de fabrikant of , als de fabrikant niet in de Gemeenschap is gevestigd, de naam van de fabrikant en de naam en het adres van de importeur bevatten , de naam en het type van het artikel, de minimumleeftijdsgrenzen zoals aangegeven in artikel 7, leden 1 en 2, de desbetreffende categorie en gebruiksaanwijzingen , het productiejaar bij vuurwerk van categorie 3 en 4 en, in voorkomend geval, een minimale veiligheidsafstand. Het etiket moet tevens de netto equivalente hoeveelheid (NEH) aan actieve explosieve stoffen vermelden. 3. Op vuurwerk moet daarenboven ten minste de volgende informatie staan: categorie 1: in voorkomend geval: "uitsluitend buitenshuis te gebruiken" en de minimale veiligheidsafstand; categorie 2: "uitsluitend buitenshuis te gebruiken" en, in voorkomend geval, de minimale veiligheidsafstand(en); categorie 3: "uitsluitend buitenshuis te gebruiken" en de minimale veiligheidsafstand(en); categorie 4: "uitsluitend door personen met specialistische kennis te gebruiken" en de minimale veiligheidsafstand(en). 4. Pyrotechnische artikelen voor theatergebruik worden bovendien voorzien van ten minste de volgende informatie: Categorie T1: in voorkomend geval: "uitsluitend buitenshuis te gebruiken" en een minimale veiligheidsafstand; Categorie T2: "uitsluitend door personen met specialistische kennis te gebruiken" en een minimale veiligheidsafstand(en). 5. Indien op het pyrotechnische artikel niet voldoende plaats is voor de vereiste informatie als bedoeld in de leden 2 tot en met 4 , wordt de informatie op de kleinste verpakkingseenheid weergegeven. 6. De bepalingen van dit artikel zijn niet van toepassing op pyrotechnische artikelen die op handelsbeurzen, tentoonstellingen en demonstraties voor het op de markt brengen van pyrotechnische artikelen worden getoond zoals bedoeld in artikel 6, lid 3, of die voor onderzoeks-, ontwikkelings- en testdoeleinden worden vervaardigd zoals bedoeld in artikel 6, lid 4. Artikel 13 Etikettering van pyrotechnische artikelen voor voertuigen 1. Het etiket van pyrotechnische artikelen voor voertuigen vermeldt de naam van de fabrikant of, als de fabrikant niet in de Gemeenschap is gevestigd, de naam van de importeur, evenals de naam en het type van het artikel, en de veiligheidsinstructies. 2. Als het artikel niet voldoende plaats biedt voor de etiketteringsvoorschriften van lid 1, wordt de vereiste informatie op de verpakking van het artikel vermeld. 3. Een veiligheidsinformatieblad dat is opgesteld volgens de bijlage bij Richtlijn 2001/58/EG van de Commissie van 27 juli 2001 tot tweede wijziging van Richtlijn 91/155/EEG (15) wordt aan de professionele gebruiker overgelegd in de door hem gevraagde taal. Het veiligheidsinformatieblad mag op papier of elektronisch worden geleverd, op voorwaarde dat de ontvanger over de nodige middelen beschikt om er toegang toe te hebben. Artikel 14 Markttoezicht 1. De lidstaten nemen passende maatregelen om ervoor te zorgen dat pyrotechnische artikelen alleen in de handel mogen worden gebracht indien ze de gezondheid en veiligheid van personen niet in gevaar brengen wanneer ze worden opgeslagen zoals het hoort en worden gebruikt waarvoor ze zijn bestemd. 2. De lidstaten voeren regelmatige inspecties uit op pyrotechnische artikelen bij binnenkomst op het grondgebied van de Gemeenschap en, op opslag- en fabricatieplaatsen. 3. De lidstaten nemen de passende maatregelen om ervoor te zorgen dat bij het vervoer van pyrotechnische artikelen in de Gemeenschap de eisen van deze richtlijn inzake veiligheid, volksgezondheid en bescherming worden nageleefd. 4. De lidstaten organiseren en verrichten passende controles van in de handel gebrachte producten, rekening houdend met het vermoeden van overeenstemming van producten die voorzien zijn van de CE-markering. 5. De lidstaten stellen de Commissie jaarlijks in kennis van hun activiteiten op het gebied van markttoezicht. 6. Wanneer een lidstaat ontdekt dat pyrotechnische artikelen die voorzien zijn van een CE-markering, vergezeld gaan van de EG-verklaring van overeenstemming en worden gebruikt waarvoor ze zijn bestemd, de gezondheid en veiligheid van personen in gevaar kunnen brengen, neemt hij alle passende voorlopige maatregelen om die producten uit de handel te halen, het in de handel brengen ervan te verbieden of het vrij verkeer ervan te beperken. De lidstaat brengt de Commissie en de andere lidstaten hiervan op de hoogte. 7. De Commissie vermeldt op haar website de namen van de artikelen die volgens lid 6 uit de handel zijn gehaald, verboden zijn of onder beperkingen in de handel mogen worden gebracht. Artikel 15 Snelle uitwisseling van informatie over risicovolle producten Wanneer een lidstaat voldoende redenen heeft om aan te nemen dat een pyrotechnisch artikel een ernstig risico vormt voor de gezondheid en/of veiligheid van personen in de Europese Unie, brengt hij de Commissie en de andere lidstaten hiervan op de hoogte en voert hij een passende beoordeling uit. De lidstaat brengt de Commissie en de andere lidstaten op de hoogte van de achtergrond en de resultaten van de beoordeling. Artikel 16 Vrijwaringsclausule 1. Wanneer een lidstaat het oneens is met de door een andere lidstaat op grond van artikel 14, lid 6 genomen maatregelen, of wanneer de Commissie een dergelijke maatregel als onverenigbaar met de Gemeenschapswetgeving beschouwt, raadpleegt de Commissie onverwijld alle betrokken partijen, beoordeelt zij de maatregel en bepaalt zij haar standpunt over de vraag of de maatregel al dan niet is gerechtvaardigd. De Commissie brengt haar standpunt ter kennis van de lidstaten en de betrokken partijen. Wanneer de Commissie de nationale maatregel gerechtvaardigd acht, nemen de andere lidstaten de nodige maatregelen om het onveilige product van de nationale markt te halen en brengen zij de Commissie daarvan op de hoogte. Wanneer de Commissie de nationale maatregel niet gerechtvaardigd acht, wordt deze door de betrokken lidstaat herroepen. 2. Indien de in lid 1 bedoelde maatregelen het gevolg zijn van een tekortkoming in de geharmoniseerde normen, verwijst de Commissie de kwestie naar het bij Richtlijn 98/34/EG ingestelde permanente comité als de lidstaat waarvan de maatregelen uitgaan bij zijn standpunt blijft, en start de Commissie of de lidstaat de in artikel 8 bedoelde procedure. 3. Indien een pyrotechnisch artikel niet in overeenstemming is en voorzien is van de CE-markering, neemt de bevoegde lidstaat passende maatregelen tegen de persoon die de markering heeft aangebracht, en brengt hij de Commissie hiervan op de hoogte. De Commissie brengt de andere lidstaten op de hoogte. Artikel 17 Maatregelen die weigering of beperking tot gevolg hebben 1. Bij elke maatregel die krachtens deze richtlijn wordt genomen wordt precies vermeld op grond waarvan dat gebeurt. Dergelijke maatregelen worden onverwijld meegedeeld aan de betrokken partij die tegelijkertijd op de hoogte wordt gebracht van de middelen die haar op grond van de nationale wetgeving van de desbetreffende lidstaat ter beschikking staan alsmede van de termijnen die voor deze middelen gelden. 2. In het geval van een maatregel zoals bedoeld in lid 1 , moet de fabrikant de mogelijkheid hebben om van tevoren zijn standpunt bekend te maken, tenzij dit overleg niet mogelijk is vanwege de urgentie van de maatregel, met name om redenen van volksgezondheid of veiligheid. Artikel 18 Uitvoeringsmaatregelen 1. De volgende maatregelen die niet-essentiële onderdelen van deze richtlijn beogen te wijzigen, inclusief door haar aan te vullen met nieuwe niet-essentiële onderdelen, worden vastgesteld volgens de in artikel 19, lid 2 bedoelde regelgevingsprocedure met toetsing : 2. De volgende maatregelen worden vastgesteld overeenkomstig de procedure waarvan sprake in artikel 19, lid 3: Artikel 19 Comité 1. De Commissie wordt bijgestaan door een comité. 2. Wanneer naar dit lid wordt verwezen, zijn artikel 5 bis, leden 1 tot en met 4, en artikel 7 van Besluit 1999/468/EG van toepassing, met inachtneming van artikel 8 van dat besluit. 3. Wanneer naar dit lid wordt verwezen, zijn de artikelen 5 en 7 van Besluit 1999/468/EG van toepassing, met inachtneming van artikel 8 van dat besluit. De in artikel 5, lid 6, van Besluit 1999/468/EG bedoelde termijn wordt vastgesteld op 3 maanden. Artikel 20 Sancties De lidstaten stellen sancties vast om overtredingen aan te pakken van de nationale wetgeving die op grond van deze richtlijn is aangenomen, en zien erop toe dat deze wordt toegepast. Deze sancties moeten doeltreffend, evenredig en afschrikkend zijn. De lidstaten stellen tevens de nodige maatregelen vast die hen toelaten om zendingen van pyrotechnische artikelen die niet aan deze richtlijn voldoen, tegen te houden. Artikel 21 Omzetting 1. De lidstaten dienen uiterlijk op ... (16) de nodige wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen vast te stellen en bekend te maken om aan deze richtlijn te voldoen. Zij delen de Commissie de tekst van die bepalingen onverwijld mede . 2. Zij passen die bepalingen toe vanaf … (17) voor vuurwerk van de categorieën 1, 2 en 3, en vanaf … (18) * voor andere pyrotechnische artikelen , vuurwerk van categorie 4 en pyrotechnische artikelen voor theatergebruik. 3. Wanneer de lidstaten die bepalingen aannemen, wordt in die bepalingen zelf of bij de officiële bekendmaking daarvan naar deze richtlijn verwezen. De regels voor die verwijzing worden vastgesteld door de lidstaten. 4. De lidstaten delen de Commissie de tekst van de belangrijkste bepalingen van intern recht mede die zij op het onder deze richtlijn vallende gebied vaststellen. 5. Nationale vergunningen die vóór de in lid 2 aangegeven datum zijn verleend, blijven tot hun vervaldatum of tot tien jaar na de inwerkingtreding van de richtlijn (de kortste periode is van toepassing) geldig op het grondgebied van de lidstaat die de vergunning heeft verleend. 6. In afwijking van lid 5 blijven nationale vergunningen voor pyrotechnische artikelen voor voertuigen die vóór de in lid 2 aangegeven datum zijn verleend, geldig tot ze vervallen. Artikel 22 Inwerkingtreding Deze richtlijn treedt in werking op de twintigste dag volgende op die van haar bekendmaking in het Publicatieblad van de Europese Unie. Artikel 23 Adressaten Deze richtlijn is gericht tot de lidstaten. Gedaan te Voor het Europees Parlement Voor de Raad De voorzitter De voorzitter BIJLAGE I FUNDAMENTELE VEILIGHEIDSVOORSCHRIFTEN (1) Elk pyrotechnisch artikel moet de prestaties leveren die de fabrikant bij de aangemelde instantie heeft opgegeven om maximale veiligheid en betrouwbaarheid te garanderen. (2) Elk pyrotechnisch artikel moet zo zijn ontworpen en gefabriceerd dat men zich er met behulp van een passend proces veilig van kan ontdoen met minimale gevolgen voor het milieu. (3) Elk pyrotechnisch artikel moet correct functioneren wanneer het gebruikt wordt waarvoor het is bestemd. De volgende gegevens en eigenschappen moeten in voorkomend geval worden gecontroleerd of getest. Elk pyrotechnisch artikel moet onder realistische omstandigheden worden getest. Indien dit niet mogelijk is in een laboratorium, moeten de tests worden uitgevoerd onder de omstandigheden waarin het pyrotechnische artikel zal worden gebruikt. (a) Ontwerp, constructie en kenmerkende eigenschappen, inclusief gedetailleerde chemische samenstelling (massa en percentage van de gebruikte stoffen) en afmetingen. (b) Fysische en chemische stabiliteit van het pyrotechnische artikel in alle normale, te verwachten omgevingsomstandigheden. (c) Gevoeligheid voor de normale, te verwachten hantering en vervoersomstandigheden. (d) Compatibiliteit van alle componenten wat chemische stabiliteit betreft. (e) Weerstand van het pyrotechnische artikel tegen de invloed van water wanneer het bestemd is om in vochtige of natte omstandigheden te worden gebruikt en water de veiligheid of betrouwbaarheid negatief kan beïnvloeden. (f) Weerstand tegen lage en hoge temperaturen wanneer het pyrotechnische artikel bestemd is om bij dergelijke temperaturen te worden bewaard of gebruikt en het afkoelen of opwarmen van een component of van het pyrotechnische artikel in zijn geheel de veiligheid of betrouwbaarheid negatief kan beïnvloeden. (g) Veiligheidsvoorzieningen om voortijdige of onbedoelde inwerkingstelling of ontsteking te voorkomen. (h) Passende instructies en, waar nodig, markeringen inzake het veilig hanteren, opslaan, gebruiken (inclusief veiligheidsafstand) en verwijderen in de officiële taal of talen van de ontvangende lidstaat. (i) Weerstand van het pyrotechnische artikel, de verpakking ervan of andere componenten tegen aantasting onder normale, te verwachten opslagomstandigheden. (j) Specificatie van alle benodigde inrichtingen en accessoires en van gebruiksaanwijzingen voor de veilige werking van het pyrotechnische artikel. (k) Tenzij anders vermeld in de instructies van de fabrikant, moeten de pyrotechnische artikelen hun pyrotechnische samenstelling behouden tijdens het vervoer en bij normale hantering. (4) Pyrotechnische artikelen moeten de volgende stoffen niet bevatten: (5) De verschillende groepen pyrotechnische artikelen moeten ten minste ook aan de volgende voorschriften voldoen: A. Vuurwerk (a) De fabrikant brengt vuurwerk krachtens artikel 3 onder in verschillende categorieën op basis van nettospringlading, veiligheidsafstand, geluidsniveau en dergelijke. De categorie staat duidelijk vermeld op het etiket. i) Voor vuurwerk van categorie 1 moeten de volgende voorwaarden worden nageleefd: ii) Voor vuurwerk van categorie 2 moeten de volgende voorwaarden worden nageleefd: iii) Voor vuurwerk van categorie 3 moeten de volgende voorwaarden worden nageleefd: (b) Vuurwerk mag uitsluitend constructiematerialen bevatten die de risico's van brokstukken voor de gezondheid, gebouwen of het milieu zoveel mogelijk beperken. (c) De ontstekingsmethode moet duidelijk zichtbaar zijn en worden aangegeven aan de hand van etiketten of instructies. (d) Vuurwerk mag niet op een grillige en onvoorspelbare manier bewegen. (e) Vuurwerk van de categorieën 1, 2 en 3 moet beschermd zijn tegen onbedoelde ontsteking, hetzij door een beschermlaag, hetzij door de verpakking, hetzij door de constructie van het artikel. Vuurwerk van categorie 4 moet tegen onbedoelde ontsteking beschermd zijn door methodes die door de fabrikant worden gespecificeerd. B. Andere pyrotechnische artikelen (a) Pyrotechnische artikelen moeten zo zijn ontworpen dat de risico's voor de gezondheid, gebouwen of het milieu bij normaal gebruik zo klein mogelijk zijn. (b) De ontstekingsmethode moet duidelijk zichtbaar zijn en worden aangegeven aan de hand van etiketten of instructies. (c) Het pyrotechnische artikel moet zo zijn ontworpen dat het risico van brokstukken voor de gezondheid, gebouwen of het milieu bij onbedoelde inwerkingtreding zo klein mogelijk is. (d) In voorkomend geval moet het pyrotechnische artikel naar behoren werken tot de houdbaarheidsdatum die de fabrikant heeft opgegeven. C. Ontstekingstoestellen (a) Ontstekingstoestellen moeten op betrouwbare wijze in werking kunnen worden gesteld en moeten onder alle normale, te verwachten gebruiksomstandigheden voldoende ontstekingscapaciteit hebben. (b) Ontstekingstoestellen moeten beschermd zijn tegen elektrostatische ontlading onder normale, te verwachten opslag- en gebruiksomstandigheden. (c) Elektrische ontstekers moeten beschermd zijn tegen elektromagnetische velden onder normale, te verwachten opslag- en gebruiksomstandigheden. (d) Het omhulsel van de lonten moet de juiste mechanische sterkte hebben en de explosieve vulling afdoende beschermen wanneer deze aan normale, te verwachten mechanische spanning wordt blootgesteld. (e) De parameters voor de brandduur van lonten moeten bij het artikel zijn gevoegd. (f) De elektrische kenmerken (bv. minimuminleidingsstroom, weerstand, enz.) van elektrische ontstekers moeten bij het artikel zijn gevoegd. (g) De kabels van elektrische ontstekers moeten voldoende geïsoleerd en mechanisch sterk genoeg zijn, inclusief de verbinding met de ontsteker, rekening houdend met het bedoelde gebruik. BIJLAGE II OVEREENSTEMMINGSBEOORDELINGSPROCEDURES 1. MODULE B: EG-typeonderzoek 1. In deze module wordt het deel van de procedure beschreven waarmee een aangemelde instantie zich ervan vergewist en verklaart dat een voorbeeld dat representatief is voor de beoogde productie, aan de desbetreffende bepalingen van de richtlijn voldoet. 2. De fabrikant dient de aanvraag voor EG-typeonderzoek in bij de aangemelde instantie van zijn keuze. De aanvraag bevat: De aanvrager stelt de aangemelde instantie een voorbeeld ter beschikking dat representatief is voor de beoogde productie, hierna "type" genoemd. De aangemelde instantie kan bijkomende voorbeelden vragen als dat nodig is om het testprogramma uit te voeren. 3. Aan de hand van de technische documentatie moet de overeenstemming van het toestel met de voorschriften van de richtlijn kunnen worden beoordeeld. De documentatie moet, voorzover dat voor de beoordeling relevant is, betrekking hebben op het ontwerp, de fabricage en de werking van het toestel en voorzover dat voor de beoordeling relevant is het volgende bevatten: 4. De aangemelde instantie moet: 5. Wanneer het type aan de desbetreffende bepalingen van deze richtlijn voldoet, geeft de aangemelde instantie een verklaring van EG-typeonderzoek af aan de aanvrager. Op deze verklaring staan de naam en het adres van de fabrikant, de conclusie van de beoordeling en de nodige gegevens voor de identificatie van het goedgekeurde type. Een lijst van de desbetreffende delen van de technische documentatie is bij de verklaring gevoegd; de aangemelde instantie houdt een kopie bij. Indien de fabrikant geen typeverklaring krijgt, moet de aangemelde instantie in detail de redenen voor die weigering aangeven. Er moet in een beroepsprocedure worden voorzien. 6. De aanvrager brengt de aangemelde instantie die de technische documentatie betreffende de verklaring van EG-typeonderzoek in haar bezit heeft, op de hoogte van alle wijzigingen van het goedgekeurde toestel die aanvullend moeten worden goedgekeurd als die wijzigingen invloed hebben op de overeenstemming met de fundamentele voorschriften of de voorgeschreven gebruiksvoorwaarden van het product. Deze aanvullende goedkeuring wordt gegeven in de vorm van een bijvoegsel bij de oorspronkelijke verklaring van EG-typeonderzoek. 7. Elke aangemelde instantie moet de andere aangemelde instanties op de hoogte brengen van de relevante informatie betreffende de verklaringen van EG-typeonderzoek en de bijvoegsels die zijn afgegeven en ingetrokken. 8. De andere aangemelde instanties kunnen een kopie van de verklaringen van EG-typeonderzoek en/of de bijvoegsels krijgen. De bijlagen bij de verklaringen moeten ter beschikking van de andere aangemelde instanties worden gehouden. 9. Samen met de technische documentatie moet de fabrikant kopieën van de verklaringen van EG-typeonderzoek en de bijvoegsels bijhouden gedurende ten minste tien jaar vanaf de laatste fabricagedatum van het desbetreffende product. Indien de fabrikant niet in de Gemeenschap is gevestigd, rust de verplichting om de technische documentatie ter beschikking te houden bij de persoon die het product in de Gemeenschap in de handel brengt. 2. MODULE C: overeenstemming met het type 1. In deze module wordt het deel van de procedure beschreven waarmee de fabrikant garandeert en verklaart dat de desbetreffende pyrotechnische artikelen in overeenstemming zijn met het type dat is beschreven in de verklaring van EG-typeonderzoek en aan de toepasselijke voorschriften van deze richtlijn voldoen. De fabrikant brengt de CE-markering aan op elk pyrotechnisch artikel en stelt een schriftelijke verklaring van overeenstemming op. 2. De fabrikant neemt de nodige maatregelen om ervoor te zorgen dat het fabricageproces garandeert dat het gefabriceerde product overeenstemt met het type dat is beschreven in de verklaring van EG-typeonderzoek en met de fundamentele veiligheidsvoorschriften van de richtlijn. 3. De fabrikant moet een kopie van de verklaring van overeenstemming bijhouden gedurende ten minste tien jaar vanaf de laatste fabricagedatum van het desbetreffende product. Indien de fabrikant niet in de Gemeenschap is gevestigd, rust de verplichting om de technische documentatie ter beschikking te houden bij de persoon die het product in de Gemeenschap in de handel brengt. 4. Een door de fabrikant gekozen aangemelde instantie moet het product met willekeurige intervallen onderzoeken of hebben onderzocht. De aangemelde instantie neemt ter plekke een geschikt monster van de afgewerkte producten. Dat wordt onderzocht en aan de hand van passende tests zoals gedefinieerd in de in artikel 8 bedoelde toepasselijke geharmoniseerde norm of gelijkwaardige tests wordt gecontroleerd of het product met de voorschriften van de richtlijn overeenstemt. Wanneer een of meer monsters van de onderzochte producten niet in overeenstemming blijken te zijn, moet de aangemelde instantie passende maatregelen nemen. Onder verantwoordelijkheid van de aangemelde instantie brengt de fabrikant tijdens het fabricageproces het identificatienummer van die instantie aan. 3. MODULE D: productiekwaliteitsborging 1. In deze module wordt de procedure beschreven waarmee de fabrikant die aan de verplichtingen van punt 2 voldoet, garandeert en verklaart dat de desbetreffende pyrotechnische artikelen in overeenstemming zijn met het type dat is beschreven in de verklaring van EG-typeonderzoek en aan de voorschriften van deze richtlijn voldoen. De fabrikant brengt de CE-markering aan op elk pyrotechnisch artikel en stelt een schriftelijke verklaring van overeenstemming op. De CE-markering gaat vergezeld van het identificatienummer van de aangemelde instantie die verantwoordelijk is voor de in punt 4 bedoelde controles. 2. De fabrikant moet een goedgekeurd kwaliteitssysteem voor de productie, de inspectie en het testen van het eindproduct hebben zoals bepaald in punt 3. Hij moet de in punt 4 bedoelde controles uitvoeren. 3. Kwaliteitssysteem 3.1. De fabrikant dient bij de aangemelde instantie van zijn keuze een aanvraag in voor de beoordeling van zijn kwaliteitssysteem voor de desbetreffende pyrotechnische artikelen. De aanvraag bevat: 3.2. Het kwaliteitssysteem moet ervoor zorgen dat pyrotechnische artikelen in overeenstemming zijn met het type dat is beschreven in de verklaring van EG-typeonderzoek en de toepasselijke voorschriften van deze richtlijn. Alle door de fabrikant gevolgde beginselen, voorschriften en bepalingen moeten op een systematische en ordelijke manier worden gedocumenteerd in de vorm van schriftelijk vastgelegde beleidslijnen, procedures en instructies. Aan de hand van de documentatie over het kwaliteitssysteem moeten de kwaliteitsprogramma's, -plannen, -handleidingen en -gegevens consequent kunnen worden geïnterpreteerd. Zij bevat met name een adequate beschrijving van: 3.3. De aangemelde instantie beoordeelt het kwaliteitssysteem om na te gaan of het aan de in punt 3.2 bedoelde voorschriften voldoet. Kwaliteitssystemen die aan de desbetreffende geharmoniseerde norm voldoen, worden geacht in overeenstemming te zijn met die voorschriften. Ten minste één lid van het controleteam moet ervaring hebben met de beoordeling van de desbetreffende producttechnologie. Bij de beoordelingsprocedure hoort een inspectiebezoek aan de bedrijfsgebouwen van de fabrikant. De fabrikant wordt in kennis gesteld van de beslissing. De kennisgeving bevat de conclusies van het onderzoek en het met redenen omklede beoordelingsbesluit. 3.4. De fabrikant verbindt zich ertoe de verplichtingen die uit het goedgekeurde kwaliteitssysteem voortvloeien, na te komen en ervoor te zorgen dat het goed en efficiënt blijft werken. De fabrikant informeert de aangemelde instantie die het kwaliteitssysteem heeft goedgekeurd over voorgenomen wijzigingen van het systeem. De aangemelde instantie beoordeelt de voorgestelde wijzigingen en beslist of het gewijzigde kwaliteitssysteem aan de in punt 3.2 bedoelde voorschriften zal blijven voldoen dan wel of het systeem opnieuw moet worden beoordeeld. Zij stelt de fabrikant in kennis van haar beslissing. De kennisgeving bevat de conclusies van het onderzoek en het met redenen omklede beoordelingsbesluit. 4. Toezicht onder verantwoordelijkheid van de aangemelde instantie 4.1. Toezicht is bedoeld om ervoor te zorgen dat de fabrikant de verplichtingen die uit het goedgekeurde kwaliteitssysteem voortvloeien, naar behoren nakomt. 4.2. De fabrikant verleent de aangemelde instantie voor inspectiedoeleinden toegang tot de fabricage-, inspectie-, test- en opslagruimten en verstrekt haar de nodige informatie, met name: 4.3. De aangemelde instantie voert periodiek controles uit om ervoor te zorgen dat de fabrikant het kwaliteitssysteem handhaaft en toepast en verstrekt de fabrikant een controleverslag. 4.4. De aangemelde instantie kan bovendien onaangekondigde bezoeken aan de fabrikant brengen. Tijdens dergelijke bezoeken kan de aangemelde instantie tests (laten) uitvoeren om na te gaan of het kwaliteitssysteem naar behoren functioneert; indien nodig moet de aangemelde instantie de fabrikant een verslag van het bezoek en, indien tests zijn uitgevoerd, een testverslag verstrekken. 5. De fabrikant moet de volgende elementen gedurende ten minste tien jaar vanaf de laatste fabricagedatum van het product ter beschikking houden van de nationale autoriteiten: 6. Elke aangemelde instantie verstrekt de andere aangemelde instanties de relevante informatie betreffende de goedkeuringen van het kwaliteitssysteem die zijn afgegeven en ingetrokken. 4. MODULE E: productkwaliteitsborging 1. In deze module wordt de procedure beschreven waarmee de fabrikant die aan de verplichtingen van punt 2 voldoet, garandeert en verklaart dat de pyrotechnische artikelen in overeenstemming zijn met het type dat is beschreven in de verklaring van EG-typeonderzoek. De fabrikant brengt de CE-markering aan op elk pyrotechnisch artikel en stelt een schriftelijke verklaring van overeenstemming op. De CE-markering gaat vergezeld van het identificatienummer van de aangemelde instantie die verantwoordelijk is voor de in punt 4 bedoelde controles. 2. De fabrikant moet een goedgekeurd kwaliteitssysteem voor de inspectie en het testen van het eindproduct hebben zoals bepaald in punt 3. Hij moet de in punt 4 bedoelde controles uitvoeren. 3. Kwaliteitssysteem 3.1. De fabrikant dient bij de aangemelde instantie van zijn keuze een aanvraag in voor de beoordeling van het kwaliteitssysteem voor zijn pyrotechnische artikelen. De aanvraag bevat: 3.2. Krachtens het kwaliteitssysteem wordt elk pyrotechnisch artikel onderzocht en worden passende tests zoals gedefinieerd in de in artikel 8 bedoelde toepasselijke geharmoniseerde norm(en) of gelijkwaardige tests uitgevoerd om na te gaan of het aan de desbetreffende voorschriften van de richtlijn voldoet. Alle door de fabrikant gevolgde beginselen, voorschriften en bepalingen moeten op een systematische en ordelijke manier worden gedocumenteerd in de vorm van schriftelijk vastgelegde beleidslijnen, procedures en instructies. Aan de hand van de documentatie over het kwaliteitssysteem moeten de kwaliteitsprogramma's, -plannen, -handleidingen en -gegevens op uniforme wijze kunnen worden geïnterpreteerd. Zij bevat met name een adequate beschrijving van: 3.3. De aangemelde instantie beoordeelt het kwaliteitssysteem om na te gaan of het aan de in punt 3.2 bedoelde voorschriften voldoet. Kwaliteitssystemen die aan de desbetreffende geharmoniseerde norm voldoen, worden geacht in overeenstemming te zijn met die voorschriften. Ten minste één lid van het controleteam moet ervaring hebben met de beoordeling van de desbetreffende producttechnologie. Bij de beoordelingsprocedure hoort een inspectiebezoek aan de bedrijfsgebouwen van de fabrikant. De fabrikant wordt in kennis gesteld van de beslissing. De kennisgeving bevat de conclusies van het onderzoek en het met redenen omklede beoordelingsbesluit. 3.4. De fabrikant verbindt zich ertoe de verplichtingen die uit het goedgekeurde kwaliteitssysteem voortvloeien, na te komen en ervoor te zorgen dat het goed en efficiënt blijft werken. De fabrikant informeert de aangemelde instantie die het kwaliteitssysteem heeft goedgekeurd over voorgenomen wijzigingen van het systeem. De aangemelde instantie beoordeelt de voorgestelde wijzigingen en beslist of het gewijzigde kwaliteitssysteem aan de in punt 3.2 bedoelde voorschriften zal blijven voldoen dan wel of het systeem opnieuw moet worden beoordeeld. Zij stelt de fabrikant in kennis van haar beslissing. De kennisgeving bevat de conclusies van het onderzoek en het met redenen omklede beoordelingsbesluit. 4. Toezicht onder verantwoordelijkheid van de aangemelde instantie 4.1. Toezicht is bedoeld om ervoor te zorgen dat de fabrikant de verplichtingen die uit het goedgekeurde kwaliteitssysteem voortvloeien, naar behoren nakomt. 4.2. De fabrikant verleent de aangemelde instantie voor inspectiedoeleinden toegang tot de inspectie-, test- en opslagruimten en verstrekt haar de nodige informatie, met name: 4.3. De aangemelde instantie voert periodiek controles uit om ervoor te zorgen dat de fabrikant het kwaliteitssysteem handhaaft en toepast en verstrekt de fabrikant een controleverslag. 4.4. De aangemelde instantie kan bovendien onaangekondigde bezoeken aan de fabrikant brengen. Tijdens dergelijke bezoeken kan de aangemelde instantie tests (laten) uitvoeren om na te gaan of het kwaliteitssysteem naar behoren functioneert; indien nodig moet de aangemelde instantie de fabrikant een verslag van het bezoek en, indien tests zijn uitgevoerd, een testverslag verstrekken. 5. De fabrikant moet de volgende elementen gedurende ten minste tien jaar vanaf de laatste fabricagedatum van het product ter beschikking houden van de nationale autoriteiten: 6. Elke aangemelde instantie verstrekt de andere aangemelde instanties de relevante informatie betreffende de goedkeuringen van het kwaliteitssysteem die zijn afgegeven en ingetrokken. 5. MODULE F : eenheidskeuring 1. In deze module wordt de procedure beschreven waarmee de fabrikant garandeert en verklaart dat het pyrotechnische artikel waarvoor de in punt 2 bedoelde verklaring is afgegeven, aan de toepasselijke voorschriften van de richtlijn voldoet. De fabrikant brengt de CE-markering op het artikel aan en stelt een verklaring van overeenstemming op. 2. De aangemelde instantie onderzoekt het pyrotechnische artikel en voert passende tests zoals gedefinieerd in de in artikel 8 bedoelde relevante geharmoniseerde norm(en) of gelijkwaardige tests uit om de overeenstemming ervan met de toepasselijke voorschriften van de richtlijn te garanderen. De aangemelde instantie brengt op het goedgekeurde pyrotechnische artikel haar identificatienummer aan (of laat dat aanbrengen) en stelt een verklaring van overeenstemming met betrekking tot de uitgevoerde tests op. 3. De technische documentatie is bedoeld om de overeenstemming met de voorschriften van de richtlijn te kunnen beoordelen en het ontwerp, de fabricage en de werking van het pyrotechnische artikel te begrijpen. Voorzover nodig voor de beoordeling moet de documentatie het volgende bevatten: 6. MODULE G: algehele kwaliteitsborging 1. In deze module wordt de procedure beschreven waarmee de fabrikant die aan de verplichtingen van punt 2 voldoet, garandeert en verklaart dat de desbetreffende producten aan de toepasselijke voorschriften van deze richtlijn voldoen. De fabrikant of zijn importeur brengt de CE-markering aan op elk product en stelt een schriftelijke verklaring van overeenstemming op. De CE-markering gaat vergezeld van het identificatienummer van de aangemelde instantie die verantwoordelijk is voor de in punt 4 bedoelde controles. 2. De fabrikant moet een goedgekeurd kwaliteitssysteem hebben voor het ontwerp, de productie, de inspectie en het testen van het eindproduct, zoals bepaald in punt 3, en is onderworpen aan de in punt 4 bedoelde controles. 3. Kwaliteitssysteem 3.1. De fabrikant dient bij de aangemelde instantie een aanvraag in voor de beoordeling van zijn kwaliteitssysteem. De aanvraag bevat: 3.2. Het kwaliteitssysteem moet ervoor zorgen dat de producten in overeenstemming zijn met de toepasselijke voorschriften van deze richtlijn. Alle door de fabrikant gevolgde onderdelen, eisen en bepalingen moeten op een systematische en ordelijke manier worden gedocumenteerd in de vorm van schriftelijk vastgelegde beleidslijnen, procedures en instructies. Aan de hand van de documentatie over het kwaliteitssysteem moeten de kwaliteitsprogramma's, plannen, handleidingen en -gegevens consistent kunnen worden geïnterpreteerd. Zij bevat met name een adequate beschrijving van: 3.3. De aangemelde instantie beoordeelt het kwaliteitssysteem om na te gaan of het aan de in punt 3.2 bedoelde voorschriften voldoet. Kwaliteitssystemen die aan de desbetreffende geharmoniseerde norm voldoen, worden geacht in overeenstemming te zijn met die voorschriften. Ten minste één lid van het controleteam moet ervaring hebben met de beoordeling van de desbetreffende producttechnologie. Bij de beoordelingsprocedure hoort een inspectiebezoek aan de bedrijfsgebouwen van de fabrikant. De fabrikant wordt in kennis gesteld van de beslissing. De kennisgeving bevat de conclusies van het onderzoek en een naar behoren gemotiveerde beslissing. 3.4. De fabrikant verbindt zich ertoe de verplichtingen die uit het goedgekeurde kwaliteitssysteem voortvloeien, na te komen en ervoor te zorgen dat het goed en efficiënt blijft werken. De fabrikant houdt de aangemelde instantie die het kwaliteitssysteem heeft goedgekeurd voortdurend op de hoogte van elke beoogde bijwerking van het kwaliteitssysteem. De aangemelde instantie beoordeelt de voorgestelde wijzigingen en beslist of het gewijzigde kwaliteitssysteem aan de in punt 3.2 bedoelde voorschriften zal blijven voldoen dan wel of het systeem opnieuw moet worden beoordeeld. Zij stelt de fabrikant in kennis van haar beslissing. De kennisgeving bevat de conclusies van het onderzoek en een naar behoren gemotiveerde beslissing. 4. EG-toezicht onder verantwoordelijkheid van de aangemelde instantie 4.1. Het EG-toezicht is bedoeld om ervoor te zorgen dat de fabrikant de verplichtingen die uit het goedgekeurde kwaliteitssysteem voortvloeien, naar behoren nakomt. 4.2. De fabrikant verleent de aangemelde instantie voor inspectiedoeleinden toegang tot de fabricage-, inspectie-, test- en opslagruimten en verstrekt haar de nodige informatie, met name: 4.3. De aangemelde instantie voert regelmatig controles uit om ervoor te zorgen dat de fabrikant het kwaliteitssysteem handhaaft en toepast en verstrekt de fabrikant een controleverslag. 4.4. De aangemelde instantie kan bovendien onaangekondigde bezoeken aan de fabrikant brengen. Tijdens dergelijke bezoeken kan de aangemelde instantie, indien nodig, tests (laten) uitvoeren om na te gaan of het kwaliteitssysteem naar behoren functioneert; de aangemelde instantie moet de fabrikant een verslag van het bezoek en, indien tests zijn uitgevoerd, een testverslag verstrekken. 5. De fabrikant moet de volgende elementen gedurende ten minste tien jaar vanaf de laatste fabricagedatum van het product ter beschikking houden van de nationale autoriteiten: 6. Elke aangemelde instantie verstrekt de andere aangemelde instanties de relevante informatie betreffende de goedkeuringen van het kwaliteitssysteem die zijn afgegeven en ingetrokken. BIJLAGE III DOOR DE LIDSTATEN TE HANTEREN MINIMUMCRITERIA VOOR DE INSTANTIES DIE VERANTWOORDELIJK ZIJN VOOR DE BEOORDELING VAN DE OVEREENSTEMMING 1. De instantie, de directeur daarvan en de personeelsleden die met de uitvoering van de keuringstests zijn belast, mogen niet de ontwerper, de fabrikant, de leverancier, de installateur of importeur zijn van de pyrotechnische artikelen die ze inspecteren, noch de gemachtigd vertegenwoordiger van een van deze partijen. Zij mogen noch rechtstreeks, noch als gemachtigd vertegenwoordiger betrokken worden bij het ontwerp, de constructie, de verkoop, het onderhoud of de invoer van dergelijke artikelen. Dit belet niet dat tussen de fabrikant en de instantie technische informatie kan worden uitgewisseld. 2. De instantie en de personeelsleden daarvan voeren de keuringstests uit met de grootst mogelijke professionele integriteit en technische bekwaamheid; zij zijn vrij van alle druk en beïnvloeding, met name van financiële aard, die hun oordeel of de resultaten van de inspectie kunnen beïnvloeden, met name vanwege (groepen van) personen met een belang in het resultaat van de keuringen. 3. De instantie beschikt over het nodige personeel en de voorzieningen die nodig zijn om de administratieve en technische taken met betrekking tot de keuring naar behoren uit te voeren; zij moet ook toegang hebben tot de uitrusting die nodig is voor speciale keuringen. 4. De met de inspectie belaste personeelsleden: 5. De onpartijdigheid van het inspectiepersoneel is gegarandeerd. Hun vergoeding hangt niet af van het aantal uitgevoerde tests of het resultaat ervan. 6. De instantie sluit een wettelijke-aansprakelijkheidsverzekering af, tenzij die wettelijke aansprakelijkheid op basis van het nationale recht door de staat wordt gedekt of de tests rechtstreeks door de lidstaat worden verricht. 7. De personeelsleden van de instantie zijn aan het beroepsgeheim gebonden ten aanzien van al wat hun bij de uitoefening van hun taak in het kader van deze richtlijn of van de bepalingen van intern recht die daaraan uitvoering geven ter kennis is gekomen (behalve tegenover de terzake bevoegde overheidsinstanties van de staat waarin de keuringsdienst zijn werkzaamheden uitoefent). BIJLAGE IV MARKERING VAN DE OVEREENSTEMMING De CE-markering bestaat uit de letters "CE" in de volgende vorm: Indien de markering wordt verkleind of vergroot, moeten de verhoudingen van bovenstaande gegradueerde afbeelding worden gerespecteerd. (Medebeslissingsprocedure: eerste lezing) Het Europees Parlement , – gezien het voorstel van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad ( COM(2006)0011 ) (1) , – gelet op artikel 251, lid 2 en artikel 285, lid 1 van het EG-Verdrag, op grond waarvan het voorstel door de Commissie bij het Parlement is ingediend (C6-0024/2006), – gelet op artikel 51 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken ( A6-0324/2006 ), 1. hecht zijn goedkeuring aan het Commissievoorstel, als geamendeerd door het Parlement; 2. verzoekt om hernieuwde voorlegging indien de Commissie voornemens is ingrijpende wijzigingen in dit voorstel aan te brengen of dit door een nieuwe tekst te vervangen; 3. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en de Commissie. Standpunt van het Europees Parlement in eerste lezing vastgesteld op 30 november 2006 met het oog op de aanneming van Verordening (EG) nr. .../2007 betreffende het Europees systeem van geïntegreerde statistieken voor de sociale bescherming (ESSOBS) (Voor de EER relevante tekst) HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE, Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, en met name op artikel 285, lid 1, Gezien het voorstel van de Commissie , Gezien het advies van het Europees Economisch en Sociaal Comité (2) , Volgens de procedure van artikel 251 van het Verdrag (3) , Overwegende hetgeen volgt: (1) In Artikel 2 van het Verdrag tot oprichting van de Europese Unie wordt de bevordering van een hoog niveau van sociale bescherming genoemd als een van de taken van de Europese Gemeenschap. (2) De Europese Raad van Lissabon van maart 2000 heeft een impuls gegeven aan een proces van beleidsuitwisseling tussen de lidstaten van de EU op het gebied van de modernisering van de socialebeschermingsregelingen. (3) Bij Besluit 2004/689/EG van de Raad van 4 oktober 2004 (4) is een comité voor sociale bescherming opgericht dat moet dienen als middel voor informatie-uitwisseling tussen de Europese Commissie en de EU-lidstaten over de modernisering en verbetering van de socialebeschermingsregelingen. (4) In de Mededeling van de Commissie van 27 mei 2003 (5) heeft de Commissie een strategie uitgestippeld voor de stroomlijning van het proces van open coördinatie op het gebied van het sociaal beleid met het oog op de versterking van de positie van de sociale bescherming en de sociale integratie binnen de Lissabon-strategie. Zoals de Raad in 20 oktober 2003 is overeengekomen, zal de stroomlijning in 2006 in werking treden. In deze context wordt het jaarlijks gezamenlijk verslag het kerninstrument voor de verslaglegging waarin de belangrijkste analytische uitkomsten en politieke boodschappen worden bijeengebracht, zowel betreffende de open coördinatiemethode op de verschillende gebieden waarop deze wordt toegepast, als betreffende horizontale kwesties op het gebied van de sociale bescherming. (5) Door de open coördinatiemethode is de behoefte aan vergelijkbare, actuele en betrouwbare statistieken op het gebied van sociaal beleid weer op de voorgrond getreden. In de jaarlijkse gezamenlijke verslagen zullen vooral vergelijkbare statistieken op het gebied van de sociale bescherming worden gebruikt. (6) De Commissie (Eurostat) verzamelt bij de lidstaten op vrijwillige basis al jaarlijkse gegevens over de sociale bescherming. Dit is een geconsolideerde praktijk in de lidstaten geworden, die is gebaseerd op gemeenschappelijke methodologische beginselen die zijn bedoeld om de vergelijkbaarheid van de gegevens te verzekeren. (7) De productie van specifieke communautaire statistieken valt onder de regels van Verordening (EG) nr. 322/97 van de Raad van 17 februari 1997 betreffende de communautaire statistiek (6) . (8) De voor de uitvoering van deze verordening vereiste maatregelen moeten worden vastgesteld overeenkomstig Besluit 1999/468/EG van de Raad van 28 juni 1999 tot vaststelling van de voorwaarden voor de uitoefening van de aan de Commissie verleende uitvoeringsbevoegdheden (7) . (9) De Commissie dient met name te worden gemachtigd te bepalen in welk jaar voor het eerst gegevens worden verzameld, en maatregelen vast te stellen inzake de gedetailleerde indeling van de gegevens in kwestie, de te gebruiken definities en de bijwerking van de voorschriften inzake verspreiding. Daar deze maatregelen algemeen worden toegepast en bedoeld zijn om niet-essentiële onderdelen te wijzigen en deze verordening aan te vullen met nieuwe niet-essentiële onderdelen, moeten zij worden aangenomen in overeenkomstig de regelgevingsprocedure met toetsing van artikel 5 bis van Besluit 1999/468/EG. (10) Aangezien de doelstelling van deze verordening, namelijk de invoering van gemeenschappelijke statistische maatstaven om geharmoniseerde gegevens te verkrijgen, niet voldoende door de lidstaten kan worden verwezenlijkt en derhalve beter door de Gemeenschap kan worden verwezenlijkt, kan de Gemeenschap, overeenkomstig het in artikel 5 neergelegde subsidiariteitsbeginsel, maatregelen nemen. Overeenkomstig het in hetzelfde artikel neergelegde evenredigheidsbeginsel, gaat deze verordening niet verder dan nodig is om deze doelstelling te verwezenlijken. (11) Er bestaat al samenwerking met de Organisatie voor economische samenwerking en ontwikkeling voor de netto sociale uitkeringen. (12) Na raadpleging van het Comité statistisch programma opgericht bij Besluit 89/382/EEG, Euratom van de Raad (8) , HEBBEN DE VOLGENDE VERORDENING VASTGESTELD: Artikel 1 Onderwerp Deze verordening beoogt de totstandbrenging van een Europees systeem van geïntegreerde statistieken voor de sociale bescherming, hierna "ESSOBS" te noemen, door de vaststelling van: Artikel 2 Definities Voor de toepassing van deze verordening wordt verstaan onder: Artikel 3 Reikwijdte van het systeem 1. De statistieken betreffende het ESSOBS-kernsysteem dekken de financiële stromen van uitgaven en ontvangsten van sociale bescherming. Deze gegevens worden ingediend op het niveau van socialebeschermingsregelingen; voor elke regeling worden gedetailleerde gegevens over uitgaven en ontvangsten overeenkomstig de ESSOBS-classificatie verstrekt. Inzake kwantitatieve gegevens volgens stelsel en gedetailleerd omschreven uitkeringen zijn de in te dienen gegevens met betrekking tot de geaggregeerde classificatie alsmede de regelingen voor verstrekking en verspreiding van gegevens neergelegd in punt 1 van bijlage I. Inzake kwalitatieve gegevens volgens stelsel en gedetailleerd omschreven uitkeringen zijn de te behandelen onderwerpen en de regelingen voor de indiening van gegevens, de actualisering en de verspreiding van kwalitatieve gegevens neergelegd in punt 2 van bijlage I. Het eerste jaar waarvoor er gegevens verzameld worden, is het kalenderjaar dat volgt op de publicatie van deze verordening in het Publicatieblad van de Europese Unie. 2. Het kernsysteem wordt aangevuld met modules met aanvullende statistische informatie over pensioengerechtigden en netto sociale uitkeringen . Artikel 4 Module over pensioengerechtigden 1. Met ingang van het eerste jaar waarin krachtens deze verordening gegevens worden verzameld, wordt jaarlijks een module over pensioengerechtigden toegevoegd. De te behandelen onderwerpen en de regelingen voor gegevensverstrekking en –verspreiding zijn in bijlage II vastgelegd. 2. Het eerste jaar waarvoor er gegevens verzameld worden, is het kalenderjaar dat volgt op de publicatie van deze verordening in het Publicatieblad van de Europese Unie. Artikel 5 Module netto sociale uitkeringen 1. In het vooruitzicht van de invoering van een module over netto sociale uitkeringen voeren alle lidstaten eind 2008 een proefverzameling van gegevens voor het jaar 2005 uit. De te behandelen onderwerpen en de regelingen voor de indiening van gegevens zijn in bijlage III opgenomen. 2. Op basis van een samenvatting van deze nationale proefverzameling , en op voorwaarde dat de proefstudies in zeer grote meerderheid positieve resultaten te zien geven, worden de maatregelen inzake het niet vóór 2010 op gang brengen van de volledige verzameling van gegevens volgens deze module, genomen overeenkomstig de regelgevingprocedures met toetsing van artikel 8, lid 3. Artikel 6 Gegevensbronnen Naar gelang van hun beschikbaarheid in de lidstaten en in overeenstemming met de nationale wetgeving en praktijken wordt voor de statistieken uitgegaan van volgende gegevensbronnen: Artikel 7 Uitvoeringsregelingen 1. In verband met d e regelingen tot uitvoering van deze verordening wordt rekening gehouden met de resultaten van een kosten-batenanalyse en de regelingen hebben betrekking op het ESSOBS-kernsysteem (bijlage I) , de module over pensioengerechtigden (bijlage II), en de module over netto sociale uitkeringen . 2. De regelingen met betrekking tot de formaten voor de indiening van gegevens, de in te dienen resultaten, en de criteria voor de kwaliteitsmeting worden overeenkomstig de regelgevingsprocedure van artikel 8, lid 2 vastgelegd. 3. De maatregelen tot wijziging van niet-essentiële onderdelen van deze verordening, o.m. door deze aan te vullen, betreffende het besluit in welk jaar de gegevens voor het eerst worden verzameld, en de maatregelen met betrekking tot de gedetailleerde classificatie van de betrokken gegevens, de te gebruiken definities en de actualisering van de regels voor de verspreiding worden vastgelegd overeenkomstig de regelgevingsprocedure met toetsing van artikel 8, lid 3. Artikel 8 Procedure 1. De Commissie wordt bijgestaan door het Comité Statistisch Programma, (CSP), dat is opgericht bij Besluit 89/382/EEG, Euratom. 2. Wanneer naar dit lid wordt verwezen, zijn de artikelen 5 en 7 van Besluit 1999/468/EG, met inachtneming van artikel 8 van dat besluit, van toepassing. De in artikel 5, lid 6, van Besluit 1999/468/EG bedoelde termijn wordt op drie maanden vastgesteld. 3. Wanneer naar dit lid wordt verwezen, zijn de artikelen 5 bis, leden 1 tot en met 4 en 7 van Besluit 1999/468/EG van toepassing, met inachtneming van artikel 8 van dat besluit. Artikel 9 Inwerkingtreding Deze verordening treedt in werking op de twintigste dag volgende op die van haar bekendmaking in het Publicatieblad van de Europese Unie. Deze verordening is verbindend in al haar onderdelen en is rechtstreeks toepasselijk in elke lidstaat. Gedaan te Voor het Europees Parlement Voor de Raad De Voorzitter De Voorzitter BIJLAGE I ESSOBS-kernsysteem 1. Kwantitatieve gegevens volgens stelsel en gedetailleerd omschreven uitkeringen 1.1. In te dienen gegevens Met betrekking tot de geaggregeerde classificatie worden er gegevens ingediend over : 1.1.1. Uitgaven 1.1.1.1. Sociale uitkeringen, geclassificeerd naar: 1.1.1.2. Administratiekosten 1.1.1.3. Overdrachten naar andere regelingen 1.1.1.4. Overige uitgaven 1.1.2. Ontvangsten 1.1.2.1. Sociale premies 1.1.2.2. Overheidsbijdragen 1.1.2.3. Overdrachten van andere regelingen 1.1.2.4. Overige ontvangsten De betrokken gegevens (met betrekking tot de geaggregeerde classificatie) worden verstrekt overeenkomstig de procedure in artikel 8. 1.2. Gegevensverstrekking De statistieken worden jaarlijks verstrekt. De gegevens hebben overeenkomstig de nationale praktijken betrekking op het kalenderjaar. De termijn voor de indiening van de gegevens verstrijkt op N+18 maanden. Dit houdt in dat de gegevens over kalenderjaar N samen met herzieningen van voorafgaande jaren uiterlijk in juni van jaar N+2 moeten worden ingediend. 1.3. Verspreiding De Commissie (Eurostat) publiceert uiterlijk aan het eind van maand N+22 (oktober van jaar N+2) gegevens over de totale uitgaven voor sociale bescherming voor alle regelingen op basis van de gegevens over het kalenderjaar N. De Commissie (Eurostat) zal tegelijkertijd gedetailleerde gegevens naar regelingen verstrekken aan specifieke gebruikers (nationale instellingen die ESSOBS-gegevens opstellen, diensten van de Commissie en internationale instellingen). Deze specifieke gebruikers mogen alleen groepen regelingen publiceren. 2. Kwalitatieve gegevens naar regelingen en details van de uitkeringen 2.1. Onderwerpen Voor elke regeling omvat de kwalitatieve informatie een algemene beschrijving van de regeling, een gedetailleerde beschrijving van de uitkeringen en informatie over recente wijzigingen en hervormingen. 2.2. Indiening van gegevens en actualisering van kwalitatieve informatie De jaarlijkse actualisering van een volledige reeks van reeds ingediende kwalitatieve gegevens blijft beperkt tot wijzigingen in de socialebeschermingsregeling; de geactualiseerde gegevens worden samen met de kwantitatieve gegevens ingediend. 2.3. Verspreiding De Commissie (Eurostat) publiceert uiterlijk aan het eind van maand N+22 (oktober van jaar N+2) kwalitatieve gegevens over de totale uitgaven voor sociale bescherming voor alle regelingen. BIJLAGE II Module over pensioengerechtigden 1. Onderwerpen Deze module omvat gegevens over pensioengerechtigden, die worden gedefinieerd als ontvanger van een of meer van de volgende periodieke uitkeringen in geld van een socialebeschermingsregeling: 2. Gegevensverstrekking De statistieken worden jaarlijks verstrekt. De verstrekte gegevens zijn de gegevens van de standen aan het eind van het jaar (31.12/1.1). De termijn voor de indiening van gegevens voor jaar N is eind mei van het jaar N+2, waarbij de gegevens als volgt worden ingedeeld: 3. Verspreiding De Commissie (Eurostat) publiceert uiterlijk aan het eind van maand N+22 (oktober van jaar N+2) gegevens voor alle systemen op basis van de gegevens die het financiële jaar N betreffen. De Commissie (Eurostat) zal tegelijkertijd gedetailleerde gegevens verspreiden via regelingen aan specifieke gebruikers (nationale instellingen die ESSOBS-gegevens opstellen, diensten van de Commissie en internationale instellingen). Deze specifieke gebruikers zullen alleen groepen regelingen publiceren. De Europese Commissie (Eurostat) publiceert alle gegevens over het kalenderjaar N in elk van de zeven categorieën tegen het einde van N+22 maanden (oktober van het jaar N+2) en verspreidt ze bij een aantal gebruikersgroepen (nationale instellingen die ESSOBS-gegevens verzamelen, eigen diensten en internationale instellingen). BIJLAGE III Proefverzameling over netto sociale uitkeringen 1. Onderwerpen Deze verzameling betreft de berekening van de netto sociale uitkeringen. Onder "netto sociale uitkeringen" wordt verstaan de waarde van sociale uitkeringen, met aftrek van de door de ontvanger van de uitkering betaalde belastingen en sociale premies, vermeerderd met de waarde van belastingvoordelen. Onder "belastingvoordelen" wordt verstaan sociale bescherming in de vorm van belastingvrijstellingen die als sociale uitkeringen zouden worden beschouwd indien zij in geld zouden worden verstrekt. Belastingvrijstellingen die de verstrekking van sociale bescherming of particuliere verzekeringsregelingen bevorderen, blijven buiten beschouwing. 2. Gegevensverstrekking De persoonlijke inkomstenbelastingen en sociale premies die in 2005 over sociale uitkeringen worden geheven, moeten als percentage daarvan worden aangeduid voor de verschillende typen sociale uitkeringen in geld, bij voorkeur verder onderverdeeld naar bijzondere groepen van homogeen belaste regelingen. In moeilijke gevallen kunnen de resultaten voor groepen uitkeringen worden verstrekt, bijvoorbeeld voor het totaal van de zeven pensioencategorieën in bijlage II of het totaal van de uitkeringen in geld van een specifieke functie. De belastingvoordelen moeten voor elke post afzonderlijk worden verstrekt met gebruikmaking van de gederfde-inkomstenmethode. (Raadplegingsprocedure) Het Europees Parlement , – gezien het voorstel van de Commissie aan de Raad ( COM(2006)0042 ) (1) , – gelet op de artikelen 7 en 10 van het Euratom-Verdrag, op grond waarvan het Parlement door de Raad is geraadpleegd (C6-0080/2006), – gelet op artikel 51 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie industrie, onderzoek en energie en het advies van de Begrotingscommissie ( A6-0305/2006 ), 1. hecht zijn goedkeuring aan het Commissievoorstel, als geamendeerd door het Parlement; 2. verzoekt de Commissie haar voorstel krachtens artikel 119, tweede alinea van het Euratom-Verdrag dienovereenkomstig te wijzigen; 3. verzoekt de Raad, wanneer deze voornemens is af te wijken van de door het Parlement goedgekeurde tekst, het Parlement hiervan op de hoogte te stellen; 4. wenst opnieuw te worden geraadpleegd ingeval de Raad voornemens is ingrijpende wijzigingen aan te brengen in het voorstel van de Commissie; 5. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en de Commissie. (Raadplegingsprocedure) Het Europees Parlement , – gezien het voorstel van de Commissie aan de Raad ( COM(2005)0442 ) (1) en het gewijzigde voorstel ( COM(2005)0442 /2) (2) , – gelet op artikel 166 van het EG-Verdrag, op grond waarvan het Parlement door de Raad is geraadpleegd (C6-0383/2005), – gelet op artikel 51 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie industrie, onderzoek en energie en de adviezen van de Begrotingscommissie, de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken, de Commissie cultuur en onderwijs en de Commissie rechten van de vrouw en gendergelijkheid ( A6-0360/2006 ), 1. hecht zijn goedkeuring aan het Commissievoorstel, als geamendeerd door het Parlement; 2. is van oordeel dat het in het wetgevingsvoorstel vermelde indicatieve financiële referentiebedrag verenigbaar moet zijn met het maximum van rubriek 1a van het financieel kader en wijst erop dat het jaarlijkse bedrag zal worden vastgesteld in het kader van de jaarlijkse begrotingsprocedure overeenkomstig de bepalingen van punt 38 van het Interinstitutioneel Akkoord tussen het Europees Parlement, de Raad en de Commissie betreffende de begrotingsdiscipline en een goed financieel beheer van 17 mei 2006 (3) ; 3. verzoekt de Commissie haar voorstel krachtens artikel 250, lid 2 van het EG-Verdrag dienovereenkomstig te wijzigen; 4. verzoekt de Raad, wanneer deze voornemens is af te wijken van de door het Parlement goedgekeurde tekst, het Parlement hiervan op de hoogte te stellen; 5. wenst opnieuw te worden geraadpleegd ingeval de Raad voornemens is ingrijpende wijzigingen aan te brengen in het voorstel van de Commissie; 6. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en de Commissie. (Raadplegingsprocedure) Het Europees Parlement, – gezien het voorstel van de Commissie aan de Raad ( COM(2005)0441 ) (1) en het gewijzigde voorstel ( COM(2005)0441 /2) (2) , – gelet op artikel 166 van het EG-Verdrag, op grond waarvan het Parlement door de Raad is geraadpleegd (C6-0382/2005), – gelet op artikel 51 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie industrie, onderzoek en energie, alsook het advies van de Begrotingscommissie en de Commissie cultuur en onderwijs ( A6-0369/2006 ), 1. hecht zijn goedkeuring aan het Commissievoorstel, als geamendeerd door het Parlement; 2. verzoekt de Commissie haar voorstel krachtens artikel 250, lid 2 van het EG-Verdrag dienovereenkomstig te wijzigen; 3. verzoekt de Raad, wanneer deze voornemens is af te wijken van de door het Parlement goedgekeurde tekst, het Parlement hiervan op de hoogte te stellen; 4. wenst opnieuw te worden geraadpleegd ingeval de Raad voornemens is ingrijpende wijzigingen aan te brengen in het voorstel van de Commissie; 5. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en de Commissie. (Raadplegingsprocedure) Het Europees Parlement , – gezien het voorstel van de Commissie aan de Raad ( COM(2005)0443 ) (1) en het gewijzigde voorstel ( COM(2005)0443 /2) (2) , – gelet op artikel 166 van het EG-Verdrag, op grond waarvan het Parlement door de Raad is geraadpleegd (C6-0384/2005), – gelet op artikel 51 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie industrie, onderzoek en energie en de adviezen van de Begrotingscommissie en de Commissie cultuur en onderwijs ( A6-0371/2006 ), 1. hecht zijn goedkeuring aan het Commissievoorstel, als geamendeerd door het Parlement; 2. is van oordeel dat het in het wetgevingsvoorstel vermelde indicatieve financiële referentiebedrag verenigbaar moet zijn met het maximum van rubriek 1a van het financieel kader 2007-2013 en wijst erop dat het jaarlijkse bedrag zal worden vastgesteld in het kader van de jaarlijkse begrotingsprocedure overeenkomstig de bepalingen van punt 38 van het Interinstitutioneel Akkoord tussen het Europees Parlement, de Raad en de Commissie betreffende de begrotingsdiscipline en een goed financieel beheer van 17 mei 2006 (3) ; 3. verzoekt de Commissie haar voorstel krachtens artikel 250, lid 2 van het EG-Verdrag dienovereenkomstig te wijzigen; 4. verzoekt de Raad, wanneer deze voornemens is af te wijken van de door het Parlement goedgekeurde tekst, het Parlement hiervan op de hoogte te stellen; 5. wenst opnieuw te worden geraadpleegd ingeval de Raad voornemens is ingrijpende wijzigingen aan te brengen in het voorstel van de Commissie; 6. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en de Commissie. (Raadplegingsprocedure) Het Europees Parlement , – gezien het voorstel van de Commissie aan de Raad ( COM(2005)0440 ) (1) en het gewijzigd voorstel ( COM(2005)0440 /2) (2) , – gelet op artikel 166 van het EG-Verdrag, op grond waarvan het Parlement door de Raad is geraadpleegd (C6-0381/2005), – gelet op artikel 51 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie industrie, onderzoek en energie en de adviezen van de Begrotingscommissie, de Commissie vervoer en toerisme, de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling en de Commissie cultuur en onderwijs ( A6-0379/2006 ), 1. hecht zijn goedkeuring aan het Commissievoorstel, als geamendeerd door het Parlement; 2. is van oordeel dat het in het wetgevingsvoorstel vermelde indicatieve financiële referentiebedrag verenigbaar moet zijn met het maximum van rubriek 1a van het financieel kader 2007-2013 en wijst erop dat het jaarlijkse bedrag zal worden vastgesteld in het kader van de jaarlijkse begrotingsprocedure overeenkomstig de bepalingen van punt 38 van het Interinstitutioneel Akkoord tussen het Europees Parlement, de Raad en de Commissie betreffende de begrotingsdiscipline en een goed financieel beheer van 17 mei 2006 (3) ; 3. verzoekt de Commissie haar voorstel krachtens artikel 250, lid 2 van het EG-Verdrag dienovereenkomstig te wijzigen; 4. verzoekt de Raad, wanneer deze voornemens is af te wijken van de door het Parlement goedgekeurde tekst, het Parlement hiervan op de hoogte te stellen; 5. wenst opnieuw te worden geraadpleegd ingeval de Raad voornemens is ingrijpende wijzigingen aan te brengen in het voorstel van de Commissie; 6. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en de Commissie. (Raadplegingsprocedure) Het Europees Parlement , – gezien het voorstel van de Commissie aan de Raad ( COM(2005)0439 ) (1) , – gelet op artikel 166 van het EG-Verdrag, op grond waarvan het Parlement door de Raad is geraadpleegd (C6-0380/2005), – gelet op artikel 51 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie industrie, onderzoek en energie en het advies van de Begrotingscommissie ( A6-0335/2006 ), 1. hecht zijn goedkeuring aan het Commissievoorstel, als geamendeerd door het Parlement; 2. is van oordeel dat het in het wetgevingsvoorstel vermelde financiële referentiebedrag verenigbaar moet zijn met het maximum van rubriek 1a van het nieuwe financieel kader en wijst erop dat het jaarlijkse bedrag zal worden vastgesteld in het kader van de jaarlijkse begrotingsprocedure overeenkomstig de bepalingen van punt 38 van het Interinstitutioneel Akkoord tussen het Europees Parlement, de Raad en de Commissie betreffende de begrotingsdiscipline en een goed financieel beheer van 17 mei 2006 (2) ; 3. verzoekt de Commissie haar voorstel krachtens artikel 250, lid 2 van het EG-Verdrag dienovereenkomstig te wijzigen; 4. verzoekt de Raad, wanneer deze voornemens is af te wijken van de door het Parlement goedgekeurde tekst, het Parlement hiervan op de hoogte te stellen; 5. wenst opnieuw te worden geraadpleegd ingeval de Raad voornemens is ingrijpende wijzigingen aan te brengen in het voorstel van de Commissie; 6. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en de Commissie. (Raadplegingsprocedure) Het Europees Parlement , – gezien het voorstel van de Commissie aan de Raad ( COM(2005)0444 ) (1) , – gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie en met name artikel 7 van dat Verdrag, op grond waarvan het Parlement door de Raad is geraadpleegd (C6-0385/2005), – gelet op artikel 51 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie industrie, onderzoek en energie en het advies van de Begrotingscommissie ( A6-0357/2006 ), 1. hecht zijn goedkeuring aan het Commissievoorstel, als geamendeerd door het Parlement; 2. is van mening dat het in het wetgevingsvoorstel genoemde indicatieve financiële referentiebedrag verenigbaar moet zijn met het plafond van rubriek 1a van het financieel kader 2007-2013 en wijst erop dat het jaarlijks bedrag zal worden vastgesteld in het kader van de jaarlijkse begrotingsprocedure, in overeenstemming met de bepalingen van punt 38 van het Interinstitutioneel Akkoord tussen het Europees Parlement, de Raad en de Commissie betreffende de begrotingsdiscipline en een goed financieel beheer van 17 mei 2006 (2) ; 3. verzoekt de Commissie haar voorstel krachtens artikel 119, tweede alinea van het Euratom-Verdrag dienovereenkomstig te wijzigen; 4. verzoekt de Raad, wanneer deze voornemens is af te wijken van de door het Parlement goedgekeurde tekst, het Parlement hiervan op de hoogte te stellen; 5. wenst opnieuw te worden geraadpleegd ingeval de Raad voornemens is ingrijpende wijzigingen aan te brengen in het voorstel van de Commissie; 6. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en de Commissie. (Raadplegingsprocedure) Het Europees Parlement , – gezien het voorstel van de Commissie aan de Raad ( COM(2005)0445 ) (1) en het gewijzigd voorstel ( COM(2005)0445 /2) (2) , – gelet op artikel 7 van het Euratom-Verdrag, op grond waarvan het Parlement door de Raad is geraadpleegd (C6-0386/2005), – gelet op artikel 51 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie industrie, onderzoek en energie en het advies van de Begrotingscommissie ( A6-0333/2006 ), 1. hecht zijn goedkeuring aan het Commissievoorstel, zoals geamendeerd door het Parlement; 2. is van oordeel dat het in het wetgevingsvoorstel indicatief financieel vermelde referentiebedrag verenigbaar moet zijn met het maximum van rubriek 1a van het financieel kader 2007-2013 en wijst erop dat het jaarlijks bedrag zal worden vastgesteld in het kader van de jaarlijkse begrotingsprocedure overeenkomstig de bepalingen van punt 38 van het Interinstitutioneel Akkoord tussen het Europees Parlement, de Raad en de Commissie betreffende de begrotingsdiscipline en een goed financieel beheer van 17 mei 2006 (3) ; 3. verzoekt de Commissie haar voorstel krachtens artikel 119, tweede alinea van het Euratom-Verdrag, dienovereenkomstig te wijzigen; 4. verzoekt de Raad, wanneer hij voornemens is af te wijken van de door het Parlement goedgekeurde tekst, het Parlement hiervan op de hoogte te stellen; 5. wenst opnieuw te worden geraadpleegd ingeval de Raad voornemens is ingrijpende wijzigingen aan te brengen in het voorstel van de Commissie; 6. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en de Commissie. Het Europees Parlement , – gelet op artikel 2 van het EU-Verdrag waarin de Unie zich tot doel stelt zich te ontwikkelen tot een ruimte van vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid, – gelet op artikel 39 van hetzelfde Verdrag waarin het Europees Parlement wordt gelast een jaarlijks debat over de geboekte vooruitgang op dit terrein te houden, – gezien de antwoorden van de Raad tijdens het debat van 27 september 2006 op mondelinge vraag B6-0428/2006, alsmede op de indiening door de Commissie van haar mededelingen waarin de tenuitvoerlegging van het Haagse programma en de toekomstige vooruitzichten ervan worden behandeld, – gezien de debatten tijdens de parlementaire bijeenkomst op 2 en 3 oktober 2006, die samen met het Finse parlement was georganiseerd, – gelet op artikel 108, lid 5 van zijn Reglement, A. overwegende dat de vraag van de Europese burgers om binnen de Unie te kunnen beschikken over meer vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid steeds meer toeneemt in een wereld die, in tijden van een steeds grotere globalisering wordt geconfronteerd met aanhoudende crises en spanningen, economische ongelijkheden en steeds toenemende migratiestromen, ideologische en culturele confrontaties waarbij steeds meer mensen betrokken zijn, en met terroristische dreigingen van onbekende reikwijdte, B. overwegende dat, de Europese Unie (EU) zeven jaar na de conclusies van het voorzitterschap van de Europese Raad van Tampere van 15 en 16 oktober 1999, niet over een samenhangend migratiebeleid beschikt en met name niet over een beleid inzake legale immigratie, C. nota nemend van het feit dat deze factoren van externe druk: D. eraan herinnerend dat de EU door het ontbreken van een samenhangend acquis en van door haar lidstaten gedeelde standpunten niet in staat is om op de gebieden van de RVVR een grote invloed uit te oefenen op de positie van derde landen, met inbegrip van haar bondgenoten, zoals de Verenigde Staten, dat hierdoor haar geloofwaardigheid te lijden kan hebben en zij bovendien gedwongen kan zijn om de politieke en strategische initiatieven van deze landen te ondergaan, E. overwegende dat deze zwakte van de EU op strategisch gebied niet alleen te wijten is aan het feit dat deze beleidsterreinen slechts onlangs aan de EU zijn overgedragen (ook al dateren de eerste pogingen om een Europese gerechtelijke ruimte te creëren reeds van 1975, verbonden aan een eerste reeks terroristische aanslagen op het continent, maar vooral aan het feit deze overdracht in het kader van de Verdragen van Maastricht en Amsterdam is geschied met veel voorbehoud van de lidstaten en dat de overgang naar een gewoon wetgevingsbestel, dat reeds in 1993 was gepland, slechts met zeer bescheiden vooruitgang is gerealiseerd in 1999, in 2001, in 2004 en tenslotte in 2005 bij de (gedeeltelijke) inwerkingtreding, met het Haagse programma, van de overbruggingsregeling uit hoofde van artikel 67 van het EG-Verdrag, F. eraan herinnerend dat nu nog, ten gevolge van de toename van het aantal rechtsgrondslagen voor eenzelfde beleidsdoelstelling en de steeds toenemende juridische geschillen en gerechtelijke procedures om de reikwijdte van de bevoegdheden van de instellingen af te bakenen, de regel van de eenparigheid van stemmen en vooral het ontbreken van een daadwerkelijke democratische en rechterlijke controle de huidige situatie van de beleidsterreinen van de derde pijler zeer hachelijk wordt, vanuit het oogpunt van de eerbiediging door de EU van de beginselen waarop zij verklaart te zijn gegrondvest (art. 6 van het EU-Verdrag), G. waarschuwend dat het gevaarlijk is om buiten de Europese verdragen om, kwesties te behandelen waarvoor de Europese instellingen reeds voorstellen hebben uitgewerkt; aandringend op een open debat op basis van de loyale samenwerking tussen de Europese instellingen en met de nationale parlementen over de opneming van het Verdrag van Prüm ondertekend op 27 mei 2005 in het Gemeenschapsverdrag, opdat het Europees Parlement democratische controle kan uitoefenen, H. nota nemend van het feit dat de lidstaten zich als eerste van deze democratische, rechterlijke en zelfs functionele lacune bewust zijn en dat zij zich, bij de ondertekening van het grondwettelijke verdrag ertoe hebben verplicht om vanaf november 2006 bindend te maken wat in het Verdrag van Maastricht slechts een aan de Raad toegekende optie was, I. overtuigd van het feit dat de inwerkingtreding van de overbruggingen, zoals bedoeld in artikel 67 van het EG-Verdrag en artikel 42 van het EU-Verdrag, niet alleen strookt met de huidige grondwettelijke situatie, maar tevens verenigbaar is met de toekomstige grondwettelijke situatie, en dat de Raad derhalve voor deze inwerkingtreding moet zorgen, ook uit hoofde van artikel 18 van de Overeenkomst van Wenen inzake het verdragsrecht dat de partijen ertoe verplicht loyaal samen te werken om de gunstigste voorwaarden voor de toekomstige ratificatie in het leven te roepen, J. instemmend met het voorstel van de Commissie om in de loop van 2007 de overbruggingen te activeren waarin is voorzien in artikel 67 van het EG-Verdrag (door de beperkingen van de jurisdictie van het Hof weg te nemen voor zaken die vallen onder titel IV van het EG-Verdrag) en in artikel 42 van het EU-Verdrag, hetgeen reeds aan de Europese Raad werd aanbevolen door zijn aanbeveling van 14 oktober 2004 (3) , K. eraan herinnerend dat de inwerkingtreding van de overbruggingregeling de Raad de mogelijkheid biedt te beslissen over zijn stemprocedures; dat in dit verband meerdere oplossingen kunnen worden gevonden om in bepaalde gevallen en/of voor bepaalde perioden de eenparigheid van stemmen te handhaven, in elk geval met dien verstande dat voor alle terreinen die verband houden met de rechten van de Europese burgers medebeslissing met het Europees Parlement geldt, aangezien laatstgenoemde als niet minder doorslaggevend dan de kleinste lidstaat mag worden beschouwd, L. overwegende dat de overbruggingen die op basis van de bestaande Verdragen in werking treden, reeds samenhangen met het door het grondwettelijk verdrag opgelegde kader en niet verder mogen gaan dan hetgeen in dit verdrag is voorzien (b.v. inzake quota in het migratiebeleid), M. overwegende dat het tevens onontbeerlijk is dat wordt bepaald waarnaar met de overbruggingen wordt gestreefd en dat, indien aan de bestaande verdragen geen nieuwe doelstellingen kunnen worden toegevoegd, het wenselijk is dat in de komende twee jaar een consolidatie/vereenvoudiging van het acquis in de Unie op het gebied van EVVR wordt overwogen, zoals die in het kader van de samenwerking tussen de lidstaten geleidelijk aan tot stand is gekomen, met name sinds het Verdrag van Maastricht; overwegende dat een dergelijke consolidatie en vereenvoudiging gericht zou moeten zijn op het wegnemen van talrijke onsamenhangendheden, en dat hiermee, voorzover mogelijk, het acquis van de nauwere samenwerking (zoals voor het Schengenacquis) zou moeten worden veralgemeend, N. overwegende dat er grote vraag bestaat naar een verbetering van de praktische samenwerking, reeds in het kader van de huidige Verdragen, zowel bij de burgers en de mensen uit de praktijk als bij de Raad waarbinnen tot op heden een akkoord ontbreekt om deze samenwerking daadwerkelijk vooruit te helpen, O. overwegende dat de nieuwe lidstaten die aan de criteria van Schengen voldoen en die zich bij het stelsel kunnen aansluiten, niet onterecht mogen worden gestraft door een grote achterstand bij de invoering van het Schengen-informatiesysteem van de tweede generatie (SIS II), P. overwegende dat het Europees Parlement blijk heeft gegeven van een grote snelheid en compromisbereidheid door in eerste lezing een akkoord te bereiken over de drie wetsteksten die het "pakket" vormen inzake de rechtsgrond van SIS II, 1. verzoekt de Commissie om in 2007 aan de Raad het ontwerpbesluit voor te leggen ter activering van artikel 42 van het EU-Verdrag en ter overheveling naar het communautaire kader (Titel IV van het EG-Verdrag) van de bepalingen inzake de politiële (met inbegrip van Europol) en justitiële samenwerking in strafrechtzaken (met inbegrip van Eurojust); 2. verzoekt de Raad: 3. verzoekt de Europese Raad om de Commissie en de Raad bij wijze van richtsnoer op te dragen: 4. verzoekt de Raad het Europees Parlement zo spoedig mogelijk in kennis te stellen van de richtsnoeren die hij momenteel opstelt voor het ontwerpkaderbesluit over de bescherming van persoonsgegevens die worden verwerkt in het kader van de politiële en justitiële samenwerking in strafzaken; waarschuwt voor het gevaar dat dit voorstel van zijn inhoud wordt ontdaan en herinnert aan de toezeggingen van de Raad ten aanzien van de politieke betrokkenheid van het Europees Parlement bij de vaststelling van dit kaderbesluit; 5. verzoekt de nationale parlementen zo spoedig mogelijk vast te stellen wat op nationaal niveau de gevolgen zijn van de door de Raad voorgestelde bepalingen betreffende gegevensbescherming, de invoering van het beschikbaarheidsbeginsel en de onderlinge koppeling van databanken met verwerkte gegevens voor veiligheidsdoeleinden; verklaart op voorhand dat rekening zal worden gehouden met de resultaten van een dergelijk onderzoek in de adviezen die hij over deze onderwerpen aan de Raad zal uitbrengen; 6. verzoekt de Commissie dringend jaarlijks een verslag uit te brengen over de activiteiten van de groep van commissarissen die bevoegd zijn voor de grondrechten de strijd tegen discriminatie en gelijke kansen; spoort haar voorts aan zo spoedig mogelijk een overzicht voor te leggen van de activiteiten en besluiten van deze groep in de afgelopen tweeënhalf jaar; 7. acht het op een zo gevoelig beleidsterrein van essentieel belang dat de instellingen van de EU, voor wat betreft het beleid inzake grondrechten, immigratie en verhoging van de veiligheid niet trachten de lidstaten te vervangen, maar veeleer optreden in een aanvullende rol, en dat de communautarisering van de politiële en justitiële samenwerking gepaard gaat met een zeker recht van controle ten aanzien van: 8. herinnert aan het vereiste een zekere samenhang in de wetgevende bevoegdheden op EU-niveau te bewaren, bijvoorbeeld door ervoor te zorgen dat de wetgeving betreffende immigratie zich niet uitsluitend beperkt tot illegale immigratie, maar ook de legale immigratie omvat; 9. geeft, in verband met de Overeenkomst tussen de Europese Unie en de Verenigde Staten van Amerika inzake de verwerking en overdracht van persoonsgegevens van passagiers (PNR-gegevens) door luchtvaartmaatschappijen aan het Department of Homeland Security (ministerie van Binnenlandse Veiligheid) van de Verenigde Staten van Amerika (5) , uiting aan zijn diepe bezorgdheid over de brief van de Verenigde Staten over de interpretatie van deze overeenkomst, waaruit blijkt dat de interpretatie die de Amerikaanse instanties volgen verder gaat dan de inhoud van de overeenkomst; is voorts bezorgd over met name het doel van de overeenkomst, de toegang voor Amerikaanse instanties en organisaties tot de PNR-gegevens en het aantal gegevensvelden dat kan worden ingezien; 10. verzoekt de Raad dringend het voorstel voor een kaderbesluit over bepaalde procedurele rechten in strafprocedures binnen de gehele Europese Unie ( COM(2004)0328 ) onverwijld vast te stellen en daarbij op gepaste wijze rekening te houden met het standpunt van het Europees Parlement van 12 april 2005 (6) ; 11. wijst andermaal op de in Tampere in 1999 vastgestelde noodzaak om: 12. bevestigt de noodzaak van behoud van het recht van lidstaten om elkaar bij te staan en onderling te controleren, zelfs in het geval van communautarisering van de derde pijler en zonder afbreuk te doen aan de prerogatieven van de Commissie, zoals reeds het geval is bij de Schengen-samenwerking en de bestrijding van het terrorisme; 13. steunt de recente mededeling van de Commissie over de invoering van een systeem voor de evaluatie van het EU-beleid inzake vrijheid, veiligheid en recht en wijst erop dat: 14. is tot besluit van mening dat de mooiste doelstellingen niet verder komen dan goede bedoelingen als zij niet worden ondersteund met adequate menselijke en financiële hulpbronnen om: 15. verzoekt de Commissie zich in te spannen voor een snellere toepassing van SIS II op de hoogte te houden van de voortgang van de werkzaamheden en uitleg te verschaffen over de oorzaken van vertragingen die zijn opgetreden of mogelijk zullen optreden; 16. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Europese Raad, de Raad, de Commissie en de regeringen en parlementen van de lidstaten. Het Europees Parlement , – onder verwijzing naar zijn resolutie van 6 juli 2006 over "HIV/AIDS: Tijd om beloften in te lossen" (1) en zijn resolutie van 2 december 2004 over de wereldaidsdag (2) , – onder verwijzing naar Wereld AIDS Dag op 1 december 2006, met dit jaar als thema: "Accountability: Stop AIDS, Keep the Promise", – gezien de op 21 november 2006 gepubliceerde AIDS Epidemic Update 2006 van UNAIDS (3) , – gezien de van 31 mei tot 2 juni 2006 gehouden High Level Meeting van de Verenigde Naties, waarin de voortgang in verband met de Declaration of Commitment on HIV/AIDS werd geëvalueerd, – gezien de XVI-e Internationale AIDS-conferentie in Toronto in augustus 2006, – gezien de mededeling van de Commissie van 27 april 2005 over een Europees actieprogramma voor externe maatregelen tegen HIV/AIDS, malaria en tuberculose (2007-2011) ( COM(2005)0179 ), dat alle ontwikkelingslanden omvat, – gezien de mededeling van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad van 15 december 2005 aan de Raad en het Europees Parlement betreffende de bestrijding van HIV/AIDS in de Europese Unie en de naburige landen, 2006-2009 ( COM(2005)0654 ), – onder verwijzing naar de top van de G8 in Gleneagles in juli 2005 en de in 2005 door de VN gedane toezegging om ervoor te zorgen dat er uiterlijk in 2010 sprake zal zijn van universele toegang tot preventieve behandeling en zorg, – gelet op artikel 103, lid 4, van zijn Reglement, A. overwegende dat sinds het eerste vastgestelde geval van AIDS, 25 jaar geleden, meer dan 25 miljoen mensen aan deze ziekte zijn gestorven, B. overwegende dat er in volgens het op 21 november 2006 uitgebrachte bijgewerkte verslag van UNAIDS in 2006 4,3 miljoen nieuwe gevallen van besmetting hebben plaatsgevonden, waarvan 2,8 miljoen (65%) alleen al in Afrika ten zuiden van de Sahara, C. overwegende dat meer dan 95% van de 39,5 miljoen mensen die wereldwijd aan HIV/AIDS lijden, in ontwikkelingslanden wonen, D. overwegende dat er aanwijzingen zijn dat het besmettingspercentage in Oost-Europa en Centraal Azië sinds 2004 met meer dan 50% is gestegen, en dat er slechts enkele voorbeelden zijn van landen waar het aantal nieuwe besmettingen thans is gedaald, E. overwegende dat van de 6,8 miljoen mensen met HIV in landen met lage en middeninkomens die anti-retrovirale middelen nodig hebben, slechts 24% toegang heeft tot de noodzakelijke behandeling, F. overwegende dat er wereldwijd naar schatting 15 miljoen HIV/AIDS-wezen zijn, waarvan 12,3 miljoen in Afrika ten zuiden van de Sahara, G. overwegende dat slechts 5% van de HIV-positieve kinderen medische hulp ontvangt en dat minder dan 10% van de 15 miljoen kinderen die al wees zijn geworden als gevolg van AIDS, financiële steun ontvangt, H. overwegende dat oudere broers of zussen en grootouders de zorg voor vaak grote aantallen AIDS-wezen op zich nemen en de stervende generatie van jonge volwassenen met HIV/AIDS in sommige landen leidt tot een tekort aan docenten, verpleegsters, dokters en andere onmisbare beroepsgroepen, I. overwegende dat de generatie van economisch actieve jonge mensen in onevenredige mate door AIDS wordt getroffen, J. overwegende dat vrouwen momenteel 50% uitmaken van alle met HIV-besmette mensen ter wereld en bijna 60% van alle met HIV-besmette mensen in Afrika leven, K. overwegende dat de millenniumdoelstellingen voor ontwikkeling (MDG's) alleen zullen worden gehaald als vraagstukken op het gebied van seksuele en reproductieve gezondheid volledig op de MDG-agenda worden opgenomen, L. overwegende dat seksuele en reproductieve gezondheid onlosmakelijk is verbonden met de preventie van HIV en andere armoedegerelateerde ziektes, M. overwegende dat mensen met HIV voor wat betreft hun reproductieve gezondheid speciale behoeften hebben, vooral met betrekking tot gezinsplanning, het veilig baren en borstvoeden van babies, en dat daaraan vaak niet wordt gedacht hoewel de epidemie steeds meer vrouwen treft, N. overwegende dat de Amerikaanse regering onder president Bush nog steeds de financiering blokkeert van niet-Amerikaanse NGO's die advies geven over het volledige dienstenpakket op gebied van reproductieve gezondheid; en overwegende dat deze "decency gap" voor de armste landen grotendeels door de EU is opgevuld, O. overwegende dat de internationale conferentie over bevolking en ontwikkeling (ICPD) van 1994 en de follow-ups daarvan in 1999 en 2004 opnieuw hebben bevestigd dat het belangrijk is dat vrouwen in staat worden gesteld zelf hun lot te verbeteren en meer keuzemogelijkheden krijgen door een betere toegang tot onderwijs, voorlichting en zorg op het gebied van seksuele en reproductieve gezondheid, P. overwegende dat de rijke landen vijf jaar na de Verklaring van Doha nog steeds niet voldoen aan hun verplichting ervoor te zorgen dat er goedkopere levensreddende medicijnen beschikbaar zijn in ontwikkelingslanden, Q. overwegende dat vijf jaar na de verklaring van Doha, waarin is vastgelegd dat elke lidstaat van de WTO het recht heeft om dwanglicenties te verlenen en de vrijheid heeft om de gronden voor het verlenen van deze licenties vast te stellen, de WHO waarschuwt dat 74% van de AIDS- medicijnen nog steeds onder een monopolie valt en dat 77% van de Afrikanen nog steeds geen toegang heeft tot een behandeling tegen AIDS, R. overwegende dat heftige concurrentie in de sector van generieke geneesmiddelen ertoe heeft bijgedragen dat de prijzen van eerstelijns AIDS-kuren sinds 2000 zijn gedaald met 99%, van 10 000 USD naar circa 130 USD per patiënt per jaar, terwijl de prijzen voor tweedelijns medicijnen - die patiënten nodig hebben daar er natuurlijke resistentie ontstaat - nog steeds hoog zijn, voornamelijk als gevolg van toegenomen octrooigebruik in de belangrijkste productielanden voor generieke geneesmiddelen, S. overwegende dat in de onderhandelingen over bilaterale handelsakkoorden geen beperkingen moeten worden gesteld aan de wijze waarop landen gebruik mogen maken van beschermingsmaatregelen op het gebied van de volksgezondheid, HIV/AIDS in de wereld 1. geeft uiting aan zijn diepste bezorgdheid over de uitbreiding van HIV/AIDS en andere epidemieën onder de armste bevolkingsgroepen in de wereld, alsook over het gebrek aan gerichtheid op de preventie van HIV/AIDS, ontoegankelijkheid van essentiële medicijnen, ontoereikende financiële middelen en de voortdurende nood aan meer onderzoek met betrekking tot de grote epidemieën, 2. benadrukt het belang van de verantwoordingsplicht van regeringen, verleners van gezondheidszorg, de farmaceutische industrie, NGO's, het maatschappelijk middenveld en andere bij preventie, behandeling en zorg betrokken partijen; 3. dringt er bij alle internationale donoren op aan ertoe bij te dragen dat HIV-preventieprogramma's de mensen bereiken die het hoogste risico lopen besmet te raken; wijst op de vaststelling van UNAIDS dat voor deze kwetsbare groepen niet wordt gezorgd; 4. benadrukt dat de EU financiering dient te verschaffen voor specifieke programma's om ervoor te zorgen dat kinderen die door de AIDS-epidemie zijn getroffen, doordat zij een of beide ouders hebben verloren of zelf aan de ziekte lijden, onderwijs blijven volgen en worden ondersteund; 5. dringt erop aan dat in alle AIDS-programma's wordt gewaarborgd dat er bij de start van een behandeling van een patiënt voldoende financiële middelen aanwezig zijn voor een voortgaande ononderbroken behandeling, teneinde verhoogde medicijnresistentie als gevolg van onderbroken behandelingen te voorkomen; 6. benadrukt dat de EU financiering dient te verschaffen voor programma's om vrouwen te beschermen tegen alle vormen van geweld waardoor AIDS wordt verspreid en ervoor te zorgen dat slachtoffers toegang krijgen tot gezondheidsdiensten en mogelijkheden om in de samenleving terug te keren en het stigma te bestrijden dat vaak rust op vrouwen die het slachtoffer zijn geworden van dergelijk geweld; 7. benadrukt dat er de komende jaren een verhoging van de financiering door donoren nodig zal voor alle voorbehoedsmiddelenvoorraden, met inbegrip van condooms voor HIV-preventie, om het gat te vullen tussen voorraden en de beschikbaarheid van deze middelen voor aankoop; 8. roept het IMF ertoe op monetaire voorwaarden en fiscale plafonds die landen dwingen hun uitgaven voor volksgezondheid en onderwijs te beperken, af te schaffen; 9. verzoekt het nieuwgekozen Amerikaanse Congres om afschaffing van de door de regering-Bush gehanteerde "global gag rule", waarmee de financiering door niet-Amerikaanse NGO's van reproductieve-gezondheidsorganisaties die advies geven over abortus wordt tegengehouden; verzoekt de Commissie en de lidstaten ervoor te zorgen dat de Amerikaanse regering haar "global gag" op uitgaven voor reproductieve gezondheid opheft; 10. herhaalt zijn bezorgdheid, onlangs ook door de WHO geuit, over het feit dat sommige Afrikaanse regeringen een verkoop- of invoerbelasting heffen op anti-retrovirale middelen en andere medicijnen, waardoor deze onbetaalbaar worden voor arme gemeenschappen; dringt er bij de Commissie op aan deze kwestie te onderzoeken en regeringen ertoe aan te sporen dergelijke belastingen af te schaffen; Seksuele en reproductieve gezondheid 11. benadrukt dat de strategieën die nodig zijn voor de bestrijding van de HIV/AIDS-epidemie een alomvattende benadering moeten bevatten van preventie, onderwijs, zorg en behandeling, alsmede technologieën die momenteel worden gebruikt, betere toegang tot behandeling en de spoedige ontwikkeling van vaccins; 12. roept de Commissie en de regeringen van de partnerlanden van de EU ertoe op te waarborgen dat in de landenstrategiedocumenten prioriteit wordt gegeven aan gezondheid en onderwijs en aan HIV/AIDS en seksuele en reproductieve gezondheid in het bijzonder; 13. verzoekt de Commissie en de lidstaten steun te verlenen aan programma's om homofobie te bestrijden en om de barrières te slechten die een effectieve aanpak van de ziekte belemmeren, met name in Cambodja, China, India, Nepal, Pakistan, Thailand en Vietnam alsmede heel Latijns-Amerika, waar steeds meer bewijzen worden gevonden van een sterke toename van HIV-besmettingen onder mannen die seks hebben met andere mannen; 14. geeft uiting aan zijn bezorgdheid over de opmerking in het UNAIDS-verslag dat het niveau van kennis over veilige seks en HIV in veel landen laag blijft, ook in landen waar de epidemie een grote impact heeft; dringt er in dit verband op aan dat voorlichting, onderwijs en advies over verantwoordelijk seksueel gedrag en effectieve preventie van seksueel overdraagbare ziektes, waaronder HIV, tot integrerende onderdelen worden gemaakt van alle diensten op het gebied van reproductieve en seksuele gezondheid; 15. is ingenomen met de opneming van onderzoek naar HIV/AIDS in het 7e Kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor activiteiten op het gebied van onderzoek, technologische ontwikkeling en demonstratie; dringt aan op steun voor onderzoek naar vaccins en microbicides, diagnostische en monitoring-instrumenten die zijn afgestemd op de behoeften in ontwikkelingslanden, en de studie van verspreidingspatronen van epidemieën, sociale ontwikkelingen en menselijke gedragspatronen; onderstreept dat vrouwen moeten worden betrokken bij alle passende klinische onderzoeken, met inbegrip van vaccintests; 16. dringt aan op investeringen in de ontwikkeling van door vrouwen te gebruiken preventiemethodes, zoals microbicides, vrouwencondooms en profylactische behandeling van besmette verkrachtingsslachtoffers; Toegang tot geneesmiddelen 17. moedigt regeringen ertoe aan alle hun krachtens de TRIPS-overeenkomst ter beschikking staande middelen, zoals dwanglicenties, te gebruiken; spoort de WHO, de WTO en hun leden ertoe aan de gehele TRIPS-overeenkomst te herzien met het oog op verbetering van de toegang tot medicijnen; 18. roept de Commissie en de lidstaten ertoe op vijf jaar na de goedkeuring van de Verklaring van Doha te erkennen dat de toepassing ervan is mislukt, daar de WTO geen enkele kennisgeving van een exporterend of een importerend land in verband met verplichte licentie voor geneesmiddelen noch in verband met het besluit van 30 augustus 2003 van de algemene raad van de WTO over de uitvoering van paragraaf 6 van de Verklaring van Doha heeft ontvangen; 19. roept de Commissie en de lidstaten ertoe op om, in samenwerking met de ontwikkelingslanden, binnen de WTO de noodzakelijke stappen te ondernemen om de TRIPS-overeenkomst alsmede de bepalingen ervan op basis van het besluit van 30 augustus 2003 (artikel 31b) te wijzigen, teneinde met name de gecompliceerde tijdrovende procedurele stappen voor de autorisatie van dwanglicenties af te schaffen; 20. roept in de tussentijd alle landen die met grote epidemieën worden geconfronteerd ertoe op onverwijld gebruik te maken van artikel 30 van de TRIPS-overeenkomst om toegang te krijgen tot de noodzakelijke geneesmiddelen zonder royalties te betalen aan de octrooihouders; 21. roept de Commissie ertoe op de bijdrage van de EU aan het Wereldfonds ter bestrijding van HIV/AIDS, tuberculose en malaria te verhogen tot 1 miljard EUR, zoals duidelijk door het Europees Parlement gevraagd in zijn reeds aangehaalde resolutie van 2 december 2004; dringt er bij alle lidstaten en de G8-landen op aan hun bijdrage te verhogen tot 7 miljard EUR voor 2007 en 8 miljard EUR voor 2008, teneinde UNAIDS van de noodzakelijke middelen te voorzien om de epidemie terug te dringen; 22. steunt de verbintenis van de staatshoofden en regeringsleiders op de Wereldtopconferentie van de VN in 2005, waarin wordt opgeroepen tot universele toegang tot HIV/AIDS-preventiediensten, behandeling en zorg uiterlijk in 2010; is echter van opvatting dat er een duidelijk plan voor de financiering van universele toegang moet worden ontwikkeld en dat er internationale en tussentijdse voortgangsdoelen moeten worden gesteld; 23. verzoekt de EU te verduidelijken dat zij niet zal aandringen op opneming van TRIPS-Plus-maatregelen in Economische Partnerschapsovereenkomsten en dat ontwikkelingslanden de beleidsruimte wordt gegarandeerd om vrijelijk gebruik te kunnen maken van de flexibiliteit binnen TRIPS; 24. benadrukt dat sterke diensten voor de volksgezondheid, met inbegrip van onderzoeksfaciliteiten, van essentieel belang zijn om de epidemie te bestrijden; stelt zich teweer tegen de onzekere situatie, die leidt tot liberalisering van deze diensten; 25. roept op om meer te investeren in de ontwikkeling en de aanlevering van formuleringen voor de kindergeneeskunde; 26. roept op tot ondersteuning van de zich ontwikkelende regionale en nationale sectoren voor de productie van generieke medicijnen in getroffen gebieden, met als doel de toegang tot betaalbare geneesmiddelen te vergemakkelijken; o o o 27. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad, de Commissie, de regeringen van de lidstaten en de ACS-landen, het IMF, de regering van de Verenigde Staten, de secretaris-generaal van de Verenigde Naties en de hoofden van UNAIDS, UNDP en UNFPA. Het Europees Parlement , – gezien de mededeling van de Commissie over de situatie van personen met een handicap in de uitgebreide Europese Unie: het Europees Actieplan 2006-2007 ( COM(2005)0604 ) (Actieplan voor personen met een handicap), – gezien het advies van het Europees Economisch en Sociaal Comité (EESC 591/2006), – gelet op artikel 13 van het EG-Verdrag en artikel 21 van het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie over de bestrijding van discriminatie, ook discriminatie die stoelt op verschillende vormen en soorten van handicaps, en gelet op artikel 6 van het Verdrag betreffende de Europese Unie en artikel 14 van het Europees Verdrag over de rechten van de mens en de fundamentele vrijheden, dat alle vormen van discriminatie verbiedt, – gelet op artikel 26 van het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie over de integratie van personen met een handicap en hun recht op maatregelen die deze integratie moeten bewerkstelligen, – gelet op naar Richtlijn 2000/78/EG van de Raad van 27 november 2000 tot instelling van een algemeen kader voor gelijke behandeling in arbeid en beroep (1) , – gelet op Richtlijn 2001/85/EG van het Europees Parlement en de Raad van 20 november 2001 betreffende speciale voorschriften voor voertuigen bestemd voor het vervoer van passagiers, met meer dan acht zitplaatsen, die van de bestuurder niet meegerekend (2) , – gelet op Besluit 2001/903/EG van de Raad van 3 december 2001 over het Europees Jaar van personen met een handicap 2003 (3) , – gelet op het Ontwerpverdrag van de Verenigde Naties over de rechten van mensen met een handicap, – onder verwijzing naar zijn resoluties van 17 juni 1988 over gebarentaal voor doven (4) , van 18 november 1998 over gebarentaal (5) en van 4 april 2001 over de mededeling van de Commissie aan de Raad, het Europees Parlement, het Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de Regio's - Naar een Europa zonder drempels voor mensen met een functiebeperking (6) , en zijn standpunt van 15 november 2001 over het voorstel voor een besluit van de Raad over het Europees Jaar van personen met een handicap 2003 (7) , – gezien het Groenboek van de Commissie "De geestelijke gezondheid van de bevolking verbeteren: Naar een strategie inzake geestelijke gezondheid voor de Europese Unie" ( COM(2005)0484 ), – gezien het Groenboek van de Commissie "Demografische veranderingen: naar een nieuwe solidariteit tussen de generaties" ( COM(2005)0094 ), – gelet op artikel 45 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken en de adviezen van de Commissie cultuur en onderwijs en de Commissie rechten van de vrouw en gendergelijkheid ( A6-0351/2006 ), A. overwegende dat non-discriminatie en de bevordering van de mensenrechten de belangrijkste doelstelling moet zijn van de strategie van de Gemeenschap ten behoeve van personen met een handicap zoals bepaald in artikel 13 van het EG-Verdrag en in de artikelen 21 en 26 van het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie, B. overwegende dat het Portugese voorzitterschap van de Europese Unie in 2000 onderstreepte dat er geen 'hiërarchie van vormen van discriminatie' is en dat na de goedkeuring van een richtlijn die voorziet in omvattende bepalingen inzake non-discriminatie op grond van ras in 2000 steun voor een omvattende antidiscriminatiewetgeving op basis van artikel 13 van het EG-Verdrag zou volgen; voorts overwegende dat de voormalige commissaris voor Werkgelegenheid en Sociale zaken het voornemen van de Commissie aankondigde om dergelijke omvattende antidiscriminatiewetgeving voor te stellen ten behoeve van personen met een handicap in 2003, C. overwegende dat de ad-hocgroep van de Verenigde Naties het voorstel voor een Internationaal Verdrag over de rechten van mensen met een handicap heeft goedgekeurd, dat naar verwachting door de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties in december 2006 zal worden goedgekeurd, en overwegende dat de maatregelen van de Commissie nu in overeenstemming moeten zijn met de beginselen als vastgelegd in dat Verdrag, D. overwegende dat het werkloosheidpeil onder personen met een handicap onaanvaardbaar hoog blijft, E. overwegende dat werk een van de basisvoorwaarden is voor maatschappelijke integratie, F. overwegende dat voor veel personen met een handicap, vooral voor personen met een ernstige handicap, een gewone baan niet tot de mogelijkheden behoort, en overwegende dat er daarom een noodzaak is om te voorzien in een breed scala aan werkmogelijkheden, waaronder beschermd en begeleid werk, G. overwegende dat het belangrijk is dat mensen vaardigheden opdoen, onderhouden en constant vernieuwen teneinde zo goed mogelijk op de arbeidsmarkt te kunnen functioneren, H. overwegende dat er een verschuiving nodig is van het medische model van handicaps, onder naleving van de werkelijke behoeften aan reïntegratie van elke individuele persoon, naar een sociaal model en een benadering op basis van rechten, gebaseerd op en ter bevordering van de beginselen van gelijkheid, gelijkheid voor de wet en gelijke kansen, of een benadering gebaseerd op de overeenstemmende rechten, I. overwegende dat de buitensporige medicalisering van handicaps tot nu toe een volledige onderkenning van de maatschappelijke waarde en relevantie wat betreft rechten, en niet alleen het recht op een uitkering, in de weg heeft gestaan, en overwegende dat het daarom noodzakelijk is om deze tamelijk beperkte zienswijze op handicaps geleidelijk te verlaten, J. overwegende dat veel ouderen de komende jaren gehandicapt zullen raken en dat veel personen met een handicap ouder zullen worden, K. overwegende dat participatie van personen met een handicap en van hun vertegenwoordigende organisaties een essentieel onderdeel vormt van een dergelijke op rechten gebaseerde benadering, L. overwegende dat de kwestie van de kwaliteit van diensten opgenomen dient te worden als een van de horizontale punten in het Actieplan voor personen met een handicap, M. overwegende dat de mededeling van de Commissie getiteld "Gelijke kansen voor personen met een handicap: een Europees Actieplan" ( COM(2003)0650 ) een welkom vervolg betekende op het Europees Jaar van personen met een handicap 2003, en dat het belangrijk is dat er voortdurend vooruitgang geboekt wordt met het bevorderen van de rechten en omstandigheden van Europeanen met een handicap, zoals verklaard is tijdens het Europees Jaar, N. overwegende dat Verordening (EG) nr. 1107/2006 van het Europees Parlement en de Raad van 5 juli 2006 inzake de rechten van gehandicapten en personen met beperkte mobiliteit die per luchtvervoer reizen (8) de allereerste EG-wetgeving is die exclusief is gericht op verbetering van de rechten van personen met een handicap, O. overwegende dat een voorstel van de Commissie om het concept van zelfstandig leven met een handicap als uitgangspunt te nemen een centrale eis was van twee historische "vrijheidstochten" van voornamelijk in instellingen levende personen met een handicap naar het Parlement, die georganiseerd waren door het European Network on Independent Living, en dat de invoering van dit concept door de Commissie een uitstekend voorbeeld vormt van de manier waarop de Europese Unie kan reageren op eisen van haar burgers, P. overwegende dat het niet te rechtvaardigen is dat er met middelen van het Europees Fonds voor regionale ontwikkeling of andere structuurfondsen nieuwe infrastructuur wordt aangelegd die niet toegankelijk is voor personen met een handicap, 1. dringt bij de Commissie en die lidstaten die niet de noodzakelijke maatregelen hebben genomen voor 2 december 2003 voor de EU-15 en voor 1 mei 2004 voor de EU-10 (sommige EU-15 landen hebben om uitstel verzocht), aan op daadwerkelijke uitvoering van Richtlijn 2000/78/EG, die voorziet in een juridisch kader voor gelijke behandeling in arbeid en is verheugd over de reeds genomen maatregelen van de lidstaten; 2. onderstreept dat non-discriminatie bij de toegang tot goederen en diensten gegarandeerd moet zijn voor elke EU-burger en dringt er daarom bij de Commissie op aan een specifieke richtlijn inzake personen met een handicap overeenkomstig artikel 13 van het EG-Verdrag voor te leggen; 3. verzoekt de lidstaten alle nationale wetgeving te schrappen die personen met een handicap discrimineren en in strijd zijn met artikel 13 van het EG-Verdrag; 4. is van oordeel dat Richtlijn 2001/85/EG zou moeten worden aangescherpt, zodat zij aansluit bij de huidige EG-wetgeving inzake rechten van gehandicapte vliegtuigpassagiers; steunt en moedigt de Commissie aan om in de loop der tijd voor personen met een handicap dezelfde wettelijke rechten met betrekking tot alle wijzen van transport te laten gelden; herinnert eraan dat gelijke toegang tot het openbaar vervoer van vitaal belang is voor gehandicapte personen om hun werkplek te bereiken en om sociale en familiebanden te onderhouden; is voorts verheugd over Verordening (EG) nr. 1107/2006 welke de allereerste EG-wetgeving is die specifiek is gericht op personen met een handicap; 5. is verheugd over de toenemende trend om de vele vormen van discriminatie die personen met een handicap ondervinden bij gebruik van lucht-, land- of zeetransport te elimineren en vraagt om inspanningen teneinde het risico te vermijden nieuwe vormen van discriminatie te creëren die op het ogenblik niet bestaan, zoals het geval kan zijn wat betreft financiële discriminatie; 6. is verheugd over de inspanningen van de Commissie om de toegankelijkheid van informatie- en communicatietechnologie te verbeteren; stelt evenwel vast dat meer dan 80% van de openbare websites, met inbegrip van die van de Europese instellingen, vaak niet toegankelijk zijn voor personen met een handicap; stelt dat de toegankelijkheid van informatie- en communicatietechnologieën bij kan dragen tot het effectief terugdringen van de hoge werkeloosheid onder personen met een handicap; 7. vraagt de Commissie en de lidstaten om in het kader van hun respectieve bevoegdheden de actieve integratie te bevorderen van personen met een handicap in het onderwijs, beroepsopleidingen, eLearning, levenslang leren, cultuur, sport, vrijetijdsbesteding, de informatiemaatschappij en de massamedia; 8. roept de Commissie en de lidstaten op de toegankelijkheid van het internet voor personen met een handicap te bevorderen, met name voor wat betreft de openbare websites en sites over onderwijs en beroepsopleiding; 9. verzoekt de lidstaten specifieke actie te ondernemen teneinde te bereiken dat alle websites van overheidsinstellingen toegankelijk zijn voor personen met een handicap; 10. dringt erop aan dat op het gebied van infrastructuur meer wordt gedaan om de reeds gebouwde en nieuw ontworpen omgeving toegankelijk te maken voor personen met een handicap, waarbij het wijst op het belang van een goede toegang personen met een handicap vanaf de fase van de planning en de bestuurlijke goedkeuring, van standaardontwerpen voor gebouwen, voorzieningen en inrichting, en van de eliminatie van architectonische barrières; dringt er bij de Commissie op aan in dezen ten volle haar verantwoordelijkheid te nemen door in de periode 2007-2013 de Structuurfondsverordeningen ten uitvoer te brengen en dringt er bij de Europese instellingen op aan de noodzakelijke maatregelen te treffen om hun gebouwen voor iedereen toegankelijk te maken; 11. vraagt de Commissie en de lidstaten passende maatregelen te nemen, waar nodig met gebruikmaking van moderne technologieën, om de toegang en de deelname van personen met een handicap aan de culturele infrastructuur en de culturele activiteiten te bevorderen; 12. beklemtoont dat maatregelen moeten worden genomen om de artistieke expressie en creativiteit van personen met een handicap te ondersteunen en om gelijke kansen te verzekeren op het gebied van de productie en de promotie van hun werk en hun deelname aan culturele uitwisselingen; 13. wijst op de noodzaak voorlichtingscampagnes op te zetten om ervoor te zorgen dat werkgevers het in dienst nemen van iemand met een handicap zonder enig vooroordeel bezien, met name vooroordelen over de financiële kosten van tewerkstelling en de capaciteiten van de kandidaat; benadrukt dat er meer moet worden gedaan om de communicatiemogelijkheden vergroten, teneinde goede praktijken uit te wisselen en werkgevers bewust te maken van hun plichten en verantwoordelijkheid, en adequate handhaving van de regels tegen discriminatie te stimuleren door de nationale rechtbanken, met name met betrekking tot Richtlijn 2000/78/EG; stelt voor dat kwesties in verband met handicaps als een nieuwe dienst voor bedrijven worden behandeld, met het doel het behoud van werkgelegenheid te verzekeren (als een vorm van preventie) of reïntegratie in het arbeidsproces (als een vorm van rehabilitatie) voor mensen die op de werkplek het gevaar lopen gehandicapt te raken; 14. verzoekt de Commissie en de lidstaten de noodzakelijke voorwaarden te scheppen waardoor de "uitkeringsval" en vervroegde uittreding kan worden vermeden, en er voor personen met een handicap arbeidszekerheid wordt gecreëerd; 15. dringt er bij de lidstaten op aan toepassing en bescherming van de rechten van personen met een handicap overeenkomstig Richtlijn 2000/78/EG te bevorderen en dringt er bij de vakbonden op aan alles in het werk te stellen om hun leden voor te lichten over hun rechten overeenkomstig die richtlijn; 16. dringt er bij de Commissie op aan zich krachtiger in te zetten voor het mainstreamen van gehandicaptenkwesties in arbeidswetgeving en elders, met name in de Europese werkgelegenheidsstrategie, bij openbare aanbestedingen, het Europees Sociaal Fonds en het levenslang leren, en de rechten van personen met een handicap zichtbaarder te maken in de Lissabon-strategie; 17. vraagt de Commissie de betrokkenheid te vergroten van personen met een handicap bij de nieuwe meerjarenprogramma's van de volgende financieringsperiode 2007-2013, zoals de programma's "Cultuur", "Levenslang leren", "Jeugd in actie", "MEDIA 2007" en "Europa voor de burgers"; 18. verzoekt de lidstaten terdege rekening te houden met de problemen van ouders van kinderen met een handicap, die daardoor vaak gedwongen buiten de arbeidsmarkt blijven, en verzoekt beleidsmaatregelen te stimuleren om deze ouders te helpen en te ondersteunen; 19. is verheugd over het voornemen van de Commissie in het ESF rekening te houden met de opleidingsbehoeften van personeel dat personen met een handicap ondersteunt, thuis, in een instelling of een combinatie van beide; 20. is verheugd over de bepaling van het ESF inzake personen met een handicap; 21. verzoekt de lidstaten gebarentaal zo veel mogelijk te gebruiken, te bevorderen en te verspreiden, overeenkomstig de reeds aangehaalde resolutie die het Europees Parlement op 17 juni 1988 heeft aangenomen; 22. wijst erop dat bij het opzetten van industriële risicopreventieplannen en -programma's rekening moet worden gehouden met de bijzondere omstandigheden van personen met een handicap; 23. dringt er bij de lidstaten op aan economische en sociale instrumenten te gebruiken om de mogelijkheden van zorgverlening aan personen met een handicap uit te breiden als onderdeel van de solidariteit tussen de generaties; 24. dringt er bij de Commissie op aan samen met de lidstaten te streven naar de integratie van personen met een handicap vanaf jonge leeftijd in het reguliere onderwijs, waar dit ook maar mogelijk is, maar daarbij te erkennen dat in bepaalde gevallen bijzondere scholen nodig zijn, en het recht van de ouders te erkennen om hun kinderen naar een school van hun keuze te sturen; dringt erop aan de toegang te bevorderen voor personen met een handicap tot alle niveaus van onderwijs en opleiding en de nieuwe technologieën, overeenkomstig hun vaardigheden en wensen; verzoekt de Commissie samen met de lidstaten onderzoek te doen naar en overleg te plegen over de mogelijkheid om het recht vast te leggen van alle gehandicapte kinderen en hun familie die daarvoor kiezen om regulier onderwijs te volgen; erkent en stimuleert de bijdrage die personen met een handicap kunnen leveren aan de Europese economie terwijl ze daarbij voor zichzelf tegelijkertijd een grotere onafhankelijkheid ontwikkelen; 25. roept de Commissie en de lidstaten op om in het kader van hun respectieve bevoegdheden uitvoering te geven aan de resoluties van de Raad van 6 februari 2003 betreffende "e-toegankelijkheid" - verbeteren van de toegang van mensen met een functiebeperking tot de kennismaatschappij (9) , van 5 mei 2003 over gelijke kansen in onderwijs en opleiding voor leerlingen en studenten met een functiebeperking (10) en van 6 mei 2003 over de toegankelijkheid van de culturele infrastructuur en van culturele activiteiten voor mensen met een handicap (11) ; 26. vraagt de Europese Unie een vervolg te geven aan het Europees Jaar van personen met een handicap (2003) en het Europees Jaar van opvoeding door sport (2004), door zich verder in te spannen voor het opheffen van de verschillende vormen van uitsluiting van personen met een handicap; beveelt aan bijzondere aandacht te besteden aan de dimensie van gehandicapten in het kader van de acties van het Europees Jaar van gelijke kansen voor iedereen (2007); 27. vraagt de Commissie en de lidstaten extra aandacht te besteden aan vergemakkelijking van de toegang tot mobiliteit in onderwijs en opleiding voor mensen met een handicap; 28. onderstreept de belangrijke rol van de sport als factor om de levenskwaliteit, het zelfrespect, de zelfstandigheid en de sociale integratie van personen met een handicap te verbeteren; 29. roept de lidstaten op de toegankelijkheid van sportfaciliteiten te verbeteren, de obstakels die jongeren met een handicap de toegang tot sportactiviteiten belemmeren op te heffen, een grotere deelname van personen met een handicap aan sportactiviteiten te stimuleren en sportevenementen en wedstrijden voor personen met een handicap, zoals de Paralympische Spelen, te bevorderen; 30. benadrukt dat het een plicht is van de lidstaten te zorgen voor de inclusie van leerlingen met een handicap in het regulier onderwijs, waarbij rekening wordt gehouden met de specifieke ondersteuning die nodig is om aan de speciale onderwijsbehoeften van de leerlingen te beantwoorden; 31. wijst erop dat door de Europese instellingen geproduceerde documentatie op verzoek altijd in een toegankelijke versie beschikbaar moet worden gesteld, met name formulieren, die volledig toegankelijk zouden moeten zijn voor blinden en slechtzienden, alsmede voor personen met leermoeilijkheden; benadrukt dat er duidelijke en eenvoudige taal moet worden gebruikt en dat technische taalgebruik zo veel mogelijk vermeden dient te worden; 32. onderstreept dat er veel vormen van handicaps zijn, zoals mobiliteitsproblemen, visuele en auditieve handicaps, geestelijke-gezondheidsproblemen, chronische ziekten en leermoeilijkheden; benadrukt dat personen met meervoudige handicaps met enorme problemen worden geconfronteerd, evenals personen die aan meervoudige discriminatie worden blootgesteld, en dat meer aandacht geschonken dient te worden aan ouderen en vrouwen met een handicap; 33. wijst erop dat de verschillende soorten handicaps een op de persoon toegesneden zorg vereisen die op gepaste wijze rekening houdt met de handicaps van opgroeiende kinderen en die van volwassenen; 34. wijst erop dat speciale aandacht moet worden geschonken aan mensen met een handicap die al gediscrimineerd worden, zoals ouderen, vrouwen en kinderen; verzoekt de Commissie programma´s voor het diagnosticeren van handicaps bij kinderen op jonge leeftijd te steunen, zodat hun maatschappelijke en arbeidsintegratie nadien vergemakkelijkt wordt; 35. onderstreept de noodzaak om initiatieven te stimuleren die de interactie tussen het publiek en verstandelijk gehandicapten bevorderen, en die personen met geestelijke-gezondheidsproblemen destigmatiseren; en dringt aan op de noodzakelijke steun voor de families van personen met een zware handicap; 36. onderstreept de hoofdrol van de massamedia bij het opheffen van de stereotypen en de vooroordelen met betrekking tot personen met een handicap en bij de maatschappelijke bewustmaking van de problemen waarmee zij in het dagelijks leven worden geconfronteerd; 37. roept de lidstaten en de Commissie op met name in het kader van het MEDIA-2007-programma, de productie en verspreiding van films en tv-programma's die een positiever beeld geven van personen met een handicap te stimuleren ; 38. vraagt de lidstaten de faciliteiten die de digitale televisie biedt volledig te exploiteren om tegemoet te komen aan de bijzondere behoeften van personen met een handicap, zoals verbeterde ondertiteling, geluidscommentaar en gebruik van symbolen, en om tegelijk in het kader van de analoge televisie het veralgemeend gebruik van ondertiteling en gebarentaal te bevorderen; 39. roept de lidstaten op extra aandacht aan vrouwen met een handicap te schenken, die immers met meervoudige discriminatie te maken hebben, een verschijnsel dat alleen kan worden aangepakt door een combinatie van maatregelen op het gebied van mainstreaming en positieve actie die in samenwerking met vrouwen met een handicap en met de betrokken organisaties in de samenleving moeten worden ingevuld; 40. roept de lidstaten op krachtdadig op te treden tegen alle vormen van geweld jegens mensen met een handicap, in het bijzonder vrouwen, ouderen en kinderen, die vaak het slachtoffer zijn van geestelijk, lichamelijk en seksueel geweld; merkt op dat bijna 80% van alle vrouwen met een handicap het slachtoffer van geweld worden en dat zij meer kans lopen dan andere vrouwen om seksueel te worden misbruikt; merkt op dat geweld niet alleen regelmatig in het dagelijks leven van vrouwen met een handicap voorkomt, maar soms ook de oorzaak van hun handicap is; 41. acht het een goede zaak dat wordt afgestapt van het in instellingen onderbrengen van personen met een handicap; merkt op dat hiervoor voldoende in de samenleving verankerde kwaliteitsdiensten nodig zijn die een zelfstandig bestaan, het recht op assistentie en volledige participatie aan het maatschappelijk leven in de lidstaten bevorderen; vraagt speciale aandacht te schenken aan mogelijke drempels die de toegang tot zulke diensten verhinderen in de vorm van te betalen bijdragen, en het beginsel van universele toegang te steunen; beveelt de regeringen van de lidstaten aan de bestaande steun te concentreren op diensten die de integratie in de samenleving en de deelname aan het arbeidsproces van personen met een handicap stimuleren; onderstreept de noodzaak het overheidsbeleid aan te scherpen om ervoor te zorgen dat er in de praktijk gelijke rechten bestaan; moedigt de Commissie aan tot ontwikkeling en/of erkenning van Europese kwaliteitsindicatoren voor sociale dienstverlening; 42. is verheugd over het voornemen van de Commissie om een gemeenschapsbeleid te ontwikkelen met betrekking tot sociale zorg in de volgende fase van het Actieplan voor personen met een handicap en om dienstverleners een passende bijdrage te laten leveren; dringt er niettemin op aan dat onderzoek, training, conferenties en andere initiatieven dienaangaande consequent moeten uitgaan van de gebruikers, en verzoekt de Commissie er goed over te waken dat personen met een handicap zelf deelnemen aan al dit soort activiteiten; 43. verzoekt de Commissie, in het kader van een lopend debat over maatschappelijke diensten van algemeen belang, rekening te houden met de functie die diensten vervullen met betrekking tot het bevorderen van de mensenrechten en volledige participatie in de samenleving; is derhalve van mening dat bij het bepalen van kwaliteitsdiensten de actieve participatie van gebruikers onontbeerlijk is; 44. verzoekt de lidstaten regelingen te treffen om tot een gezond en transparant management te komen en ervoor te zorgen dat alle diensten die aan personen met een handicap worden verleend, hetzij thuis, in een instelling of een combinatie van beide, voldoen aan de kwaliteitseisen die aan de hulp worden gesteld; 45. benadrukt dat van alle lidstaten moet worden verlangd dat zij overeenkomstig het subsidiariteitsbeginsel maatregelen treffen om slechte behandeling (gebruik van onderdrukkende middelen, fysiek en psychisch geweld, enz.) te voorkomen, ongeacht de manier waarop een persoon met een handicap hulp ontvangt - thuis, in een instelling of een combinatie van beide - ; 46. verzoekt de Commissie aan te dringen op een Europees handvest inzake de kwaliteit van de hulp aan personen met een handicap teneinde een hoge mate van integratie en participatie te waarborgen, hoe deze hulp ook geboden wordt - thuis, in een instelling of een combinatie van beide; 47. verzoekt de Commissie een evaluatie te stimuleren en uit te voeren van de tenuitvoerlegging van haar richtsnoeren inzake handicaps bij de verlening van EU-ontwikkelingshulp; vraagt het Europees initiatief voor democratie en mensenrechten zijn steun aan projecten die wereldwijd de rechten van personen met een handicap bevorderen voort te zetten en uit te breiden; benadrukt dat in het EU-jaarverslag over de mensenrechten het hoofdstuk over personen met een handicap in de toekomst gedetailleerder dient te zijn; 48. geeft uiting aan zijn bezorgdheid dat de Commissie de mensenrechten van personen met een handicap onvoldoende heeft betrokken bij het bepalen of aan de criteria van Kopenhagen werd voldaan binnen het proces van uitbreiding van de Europese Unie; verzoekt de Commissie haar inspanningen op dit gebied te verdubbelen en ervoor te zorgen dat personen met een handicap en hun organisaties in kandidaat-lidstaten volledige toegang hebben tot fondsen van het pretoetredingsinstrument voor structuurbeleid (ISPA); 49. roept de Raad en de Commissie op het Actieplan voor personen met een handicap ten uitvoer te leggen en het Parlement op de hoogte te houden van de vooruitgang op dit terrein; vraagt de groep van vertegenwoordigers op hoog niveau betreffende handicaps de Negen principes van uitmuntendheid voor diensten voor personen met een handicap opnieuw te bekijken en zo nodig aan te passen; 50. is verheugd over het voornemen van de Commissie om haar aandacht te verleggen van de specifieke bevordering van werk (2004-2005) naar "actieve inclusie" en vraagt om een evenwichtige nadruk op alle terreinen waarop personen met een handicap participeren en om vaststelling van specifieke criteria om deze uitvoeringsfase van het Actieplan in goede banen te leiden; 51. onderkent de belangrijke rol die NGO's, non-profitwelzijnsorganisaties en gehandicaptenorganisaties vervullen bij de ontwikkeling en toepassing van de rechten van personen met een handicap en benadrukt dat de Commissie in sterkere mate advies moet inwinnen bij gehandicaptenorganisaties, zodat het gehandicaptenbeleid een actievere betrokkenheid bewerkstelligt van de groepen mensen die deel uitmaken van deze sector; 52. is verheugd over de essentiële rol die het European Disability Forum en de andere specifiek op gehandicapten gerichte Europese netwerken op dit vlak spelen, en verzoekt de Commissie haar financiële steun aan deze organisaties zorgvuldig te controleren met eerbiediging van hun onafhankelijkheid, teneinde een sterke en levendige maatschappelijke dialoog in stand te houden met personen met een handicap op Europees niveau; 53. verzoekt de lidstaten om samen met ondernemingen, de sociale partners en andere competente organen intensiever te onderzoeken hoe personen met een handicap een baan kan worden aangeboden; 54. dringt aan op een meer coherente gegevensverzameling in de lidstaten, door gebruikmaking van systemen die de inhoud en kwaliteit van Europese en nationale statistieken kunnen verbeteren, met name wat betreft de verschillende problemen die personen met uiteenlopende handicaps ondervinden; verzoekt daarom de Commissie het gehandicaptenaspect op te nemen als een indicator in de EU-SILC-gegevens over inkomen en levensomstandigheden; 55. dringt aan op een gemeenschappelijke Europese definitie van handicap; 56. verwelkomt het arrest van het Hof van Justitie van de Europese Gemeenschappen van 11 juli 2006 in Zaak C-13/05, Chacón Navas (12) , met betrekking tot een gemeenschappelijke EG-definitie van handicap: is van mening dat dit van groot belang is voor de naleving en verbetering van de rechten en behandeling van personen met een handicap in alle lidstaten; 57. is verheugd over de overeenstemming over het Ontwerpverdrag van de Verenigde Naties over de rechten van mensen met een handicap; feliciteert de Commissie, de lidstaten en de Europese organisaties van personen met een handicap vanwege de wezenlijke rol die zij hebben gespeeld bij de totstandkoming van dit resultaat; roept op tot een EU-brede campagne voor een snelle ondertekening en ratificatie van het Verdrag nadat dit is goedgekeurd, zowel binnen Europa als door onze partners elders in de wereld; 58. onderstreept hoe belangrijk het is dat de beginselen die zijn neergelegd in het voorstel voor een algemeen en integraal VN-verdrag over de bescherming en bevordering van de rechten en de waardigheid van mensen met een handicap, ook op EU-niveau worden bevorderd en nageleefd; 59. verwelkomt de aanvaarding van het Verdrag van de Verenigde Naties over de rechten van mensen met een handicap; is van oordeel dat dit verdrag een mijlpaal betekent en de mogelijkheid in zich draagt het leven van personen met een handicap wereldwijd te verbeteren; herinnert eraan dat het in Verdrag van de Verenigde Naties over de rechten van mensen met een handicap dat wettelijk bindend zal zijn voor die lidstaten die dit hebben geratificeerd, wordt gespecificeerd dat handicaps vallen onder de mensenrechten, die moeten worden beschermd; 60. dringt er bij de Commissie op aan de projecten die reeds in het kader van het Actieplan voor personen met een handicap van start zijn gegaan, in haar tekst duidelijker te omschrijven; 61. roept de Commissie op om in de nieuwe fasen van het Actieplan voor personen met een handicap meer aandacht aan het genderperspectief en aan specifieke informatie over vrouwen met een handicap te besteden, alsook aan de situatie van ouders van kinderen met een handicap; 62. steunt de oproep van het Britse voorzitterschap in 2005 tot een jaarlijkse bijeenkomst van de ministers van de lidstaten die gehandicaptenkwesties in hun portefeuille hebben; 63. verzoekt de Commissie om na adequate evaluaties elke twee jaar een voortgangsverslag te herzien en te publiceren over het beleid en goede praktijken voor personen met een handicap in de afzonderlijke lidstaten in de verschillende betrokken sectoren; 64. verzoekt de Commissie en de lidstaten ervoor te zorgen dat het gehandicaptenaspect van de activiteiten in het kader van het Europees Jaar van gelijke kansen 2007 voortbouwt op de resultaten van het Europees Jaar van personen met een handicap 2003 en er niet simpelweg een kopie van zal zijn; 65. vraagt om grotere inspanningen met betrekking tot oudere personen met een handicap, teneinde hun integratie of reïntegratie op de arbeidsmarkt te vergemakkelijken en vervroegde uittreding van personen met een handicap tot een minimum te beperken; stelt vast dat in lijn met demografische veranderingen het aantal ouderen met een handicap aanzienlijk toeneemt; is van oordeel dat ouderen met een handicap vooral behoefte hebben aan holistische zorg en aan een grotere mate van maatschappelijke integratie; verzoekt de Commissie te bestuderen wat er op dit gebied in de lidstaten wordt gedaan om te garanderen dat mensen de zorg krijgen die aansluit bij hun behoeften; beveelt aan dat de resultaten van deze studie worden weergegeven in de vorm van een vergelijking van beste praktijken; 66. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad, de Commissie en de regeringen en parlementen van de lidstaten, van de toetredende landen en van de kandidaat-lidstaten. Het Europees Parlement , – gezien de mededeling van de Commissie over het communautair Lissabonprogramma uitvoeren: een modern KMO-beleid voor groei en werkgelegenheid ( COM(2005)0551 ), – gezien de mededeling van de Commissie "Tijd voor een hogere versnelling: het nieuwe partnerschap voor groei en werkgelegenheid" ( COM(2006)0030 ), – gezien de mededeling van de Commissie over de uitvoering van het Lissabonprogramma voor groei en werkgelegenheid: overdracht van ondernemingen - continuïteit door een nieuwe start ( COM(2006)0117 ), – gezien de conclusies van het voorzitterschap van de Europese Raad van 23 en 24 maart 2000 in Lissabon, 23 en 24 maart 2001 in Stockholm, 15 en 16 maart 2002 in Barcelona, en de Europese Raden van 22 en 23 maart 2005, 15 en 16 december 2005 en 23 en 24 maart 2006 in Brussel, – gelet op de Europese Raad van Göteborg van 15 en 16 juni 2001 die besloot de Lissabon-strategie te combineren met een strategie voor duurzame ontwikkeling, – gezien de conclusies van de informele bijeenkomst van staatshoofden op 27 oktober 2005 in Hampton Court, – gezien Aanbeveling 2005/601/EG van de Raad van 12 juli 2005 over de algemene richtsnoeren voor het economisch beleid van de lidstaten en de Gemeenschap (2005-2008) (1) , – gezien de mededeling van de Commissie "Samen werken aan werkgelegenheid en groei - een nieuwe start voor de Lissabon-strategie" ( COM(2005)0024 ), – gezien de mededeling van de Commissie over geïntegreerde richtsnoeren voor groei en werkgelegenheid (2005-2008) ( COM(2005)0141 ), – gezien de mededeling van de Commissie over gemeenschappelijke acties voor groei en werkgelegenheid: het communautair Lissabonprogramma van Lissabon van de Gemeenschap ( COM(2005)0330 ), – gezien de 25 nationale hervormingsprogramma's van de lidstaten en hun evaluatie door de Commissie in deel 2 van haar mededeling "Tijd voor een hogere versnelling: het nieuw partnerschap voor groei en werkgelegenheid", – gelet op de Verordening (EG) nr. 1083/2006 van de Raad van 11 juli 2006 houdende de algemene bepalingen inzake het Europees Fonds voor Regionale Ontwikkeling (2) , het Europees Sociaal Fonds en het Cohesiefonds en op de mededeling van de Commissie over het cohesiebeleid ter ondersteuning van groei en werkgelegenheid: Communautaire Strategische Richtlijnen 2007-2013 ( COM(2005)0299 ) zijn neergelegd, – gezien het voorstel van de Commissie voor een besluit van het Europees Parlement en de Raad over het zevende kaderprogramma van de Europese Gemeenschap voor activiteiten op het gebied van onderzoek, technologische ontwikkeling en demonstratie (2007-2013) ( COM(2005)0119 ) en zijn eigen standpunt daarover van 15 juni 2006 (3) , – gezien de mededeling van de Commissie over de uitvoering van het communautair Lissabonprogramma: meer onderzoek en innovatie - investeren voor groei en werkgelegenheid - een gemeenschappelijke aanpak ( COM(2005)0488 ) en de overeenkomstige interne werkdocumenten van de Commissie (SEC(2005)1253 en SEC(2005)1289), – gezien het Europees scorebord voor innovatie 2005 met vergelijkende analyse van de prestaties op gebied van innovatie, – gezien het verslag van januari 2006 van de onafhankelijke groep deskundigen voor O&O en innovatie, benoemd na de top van Hampton Court, over de oprichting van een innovatief Europa ("het verslag-Aho"), – gelet op de mededeling van de Commissie "Kennis in de praktijk brengen: een omvattende innovatiestrategie voor de EU" ( COM(2006)0502 ), – gezien Aanbeveling 94/1069/EG van de Commissie van 7 december 1994 inzake de overdracht van kleine en middelgrote ondernemingen (KMO's) (4) , – gelet op het definitieve verslag van mei 2002 van de groep van deskundigen van het BEST-project over de overname van kleine en middelgrote bedrijven, – gezien Flash Eurobarometer nr. 160: onderzoek ondernemerschap en analytisch verslag voor april resp. juni 2004, – gezien het eindverslag van oktober 2005 van de werkgroep risicokapitaal met deelname van het Amerikaanse Ministerie van Handel, de administratie internationale handel, en het Directoraat-generaal ondernemingen en industrie van de Commissie, – gezien het voorstel van de Commissie voor een besluit van het Europees Parlement en de Raad tot vastlegging van een kaderprogramma voor concurrentievermogen en innovatie 2007-2013 ( COM(2005)0121 ) en zijn eigen standpunt daarover van 1 juni 2006 (5) , – gezien de mededeling van de Commissie over de uitvoering van het Lissabonprogramma: een strategie voor de vereenvoudiging van de regelgeving ( COM(2005)0535 ), – gezien de mededeling van de Commissie over de implementatie van de Lissabonstrategie: ondernemingszin bevorderen door onderwijs en leren ( COM(2006)0033 ), – gezien het groenboek van de Commissie inzake energie-efficiëntie: "meer doen met minder" ( COM(2005)0265 ) en zijn resolutie daarover van 1 juni 2006 (6) , – gezien de mededeling van de Commissie over een actieplan biomassa ( COM(2005)0628 ), – gelet op het initiatief i2010, in het bijzonder het i2010-actieplan voor de elektronische overheid - versnelde invoering van de elektronische overheid voor het nut van iedereen ( COM(2006)0173 ), – gezien het Groenboek van de Commissie over een Europese strategie voor duurzame, concurrerende en continu geleverde energie ( COM(2006)0105 ), – onder verwijzing naar zijn resolutie van 29 september 2005 over het aandeel van hernieuwbare energie in de Europese Unie en voorstellen voor concrete acties (7) , – onder verwijzing naar zijn resolutie van 19 januari 2006 over de uitvoering van het Europees handvest voor kleine bedrijven (8) , – onder verwijzing naar zijn resolutie van 14 maart 2006 over een Europese informatiemaatschappij voor werkgelegenheid en groei (9) , – onder verwijzing naar zijn resolutie van 15 maart 2006 over de inbreng in de Europese Voorjaarsraad 2006 in verband met de strategie van Lissabon (10) , – onder verwijzing naar zijn resolutie van 23 maart 2006 over de zekerheidsstelling van de energievoorziening in de Europese Unie (11) , – onder verwijzing naar zijn resolutie van 5 juli 2006 over de uitvoering van het communautair Lissabonprogramma: meer onderzoek en innovatie - investeren voor werkgelegenheid en groei - een gemeenschappelijke aanpak (12) , – gelet op artikel 45 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie industrie, onderzoek en energie en de adviezen van de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken, de Commissie cultuur en onderwijs en de Commissie juridische zaken ( A6-0384/2006 ), A. overwegende dat de Europese Unie haar positie strategisch moet bijstellen in antwoord op de veranderende regels van de nieuwe wereldwijde economie en het toenemend tempo van de veranderingen op de wereldmarkten, om te voorkomen dat de economische groei op lange termijn lam blijft liggen, B. overwegende dat, om economische groei op lange termijn te garanderen, de Europese Unie en de lidstaten de kloof moeten dichten die bestaat tussen onderzoek en markt in de Europese Unie, C. overwegende dat de toegang tot de wereldmarkten de KMO's uitzicht geeft op nieuwe gespecialiseerde marktsegmenten, lagere kosten voor O&O, betere toegang tot financiële middelen, besparingen door technologische en schaalvoordelen en mogelijkheden tot risicospreiding, D. overwegende dat de vorderingen om te voldoen aan de strategie van Lissabon niet in heel de Europese Unie eenvormig zijn en dat er enorme verschillen in algemeen niveau van technologische ontwikkeling en de prestaties van de lidstaten zijn, E. overwegende dat het vereenvoudigingsproces van de regelgeving ernstige wetgevingsproblemen met zich meebrengt, aangezien het mechanismen of procedures vereist om deze wetgeving te legaliseren, F. overwegende dat uitblijvende uitvoering van belangrijke onderdelen van de Europese wetgeving en als gevolg daarvan de verbrokkeling van de markt, de economische groei en het scheppen van concurrentie tegenhouden, die de schaalvoordelen bieden die een sterk competitieve economie in de Europese Unie nodig heeft, G. overwegende dat de Europese Unie zich tot een hoger ontwikkelde kenniseconomie moet omvormen omdat nieuwe kennis en haar overdracht en toepassing de voornaamste bron van economische groei en duurzame concurrentievoordelen is, H. overwegende dat de lidstaten de uitdagingen van sociale demografische veranderingen en duurzame sociale modellen moeten blijven aanpakken, en deze kans moeten benutten om innovatieve processen, diensten en producten te ontwikkelen, I. overwegende dat O&O waar ruime middelen voor uitgetrokken worden, tot vernieuwing, economische groei, nieuwe werkgelegenheid en hoogkwalitatief onderzoek leiden, J. overwegende dat de Europese Unie voor een dynamische bedrijfscultuur moet zorgen door actieve vormen van beleidsvoering te stimuleren, zoals levenslange vorming, vormen van vaardigheden, begeleiding van persoonlijk loopbaanverloop, plaatsing van jongeren en beroepsopleiding, K. overwegende dat de Europese ruimte van informatie en communicatie de ondernemingszin en onderwijscultuur op een zichtbaarder en actiever manier moet aanmoedigen, L. overwegende dat KMO's 70% van alle werkgelegenheid vertegenwoordigen en dat maar 44% van de KMO's op eigen kracht innovatief werken, M. stelt vast dat KMO's de hoeksteen van de economische en sociale cohesie zijn daar zij in de gehele EU werk bieden aan meer dan 75 miljoen mensen en in sommige bedrijfstakken 80% van de werkgelegenheid verschaffen; overwegende dat het, gezien hun rol bij de economische ontwikkeling en innovatie en hun marktaandeel, absoluut noodzakelijk is dat KMO's uitgebreid worden ondersteund; N. overwegende dat de lidstaten een omgeving moeten bieden die ontwikkeling van de privé-sector mogelijk maakt, en aan de specifieke behoeften van de KMO's tegemoet moeten komen, o.a. een gunstig ondernemingsklimaat en bedrijfsvriendelijke regelgeving, degelijke minimuminfrastructuur en dienstverlening, financiering op korte en middellange termijn die tegen redelijke tarieven beschikbaar is, bedrijfs- en risicokapitaal, adviserende bijstand en kennis over de gelegenheden die zich op de markt voordoen, O. overwegende dat partnerschappen tussen de openbare en privé sector (PPP's) een waardevol hulpmiddel voor kwaliteitsvolle openbare dienstverlening en duurzame financiering vormen, P. overwegende dat KMO's te lijden hebben van weinig ontwikkelde ondernemingsvaardigheden in de bedrijfsleiding en gebrekkig gebruik van informatie- en communicatietechnologieën, boekhouding, taalkennis, productiebeheer, bedrijfsplannen, financiële middelen en mogelijkheden om de kritische massa te bereiken, Q. overwegende dat steun voor intermediaire organisaties die KMO's vertegenwoordigen onontbeerlijk is, gezien de fundamentele aard van hun acties wat betreft informatie, back-up en follow-up voor KMO's, in het bijzonder voor de kleinste daarvan, R. overwegende dat de KMO's actief zijn op grensoverschrijdende en wereldwijde markten en dat dat een strategisch element in hun verdere ontwikkeling is, S. overwegende dat één van de voornaamste hinderpalen voor succesvol ondernemerschap, innovatie en productontwikkeling, gebrek aan variatie is in de financieringsvormen voor de kapitaalinbreng op alle niveaus, T. overwegende dat de Europese Unie de incubatie en pre-incubatie van projecten van startersprojecten in een marktgericht universitair milieu moet ondersteunen om meer kritische massa, hogere waarderingen en omvangrijker startinvesteringen door durfkapitaalfondsen te verwezenlijken, U. overwegende dat een octrooi in de Europese Unie met 46 700 EUR zeer duur is in vergelijking met de Verenigde Staten (10 250 EUR) en Japan (5 460 EUR), en dat er dringende behoefte aan een Gemeenschapsoctrooi bestaat, V. overwegende dat de nationale hervormingsprogramma's op een haalbare en blijvende manier aan de behoeften van KMO's en grote ondernemingen moeten beantwoorden, W. overwegende dat 23 miljoen KMO's in Europa in feite een zeer grote diversiteit aan ondernemingssituaties weerspiegelen waarmee rekening moet worden gehouden bij het opstellen en implementeren van het beleid van de Gemeenschap, vooral in het kader van de nationale hervormingsprogramma's, met name wat betreft de specifieke kenmerken van micro-ondernemingen en ambachtelijke bedrijven die meer dan 95% van de Europese KMO's uitmaken, X. overwegende dat duidelijke regels voor staatsteun dienstig kunnen zijn voor de economische ontwikkeling en bedrijfsinnovatie bij achtergestelde gemeenschappen, Y. overwegende dat familiebedrijven ruw geschat twee derde van de werkgelegenheid in de Europese Unie vertegenwoordigen, Z. overwegende dat de rol en de ontwikkeling van bestaande programma's van de EU, zoals Leonardo da Vinci, bevordering van mobiliteit, innovatie en kwaliteit van de opleiding door middel van transnationale partnerschappen (ondernemingen, opleidingsinstituten, verbindingsorganisaties) moeten worden benadrukt, Succesvolle concurrentie van de Europese Unie op de wereldmarkt 1. brengt de lidstaten in herinnering dat de enige manier om succesvol te concurreren op een wereldwijde markt de totstandbrenging van een Europese hoogkwalitatieve kennismaatschappij is; 2. erkent dat het van belang is om stimulerend te werken in de richting van een innovatie gerichte cultuur, die alle onderdelen van de nationale strategie voor concurrentiekracht moet doordringen; 3. benadrukt dat organisatorische kwaliteit hoe langer hoe minder in sleutelvaardigheden te vinden zal zijn maar meer in sleutelpersonen die dergelijke vaardigheden bezitten; 4. dringt er bij de lidstaten op aan dat zij de ondernemingsgeest bevorderen vanaf de eerste fases van het onderwijs en dat zij sterkere steun verlenen aan levenslang leren; 5. wijst op de verbetering van de kwaliteit en doelmatigheid van onderwijs- en opleidingsstelsels bij het effectief mobiliseren van de noodzakelijke resources, ondermeer door verhoging van de particuliere investeringen in hoger onderwijs en permanente vorming; 6. dringt bij de Commissie op maatregelen aan om de juridische verschillen tussen de handelswetten van de verschillende lidstaten te verwijderen en daarmee voor een open en concurrentiële markt te zorgen; 7. benadrukt de noodzaak om samenwerking te versterken tussen enerzijds regio's die met dezelfde problemen en uitdagingen geconfronteerd worden, door netwerken tussen bedrijven die in deze regio's gevestigd zijn op te zetten, en anderzijds grensoverschrijdende regio's met het doel de ontwikkeling en coördinatie van beleidsmaatregelen die gericht zijn op hun specifieke behoeften aan te moedigen; benadrukt het belang van KMO-clusters rondom technologieparken, openbare laboratoria of universiteiten die dynamische omgevingen creëren in Europa die in staat zijn wetenschappelijke kennis te benutten en kennisjobs te scheppen; 8. benadrukt de noodzaak om de bijzondere situatie te erkennen en de ontwikkeling van industriële clusters en zones aan te moedigen door middel van Europese programma's, waarbij rekening wordt gehouden met hun specifieke kenmerken en deze voldoende steun krijgen; roept de Commissie op de uitwisseling van goede praktijken tussen lidstaten over de oprichting van ondernemingsclusters en over de vraag hoe de links tussen bedrijven en universiteiten die allebei waardevol worden beschouwd voor het aanmoedigen van innovatie en het oprichting van bedrijven, verbeterd kunnen worden; 9. dringt aan op verdere uitbouw van de transatlantische economische betrekkingen om een ruimer vrijhandelsgebied als de Europese eenheidsmarkt tot stand te brengen; 10. dringt er bij de lidstaten op aan om de markt verder open te stellen en uitvoering te geven aan de daarop gerichte wetgeving die nog niet toegepast wordt, om de samenhang en de Europese concurrentiepositie op wereldschaal te verbeteren; 11. dringt er bij de lidstaten op aan om de integratie van de dienstensector te vervolledigen en daarmee hogere arbeidsproductiviteit te stimuleren; 12. erkent dat Europa een echt geïntegreerd energiebeleid nodig heeft dat continuïteit van levering en minimale milieuschade waarborgt; 13. benadrukt dat het vereenvoudigingsproces van de regelgeving een essentieel, maar moeilijk te realiseren doel is en dat het, door sommige aspecten, deels veel weg heeft van codificatie; spoort de Commissie aan bij te dragen aan vereenvoudiging door het voorstellen van een eenvoudig mechanisme om de juridische correctie van de in de Europese regelgeving te vereenvoudiging aangebrachte wijzigingen te legaliseren; spoort de Commissie tevens aan de lidstaten voor te stellen om, elk voor zich, een vergelijkbaar mechanisme op te stellen welke voor ieder een stimulans zal zijn om in gang te schieten; Europese creativiteit de vrije loop laten 14. benadrukt dat de lidstaten krachtige stimulansen voor kennis, onderzoek en innovatie moeten geven; beschouwt onderzoek als een essentiële voorwaarde voor succesvolle innovatie en economische groei; acht dit belangrijk om een Europese kennismaatschappij tot stand te brengen en gebruik te maken van levenslange vorming, taaltraining en informatie- en communicatietechnologie (ICT) om in ontbrekende vaardigheden te voorzien en de werkloosheid te verminderen en zodoende de mobiliteit van de werknemers in de EU te vergroten; 15. benadrukt dat ICT, e-onderwijs en e-handel uiterst gewichtige elementen zijn bij het verbeteren van het concurrentievermogen van KMO's; vindt daarom dat een grotere impuls moet worden gegeven aan projecten die deze mogelijkheden voor KMO's bevorderen; 16. steunt het gebruik in de breedste zin van de "Key Competence for Life Long Learning" om aan de behoeften van Europese studenten te voldoen door vooral die groepen mensen die steun behoeven voor hun educatieve potentieel zoals mensen met geringe basisvaardigheden, voortijdige schoolverlaters, langdurig werklozen, migranten en mensen met een handicap, rechtvaardigheid en toegang te bieden; 17. onderstreept het feit dat de enige manier om een markt voor de KMO's en industrie van de EU te krijgen bestaat uit het dichten van de kloof die in de EU bestaat tussen onderzoek en innovatieve marketingprocessen, -diensten en -producten; 18. onderstreept de behoefte aan open innovatiemodellen, die minder eenzijdig en dynamischer zijn en voor het bedrijfsleven een toegevoegde waarde vertegenwoordigen; 19. dringt er bij de lidstaten op aan om niet alleen het gebruik van de PC aan te moedigen maar ook programmapakketten, die als uitbreiding van eigen denkactiviteit verschillende vormen van administratief werk doelmatiger kunnen maken; 20. benadrukt dat er behoefte aan een gebruikersvriendelijk Gemeenschapsoctrooi en meer wederkerigheid in de Europese, Amerikaanse en Japanse octrooistelsels bestaat om het Europees bedrijfsleven en de Europese vindingrijkheid het best te beschermen in het bijzonder door het gebruik ervan door KMO's te stimuleren; 21. onderschrijft de doelstellingen van de EU-strategie voor toegang tot de markt en wenst dat de Europese Unie meer doet om haar gegevensbestand bekend te maken bij de KMO's en actueel te houden; adviseert lidstaten, regionale en lokale autoriteiten gemeenschappelijke "one-stop information shops" op te zetten en overheidsafdelingen aan te moedigen meer diensten via Internet aan te bieden (E-government); 22. dringt erop aan dat de Commissie via zijn netwerk van Europese info centres (EIC) voor betere toegang tot de internationale markten zorgt; 23. dringt er bij de Commissie op aan het bestaande EIC-netwerk te hervormen en uit te breiden, diverse bedrijfsondersteunende instanties op te nemen die binnen nationale netwerken bestaan en die KMO's uitgebreide en betrouwbare diensten kunnen leveren; 24. beklemtoont dat het derhalve van belang is om het EIC-netwerk te evalueren, te verbeteren en te reorganiseren, zowel uit het oogpunt van de efficiëntie van zijn werkwijze als van de doeltreffendheid van zijn optreden, willen zij gerichter en sneller kunnen werken; meent dat de EIC's moeten worden omgevormd tot "one stop trouble shooting shops" voor KMO's die te kampen hebben met belemmeringen op de interne markt; meent dat de EIC's zich verder moeten ontwikkelen tot waarachtige bemiddelaars tussen de KMO's en de lidstaten, waarbij zij zo praktisch en zo pragmatisch mogelijk alle problemen met de uitvoering van de communautaire wetgeving aanpakken; onderkent dat de EIC's meer financiële middelen moeten hebben om deze doelstellingen te realiseren; 25. verzoekt de Commissie om actief te bevorderen dat de EIC's beter zichtbaar worden en beklemtoont dat alle KMO's een gemakkelijke en kosteloze toegang moeten hebben tot de door de EIC's aangeboden informatie, diensten en adviezen, ongeacht of zij al of niet lid zijn van de organisatie die de taak van EIC's vervult; verzoekt de Commissie erop toe te zien dat aan de KMO-fora die door de EIC's zijn opgezet, ook KMO's van buiten de ontvangende organisatie deelnemen; acht het van vitaal belang dat de Commissie ambitieuze doelen stelt ter bevordering van het gebruik en de zichtbaarheid van EIC's voor alle KMO's, ook die welke geen lid van de ontvangende organisatie zijn; 26. is van mening dat moet worden gestreefd naar samenvoeging van de door de Europese Unie beheerde netwerken voor de belangenbehartiging van KMO's (zoals de Euro Info Centers en de Innovation Relay Centers); is van mening dat deze instellingen bijvoorbeeld zouden kunnen worden opgenomen in de sectororganisaties van KMO's; Concurrentie als drijvende kracht: voorafgaande voorwaarden voor succesvolle concurrentie van KMO's 27. dringt er bij de Commissie en de lidstaten op aan waar mogelijk het principe "eerst aan de kleintjes denken" toe te passen, gebaseerd op het Europees handvest voor kleine ondernemingen, om micro-ondernemingen en ambachtsbedrijven in het bijzonder in staat te stellen hun groei- en ontwikkelingspotentieel op lokaal niveau en op exportmarkten volledig te realiseren; 28. dringt er bij de lidstaten op aan om meer gewicht te verlenen aan ondernemerschap en persoonlijke verantwoordelijkheid, inspanningen beter te belonen en de sociale waarden van ondernemerschap en risicobereidheid te verbeteren; 29. stelt vast dat in een kennismaatschappij technologische vooruitgang en hoogkwalitatieve technologie het kernstuk van het concurrentievoordeel in een kennismaatschappij vertegenwoordigen; 30. acht het belangrijk dat een grotere rol wordt toebedeeld aan voorlichting en de overdracht van beste praktijken aan KMO's en micro-ondernemingen; ziet in dat verband het aanleren van bedrijfsmatige kennis, met inbegrip van kennis over aanbestedingsprocedures, als een prioriteit; 31. dringt er bij de lidstaten op aan om succesvolle e-bedrijfsmodellen te ondersteunen om het gebruik van ICT te bevorderen; 32. dringt er bij de lidstaten op aan om gemeenschappelijke normen vast te leggen of vrijwillige afspraken aan te gaan op beleidsterreinen waar het ontbreken van dergelijke normen of afspraken de groei van KMO's belemmert; 33. dringt er bij de lidstaten op aan om het Europees bedrijfsleven een nieuwe dynamiek te geven door bureaucratische rompslomp te beperken, de kwaliteit van de regelgeving te verbeteren, de administratieve lasten te verlichten, de KMO's beter bij de raadplegingsprocedures te betrekken en de belastingsprocedures in hun voordeel te vereenvoudigen en administratieve processen en socialezekerheidsregelingen voor werknemers en werkgevers te stroomlijnen; vraagt lidstaten administratieve drempels weg te nemen voor grensoverschrijdende samenwerking tussen KMO's, industrie, onderzoeksinstituten en universiteiten; 34. spoort de lidstaten aan tot meer steunverlening om het geringe aantal opstartbedrijven te vergroten, tot het overwegen en toepassen van stimulerende maatregelen en tot het introduceren van speciale hulpregelingen die groei aanmoedigen in termen van omvang en werkgelegenheid; stelt vast dat de overdracht van bedrijven van groot belang is voor het behoud van werkgelegenheid en kapitaal; verwelkomt de nieuwe mededeling over de overname van bedrijven: "Uitvoering van het communautair Lissabon-programma voor groei en werkgelegenheid: Overdracht van ondernemingen – Continuïteit door een nieuwe start", dat gekoppeld is aan het doel het intrinsieke risico te beperken waarmee ondernemerschap gepaard gaat; merkt op dat succesvolle bedrijfsoverdrachten steeds belangrijker worden omdat de bevolking van Europa ouder wordt, en het feit dat ruim eenderde van de Europese ondernemers de komende tien jaar met pensioen gaat; vraagt de lidstaten dan ook om in hun beleidsvoering evenveel aandacht te besteden aan opstartbedrijven als aan bedrijfsoverdrachten en in het nationaal beleid praktische maatregelen op te nemen ter uitvoering van de Lissabon-strategie en een specifieke tijdschema's vast te stellen; 35. is verheugd over de voorstellen om de oprichting van bedrijven gemakkelijker te maken en om de vertraging en de kosten voor de oprichting terug te brengen, wetende echter dat als belastingverlagingen geen problemen vormen, dit nog niet betekent dat de notie van leningen aan lage rente automatisch overeenkomt met de Europese wetgeving die juist gelijkheid van de marktvoorwaarden nastreeft; stelt de stimulering van relevante maatregelen voor, zoals fiscale stimuleringsmaatregelen en flexibele vennootschapsrechtelijke regelingen om de voortzetting van bedrijven en vooral de overdracht van familiebedrijven aan derde partijen of werkgevers te bevorderen; Moderne sociale bescherming en arbeidsmarkt 36. dringt er bij de lidstaten op aan om ondoelmatige sociale modellen aan herziening te onderwerpen met het oog op hun financiële levensvatbaarheid op lange termijn en tegen de achtergrond van de veranderende werelddynamiek en bevolkingspatronen, zodat die ook grotere duurzaamheid verkrijgen; 37. dringt bij de lidstaten op pragmatische besluiten in hun beleidsvoering aan ter compensatie van zowel de vergrijzing van de bevolking als het dalende geboortecijfer, zoals verhoging van de pensioenleeftijd in overeenstemming met de verbetering van de gezondheidszorg, en beleidsmaatregelen die het gezin centraler stellen en geboorten en kinderzorg aanmoedigen; 38. benadrukt de noodzaak om vrouwelijke ondernemers te ondersteunen, vooral wat betreft de toegang tot financiering en ondernemersnetwerken; 39. benadrukt dat de lidstaten hun beleidsvoering op volledige integratie in de informatiemaatschappij ("e-inclusion") moeten richten; 40. onderlijnt de noodzaak van een flexibele arbeidsmarkt om het hoofd te kunnen bieden aan de veranderende sociale patronen en de vergrijzingsproblematiek; 41. brengt de Commissie en de lidstaten in herinnering dat niet-loonkosten een van de grootste obstakels zijn waarmee eenmansbedrijven geconfronteerd worden bij het aannemen van extra werknemers; dringt er bij de Commissie en lidstaten op aan het proportionaliteits- en flexibiliteitsbeginsel te respecteren bij de beschouwing van de arbeidswetgeving van de EU, gezien de hoge werkeloosheidscijfers die in Europa vooral onder jongeren heersen; 42. acht het van essentieel belang dat investeringen van KMO's in menselijk kapitaal worden gestimuleerd met het oog op grotere inzetbaarheid van werknemers en ter verbetering van de productiviteit; onderkent de behoefte aan specifiek op de ondernemingsactiviteiten van KMO's toegespitste opleidingsprogramma's en activiteiten, waaronder opleiding op de werkplek; beklemtoont dat aan oudere werknemers en gehandicapten een passende beroepsopleiding moet worden geboden (leren werken met de nieuwe technologieën), opdat zij kunnen blijven werken of gemakkelijker werk vinden en beantwoorden aan de behoeften van de werkgevers en de gehandicapten; 43. stelt voor essentiële bedrijfskundige vaardigheden op te nemen in het lesprogramma van het secundaire onderwijs en KMO's te betrekken bij opleidingen waar ze aanvullende praktische informatie en advies kunnen inbrengen; ondersteunt het beleid van universiteiten om in hun onderwijsprogramma's leerstof op te nemen die tegemoet komen aan de behoeften van de economie; 44. benadrukt de noodzaak om KMO's te stimuleren die, in het kader van maatschappelijk verantwoord ondernemen en de EU-strategie voor duurzame ontwikkeling, milieuvriendelijk te werk gaan; 45. spreekt zijn voldoening uit over het feit dat de Commissie streeft naar dialoog met en regelmatige raadpleging van de KMO's en hun vertegenwoordigingsorganen en verzoekt deze methode systematisch in praktijk te brengen, door de Europese ondernemingen, mede via hun sectorverenigingen, niet alleen te betrekken bij de tenuitvoerlegging van de communautaire programma's, maar ook bij de opstelling ervan; stelt vast dat het raadplegingsproces in zijn huidige vorm voor de KMO's problematisch is, omdat de termijn van acht weken te kort is voor de organisaties die KMO's vertegenwoordigen om standpunten te verzamelen en in te dienen; verzoekt de Commissie deze beperking zo spoedig mogelijk bij te stellen; 46. is van mening dat alle maatregelen ter ondersteuning van KMO's ook moeten gelden voor zelfstandigen, met name ten aanzien van de verschillende stelsels van sociale zekerheid en de uitkeringen waarop zij recht geven, en van de preventie van beroepsrisico's; 47. beveelt de lidstaten aan zoveel mogelijk te streven naar het scheppen van een wetgevingsklimaat dat KMO's tot een flexibele tewerkstelling in staat stelt zonder af te doen aan de sociale zekerheid; 48. wijst op de noodzaak de interne markt te voltooien en verzoekt de lidstaten aan de verwezenlijking van dat gemeenschappelijke doel bij te dragen door het vrije verkeer van werknemers te stimuleren; 49. brengt in herinnering dat het streven naar bevordering van het ondernemerschap van vitaal belang is, met name in het licht van de demografische veranderingen, waardoor Europa in de komende tien jaar eenderde van zijn ondernemers met pensioen zal zien gaan; roept de Commissie op de uitwisseling van goede praktijken tussen de lidstaten op dit gebied te bevorderen, bijvoorbeeld door regelingen voor een "zilveren ondernemerschap" voor ouderen in overweging te nemen, door betere manieren te onderzoeken om jongeren te stimuleren om een eigen bedrijf te beginnen en in het bijzonder door het stimuleren van vrouwelijke ondernemers, waartoe mogelijk ook gedacht moet worden aan maatregelen om werk en gezinsleven beter in evenwicht te brengen; Financiële leefbaarheid 50. dringt er bij de lidstaten op aan om zich aan de principes van de begrotingsdiscipline te houden om de gezondheid van de openbare financiën te verzekeren; 51. spoort aan tot herziening van de modellen van openbare dienstverlening, hun financiering en beheer, en overweging van de mogelijkheden en voordelen van partnerschappen tussen openbare en particuliere sector; 52. moedigt lidstaten aan om partnerschappen tussen openbare en particuliere sector te bevorderen als het meest geschikte model voor het leveren van bedrijfsondersteunende diensten voor KMO's, inclusief het oprichten van durfkapitaalfondsen, en dus een voldoende hefboomeffect te creëren voor een grotere betrokkenheid van de particuliere sector; 53. dringt er bij de lidstaten op aan om de KMO's betere toegang tot aanbestedingsprocedures te geven – tot nog toe een belangrijke rem op hun ontwikkeling; herinnert de Commissie en de lidstaten aan occasionele perverse effecten van de richtlijnen voor overheidsopdrachten, die er bijvoorbeeld toe leidden dat sommige gunners van overheidsopdrachten potentiële leveranciers om vergoeding vroegen voor het behandelen van hun inschrijvingen op aanbestedingen; merkt op dat dergelijke vergoedingen verlammend kunnen werken op kleine ondernemingen en roept de Commissie op dit punt in beschouwing te nemen bij de opstelling later dit jaar van haar document met richtsnoeren voor de implementatie van de herziene richtlijn voor overheidsopdrachten; 54. is van oordeel dat eco-innovatie ook kan worden gestimuleerd door de koopkracht van overheidsbegrotingen te benutten, aangezien het groen maken van de overheidsopdrachten zou kunnen helpen een kritische massa te creëren zodat milieuvriendelijke bedrijven op grotere schaal hun intrede kunnen doen op de markt, wat gunstig is voor de Europese KMO's die zeer actief zijn in deze sector; 55. beveelt met nadruk fiscale stimulansen aan voor investeringen in risicokapitaal, het gebruik van hulpbronnen die beschikbaar zijn via het Europese Investeringsfonds en de structuurfondsen, die kunnen bijdragen aan het aanleggen van een binnenlandse basis van investeerders in risicokapitaal; 56. acht het absoluut noodzakelijk dat KMO's complete en betrouwbare informatie krijgen over de mogelijke vormen van risicodeling in verband met risico's betreffende financiering of bedrijfsvoering; 57. is van oordeel dat KMO's een essentieel onderdeel van de Europese economie vormen en dat, om hun potentieel op het gebied van O&O te benutten, het 7e Kaderprogramma gestroomlijnd moet worden om de deelname van kleinere onderzoeksorganen te vergemakkelijken door financiering voor KMO's en clusters van kleine bedrijven en laboratoria te reserveren; 58. beveelt de benadering van de Europese Raad van maart 2006 in Brussel aan, om leningen van de Europese Investeringsbank te vergemakkelijken en op ruimere schaal ter beschikking van het bedrijfsleven te stellen, vooral van KMO's; Nationale hervormingsprogramma's in de praktijk 59. dringt er bij alle lidstaten op aan in hun nationale hervormingsprogramma's bijzondere aandacht te besteden aan maatregelen voor KMO's in de mening dat het succes afhankelijk is van de actieve betrokkenheid van en het overleg met de bedrijfsorganisaties van KMO's om vast te stellen hoe efficiënt zij zijn; 60. betreurt het verlies van de concrete dimensie die wel aanwezig was in de verslaggeving over het Europees Handvest voor kleine ondernemingen en dringt er bij de Commissie op aan lidstaten de mogelijkheid te bieden bilaterale bijeenkomsten te houden (inclusief nationale belanghebbenden) over de vooruitgang die gemaakt is met concrete maatregelen voor KMO's ter voorbereiding van de jaarlijkse verslagen over de nationale hervormingsprogramma's; 61. betreurt het gebrek aan coördinatie tussen de nationale hervormingsprogramma's van de lidstaten; 62. onderlijnt het belang van bekendmaking en rapportering van het welslagen en falen van de nationale hervormingsprogramma's; 63. dringt er bij de lidstaten op aan om duidelijker aan te geven hoe ze te werk denken te gaan om de doelstellingen te bereiken die ze in de nationale hervormingsprogramma's voor zichzelf vastgelegd hebben; o o o 64. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad en de Commissie en de parlementen en regeringen van de lidstaten.