(Raadplegingsprocedure) Het Europees Parlement, – gezien het voorstel van de Commissie aan de Raad ( COM(2003) 806 ) (1) , – gelet op artikel 57 van de Toetredingsakte, op grond waarvan het Parlement door de Raad is geraadpleegd (C5-0032/2004), – gelet op artikel 67 en artikel 158, lid 1 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling A5-0082/2004 ), 1. hecht zijn goedkeuring aan het voorstel van de Commissie; 2. verzoekt de Raad, wanneer deze voornemens is af te wijken van de door het Parlement goedgekeurde tekst, het Parlement hiervan op de hoogte te stellen; 3. wenst opnieuw te worden geraadpleegd ingeval de Raad voornemens is ingrijpende wijzigingen aan te brengen in het voorstel van de Commissie; 4. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en de Commissie. (Raadplegingsprocedure) Het Europees Parlement , – gezien het voorstel van de Commissie aan de Raad ( COM(2004) 26 ) (1) , – gelet op artikel 89 van het EG-Verdrag, op grond waarvan het Parlement door de Raad is geraadpleegd (C5-0061/2004), – gelet op artikel 67 en artikel 158, lid 1 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Economische en Monetaire Commissie ( A5-0056/2004 ), 1. hecht zijn goedkeuring aan het voorstel van de Commissie; 2. verzoekt de Raad, wanneer deze voornemens is af te wijken van de door het Parlement goedgekeurde tekst, het Parlement hiervan op de hoogte te stellen; 3. wenst dat de overlegprocedure als bedoeld in de gemeenschappelijke verklaring van 4 maart 1975 wordt ingeleid ingeval de Raad voornemens is af te wijken van de door het Parlement goedgekeurde tekst; 4. wenst opnieuw te worden geraadpleegd ingeval de Raad voornemens is ingrijpende wijzigingen aan te brengen in het voorstel van de Commissie; 5. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en de Commissie. (Instemmingsprocedure) Het Europees Parlement, - gezien het voorstel voor een beschikking van de Raad (14305/2003) (1) , - gezien het verzoek van de Raad om instemming overeenkomstig artikel 300, lid 3, tweede alinea, juncto artikel 61, sub c), artikel 67 en artikel 300, lid 2, eerste alinea van het EG-Verdrag (C5-0611/2003), - gelet op artikel 86, lid 1 van zijn Reglement, - gezien de aanbeveling van de Commissie juridische zaken en interne markt ( A5-0036/2004 ), 1. stemt in met het voorstel voor een beschikking van de Raad; 2. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en de Commissie. (Raadplegingsprocedure) Het Europees Parlement, – gezien het voorstel van de Raad (10667/1/2003) (1) , – gezien het voorstel van de Commissie aan de Raad ( COM(2003) 151 ) (2) , – gelet op artikel 63, lid 3, letter b) juncto artikel 300, lid 2, eerste alinea, tweede zin, van het EG-Verdrag, – gelet op artikel 67 van het EG-Verdrag, op grond waarvan het Parlement door de Raad is geraadpleegd (C5-0490/2003), – gelet op artikel 67 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie vrijheden en rechten van de burger, justitie en binnenlandse zaken ( A5-0096/2004 ), 1. hecht zijn goedkeuring aan het voorstel van de Raad; 2. verzoekt de Raad, wanneer deze voornemens is af te wijken van de door het Parlement goedgekeurde tekst, het Parlement hiervan op de hoogte te stellen; 3. wenst opnieuw te worden geraadpleegd ingeval de Raad voornemens is ingrijpende wijzigingen aan te brengen in het voorstel van de Commissie; 4. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en de Commissie, alsmede aan de regeringen van de lidstaten en het bestuur van de Speciale Administratieve Regio Macao van de Volksrepubliek China. (Raadplegingsprocedure) Het Europees Parlement, – gezien het voorstel van de Commissie aan de Raad ( COM(2003) 790 ) (1) , – gelet op artikel 62, lid 2, onder b), punten (ii) en (iv) en artikel 63, lid 3, onder b) in combinatie met artikel 300, lid 2, eerste alinea, tweede zin van het EG-Verdrag, – gelet op artikel 67 van het EG-Verdrag, op grond waarvan het Parlement door de Raad is geraadpleegd (C5-0029/2004), – gelet op artikel 67 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie vrijheden en rechten van de burger, justitie en binnenlandse zaken ( A5–0101/2004 ), 1. hecht zijn goedkeuring aan het voorstel van de Commissie; 2. verzoekt de Raad, wanneer deze voornemens is af te wijken van de door het Parlement goedgekeurde tekst, het Parlement hiervan op de hoogte te stellen; 3. wenst opnieuw te worden geraadpleegd ingeval de Raad voornemens is ingrijpende wijzigingen aan te brengen in het voorstel van de Commissie; 4. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en de Commissie, alsmede aan de regering van de Volksrepubliek China. Het Europees Parlement , – gelet op artikel 272 van het EG-Verdrag en artikel 177 van het Euratom-Verdrag, – gelet op Verordening (EG, Euratom) nr. 1605/2002 van de Raad van 25 juni 2002 houdende het Financieel Reglement van toepassing op de algemene begroting van de Europese Gemeenschappen (1) , met name de artikelen 37 en 38 daarvan, – gezien de algemene begroting van de Europese Unie voor het begrotingsjaar 2004, definitief vastgesteld op 18 december 2003 (2) , – gelet op het Interinstitutioneel Akkoord van 6 mei 1999 tussen het Europees Parlement, de Raad en de Commissie over de begrotingsdiscipline en de verbetering van de begrotingsprocedure (3) , – gezien het voorontwerp van raming, door het Bureau goedgekeurd op 9 februari 2004, – gelet op artikel 92 en Bijlage IV van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Begrotingscommissie ( A5-0072/2004 ), A. overwegende dat het herziene statuut normaal gezien op 1 mei 2004 in werking zal treden, B. overwegende dat, met het oog op overeenstemming met het herziene statuut, de lijst van het aantal ambten voor 2004 technisch moet worden aangepast om de nieuwe graden tijdens de overgangsperiode te kunnen opnemen, en dat er een nieuwe begrotingspost met een p.m.-vermelding moet worden gecreëerd voor arbeidscontractanten, 1. hecht zijn goedkeuring aan de raming die aan deze resolutie is gehecht, in afwachting van een gewijzigde begroting voor het begrotingsjaar 2004 die rekening houdt met het herziene personeelsstatuut; 2. verzoekt zijn secretaris-generaal uiterlijk op 15 april 2004 aanvullende informatie te verstrekken op de volgende punten: 3. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie en de aangehechte raming te doen toekomen aan de Raad en de Commissie. BIJLAGE: RAMING TITEL 1- LEDEN EN PERSONEEL VAN DE INSTELLING HOOFDSTUK 11 - PERSONEEL IN ACTIEVE DIENST Nieuwe post Post 1115 Contractueel personeel Begroting 2004 Voorontwerp van gewijzigde begroting Nieuw bedrag p.m. p.m. Toelichting Regeling welke van toepassing is op de andere personeelsleden van de Europese Gemeenschappen, goedgekeurd op ... 2004, met name de artikelen 1, 3 bis en 3 ter. (Medebeslissingsprocedure: eerste lezing) Het Europees Parlement , – gezien het voorstel van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad ( COM(2003) 333 ) (1) , – gelet op de artikelen 251, lid 2, 95, lid 1 en 175, lid 1 van het EG-Verdrag, op grond waarvan het voorstel door de Commissie bij het Parlement is ingediend (C5-0273/2003), – gezien het advies van de Commissie juridische zaken en interne markt over de voorgestelde rechtsgrondslag, – gelet op de artikelen 67 en 63 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbeleid en het advies van de Commissie industrie, externe handel, onderzoek en energie ( A5-0017/2004 ), 1. hecht zijn goedkeuring aan het Commissievoorstel, als geamendeerd door het Parlement; 2. verzoekt om hernieuwde voorlegging indien de Commissie voornemens is ingrijpende wijzigingen in dit voorstel aan te brengen of dit door een nieuwe tekst te vervangen; 3. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en de Commissie. Standpunt van het Europees Parlement in eerste lezing vastgesteld op 26 februari 2004 met het oog op de aanneming van Verordening (EG) nr. ..../2004 van het Europees Parlement en de Raad betreffende persistente organische verontreinigende stoffen en tot wijziging van de Richtlijnen 79/117/EEG en 96/59/EG HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE, Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, en met name op artikel 175, lid 1, Gezien het voorstel van de Commissie (2) , Gezien het advies van het Europees Economisch en Sociaal Comité (3) , Na raadpleging van het Comité van de Regio's, Handelend volgens de procedure van artikel 251 van het Verdrag (4) , Overwegende hetgeen volgt: (1) Deze verordening heeft hoofdzakelijk betrekking op de bescherming van het milieu en van de gezondheid van de mens. Artikel 175, lid 1, van het Verdrag is derhalve de rechtsgrond. (2) De Gemeenschap maakt zich ernstig zorgen over het voortdurende vrijkomen van persistente organische verontreinigende stoffen in het milieu. Deze chemische stoffen verplaatsen zich over internationale grenzen heen naar gebieden die ver van de bron liggen, blijven in het milieu aanwezig, bioaccumuleren via de voedselketen en leveren risico's op voor de gezondheid van de mens en het milieu. Er moeten derhalve verdergaande maatregelen worden genomen om de gezondheid van de mens en het milieu tegen deze verontreinigende stoffen te beschermen. (3) Gelet op haar verantwoordelijkheid voor de bescherming van het milieu heeft de Gemeenschap op 24 juni 1998 het Protocol inzake persistente organische verontreinigende stoffen bij het Verdrag van 1979 betreffende grensoverschrijdende luchtverontreiniging over lange afstand, hierna "het protocol" genoemd, getekend en op 22 mei 2001 het Verdrag van Stockholm inzake persistente organische verontreinigende stoffen, hierna "het verdrag" genoemd. (4) Hoewel er communautaire wetgeving inzake persistente organische verontreinigende stoffen is ingevoerd, zijn de belangrijkste tekortkomingen ervan dat er geen of onvolledige wettelijke voorschriften bestaan om de productie en het gebruik van enige momenteel op de lijst opgenomen chemische stof te verbieden, te beperken of te elimineren, noch enig kader om de productie en het gebruik van nieuwe stoffen die kenmerken van persistente organische verontreinigende stoffen vertonen, te verbieden. Er zijn op communautair niveau geen doelen gesteld voor beperking van de emissie en de huidige inventarisaties van vrijgekomen stoffen betreffen niet alle bronnen van persistente organische verontreinigende stoffen. (5) Teneinde een samenhangende en effectieve tenuitvoerlegging van de verplichtingen van de Gemeenschap uit hoofde van het protocol en het verdrag te waarborgen dient een gemeenschappelijk rechtskader te worden vastgesteld, waarbinnen maatregelen kunnen worden genomen die bedoeld zijn om met name een eind te maken aan de productie, het op de markt brengen en het gebruik van opzettelijk voortgebrachte persistente organische verontreinigende stoffen. Bovendien moet in het kader van de toe te passen communautaire beoordelings- en vergunningsregelingen rekening worden gehouden met de kenmerken van persistente organische verontreinigende stoffen. (6) Er moet worden gezorgd voor coördinatie en samenhang bij de communautaire tenuitvoerlegging van de bepalingen van de verdragen van Rotterdam (5) , Stockholm en Bazel (6) en de ontwikkeling van de SAICM (Strategic Approach to International Chemicals Management, strategische aanpak van het internationale beheer van chemicaliën) in het kader van de Verenigde Naties. (7) Overwegende dat de bepalingen van deze verordening worden ondersteund door het voorzorgbeginsel zoals vastgelegd in het Verdrag, indachtig beginsel 15 van de Verklaring van Rio over Milieu en Ontwikkeling en gelet op de doelstelling om, waar mogelijk, een eind te maken de vrijkoming van persistente organische verontreinigende stoffen in het milieu, dienen bovendien in bepaalde gevallen strengere regulerende maatregelen te worden vastgesteld dan krachtens het protocol en het verdrag vereist zijn. (8) In de toekomst zou de voorgestelde REACH-verordening een passend instrument kunnen zijn voor de uitvoering van de nodige regulerende maatregelen voor de productie, het op de markt brengen en het gebruik van de opgenomen stoffen, alsook voor de regulerende maatregelen voor bestaande en nieuwe chemische stoffen en pesticiden die kenmerken van persistente organische verontreinigende stoffen vertonen. Ongeacht de toekomstige REACH-verordening en omdat het belangrijk is deze regulerende maatregelen zo spoedig mogelijk toe te passen op de vermelde stoffen van het verdrag en het protocol, dienen deze maatregelen echter nu door middel van de onderhavige verordening te worden ingevoerd. (9) In de Gemeenschap is het op de markt brengen en het gebruik van de meeste in het protocol of het verdrag opgenomen persistente organische verontreinigende stoffen al beëindigd krachtens de verbodsbepalingen in Richtlijn 79/117/EEG van de Raad van 21 december 1978 houdende verbod van het op de markt brengen en het gebruik van bestrijdingsmiddelen bevattende bepaalde actieve stoffen (7) en in Richtlijn 76/769/EEG van de Raad van 27 juli 1976 betreffende de onderlinge aanpassing van de wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen der lidstaten inzake de beperking van het op de markt brengen en van het gebruik van bepaalde gevaarlijke stoffen en preparaten (8) . Teneinde aan de verplichtingen van de Gemeenschap uit hoofde van het protocol en het verdrag te voldoen en het vrijkomen van persistente organische verontreinigende stoffen tot een minimum te beperken is het echter nodig en dienstig ook de productie van deze stoffen te verbieden en vrijstellingen tot een minimum te beperken, zodat vrijstellingen alleen mogelijk zijn wanneer een stof een essentiële functie heeft in een specifieke toepassing. (10) Verordening (EG) nr. 304/2003 van het Europees Parlement en de Raad van 28 januari 2003 betreffende de in- en uitvoer van gevaarlijke chemische stoffen is van toepassing op de uitvoer van onder het verdrag vallende stoffen en op de uitvoer van lindaan (9) . (11) De productie en het gebruik van hexachloorcyclohexaan (HCH), met inbegrip van lindaan, vallen onder de beperkingen krachtens het protocol maar zijn niet volledig verboden. Deze stof wordt in sommige lidstaten nog gebruikt en het is derhalve niet mogelijk alle bestaande toepassingen onmiddellijk te verbieden. Met het oog op de schadelijke eigenschappen van HCH en de mogelijke risico's bij het vrijkomen daarvan in het milieu dienen de productie en de toepassingen van deze stof echter tot een minimum te worden beperkt en uiteindelijk uiterlijk eind 2007 te zijn gestaakt. (12) Verouderde of onzorgvuldig beheerde voorraden persistente organische verontreinigende stoffen kunnen ernstige gevaren voor het milieu en de gezondheid van de mens opleveren, bijvoorbeeld door verontreiniging van de bodem en het grondwater. Daarom dienen bepalingen te worden vastgesteld die verder gaan dan de in het verdrag vastgestelde bepalingen. Voorraden van verboden stoffen dienen als afval te worden behandeld, terwijl voorraden van stoffen waarvan de productie of het gebruik nog wordt toegelaten, bij de instanties dienen te worden aangemeld en onder afdoende toezicht dienen te staan. Met name aanwezige voorraden van verboden persistente organische verontreinigende stoffen of voorraden die dergelijke stoffen bevatten, dienen zo spoedig mogelijk als afval te worden behandeld. Indien in de toekomst andere stoffen worden verboden, dienen voorraden daarvan eveneens onmiddellijk te worden vernietigd en mogen geen voorraden daarvan worden opgebouwd. Met het oog op de specifieke problemen in bepaalde nieuwe lidstaten dient er met behulp van de bestaande communautaire instrumenten, zoals de structuurfondsen en het Cohesiefonds, toereikende financiële en technische bijstand te worden verleend. (13) Overeenkomstig de Mededeling van de Commissie over een communautaire strategie inzake dioxinen, furanen en polychloorbifenylen (PCB's) (10) , het protocol en het verdrag dient de vrijkoming van persistente organische verontreinigende stoffen die als onopzettelijk bijproduct van industriële processen ontstaan zo spoedig mogelijk te worden vastgesteld en beperkt met als uiteindelijk doel beëindiging daarvan, waar dit mogelijk is. Er dienen zo spoedig mogelijk afdoende nationale actieplannen te worden opgesteld en uitgevoerd voor alle bronnen en maatregelen, ook degene waarvoor al bepalingen in de bestaande communautaire wetgeving zijn opgenomen, om de vrijkoming continu en op een kosteneffectieve manier terug te dringen. Hiertoe dienen in het kader van het verdrag toereikende instrumenten te worden ontwikkeld. (14) Overeenkomstig die mededeling dienen er toereikende programma's en mechanismen te worden vastgesteld om adequate toezichtgegevens over de aanwezigheid van dioxinen, furanen en PCB's in het milieu te verkrijgen. Het is evenwel noodzakelijk dat ervoor wordt gezorgd dat toereikende instrumenten beschikbaar zijn en onder economisch en technisch haalbare voorwaarden kunnen worden gebruikt. (15) Krachtens het verdrag dienen de persistente organische verontreinigende stoffen in afval te worden vernietigd of onomkeerbaar te worden omgezet in stoffen die geen vergelijkbare kenmerken vertonen, tenzij andere bewerkingen om milieuredenen de voorkeur verdienen. Daar de huidige communautaire afvalwetgeving geen specifieke voorschriften aangaande deze stoffen bevat, dienen deze in de onderhavige verordening te worden vastgesteld. Om een hoog beschermingsniveau te waarborgen, dienen er vóór 31 december 2005 gemeenschappelijke grenswaarden te worden vastgesteld voor de concentratie van deze stoffen in afval. (16) Erkend wordt dat het van belang is om geheel of gedeeltelijk uit persistente organische verontreinigende stoffen bestaand of daarmee verontreinigd afval aan de bron te identificeren en te scheiden, teneinde verspreiding van deze stoffen in ander afval te minimaliseren. In richtlijn 91/689/EEG van de Raad van 12 december 1991 betreffende gevaarlijk afval (11) zijn communautaire voorschriften voor het beheer van gevaarlijk afval vastgelegd die de lidstaten ertoe verplichten de nodige maatregelen te nemen om te eisen dat bedrijven en ondernemingen die gevaarlijke afvalstoffen verwijderen, nuttig toepassen, inzamelen of vervoeren, de verschillende categorieën gevaarlijke afvalstoffen van elkaar gescheiden houden en gevaarlijke afvalstoffen gescheiden houden van niet-gevaarlijke afvalstoffen. (17) In het verdrag wordt bepaald dat elke partij een plan voor de uitvoering van haar verplichtingen uit hoofde van het verdrag dient op te stellen. De lidstaten dienen het publiek de gelegenheid te bieden deel te nemen aan het opstellen van hun uitvoeringsplannen. Aangezien de bevoegdheid dienaangaande door de Gemeenschap en de lidstaten wordt gedeeld, dienen zowel op nationaal als op communautair niveau uitvoeringsplannen te worden opgesteld. Samenwerking en informatie-uitwisseling tussen de Commissie en de instanties van de lidstaten dienen te worden bevorderd. (18) Overeenkomstig het verdrag en het protocol dient informatie over persistente organische verontreinigende stoffen aan de andere partijen te worden verstrekt. Ook de informatie-uitwisseling met derde landen die geen partij bij deze overeenkomsten zijn, dient te worden bevorderd. (19) Vaak is het publiek zich niet bewust van het gevaar dat persistente organische verontreinigende stoffen inhouden voor de gezondheid van deze en komende generaties en voor het milieu, met name in ontwikkelingslanden, en voorlichting op grote schaal is dan ook nodig om de voorzichtigheid te vergroten en steun te winnen voor beperkingen en verboden. In overeenstemming met het verdrag dienen bewustmakingsprogramma's over persistente organische verontreinigende stoffen voor het publiek, met name voor de meest kwetsbare groepen, alsmede scholing voor arbeiders, wetenschappers, onderwijzend, technisch en leidinggevend personeel waar mogelijk te worden bevorderd en vergemakkelijkt. (20) Op verzoek en binnen de grenzen van de beschikbare middelen dienen de Commissie en de lidstaten samen te werken bij het verlenen van passende en tijdige technische bijstand die specifiek toegesneden is op versterking van het vermogen van ontwikkelingslanden en landen met een overgangseconomie om het verdrag ten uitvoer te leggen. Onder technische bijstand valt ook het ontwikkelen en ten uitvoer leggen van geschikte alternatieve producten, methodes en strategieën, onder andere voor het gebruik van DDT bij de beheersing van ziektedragers, hetgeen krachtens het verdrag alleen mogelijk is in overeenstemming met de aanbevelingen en richtsnoeren van de Wereldgezondheidsorganisatie en wanneer ter plaatse veilige, effectieve en betaalbare alternatieven voor het land in kwestie niet beschikbaar zijn. (21) De effectiviteit van de maatregelen om de vrijkoming van persistente organische verontreinigende stoffen terug te dringen, dient periodiek te worden geëvalueerd. Daartoe dienen de lidstaten de Commissie periodiek verslag uit te brengen, met name over de inventarisaties van de vrijgekomen stoffen, de aangemelde voorraden en de productie en het op de markt brengen van de aan beperkingen onderworpen stoffen. De Commissie ontwikkelt in samenwerking met de lidstaten een gemeenschappelijke vorm voor deze verslagen van de lidstaten. (22) In het verdrag en het protocol wordt bepaald dat de partijen andere stoffen voor internationale maatregelen kunnen voorstellen en derhalve kunnen aanvullende stoffen in de overeenkomsten worden opgenomen, in welk geval deze verordening dienovereenkomstig dient te worden gewijzigd. Bovendien dient het mogelijk te zijn de bestaande vermeldingen in de bijlagen bij deze verordening te wijzigen, onder meer teneinde deze aan de vooruitgang van wetenschap en techniek aan te passen. (23) Wanneer de bijlagen bij deze verordening worden gewijzigd in verband met de opneming van enige andere met opzet geproduceerde persistente organische verontreinigende stof in het protocol of in het verdrag, dient deze stof uitsluitend in uitzonderingsgevallen en op basis van een passende rechtvaardiging te worden opgenomen in bijlage II in plaats van bijlage I. (24) De voor de uitvoering van deze verordening vereiste maatregelen worden vastgesteld overeenkomstig Besluit 1999/468/EG van de Raad van 28 juni 1999 tot vaststelling van de voorwaarden voor de uitoefening van de aan de Commissie verleende uitvoeringsbevoegdheden (12) . (25) Teneinde te zorgen voor transparantie, onpartijdigheid en consistentie op het niveau van de handhavingsactiviteiten dienen de lidstaten voorschriften voor sancties bij het overtreden van de bepalingen van deze verordening vast te stellen en ervoor te zorgen dat deze in acht worden genomen. Deze sancties dienen doeltreffend, evenredig en afschrikkend te zijn, daar niet-naleving van de verordening kan leiden tot schade aan de gezondheid en het milieu. Informatie over overtredingen van de bepalingen van deze verordening dient door de lidstaten, waar zulks passend is, openbaar te worden gemaakt. (26) Aangezien de doelstellingen van deze verordening, namelijk de bescherming van het milieu en de gezondheid van de mens tegen persistente organische verontreinigende stoffen, wegens de grensoverschrijdende effecten van deze verontreinigende stoffen niet voldoende door de lidstaten kunnen worden verwezenlijkt en derhalve beter door de Gemeenschap kunnen worden verwezenlijkt, kan de Gemeenschap, overeenkomstig het in artikel 5 van het Verdrag neergelegde subsidiariteitsbeginsel, maatregelen nemen. Overeenkomstig het in hetzelfde artikel neergelegde evenredigheidsbeginsel gaat deze verordening niet verder dan nodig is om deze doelstellingen te verwezenlijken. (27) In het licht van het voorgaande dient Richtlijn 79/117/EEG te worden gewijzigd, HEBBEN DE VOLGENDE VERORDENING VASTGESTELD: Artikel 1 Doel en werkingssfeer 1. In het bijzonder rekening houdend met het voorzorgbeginsel heeft deze verordening tot doel de gezondheid van de mens en het milieu te beschermen tegen persistente organische verontreinigende stoffen door middel van het verbieden, zo spoedig mogelijk geleidelijk afschaffen of beperken van de productie, het op de markt brengen en het gebruik van stoffen die vallen onder het Verdrag van Stockholm inzake persistente organische verontreinigende stoffen, hierna "het verdrag" genoemd, of het Protocol van 1998 inzake persistente organische verontreinigende stoffen bij het Verdrag van 1979 betreffende grensoverschrijdende luchtverontreiniging over lange afstand, hierna "het protocol" genoemd, en door middel van het reduceren met het oog op het waar mogelijk zo spoedig mogelijk beëindigen van vrijkomingen van dergelijke stoffen, en door middel van het vaststellen van bepalingen betreffende afval dat geheel of gedeeltelijk uit deze stoffen bestaat of daarmee verontreinigd is. 2. De artikelen 3 en 4 zijn niet van toepassing op afval dat uit een in bijlage I of bijlage II opgenomen stof bestaat, deze stof bevat of daarmee verontreinigd is. Artikel 2 Definities Voor de toepassing van deze verordening wordt verstaan onder: Artikel 3 Regulering van de productie, het op de markt brengen en het gebruik 1. De productie, het op de markt brengen en het gebruik van in bijlage I opgenomen stoffen als zodanig, in preparaten of als bestanddeel van artikelen worden verboden. 2. De productie, het op de markt brengen en het gebruik van in bijlage II opgenomen stoffen als zodanig, in preparaten of als bestanddeel van artikelen worden overeenkomstig de in die bijlage vermelde voorwaarden beperkt. 3. De lidstaten en de Commissie houden, binnen de beoordelings- en vergunningsregelingen voor bestaande en nieuwe chemische stoffen en bestrijdingsmiddelen krachtens de van toepassing zijnde communautaire wetgeving, rekening met de criteria in punt 1 van bijlage D van het verdrag en nemen passende maatregelen om controle uit te oefenen op bestaande chemische stoffen en bestrijdingsmiddelen en om de productie, het op de markt brengen en het gebruik van nieuwe chemische stoffen en bestrijdingsmiddelen die kenmerken vertonen van persistente organische verontreinigende stoffen, te voorkomen. Artikel 4 Vrijstelling van regulerende maatregelen 1. Artikel 3 is niet van toepassing op: 2. Artikel 3 is niet eerder dan zes maanden na de datum van inwerkingtreding van deze verordening van toepassing op stoffen die voorkomen als bestanddeel van artikelen die vóór of op de datum van inwerkingtreding van deze verordening zijn geproduceerd. Artikel 3 is niet van toepassing op een stof die voorkomt als bestanddeel van artikelen die al in gebruik waren vóór of op de datum van inwerkingtreding van deze verordening. Zodra een lidstaat echter op de hoogte is van in de eerste en de tweede alinea bedoelde artikelen, stelt hij de Commissie daarvan onmiddellijk in kennis. Wanneer de Commissie op deze of een andere wijze in kennis wordt gesteld van dergelijke artikelen, stelt zij indien van toepassing het secretariaat van het verdrag daarvan onmiddellijk in kennis. 3. Wanneer een stof in deel A van bijlage I of in deel A van bijlage II is opgenomen, stelt een lidstaat die de productie en het gebruik van die stof als tussenproduct in een tot de locatie beperkt gesloten systeem tot de in de desbetreffende bijlage gespecificeerde termijn wil toestaan, het secretariaat van het verdrag daarvan in kennis. Een dergelijke kennisgeving kan echter alleen worden gedaan indien aan de volgende voorwaarden wordt voldaan: De kennisgeving wordt tevens aan de andere lidstaten en de Commissie meegedeeld en bevat gegevens over de feitelijke of geraamde in totaal geproduceerde en gebruikte hoeveelheid van de betrokken stof en de aard van het proces in het tot de locatie beperkte gesloten systeem, waarbij wordt vermeld welke hoeveelheid niet wordt omgezet en als onopzettelijke sporenverontreiniging met persistente organische verontreinigende stoffen in het eindproduct achterblijft. De in de eerste alinea bedoelde termijn kan worden gewijzigd wanneer na een herhaalde kennisgeving door de betrokken lidstaat aan het secretariaat van het verdrag krachtens het verdrag uitdrukkelijk of stilzwijgend toestemming wordt verleend voor de voortzetting van de productie en het gebruik van de stof gedurende een volgende periode. Artikel 5 Voorraden 1. De houder van een voorraad die geheel of gedeeltelijk uit een in bijlage I of bijlage II vermelde stof bestaat en waarvoor geen gebruik is toegestaan, beheert deze voorraad overeenkomstig artikel 7 als afvalstof. 2. De houder van een voorraad die groter is dan 50 kg en geheel of gedeeltelijk uit een in bijlage I of II vermelde stof bestaat en waarvoor het gebruik is toegestaan, verstrekt de bevoegde instantie van de lidstaat waarin de voorraad zich bevindt, inlichtingen over de aard en de omvang van de voorraad. Deze inlichtingen worden binnen twaalf maanden na de inwerkingtreding van deze verordening en van de wijzigingen van de bijlagen I en II verstrekt, en vervolgens jaarlijks tot de in bijlage I of II voor beperkt gebruik vermelde termijn. De houder beheert de voorraad op een veilige, doeltreffende en milieuverantwoorde wijze. 3. De lidstaten houden toezicht op het gebruik en het beheer van de aangemelde voorraden. Artikel 6 Beperking van de vrijkoming, minimalisering en eliminatie 1. Binnen twee jaar na de datum van inwerkingtreding van deze verordening zorgen de lidstaten voor het opstellen en bijhouden van overzichten van de vrijkoming van in bijlage III vermelde stoffen in lucht, water en bodem, in overeenstemming met hun verplichtingen krachtens het verdrag en het protocol. 2. Een lidstaat legt het actieplan met maatregelen voor het identificeren, karakteriseren en het, met het oog op een waar mogelijk zo spoedig mogelijke eliminatie, minimaliseren van de totale vrijkoming dat hij heeft opgesteld in overeenstemming met zijn verplichtingen krachtens het verdrag, voor aan de Commissie en de andere lidstaten als onderdeel van het nationale uitvoeringsplan krachtens artikel 8. Het actieplan omvat maatregelen om het gebruik van vervangende of gewijzigde materialen, producten en processen te bevorderen en, wanneer zulks dienstig wordt geacht, verplicht te stellen, teneinde de vorming en de vrijkoming van de in bijlage III vermelde chemische stoffen te voorkomen. 3. Bij het bestuderen van voorstellen voor de bouw van nieuwe installaties of ingrijpende wijziging van bestaande installaties waarbij processen worden gebruikt waarbij in bijlage III vermelde chemische stoffen vrijkomen, schenken de lidstaten, onverminderd de bepalingen van Richtlijn 96/61/EG (16) , bij voorrang aandacht aan alternatieve processen, technieken of methodes die even nuttig zijn, maar waarbij de in bijlage III vermelde chemische stoffen niet worden gevormd en vrijkomen. Artikel 7 Afvalbeheer 1. Producenten en houders van afval verrichten alle redelijke inspanningen om, waar mogelijk, verontreiniging van dit afval met in bijlage IV vermelde stoffen te voorkomen. 2. Onverminderd Richtlijn 96/59/EG (17) wordt afval dat geheel of gedeeltelijk uit een in bijlage IV vermelde stof bestaat of daarmee verontreinigd is, zo spoedig mogelijk en in overeenstemming met bijlage V, deel I, zodanig verwijderd of nuttig toegepast dat ervoor wordt gezorgd dat de persistente organische verontreinigende stoffen daarin worden vernietigd of onomkeerbaar worden omgezet, zodat het resterende afval en de vrijkomende stoffen geen kenmerken van persistente organische verontreinigende stoffen vertonen. Bij de uitvoering van een dergelijke verwijdering of nuttige toepassing kan elke in bijlage IV vermelde stof uit het afval worden geïsoleerd mits deze stof vervolgens in overeenstemming met de vorige alinea wordt verwijderd. 3. Handelingen van verwijdering of nuttige toepassing die kunnen leiden tot nuttige toepassing, recycling, terugwinning of hergebruik van in bijlage IV vermelde stoffen, worden verboden. 4. In afwijking van lid 2 kan afval dat: 5. Met het oog op de toepassing van lid 4, b) worden de concentratiegrenswaarden in bijlage V, deel 2 vóór 31 december 2005 vastgesteld overeenkomstig de in artikel 17, lid 2, bedoelde procedure. Zolang deze concentratiegrenswaarden niet zijn vastgesteld: 6. De Commissie kan, in voorkomende gevallen en met inachtneming van technische ontwikkelingen en relevante internationale richtlijnen en besluiten en eventuele vergunningen verleend door een lidstaat of de door die lidstaat overeenkomstig lid 4 en bijlage V aangewezen instantie, aanvullende maatregelen vaststellen met betrekking tot de tenuitvoerlegging van dit artikel. De Commissie stelt een formaat vast voor de indiening van de informatie door lidstaten overeenkomstig lid 4, b), (iii). Dergelijke maatregelen worden vastgesteld overeenkomstig de in artikel 17, lid 2 vastgestelde procedure. 7. Vóór 31 december 2009 herziet de Commissie de in lid 4 bedoelde afwijkingen in het licht van internationale en technische ontwikkelingen, met name met betrekking tot de vraag wat vanuit milieuoogpunt de voorkeur verdient. Artikel 8 Uitvoeringsplannen 1. Bij de uitwerking van hun nationale uitvoeringsplannen geven de lidstaten overeenkomstig hun nationale procedures het publiek in een vroegtijdig stadium doeltreffende mogelijkheden om aan dit proces deel te nemen. 2. Zodra een lidstaat overeenkomstig de verplichtingen uit hoofde van het verdrag zijn nationale uitvoeringsplan heeft vastgesteld, deelt hij dit zowel aan de Commissie als aan de andere lidstaten mee. 3. Bij de voorbereiding van hun uitvoeringsplannen wisselen de Commissie en de lidstaten indien nodig informatie uit over de inhoud ervan. 4. De Commissie stelt binnen twee jaar na de inwerkingtreding van deze verordening een plan voor de tenuitvoerlegging van de verplichtingen van de Gemeenschap uit hoofde van het verdrag op. Zodra de Commissie het communautaire uitvoeringsplan heeft vastgesteld, deelt zij dit aan de lidstaten mee. De Commissie herziet en actualiseert het communautaire plan indien nodig. Artikel 9 Toezicht De Commissie en de lidstaten stellen in nauwe samenwerking geschikte programma's en mechanismen op, verenigbaar met de stand van de wetenschap en de techniek, voor de regelmatige verstrekking van vergelijkbare toezichtgegevens over de aanwezigheid van dioxinen, furanen en PCB's in het milieu, als aangegeven in bijlage III. Bij de opstelling van deze programma's en mechanismen wordt naar behoren rekening gehouden met de ontwikkelingen in het kader van het protocol en het verdrag. Artikel 10 Informatie-uitwisseling 1. De Commissie en de lidstaten bevorderen en dragen zorg voor de uitwisseling, binnen de Gemeenschap en met derde landen, van informatie op het gebied van, waar mogelijk, de beperking, minimalisering of beëindiging, waar mogelijk, van de productie, het gebruik en de vrijkoming van persistente organische verontreinigende stoffen en over de alternatieven voor deze stoffen, waarbij de risico's en de economische en sociale kosten in verband met dergelijke alternatieven worden vermeld. 2. De Commissie en de lidstaten bevorderen en vergemakkelijken in voorkomende gevallen met betrekking tot persistente organische verontreinigende stoffen: 3. Onverminderd Richtlijn 2003/4/EG van het Europees Parlement en de Raad van 28 januari 2003 inzake de toegang van het publiek tot milieu-informatie (18) wordt informatie over de gezondheid en de veiligheid van mens en milieu niet als vertrouwelijk beschouwd. De Commissie en de lidstaten die andere informatie met een derde land uitwisselen beschermen op basis van onderlinge afspraken eventuele vertrouwelijke informatie. Artikel 11 Technische bijstand Overeenkomstig de artikelen 12 en 13 van het verdrag werken de Commissie en de lidstaten samen om ontwikkelingslanden en landen met een overgangseconomie afdoende en tijdige technische en financiële bijstand te verlenen, teneinde hen desgevraagd en binnen het kader van de beschikbare middelen en rekening houdend met hun specifieke behoeften, bij te staan bij de ontwikkeling en verbetering van hun mogelijkheden, te voldoen aan hun verplichtingen krachtens het verdrag. Dergelijke steun kan ook worden verstrekt via niet-gouvernementele organisaties. Artikel 12 Verslaguitbrenging 1. De lidstaten verstrekken de Commissie om de drie jaar gegevens over de toepassing van deze verordening, met inbegrip van gegevens over overtredingen en sancties. 2. De lidstaten verstrekken de Commissie elk jaar statistische gegevens over de feitelijke of geraamde in totaal geproduceerde en op de markt gebrachte hoeveelheden van de in bijlage I of bijlage II vermelde stoffen. 3. De lidstaten verstrekken de Commissie binnen drie jaar na de datum van inwerkingtreding van deze verordening en vervolgens om de drie jaar: 4. Met betrekking tot de gegevens en informatie die overeenkomstig de leden 1, 2 en 3 door de lidstaten moeten worden verstrekt, ontwikkelt de Commissie vooraf een gemeenschappelijk formulierovereenkomstig de in artikel 16, lid 2, bedoelde procedure. 5. De Commissie stelt met door de conferentie van de partijen bij het verdrag te bepalen tussenpozen op basis van de overeenkomstig lid 2 door de lidstaten verstrekte gegevens een verslag op over de in het verdrag opgenomen stoffen en verstrekt dit aan het secretariaat van het verdrag. 6. De Commissie stelt om de drie jaar een verslag op over de toepassing van deze verordening en combineert dit met de informatie die reeds beschikbaar is in het kader van EPER, zoals vastgesteld bij Beschikking 2000/479/EG (19) , en de CORINAIR-emissie-inventaris van het programma voor samenwerking inzake de bewaking en evaluatie van het transport van luchtverontreinigende stoffen over lange afstand in Europa (EMEP), en met de overeenkomstig de leden 1, 2 en 3 door de lidstaten verstrekte informatie tot een overzichtsverslag. Dit verslag bevat ook informatie over de toepassing van afwijkingen als bedoeld in artikel 7, lid 4. Zij dient een samenvatting van dit overzichtsverslag bij het Europees Parlement en de Raad in en stelt het onverwijld ter beschikking van het publiek. Artikel 13 Sancties De lidstaten stellen de regels vast inzake de sancties die van toepassing zijn op overtredingen van de bepalingen van deze verordening en nemen alle nodige maatregelen om te waarborgen dat zij worden uitgevoerd. De sancties moeten doeltreffend, evenredig en afschrikkend zijn. De lidstaten stellen de Commissie binnen een jaar na de inwerkingtreding van deze verordening van deze bepalingen in kennis en delen haar onverwijld alle latere wijzigingen van die bepalingen mee. Artikel 14 Wijziging van de bijlagen 1. Wanneer een stof in het verdrag of het protocol wordt opgenomen, wijzigt de Commissie zo nodig de bijlagen I tot en met III dienovereenkomstig volgens de in artikel 16, lid 2, bedoelde procedure. Wanneer een stof wordt opgenomen in het verdrag of het protocol, gaat de Commissie in voorkomende gevallen over tot wijziging van Bijlage IV overeenkomstig de in artikel 17, lid 2 bedoelde procedure. 2. Wijzigingen in de bestaande vermeldingen in de bijlagen I tot en met III, bijvoorbeeld om deze aan te passen aan de vooruitgang van wetenschap en techniek, worden volgens de in artikel 16, lid 2, bedoelde procedure door de Commissie vastgesteld. 3. Wijzigingen in de bestaande vermeldingen in bijlage IV en wijzigingen van bijlage V, bijvoorbeeld om deze aan te passen aan de vooruitgang van wetenschap en techniek, worden volgens de in artikel 17, lid 2 bedoelde procedure door de Commissie vastgesteld. Artikel 15 Bevoegde instanties Elke lidstaat wijst de bevoegde instantie of instanties aan die verantwoordelijk zijn voor het uitvoeren van voor deze verordening noodzakelijke beheerstaken. Hij stelt de Commissie uiterlijk drie maanden na de inwerkingtreding van deze verordening van deze aanwijzing in kennis. Artikel 16 Comité algemene zaken 1. De Commissie wordt ten aanzien van alle aangelegenheden die onder het toepassingsgebied van deze verordening vallen, behalve wanneer die betrekking hebben op afval, bijgestaan door het bij artikel 29 van Richtlijn 67/548/EEG ingestelde Comité. 2. Wanneer naar dit lid wordt verwezen, zijn de artikelen 5 en 7 van Besluit 1999/468/EG met inachtneming van artikel 8 van dat besluit van toepassing. De in artikel 5, lid 6, van Besluit 1999/468/EG bedoelde termijn wordt op drie maanden vastgesteld. 3. Het comité stelt zijn reglement van orde vast. Artikel 17 Comité afvalstoffenzaken 1. De Commissie wordt ten aanzien van aangelegenheden met betrekking tot afvalstoffen die onder het toepassingsgebied van deze verordening vallen, bijgestaan door het bij artikel 18 van Richtlijn 75/442/EEG ingestelde Comité. 2. Wanneer naar dit lid wordt verwezen, zijn de artikelen 5 en 7 van Besluit 1999/468/EG met inachtneming van artikel 8 van dat besluit van toepassing. De in artikel 5, lid 6, van Besluit 1999/468/EG bedoelde termijn wordt op drie maanden vastgesteld. 3. Het comité stelt zijn reglement van orde vast. Artikel 18 Wijziging van Richtlijn 79/117/EEG In deel B van de bijlage bij Richtlijn 79/117/EEG ("Persistente organische chloorverbindingen") worden de punten 1 tot en met 8 geschrapt. Artikel 19 Inwerkingtreding Deze verordening treedt in werking op de twintigste dag volgende op die van haar bekendmaking in het Publicatieblad van de Europese Unie. Deze verordening is verbindend in al haar onderdelen en is rechtstreeks toepasselijk in elke lidstaat. Gedaan te Voor het Europees Parlement Voor de Raad De Voorzitter De Voorzitter BIJLAGE I LIJST VAN STOFFEN WAARVOOR VERBODSBEPALINGEN GELDEN Deel A – Stoffen die in het verdrag en in het protocol zijn opgenomen STOF CAS-nr. EG-nr. SPECIFIEKE VRIJSTELLING VOOR GEBRUIK ALS TUSSENPRODUCT OF ANDERE SPECIFICATIE Aldrin 309-00-2 206-215-8 - Chloordaan 57-74-9 200-349-0 - Dieldrin 60-57-1 200-484-5 - Endrin 72-20-8 200-775-7 - Heptachloor 76-44-8 200-962-3 - Hexachloorbenzeen 118-74-1 200-273-9 - Mirex 2385-85-5 219-196-6 - Toxafeen 8001-35-2 232-283-3 - Polychloorbifenylen (PCB's) 1336-36-3 en andere 215-648-1 en andere Onverminderd Richtlijn 96/59/EG mogen artikelen die ten tijde van de inwerkingtreding van deze verordening al in gebruik zijn, worden gebruikt. DDT (1,1,1-trichloor-2,2-bis(4-chloorfenyl)ethaan) 50-29-3 200-024-3 Lidstaten kunnen de bestaande productie en toepassing van DDT als tussenproduct bij de productie van dicofol in een tot de locatie beperkt gesloten systeem tot 1 januari 2014 toestaan overeenkomstig artikel 4, lid 3 van deze verordening. De Commissie herziet deze vrijstelling vóór 31.12.2008 in het licht van het resultaat van de evaluatie in het kader van Richtlijn 91/414/EEG (20) . Deel B – Stoffen die uitsluitend in het protocol zijn opgenomen STOF CAS-nr. EG-nr. SPECIFIEKE VRIJSTELLING VOOR GEBRUIK ALS TUSSENPRODUCT OF ANDERE SPECIFICATIE Chloordecon 143-50-0 205-601-3 - Hexabroombifenyl 36355-01-8 252-994-2 - HCH, inclusief lindaan 608-73-1, 58-89-9 210-168-9, 200-401-2 In afwijking hiervan kunnen lidstaten de volgende toepassingen toestaan: a) tot 1.9.2006: - beroepsmatige sanering en industriële behandeling van zaaghout, stammen en rondhout; - gebruik binnenshuis in de industrie en in woningen. b) tot 31.12.2007: - Technisch HCH voor gebruik als tussenproduct bij de fabricage van chemische stoffen; - Producten met minimaal 99% van de gamma-isomeer van HCH (lindaan) mogen alleen als lokaal gebruikt insecticide voor de volksgezondheid en veterinaire toepassingen worden gebruikt. BIJLAGE II LIJST VAN STOFFEN WAARVOOR BEPERKINGEN GELDEN Deel A – Stoffen die in het verdrag en in het protocol zijn opgenomen STOF CAS-nr. EG-nr. BEPERKINGS-VOORWAARDEN - Deel B – Stoffen die uitsluitend in het protocol zijn opgenomen STOF CAS-nr. EG-nr. BEPERKINGS-VOORWAARDEN BIJLAGE III LIJST VAN STOFFEN WAARVOOR BEPALINGEN INZAKE BEPERKING VAN DE VRIJKOMING GELDEN STOF (CAS-nr.) Polychloordibenzo-p-dioxinen en -dibenzofuranen (PCDD's/PCDF's) Hexachloorbenzeen (HCB) (CAS-nr.: 118-74-1) Polychloorbifenylen (PCB's) Polycyclische aromatische koolwaterstoffen (PAK's) 1 ____________ 1 Ten behoeve van de emissie-inventarissen worden de volgende vier compound-indicators gebruikt: benzo(a)pyreen, benzo(b)fluorantheen, benzo(k)fluorantheen en indeno(1,2,3-cd)pyreen BIJLAGE IV LIJST VAN STOFFEN WAARVOOR DE IN ARTIKEL 7 VERMELDE BEPALINGEN INZAKE AFVALBEHEER GELDEN STOF CAS-nr. EG-nr. IN ARTIKEL 7, LID , a), BEDOELDE CONCENTRATIEGRENSWAARDE in ppm (delen per miljoen) Aldrin 309-00-2 206-215-8 Chloordaan 57-74-9 200-349-0 Dieldrin 60-57-1 200-484-5 Endrin 72-20-8 200-775-7 Heptachloor 76-44-8 200-962-3 Hexachloorbenzeen 118-74-1 200-273-9 Mirex 2385-85-5 219-196-6 Toxafeen 8001-35-2 232-283-3 Polychloorbifenylen (PCB's) 1336-36-3 en andere 215-648-1 DDT (1,1,1-trichloor-2,2-bis(4-chloorfenyl)ethaan) 50-29-3 200-024-3 Chloordecon 143-50-0 Polychloordibenzo-p-dioxinen en –dibenzofuranen (PCDD's/PCDF's) HCH, inclusief lindaan 608-73-1, 58-89-9 210-168-9, 200-401-2 Hexabroombifenyl 36355-01-8 252-994-2 BIJLAGE V BEHEER AFVALSTOFFEN Deel 1 Verwijdering en nuttige toepassing overeenkomstig artikel 7, lid 2 De volgende verwijderings- en nuttige toepassingsmethoden overeenkomstig de bijlagen II A en II B van Richtlijn 75/442/EEG, zijn toegestaan voor de doeleinden van artikel 7, lid 2, wanneer deze op een zodanige wijze worden toegepast dat wordt verzekerd dat de inhoud aan persistente organische verontreinigende stoffen wordt vernietigd of onomkeerbaar wordt omgezet D9 Chemische/fysische behandeling, D10 Verbranding op land, en R1 Hoofdgebruik als brandstof of andere middelen voor het opwekken van energie, met uitzondering van afvalstoffen die PCB's bevatten. Voorbehandeling voorafgaand aan vernietiging of onomkeerbare omzetting overeenkomstig dit gedeelte van deze bijlage is toegestaan, mits een in bijlage IV vermelde stof die bij de voorbehandeling van het afval is geïsoleerd, vervolgens overeenkomstig dit gedeelte van deze bijlage wordt verwijderd. Bovendien is het opnieuw verpakken en het tijdelijk opslaan voorafgaand aan een dergelijke voorbehandeling of voorafgaand aan vernietiging of onomkeerbare omzetting overeenkomstig dit gedeelte van deze bijlage toegestaan. Deel 2 Afvalstoffen en handelingen waarop artikel 7, lid 4, b), van toepassing is De navolgende handelingen zijn toegestaan voor de doeleinden van artikel 7, lid 4, b), met betrekking tot de vermelde afvalstoffen, die worden aangegeven met de zescijferige code overeenkomstig Beschikking 2000/532/EG (21) van de Commissie, als gewijzigd. Afvalstoffen overeenkomstig Beschikking 2000/532/EG van de Commissie Maximale concentratie-grenswaarde voor in bijlage IV vermelde stoffen Handeling 10 AFVAL VAN THERMISCHE PROCESSEN Permanente opslag uitsluitend in: - veilige, diepe, ondergrondse, harde rotsformaties - zoutkoepels of - een stortplaats voor gevaarlijke afvalstoffen (mits de afvalstoffen voorzover technisch mogelijk zijn verhard of gestabiliseerd als vereist voor de indeling van de afvalstoffen in subhoofdstuk 19 03 van Beschikking 2000/532/EG). De bepalingen van Richtlijn 1999/31/EG van de Raad (22) en Beschikking 2003/33/EG van de Raad (23) moeten in acht worden genomen en aangetoond moet worden dat de gekozen handeling uit milieuoogpunt de voorkeur verdient. 10 01 Afval van elektriciteitscentrales en andere verbrandingsinstallaties (exclusief 19) 10 01 14* Bij bijstoken vrijkomende bodemas, slakken en ketelstof die gevaarlijke stoffen bevatten 10 01 16* Bij bijstoken vrijkomende vliegas die gevaarlijke stoffen bevat 10 02 Afval van ijzer- en staalindustrie 10 02 07* Vast afval van gaszuivering dat gevaarlijke stoffen bevat 10 03 Afval van thermische processen in de aluminiummetallurgie 10 03 04* Slakken van primaire productie 10 03 08* Zoutslakken van secundaire productie 10 03 09* Black drosses van secundaire productie 10 03 19* Rookgasstof dat gevaarlijke stoffen bevat 10 03 21* Overige deeltjes en stof (inclusief kogelmolenstof) die gevaarlijke stoffen bevatten 10 03 29* Afval van de behandeling van zoutslakken en black drosses dat gevaarlijke stoffen bevat 10 04 Afval van thermische processen in de loodmetallurgie 10 04 01* Slakken van primaire en secundaire productie 10 04 02* Dross en skimmings van primaire en secundaire productie 10 04 04* Rookgasstof 10 04 05* Overige deeltjes en stof 10 04 06* Vast afval van gasreiniging 10 05 Afval van thermische processen in de zinkmetallurgie 10 05 03* Rookgasstof 10 05 05* Vast afval van gasreiniging 10 06 Afval van thermische processen in de kopermetallurgie 10 06 03* Rookgasstof 10 06 06* Vastafval van gasreiniging 10 08 Afval van thermische processen in de overige non-ferrometallurgie 10 08 08* Zoutslakken van primaire en secundaire productie 10 08 15* Rookgasstof dat gevaarlijke stoffen bevat 10 09 Afval van ijzergieten 10 09 09* Rookgasstof dat gevaarlijke stoffen bevat 16 Niet elders in de lijst genoemd afval 16 11 Ovenpuin 16 11 01* Koolstofhoudend ovenpuin van metallurgische processen dat gevaarlijke stoffen bevat 16 11 03* Overig ovenpuin van metallurgische processen dat gevaarlijke stoffen bevat 17 BOUW- EN SLOOPAFVAL (inclusief afgegraven grond van verontreinigde locaties) Permanente opslag uitsluitend in: - veilige, diepe, ondergrondse, harde rotsformaties, - zoutkoepels of - een stortplaats voor gevaarlijke afvalstoffen (24) (mits de afvalstoffen voorzover technisch mogelijk zijn verhard of gestabiliseerd als vereist voor de indeling van de afvalstoffen in subhoofdstuk 19 03 van Beschikking 2000/532/EG); De bepalingen van Richtlijn 1999/31/EG en Beschikking 2003/33/EG moeten in acht worden genomen en aangetoond moet worden dat de gekozen handeling uit milieuoogpunt de voorkeur verdient. 17 01 Beton, stenen, tegels en keramische producten 17 01 06* Mengsels van beton, stenen, tegels of keramische producten, of afzonderlijke fracties daarvan, die gevaarlijke stoffen bevatten 17 05 Grond (inclusief afgegraven grond van verontreinigde locaties), stenen en baggerspecie 17 05 03* Grond en stenen die gevaarlijke stoffen bevatten 17 09 Overig bouw- en sloopafval 17 09 02* Bouw- en sloopafval dat PCB's bevat met uitzondering van PCB-houdend materieel 17 09 03* Overig bouw- en sloopafval (inclusief gemengd afval) dat gevaarlijke stoffen bevat 19 Afval van installaties voor afvalbeheer, off-site waterzuiveringsinstallaties en de bereiding van voor menselijke consumptie bestemd water en water voor industrieel gebruik Permanente opslag uitsluitend in: - veilige, diepe, ondergrondse, harde rotsformaties, - zoutkoepels of - een stortplaats voor gevaarlijke afvalstoffen (mits de afvalstoffen voorzover technisch mogelijk zijn verhard of gestabiliseerd als vereist voor de indeling van de afvalstoffen in subhoofdstuk 19 03 van Beschikking 2000/532/EG). De bepalingen van Richtlijn 1999/31/EG en Beschikking 2003/33/EG moeten in acht worden genomen en aangetoond moet worden dat de gekozen handeling uit milieuoogpunt de voorkeur verdient. 19 01 Afval van de verbranding of pyrolyse van afval 19 01 07* Vast afval van gasreiniging 19 01 11* Bodemas en slakken die gevaarlijke stoffen bevatten 19 01 13* Vliegas die gevaarlijke stoffen bevat 19 01 15* Ketelas die gevaarlijke stoffen bevat 19 04 Verglaasd afval en afval van verglazen 19 04 02* Vliegas en ander rookgasreinigingsafval 19 04 03* Niet-verglaasde vaste fase * Elke met een * aangegeven afvalstof wordt beschouwd als een gevaarlijke afvalstof overeenkomstig Richtlijn 91/689/EEG betreffende gevaarlijke afvalstoffen, en is onderworpen aan de bepalingen van die Richtlijn. (Raadplegingsprocedure) Het Europees Parlement, - gezien het voorstel van de Commissie aan de Raad ( COM(2003) 366 ) (1) , - gelet op artikel 279, lid 2 van het EG-Verdrag, op grond waarvan het Parlement door de Raad is geraadpleegd (C5-0326/2003), - gelet op artikel 67 van zijn Reglement, - gezien het verslag van de Begrotingscommissie ( A5-0063/2004 ), 1. hecht zijn goedkeuring aan het Commissievoorstel, als geamendeerd door het Parlement; 2. verzoekt de Commissie haar voorstel krachtens artikel 250, lid 2 van het EG-Verdrag dienovereenkomstig te wijzigen; 3. verzoekt de Raad, wanneer deze voornemens is af te wijken van de door het Parlement goedgekeurde tekst, het Parlement hiervan op de hoogte te stellen; 4. wenst opnieuw te worden geraadpleegd ingeval de Raad voornemens is ingrijpende wijzigingen aan te brengen in het voorstel van de Commissie; 5. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en de Commissie. (Hernieuwde raadpleging) Het Europees Parlement , – gezien het voorstel van de Commissie aan de Raad ( COM(2002) 213 ) (1) en het gewijzigde voorstel ( COM(2003) 721 ) (2) , – gezien zijn standpunt van 19 juni 2003 (3) , – opnieuw geraadpleegd door de Raad overeenkomstig artikel 283 van het EG-Verdrag (C5-0575/2003), – gelet op de artikelen 67 en 71, lid 3 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie juridische zaken en interne markt ( A5-0078/2004 ), 1. hecht zijn goedkeuring aan het Commissievoorstel, als geamendeerd door het Parlement; 2. verzoekt de Commissie haar voorstel krachtens artikel 250, lid 2 van het EG-Verdrag dienovereenkomstig te wijzigen; 3. verzoekt de Raad, wanneer deze voornemens is af te wijken van de door het Parlement goedgekeurde tekst, het Parlement hiervan op de hoogte te stellen; 4. wenst dat de overlegprocedure als bedoeld in de gemeenschappelijke verklaring van 4 maart 1975 wordt ingeleid ingeval de Raad voornemens is af te wijken van de door het Parlement goedgekeurde tekst; 5. wenst opnieuw te worden geraadpleegd ingeval de Raad voornemens is ingrijpende wijzigingen aan te brengen in het voorstel van de Commissie; 6. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en de Commissie. Het Europees Parlement , – gelet op artikel 37, lid 4 van zijn Reglement, A. overwegende dat de in 2000 gehouden Conferentie van de staten die het Non-proliferatieverdrag (NPV) hebben ondertekend, de Conferentie inzake ontwapening (CD) heeft verzocht een adequate hulpinstantie in het leven te roepen voor kwesties in verband met nucleaire ontwapening, zoals vervat in het vierde van de dertien punten in verband met artikel VI van het NPV dat door de NPV-Conferentie van 2000 werd goedgekeurd, B. overwegende dat alle lidstaten partij zijn bij het NPV en twee lidstaten kernwapenstaten zijn in de zin van het NPV, C. overwegende dat de CD de verzochte hulpinstantie niet binnen drie jaar na de Toetsingsconferentie heeft opgericht noch daar momenteel mee bezig is, D. overwegende dat het altijd veel waarde heeft gehecht aan nucleaire ontwapening en in de afgelopen jaren veelvuldig van gedachten heeft gewisseld over dit onderwerp, E. overwegende dat het vertrouwen in de internationale veiligheid ervan afhangt of conform artikel VI van het NPV, maatregelen worden genomen over volledige nucleaire ontwapening in de officiële en de niet-officiële kernwapenlanden, F. overwegende dat het NPV ook in de toekomst de relevante internationale wetgeving voor nucleaire ontwapening blijft, en dat voor de tenuitvoerlegging daarvan een tijdschema met vaste ontwapeningsmaatregelen en termijnen nodig zijn, G. overwegende dat artikel VI van het NPV de verplichting bevat voor alle staten die partij bij het verdrag zijn om "te goeder trouw onderhandelingen te voeren over doeltreffende maatregelen gericht op beëindiging van de kernwapenwedloop in een vroeg stadium en op nucleaire ontwapening, en over een verdrag betreffende algemene en totale ontwapening onder strikt en doeltreffend internationaal toezicht", H. overwegende dat terrorisme, de verspreiding van massavernietigingswapens, het bestaan van zogenaamde "mislukte landen" en georganiseerde misdaad nieuwe bedreigingen vormen voor de internationale veiligheid, I. ernstig bezorgd door een nieuw tijdperk van proliferatie waarin niet alleen regeringen technologie en kennis overdragen maar ook individuele personen en ondernemingen, J. onder verwijzing naar de verklaringen van prof. Abdul Qadeer Khan, een in hoog aanzien staande wetenschapper uit Pakistan, die heeft toegegeven geheime informatie over kernwapens te hebben doorgegeven aan Iran, Libië, Noord-Korea, Maleisië en Irak, K. ernstig bezorgd door de wereldwijde zwarte markt van radioactieve stoffen waardoor de verspreiding van kernwapens aan niet-gouvernementele actoren waarschijnlijk wordt bevorderd, L. onder verwijzing naar de door de Europese Raad van Brussel op 12 december 2003 aangenomen nieuwe strategie van de EU ter bestrijding van de verspreiding van massavernietigingswapens, 1. herhaalt zijn standpunt dat het NPV van cruciaal belang is om het verspreiden van kernwapens te voorkomen en dat derhalve alles in het werk moet worden gesteld om het verdrag in al zijn aspecten toe te passen; 2. wijst erop dat de doelstelling van de EU is om nucleaire wapens volledig uit te bannen en verwacht dat de officiële en niet-officiële kernwapenstaten zich actief met deze kwestie bezighouden en verdere vooruitgang boeken in de richting van een vermindering en afschaffing van kernwapens; 3. verzoekt de EU en de lidstaten - in een geest van "doeltreffend multilateralisme", van solidariteit en ter uitvoering van de strategie van de EU tegen de proliferatie van massavernietigingswapens - op de vergadering van het voorbereidend comité van het NPV (NPV PrepCom) en de NPV-Toetsingsconferentie één front te vormen en een positieve bijdrage aan de gesprekken te leveren; dringt erop aan dat in hun verklaringen bijzondere aandacht wordt besteed aan nieuwe initiatieven op het gebied van nucleaire ontwapening en aan de revitalisering van de VN-ontwapeningsconferentie; 4. verzoekt het Ierse Raadsvoorzitterschap en de lidstaten hun gemeenschappelijk standpunt, krachtens welk het "Verdrag inzake de non-proliferatie van kernwapens (NPV)" als geheel behouden moet blijven" verder uit te werken; 5. verzoekt het Ierse Raadsvoorzitterschap - ter ondersteuning van de hogervermelde strategie van de EU en van gemeenschappelijk standpunt 2003/805/GBVB van de Raad van 17 november 2003 betreffende de universalisering en versterking van multilaterale overeenkomsten op het gebied van de non-proliferatie van massavernietigingswapens en overbrengingsmiddelen daarvoor (1) - op de vergadering van het NPV PrepCom een verklaring af te geven; 6. verzoekt de EU met haar internationale partners samen te werken bij de ontwikkeling en bevordering van beginselen om terroristen of hen die deze onderdak bieden, ervan te weerhouden toegang te krijgen tot massavernietigingswapens en -materiaal; 7. verzoekt de Raad en de Commissie de ervaring van Euratom te gebruiken om een programma op te zetten dat gericht is op voorkoming van de verspreiding van radioactieve stoffen en van nucleaire technologie en kennis in de wereld; 8. verzoekt het Ierse Raadsvoorzitterschap en de lidstaten hun gemeenschappelijk standpunt verder uit te werken door in grote lijnen te verklaren hoe zij het in het kader van de MVW-strategie van de EU nagestreefde gemeenschappelijke doel" om te pleiten voor een sterkere rol van de VN-Veiligheidsraad en uitbreiding van de vakkennis, om verspreiding van massavernietigingswapens te bestrijden" willen bereiken, en hoe met name de landen die het NPV hebben ondertekend de unieke verificatie- en inspectie-ervaring van UNMOVIC, bijvoorbeeld in het kader van een register van deskundigen, kunnen handhaven; 9. verzoekt het Ierse Raadsvoorzitterschap en de lidstaten voorstellen in te dienen over de wijze waarop zij derde landen ervan zouden kunnen overtuigen zich aan de aanvullende IAEA-protocollen te houden, aangezien alle lidstaten deze protocollen ondertekend en geratificeerd hebben; 10. verzoekt het Ierse Raadsvoorzitterschap en de lidstaten duidelijk te maken hoe zij zichzelf ertoe zouden kunnen verplichten financiële middelen ter ondersteuning van specifieke projecten die worden geleid door multilaterale instellingen, zoals de IAEA, beschikbaar te stellen; 11. verzoekt de EU op de bijeenkomst van het NPV PrepCom in 2004 en op de Toetsingsconferentie van 2005 voor te stellen dat de adequate hulpinstantie voor nucleaire ontwapening onverwijld door de CD wordt opgericht; 12. verzoekt de EU de nodige coördinatiemechanismen te ontwikkelen (de MVW Monitoring Unit van de EU in samenwerking met het Situatiecentrum van de EU) om ervoor te zorgen dat de inlichtingendiensten worden ingezet ten behoeve van het opbouwen van solidariteit en vertrouwen tussen de lidstaten op het gebied van het beleid inzake massavernietigingswapens; 13. beklemtoont het belang en de urgentie van de ondertekening en ratificatie, zonder verdere vertraging en onvoorwaardelijk en overeenkomstig grondwettelijke processen, van het Verdrag over een algeheel verbod op kernproeven (CTBT), teneinde te komen tot zo snel mogelijke inwerkingtreding ervan; verzoekt de Raad en de Commissie met klem om in de dialoog met de staten-partners die zulks nog niet hebben gedaan, aan te dringen op ratificatie van het CTBT en/of het Non-proliferatieverdrag; 14. dringt er opnieuw bij de VS op aan een eind te maken aan de ontwikkeling van nieuwe generaties nucleaire strijdwapens ("bunkerbusters") en het CTBT te ondertekenen en te ratificeren; 15. steunt de door de burgemeesters van Hiroshima en Nagasaki geïnitieerde internationale campagne van burgemeesters voor nucleaire ontwapening; 16. verzoekt de Raad en de Commissie het Europees Parlement een voortgangsverslag over de resultaten van de bijeenkomst van het NPV PrepCom voor de leggen; 17. is ervan overtuigd dat het streven naar nucleaire ontwapening aanzienlijk zal bijdragen tot de internationale veiligheid en de strategische stabiliteit en ook het risico van diefstal van plutonium door terroristen zal verkleinen; 18. verzoekt alle landen, en met name de kernwapenlanden, geen steun te verlenen aan landen die streven naar de verwerving van nucleaire wapens of andere nucleaire explosieven, noch hen tot koop aan te zetten, met name die landen die niet bij het NPV zijn aangesloten; 19. erkent de positieve stappen van Iran dat het aanvullend protocol inzake normen voor radioactieve stoffen heeft ondertekend en hoopt dat de Majlis (het Iraanse parlement) de tekst binnen een redelijke termijn zal ratificeren; 20. is ingenomen met de intentie van Libië om af te zien van wapenprogramma's en inspecties, zonder voorwaarden vooraf, toe te staan; 21. verzoekt de EU samen te werken met haar internationale partners om in het Midden-Oosten een kernwapenvrije zone te ontwikkelen en te bevorderen; 22. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad, de Commissie, de regeringen van de lidstaten, de secretaris-generaal van de Verenigde Naties en alle staten die partij zijn bij het verdrag. Het Europees Parlement , – gezien het verslag van de Commissie ( COM (2002) 715 – C5-0007/2003), – onder verwijzing naar zijn resolutie van 12 juli 1990 over het beginsel van subsidiariteit (1) , – onder verwijzing naar zijn resolutie van 16 mei 2002 over de afbakening van de bevoegdheden tussen de Europese Unie en de lidstaten (2) , – gelet op artikel 47, lid 2 en artikel 163 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie juridische zaken en interne markt ( A5-0048/2004 ), A. overwegende dat het subsidiariteitsbeginsel een belangrijke rol speelt bij het beoordelen van de legitimiteit van communautaire wetgeving en van de vraag of vaststelling van EU-voorschriften wenselijk is, B. overwegende dat het subsidiariteitsbeginsel een cruciaal element is voor het toezicht op de verdeling van de bevoegdheden tussen de EU en de lidstaten, en dat het voor de lidstaten een nuttig instrument is om zich wetgevende bevoegdheden toe te eigenen, C. overwegende dat dit bovenal een politiek proces is, D. overwegende dat de dialoog tussen de instellingen verduidelijkt en geïnstitutionaliseerd dient te worden, E. overwegende dat de Commissie in haar vorige verslagen over betere wetgeving hoofdzakelijk heeft onderzocht hoe ze de beginselen van subsidiariteit en evenredigheid heeft toegepast, F. overwegende dat de Commissie in haar verslag over 1998 gewezen heeft op de verantwoordelijkheid van het Parlement, de Raad en de lidstaten wat betreft de tenuitvoerlegging van de beginselen van subsidiariteit en evenredigheid, G. overwegende dat de Commissie in haar verslag over 2002 voornamelijk bepaalde gebieden van het EU-beleid heeft belicht, H. overwegende dat het Reglement van het Parlement voorziet in de verificatie van de eerbiediging van de subsidiariteits- en evenredigheidsbeginselen, 1. herinnert eraan dat het subsidiariteitsbeginsel tot doel heeft te verzekeren dat besluiten zo dicht mogelijk bij de burgers van de Unie worden genomen; 2. is ervan overtuigd dat het beginsel inhoudt dat een zekere vorm van controle wordt uitgeoefend op het feit of het ingrijpen van de Gemeenschap op het domein van de lidstaten al dan niet is gerechtvaardigd; 3. herinnert eraan dat het subsidiariteitsbeginsel ook als middel moet dienen om interventies van de Unie aan te moedigen in sectoren die niet tot haar exclusieve bevoegdheid behoren indien en voorzover de doelstellingen van de beoogde maatregelen niet adequaat door de lidstaten kunnen worden bereikt en daarom beter op communautair niveau worden verwezenlijkt; 4. benadrukt dat het ex ante en ex post onderzoek van dit veelzijdige beginsel van essentieel belang is in de context van de dynamiek van de Unie; 5. juicht de werkzaamheden van de Conventie met betrekking tot subsidiariteit en proportionaliteit toe; 6. is voorstander van het systeem voor vroegtijdige waarschuwing waarbij de nationale parlementen worden betrokken, als wordt voorgesteld in de ontwerpgrondwet voor Europa en meent dat dit systeem moet worden uitgebreid naar andere wetgevende parlementen en assemblees in de lidstaten, voorzover van toepassing; 7. dringt er dan ook bij de Raad op aan te verzekeren dat de lidstaten procedures goedkeuren die de nationale parlementen en, voorzover van toepassing, andere wetgevende parlementen en assemblees in de lidstaten in staat stellen om reeds in een vroeg stadium bij de wetgevingsprocedure te worden betrokken; 8. betreurt dat in het verslag over 2002 uitsluitend de belangrijkste beleidsdoelstellingen voor 2002 worden belicht; 9. benadrukt dat de relevantie van de keuzes van de Commissie ook moet worden onderzocht in het licht van andere politieke activiteiten die relevant zijn voor de toepassing van de beginselen van subsidiariteit en evenredigheid en dat deze keuzes in toekomstige verslagen aan bod moeten komen; 10. erkent dat andere aspecten van wetgeving die in het verslag aan bod komen (zoals redactionele kwaliteit, vereenvoudiging en codificatie) ook belangrijk en interessant zijn, maar verzoekt de Commissie nogmaals meer aandacht te besteden aan de bestaansreden van het verslag, om tot een duidelijk, relevant en betekenisvol overzicht te komen van de manier waarop de beginselen van subsidiariteit en evenredigheid door de Gemeenschap met succes zijn toegepast; 11. is van mening dat de Commissie zich voortaan moet concentreren op de echte Europese kwesties die haar door de Verdragen zijn toegewezen, dat zij zich ervan dient te weerhouden in te grijpen in zaken die duidelijk beter kunnen worden aangepakt door bestuursniveaus die dichter bij de burgers staan, en de terreinen moet aangeven waarop zij de voorkeur geeft aan vaststelling van voorschriften op nationaal niveau; 12. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad en de Commissie. Het Europees Parlement , – gezien de conclusies van de Europese Raad op 23 en 24 maart 2000 in Lissabon, – gezien de conclusies van de Europese Raad op 7, 8 en 9 december 2000 in Nice, – gezien de mededeling van de Commissie betreffende de agenda voor het sociaal beleid ( COM(2000) 379 ), – gelet op artikel 37, lid 2 van zijn Reglement, A. overwegende dat de Europese Raad in Lissabon het strategisch doel vaststelde om van de EU de meest concurrerende en dynamische kenniseconomie ter wereld te maken, met als gelijkwaardige doelstellingen duurzame groei, volledige werkgelegenheid, minder armoede en een hechtere sociale samenhang, B. overwegende dat door de wereldwijde neerwaartse economische trends, de demografische uitdaging waarvoor de EU staat, en de in de EU naast elkaar bestaande hoge werkloosheid en personeelstekorten nog grotere inspanningen moeten worden geleverd om de in Lissabon geformuleerde doelstelling te verwezenlijken van meer en betere banen, C. overwegende dat de doelstellingen van de Europese Raad in Lissabon niet zullen worden bereikt indien zich geen aanzienlijke verbetering van de huidige trends voordoet, Economische en monetaire aspecten 1. benadrukt dat de in Lissabon en Gotenburg vastgestelde strategie de beste, allesomvattende manier is voor Europa om de uitdagingen op het vlak van economie, demografie, werkgelegenheid en milieu aan te gaan en zo de meest concurrerende en dynamische kenniseconomie ter wereld te worden, die in staat is tot duurzame economische groei met meer en betere banen en een grotere sociale cohesie; 2. wijst op de noodzaak van omvangrijke investeringen in hernieuwbare energieën en maatregelen voor een zuinig en efficiënt gebruik van energie, die reeds op middellange termijn vruchten zullen afwerpen door een verlaging van de Europese energierekening, een grotere continuïteit van de voorziening en, niet in de laatste plaats, een "dubbel dividend" van nieuwe banen en een beter milieu, met name met het oog op de bestrijding van klimaatverandering; 3. verzoekt, in de context van de naderende uitbreiding van de EU en de dringende behoefte aan economisch herstel in Europa, om 4. dringt er bij de lidstaten op aan dat zij in hun begrotingsbeleid een algemene strategie opnemen die is gebaseerd op meer investeringen in menselijk kapitaal, innovatie, onderzoek en ontwikkeling, met bijzondere aandacht voor onderwijs, vaardigheden, levenslang leren, hernieuwbare energie en milieuvriendelijke technologie; benadrukt dat deze strategie in een context van duurzame overheidsfinanciering moet worden uitgevoerd; is ingenomen met het Europees groei-initiatief, dat als drijvende kracht moet dienen voor de versnelde tenuitvoerlegging van de Lissabon-strategie en het langverwachte signaal is om het vertrouwen te stimuleren, en herinnert bovendien aan het essentieel belang van privé-investeringen voor meer productiviteit, groei en werkgelegenheid; 5. is ervan overtuigd dat een intelligente hervorming van het Stabiliteits- en groeipact nodig is voor een sneller herstel van het evenwicht van de Europese economie; 6. benadrukt de noodzaak van concrete maatregelen om de Lissabon-strategie uit te voeren, en 7. maakt zich zorgen over het ernstig democratisch deficit in de huidige procedures voor economische en sociale beleidscoördinatie, en verzoekt als oplossing hiervoor alle nationale parlementen om actieve steun voor de Lissabon-strategie; Industriële aspecten 8. is van mening dat de Europese Raad de nadruk moet leggen op werkgelegenheid én wereldwijd concurrentievermogen en onderstreept dat concurrentievermogen niet alleen een kwestie is van kostenbesparing door bedrijven, maar ook tot stand komt door ervoor te zorgen dat het Europese bedrijfsleven kan opereren binnen randvoorwaarden, inclusief beter vennootschapsrecht en corporate governance, die ondernemerschap en aanpassingsvermogen bevorderen; 9. roept de lidstaten (1%) en de particuliere sector (2%) op hun uitgaven voor O&O te verhogen, zodat deze in 2010 3% van het bruto binnenlands product bereiken; roept de lidstaten op medio 2004 geloofwaardige nationale uitvoeringsplannen en eerste resultaten te presenteren; 10. dringt er bij de Commissie op aan onverwijld inbreukprocedures aan te spannen tegen de lidstaten die de EU-wetgeving niet tijdig omzetten, met name het nieuwe regelgevingskader voor de elektronische communicatie in alle lidstaten; acht meer inspanningen bij de omzetting van het Actieplan e-Europa noodzakelijk, met name met betrekking tot de terbeschikkingstelling van breedbandnetten tegen concurrerende prijzen; 11. is voorstander van bijzondere aandacht voor zuiver wetenschappelijk onderzoek; spreekt zich derhalve uit voor de oprichting van een European Research Council en voor voldoende financiering hiervan; steunt de integratie van vraagstukken zoals onderwijs, opleiding en kwalificatie, in het industriebeleid; 12. roept de lidstaten op bij noodzakelijke hervormingen van het juridisch, financieel en fiscaal kader dusdanig te werk te gaan dat die het MKB in staat stellen bij te dragen tot het bereiken van de doelstellingen van Lissabon en dringt aan op een evaluatie van de eerste drie jaar van toepassing van het Handvest voor het midden- en kleinbedrijf; verzoekt meer in het algemeen dat de verplichtingen die de lidstaten in het Europees Handvest voor het midden- en kleinbedrijf zijn aangegaan, onverwijld worden nagekomen; is voorstander van de totstandbrenging van een Europese ruimte voor innovatie, onder meer via regionale netwerken van het MKB; acht het van vitaal belang dat de toegang voor het MKB tot risicokapitaal wordt verbeterd; wenst dat er een fiscaal gunstige regeling wordt ingevoerd voor de overdracht/overname van kleine en middelgrote ondernemingen; 13. steunt een geconsolideerde Europese benadering, gebaseerd op verbetering van het concurrentievermogen, gericht op high-tech-sectoren zoals civiele luchtvaart, defensie en ruimtevaart (bijv. Galileo), nanotechnologie, mobiele communicatie, hernieuwbare energiebronnen, schone kolen en gezondheid; stelt met betrekking tot in verval rakende industriesectoren voor dat de Commissie criteria opstelt voor de identificatie van sectoren waar bedrijven maatregelen moeten treffen om nieuwe afzetmogelijkheden te ontdekken, veranderingen te bewerkstelligen en hun concurrentievermogen te verbeteren, met constructieve participatie van de werknemers; 14. verwelkomt het gebruik van de Structuurfondsen voor infrastructuurinvesteringen, O&O en innovatie; beschouwt de verwezenlijking van de trans-Europese energienetwerken van groot belang voor het functioneren van de interne markt voor energie; is van mening dat de ontwikkeling van warmtekrachtkoppeling bijdraagt tot de opening van de energiemarkt en tot verwezenlijking van de in Kyoto gedane beloften; 15. vraagt om een versnelde toepassing van de Europese strategie voor biotechnologie; betreurt de trage omzetting van richtlijn 98/44/EG (1) betreffende de rechtsbescherming van biotechnologische uitvindingen door de lidstaten; roept de Raad op zo snel mogelijk tot oplossingen te komen met betrekking tot de nog openstaande vraagstukken in het kader van de verordening inzake het Gemeenschapsoctrooi; Werkgelegenheidsaspecten 16. bevestigt nogmaals de relevantie van de strategie die in Lissabon werd vastgesteld; wijst daarom op de noodzaak om de tenuitvoerlegging van de agenda van Lissabon te bespoedigen en het economische, sociale, structurele en werkgelegenheidsbeleid van de EU en de lidstaten beter op elkaar af te stemmen en beklemtoont de noodzaak van structurele hervormingen met een duidelijk stappenplan en strikte tijdslimieten; 17. verlangt dat de in Lissabon vastgestelde beleidsmix wordt geconsolideerd door middel van concrete maatregelen ter bevordering van de groei en het scheppen van werkgelegenheid; is ingenomen met de verbeterde afstemming van de coördinatieprocessen, maar vindt het zorgwekkend dat de onderdelen werkgelegenheid en sociale integratie geen vooraanstaande rol spelen; 18. juicht de vereenvoudiging van de werkgelegenheidsrichtsnoeren toe; beaamt ten volle dat de arbeidsmarktparticipatie en -integratie moeten worden opgevoerd, met name van oudere werknemers, kwetsbare groepen en vrouwen, door middel van maatregelen gericht op actief ouder worden en een beter evenwicht tussen werk en gezin; verzoekt de Commissie om de uitvoering van de twee EU-richtlijnen ter bestrijding van discriminatie in het dagelijkse leven en op de werkvloer, op grond van geslacht, ras, etnische afstamming, godsdienst of overtuiging, handicap, leeftijd of seksuele geaardheid, van nabij te volgen; 19. wijst erop dat hervormingen tot betere banen moeten leiden, zodat een kenniseconomie kan worden gecreëerd, en in nauwe samenwerking met de sociale partners moeten worden bewerkstelligd, zonder dat de individuele en collectieve rechten van werknemers worden beperkt; hervormingen moeten ook een beter evenwicht tussen flexibiliteit en zekerheid verzekeren, bijvoorbeeld door de vraag en het aanbod van arbeid beter op elkaar af te stemmen en door werken aantrekkelijker te maken; beklemtoont de noodzaak van meer privé- en overheidsinvesteringen in menselijk kapitaal, zoals hoger onderwijs, vaardigheden en beroepsopleidingen; verwacht dat de politieke consensus over de economische en sociale noodzaak van levenslang leren in praktische maatregelen wordt vertaald; 20. is ingenomen met het in november 2003 voorgestelde verslag van de Taakgroep werkgelegenheid en de daarin gekozen landgebonden benadering met individuele aanbevelingen voor alle 25 landen, en benadrukt het belang van de in dit verslag aangegeven sleutelvoorwaarden om de productiviteit en werkgelegenheid in Europa op te drijven; is tevens verheugd over de benadering in de recente mededeling van de Commissie "Immigratie, integratie en werkgelegenheid" ( COM(2003) 336 ), waarin de strategie van Lissabon, het demografisch deficit en de behoefte aan een beter gevoerd immigratiebeleid met elkaar in verband worden gebracht; 21. betreurt het gebrek aan engagement en politieke wil van de kant van de lidstaten, en dringt er bij de Commissie en de lidstaten op aan de Agenda voor het sociaal beleid ten volle ten uitvoer te leggen, met gebruikmaking van alle beschikbare instrumenten en met inachtneming van de verantwoordelijke partijen en de beoogde tijdschema's; verzoekt nogmaals om specifieke nationale doelstellingen voor de tenuitvoerlegging van de Europese strategie en de controle op de prestaties van de lidstaten bij de omzetting van deze strategie; benadrukt dat de parlementen van de lidstaten, de sociale partners en alle relevante actoren hierbij moeten worden betrokken; 22. is van mening dat de sociale dialoog moet worden aangemoedigd en verstevigd, aangezien deze een centrale factor is om de uitdagingen voor de EU op sociaal vlak en op de arbeidsmarkt aan te kunnen gaan, en een sleutelrol vervult bij de ontwikkeling van een meer proactieve, macro-economische dialoog, waarbij het economische, sociale en werkgelegenheidsbeleid elkaar wederzijds ondersteunen; 23. juicht de intentie van de Commissie toe om zich op de tenuitvoerlegging van het sociale acquis te concentreren; verzoekt de Commissie om de beleidslijnen en instrumenten voor werkgelegenheid en sociale zaken na de uitbreiding van de EU te verstevigen, met inbegrip van het toezicht op de tenuitvoerlegging van zowel het acquis als de methode van open coördinatie op het vlak van werkgelegenheid, sociale integratie en sociale bescherming, alsook de ontwikkeling van de sociale dialoog; nodigt de Commissie en de Raad uit om de handhaving en de praktische tenuitvoerlegging van het acquis van de EU inzake gezondheid en veiligheid te versterken; 24. is het ermee eens dat de juridische en administratieve hinderpalen voor mobiliteit moeten worden verwijderd, maar benadrukt nogmaals dat het noodzakelijk is dat de Commissie de sociale partners raadpleegt, ook in de nieuwe lidstaten, om Europese minimumvoorschriften vast te stellen voor het arbeidsrecht en de sociale zekerheid voor "permanent" mobiele werknemers, zodat oneerlijke concurrentie op het vlak van lonen en arbeidsvoorwaarden kan worden vermeden; Milieuaspecten 25. is tegenstander van de drastische beperking van het aantal indicatoren die ten opzichte van de op de voorjaarsbijeenkomst van de Europese Raad in 2003 vastgestelde lijst wordt bepleit in de mededeling van de Commissie ( COM(2003) 585 ) over structurele indicatoren voor de beoordeling van de vooruitgang en de tenuitvoerlegging van de strategieën van Lissabon en Gotenburg, en dringt er bij de Raad op aan biodiversiteitsindicatoren in aanmerking te nemen teneinde de verwezenlijking te kunnen beoordelen van verbintenissen die door de EU in Besluit nr. 1600/2002/EG tot vaststelling van het zesde milieuactieprogramma (het 6EAP) (2) zijn aangegaan om de achteruitgang van de biodiversiteit in de EU vóór het jaar 2010 een halt toe te roepen en die in het plan van uitvoering van de Wereldtop voor duurzame ontwikkeling zijn opgenomen om op wereldvlak hetzelfde doel tegen 2015 te bereiken; vreest bovendien dat het plan om de indicatoren voor een periode van drie jaar vast te stellen geen waarborgen biedt voor voldoende flexibiliteit voor wat betreft het in aanmerking nemen van nieuwe feiten, beleidsherzieningen (bijvoorbeeld de strategie voor duurzame ontwikkeling in 2004) of de tijd die het kost voordat het effect van nieuwe beleidsmaatregelen merkbaar is; 26. is verder van oordeel dat het gebruik van indicatoren zo mogelijk moet worden gekoppeld aan duidelijke doelstellingen en tijdschema's voor de lange termijn met het oog op de tenuitvoerlegging van prioritaire doelstellingen, en op adequate wijze moet worden gecoördineerd met het 6EAP; 27. verlangt dat er voor alle in de duurzame ontwikkelingsstrategie van Gotenburg vermelde beleidsterreinen jaarindicatoren worden vastgesteld, aangezien dat de enige manier is om te bepalen hoeveel vooruitgang er is geboekt bij de verwezenlijking van de in die strategie vastgelegde doelstellingen; 28. verlangt dat de Commissie in het kader van de in het 6EAP geformuleerde thematische strategie voor het duurzaam gebruik van natuurlijke hulpbronnen aangeeft welke maatregelen noodzakelijk zijn om een efficiënt en duurzaam gebruik van natuurlijke hulpbronnen te kunnen garanderen; is van mening dat het, om te voldoen aan de conclusies van Gotenburg met betrekking tot het gebruik van natuurlijke hulpbronnen, van essentieel belang is zoveel mogelijk te streven naar ontkoppeling van economische groei en stijging van het grondstoffengebruik, en dringt er bij de Raad op aan om de Commissie te verzoeken zich bij alle wetgevingsvoorstellen die zij in dat verband formuleert, te beijveren voor maximale efficiency bij het gebruik van natuurlijke hulpbronnen; 29. verwijst naar Besluit nr. 1600/2002/EG waarin de Commissie wordt verzocht een inventaris op te maken van de subsidieregelingen die onverenigbaar zijn met het beginsel van duurzame ontwikkeling, en dringend met voorstellen te komen om deze af te schaffen; betreurt dat de Raad Ecofin in weerwil van de conclusies van de voorjaarsbijeenkomst van de Europese Raad van 2003 niet is gekomen met maatregelen tot vermindering van de subsidies die aanzienlijke negatieve gevolgen hebben voor het milieu; 30. is ingenomen met het initiatief van de Commissie betreffende een jaarlijkse beoordeling van het milieubeleid, omdat die tevens zal bijdragen tot een betere voorbereiding van de voorjaarsbijeenkomsten van de Europese Raad; spreekt echter zijn bezorgdheid uit over het voorstel betreffende een nieuwe benadering van de uitvoering, en herinnert de Raad eraan dat naleving van de communautaire wetgeving en een adequate omzetting daarvan, onder eerbiediging van het subsidiariteitsbeginsel, een wezenlijk onderdeel uitmaken van de strategie voor duurzame ontwikkeling van de EU; 31. roept de Commissie op een conferentie van belanghebbende partijen te beleggen met als thema de effectiviteit van de in Gotenburg uitgestippelde strategie voor een duurzame ontwikkeling, teneinde de balans te kunnen opmaken van de opgedane ervaringen en de nieuwe Commissie in staat te stellen voor haar mandaatsperiode een ambitieus beleid te ontwikkelen; 32. verzoekt de Europese Raad ervoor te zorgen dat de EU-begroting wordt gebruikt om duurzaamheid te bevorderen en daarom voor alle EU-uitgaven, met inbegrip van het gemeenschappelijk landbouwbeleid, de structuurfondsen en de onderzoekprogramma's, op een open en transparante manier een duurzaamheidseffect-beoordeling ten uitvoer te leggen; 33. beklemtoont dat de EU ervoor moet zorgen dat de millennium-ontwikkelingsdoelstellingen en de verbintenissen van Johannesburg bij haar eigen activiteiten in aanmerking worden genomen, en dringt er nogmaals bij de Europese Raad op aan in het kader van zijn syntheseverslag voor de voorjaarsbijeenkomst aan het Europees Parlement verslag uit te brengen over de tenuitvoerlegging van het proces van Johannesburg; 34. spreekt zijn steun uit voor de door de Coalitie van Johannesburg voor duurzame energie geformuleerde doelstellingen ter bevordering van duurzame energiebronnen; roept de Commissie op een begin te maken met de vaststelling binnen de Coalitie van een agenda van ambitieuze doelstellingen op het gebied van duurzame energie; Slotoverwegingen 35. nodigt de Europese Raad uit om op zijn voorjaarsbijeenkomst 2004 daadwerkelijk de dialoog aan te gaan met het Europees Parlement om de strategie van Lissabon opnieuw te lanceren en dringt daarom aan op afbakening van de rol van het Europees Parlement bij de voorbereiding van de jaarlijkse voorjaarsbijeenkomsten van de Europese Raad; 36. benadrukt de behoefte aan volledige betrokkenheid van het Europees Parlement, zodat de methode van open coördinatie een grotere democratische legitimiteit krijgt en de follow-up van Lissabon niet op zuiver intergouvernementele basis gebeurt; o o o 37. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad, de Commissie en de regeringen en parlementen van de lidstaten. Het Europees Parlement , – gelet op artikel 42, lid 5 van zijn Reglement, 1. is het er niet mee eens dat de Raad een zogenaamd snelle-startprogramma heeft ontwikkeld voor prioritaire projecten van het Trans-Europese vervoersnetwerk zonder het Europees Parlement te raaplegen; 2. herinnert er met klem aan dat de vaststelling van prioritaire projecten in Bijlage III van Besluit nr. 1692/96/EG van 23 juli 1996 van het Europees Parlement en de Raad betreffende communautaire richtsnoeren voor de ontwikkeling van een Trans-Europees vervoersnet (1) uitsluitend valt onder de medebeslissingsprocedure tussen het Parlement en de Raad overeenkomstig artikel 251 van het Verdrag; 3. benadrukt dat elke vorm van willekeurige prioriteitenstelling ten aanzien van de prioritaire projecten die in Bijlage III zijn opgenomen, onaanvaardbaar is en dat het tijdschema voor de verstrekking van kredieten aan de individuele projecten in Bijlage III volledig afhankelijk is van de voorgeschreven criteria, zoals de mate van ontwikkeling van elk project waar het de planning, financiering en structuur betreft; 4. wenst dat het Europees Parlement regelmatig op de hoogte wordt gehouden van de voortgang van deze projecten in verband met Bijlage III zowel als over de financiering daarvan; 5. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad, de Commissie en de regeringen van de lidstaten. Het Europees Parlement , – gezien de conclusies van het voorzitterschap van de Europese Raad van Lissabon van 23 en 24 maart 2000, de Europese Raad van Göteborg van 15 en 16 juni 2001 en de Europese Raad van Barcelona van 15 en 16 maart 2003, – gezien de aanbeveling van de Commissie betreffende de globale richtsnoeren voor het economisch beleid van de lidstaten en de Gemeenschap (voor de periode 2003-2005) ( COM(2003) 170 ), – gezien de conclusies van het voorzitterschap van de Europese Raad van Brussel van 20 en 21 maart en 16 en 17 oktober 2003, – gezien de mededeling van de Commissie "Een Europees groei-initiatief - Investeren in netwerken en kennis ten behoeve van groei en werkgelegenheid" - Eindverslag aan de Europese Raad ( COM(2003) 690 ), – gezien de conclusies van de Raad Economische en Financiële Zaken van 25 november 2003, – gezien de hoorzitting over het verslag van een op initiatief van de voorzitter van de Commissie ingestelde onafhankelijke studiegroep op hoog niveau, onder voorzitterschap van André Sapir, die op 4 november 2003 in de Economische en Monetaire Commissie werd gehouden, – gezien het eindverslag van het Centrum voor Europese Beleidsstudies van 27 november 2003, – gezien de Economische najaarsvooruitzichten 2003 (1) , – gezien de mededeling van de Commissie "Investeren in onderzoek: een actieplan voor Europa" ( COM(2003) 226 ), – gezien de mededeling van de Commissie "Meer onderzoek voor Europa - Op weg naar 3% van het BBP" ( COM(2002) 499 ), – gezien de mededeling van de Commissie aan de Raad, het Europees Parlement, het Europees Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de regio's "Innovatiebeleid: actualisering van de aanpak van de Europese Unie in de context van de strategie van Lissabon" ( COM(2003) 112 ), – gezien het voorstel voor een beschikking van het Europees Parlement en de Raad houdende wijziging van Beschikking nr. 1692/96/EG betreffende communautaire richtsnoeren voor de ontwikkeling van een trans-Europees vervoersnet ( COM(2003) 564 ), – onder verwijzing naar zijn resoluties van 12 maart 2003 - voorbereidend verslag over de globale richtsnoeren voor het economisch beleid (2) en van 15 mei 2003 over de globale richtsnoeren voor het economisch beleid van de lidstaten en de Gemeenschap (voor de periode 2003-2005) (3) , alsmede zijn resolutie van 23 oktober 2003 over de resultaten van de Europese Raad van 16 en 17 oktober 2003 in Brussel (4) , – gezien het advies van het Europees Economisch en Sociaal Comité "Evaluatie van de sociaal-economische impact en het werkgelegenheidseffect van de structurele hervormingen van de Europese Unie" (ECO/109, CESE 1406/2003), – gezien het verslag van de Commissie aan de voorjaarsbijeenkomst van de Europese Raad: "Uitvoering van Lissabon, hervormingen voor een uitgebreid Unie" ( COM(2004) 29 ), – gezien de mededeling van de Commissie aan de Raad "Gezamenlijk verslag over de werkgelegenheid 2003/2004" COM(2004) 24 ), – gelet op artikel 163 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Economische en Monetaire Commissie ( A5-0045/2004 ), A. overwegende dat de groei van het BBP voor de Eurozone, door het ontbreken van structuurhervormingen in de meeste lidstaten, een voortdurende daling te zien heeft gegeven, waardoor de Europese economie op de rand van stagnatie staat (van 3,5% van het BBP in 2000 tot 1,5% in 2001, 0,9% in 2002 en 0,4% in 2003), B. overwegende dat in het jaar 2004 gerekend wordt op een opleving van de conjunctuur in de Europese ruimte, C. overwegende dat de werkgelegenheidsvooruitzichten in 2003 zijn verslechterd met een stijging van het werkloosheidspercentage tot 8,9% in de Eurozone en 8,1% in de EU als geheel, ongeveer 0,5 procentpunt hoger dan in 2002, D. overwegende dat het percentage personen dat in de EU wordt bedreigd door armoede met 15% nog steeds zeer hoog is en zonder sociale transfers 23% zou bedragen en in de toetredingslanden zelfs 27%; overwegende dat de inkomensverschillen door de uitbreiding enorm zullen toenemen, E. overwegende dat de sociale uitgaven als gevolg van de economische stagnatie sinds 2000 in de EU met gemiddeld 1,5% van het BBP zijn toegenomen, waardoor de overheidsfinanciën onder grotere druk zijn komen te staan; overwegende dat de belasting op arbeid meer dan 50% uitmaakt van de totale belastingopbrengsten, waardoor de groei van de werkgelegenheid wordt belemmerd, F. overwegende dat de investeringen van zowel overheid als particuliere sector in de gehele Europese Unie in de afgelopen jaren zijn gedaald en dat deze dalende tendens in 2003 doorzette en dat betere randvoorwaarden voor een sterkere concurrentiepositie nodig zijn om particuliere investeringen te stimuleren, G. overwegende dat de investeringen in durfkapitaal op dramatische wijze zijn gedaald van 0,07% van het BBP tot 0,029% in 2002, hetgeen grote problemen oplevert voor onderzoeksintensieve KMO's, en overwegende dat er sprake is van een steeds grotere concentratie van transnationale O&O-uitgaven van EU-ondernemingen in de VS, in combinatie met een steeds vaker voorkomen van het "brain drain"-verschijnsel, H. overwegende dat Europa ver op zijn belangrijkste concurrenten achterloopt met betrekking tot investeringen in de toekomst, zoals onderzoek en ontwikkeling en menselijke hulpbronnen en matig presteert op het gebied van innovatie; overwegende dat de O&O-uitgaven voor de toetredingslanden gemiddeld ruim beneden de 1% van het BBP liggen, hetgeen een belemmering vormt voor werkelijke convergentie en integratie in een kenniseconomie, I. overwegende dat er geen tekenen zijn die duiden op een substantiële toeneming van de algehele investeringen in menselijke hulpbronnen, en overwegende dat menselijk kapitaal 22% vertegenwoordigt van de waargenomen groei van de productiviteit; overwegende dat een verhoging van het gemiddelde opleidingsniveau van de bevolking met een jaar op korte termijn zal leiden tot een toeneming van de groei met 5% en op lange termijn met nog eens 2,5%, J. overwegende dat in de VS 13% meer van de bevolking hoger onderwijs hebben genoten dan in Europa, en overwegende dat de EU slechts 1,1% van het BBP investeert in tertiair onderwijs in vergelijking met 3% in de VS, en dat meer dan de helft van die investeringen (VS) afkomstig is uit de particuliere sector, K. overwegende dat de cijfers voor wat betreft vroegtijdige schoolverlaters en sociale uitsluiting veel te hoog zijn, en dat bijna 20% van de jongeren tussen 18 en 24 jaar in de EU in 2002 voortijdig de school verlieten; overwegende dat de kwaliteit en de aantrekkelijkheid van beroepsopleiding en permanente scholing niet aansluiten bij de nieuwe vereisten van de kenniseconomie en de dringende noodzaak om de arbeidsmarktparticipatie met het oog op onze vergrijzende samenleving te verhogen, L. overwegende dat de investeringsbehoeften in de toetredingslanden, vooral op het gebied van vervoernetwerken en milieu, nog steeds hoog zijn in verband met de geringe omvang van de publieke infrastructuur, die vaak slecht is aangepast aan de behoeften en eisen van markteconomieën, M. overwegende dat de Unie zich op de Europese Raad van Lissabon ten doel heeft gesteld voor 2010 de meest concurrerende en dynamische kenniseconomie van de wereld te worden met het vermogen om duurzame economische groei te bewerkstelligen met meer en betere werkgelegenheid en een grotere sociale samenhang; overwegende dat binnenkort vier jaren zullen zijn verstreken zonder dat er voor de voorjaarsbijeenkomst van de Europese Raad van 2004 aanmerkelijke vooruitgang zal zijn geboekt, Verbeteren van de economische governance 1. betreurt dat de impulsen die door de Europese Raad van Lissabon zijn gegeven met betrekking tot de bewerkstelliging van duurzame groei, volledige werkgelegenheid en sociale integratie te niet zijn gedaan door vertragingen bij de tenuitvoerlegging van de strategie van Lissabon, nog steeds de meest alomvattende strategie van de Unie om te komen tot economische en structurele hervormingen en groeigeoriënteerde strategieën om meer concurrentie tot stand te brengen ter bevordering van volledige werkgelegenheid, en een antwoord te bieden op uitdagingen op milieugebied en de levensvatbaarheid van het Europees sociaal model; 2. bekrachtigt de eisen geformuleerd in zijn bovengenoemde resolutie van 12 maart 2003, met name de eisen betreffende een hervorming van de arbeidsmarkt waarbij er een evenwicht bestaat tussen flexibiliteit en zekerheid, een snelle tenuitvoerlegging van structurele hervormingen en een verantwoord beheer van het stabiliteits- en groeipact; 3. herinnert aan op het democratisch tekort met betrekking tot de bestuurlijke aanpak van het economisch beleid en dringt er daarom bij de Europese Raad die in het voorjaar van 2004 wordt gehouden op aan niet alleen het Europees Parlement, maar ook alle nationale parlementen te betrekken bij het proces van de strategie van Lissabon, en dringt erop aan dat in alle nationale parlementen voor de voorjaarsbijeenkomst van de Europese Raad debatten worden gehouden; dringt aan op een rol voor de sociale partners en het maatschappelijk middenveld op alle niveaus van de strategie van Lissabon teneinde de politieke betrokkenheid bij en het engagement voor de strategie te vergroten; 4. dringt er bij de lidstaten en de toetredingslanden op aan te werken aan een gecoördineerde strategie voor structurele hervormingen, als vastgesteld in de agenda van Lissabon; 5. dringt aan op verbeteringen van de coördinatie van het economisch beleid, zoals een actiever uitdragen van het morele gezag van de Commissie, in het kader waarvan de lidstaten vroegtijdig moeten worden gewaarschuwd voor het gevaar dat zij in periodes van krachtige groei niet zorgen voor een begrotingsoverschot of dat zelfs hun budgettaire stabiliteit in gevaar wordt gebracht; 6. geeft uitdrukking aan zijn bezorgdheid over de steeds groter wordende kloof tussen de doelstellingen en streefcijfers zoals die zijn vastgesteld op de Europese Raad van Lissabon en de huidige globale richtsnoeren voor het economisch beleid (GREB); houdt vast aan vergroting van de coherentie en consistentie tussen de strategie van Lissabon, het groei-initiatief, de GREB 2003-2005, alsmede de richtsnoeren voor de werkgelegenheid 2003-2005, en dringt aan op een volledige en spoedige tenuitvoerlegging van deze instrumenten op nationaal en plaatselijk niveau; 7. neemt met teleurstelling nota van de gebrekkige samenwerking en coördinatie op alle terreinen van de strategie van Lissabon; dringt aan op een verbetering bij de stroomlijning van de verschillende instrumenten ter bevordering van innovatie en groei alsmede duurzaamheid en sociale cohesie; onderstreept in dit verband het belang van een geïntegreerde strategie ter verbetering van het concurrentievermogen; 8. verzoekt de lidstaten de nodige structurele hervormingen en politieke maatregelen ten uitvoer te leggen om, met inachtneming van het beginsel van een betere wetgeving een werkklimaat tot stand te brengen dat bevorderlijk is voor het initiatief van ondernemers, voor innovatie en concurrentievermogen van de industrie en steunt in dit verband de conclusies van de Raad "concurrentievermogen" van 26 en 27 november 2003; 9. verzoekt de Commissie de methoden voor de toepassing van een beoordeling van de mogelijke gevolgen van wetsvoorstellen verder te verbeteren en de wetgevingsvoorstellen met name te toetsen op hun consequenties, die in een aantal gevallen het concurrentievermogen van het Europese bedrijfsleven kunnen belemmeren; herinnert er in dit verband aan dat teveel regels het Europese bedrijfsleven hinderen bij het inhaalproces en kunnen leiden tot een groei van de productiviteit die onder het gemiddelde ligt; 10. wijst erop dat een goed functionerende interne markt de voorwaarde is voor economisch succes en sociale welvaart in Europa; verzoekt de lidstaten Europese wetten die gericht zijn op het wegnemen van belemmeringen op de interne markt, zoals bijvoorbeeld fiscale belemmeringen, consequent ten uitvoer te leggen; 11. juicht het groei-initiatief toe als een langverbeid signaal van economische governance ter bevordering van het vertrouwen en een uitdrukkelijk engagement voor de strategie van Lissabon, waarbij de basis wordt gelegd voor een partnerschap voor investeringen in netwerken, onderzoek en innovatie; betreurt echter dat te weinig initiatieven worden genomen op het gebied van milieuvriendelijke technologieën en hernieuwbare energiebronnen, en stelt met grote bezorgdheid vast dat maatregelen met betrekking tot investeringen in menselijk kapitaal achterwege zijn gebleven; 12. beklemtoont dat gecoördineerde maatregelen nodig zijn om belastingfraude en oneerlijke fiscale concurrentie te bestrijden; stelt voor om als aanvullend instrument voor de financiering van investeringen in groei verbeteringen tot stand te brengen met betrekking tot de inning van overheidsinkomsten, in het kader waarvan vooral aandacht moet worden geschonken aan het wijdverbreide probleem van de belastingfraude waardoor de lidstaten worden beroofd van aanzienlijke begrotingsmiddelen; verzoekt de Commissie samen met de lidstaten een samenwerkings- en benchmarkingsysteem tot stand te brengen teneinde belastingfraude te bestrijden, en dan vooral op terreinen als de BTW (bij de handel tussen lidstaten); Investeringen in de toekomst: werkgelegenheidsbeleid, menselijke hulpbronnen, competentiestrategie, onderzoek en ontwikkeling en de sociale-dienstenmaatschappij 13. ziet investeringen in menselijk kapitaal als een beslissende factor voor groei, productiviteit en concurrentievermogen en als voorwaarde voor de kennismaatschappij en de kenniseconomie; is bovendien van mening dat zij van cruciaal belang zijn voor technologische veranderingen en innovatie, een belangrijk instrument voor verhoging van de arbeidsparticipatie en de kwaliteit van de werkgelegenheid, gelijke kansen en sociale cohesie; dringt aan op een grotere nadruk op de verbetering van de kwaliteit van het werk, hetgeen hand in hand gaat met vooruitgang op weg naar volledige werkgelegenheid, een hogere productiviteitsgroei en een betere sociale cohesie en een van de drie overkoepelende doelstellingen is in de werkgelegenheidsrichtsnoeren voor de periode 2003 - 2005 en wijst op de relevantie van de tien specifieke richtsnoeren die deze doelstellingen steunen, met name inzake levenslang leren, gendergelijkheid, aanpassingsvermogen, loon naar werken, integratie en zwart werk; 14. spoort de lidstaten aan het percentage vroegtijdige schoolverlaters terug te brengen, de kwaliteit en de aantrekkelijkheid van de beroepsopleiding te verbeteren en vóór 2010 het percentage van de bevolking dat secundair of postsecundair onderwijs heeft afgerond te verhogen en het aantal deelnemers aan het tertiair onderwijs te verhogen; dringt er bij de lidstaten op aan stimulerende maatregelen te nemen voor de particuliere sector om meer te investeren in het levenslang leren van zijn werknemers, waarbij met name moet worden ingegaan op de mogelijkheden en behoeften van kleine en middelgrote bedrijven; bekrachtigt in dit verband de gedeelde verantwoordelijkheid en de noodzaak voor een grotere betrokkenheid van lidstaten, werkgevers en werknemers zelf, om het concept inzake levenslang leren in praktijk te brengen; onderstreept dat voor kleine ondernemingen de erkenning van op informele wijze verworven competenties moet worden verbeterd; 15. verzoekt de Unie een competentiestrategie in het groei-initiatief op te nemen en dringt aan op de totstandbrenging van een Europese ruimte van kennis en competentie, met vaststelling van beste praktijken met betrekking tot het op elkaar doen aansluiten van onderwijs, permanente scholing en pensioensystemen; dringt aan op de totstandkoming van een gemeenschappelijk Europese referentiekader (Europass) met beginselen, criteria en sleutelindicatoren voor kwaliteitsgaranties en de validering van officiële en officieuze leertrajecten ter verbetering van kwaliteit en mobiliteit; 16. is het eens over de noodzaak om de bestaande wettelijke en administratieve belemmeringen voor mobiliteit weg te nemen, maar wijst opnieuw op de noodzaak dat de Commissie een dialoog aangaat met de sociale partners, ook uit de nieuwe landen om oneerlijke concurrentie op het gebied van lonen en arbeidsvoorwaarden te voorkomen; 17. stelt voor de competentie- en werkgelegenheidsstrategie vooral te richten op vrouwen - om het percentage vrouwen die gespecialiseerd zijn in wetenschap en technologie te verhogen - oudere werknemers, immigranten en personen die voor het eerst op de arbeidsmarkt toetreden; spoort aan tot investeringen in en de ontwikkeling van een sociale-dienstenmaatschappij teneinde de arbeidsparticipatie te vergroten, en de mogelijkheden voor vrouwen en mannen om werk en gezin met elkaar te combineren te verbeteren; verzoekt de lidstaten meer vaart te zetten achter de verwezenlijking van de op de Europese Raad van Barcelona van 15 en 16 maart 2003 vastgestelde doelstelling om vóór 2010 kinderopvangmogelijkheden te creëren voor tenminste 90% van de kinderen tussen de drie en de leerplichtige leeftijd, en voor tenminste 33% van de kinderen die jonger zijn dan drie jaar teneinde in te spelen op de uitdagingen van de vergrijzing en de kennismaatschappij en -economie; 18. neemt met grote bezorgdheid nota van de achteruitgang van de investeringen in de kenniseconomie, de steeds groter wordende kloof die er tussen de EU en de VS bestaat met betrekking tot de investeringen in O&O en het steeds verder om zich heen grijpen van het verschijnsel van de "brain drain", het feit dat de transnationale O&O-uitgaven van EU-ondernemingen steeds meer worden geconcentreerd in de VS, hetgeen duidt op een teruglopende aantrekkingskracht van de EU als vestigingsplaats voor O&O voor het bedrijfsleven, en de dramatische daling van de activiteiten met betrekking tot risicokapitaal; verzoekt de lidstaten het aantal en de aantrekkelijkheid van onderzoeksfuncties te verhogen en de carrièremogelijkheden van onderzoekers te verbeteren om een "brain drain" naar de VS te voorkomen; 19. dringt erop aan met spoed particuliere investeringen in te zetten voor O&O en daarbij met name aandacht te schenken aan durfkapitaal voor startende ondernemers voor micro-ondernemingen en KMO's; 20. dringt aan op de verbetering van de randvoorwaarden voor O&O in Europa, zoals meer onderzoek en innovatievriendelijke overheidssteun en regelgeving betreffende overheidsaankopen, het creëren van een juridisch kader voor vormen van partnerschap tussen publieke en private sector, adequate systemen voor intellectuele eigendomsrechten en hooggekwalificeerde, flexibele en mobiele menselijke hulpbronnen; dringt erop aan een sterke basis voor publiek onderzoek te creëren met koppelingen met de industrie in het kader van het regionale en cohesiebeleid van de EU en de financiële instrumenten die met name op de toetredingslanden zijn gericht; dringt aan op de totstandbrenging van een Europese onderzoeksruimte en spoort aan tot het openstellen van nationale O&O-systemen en -programma's voor transnationale samenwerking; 21. stelt met bezorgdheid vast dat Europa zijn voorsprong met betrekking tot milieuvriendelijke technologieën en hernieuwbare energiebronnen de afgelopen jaren is kwijtgeraakt; herinnert aan de strategie voor duurzame ontwikkeling zoals die op de Europese Raad van Göteborg van 15 en 16 juni 2001 is vastgesteld en wenst dat deze centraal komt te staan in een coherent industriebeleid ter bevordering van de invoering van nieuwe en milieuvriendelijke technologieën, zoals nano- en bio-communicatie, en andere schone technologieën, met name op het gebied van energie, investeringen in maatregelen ter bestrijding van het broeikaseffect en vervoer; is met name voorstander van bredere toepassing ervan en van projecten die tot doel hebben om onderzoek om te zetten in economische levensvatbare innovatie met onderkenning van hun groeipotentieel; 22. wijst met nadruk op het belang van de terugdringing van de afhankelijkheid van Europa van olie-importen, die vanuit het oogpunt van politieke en prijsvolatiliteit een zware belasting vormen; juicht technologische platforms zoals het Europees Partnerschap voor een waterstofeconomie toe; spoort aan tot verdere investeringen in de meest kostenefficiënte hernieuwbare energiebronnen, die de volatiliteit van de kosten per eenheid energie zullen terugdringen, de veiligheid van de energievoorziening zullen vergroten, minder schadelijk zijn voor het milieu en mogelijk zullen leiden tot een industriële revolutie die lijkt op de IT-gestuurde industriële revolutie in de VS; 23. dringt aan op intensivering van partnerschap tussen publieke en private sector met specifieke steun voor KMO's, en de ontwikkeling van een coherent industriebeleid; steunt maatregelen die erop gericht zijn om in de EU O&O-industriecentra te vestigen en te houden; spoort aan tot een verhoging van de financiële overheidssteun voor O&O van het bedrijfsleven; dringt aan op een intensievere samenwerking tussen publieke onderzoeksinstellingen en de industrie met speciale aandacht voor KMO's, een actievere rol van het bedrijfsleven bij de vaststelling van prioriteiten voor overheidsonderzoek, maar ook een aanzienlijke verhoging van de financiële bijdrage van de particuliere sector daaraan; steunt de bevordering van de technologie-overdracht van publiek- of publiek-privaat-gefinancierd onderzoek naar de industrie en het creëren van spin-off-effecten; is groot voorstander van "networks of excellence", publiek-private vormen van O&O-partnerschap, kweekvijvers voor ondernemingen en samenwerkingsverbanden voor kennisoverdracht en de commercialisering van O&O-resultaten; verzoekt de EIB nieuwe steunregelingen op te zetten om de ontwikkeling en de introductie op de markt van nieuwe technologieën aan te moedigen, met inbegrip van gegroepeerde leningen voor specifieke onderzoeksactiviteiten, technologieplatforms en vereenvoudigde kredietprocedures voor middelgrote ondernemingen; 24. is ingenomen met de actievere rol en de voorgestelde initiatieven van de EIB en het EIF in dit verband en dringt aan op volledige gebruikmaking van de leningsfaciliteiten van de EIB-instellingen; 25. stelt met name voor de manoeuvreerruimte die binnen de huidige financiële vooruitzichten wordt geboden alvast te benutten door de EU-begroting en de Europese fondsen, met name de structuurfondsen, volledig in te zetten teneinde meer recht te doen en uitvoering te geven aan de strategie van Lissabon; 26. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad en de Commissie, het Europees Economisch en Sociaal Comité en de regeringen en parlementen van de lidstaten en de sociale partners. Het Europees Parlement , – gezien de mededeling van de Commissie ( COM(2003) 283 - C5-0377/2003), – onder verwijzing naar zijn resolutie van 12 maart 2003 (1) over de mededeling van de Commissie over openbare financiën in de EMU-2002, – gezien de mededeling van de Commissie aan de Raad en het Europees Parlement over de verbetering van de coördinatie van het begrotingsbeleid ( COM(2002) 668 ), – gezien de mededeling van de Commissie aan de Raad en het Europees Parlement over de structurele indicatoren ( COM(2002) 551 ), – gelet op Besluit 2002/923/EG van de Raad van 5 november 2002 over het bestaan van een buitensporig overheidstekort in Portugal en de goedkeuring van een aanbeveling met maatregelen om dit overheidstekort te verhelpen (2) , – gelet op Besluit 2003/89/EG van de Raad van 21 januari 2003 over het bestaan van een buitensporig overheidstekort in Duitsland (3) en over de goedkeuring van een aanbeveling met maatregelen om dit overheidstekort te verhelpen, – gelet op Besluit 2003/487/EG van de Raad van 3 juni 2003 over het bestaan van een buitensporig overheidstekort in Frankrijk (4) en de aanbeveling met maatregelen om dit overheidstekort te verhelpen, – gezien de aanbeveling van de Commissie aan de Raad van 8 oktober 2003 er kennis van te nemen dat Frankrijk in reactie op de aanbeveling van de Raad ex artikel 104, lid 7, van het EG-Verdrag, binnen de in deze aanbeveling voorgeschreven termijn geen enkele doeltreffende actie heeft ondernomen, – gezien het rapport "An Agenda for a Growing Europe" dat in juli 2003 is gepubliceerd door een werkgroep op hoog niveau die op initiatief van de voorzitter van de Commissie in het leven is geroepen en die onder leiding van André Sapir stond; – gezien de conclusies van het voorzitterschap die de Europese Raad tijdens zijn bijeenkomst van 24 maart 2000 in Lissabon en tijdens zijn bijeenkomst van 15 en 16 juni 2001 in Göteborg heeft goedgekeurd, met name met betrekking tot de overeengekomen strategie inzake economische groei, volledige werkgelegenheid, duurzame ontwikkeling en sociale cohesie, – gezien de conclusies van het voorzitterschap die de Europese Raad tijdens zijn bijeenkomst van 23 en 24 maart 2001 in Stockholm en tijdens zijn bijeenkomst op 15 en 16 maart 2002 in Barcelona heeft goedgekeurd, met name met betrekking tot het "stabiliteits- en groeipact" en de begrotingsuitdagingen, met inbegrip van de kwaliteit van de overheidsfinanciën met het oog op de demografische ontwikkeling, – gezien de conclusies van het Italiaanse voorzitterschap die de Europese Raad tijdens zijn bijeenkomst op 16 en 17 oktober 2003 in Brussel heeft goedgekeurd, met name inzake het "groei-initiatief", – gelet op de artikelen 47, lid 2 en 163 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Economische en Monetaire Commissie ( A5-0044/2004 ), A. overwegende dat het economisch herstel dat de Commissie in haar vorige economische vooruitzichten had voorspeld, zich nog steeds niet heeft aangediend en dat het groeipercentage van het BBP als gevolg van o.a. het niet of onvoldoende doorvoeren van structurele hervormingen in een groot aantal lidstaten in 2003 in de eurozone nog verder gedaald is, van 3,5% in 2000 naar 1,5% in 2001 en van 0,9% in 2002 naar 0,5% in 2003, hetgeen erop neerkomt dat de Europese economie zo goed als stagneert, B. overwegende dat zowel de overheids- als particuliere investeringen in de Europese Unie met 2,4% sterk gekrompen zijn, hetgeen de groei heeft afgeremd, C. overwegende dat de geopolitieke gebeurtenissen, zoals de oorlog in Irak of de SARS-crisis het vertrouwen in de Europese economie en groei uitermate negatief hebben beïnvloed, D. overwegende dat de koers van de euro ten opzichte van de dollar op middellange termijn risico's met zich zou kunnen brengen voor de concurrentiepositie van de Europese economie en met name schadelijk voor de Europese export is, E. overwegende dat het begrotingstekort in de eurozone in 2002 2,2% van het BBP beliep, tegen 1,6% in 2001 en 1,1% in 2000 en in 2003 waarschijnlijk circa 3% van het BBP zal bedragen, F. overwegende dat slechts vier landen van de eurozone (die slechts 18% van het BBP van de eurozone vertegenwoordigen) eind 2002 vrijwel een begrotingsevenwicht hadden bereikt en dat drie landen daarentegen de referentiewaarde van 3% van het BBP hadden overschreden, G. overwegende dat er tot nu toe drie procedures tegen Portugal, Frankrijk en Duitsland wegens buitensporig overheidstekort zijn ingeleid, Met betrekking tot de huidige situatie van de openbare financiën in de lidstaten: 1. constateert dat de toename van de nominale tekorten volgens de Commissie slechts deels te wijten is aan de conjunctuurcyclus en voornamelijk het resultaat is van een discretionaire versoepeling van de begrotingspolitiek in sommige lidstaten; 2. constateert dat de Commissie overeenkomstig artikel 104, lid 8 van het EG-Verdrag de Raad op 8 oktober 2003 heeft aanbevolen er kennis van te nemen dat Frankrijk geen specifieke maatregelen heeft getroffen om zijn overheidstekort in 2004 tot onder de referentiewaarde van 3% van het BBP terug te brengen; 3. merkt op dat de Franse regering een eerste stap heeft gezet door structurele hervormingen (hervorming van de pensioenregelingen, hervorming van de sociale zekerheid) ten uitvoer te leggen die op lange termijn zeker tot zeer positieve gevolgen voor de overheidsfinanciën zullen leiden, maar die op korte termijn het begrotingstekort niet doen afnemen; 4. dringt er derhalve bij de Commissie op aan voorstellen te doen voor de noodzakelijke aanpassingen met het oog op een intelligentere toepassing van het stabiliteits- en groeipact, overeenkomstig de doelstellingen van Lissabon; 5. benadrukt het belang van structurele hervormingen die op middellange en lange termijn van cruciale betekenis zullen blijken te zijn voor de draagkracht van de overheidsfinanciën, de concurrentiepositie van de Europese economie en de economische groei; 6. complimenteert de Commissie met de vooruitgang die op methodologisch gebied is geboekt bij de verbetering van de begrotingscontrole van de EU, hetzij via de integratie van de kandidaat-lidstaten, hetzij via de verbetering van de begrotingsstatistieken; Met betrekking tot de toetredende landen 7. merkt op dat het beheer van de economische veranderingen in de landen van Midden- en Oost-Europa in sommige toetredingslanden voor de hoogte van hun tekorten en overheidsschuld vérdragende consequenties heeft; 8. dringt er bij de toetredingslanden op aan de omvang van hun tekorten terug te brengen tot een beduidend lager niveau dan 3 % van het BBP teneinde in een uitgebreide Europese Unie te zorgen voor budgettaire en prijsstabiliteit; herinnert eraan dat toetreding tot de EMU is onderworpen aan de toepassing van de vier convergentiecriteria overeenkomstig artikel 121, lid 1 EGV en het bijbehorende protocol; 9. spoort de toetredingslanden aan de hervormingen van hun overheidsfinanciën via een herverdeling van de middelen te bespoedigen om een daadwerkelijke convergentie van hun economieën beter te garanderen en bijzondere aandacht te schenken aan de modernisering van de pensioenstelsels en uitkeringen ten behoeve van een effectief werkgelegenheidsbeleid; 10. benadrukt dat de belastingadministratie permanent moet worden verbeterd en een doeltreffend systeem in het leven moet worden geroepen om belastingen te innen; Met betrekking tot de eventuele voorstellen 11. herinnert de lidstaten aan de door hen in het stabiliteits- en groeipact gemaakte afspraak om te komen tot een begroting die "vrijwel in evenwicht is of een overschot vertoont"; wijst met nadruk op het belang van sluitende begrotingen en prijsstabiliteit als voorwaarden voor duurzame groei; 12. herhaalt zijn verzoek om een duidelijke methode, met inbegrip van een definitie van de term "hoogwaardige overheidsuitgaven", om de situatie van de overheidsbegrotingen en hun bijdrage tot de groei en investeringen te kwantificeren ten einde op positieve wijze bij te dragen aan de verwezenlijking van de doelstellingen van Lissabon; 13. complimenteert de Commissie met haar voorstel om een lijst van structurele indicatoren op te stellen en verzoekt de Commissie een nauwkeuriger definitie te geven van wat kan worden beschouwd als een "structureel tekort"; 14. is ingenomen met de voorstellen van het Italiaanse voorzitterschap, alsmede de Franse en de Duitse regering, om groei-initiatieven in Europa te bevorderen, maar meent dat deze duidelijker tot uiting zouden moeten komen in de conclusies van de Raad betreffende het Europese groei-initiatief; onderstreept dat investeringen in menselijk kapitaal, met inbegrip van investeringen in voortgezet onderwijs en permanente educatie, voor Europa waarschijnlijk de beste manier vormen om de uitdaging aan te gaan van een op innovatie gebaseerde wereldeconomie; houdt vast aan de noodzaak van ambitieuzere investeringen voor meer werkgelegenheid, beter onderwijs en permanente educatie, alsmede de ontwikkeling van schone, milieuvriendelijke technologieën; 15. complimenteert het Italiaanse voorzitterschap met zijn initiatieven ter bevordering van de groei in Europa en wenst dat de komende voorzitterschappen van de Unie en de Raad op deze weg voort zullen gaan en zich in zullen zetten voor een daadwerkelijke strategie ten behoeve van de interne groei van de Europese economie; 16. is echter van mening dat het voor een werkelijke stimulering van de productiviteit en het economisch potentieel in de Europese Unie noodzakelijk is om de budgettaire toewijzingen op Europees en nationaal niveau te verhogen ter ondersteuning van meer doeltreffende investeringen op Europees niveau; 17. is van mening dat het ter bevordering van overheids- en particuliere investeringen van groot belang is om verder te gaan dan de huidige limiet voor de Europese overheidsuitgaven van 0,8 % van het BBP, en beklemtoont dat er voor wat betreft de uitgaven een manoeuvreerruimte is van 1 tot 1,27 % van het BBP 2004-2006, overeenkomstig de huidige financiële vooruitzichten 2000-2006 en de doelstellingen van Lissabon, alsmede de bevordering van activiteiten met betrekking tot particuliere investeringen; dringt er bovendien op aan de overheidsuitgaven op een zodanige wijze te heroriënteren dat de verschillende begrotingsposten op Europees en nationaal niveau een weerspiegeling vormen van de belangrijkste politieke prioriteiten voor 2010; 18. is van mening dat vóór 2006 aan de Europese Raad en het Europees Parlement een tussentijdse evaluatie van de Europese actie voor groei moet worden voorgelegd teneinde daaruit conclusies te kunnen trekken met het oog op de nieuwe financiële vooruitzichten 2007-2011 en de nieuwe financieringsperiode van de EU-structuurfondsen; wenst dat het Europees Parlement volledig wordt betrokken bij de tussentijdse evaluatie van de actie voor groei en verzoekt de Europese Investeringsbank het Parlement zo spoedig mogelijk verslag uit te brengen over haar voorbereidende werkzaamheden; verlangt overigens dat de regio's die tot nu toe van de structuurfondsen gebruik hebben kunnen maken, hiermee na de uitbreiding met nieuwe parameters kunnen doorgaan; o o o 19. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad en de Commissie, alsmede aan het Europees Economisch en Sociaal Comité, het Comité van de Regio's en de parlementen van de lidstaten. Het Europees Parlement , – gelet op artikel 272 van het EG-Verdrag, – gelet op het Interinstitutioneel Akkoord van 6 mei 1999 tussen het Europees Parlement, de Raad en de Commissie over de begrotingsdiscipline en de verbetering van de begrotingsprocedure (1) , – gezien de algemene begroting van de Europese Unie voor het begrotingsjaar 2004 (2) , – gezien het jaarverslag 2002 van de Rekenkamer over de activiteiten in het kader van de begroting, vergezeld van de antwoorden van de instellingen (3) , – gezien het verslag van de Begrotingscommissie en het advies van de Commissie vrijheden en rechten van de burger, justitie en binnenlandse zaken ( A5-0062/2004 ), A. overwegende dat als gevolg van de technische aanpassing van de financiële vooruitzichten het bedrag voor rubriek 5 (Administratieve uitgaven) op de begroting voor 2005 (4) zal uitkomen op naar schatting 6 185 000 000 euro, Politieke prioriteiten Een Europese Unie met 25 lidstaten 1. herinnert eraan dat het begrotingsjaar 2005 het eerste volle begrotingsjaar zal zijn voor de Europese Unie met 25 lidstaten; herinnert eraan dat het jaar 2005 het eerste volle jaar van werkzaamheden zal zijn voor het nieuwgekozen Europees Parlement, de nieuwbenoemde Commissie, de nieuwe leden van het Hof van Justitie, de Rekenkamer, het Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de Regio's, alsook van de Europese Toezichthouder voor gegevensbescherming; herinnert er voorts aan dat de begroting 2005 het eerste volle jaar van de tenuitvoerlegging van het nieuwe Statuut van de ambtenaren betreft; 2. onderstreept dat het belangrijk is te voorzien in de behoeften van de uitgebreide Unie ondanks de bestaande financiële beperkingen; verzoekt de instellingen een deugdelijk financieel beheer te voeren en budgettaire gestrengheid te betrachten, teneinde de Europese belastingbetaler waar voor zijn geld te geven; Algemeen kader 3. neemt kennis van de financiële beperkingen die in 2005 voor rubriek 5 worden voorzien; onderstreept dat als gevolg van de technische aanpassing het plafond van rubriek 5 in de financiële vooruitzichten in 2005 wordt verlaagd met 94 miljoen euro tegen huidige prijzen; 4. ziet uit naar het nieuwe verslag van de secretarissen-generaal over de ontwikkelingen in rubriek 5, dat naar verwachting in februari 2004 zal verschijnen en voorstellen zal bevatten over een nieuwe financiële programmering voor 2005-2006 waarbij rekening zal worden gehouden met de nieuwe financiële beperkingen in rubriek 5; verzoekt de instellingen om, rekening houdend met de budgettaire beperkingen en onzekerheden in verband met de begroting 2005, in hun ramingen voor 2005 realistische verzoeken te doen die in overeenstemming zijn met de daadwerkelijke behoeften; 5. neemt kennis van de inspanningen die de instellingen tot dusver hebben verricht om de uitdagingen van de uitbreiding het hoofd te bieden; herinnert eraan dat het personeelsbestand bij de meeste instellingen snel is gegroeid om te kunnen voldoen aan de behoeften als gevolg van de uitbreiding; is van mening dat veruit de meeste extra behoeften als gevolg van de uitbreiding zijn gedekt in de begrotingen 2002-2004, ook al moet er nog steeds een aantal maatregelen worden genomen; 6. betreurt de vertragingen bij de selectieprocedures die worden georganiseerd door het Europees Bureau voor personeelsselectie (EPSO), als gevolg waarvan de instellingen mogelijk niet alle door de begrotingsautoriteit in de begroting 2004 toegestane ambten kunnen vervullen; acht het met het oog op de begroting 2005 van essentieel belang een grondige beoordeling te maken van de aanwervingssituatie; herhaalt zijn opvatting dat alle verzoeken om personeel gebaseerd dienen te zijn op daadwerkelijke behoeften en realistische aanwervingsramingen; 7. verwacht dat de financiële gevolgen van de uitbreiding van de gebouwen van de instellingen voornamelijk na 2005 voelbaar zullen worden; verzoekt de instellingen een actueel overzicht van hun bouwprojecten te verstrekken met inbegrip van informatie over de toename van het aantal kantoren ten gevolge van de uitbreiding; 8. staat op het standpunt dat de hervorming van de instellingen een van de sleutelkwesties blijft in de begrotingsprocedure 2005; roept de instellingen ertoe op hun administratieve hervormingen voort te zetten teneinde hun interne beheer te verbeteren en hun personeelsbeleid te moderniseren; verwacht dat alle instellingen hun doelmatigheid verhogen door hun werkmethodes te rationaliseren, beter gebruik te maken van moderne technologie, negatieve prioriteiten vast te stellen (activiteiten die kunnen worden stopgezet of gereorganiseerd) en zich meer te richten op hun kernactiviteiten; 9. verzoekt de instellingen om bij het invoeren van de krachtens het nieuwe Statuut van de ambtenaren vereiste aanpassingen hun begrotingsstructuren te analyseren en ervoor te zorgen dat er een activiteitgerelateerde presentatie aan de ontwerpen van raming wordt toegevoegd, teneinde de transparantie te vergroten; 10. moedigt interinstitutionele samenwerking aan om kosten te besparen en meer waar voor het geld te leveren zonder te tornen aan de institutionele onafhankelijkheid van iedere instelling; is ingenomen met de oprichting van interinstitutionele bureaus, zoals het Europees Bureau voor personeelsselectie, alsook met de vestiging van administratieve bureaus van de Commissie (uitbetalings- en infrastructuurbureaus in Brussel en Luxemburg); meent dat meer samenwerking tussen de talendiensten mogelijk zou kunnen zijn; 11. wijst erop dat nieuwe entiteiten wellicht moeten worden uitgesteld vanwege de budgettaire beperkingen in 2005, tenzij er door de oprichting van dergelijke organen besparingen kunnen worden bereikt; 12. is ingenomen met de mededeling van de Commissie over het gebouwenbeleid en de infrastructuur in Brussel ( COM(2003) 755 ); verzoekt de andere instellingen meer gebruik van openbaar vervoer en alternatieve vervoermiddelen aan te moedigen, en hun mobiliteitsplannen te actualiseren; wijst erop dat bepaalde concrete maatregelen onmiddellijk kunnen worden genomen, zoals het verschaffen van informatie over duurzame vervoersverbindingen (mobiliteit) via Intranet; 13. benadrukt dat de voorwaarden van de milieuvergunning en de door de SEL gedane toezeggingen om voor de buurtbewoners nieuwe of gerenoveerde woningen te realiseren, moeten worden nageleefd; Europees Parlement (Afdeling I) 14. is zich bewust van de diverse onzekerheden bij de opstelling van de begroting van het Parlement voor 2005, zoals het huidige gebrek aan overeenstemming over het Statuut voor de leden, het concrete resultaat van met de uitbreiding verband houdende aanwervingen in 2004 en de ontwikkelingen bij diverse bouwprojecten; neemt in dit stadium derhalve geen standpunt in met betrekking tot zijn zelf opgelegde limiet van 20% van de uitgaven in rubriek 5; 15. ziet de resultaten van het EMAS-onderzoek tegemoet en verzoekt zijn bevoegde organen na te gaan hoe sociale en milieucriteria op praktische wijze kunnen worden opgenomen in het aanbestedingsbeleid en daarbij gebruik te maken van de ervaringen die andere organisaties, steden en lokale overheden hebben opgedaan; 16. betreurt dat de lidstaten niet in staat zijn gebleken tot overeenstemming te komen over een statuut voor de leden; hoopt dat er in 2004 vooruitgang kan worden geboekt op dit gebied, 17. spreekt zijn aanhoudende steun uit voor de vaststelling van een statuut voor de assistenten van de leden; 18. volgt nauwlettend de ontwikkelingen met betrekking tot de Europese politieke partijen; is van opvatting dat deze uitgaven in principe buiten het zelf opgelegde plafond van 20% van de uitgaven in rubriek 5 moeten vallen, daar dit geen administratieve uitgaven van de instelling zijn; is echter bereid om met het oog op de budgettaire beperkingen in 2005 na te gaan of deze uitgaven kunnen worden gefinancierd onder het plafond van 20%; 19. is in afwachting van de geactualiseerde, realistische ramingen van de resterende behoeften in verband met de uitbreiding door de werkgroep van het Bureau; betreurt de vertragingen bij de aanwervingsprocedures voor personeel uit de nieuwe lidstaten en de moeilijkheden bij de aanwerving van met name personeel voor de talendiensten uit bepaalde nieuwe lidstaten, hetgeen leidt tot onzekerheden met betrekking tot de mate waarin nieuwe ambten in 2004 worden vervuld; is derhalve van mening dat een besluit over het beschikbaar stellen van kredieten voor extra personeel in verband met de uitbreiding pas bij de eerste lezing van de begroting 2005 kan worden genomen; 20. is van opvatting dat een tussentijds plan voor bouwprojecten noodzakelijk is om de hoogte van de begroting van het Parlement in 2005 vast te stellen met het oog op mogelijke kapitaalinjecties ten behoeve van het onroerend-goedbeleid; 21. is, als drijvende kracht achter de beweging om een parlementaire vergadering van de WTO op te zetten, vastbesloten ervoor te zorgen dat er voldoende kredieten beschikbaar worden gesteld om zijn delegaties in staat te stellen om, met de nodige infrastructurele ondersteuning, op passende wijze deel te nemen aan alle vergaderingen van of in de aanloop naar een dergelijke parlementaire vergadering; Assistentie voor de leden 22. verzoekt zijn Bureau het proefproject met speciale budgetten voor expertise te beoordelen aan de hand van de ervaringen die in de betrokken commissies zijn opgedaan; is van mening dat het Bureau in het licht van de resultaten van het proefproject zou moeten overwegen uitvoeringsmaatregelen, met inbegrip van duidelijke en objectieve criteria, goed te keuren met het oog op een mogelijke toewijzing van onderzoeksbudgetten aan de commissies; 23. verzoekt zijn secretaris-generaal vóór 1 september 2004 een verslag voor te leggen over alle aspecten van de " Raising the Game "-hervorming; Meertaligheid 24. ziet uit naar de gedragscode inzake meertaligheid van zijn Bureau; benadrukt het belang van meertaligheid in een Parlement met 21 talen, teneinde de noodzakelijke vertalings- en vertolkingsdiensten voor de leden te waarborgen en er tegelijkertijd voor te zorgen dat de kosten van het talenregime in verhouding staan tot de baten; 25. herinnert aan zijn oproep om de verscheidenheid van de Europese Unie, die met de uitbreiding nog verder zal toenemen, zichtbaar te maken in de wijze waarop het Parlement naar buiten treedt; verwacht dat de resultaten van de werkgroep inzake zichtbare meertaligheid in het belang van de leden, bezoekers en vertegenwoordigers van de media zo snel mogelijk ten uitvoer worden gelegd; Informatiebeleid en nieuwe technologieën 26. onderstreept het belang van internetpublicaties voor de verspreiding van informatie, met inbegrip van het via internet uitzenden van plenaire vergaderingen; is van opvatting dat de internetsite " Europarl " van cruciaal belang is om het Parlement dichter bij de kiezer te brengen; 27. moedigt zijn parlementaire organen en zijn Administratie ertoe aan om waar mogelijk meer gebruik te maken van videovergaderingen; merkt op dat draadloze toegang tot computers bij diverse nationale parlementen reeds mogelijk is; wijst erop dat het aanbieden aan zowel leden als personeel van mogelijkheden om op afstand toegang te krijgen tot het netwerk van het Parlement de doelmatigheid en de toegankelijkheid zou verhogen; Personeelsbeleid 28. verzoekt zijn secretaris-generaal om vóór 1 september 2004 een verslag voor te leggen over de gevolgen van het nieuwe Statuut van de ambtenaren voor het beoordelings- en bevorderingsbeleid van het Europees Parlement, alsmede een evaluatie van het mobiliteitsbeleid; Beveiliging 29. neemt kennis van de voorstellen van het Bureau in verband met de beveiligingsstrategie; benadrukt de noodzaak van een gericht en doelmatig beheer van de beschikbare menselijke en materiële hulpbronnen om de veiligheid te vergroten; Chauffeursdienst 30. onderstreept de noodzaak het functioneren van de chauffeursdienst voor de leden te herevalueren, teneinde waar voor het geld te garanderen; Raad (Afdeling II) 31. verzoekt de Raad te overwegen zijn ramingen tegelijkertijd met het voorontwerp van begroting voor te leggen in plaats van bij de eerste lezing, teneinde de transparantie te vergroten; blijft de operationele begroting van de Raad nauwlettend volgen, met inachtneming van het herenakkoord over de administratieve uitgaven; Hof van Justitie (Afdeling IV) 32. stelt vast dat het Hof van Justitie de afgelopen jaren een sterkere personeelsgroei heeft doorgemaakt dan de meeste andere instellingen; herinnert eraan dat het Hof van Justitie voortgaat met de implementatie van volledige meertaligheid; Rekenkamer (Afdeling V) 33. herinnert eraan dat de Rekenkamer de met de uitbreiding samenhangende personeelstoename heeft gespreid over de begrotingen voor 2004 en 2005; Economisch en Sociaal Comité (Afdeling VI) en Comíté van de Regio's (Afdeling VII) 34. verzoekt de beide comités budgettaire gestrengheid te betrachten in hun ramingen, in het bijzonder ten aanzien van verzoeken om personeel en bouwprojecten, en hun samenwerking in de gezamenlijke diensten te verbeteren, teneinde ten volle te profiteren van het nieuwe gezamenlijke gebouw; verwacht dat de verhuizing naar het Belliard-gebouw en de ontruiming van de huidige gebouwen volgens plan zullen verlopen; Europese Ombudsman (Afdeling VIII A) 35. is zich ervan bewust dat de Ombudsman in staat moet zijn klachten van EU-burgers in alle talen te behandelen; Europese Toezichthouder voor gegevensbescherming (Afdeling VIII B) 36. is ingenomen met de benoeming van de Europese Toezichthouder voor gegevensbescherming (ETG) en zijn adjunct; verwacht dat het krediet voor de ETG zal worden opgenomen in het voorontwerp van begroting voor 2005; o o o 37. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad, de Commissie, het Hof van Justitie, de Rekenkamer, het Economisch en Sociaal Comité, het Comité van de regio's, de Europese Ombudsman en de Europese Toezichthouder voor gegevensbescherming. Het Europees Parlement , – gezien de mededeling van de Commissie ( COM(2003) 184 – C5-0404/2003), – onder verwijzing naar Besluit nr. 1031/2000/EG van het Europees Parlement en de Raad van 13 april 2000 tot vaststelling van het communautaire actieprogramma "Jeugd" (1) , – onder verwijzing naar de conclusies van de Raad onderwijs, jeugd en jeugd van 14 februari 2002 waarin wordt erkend dat het Witboek een uitgangspunt is voor de instelling van een kader voor de Europese samenwerking op het gebied van het jeugdbeleid, – onder verwijzing naar zijn resolutie van 14 mei 2002 over het Witboek van de Commissie "Een nieuw elan voor Europa's jeugd" (2) , – onder verwijzing naar de resolutie van de Raad en van de vertegenwoordigers van de regeringen van de lidstaten, in het kader van de Raad bijeen van 27 juni 2002 over het kader voor een Europese samenwerking in jeugdzaken (3) , – onder verwijzing naar de resolutie van de Raad van 25 november 2003 betreffende gemeenschappelijke doelstellingen inzake participatie van en informatie aan jongeren (4) , – onder verwijzing naar het op 21 november 2001 ingediende Witboek van de Commissie COM(2001) 681 , getiteld "Een nieuw elan voor Europa's jeugd" waarin een nieuw kader voor de Europese samenwerking in jeugdzaken is voorgesteld, – gelet op artikel 149 van het EG-Verdrag, – gelet op artikel 47, lid 2 en artikel 163 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie cultuur, jeugd, onderwijs, media en sport en het advies van de Commissie rechten van de vrouw en gelijke kansen ( A5-0081/2004 ), A. overwegende dat aan de formulering van de gemeenschappelijke doelstellingen een tot dusver uniek raadplegingsproces is voorafgegaan, waarbij jongeren, jongerenorganisaties, onderzoekers en de politiek verantwoordelijken op het regionaal, nationaal en Europees niveau waren betrokken, B. overwegende dat de jongeren in dit raadplegingsproces als gelijkgerechtigde partners moeten worden beschouwd en dat niet-georganiseerde jongeren en met name achtergestelde categorieën jongeren niet mogen worden uitgesloten van dit proces, C. overwegende dat de methode van open coördinatie moet worden toegepast op de doelstellingen participatie en informatie, D. overwegende dat jongeren steeds minder deelnemen aan bestaande organisatiestructuren en dat jongeren derhalve de mogelijkheid moeten krijgen in toenemende mate op basis van vrijwilligheid, in de bestaande organisatiestructuur, zoals partijen en vakbonden, en in andere maatschappelijke bewegingen en organisaties actief te worden en aan de besluitvormingsprocessen van het openbare leven eenvoudiger, sneller en gemakkelijker deel te nemen, E. overwegende dat vrijwilligerswerk een positieve bijdrage levert aan de ontwikkeling van een actieve samenleving, F. overwegende dat de deelname van jongeren aan de eerste Europese verkiezingen van de grotere Unie moet worden gesteund, Algemene opmerkingen 1. is ingenomen met de door de Commissie geformuleerde gemeenschappelijke doelstellingen inzake participatie en informatie, die een wezenlijk bijdrage leveren tot een nieuw kader voor het Europese jeugdbeleid; 2. is ingenomen met het feit dat de Raad deze doelstellingen in zijn eerder genoemde resolutie van 25 november 2003 heeft aangenomen, hetgeen een belangrijke vooruitgang vertegenwoordigt in de politieke dialoog over de samenwerking in jeugdzaken; 3. betreurt dat de inhoud van deze resolutie niet volledig overeenkomt met de oorspronkelijke voorstellen van de Commissie; Procedurekwesties en algemene kadervoorstellen De methode van open coördinatie 4. beschouwt de door de Commissie voorgestelde methode van open coördinatie als een adequate mogelijkheid om een betere samenwerking op Europees niveau op het specifieke gebied van het jeugdbeleid tot stand te brengen en verlangt dat een interinstitutionele overeenkomst ter zake wordt gesloten, zoals het Europees Parlement in zijn resolutie van 5 juni 2003 over over de toepassing van de open coördinatiemethode (5) heeft verzocht; Omzetting van de doelstellingen 5. verlangt een snelle en onbureaucratische omzetting van de actielijnen voor de verwezenlijking van de voorgestelde doelstellingen, met inbegrip van het subsidiariteitsbeginsel, in de huidige lidstaten en de kandidaat-lidstaten; 6. is ingenomen met het feit dat de voorgestelde maatregelen gedecentraliseerd, met inachtneming van de grondbeginselen inzake transparantie en democratische controle ten uitvoer worden gelegd; is van mening dat moet worden gezorgd voor een zichtbare uitvoering van de gemeenschappelijke doelstellingen; 7. verzoekt de Raad en de lidstaten, concrete vormen voor een geregelde uitwisseling van ervaringen vast te leggen en beoordelingscriteria te formuleren, waardoor met inachtneming van de heterogene structuren in de verschillende staten een objectieve vergelijking mogelijk is, en de nodige financiële middelen voor deze samenwerking ter beschikking te stellen; 8. herhaalt de eis dat zowel bij de vaststelling van het kader voor het jongerenbeleid alsook bij de uitvoering van de actielijnen discriminatie op grond van geslacht, ras, etnische afkomst, sociale achtergrond, godsdienst of levensbeschouwing, handicap, leeftijd of seksuele geaardheid moet worden voorkomen; 9. wijst erop dat de gelijke behandeling van de geslachten hierbij moet worden gewaarborgd en dat de voor vrouwen problematische gebieden moeten worden vastgesteld en passende maatregelen ter opheffing van deze misstanden moeten worden genomen; 10. is ingenomen met het feit dat in het kader van het ontwerpverdrag tot vaststelling van een Grondwet voor Europa (6) in artikel III-182 nadrukkelijk wordt verwezen naar de deelneming van de jongeren aan het democratisch leven in Europa en in artikel III-223 wordt gerept over de invoering van een Europees vrijwilligerskorps voor humanitaire hulp; 11. is ervan overtuigd dat de in het Witboek aangekondigde richtlijnen onverwijld moeten worden ontwikkeld en verzoekt de Commissie derhalve samen met het Europees Parlement en de Raad concrete mechanismen en structurele voorwaarden te ontwikkelen om meer rekening te houden met de belangen van de jeugd in andere vormen van communautair beleid; Participatie 12. bekrachtigt het door de Commissie toegepaste beginsel inzake raadpleging van de internationale jongerenorganisaties, hetwelk bij de ontwikkeling van de open coördinatie op het gebied van het jeugdbeleid ook in de toekomst in sterkere mate moet worden toegepast; en dringt erop aan dat ook de nationale jeugdraden op gelijkaardige wijze worden geraadpleegd; 13. verzoekt de lidstaten mogelijkheden vast te stellen voor deelname van jongeren aan de besluitvorming met toepassing van het bottom-up-beginsel op lokaal, regionaal of nationaal niveau, effectieve middelen voor inspraak van jonge mensen te vinden en de resultaten van een dergelijke participatie zichtbaar te maken voor het grote publiek en voor de jongeren zelf; 14. is ervan overtuigd dat een grote mate van medewerking van jongeren bij de besluitvorming op het gebied van het jeugdbeleid noodzakelijk is, om de doeltreffendheid daarvan op alle besluitvormingsniveaus van het jeugdbeleid te verhogen; 15. beveelt aan dat de lidstaten de bestaande kaders en structuren op lokaal niveau verbeteren en versterken dan wel creëren (jongerenkringen in steden, nationale en regionale jongerenraden), waardoor jongerenwerk en jongerenbeleid met rechtstreekse betrokkenheid van de jongeren zelf kan worden gecoördineerd; 16. wijst erop dat de bestaande jongerenorganisaties en -netwerken op het gebied van het jeugdwerk als platform voor een optimale toepassing van synergieëffecten en een institutionalisering van de permanente dialoog erkend en verbeterd moeten worden; 17. is ervan overtuigd dat de eigen verantwoordelijkheid en de mechanismen voor beste praktijk tot een verbetering van de Europese dimensie van het jeugdwerk bijdragen; 18. verzoekt de lidstaten er bij de omzetting van de actielijnen voor de verwezenlijking van de voorgestelde doelstellingen op te letten dat de participatie van jongeren en jongerenorganisaties op nationaal niveau vanuit het beginsel van gelijkgerechtigdheid verloopt; 19. begroet en steunt de wens van de Commissie om het maatschappelijk engagement van jongeren en een breed spectrum van jongereninitiatieven te stimuleren en verzoekt tevens de Commissie en de lidstaten ook de deelname van jongeren aan de Europese verkiezingen van 2004 te bevorderen; 20. pleit voor toepassing van innovatieve methoden op het gebied van formele, niet-formele en informele opleidingen en voor steun aan organisaties die op dit gebied actief zijn; 21. verzoekt de initiatieven van het open en georganiseerde jeugdwerk te koppelen aan Europese opleidingsmogelijkheden aan de scholen; Informatie 22. verzoekt de Commissie en de lidstaten bij de verdere ontwikkeling en ondersteuning van de informatienetwerken voor jongeren (bv. de jongereninformatiecentra) te waarborgen, dat in samenwerking met jongerenorganisaties en vertegenwoordigers van categorieën jongeren maatregelen en materiaal wordt ontwikkeld, waarmee jongeren ter plaatse en in het persoonlijk contact op de jeugd toegespitste informatie van hoog niveau kunnen krijgen; 23. verzoekt met klem dat in het bijzonder rekening wordt gehouden met de infonetwerken van de Commissie en het toenemende aanbod van projecten van de Commissie op de gebieden bij- en nascholing en voorlichting voor multiplicatoren die in het jeugdwerk actief zijn; 24. verzoekt de Commissie en de lidstaten maatregelen te steunen waardoor jongeren ertoe aangespoord worden zelf een bron van jongereninformatie te worden en wijst op het belang van de afgesproken kwalitatieve en kwantitatieve streefwaarden (benchmarks) om de betrokkenheid van jonge mensen bij jongereninformatie te kunnen vergelijken; 25. wijst erop dat bij de planning en de uitvoering van het voorlichtingsbeleid in het kader van de politieke en maatschappelijke ontwikkelingen op Europees, nationaal en lokaal niveau jongeren als specifieke doelgroep moeten worden beschouwd, hetgeen van bijzonder belang is voor de voor het jaar 2004 geplande informatiecampagne inzake de uitbreiding en de Europese verkiezingen; verlangt een integratief taalgebruik voor de in het kader van de campagnes opgestelde publicaties; 26. is ervan overtuigd dat de jongeren op dit gebied een onbeperkte toegang tot begrijpelijke, gebruiksvriendelijke en aan de gedachtewereld en behoeften van jongeren aangepaste voorlichtingsproducten moeten hebben; Verdere perspectieven voor het jongerenbeleid Toekomst van het actieprogramma "Jeugd" 27. verzoekt de Commissie een zelfstandig vervolgprogramma voor het actieprogramma "Jeugd" te ontwikkelen dat over zodanige financiële middelen beschikt dat het kan voldoen aan de groeiende behoeften op het gebied van het jongerenbeleid; 28. stelt voor om in het kader van de voorbereiding van toekomstige actieprogramma's op het gebied van jongeren zoveel mogelijk jongeren uit verschillende landen als doelgroep bij de maatregelen te betrekken, en te zorgen voor een evenwichtiger vertegenwoordiging van alle regio's van Europa met bijzondere aandacht voor de meest achtergebleven gebieden; 29. stelt voorts voor grensoverschrijdende regionale groeperingen te steunen, waarin jongeren van gedachten kunnen wisselen over supraregionale, belangrijke kwesties; daardoor moeten jongeren de mogelijkheid krijgen zich in het kader van een intensieve internationale samenwerking samen bezig te houden met belangrijke kwesties, zoals bijvoorbeeld vredeshandhaving, milieubescherming enz.; 30. stelt voor het motto "uitsluiting overwinnen" als basis voor de vaststelling van een toekomstig thematisch kader voor projecten op jeugdgebied te gebruiken; hierbij wordt gepleit voor de volgende ingewikkeld thema's: sociale inclusie, vreemdelingenhaat, intercultureel leren, milieu, kunst als brug voor communicatie, sport en globalisering; 31. onderstreept dat het toekomstige jeugdprogramma de politieke en maatschappelijke betrokkenheid van jongeren in een Europese context zou moeten bevorderen; wijst erop dat het programma de jongeren derhalve een zekere speelruimte moet geven, voorzover de jongeren zelf moeten bepalen over welke politiek en maatschappelijke onderwerpen zij gemeenschappelijke projecten wensen te ontwikkelen; de jongerenorganisaties en de projectdragers dienen derhalve bij de vaststelling van de doelen en prioriteiten van het programma regelmatig te worden geraadpleegd; Europese jeugdweek als duurzaam initiatief 32. wenst een grondige evaluatie van de Europese jeugdweek 2003 en verzoekt de Commissie dit initiatief op basis hiervan bij te sturen en te onderzoeken of er een permanent karakter aan gegeven kan worden, zodat deze een vast onderdeel wordt van het Europees jongerenbeleid en pleit ervoor een voorbereidende dag "Jeugd" te plannen, waardoor de jongeren de mogelijkheid hebben de democratische procedures in het Europees Parlement actief te leren kennen; o o o 33. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad, de Commissie, de regeringen en de parlementen van de lidstaten en de toetredingslanden en het Europees Jeugdforum. Het Europees Parlement , – gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, met name op de artikelen 149, 150 en 151 ervan, – gezien de resolutie van de Raad van 28 oktober 1999 inzake het betrekken van de geschiedenis in het optreden op cultuurgebied van de Gemeenschap (1) , – gezien de conclusies van de Europese Raad van Lissabon van 23 en 24 maart 2000, – gelet op Besluit nr. 508/2000/EG van het Europees Parlement en de Raad van 14 februari 2000 tot instelling van het programma "Cultuur 2000" (2) , – gelet op Besluit nr. 253/2000/EG van het Europees Parlement en de Raad van 24 januari 2000 tot vaststelling van de tweede fase van het communautaire actieprogramma op onderwijsgebied "Socrates" (3) , – onder verwijzing naar zijn resolutie van 16 januari 2001 inzake kwaliteitsevaluatie in het schoolonderwijs (4) , – onder verwijzing naar zijn resolutie van 6 februari 2002 over de onderwijs- en beroepsopleidingsstelsels (5) , – onder verwijzing naar zijn resolutie van 5 september 2002 over het derde verslag van de Commissie over het burgerschap van de Unie (6) , – gezien het verslag van de Commissie van 21 januari 2004 voor de voorjaarsbijeenkomst van de Europese Raad over "De verwezenlijking van Lissabon: hervormingen voor de uitgebreide Unie" ( COM (2004) 29 ), – gelet op artikel 163 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie cultuur, jeugd, onderwijs, media en sport ( A5-0080/2004 ), A. overwegende dat de Europese Raad van Lissabon in maart 2000 een strategische nieuwe doelstelling heeft vastgelegd, te weten dat de Europese Unie voor 2010 de meest concurrerende en dynamische kenniseconomie van de wereld moet worden, B. overwegende dat de Raad van ministers van Onderwijs op 12 februari 2001 de volgende drie strategische doelstellingen ter verwezenlijking van de doelstellingen van Lissabon heeft vastgelegd: C. overwegende dat de Raad Onderwijs in mei 2003 vijf Europese benchmarks heeft vastgesteld voor het bereiken van deze doelstellingen, D. overwegende dat de Commissie in haar mededeling "Onderwijs en beroepsopleiding 2010" ( COM(2003) 685 ) erop heeft gewezen dat er in de lidstaten op onderwijsgebied sprake is van een tekort aan investeringen in menselijk potentieel, E. overwegende dat de Commissie in haar bovengenoemde verslag ten behoeve van de voorjaarsbijeenkomst van de Europese Raad heeft verklaard dat er een duidelijke noodzaak bestaat dat lidstaten op meer effectieve wijze investeren - d.w.z. in de sectoren onderwijs en beroepsopleiding waar investeringen de beste resultaten opleveren, F. overwegende dat de eerbied voor en bevordering van de culturele en linguïstische verscheidenheid, alsmede het met elkaar delen van een gemeenschappelijk cultureel erfgoed, een positieve kracht in het integratieproces en de ontwikkeling van de EU vormen, G. overwegende dat het proces van de Europese integratie en de globalisering de verschillende Europese culturen en de onderwijsstelsels van de lidstaten voor nieuwe uitdagingen stellen, allereerst om de burgers beter bewust te maken van de cultuur en geschiedenis van andere lidstaten zonder dat zij het zicht op hun eigen nationale cultuur verliezen, H. overwegende dat volgens een studie van Eurobarometer 2000 (7) de meerderheid van de burgers van de EU niet gelooft in het bestaan van een gemeenschappelijke Europese culturele identiteit, I. overwegende dat de belangstelling voor cultuur reeds in de kindertijd wordt gevormd en dat naast het ouderlijk huis ook de onderwijsinstellingen, met name scholen, maar ook kleuteropvang en andere instellingen, hierbij een belangrijke rol spelen, J. overwegende dat vandaag de dag met name in stedelijke gebieden vele scholieren, of hun ouders, niet uit het land stammen waarin zij naar school gaan en dat de scholen derhalve ook op cultureel gebied een belangrijke integrerende functie hebben, en dat deze situatie een uitstekende gelegenheid biedt voor culturele uitwisselingen en voor intercultureel leren, K. overwegende dat culturele belangstelling op school gewekt kan worden door de leerlingen op een speciale manier aan te spreken, bijvoorbeeld door het organiseren van schilder-, foto- en filmwedstrijden, ontmoetingen met kunstenaars, excursies naar culturele inrichtingen en manifestaties in de omgeving, alsmede door schoolreizen naar het buitenland en uitwisselingen van scholieren, L. overwegende dat met name het taalonderwijs bij het leren kennen van andere culturen een centrale rol speelt, daar de omgang met andere talen altijd ook een omgang met een andere (denk)cultuur, literatuur, opvatting van kunst, enz. is, 1. betreurt het feit dat slechts 17% van de vijftienjarige leerlingen in de Europese Unie de basisvaardigheden beheerst, te weten lezen, schrijven en rekenen, overeenkomstig het door de OESO vastgestelde gemiddelde; 2. verzoekt de lidstaten, met name die waarvan het percentage van het BBP dat in onderwijs wordt geïnvesteerd lager is dan het EU-gemiddelde, hun investeringen in menselijk potentieel op het gebied van het onderwijs te verhogen; 3. wijst erop dat in het schoolonderwijs in Europa meer nadruk dient te worden gelegd op het verwerven van een fundamentele basiskennis van het Europees integratieproces; wijst er verder op dat de Europese dimensie in alle vakken aan bod dient te komen, en niet alleen in vakken die er rechtstreeks mee verband houden, zoals geschiedenis, filosofie, aardrijkskunde, economie, literatuur en kunst; 4. wijst erop dat talen de rijkdom en diversiteit van de culturen tot uitdrukking brengen en betuigt nogmaals steun aan de doelstelling van de Europese Gemeenschap iedere leerling in staat te stellen twee andere talen dan zijn moedertaal te leren; 5. doet een beroep op de lidstaten om voor de permanente opleiding van docenten in Europese integratie te zorgen, zodat leerlingen kunnen beschikken over een standaard basiskennis van dit onderwerp; 6. is van oordeel dat projecten ter bevordering van het onderwijs in Europese integratie op school niet alleen door de communautaire cultuur- en onderwijsprogramma's moeten worden gefinancierd, maar ook door andere desbetreffende programma's; 7. is van mening dat in het kader van het geschiedenisonderwijs de tendens moet worden aangepakt om voornamelijk de geschiedenis van de twintigste eeuw te onderwijzen, ten koste van de voorafgaande beschavingsstadia die aan de Europese cultuur, literatuur, filosofie, kunst en muziek ten grondslag liggen; 8. wijst erop dat het nodig is om in de lidstaten van de EU de kennis van de geschiedenis en cultuur van de Midden- en Oost-Europese landen te vergroten en vice versa; 9. verzoekt de Commissie en de lidstaten dat in de Europese onderzoeksprogramma's projecten worden opgenomen die de grote onderdelen van de Europese beschaving betreffen, zoals de fundamentele rechtsbeginselen, de geschiedenis van de instellingen en het onderwijs, de normen van de samenleving, de sociale en antropologische praktijken en de artistieke manifestaties; 10. is van oordeel dat in de Europese onderwijsstelsels de kennis van de cultuur en levenswijzen van alle Europese volkeren moet worden vergroot en de bewustwording van de gemeenschappelijke Europese waarden moet worden gestimuleerd; 11. onderstreept de bijdrage die binnen de afzonderlijke lidstaten wordt geleverd aan de eerbied voor en bevordering van de culturele en taalkundige verscheidenheid; 12. wijst op de noodzaak jongeren op te voeden door middel van culturele activiteiten en structuren, die door de betreffende autoriteiten op alle niveaus financieel worden gesteund; 13. stelt vast dat het Europese programma Jeugd reeds de kennis van de gemeenschappelijke Europese waarden stimuleert en aan de ontwikkeling van een gevoel van Europees burgerschap bijdraagt, en beveelt aan dat dit programma wordt verruimd ten behoeve van docenten en schoolgaande kinderen; 14. merkt op dat de toegang tot het Europees cultureel erfgoed een fundamentele voorwaarde is voor het integratieproces en een impuls voor de verankering van een gevoel van Europees burgerschap; 15. beveelt aan dat de kennis van het Europees cultureel erfgoed een vanzelfsprekend onderdeel van het lesrooster op de scholen in de gehele EU wordt; 16. verzoekt de Commissie een tekst op te stellen over de geschiedenis van de Europese cultuur (kunst, wijsbegeerte, wetenschap, enz.) die, na goedkeuring door de Raad, een gemeenschappelijk vak zou kunnen vormen van de onderwijsprogramma's van de lidstaten, waarbij echter het subsidiariteitsbeginsel in acht moet worden genomen; 17. wijst erop dat er binnen de school en het schoolonderricht een veelvoud van mogelijkheden bestaat om de interculturele en interreligieuze uitwisseling tussen scholieren, ook over de culturele grenzen van Europa heen, te bevorderen en daarmee bij te dragen tot het culturele leren, bijvoorbeeld doordat kinderen vertellen over het land waar zij, of hun ouders, vandaan komen, zeden en gebruiken van dat land demonstreren en vertellen over hun ervaringen als buitenlanders in een vreemde cultuur; 18. onderstreept de noodzaak van een actiever overheidsbeleid op het gebied van de instandhouding van het gemeenschappelijk cultureel erfgoed; dringt er tevens bij de in Europa erkende verenigingen op aan zich meer in te zetten voor de bescherming van het historisch en artistiek erfgoed en voor het onderwijs daarover; 19. constateert dat in de actie van de Commissie Netd@ys Europe de Europese film met de scholen wordt verbonden; wijst er in dit verband op dat het zinvol zou zijn dergelijke projecten uit te breiden en de samenwerking te bevorderen, bijvoorbeeld door middel van schoolfilm, het voorstellen van beroepen in de media en het uitnodigen van filmmakers als gastdocenten; stelt verder voor dat het MEDIA Plus-programma bijdraagt tot het vergroten van de bekendheid met en de belangstelling voor de Europese film van de leerlingen; wijst erop dat een pan-Europees kindernetwerk een doeltreffend middel zou zijn om Europese films van hoge kwaliteit te bevorderen en te verspreiden; 20. doet een beroep op de lidstaten de kennismaking met de uitvoerende kunsten op school in een Europees perspectief te bevorderen door samenwerking tussen docenten en kunstenaars; 21. dringt aan op verbetering van de kwaliteit van en de toegang tot de pedagogische diensten van musea, theaters, bibliotheken en andere culturele instellingen; doet een beroep op de scholen zich voor dergelijke culturele inrichtingen en instellingen open te stellen en te streven naar contacten en uitwisselingen, waarvan beide zijden alleen maar kunnen profiteren; 22. onderstreept dat de deelneming van kinderen aan artistieke en culturele activiteiten een belangrijke factor vormt voor het ontwikkelen van hun creatieve vaardigheden en dat de ontwikkeling van hun creatieve potentieel aan hun toekomstige privé- en beroepsleven ten goede komt; benadrukt in dit verband de betekenis van de samenwerking tussen school en ouderlijk huis, die in dit opzicht een belangrijke bijdrage kan leveren; 23. juicht het toe dat in de EU op alle niveaus steeds meer wordt ingezien dat het welslagen van mensen in onderwijs en beroep afhangt van het ontwikkelen van schoolprogramma's waarin evenveel waarde aan creatieve als aan academische vaardigheden wordt gehecht; 24. moedigt scholen, ouders, culturele instellingen en culturele werkers aan tot een nauwere samenwerking op het gebied van de culturele vorming; moedigt de scholen aan bij de culturele vorming meer gebruik te maken van de kansen die de veelvoud van culturele achtergronden van hun leerlingen biedt; 25. benadrukt het belang van uitwisselingen van scholieren, schoolreizen naar andere landen en taalonderwijs voor het leren kennen en beleven van Europese en niet-Europese culturen en doet behalve een beroep op de verantwoordelijke instanties in de lidstaten en de Europese Unie om dergelijke maatregelen in sterkere mate te bevorderen; 26. is van oordeel dat de muziek, beeldende kunst en toneel een essentieel deel van de cultuur en geschiedenis van de afzonderlijke lidstaten en van het Europees cultureel erfgoed vormen en beveelt derhalve aan om aan deze disciplines meer prioriteit in het schoolonderricht te geven; 27. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad en de Commissie, alsmede aan de regeringen van de lidstaten. Het Europees Parlement , – gezien de partnerschaps- en samenwerkingsovereenkomst tussen de Europese Unie en Rusland, die op 1 december 1997 in werking trad, – gezien de gemeenschappelijke strategie van de Europese Unie voor Rusland, waarvan de tenuitvoerlegging tot 24 juni 2004 is verlengd, – onder verwijzing naar het strategiedocument per land van de Commissie en het Nationaal Indicatief Programma voor Rusland van TACIS, – gezien de voorlopige conclusies van de internationale verkiezingswaarnemingsmissie over de Doemaverkiezingen in de Russische Federatie van 7 december 2003, – gelet op het feit dat het Russische gerecht onlangs is opgetreden tegen Yukos en het Open Society Institute (Instelling ter bevordering van een open maatschappij), – gezien de conclusies van het voorzitterschap van de Europese Raad van Brussel van 12 december 2003, met name het verzoek aan de Raad en de Commissie om een evaluatieverslag op te stellen over alle aspecten van de betrekkingen van de Unie met Rusland, – gezien de mededeling van de Commissie over "De grotere Europese nabuurschap: een nieuw kader voor de betrekkingen met de oostelijke en zuidelijke buurlanden" ( COM(2003) 104 ) en onder verwijzing naar zijn resolutie van 20 november 2003 over hetzelfde onderwerp (1) , – onder verwijzing naar zijn resolutie van 20 november 2003 over de 12e Top tussen de EU en Rusland van 6 november 2003 in Rome (2) , – onder verwijzing naar zijn eerdere resoluties over de tenuitvoerlegging van de gemeenschappelijke strategie, de noordelijke dimensie, Kaliningrad, Tsjetsjenië, Oekraïne en Zuid-Kaukasus, – gezien de ontwerpaanbeveling aan de Raad, ingediend door Bastiaan Belder namens de EDD-Fractie, betreffende de betrekkingen tussen de EU en Rusland ( B5-0438/2003 ), – gelet op artikel 49, lid 3 en artikel 104 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie buitenlandse zaken, mensenrechten, gemeenschappelijke veiligheid en defensiebeleid en het advies van de Commissie industrie, externe handel, onderzoek en energie ( A5-0053/2004 ), A. overwegende dat Rusland door zijn omvang, natuurlijke hulpbronnen en beleid een cruciale rol speelt voor de veiligheid en stabiliteit in Europa en de EU een beleid van constructief engagement ten opzichte van Rusland voert, B. overwegende dat het belang van Rusland als direct aan de EU grenzend buurland door de uitbreiding van de EU nog verder zal toenemen en dat de opdracht van de samenwerking tussen het Europees Parlement en de Doema als gevolg van de Doemaverkiezingen nog moeilijker wordt, C. overwegende dat de EU en Rusland gemeenschappelijke belangen hebben op het gebied van handel en economie, aangezien de EU voor Rusland de grootste exportmarkt en de belangrijkste bron van importen is, terwijl de EU geïnteresseerd is in een verbetering van de continuïteit van haar energievoorziening uit Rusland en haar importen wenst te ontwikkelen, op voorwaarde dat het transport voldoet aan de internationale veiligheids- en milieuvereisten, hetgeen tezamen grote mogelijkheden voor investeringen in Rusland oplevert, die weer kunnen bijdragen tot de modernisering van de economie van het land; overwegende dat gemeenschappelijke belangen gekoppeld zouden moeten worden aan gedeelde waarden, op grond waarvan een werkelijk, evenwichtig partnerschap tot stand kan komen, D. overwegende dat een succesvolle en steeds breder gedragen ontwikkeling van de Russische economie ook in het belang van de EU is, in het bijzonder omdat dit Rusland mede de middelen kan verschaffen om een aantal uitdagingen aan te gaan, waaronder verbetering van de nucleaire veiligheid, terugdringing van milieuvervuiling, verbetering van de volksgezondheidssituatie en het nemen van doeltreffender maatregelen tegen de verspreiding van besmettelijke ziekten zoals HIV/AIDS en tuberculose, en verhoging van de levensstandaard, hetgeen zou kunnen helpen bij de bestrijding van misdaad, drugsgebruik en -handel, E. overwegende dat grote hoeveelheden radioactief materiaal onder alarmerende omstandigheden op het Kola-schiereiland in de buurt van de grens met de EU worden opgeslagen; overwegende dat de plannen voor het nog vele jaren openhouden van een aantal kerncentrales van de eerste generatie, die niet aan internationale normen voldoen, ook reden voor bezorgdheid zijn; overwegende dat de EU en Rusland tegelijk de ambitie hebben hun elektriciteitsnetten tegen 2007 met elkaar te verbinden, F. overwegende dat de vertraging bij het doorsturen van het Protocol van Kyoto naar de Doema ter ratificatie ervan de inwerkingtreding van het Klimaatverdrag verhindert en zo het internationale multilaterale kader verzwakt, G. overwegende dat de georganiseerde criminaliteit, met inbegrip van drugs- en mensenhandel, grote problemen in de Russische samenleving veroorzaakt, de betrekkingen met de EU verstoort en effectieve grenscontroles noodzakelijk maakt, H. overwegende dat de EU en Rusland kunnen bijdragen tot grotere gemeenschappelijke veiligheid in Europa via een intensievere dialoog en samenwerking inzake controle op de wapenuitvoer, thema's als het Non-proliferatieverdrag en veiligheidsproblemen als gevolg van de internationale misdaad, strategieën ter bestrijding van terrorisme en strategieën ter bestrijding van terroristische acties, en mogelijke oplossingen van conflicten in onrusthaarden in Oost-Europa, I. overwegende dat de aanhoudende massale mensenrechtenschendingen in Tsjetsjenië en het alsmaar uitblijven van een geloofwaardig vredes- en verzoeningsproces het lijden van de inwoners van de republiek bestendigen en een belemmering vormen voor de terugkeer van de vluchtelingen; overwegende dat Rusland moet garanderen dat internationale organisaties in het gebied actief kunnen zijn; verder overwegende dat de bevindingen van de deskundigen van het comité voor de preventie van martelingen van de Raad van Europa, die Tsjetsjenië in mei 2003 hebben bezocht, hen hebben aangezet tot het nemen van de unieke maatregel van het opstellen van een publieke verklaring waarin ze waarschuwen dat 'een staat niet in de val moet trappen van het overboord gooien van de waarden van beschaving' (3) , J. overwegende dat het afschilderen van het conflict als niet meer dan een conflict tussen terroristen en krachten die de orde willen handhaven absoluut niet strookt met de werkelijkheid, maar er wel degelijk terroristische activiteiten plaatsvinden en deze in aantal lijken toe te nemen, terwijl het optreden van de veiligheids- en militaire troepen kan worden beschouwd als contraproductief doordat het leidt tot een klimaat van angst en hopeloosheid, bij familieleden van de slachtoffers de wens tot vergelding doet ontstaan en de werving van nieuwe plegers van (zelfmoord)aanslagen aldus vergemakkelijkt, K. overwegende dat de oorlog in Tsjetsjenië de afgelopen tien jaar meer dan 200.000 mensen het leven heeft gekost op een totale oorspronkelijke Tsjetsjeense bevolking van 1 miljoen, tot honderdduizenden vluchtelingen heeft geleid, en tot tienduizenden gewonden, gemartelden, gehandicapten en getraumatiseerden, alsook tot tienduizenden doden onder de Russische troepen; L. verontrust over gevallen waarin personen die bij het Europese Hof voor de Mensenrechten in beroep waren gegaan, of hun familieleden, verdwenen zijn of gedood werden, M. benadrukkend dat het voortdurende conflict in Tsjetsjenië en de massale schending van de mensenrechten die er plaatsvindt, een onoverkomelijk obstakel vormen voor de intensivering van de EU-Rusland-betrekkingen tot een echt partnerschap, N. N overwegende dat Tsjetsjenië niet slechts een "interne Russische kwestie" is, aangezien schendingen van de mensenrechten duidelijk een bedreiging vormen voor de internationale veiligheid, hetgeen al voelbaar is in sommige buurlanden, O. overwegende dat de grondslagen van het EU-Ruslandbeleid, met name de partnerschaps- en samenwerkingsovereenkomst, de gemeenschappelijke strategie en het TACIS-programma, al enige jaren geleden zijn gelegd en dat deze instrumenten nog niet ten volle zijn benut, maar moeten worden herzien en aangepast aan de strategie betreffende de grotere Europese nabuurschap, P. overwegende dat de partnerschaps- en samenwerkingsovereenkomst naar verwachting net als elke andere door de EU gesloten internationale overeenkomst wordt uitgebreid tot de nieuwe lidstaten, maar Rusland dit blijkbaar probeert te gebruiken als pasmunt bij onderhandelingen en probeert nieuwe voorwaarden in te voeren voor zijn goedkeuring ervan, hetgeen voor de EU onaanvaardbaar is, Q. overwegende dat geratificeerde overeenkomsten inzake grensbeheer tussen Rusland enerzijds en de nieuwe lidstaten Estland en Letland anderzijds nog steeds niet zijn gesloten; R. overwegende dat artikel 2 van de partnerschaps- en samenwerkingsovereenkomst duidelijk maakt dat het partnerschap gebaseerd is op de gemeenschappelijke waarden van eerbiediging van de democratische beginselen en de mensenrechten, als met name gedefinieerd in de slotakte van de Conferentie over veiligheid en samenwerking in Europa in Helsinki en het OVSE-Handvest van Parijs voor een nieuw Europa; overwegende dat het Europees Verdrag inzake de mensenrechten, waartoe Rusland is toegetreden na de ondertekening van partnerschaps- en samenwerkingsovereenkomst tussen de EU en Rusland, nog een belangrijk referentiekader is voor wat de gemeenschappelijke waarden betreft, S. overwegende dat de verdere democratisering, met name op het gebied van vrije en eerlijke verkiezingen, persvrijheid, de respectueuze behandeling van NGO's, eerbiediging van de fundamentele beginselen van de rechtsstaat, zoals niet-inmenging in gerechtelijke procedures door politieke autoriteiten, gelijkheid voor de wet en het recht op een eerlijk proces, en de mogelijke integratie van Rusland in ruimere politieke, economische, wetenschappelijke en veiligheidsstructuren processen zijn die met elkaar verband houden, T. overwegende dat Rusland, als lid van de OVSE en van de Raad van Europa, de toezegging heeft gedaan om universele en Europese waarden te respecteren en dat, zoals ook in de mededeling van de Commissie inzake de betrekkingen tussen de EU en Rusland (COM(2004 106) werd beklemtoond, de mate waarin Rusland zich conformeert aan deze waarden in hoge mate beslissend zal zijn voor de aard en kwaliteit van het partnerschap tussen de EU en Rusland, U. overwegende dat een benadering waarbij democratie, rechtsstaat en mensenrechtenkweties als sectoriële kwesties beschouwd worden, die van weinig belang zijn voor de algemene ontwikkeling van de betrekkingen tussen de EU en Rusland, onaanvaardbaar is, V. overwegende dat de verkiezingen voor de Doema van 7 december 2003 werden voorafgegaan door een verkiezingscampagne die gekenmerkt werd door een gebruik op grote schaal van administratieve middelen en controle van de media, met als doel het bevoordelen van pro-regeringspartijen; overwegende dat de verkiezingen niet aan internationale normen hebben voldaan en een stap terug betekenden in het democratiseringsproces, W. onderstrepend dat het beleid van de Europese Unie en haar lidstaten ten aanzien van de Russische Federatie niet in staat is geweest een significante bijdrage te leveren om dit proces van verzwakking van de rechtsstaat en de democratie af te remmen en te stoppen, X. overwegende dat Rusland zijn uiterste best moet doen de bevroren conflicten in de zuidelijke Kaukasus op te lossen en bij te dragen tot de stabiliteit van de landen in deze regio door de soevereiniteit en de onschendbaarheid van het grondgebied ervan volledig te eerbiedigen, Y. beschouwt het van fundamenteel belang dat de Russische Federatie zich houdt aan de beloften die zij op 19 november 1999 tijdens de OVSE-Top in Istanbul heeft gedaan, in het bijzonder ten aanzien van de sluiting van de militaire bases in Georgië en Moldavië, Z. Z overwegende dat de EU en Rusland bij vele gelegenheden hebben gepleit voor een wereldorde op basis van een multilateraal kader en gezamenlijke inspanningen moeten worden geleverd om de internationale organisaties te hervormen en efficiënter te maken, AA. overwegende dat de EU en Rusland hebben verklaard op lange termijn te streven naar de totstandbrenging van een gemeenschappelijke economische ruimte, een gemeenschappelijke ruimte van vrede, veiligheid en rechtvaardigheid, een samenwerkingsruimte op het gebied van externe veiligheid en een ruimte van onderzoek en onderwijs, waaronder culturele aspecten; overwegende dat nog maar weinig vragen over de werkelijke betekenis hiervan zijn beantwoord, hoewel het Europees Parlement tevreden is met de aanvaarding door Rusland van het gemeenschappelijk douanedocument van de EU en de ondertekening van de protocollen betreffende de uitwisseling van informatie met Europol, en het bovendien nog steeds niet duidelijk is in hoeverre het kader voor de EU-Ruslandbetrekkingen en het beleidskader voor een uitgebreid Europa op elkaar moeten worden afgestemd, AB. overwegende dat ongecoördineerde verklaringen van staatshoofden en regeringsleiders van de lidstaten de onderhandelingen met Rusland over het transitoverkeer door Kaliningrad bovenmatig hebben bemoeilijkt; verder overwegende dat na de laatste topontmoeting tussen de EU en Rusland spectaculaire verklaringen over Tsjetsjenië werden gemaakt die rechtstreeks indruisten tegen traditionele en terdege onderbouwde EU-standpunten; tevens overwegende dat de lidstaten en hoge EU-vertegenwoordigers tegenstrijdige signalen gaven met betrekking tot de Yukos-zaak, en dat er aan het eind van de top ook opmerkingen over de Yukos-zaak werden gemaakt waarin de noodzaak wordt bevestigd van eerlijke, transparante en niet-discriminerende procedures, die sindsdien door de ontwikkelingen zijn gelogenstraft, AC. overwegende dat Rusland niet de overgangsperiode heeft doorgemaakt die werd verwacht, toen de internationale gemeenschap, inclusief de EU, met haar eerste reactie op de ontwikkelingen aldaar tien jaar geleden kwam; ervan overtuigd dat, mocht daarentegen in tegenspraak met de gemeenschappelijke waarden op basis waarvan het de bedoeling is dat de bilaterale relatie EU-Rusland wordt geconstrueerd, een "gestuurde democratie" worden geconsolideerd, mochten economische hervormingen nog maar langzaam op gang komen, ten minste zolang de extractie-industrie blijft bloeien, en mocht in de praktijk het streven naar steeds meer invloed in een aantal aangrenzende landen even belangrijk zijn als het zoeken naar voor beide partijen gunstige samenwerkingsoplossingen, de Europese Unie met deze ontwikkelingen ten volle rekening moet houden bij de evaluatie van haar Ruslandbeleid, 1. beveelt de Raad en de Europese Raad aan te focussen op: 2. beveelt de Raad en de Europese Raad aan op volledig consistente wijze het principe toe te passen dat het partnerschap en de ontwikkeling ervan zijn gebaseerd op de eerbiediging van gemeenschappelijke waarden, zonder uitzondering voor welk terrein van de samenwerking ook, zoals bijvoorbeeld externe veiligheid, interne veiligheid of steun voor de toetreding van Rusland tot de Wereldhandelsorganisatie; 3. beveelt de Raad en de Europese Raad aan het herziene EU-Ruslandbeleid te structureren rond de volgende doelstellingen: 4. beveelt de Raad aan een specifieke analyse te maken van de neiging van de onderhandelingen tussen de EU en Rusland om vertragingen op te lopen en onnodig ingewikkeld te worden; denkt dat een gebrek aan coördinatie aan EU-zijde hier in een aantal gevallen toe heeft bijgedragen door de totstandkoming van EU-standpunten te vertragen of door Rusland aan te moedigen te proberen deze standpunten te beïnvloeden door middel van een dialoog met afzonderlijke EU-lidstaten; dringt er met name bij de leiders van de lidstaten met klem aan op meer oog te hebben voor de noodzaak en de verplichting zich te onthouden van acties die schadelijk zijn voor het vermogen van de EU om invloed uit te oefenen; 5. beveelt de Raad aan niet af te wijken van zijn standpunt dat de partnerschaps- en samenwerkingsovereenkomsten onmiddellijk moeten worden uitgebreid naar alle nieuwe lidstaten; 6. beveelt de Raad aan Rusland te vragen de tot stand gebrachte grensovereenkomst met de toetredingslanden Estland en Letland onverwijld te ondertekenen en te ratificeren; 7. is tevreden met de bovengenoemde mededeling van de Commissie en de voorstellen voor een nieuw nabuurschapsinstrument en verwacht dat dit initiatief in de toekomstige EU-Rusland-betrekkingen een cruciale rol zal spelen en is van mening dat deze mededeling een kader kan vormen om met Rusland een geprivilegieerd economisch en veiligheidspartnerschap op te bouwen; daarbij zou de vormgeving en bewaking van de gemeenschappelijke buitengrenzen een bijzondere rol moeten spelen; verzoekt dat als eerste stap zo spoedig mogelijk pilootprojecten inzake grensoverschrijdende samenwerking worden opgestart, op basis van een nauwere coördinatie van projecten die worden uitgevoerd in het kader van bestaande instrumenten; 8. beveelt de Raad aan nadruk te leggen op samenwerking inzake de bestrijding van grensoverschrijdende criminaliteit, inclusief drugs- en mensenhandel en kinderporno, preventie van illegale immigratie, gekoppeld aan eisen voor meer doeltreffende actie van Rusland tegen de georganiseerde criminaliteit, Tsjetsjenië 9. onderstreept dat de situatie in Tsjetsjenië diametraal indruist tegen de waarden en beginselen die aan het moderne Europa ten grondslag liggen; beschouwt het ontbreken van een dialoog over Tsjetsjenië als moreel en politiek onverdedigbaar, onverenigbaar met de gedeelde wens om de samenwerking op het gebied van de interne en externe veiligheid te verdiepen en onverenigbaar met de daadwerkelijke veiligheidsbelangen van zowel Rusland als de EU; 10. denkt dat het succes van de heer Kadyrov in de recente presidentsverkiezingen in Tsjetsjenië het resultaat is van een oneerlijke fase voorafgaand aan de verkiezingen; 11. herhaalt nogmaals zijn ernstige bezorgdheid over het feit dat er tot nog toe geen positieve oplossing is gevonden in de zaak van Arjan Erkel en betreurt het feit dat nog geen enkele voortgang is geboekt in de richting van een oplossing; dringt daarom aan op een politieke inzet van de kant van de federale en lokale autoriteiten in Rusland, de Commissie en de Raad om ervoor te zorgen dat de heer Erkel veilig en wel in vrijheid wordt gesteld; 12. beveelt de Raad aan de tweesporenaanpak nieuw leven in te blazen en voort te ontwikkelen, volgens welke de EU actief een verandering van Ruslands beleid ten aanzien van Tsjetsjenië nastreeft en tegelijk de samenwerking met Rusland op andere terreinen voortzet; beklemtoont dat het absoluut noodzakelijk is zo snel mogelijk een begin te maken met een breed opgezet en inhoudelijk betekenisvol vredes- en verzoeningsproces; 13. verzoekt de Raad om de Commissie en de Hoge Vertegenwoordiger voor het Gemeenschappelijk Buitenlands en Veiligheidsbeleid om het door Iljas Achmadov ingediende vredesvoorstel te onderzoeken, evenals alle andere vredesvoorstellen, en hun conclusies aan Raad en Parlement voor te leggen; 14. beveelt de Raad aan te werken aan: 15. is van oordeel dat de deportatie van het gehele Tsjetsjeense volk naar Centraal-Azië, die op 23 februari 1944 op bevel van Stalin werd uitgevoerd, een daad van genocide vormt in de zin van de Vierde Conventie van Den Haag van 1907 en de door de Algemene Vergadering van de VN op 9 december 1948 goedgekeurde Conventie inzake de preventie en repressie van de misdaad van genocide; Buitenlands beleid 16. dringt er bij de Raad op aan bij de komende actualisering van de partnerschaps- en samenwerkingsovereenkomst en de nieuwe versie van de gemeenschappelijke strategie van de EU ten opzichte van Rusland ook rekening te houden met veiligheidsaspecten, en zich de totstandbrenging van een geheel Europa omvattende ruimte zonder scheidslijnen tot doel te stellen; 17. beveelt de Raad aan zijn oproep aan Rusland om zich te houden aan de op haar rustende OVSE-verplichtingen inzake het terugtrekken van troepen uit de afvallige regio Trans-Dnjestrië en Moldavië, alsmede aan verplichtingen inzake het terugtrekken van troepen uit geheel Georgië te herhalen; is van mening dat de mate waarin de komende maanden vooruitgang wordt geboekt bij de pogingen om ten aanzien van het dossier Trans-Dnjestrië tot nauwere samenwerking te komen, alsmede tot een grotere aanwezigheid van de EU in de regio, inzicht zal verschaffen in de reële kansen op convergentie van de standpunten op het gebied van het buitenlands beleid; is zich ervan bewust dat de toekomstige ontwikkeling in Georgië ook zeer sterk afhangt van de houding van Rusland en verwacht derhalve dat er geen pogingen tot inmenging in Georgië in het algemeen en in de regio Adzjarië in het bijzonder worden gedaan; dringt bij Rusland aan op actieve en constructieve samenwerking bij het vinden van een oplossing voor de conflicten in Abchazië en Zuid-Ossetië; 18. beveelt de Raad aan nota te nemen van het feit dat Rusland uit hoofde van de unie met Wit-Rusland bijzondere verantwoording draagt voor de stimulering van een democratische ontwikkeling in Wit-Rusland; Mensenrechten en rechtsstaat 19. beveelt de Raad aan om, in verband met de oprichting van een gemeenschappelijke ruimte van vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid, met nadruk te insisteren op volledige naleving van gemeenschappelijke waarden zoals respect voor de mensenrechten en de rechtsstaat en het belang te onderstrepen van een eerlijke, transparante, niet-discriminerende en proportionele toepassing van de wetten; 20. is zich bewust van het feit dat het privatiseringsproces in de jaren '90 onder chaotische economische omstandigheden plaatsvond, die aanleiding waren tot gevallen van oneerlijk en corrupt gedrag; erkent dat op deze acties, die ondanks het destijds nog slecht ontwikkelde juridische kader als illegaal kunnen worden aangemerkt, op verschillende wijzen kan worden gereageerd; beklemtoont evenwel dat eerbiediging van de beginselen van gelijkheid voor de wet en niet-inmenging door politieke autoriteiten in gerechtelijke procedures, alsook eerbiediging van de rechten van de aangeklaagde partij van fundamenteel belang zijn voor het handhaven van de rechtsstaat door democratieën; herinnert eraan dat deze beginselen, die onderdeel van de Russische grondwet uit 1993 uitmaken, integrerend onderdeel zijn van de internationale verplichtingen die de Russische Federatie vrijwillig heeft onderschreven toen zij in 1996 het Europese Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens en de fundamentelevrijheden ratificeerde, en dat zij de op haar rustende verplichtingen derhalve niet alleen met de mond moet belijden, maar ook in de praktijk tot uitdrukking moet brengen; 21. betreurt dat de recente stappen van de Russische regering tegen Yukos en het Open Society Institute van dien aard waren dat zij ernstige vermoedens deden rijzen van politieke bemoeienis met de rechtsgang; roept de autoriteiten op alle gevangenen eerlijk te behandelen; 22. verzoekt de Raad om er bij de Russische regering op aan te dringen dat zij de rechten van de nationale minderheden eerbiedigt, door met name lager onderwijs te verstrekken in de talen van de nationale minderheden en toe te staan dat er voor het schrijven van deze talen andere alfabetten dan het Cyrillische worden gebruikt; 23. beveelt de Raad aan Rusland aan te moedigen lid te worden van de groep van staten tegen corruptie (GRECO) binnen de Raad van Europa en zijn voordeel te doen met de steun waarvoor deze samenwerking kan zorgen; TACIS 24. merkt op dat het beperkte concept van technische bijstand, dat ten grondslag ligt aan het TACIS-programma, getuigt van onrealistische verwachtingen ten aanzien van het overgangsproces op het aanvangsmoment van het programma; wijst erop dat het nut van TACIS als ondersteunend element voor bovengenoemde beleidsdoelstellingen eveneens aanzienlijk wordt beperkt door de omslachtige en zeer tijdverslindende procedures in dit verband; kijkt derhalve uit naar het nieuwe instrument, zoals voorzien in de strategie betreffende de grotere Europese nabuurschap zodra de verordening in 2006 afloopt; beveelt de Commissie aan van alle mogelijkheden gebruik te maken om het TACIS-programma tot het moment waarop de verordening verstrijkt flexibeler en meer gedecentraliseerd ten uitvoer te leggen; beveelt aan dat de TACIS-programma's die betrekking hebben op democratie, worden versterkt; 25. beveelt de Raad aan te streven naar een algemene vrijstelling van Russische BTW voor alle TACIS-steun, aangezien problemen met de bestaande terugbetalingsregelingen op dit ogenblik de uitvoering van vele steunprojecten hinderen; beveelt de lidstaten aan hun informatievertrekking aan de Commissie over hun steunprojecten in Rusland te verbeteren; Kaliningrad 26. beveelt de Raad aan om bijzondere aandacht te schenken aan de regio Kaliningrad; is tevreden dat Rusland zich ertoe heeft verplicht spoedig de doorreisovereenkomst voor personen uit te voeren; spreekt de hoop uit dat er een effectievere samenwerking tussen de EU en Rusland kan worden gerealiseerd op het gebied van sociaal beleid, milieuprojecten en economische ontwikkelingsprojecten; Milieu en volksgezondheid 27. verwelkomt de samenwerking tussen de EU en Rusland in het kader van het actieplan betreffende de noordelijke dimensie, met name het milieupartnerschap en het steunfonds daarvan; dringt met klem aan op tenuitvoerlegging van de projecten in het kader van de noordelijke dimensie; benadrukt dat wanneer de belemmeringen voor het starten van projecten voor het aanpakken van nucleaire gevaren in Rusland worden geëlimineerd de EU erop moet toezien dat zij haar financiële bijdrage kan voortzetten door daarvoor middelen beschikbaar te houden; verzoekt Rusland een einde te maken aan de toegang van enkelwandige olietankers tot zijn toegevroren havens; verzoekt voorts de mogelijkheden te benutten die worden geboden door het op 27 oktober 2003 in Oslo in het kader van de noordelijke dimensie opgerichte partnerschap voor gezondheidszorg en sociaal welzijn; 28. onderstreept dat het belangrijk is dat Rusland het Verdrag van Espoo inzake milieu-effectrapportage in grensoverschrijdend verband ratificeert en uitvoert, om efficiënte milieubeschermingsmaatregelen te ontwikkelen voor de Baltische Zee; verzoekt Rusland enkelwandige tankers versneld uit de vaart te nemen en adequate milieu-effectevaluaties uit te voeren alvorens aardolie te winnen, nieuwe grote havens te bouwen of de levenscyclus van kerncentrales te verlengen; 29. op het gebied van aardolietransport, verzoekt de Commissie en de lidstaten zich ervoor in te zetten dat vanuit Russische havens geen enkelwandige tankers meer de Baltische Zee en andere delicate wateren als de Kaspische Zee en de Zwarte Zee opvaren en verder te gaan dan de in december 2003 besloten wijziging van het MARPOL -Verdrag, waarmee wordt voorzien in een overgangsperiode tot 2010, bijvoorbeeld doordat de lidstaten bij de Internationale Maritieme Organisatie het voorstel indienen de Baltische Zee, de Kaspische Zee en de Zwarte Zee tot bijzonder delicate gebieden te verklaren; 30. verzoekt de Raad om opnieuw te proberen Rusland ertoe te bewegen het Protocol van Kyoto te ratificeren; verzoekt de Raad zich voort in te spannen om ervoor te zorgen dat Rusland de overeenkomst ratificeert; wijst op het feit dat deze overeenkomst voor Rusland van bijzondere waarde is gezien de keuze van het referentiejaar in combinatie met de vaststelling van emissiequota en het reusachtige potentieel voor verbeteringen van de energie-efficiëntie in het land; betreurt dat Rusland desalniettemin de ratificatie van het Protocol en dus ook de inwerkingtreding ervan blijft vertragen; Buitenlandse handel 31. verzoekt de Commissie om Rusland bij de toenadering tot de WTO te steunen; is van mening dat investeerders en handelaars aan beide kanten behoefte hebben aan een voorspelbaar, stabiel, niet-discriminerend en op regels gebaseerd systeem van handelsbetrekkingen, aangezien handelsbetrekkingen voor beide partijen van groot belang zijn; wijst erop dat een herstructurering en de ontwikkeling van de dienstensectoren, met name verzekeringen, de banksector en andere financiële sectoren, een belangrijke voorwaarde zijn voor duurzame economische groei in Rusland en dat in dit land een aanzienlijk potentieel voor handel, investeringen en andere vormen van samenwerking aanwezig is; 32. zet de Commissie ertoe aan bijzondere aandacht te besteden aan de behoeften op het gebied van de ontwikkeling van de wetgeving betreffende de bescherming van de centrale basisvoorwaarden voor investeringen en handel in Rusland; Gemeenschappelijke Europese Economische Ruimte 33. herinnert aan het centrale concept van de Gemeenschappelijke Europese Economische Ruimte, waartoe de EU en Rusland zich tijdens de 12e Top tussen de EU en Rusland hebben verplicht en dat de wederzijdse integratie van de economische en sociale structuren van de EU en Rusland kan bevorderen; 34. steunt de Gemeenschappelijke Europese Economische Ruimte als langetermijnproces met drie dimensies: Energie 35. is verheugd over de vooruitgang in de energiedialoog EU-Rusland, gericht op de totstandbrenging van een energiepartnerschap tussen de EU en Rusland, als onderdeel van de Gemeenschappelijke Europese Economische Ruimte, en erkent de belangrijke rol van Rusland als energieleverancier en het belang van de EU voor investeringen in deze sector, met name wat nieuwe, milieuvriendelijkere technieken betreft; verzoekt de Raad en de Commissie na te denken over een meer geïnstitutionaliseerde vorm voor de samenwerking op het gebied van energie; 36. beveelt de Raad aan te onderstrepen dat de EU-markt alleen voor Russische elektriciteitsexporten kan worden opengesteld indien de productie van die elektriciteit in Rusland onder omstandigheden plaatsvindt die voldoende veilig zijn, hetgeen allereerst uitgaat van de geleidelijke stillegging van de RBMK-reactoren, de opwaardering van de veiligheidsstatus van alle andere kernreactoren tot de IAEA-standaarden, alsook een verbeterde verwerking van radio-actief afval en maatregelen om de milieuvervuiling terug te dringen; onderstreept de mogelijkheid van steun die de EU, haar lidstaten, andere staten en internationale financiële instellingen kunnen leveren op de gebieden nucleaire veiligheid en milieu, en verzoekt dat de overeenkomst van 21 mei 2003 over het multilateraal nucleair milieuprogramma in de Russische Federatie in al haar onderdelen ten uitvoer wordt gelegd; 37. benadrukt dat beide partijen beslissende en gecoördineerde actie moeten ondernemen, waarbij 38. steunt de aanleg van de Noord-Europese gaspijpleiding die Centraal-Europa en Groot-Brittannië moet voorzien van Russisch aardgas en aldus de zekerheid van de voorziening aldaar zal verhogen; 39. beklemtoont het belang van de aanleg van de geplande gecombineerde olie- en gaspijpleiding Bakoe-Tbilisi-Ceyhan voor de voorziening van het doelgebied en voor de bescherming van het mariene milieu doordat deze pijpleiding het vervoer per schip onnodig maakt, wijst er echter op dat bij de aanleg van de pijpleiding bijzondere aandacht moet worden geschonken aan maatregelen voor veiligheid en bestrijding van terrorisme; dringt er bij de betrokken landen op aan om op dit project de normen van de communautaire richtlijn inzake de milieueffectevaluatie toe te passen; 40. herinnert eraan dat de interactie tussen de EU en Rusland in de energiesector sterk toeneemt en benadrukt dat spoedig technische en juridische oplossingen voor de toekomstige uitdagingen in deze sector moeten worden gevonden die beide partijen tevreden stellen; Industrie, onderzoek en ontwikkeling 41. verzoekt de Russische regering te zorgen voor de tijdige uitvoering van de geplande programma's op het gebied van de ontwikkeling van de wetgeving, met inbegrip van het aanpassen van de bestaande regels inzake de overeenstemming van producten en de bestaande certificeringsprocedures aan de internationale normen; 42. verzoekt de Europese Investeringsbank middelen aan de Russische middenstand te verstrekken om aldus de herstructurering van het land te steunen en de nieuwe democratische structuren te consolideren; 43. benadrukt dat de belangrijkste gemeenschappelijke prioriteit voor de ICT-sector op dit ogenblik de versnelling is van het proces van telecommunicatie die rekening houdt met inhoudelijke aspecten ("Content Meeting Telecom"), met grote nadruk op inhoud biedende, interactieve multimediadiensten en breedbandcapaciteit; wijst erop dat een actieve opleidingscampagne en steun op hoog niveau vereist zijn om de dialoog tussen alle belanghebbenden bij de dynamische ontwikkeling van de ICT-sector aan te moedigen en te verruimen; 44. beklemtoont het belang van uitwisseling en samenwerking op het gebied van onderzoek, wetenschap en onderwijs; verzoekt de Commissie vooral actief te zijn bij het steunen van uitwisselingen van studenten en onderzoekers; 45. wijst op de hoge kwaliteit van het ruimteonderzoek van strategische partners, waaronder Rusland en derhalve is het van belang met Rusland samen te werken op dit gebied teneinde beide partners hiervan te doen profiteren; 46. beklemtoont het gemeenschappelijk belang bij de opstelling van een gezamenlijke norm voor de mobiele communicatie van de derde generatie (3G); 47. wijst erop dat de deelneming van Rusland aan het 6e onderzoeksprogramma van de EU een belangrijke bijdrage voor de toekomstige betrekkingen vormt en dat ook over een adequate deelname aan de financiering moet worden nagedacht; o o o 48. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad en - ter informatie - aan de Commissie, de lidstaten, de toetredende landen of kandidaat-lidstaten, en de Russische Doema en de regering van de Russische Federatie. Het Europees Parlement , – gezien de ontwerpaanbeveling aan de Raad, ingediend door Per Gahrton namens de Verts/ALE-Fractie, betreffende het EU-beleid inzake de zuidelijke Kaukasus ( B5-0429/2003 ), – gezien het gemeenschappelijk optreden van de Raad van 7 juli 2003 met betrekking tot de benoeming van een speciale vertegenwoordiger van de EU voor de zuidelijke Kaukasus, – gelet op de partnerschaps- en samenwerkingsovereenkomsten met Armenië, Azerbeidzjan en Georgië, – gezien het EU-programma voor de preventie van gewelddadige conflicten, dat door de Europese Raad in Göteborg op 15 en 16 juni 2001 is goedgekeurd, – gezien het gemeenschappelijk optreden van de Raad van 25 juni 2003 met betrekking tot een bijdrage van de Europese Unie aan het proces voor een regeling van het conflict in Georgië/Zuid-Ossetië, – gezien de conclusies van 19 november 1999 van de OESO tijdens de Top van Istanboel, – gezien de recente parlements- en presidentsverkiezingen in Armenië en Azerbeidzjan, – gezien de veranderingen die zich in november 2003 in Georgië hebben voorgedaan (Rozenrevolutie), waardoor er thans een nieuwe president is, op 25 januari 2004 een regering werd gevormd en op 28 maart 2004 parlementsverkiezingen worden verwacht, – onder verwijzing naar zijn resolutie van 20 november 2003 over de grotere Europese nabuurschap: een nieuw kader voor de betrekkingen met de oostelijke en zuidelijke buurlanden (1) , – gelet op de verklaring van de ministers van Buitenlandse Zaken tijdens hun bijeenkomst op 26 januari 2004, waarbij de Commissie en de hoge vertegenwoordiger werd opgedragen te onderzoeken hoe Armenië, Azerbeidzjan en Georgië zouden kunnen worden opgenomen in het nieuwe "Uitgebreid Europa"-initiatief, – onder verwijzing naar zijn resolutie van 18 januari 2001 over de door de Russische Federatie ten aanzien van Georgië ingestelde visumregeling (2) , – onder verwijzing naar zijn resolutie van 11 maart 1999 over de ondersteuning van het vredesproces in het Kaukasus-gebied (3) , – gezien het verslag d.d. 4 april 2003 van zijn ad hocdelegatie naar Abchazië/Georgië (4) , – gelet op de Mededeling van de Commissie aan de Raad en het Europees Parlement van 9 februari 2004 over de betrekkingen met Rusland ( COM(2004) 106 ), – gelet op artikel 49, lid 3 en artikel 104 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie buitenlandse zaken, mensenrechten, gemeenschappelijke veiligheid en defensiebeleid en het advies van de Commissie industrie, externe handel, onderzoek en energie ( A5-0052/2004 ), A. overwegende dat de landen van de zuidelijke Kaukasus (Armenië, Azerbeidzjan, Georgië) alle lid zijn van de Raad van Europa en de OVSE, hetgeen hun lotsverbondenheid met Europa onderstreept, B. overwegende dat de zuidelijke Kaukasus Europa verbindt met Centraal-Azië en in de toekomst een regio is die aan de uitgebreide EU zal grenzen; dat de landen van deze regio positief staan ten opzichte van een samenwerkingsverband met de EU dat voor beide partijen voordelen oplevert, C. overwegende dat deze landen vele malen hun Europese bestemming hebben onderstreept en blijk hebben gegeven van een grote belangstelling om de banden met de EU aan te halen ten einde op de lange termijn een aanvraag tot toetreding in te dienen; erop wijzend dat de hervatting van de regionale samenwerking als een wezenlijke stap in deze richting dient te worden beschouwd, D. overwegende dat jaren van oorlogen en verwarring zijn gevolgd door een periode van aanhoudende instabiliteit in de regio; overwegende dat tot dusverre slechts een beperkte vooruitgang is geboekt op weg naar staatsheropbouw, democratisering, bestendiging van de rechtsstaat, waarborging van de godsdienstvrijheid en economische hervormingen, en dat de regio nog steeds het risico loopt om in een neerwaartse spiraal van onveiligheid en conflicten terecht te komen waardoor een duurzame ontwikkeling wordt verhinderd en politieke hervormingen worden belemmerd, E. overwegende dat het voortduren van conflicten en spanningen tussen de drie betreffende landen nadere Europese ambities blokkeert, F. overwegende dat er verontrusting bestaat over het gebrek aan naleving van democratische waarden, de rechtsstaat en grondrechten in de regio en dat aanvullende bestuursrechtelijke en politieke hervormingen vereist zijn om het voortbestaan van de stabiliteit te waarborgen, G. overwegende dat de verkiezingen die in 2003 in de drie landen zijn gehouden, gekenmerkt werden door grootschalige onregelmatigheden, waardoor de waarnemers van OESO, de Raad van Europa en de EU moesten vaststellen dat zij niet voldeden aan de internationale normen, H. overwegende dat de op 4 januari 2004 in Georgië gehouden presidentsverkiezingen, die volgens internationale waarnemers een verbetering betekenden ten opzichte van voorgaande verkiezingen, hebben aangetoond dat de nieuwe leiding van het land de democratie hoog in het vaandel voert, I. overwegende dat uit de recente gebeurtenissen andermaal is gebleken hoe broos de Georgische instellingen zijn en hoe dringend een programma vereist is ter om de democratie te consolideren en om een begin te kunnen maken met het proces van verzoening tussen alle partijen in de Georgische samenleving, J. overwegende dat de voorwaarden moeten worden geschapen die leiden tot duurzame stabiliteit in de zuidelijke Kaukasus en die de economische ontwikkeling en grensoverschrijdende samenwerking vaart geven, en dat deze opgave niet kan worden uitgevoerd zonder omvangrijke internationale politieke, diplomatieke en economische steun, K. overwegende dat de huidige impasse in de vredesprocessen in Abchazië, Zuid-Ossetië en Nagorno-Karabach de belangrijkste belemmering vormt voor de hervatting van de dialoog en de ontwikkeling van een daadwerkelijke regionale samenwerking, L. overwegende dat Rusland in alle drie de conflictgebieden een beslissende bijdrage kan leveren tot het streven naar een vreedzame en duurzame oplossing overwegende; dat de stabilisatie van de Kaukasus niet kan worden verwezenlijkt tenzij met politieke middelen een eind wordt gemaakt aan met name de oorlog in Tsjetsjenië, M. overwegende dat de EU tijdens de op 1 en 2 december 2003 te Maastricht gehouden elfde bijeenkomst van de ministerraad van de OESO nogmaals heeft gewezen op de noodzaak dat de partijen spoedig overeenstemming bereiken over de duur en voorwaarden voor het functioneren van de Russische militaire bases op het grondgebied van Georgië, N. overwegende dat de conflicten in de regio honderdduizenden mensen van huis en haard hebben verdreven en dat niet iedereen van hen de status van vluchteling of in eigen land ontheemde heeft gekregen; overwegende dat velen dringend behoefte hebben aan hulp om in hun basisbehoeften te voorzien, alsmede in de noodzaak toegang te krijgen tot onderwijs voor hun kinderen in de moedertaal; O. overwegende dat de humanitaire steun van de EU aan de regio in de afgelopen jaren aanzienlijk is afgenomen, ondanks de aanhoudende behoeften aan voedsel, gezondheidszorg en basisproducten voor de in eigen land ontheemden en vluchtelingen, alsmede voor de bewoners van gebieden waar onmiddellijke spanning heerst; overwegende dat in 2002 geen humanitaire steun is verleend aan de in eigen land ontheemden en vluchtelingen, P. overwegende dat de sluiting van de kerncentrale van Medzamor, die zich in een aardbevingsgebied in Armenië bevindt, uiterst gevoelig ligt omdat er een tekort aan elektriciteit is en omdat er allereerst behoefte aan alternatieve energievoorziening is; overwegende dat een doelmatige regionale energiemarkt moet worden opgezet, dat de doelmatigheid van de koppelnetten voor elektriciteit moet worden verbeterd, en dat een beleid voor energiebesparing noodzakelijk is, Q. overwegende dat de zuidelijke Kaukasus door zijn geografische positie een belangrijkere rol kan spelen bij de verhoging van de internationale veiligheid; dat de landen van de zuidelijke Kaukasus, indien het gebied daarentegen buiten de zich ontwikkelende netwerken van onderlinge afhankelijkheid en samenwerking wordt gelaten, in hogere mate blootstaan aan het gevaar de instabiliteit uit aangrenzende regio's te importeren, R. overwegende dat de EU aanzienlijke bijstand aan de landen in de zuidelijke Kaukasus biedt in de vorm van steun voor de tenuitvoerlegging van omvangrijke vervoers-, energie- en telecommunicatieprojecten, alsmede bijstand voor structurele hervormingen; helaas overwegende dat zij nog geen groots opgezette strategie heeft opgesteld zodat deze drie landen tot op heden nog steeds uitgesloten zijn van het initiatief "Uitgebreid Europa - nieuw nabuurschap", S. overwegende dat de regio in het komende decennium steeds belangrijker zal worden voor de energievoorziening van de EU, de grootste importeur van olie en gas ter wereld, T. overwegende dat de hulpprogramma's INOGATE en TRACECA van wezenlijk belang zijn voor de stimulering van de economische samenwerking met en tussen de staten van de zuidelijke Kaukasus, U. overwegende de internationale maatschappelijke organisaties kritiek leveren op de geprojecteerde aardoliepijpleiding Bakoe-Tiflis-Ceyhan, V. overwegende dat regionale samenwerkingsvormen, zoals GUUAM (Georgië, Oekraïne, Uzbekistan, Azerbeidzjan., Moldavië) en BSEC (Economische samenwerking van de Zwarte Zee), de enige organisatie in het kader waarvan de drie landen Georgië, Armenië en Azerbeidzjan regelmatig bijeen komen en contacten uitwisselen, vorm krijgen maar dat landen die hierbij betrokken zouden kunnen worden, worden uitgesloten ten gevolge van de huidige conflicten; dat de EU manieren dient te vinden om deze vormen van regionale samenwerking naar behoren te steunen, W. overwegende dat de EU over een groot potentieel beschikt om als burgerlijke macht een constructieve rol in de regio te vervullen, aangezien zij ervaring heeft in het succesvol toepassen van economische stimulansen samen met politieke en diplomatieke initiatieven, en een actor is met de capaciteit verantwoordelijkheid te delen met andere belangrijke internationale actoren bij de bevordering van de vrede en veiligheid in de regio, X. overwegende dat de EU een grotere rol in de zuidelijke Kaukasus moet vervullen, met name op het gebied van de oplossing van conflicten, politieke en economische hervormingen en interregionale samenwerking, 1. beveelt de Raad het volgende aan: 2. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad en - ter informatie - aan de Commissie, de VN, de OVSE en de Raad van Europa, alsmede aan de regeringen en parlementen van Armenië, Azerbeidzjan, Georgië, Rusland, Turkije en Iran.