Het Europees Parlement, – gezien de brief van zijn Voorzitter van 24 juni 2022, – gezien de artikelen 236 en 237 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie constitutionele zaken ( A9‑0072/2023 ), 1. besluit onderstaande wijzigingen in zijn Reglement op te nemen; 2. wijst erop dat deze wijzigingen op de eerste dag van de eerstvolgende vergaderperiode in werking treden; 3. verzoekt zijn Voorzitter dit besluit ter informatie te doen toekomen aan de Raad en de Commissie. (Goedkeuring) Het Europees Parlement, – gezien het ontwerpbesluit van de Raad (14557/2022), – gezien het ontwerpprotocol tot wijziging van de Overeenkomst van Marrakesh tot oprichting van de Wereldhandelsorganisatie, Overeenkomst inzake visserijsubsidies (14558/2022), – gezien het verzoek om goedkeuring dat de Raad heeft ingediend krachtens artikel 207, lid 4, eerste alinea, en artikel 218, lid 6, tweede alinea, punt a), v), van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (C9‑0404/2022), – gezien artikel 105, leden 1 en 4, en artikel 114, lid 7, van zijn Reglement, – gezien de brief van de Commissie visserij, – gezien de aanbeveling van de Commissie internationale handel ( A9-0068/2023 ), 1. hecht zijn goedkeuring aan de sluiting van het protocol; 2. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad, de Commissie en de regeringen en parlementen van de lidstaten, alsmede aan de Wereldhandelsorganisatie. (Gewone wetgevingsprocedure: eerste lezing) Het Europees Parlement, – gezien het voorstel van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad ( COM(2021)0706 ), – gezien artikel 294, lid 2, en artikel 192 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, op grond waarvan het voorstel door de Commissie bij het Parlement is ingediend (C9‑0430/2021), – gezien artikel 294, lid 3, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, – gezien het gemotiveerde advies dat in het kader van protocol nr. 2 betreffende de toepassing van de beginselen van subsidiariteit en evenredigheid is uitgebracht door de Zweedse Rijksdag, en waarin wordt gesteld dat het ontwerp van wetgevingshandeling niet strookt met het subsidiariteitsbeginsel, – gezien het advies van het Europees Economisch en Sociaal Comité van 23 februari 2022 (1) , – na raadpleging van het Comité van de Regio’s, – gezien het overeenkomstig artikel 74, lid 4, van zijn Reglement door de bevoegde commissie goedgekeurde voorlopig akkoord en de door de vertegenwoordiger van de Raad bij brief van 21 december 2022 gedane toezegging om het standpunt van het Europees Parlement overeenkomstig artikel 294, lid 4, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie goed te keuren, – gezien artikel 59 van zijn Reglement, – gezien de adviezen van de Commissie internationale handel, de Commissie interne markt en consumentenbescherming, de Commissie ontwikkelingssamenwerking en de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling, – gezien het verslag van de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en voedselveiligheid ( A9‑0219/2022 ), 1. stelt onderstaand standpunt in eerste lezing vast (2) ; 2. verzoekt de Commissie om hernieuwde voorlegging aan het Parlement indien zij haar voorstel vervangt, ingrijpend wijzigt of voornemens is het ingrijpend te wijzigen; 3. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en aan de Commissie alsmede aan de nationale parlementen. Standpunt van het Europees Parlement in eerste lezing vastgesteld op 19 april 2023 met het oog op de vaststelling van Verordening (EU) 2023/... van het Europees Parlement en de Raad betreffende het op de markt van de Unie aanbieden en de uitvoer uit de Unie van bepaalde grondstoffen en producten die met ontbossing en bosdegradatie verband houden, en tot intrekking van Verordening (EU) nr. 995/2010 (Aangezien het Parlement en de Raad tot overeenstemming zijn geraakt, komt het standpunt van het Parlement overeen met de definitieve rechtshandeling: Verordening (EU) 2023/1115.) (Raadpleging) Het Europees Parlement, — gezien het voorstel van de Commissie aan de Raad ( COM(2022)0101 ), — gezien artikel 322, lid 2, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie en artikel 106 bis van het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie, op grond waarvan het Parlement door de Raad is geraadpleegd (C9‑0131/2022), — gezien Besluit (EU, Euratom) 2020/2053 van de Raad van 14 december 2020 betreffende het stelsel van eigen middelen van de Europese Unie en tot intrekking van Besluit 2014/335/EU, Euratom (1) , en met name artikel 10, — gezien het Interinstitutioneel Akkoord van 16 december 2020 tussen het Europees Parlement, de Raad van de Europese Unie en de Europese Commissie betreffende begrotingsdiscipline, samenwerking in begrotingszaken en goed financieel beheer, alsmede betreffende nieuwe eigen middelen, met inbegrip van een routekaart voor de invoering van nieuwe eigen middelen (2) , — gezien zijn resolutie van 15 december 2022 over het opschalen van het meerjarig financieel kader 2021-2027: een veerkrachtige EU-begroting die geschikt is voor nieuwe uitdagingen (3) , — gezien artikel 82 van zijn Reglement, — gezien het verslag van de Begrotingscommissie ( A9‑0046/2023 ), 1. hecht zijn goedkeuring aan het Commissievoorstel; 2. verzoekt de Raad, wanneer deze voornemens is af te wijken van de door het Parlement goedgekeurde tekst, het Parlement hiervan op de hoogte te stellen; 3. wenst opnieuw te worden geraadpleegd ingeval de Raad voornemens is ingrijpende wijzigingen aan te brengen in het Commissievoorstel; 4. verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en de Commissie. Het Europees Parlement, – gezien het Verdrag betreffende de Europese Unie (VEU), en met name de artikelen 2, 3 en 6, – gezien het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (VWEU), en met name de artikelen 10 en 19, – gezien het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie (“het Handvest”), en met name de artikelen 20, 21 en 23, – gezien de rechtspraak van het Hof van Justitie van de Europese Unie (HvJ-EU), – gezien het voorstel van de Commissie van 2 juli 2008 voor een richtlijn van de Raad betreffende de toepassing van het beginsel van gelijke behandeling buiten de arbeidsmarkt, ongeacht leeftijd, handicap, seksuele gerichtheid of geloof (“horizontale antidiscriminatierichtlijn”), – gezien Richtlijn 2000/43/EG van de Raad van 29 juni 2000 houdende toepassing van het beginsel van gelijke behandeling van personen ongeacht ras of etnische afstamming (1) (“richtlijn rassengelijkheid”), – gezien Richtlijn 2000/78/EG van de Raad van 27 november 2000 tot instelling van een algemeen kader voor gelijke behandeling in arbeid en beroep (2) (“richtlijn gelijke behandeling in arbeid en beroep”), – gezien Kaderbesluit 2008/913/JBZ van de Raad van 28 november 2008 betreffende de bestrijding van bepaalde vormen en uitingen van racisme en vreemdelingenhaat door middel van het strafrecht (3) , – gezien Verordening (EU) 2021/692 van het Europees Parlement en de Raad van 28 april 2021 tot vaststelling van het programma “Burgers, gelijkheid, rechten en waarden” (4) , – gezien de mededeling van de Commissie van 3 maart 2021 getiteld “Unie van gelijkheid: strategie inzake de rechten van personen met een handicap 2021-2030” ( COM(2021)0101 ) en het Verdrag van de Verenigde Naties inzake de rechten van personen met een handicap, dat door de EU en al haar lidstaten is geratificeerd, – gezien de mededeling van de Commissie van 12 november 2020 getiteld “Een Unie van gelijkheid: strategie voor gelijkheid van lhbtiq’ers 2020-2025” ( COM(2020)0698 ), – gezien de mededeling van de Commissie van 18 september 2020 getiteld “Een Unie van gelijkheid: EU-actieplan tegen racisme 2020-2025” (het EU-actieplan tegen racisme) ( COM(2020)0565 ), – gezien de mededeling van de Commissie van 5 maart 2020 getiteld “Een Unie van gelijkheid: strategie voor gendergelijkheid 2020-2025” ( COM(2020)0152 ), – gezien de mededeling van de Commissie van 16 april 2019 getiteld “Efficiënter besluitvorming op het gebied van sociaal beleid: identificatie van gebieden waar kan worden overgestapt op besluitvorming met gekwalificeerde meerderheid” ( COM(2019)0186 ), – gezien het verslag van de Commissie van 19 maart 2021 over de toepassing van Richtlijn 2000/43/EG van de Raad houdende toepassing van het beginsel van gelijke behandeling van personen ongeacht ras of etnische afstamming (“richtlijn rassengelijkheid”) en van Richtlijn 2000/78/EG van de Raad tot instelling van een algemeen kader voor gelijke behandeling in arbeid en beroep (“richtlijn gelijke behandeling in arbeid en beroep”) ( COM(2021)0139 ), – gezien de richtsnoeren voor de verbetering van de verzameling en het gebruik van gelijkheidsgegevens die in 2018 zijn opgesteld door de Subgroep gegevens over gelijkheid van de Groep op hoog niveau inzake non-discriminatie, gelijkheid en diversiteit van de Commissie en die in 2021 zijn gepubliceerd, – gezien de mensenrechtenverdragen en -instrumenten van de VN inzake de bescherming van de mensenrechten en de fundamentele vrijheden, met name de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens, het Internationaal Verdrag inzake burgerrechten en politieke rechten, het Verdrag inzake de uitbanning van alle vormen van rassendiscriminatie, het Verdrag inzake de uitbanning van alle vormen van discriminatie van vrouwen en het Verdrag inzake de rechten van personen met een handicap, – gezien de Agenda 2030 voor duurzame ontwikkeling van de Verenigde Naties, – gezien de aanbevelingen en verslagen van het Bureau voor Democratische Instellingen en Mensenrechten, de Hoge Commissaris inzake de nationale minderheden en andere organen van de Organisatie voor Veiligheid en Samenwerking in Europa, – gezien het Europees Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens en de fundamentele vrijheden, en met name artikel 14 en Protocol nr. 12 daarbij, inzake het verbod op discriminatie, – gezien de jurisprudentie van het Europees Hof voor de Rechten van de Mens (EHRM), – gezien de aanbevelingen, verslagen en resoluties van de Europese Commissie tegen racisme en onverdraagzaamheid, de Stuurgroep bestrijding van discriminatie, diversiteit en inclusie, de Parlementaire Vergadering, de Commissie van Venetië en andere organen van de Raad van Europa, – gezien het Europees Sociaal Handvest, – gezien de Europese pijler van sociale rechten, met inbegrip van het derde beginsel inzake gelijke kansen, en de mededeling van de Commissie van 4 maart 2021 over het actieplan voor de Europese pijler van sociale rechten ( COM(2021)0102 ), – gezien zijn resolutie van 13 december 2022 “Naar gelijke rechten voor personen met een handicap” (5) , – gezien zijn resolutie van 10 november 2022 over raciale gerechtigheid, non-discriminatie en antiracisme in de EU (6) , – gezien zijn resolutie van 14 september 2021 over lhbtiq-rechten in de EU (7) , – gezien zijn resolutie van 11 maart 2021 over de aanwijzing van de EU tot vrijheidszone voor lhbtiq (8) , – gezien zijn resolutie van 17 december 2020 over de noodzaak van een specifieke Raadsformatie voor gendergelijkheid (9) , – gezien zijn resoluties van 25 oktober 2016 (10) en van 7 oktober 2020 over de instelling van een EU-mechanisme voor democratie, de rechtsstaat en grondrechten (11) , – gezien zijn resolutie van 19 juni 2020 over de antiracismedemonstraties na de dood van George Floyd (12) , – gezien zijn resolutie van 21 januari 2021 over de EU-strategie inzake gendergelijkheid (13) , – gezien zijn resolutie van 26 maart 2019 over de grondrechten van mensen van Afrikaanse afkomst in Europa (14) , – gezien zijn resolutie van 12 februari 2019 over de behoefte aan een versterkt strategisch EU-kader voor de nationale strategieën voor integratie van de Roma voor de periode na 2020 en intensivering van de bestrijding van zigeunerhaat (15) , – gezien zijn wetgevingsresolutie van 2 april 2009 over het voorstel voor een richtlijn van de Raad betreffende de toepassing van het beginsel van gelijke behandeling van personen ongeacht godsdienst of overtuiging, handicap, leeftijd of seksuele geaardheid (16) , – gezien zijn resoluties over de situatie van de grondrechten in de EU, – gezien zijn debat in de plenaire vergadering in Straatsburg getiteld “Vooruitgang boeken met de horizontale antidiscriminatierichtlijn”, dat plaatsvond op 22 oktober 2019, – gezien de verslagen en enquêtes van het Bureau van de Europese Unie voor de grondrechten (FRA), met name zijn verslag getiteld “Equality in the EU: 20 years on from the initial implementation of the Equality Directives” (17) (Gelijkheid in de EU: 20 jaar na de eerste tenuitvoerlegging van de richtlijnen inzake gelijke behandeling), – gezien de vragen aan de Raad en de Commissie over de bestrijding van discriminatie in de EU – de langverwachte horizontale antidiscriminatierichtlijn ( O-000010/2023 – B9‑0013/23 en O-000011/2023 – B9‑0014/23), – gezien artikel 136, lid 5, en artikel 132, lid 2, van zijn Reglement, A. overwegende dat het recht op non-discriminatie een grondrecht is dat verankerd is in het Handvest en in de Verdragen en dat volledig moet worden geëerbiedigd; overwegende dat de EU discriminatie verbiedt; B. overwegende dat het beginsel van non-discriminatie een van de gemeenschappelijke waarden van de Europese Unie is, als bedoeld in artikel 2 VEU; overwegende dat de Unie krachtens artikel 10 VWEU moet streven naar bestrijding van discriminatie bij de ontwikkeling en uitvoering van haar beleid en optreden; overwegende dat in artikel 20 van het Handvest wordt gesteld dat eenieder gelijk is voor de wet, en dat artikel 21 discriminatie op verschillende gronden verbiedt; C. overwegende dat iedereen in de EU het gelijke recht heeft om volwaardig en actief lid te worden van de samenleving en voor de wet gelijk te worden behandeld; D. overwegende dat er aanzienlijke lacunes zijn in de bescherming die wordt geboden door het antidiscriminatiekader van de EU; overwegende dat deze versnippering leidt tot een kunstmatige hiërarchie van gronden, die de draag- en reikwijdte van de bescherming op EU-niveau tegen discriminatie op het werk en daarbuiten beperkt; overwegende dat de gronden geslacht en ras of etnische afstamming weliswaar tot op zekere hoogte beschermd zijn, maar dat de gronden godsdienst of overtuiging, handicap, leeftijd en seksuele gerichtheid niet hetzelfde beschermingsniveau genieten; E. overwegende dat de Commissie in 2008 een voorstel voor een horizontale antidiscriminatierichtlijn heeft ingediend ( COM(2008)0426 ) dat betrekking had op een groot aantal gebieden, zoals onderwijs, sociale bescherming en toegang tot en aanbod van goederen en diensten; overwegende dat het Parlement zijn standpunt in april 2009 heeft vastgesteld; overwegende dat de Raad na meer dan 15 jaar nooit een standpunt heeft ingenomen; overwegende dat het voorstel, ondanks herhaalde oproepen van het Parlement, nog steeds geblokkeerd is in de Raad; F. overwegende dat sommige lidstaten concrete vooruitgang met betrekking tot dit specifieke dossier in de Raad hebben geblokkeerd; G. overwegende dat discriminatie in de hele EU toeneemt; overwegende dat het feit dat de lidstaten onvoldoende vergelijkbare en uitgesplitste gegevens over gelijkheid verzamelen, samen met de onderrapportage van gevallen, verhindert dat discriminatie naar behoren wordt gedocumenteerd; overwegende dat een op de vijf mensen in de EU te maken heeft met discriminatie of intimidatie op verschillende gronden of op een combinatie van gronden (18) ; H. overwegende dat het HvJ-EU en het EHRM uitgebreide jurisprudentie op het gebied van gelijke behandeling en non-discriminatie hebben ontwikkeld sinds de Commissie in 2008 het voorstel voor een horizontale antidiscriminatierichtlijn heeft ingediend; overwegende dat de jurisprudentie van het HvJ-EU en het EHRM verschillende kwesties met betrekking tot de interpretatie van het antidiscriminatiekader van de EU heeft verduidelijkt en daarom nuttige richtsnoeren biedt voor de toepassing van de huidige wetgeving; I. overwegende dat de gebrekkige uitvoering van het antidiscriminatiekader van de EU en de jurisprudentie van het HvJ-EU en het EHRM door de lidstaten zorgen blijft baren en niet kan worden genegeerd; J. overwegende dat de bescherming tegen discriminatie in de lidstaten inconsistent is en dat dit negatieve gevolgen heeft voor individuele personen en de samenleving als geheel; 1. betreurt ten zeerste dat de horizontale antidiscriminatierichtlijn sinds 2008 in de Raad geblokkeerd is; herhaalt zijn eerdere verzoeken aan de Raad om de horizontale antidiscriminatierichtlijn na 15 jaar van stilzitten met spoed te deblokkeren; onderstreept dat dit tegen het einde van dit jaar moet zijn verwezenlijkt en dat het Parlement klaar staat om de richtlijn voor het einde van deze zittingsperiode goed te keuren; 2. herinnert eraan dat in de EU-Verdragen en het Handvest het mandaat en de verantwoordelijkheid van de EU zijn vastgelegd om discriminatie te bestrijden en gelijke behandeling van iedereen te bevorderen; 3. onderstreept dat volgens het laatste voortgangsverslag over de horizontale antidiscriminatierichtlijn twee delegaties een algemeen voorbehoud handhaven, twee delegaties een voorbehoud voor parlementaire behandeling handhaven en alle delegaties een algemeen studievoorbehoud handhaven; onderstreept dat de besprekingen in de Raad vooral draaien rond de bepalingen inzake handicaps, en met name de mogelijkheid om de lidstaten een buitensporig lange verlenging van de omzettingstermijn te bieden met betrekking tot hun verplichting om in redelijke aanpassingen te voorzien; betreurt dat er tot op heden geen tastbare vooruitgang is geboekt, ondanks de duidelijke en dringende noodzaak om discriminatie horizontaal te bestrijden op EU-niveau; 4. betreurt dat de Raad talrijke en dringende verzoeken om het dossier te deblokkeren alsook aanbevelingen van het Parlement heeft genegeerd, en dringt er bij de Raad op aan deze in zijn mandaat op te nemen en alle passende maatregelen te nemen om discriminatie in de EU te bestrijden; 5. verzoekt de komende voorzitterschappen van de Raad serieus te overwegen een Raadsformatie voor gendergelijkheid en gelijkheid in te stellen om de besprekingen op hoog niveau over deze kwesties te vergemakkelijken en passende ministeriële besprekingen over de tekst van deze richtlijn mogelijk te maken; betreurt dat op grond van artikel 19 VWEU eenparigheid van stemmen in de Raad vereist is, en dringt erop aan dat de overbruggingsclausule wordt toegepast; 6. benadrukt dat de goedkeuring van de horizontale antidiscriminatierichtlijn een alomvattend en cruciaal kader zou bieden voor de bestrijding van discriminatie op EU-niveau en de huidige lacune in het antidiscriminatiekader van de EU zou wegnemen, hetgeen bescherming buiten de arbeidsmarkt zou waarborgen; onderstreept dat er dringend behoefte is aan een horizontale aanpak van de bestrijding van discriminatie om de huidige kunstmatige hiërarchie van beschermde gronden weg te nemen en zo iedereen bescherming te bieden; 7. betreurt dat het antidiscriminatiekader van de EU nog steeds niet door de lidstaten ten uitvoer wordt gelegd; vreest dat dit negatieve gevolgen heeft voor individuele personen en voor de samenleving als geheel (19) ; dringt er bij de lidstaten op aan te zorgen voor de volledige en correcte tenuitvoerlegging van het huidige antidiscriminatiekader van de EU; 8. verzoekt de Commissie meer toezicht te houden op de uitvoering van de huidige wetgeving; herinnert aan zijn standpunt dat de reikwijdte van het jaarlijkse verslag van de Commissie over de rechtsstaat moet worden uitgebreid tot alle waarden in artikel 2 VEU, met inbegrip van gelijke behandeling en non-discriminatie; verzoekt de Commissie voorts proactief gebruik te maken van alle beschikbare instrumenten om het EU-recht op dit gebied te handhaven, onder meer door inbreukprocedures tegen lidstaten in te leiden en vooruit te helpen; 9. verzoekt de lidstaten zich met spoed te houden aan de jurisprudentie van het HvJ-EU en het EHRM, en de Commissie toezicht te houden op de tenuitvoerlegging ervan, met name op het gebied van gelijke behandeling en non-discriminatie; verzoekt de Commissie maatregelen te nemen in het geval van niet-naleving; 10. uit zijn diepe bezorgdheid over het feit dat het Handvest onvoldoende bekend is en onvoldoende ten uitvoer wordt gelegd op nationaal niveau, zoals benadrukt door het FRA; verzoekt de Commissie meer inspanningen te leveren ter bevordering van het Handvest en de correcte tenuitvoerlegging ervan, alsook van het antidiscriminatiekader van de EU en de desbetreffende jurisprudentie van het HvJ-EU en het EHRM, in de lidstaten; 11. is bezorgd over het feit dat volgens het FRA de huidige processen en systemen voor het melden van ervaringen met discriminatie vaak ondoeltreffend zijn en slachtoffers van discriminatie niet altijd helpen om verhaal te halen en toegang tot de rechter te krijgen; verzoekt de lidstaten en de Commissie deze situatie aan te pakken, zodat alle Europese burgers het gevoel hebben dat zij alle gevallen van discriminatie waarmee zij te maken kunnen krijgen, veilig kunnen onthullen; 12. verzoekt de lidstaten en de Commissie de verzameling en het gebruik van gegevens over gelijkheid te bevorderen in overeenstemming met de Europese en nationale wetgeving; benadrukt dat het verplicht verzamelen van vergelijkbare en uitgesplitste gegevens over gelijkheid noodzakelijk is om ervoor te zorgen dat discriminatie naar behoren wordt gedocumenteerd, met volledige inachtneming van het grondrecht op privacy, de bescherming van persoonsgegevens en de relevante Europese en nationale wetgeving; 13. betreurt de zeer zorgwekkende trends op het gebied van gelijke behandeling in verschillende lidstaten, die ook door het FRA (20) aan de orde zijn gesteld; verzoekt de Commissie nauwlettend toe te zien op de toenemende achteruitgang inzake de grondrechten en op de toename van discriminatie in de EU; verzoekt de Commissie voorts alle mogelijke manieren te onderzoeken om de politieke impasse in verband met de horizontale antidiscriminatierichtlijn te doorbreken en alle vormen van discriminatie in de EU met evenveel verve te bestrijden; 14. is van mening dat eventuele actualiseringen van het voorstel voor een horizontale antidiscriminatierichtlijn door de Commissie gebaseerd moeten zijn op het standpunt van het Parlement, intersectionele discriminatie moeten aanpakken en discriminatie op elke combinatie van in het Handvest genoemde gronden uitdrukkelijk moeten verbieden; 15. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad en de Commissie Het Europees Parlement, – gezien zijn vorige resoluties over de Republiek Moldavië, Oekraïne en Rusland, – gezien de associatieovereenkomst tussen de Europese Unie en de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie en hun lidstaten, enerzijds, en de Republiek Moldavië, anderzijds (1) , die een diepe en brede vrijhandelsruimte omvat en op 1 juli 2016 volledig in werking is getreden, – gezien het verzoek van de Republiek Moldavië van 3 maart 2022 om toetreding tot de EU en de toekenning van de status van kandidaat-lidstaat aan het land door de Europese Raad op 23 juni 2022, op grond van de positieve beoordeling van de Commissie en in overeenstemming met het standpunt van het Europees Parlement ten aanzien van deze kwestie, – gezien het advies van de Commissie van 17 juni 2022 inzake het verzoek van de Republiek Moldavië om toetreding tot de Europese Unie ( COM(2022)0406 ), de conclusies van de Raad van 24 juni 2022 over de lidmaatschapsaanvragen van Oekraïne, de Republiek Moldavië en Georgië, het analytisch verslag van de Commissie van 1 februari 2023 over de aansluiting van Moldavië op het EU-acquis (SWD(2023)0032) en het uitvoeringsverslag van de Commissie van 6 februari 2023 over de associatieovereenkomst met de Republiek Moldavië (SWD(2023)0041), – gezien de conclusies van de Europese Raad van 23 maart 2023, – gezien de gezamenlijke verklaring naar aanleiding van de zevende Associatieraad EU‑Moldavië van 7 februari 2023 en de slotverklaring van de dertiende bijeenkomst van het Parlementair Associatiecomité EU-Moldavië van 23 maart 2023, – gezien het VN-Handvest, de Slotakte van Helsinki en het Handvest van Parijs voor een Nieuw Europa, – gezien artikel 132, leden 2 en 4, van zijn Reglement, A. overwegende dat de Republiek Moldavië de aanvalsoorlog van Rusland tegen Oekraïne vanaf het begin heeft veroordeeld en zijn steun voor de territoriale integriteit van Oekraïne heeft uitgesproken; overwegende dat de Republiek Moldavië onevenredig zwaar door de oorlog is getroffen, aangezien het land heeft moeten kampen met een instroom van meer dan 700 000 Oekraïense vluchtelingen (naar verhouding meer dan enig ander land), waarvan 100 000 zich nog altijd in Moldavië bevinden, en dat de economie van Moldavië grote klappen heeft gekregen vanwege een afname van de handel, teruglopende buitenlandse investeringen en hogere energieprijzen en vervoerskosten; overwegende dat de Russische Federatie, in samenwerking met binnenlandse, door Rusland gesponsorde actoren, de daaruit voortvloeiende economische onzekerheid heeft aangewakkerd en gebruikt om het pro-Europese beleid van de Moldavische regering in diskrediet te brengen en het verzet ertegen te versterken; B. overwegende dat Rusland zijn gasuitvoer heeft gebruikt om druk op de regering van Moldavië uit te oefenen, onder andere aangaande haar pro-Europese opstelling, door in 2021 en 2022 een gasbevoorradingscrisis te creëren; overwegende dat het gebruik van energie als wapen door Rusland eens te meer de kwetsbaarheid van de energiesector van Moldavië aan het licht heeft gebracht, en dat de aansluiting van het land op de markt en de mechanismen van de EU voor gas en elektriciteit het land geholpen heeft de crisis het hoofd te bieden; overwegende dat de hoge energieprijzen hebben geleid tot een inflatie van 30 % en de economische productie van Moldavië in 2022 in reële termen met 5,9 % is gedaald op jaarbasis; overwegende dat de Republiek Moldavië zijn aardgasvoorziening weliswaar heeft gediversifieerd ten nadele van Rusland, maar dat haar elektriciteitsvoorziening grotendeels afhankelijk blijft van de centrale van Cuciurgan in de regio Transnistrië, die het eigendom van Rusland is; C. overwegende dat Rusland aan het begin van de jaren negentig rechtstreeks betrokken was bij de oorlog in Transnistrië tegen de staat Moldavië en deze de facto bezette regio, waar het tot op de dag van vandaag naar schatting illegaal 1 500 Russische troepen gestationeerd heeft, sindsdien onverminderd steunt; overwegende dat de Algemene Vergadering van de VN er op 22 juni 2018 bij de Russische Federatie op heeft aangedrongen de ordelijke terugtrekking van haar strijdkrachten en bewapening uit het grondgebied van de Republiek Moldavië onvoorwaardelijk en onverwijld af te ronden; overwegende dat het depot in Cobasna, in de regio Transnistrië vlakbij de grens tussen Oekraïne en Moldavië, ongeveer 22 000 ton munitie en militaire uitrusting uit het Sovjet-tijdperk bevat en bewaakt wordt door de operationele groep van Russische strijdkrachten; overwegende dat de Russische Federatie, ondanks haar toezeggingen in 1999 en nogmaals in 2021, heeft verzuimd deze wapens volledig te vernietigen en haar illegaal gestationeerde troepen terug te trekken; D. overwegende dat de president van de Russische Federatie, Vladimir Poetin, op 21 februari 2023 zijn decreet van 7 mei 2012 houdende maatregelen voor de tenuitvoerlegging van het buitenlands beleid van de Russische Federatie, waarin Rusland zich er onder meer toe verbindt te zoeken naar oplossingen voor de separatistische kwestie “op basis van eerbiediging van de soevereiniteit, de territoriale integriteit en de neutrale status van de Republiek Moldavië bij het bepalen van de speciale status van Transnistrië”, heeft ingetrokken; E. overwegende dat de Russische Federatie provocatie, desinformatie, cyberaanvallen en andere hybride middelen heeft gebruikt om de stabiliteit en soevereiniteit van de Republiek Moldavië te ondermijnen; overwegende dat de Republiek Moldavië de afgelopen jaren te maken heeft gehad met toenemende desinformatie van Russische en pro-Russische bronnen en media; overwegende dat de ontwrichtende activiteiten van Rusland in de Moldavische informatieruimte er bovendien op gericht zijn de brede steun van de bevolking voor tijdelijk ontheemde Oekraïners en de Europese Unie te ondergraven, de Oekraïense strijdkrachten aan de zuidelijke grens te binden en destabilisatie te bevorderen; overwegende dat andere actieve maatregelen die door Rusland worden gepland onder meer bestaan uit de oprichting en bevordering van mantelorganisaties die zich voordoen als ngo’s en “culturele centra”, met als doel sterke pro-Russische politieke en maatschappelijke kiesdistricten tot stand te brengen en de Republiek Moldavië opnieuw afhankelijk te maken van Russische koolwaterstoffen, en uit maatregelen die kunnen leiden tot gewapende escalatie in de bezette regio Transnistrië van de Republiek Moldavië; overwegende dat Russische functionarissen herhaaldelijk valselijk hebben beweerd dat de Russischsprekende bevolking van de Republiek Moldavië wordt onderdrukt; F. overwegende dat voor Oekraïne bedoelde Russische raketten meermaals over Moldavisch grondgebied zijn gevlogen, hetgeen een flagrante schending vormt van de soevereiniteit van Moldavië, en dat bovendien meermaals schroot van Russische raketten op Moldavisch grondgebied is neergekomen, waardoor schade is aangericht en het leven van burgers in gevaar is gebracht; overwegende dat dringend moet worden geïnvesteerd in het luchtbewakings- en luchtverdedigingssysteem van Moldavië en dat de Moldavische regering haar westerse partners om luchtverdedigingssystemen heeft gevraagd; G. overwegende dat de president van Oekraïne, Volodymyr Zelensky, de Europese Raad op 9 februari 2023 heeft meegedeeld dat Oekraïne een geheim Russisch plan had onderschept om het democratisch bestel in de Republiek Moldavië te vernietigen en de controle over het land over te nemen; overwegende dat dit later is bevestigd door de president van de Republiek Moldavië, Maia Sandu, die verklaard heeft dat haar land over inlichtingen beschikt waaruit blijkt dat Rusland plannen heeft om de pro-Europese regering van Moldavië met geweld omver te werpen; H. overwegende dat Rusland interne, pro-Russische oligarchen en politieke krachten, zoals de Shor-partij, gebruikt om de politiek in het land te destabiliseren; overwegende dat de Shor-partij sinds augustus 2022 naar verluidt actief mensen heeft aangeworven, logistieke regelingen heeft getroffen en misbruik heeft gemaakt van de kwetsbare economische positie van burgers door financiële stimulansen te bieden voor het bijwonen van protesten tegen de regering; overwegende dat de leider van de Shor-partij, Ilan Shor, de Republiek Moldavië in 2019 is ontvlucht na te zijn veroordeeld voor witwassen en verduistering in een bankfraudeschandaal in het kader waarvan het equivalent van 1 miljard USD uit het Moldavische bankstelsel is weggesluisd; overwegende dat Ilan Shor op 13 april 2023 door het hof van beroep van Chisinau is veroordeeld tot een gevangenisstraf van vijftien jaar op beschuldiging van corruptie in de bankfraudezaak; overwegende dat het Moldavisch openbaar ministerie Israël om zijn uitlevering heeft verzocht en ook de Shor-partij heeft vervolgd voor het ontvangen van illegale financiering; I. overwegende dat de regering van Moldavië de EU gevraagd heeft sancties op te leggen aan de gevluchte oligarch Ilan Shor, die zij ervan beschuldigt Rusland de helpende hand toe te steken bij de hybride oorlog van Rusland tegen de regering in Chisinau door voor maatschappelijke onrust te zorgen; overwegende dat de Verenigde Staten en het Verenigd Koninkrijk de oligarchen Ilan Shor en Vladimir Plahotniuc sancties hebben opgelegd vanwege hun betrokkenheid bij de bankfraude waarbij 1 miljard USD is weggesluisd en andere illegale praktijken; J. overwegende dat de democratie van de Republiek Moldavië blijk heeft gegeven van haar veerkracht ten aanzien van Russische desinformatie en propaganda tijdens de recente herschikking van de regering, ondanks de toegenomen ondermijnende activiteiten van de Russische Federatie en door Rusland gesponsorde actoren; overwegende dat de bevolking en de leiders van Moldavië ondanks al deze pogingen om het land te destabiliseren, nog altijd vastberaden zijn om het ingeslagen pro-Europese pad te blijven volgen; K. overwegende dat de Republiek Moldavië op 3 maart 2022 het lidmaatschap van de EU heeft aangevraagd, waaruit blijkt dat de Moldavische autoriteiten en de bevolking van het land vastberaden zijn in hun streven te integreren in Europa; overwegende dat de Republiek Moldavië nu een kandidaat-lidstaat van de EU is; L. overwegende dat de regering van de Republiek Moldavië een ambitieus politiek, justitieel en institutioneel hervormingsproces is gestart en haar vastberadenheid heeft getoond om de negen in het advies van de Commissie genoemde stappen uit te voeren teneinde aan de voorwaarden voor het openen van toetredingsonderhandelingen te voldoen; overwegende dat de uitvoering van de bestaande overeenkomsten door de Moldavische regering aantoont dat zij streeft naar nauwere samenwerking met en integratie in de Unie; overwegende dat toetreding tot de EU een op verdienste gebaseerd proces blijft dat afhangt van de naleving van vastgestelde criteria en voorwaarden; M. overwegende dat de Republiek Moldavië een hechte en gewaardeerde partner van de EU is en de EU en Moldavië het afgelopen jaar de banden hebben aangehaald, op basis van de gedeelde wil om hun politieke betrekkingen te versterken en hun economische integratie te verdiepen; overwegende dat in de conclusies van de Raad van 13 december 2022 over uitbreiding en het stabilisatie- en associatieproces de nadruk wordt gelegd op de nadere intensivering van de sectorale samenwerking van de EU met Moldavië en de integratie van Moldavië in de eengemaakte markt van de EU; overwegende dat de EU en haar lidstaten Moldavië aanzienlijke politieke, economische en humanitaire ondersteuning hebben geboden en zich actief hebben ingezet voor de bevordering van de rechtsstaat, democratie en hervormingen in het land; overwegende dat in de conclusies van de Europese Raad van 23 maart 2023 wordt bekrachtigd dat de EU vastberaden is om de Republiek Moldavië alle relevante steun te blijven geven, en de Commissie gevraagd wordt vóór de volgende vergadering een steunpakket uit te werken; overwegende dat een ambitieus en breed steunpakket van cruciaal belang is, zowel om tegenwicht te bieden aan de destabiliserende activiteiten van externe actoren als om het land te helpen bij zijn wens om toe te treden tot de EU; N. overwegende dat de Unie de Republiek Moldavië sinds oktober 2021 1,09 miljard EUR aan leningen en subsidies heeft verstrekt om haar veerkracht te versterken, met inbegrip van begrotingssteun, macrofinanciële bijstand, humanitaire hulp en bijstand in het kader van het Uniemechanisme voor civiele bescherming en het steunplatform voor Moldavië; overwegende dat de tweede tranche van de in november 2022 toegezegde macrofinanciële bijstand van 105 miljoen EUR nog steeds niet is uitbetaald; overwegende dat de Raad in 2021 steunmaatregelen ter waarde van 7 miljoen EUR heeft vastgesteld en 40 miljoen EUR in 2022 ten behoeve van verdere niet-dodelijke militaire bijstand in het kader van de Europese Vredesfaciliteit; overwegende dat de missie van de EU voor bijstandverlening inzake grensbeheer (EUBAM) ondersteuning biedt aan de inspanningen die Moldavië en Oekraïne leveren om hun gemeenschappelijke grens doeltreffend te beheren; O. overwegende dat de Republiek Moldavië de volgende top van de Europese politieke gemeenschap zal organiseren in Chisinau, waarmee zij blijk geeft van haar ambitieuze en resolute pro-Europese houding; P. overwegende dat de Republiek Moldavië de aanzienlijke logistieke blokkades aan haar grens met Oekraïne heeft overwonnen door extra gespecialiseerde grenswachters in te zetten; 1. is solidair met de inwoners van de Republiek Moldavië in deze moeilijke periode en spreekt zijn onwrikbare steun uit voor de onafhankelijkheid, soevereiniteit en territoriale integriteit van de Republiek Moldavië; laakt de herhaalde pogingen van Rusland om de Republiek Moldavië en haar regering en samenleving te destabiliseren, onder meer door hybride middelen te gebruiken, de energievoorziening als wapen in te zetten, herhaaldelijk het Moldavische luchtruim te schenden, desinformatiecampagnes en gefaseerde protesten op te zetten en te dreigen met geweld; verzoekt de Russische autoriteiten de onafhankelijkheid, soevereiniteit en territoriale integriteit van de Republiek Moldavië te eerbiedigen, hun provocaties en pogingen om het land te destabiliseren te beëindigen, de Russische troepen terug te trekken uit de regio Transnistrië van de Republiek Moldavië, onder internationaal toezicht te zorgen voor de veilige evacuatie en volledige vernietiging van alle munitie en uitrusting in het depot in Cobasna en te helpen bij het vinden van een vreedzame en duurzame oplossing voor het conflict in Transnistrië, in overeenstemming met de beginselen van het internationaal recht en binnen de internationaal erkende grenzen van de Republiek Moldavië; 2. verzoekt de EU en haar lidstaten de situatie in de Republiek Moldavië nauwlettend in de gaten te houden en maatregelen te nemen ter bestrijding van de door de Russische Federatie gebruikte hybride middelen; verzoekt de EU haar steun voor de Republiek Moldavië op te voeren, onder meer door meer technische middelen, financiële steun en kennis ter beschikking te stellen voor de bestrijding van desinformatie, cyberaanvallen en andere hybride aanvallen; verzoekt de Commissie en de Europese Dienst voor extern optreden (EDEO) de strategische communicatie over de EU in de Republiek Moldavië te verbeteren; verzoekt de Commissie en de lidstaten de onafhankelijkheid van de media in de Republiek Moldavië te blijven ondersteunen en de inspanningen ter bevordering van de mediageletterdheid en de vaardigheden op het gebied van kritische analyse in alle geledingen van de samenleving voort te zetten, zodat de bevolking beter in staat is desinformatie te onderkennen; 3. is ingenomen met het leiderschap en de politieke moed van president Maia Sandu, alsook met de vastberaden en verantwoordelijke wijze waarmee de Moldavische autoriteiten door Rusland gesteunde pogingen om de regering te destabiliseren, hebben blootgelegd en onschadelijk hebben gemaakt; verzoekt de Raad, de Commissie en de EDEO de bestaande steunmaatregelen grondig te evalueren, rekening houdend met de toegenomen veiligheidsrisico’s voor de Republiek Moldavië en de noodzaak om de overheidsinstellingen, de strijdkrachten en de samenleving van Moldavië weerbaarder te maken tegen pogingen tot destabilisatie en provocatie van buitenaf; is ingenomen met het voorstel van het Zweedse voorzitterschap om een civiele missie in Moldavië op te zetten in het kader van het gemeenschappelijk veiligheids- en defensiebeleid (partnerschapsmissie van de EU in Moldavië – EUPM Moldavië) om steun te verlenen bij de bestrijding van desinformatie en cyber- en hybride dreigingen; verzoekt de lidstaten in het kader van het gemeenschappelijk veiligheids- en defensiebeleid een ambitieuze civiele adviesmissie van de EU op te zetten en deze snel naar het land te sturen, en daarom prioriteit te geven aan het opstarten van deze missie bij de Raad Buitenlandse Zaken van 22 mei 2023; verzoekt de lidstaten deze missie bovendien van voldoende personele en financiële middelen te voorzien; 4. verzoekt de Commissie en de EDEO de samenwerking met de Republiek Moldavië verder te versterken om de weerbaarheid van het land tegen hybride dreigingen te vergroten, onder meer door de gezamenlijke ontwikkeling van een strategie ter bescherming van de integriteit en het veiligheidsklimaat van de lokale verkiezingen van 2023, de presidentsverkiezingen van 2024 en de parlementsverkiezingen van 2025, en om het werk van journalisten en maatschappelijke organisaties die desinformatie willen bestrijden te ondersteunen; verzoekt de Commissie en de Moldavische autoriteiten de strategische communicatie met de Moldavische bevolking te verbeteren, ook in de regio Transnistrië van de Republiek Moldavië; dringt voorts aan op de ontwikkeling, aanpassing en uitvoering door socialemediaplatforms van specifieke maatregelen voor het modereren van online-inhoud die zijn afgestemd op de desinformatiecontext van de Republiek Moldavië; 5. is ingenomen met het feit dat de Moldavische autoriteiten de Russische aanvalsoorlog tegen Oekraïne ondubbelzinnig hebben veroordeeld en juicht het toe dat de regering van Moldavië beloofd heeft zich aan te sluiten bij de beperkende maatregelen van de EU tegen Rusland; verzoekt de Commissie Moldavië bij te staan bij de toepassing van deze sancties en steun te verlenen om eventuele negatieve gevolgen te verzachten; prijst de aanhoudende solidariteit van Moldavië met mensen die Oekraïne ontvluchten als gevolg van de Russische aanvalsoorlog, alsmede het recente besluit om hen tijdelijke bescherming te verlenen in overeenstemming met de desbetreffende EU-wetgeving; verzoekt de Commissie humanitaire steun te blijven verlenen via het mechanisme voor civiele bescherming van de EU, alsook steun voor grensbeheer via het Europees Grens- en kustwachtagentschap (Frontex) en de verplaatste EUBAM-missie, en steun voor de overbrenging van personen naar EU-lidstaten, indien nodig in het kader van het solidariteitsplatform; verzoekt de Commissie en de Moldavische autoriteiten andermaal rekening te houden met de speciale behoeften van de uit Oekraïne gevluchte kinderen die momenteel in Moldavië verblijven, steunprogramma’s voor vrouwelijke vluchtelingen op te zetten en met name gespecialiseerde steun te verlenen aan slachtoffers van gendergerelateerd geweld en de toegang te waarborgen tot seksuele en reproductieve gezondheidsdiensten; 6. benadrukt de rol van de Republiek Moldavië als regionale veiligheidsmacht, met name sinds het begin van de grootschalige invasie van Oekraïne door Rusland; is ingenomen met de verhoging van de steun uit de Europese Vredesfaciliteit voor de Republiek Moldavië in 2022 om te helpen bij het moderniseren van de Moldavische strijdkrachten; verzoekt de lidstaten de bijdragen die de Republiek Moldavië uit de Europese Vredesfaciliteit ontvangt te verhogen, door middel van voorspelbare jaarlijkse toewijzingen voor de lange termijn, hetgeen het land onder meer in staat zou stellen zijn luchtbewaking en luchtdefensie te verbeteren en tegelijk ook de veiligheid van de EU aan haar grenzen zou vergroten; 7. bekrachtigt de verdere werkzaamheden in het kader van de politieke en veiligheidsdialoog op hoog niveau tussen de EU en de Republiek Moldavië om de samenwerking op het gebied van het buitenlands en veiligheidsbeleid te intensiveren, relevante kwesties die van belang zijn voor de regionale veiligheid en stabiliteit aan de orde te stellen en de mogelijkheden voor nauwe coördinatie en doeltreffende bijstand en steunmaatregelen te bespreken; spreekt zijn waardering uit voor de deelname van de Republiek Moldavië aan de opleidingsmissie van de EU in Mali en voor haar voornemen om bij te dragen aan de opleidingsmissie van de EU in Somalië en aan EUFOR Althea in Bosnië en Herzegovina en om de samenwerking te intensiveren met betrekking tot de bestrijding van hybride bedreigingen; 8. verzoekt de EU en haar lidstaten het toepassingsgebied van de wereldwijde EU‑sanctieregeling voor de mensenrechten uit te breiden door daden van corruptie die de veiligheid, stabiliteit, constitutionele orde en democratische instellingen van een land ondermijnen, op te nemen als strafbaar feit; verzoekt de EU en haar lidstaten onmiddellijke sancties in te stellen tegen al wie probeert de Republiek Moldavië te destabiliseren, haar veiligheid, stabiliteit en constitutionele orde te ondermijnen of haar politieke en economische instellingen te corrumperen; verzoekt de EU in dit verband persoonlijke sancties in te stellen tegen voortvluchtige oligarchen Ilan Shor en Vladimir Plahotniuc en, in voorkomend geval, sancties tegen hun bedrijven en politieke organisaties; verzoekt de respectieve gastlanden en -gebieden Ilan Shor en Vladimir Plahotniuc uit te leveren om in de Republiek Moldavië berecht te worden; 9. bevestigt eens te meer zijn steun voor het lidmaatschap van Moldavië van de Europese Unie; ziet dit als een geostrategische investering in een verenigd en sterk Europa; erkent de vooruitgang die de regering heeft geboekt op het gebied van hervormingen en de mate van aanpassing aan het EU-acquis en moedigt haar aan meer werk te maken van de volledige en effectieve uitvoering van de associatieovereenkomst en de diepe en brede vrijhandelsruimte; spoort de leiders van de EU en de lidstaten aan in een politieke dialoog met de Republiek Moldavië te blijven investeren en het land ook te bezoeken, mede om te tonen dat de EU zich engageert voor de Europese toekomst van Moldavië; verzoekt de Commissie heldere, meetbare en consistente criteria en benchmarks te ontwikkelen voor de negen stappen die voor de Republiek Moldavië zijn geïdentificeerd in verband met haar vooruitgang in de richting van lidmaatschap van de EU; 10. is ingenomen met de aanzienlijke inspanningen van de Moldavische autoriteiten om de hervormingsagenda ten uitvoer te leggen en met hun vastberadenheid om te voldoen aan de negen stappen die geïdentificeerd zijn in het advies van de Commissie, ondanks de door Rusland uitgeoefende druk en de crises als gevolg van de Russische aanvalsoorlog tegen Oekraïne; spoort de Republiek Moldavië aan resoluut door te gaan met de uitvoering van haar hervormingsagenda op het gebied van democratie en de rechtsstaat; verzoekt de regering samen met alle belanghebbende partijen te werken aan een grondige, toekomstbestendige en alomvattende, op corruptiebestrijding gerichte hervorming van justitie, in overeenstemming met de aanbevelingen van de EU en de Commissie van Venetië; prijst de doortastende acties van de regering om de werking van de rechterlijke macht te verbeteren, met inbegrip van de vooruitgang die is geboekt in de procedure voor voorafgaande doorlichting van nieuwe leden van de Hoge Raad voor de Magistratuur en de Hoge Raad van openbare aanklagers; moedigt alle betrokken actoren, met name de Algemene Vergadering van rechters, aan ervoor te zorgen dat de resterende posten in de Hoge Raad voor de Magistratuur snel worden ingevuld, met inachtneming van de strenge normen die zijn ingesteld voor de integriteit van zijn leden; is ingenomen met de maatregelen die zijn genomen op het gebied van corruptiebestrijding, zoals de tenuitvoerlegging van de wetgeving inzake processen bij verstek en de vooruitgang van het openbaar ministerie met betrekking tot een aantal prominente corruptiezaken of zaken in verband met de bankfraude ter waarde van 1 miljard USD; verzoekt de Moldavische autoriteiten de bestrijding van corruptie voort te zetten en te intensiveren, met name door de mandaten van de gespecialiseerde anticorruptiediensten van het land te verduidelijken en de doeltreffendheid van het Nationale Anti-corruptiecentrum en de Nationale Integriteitsautoriteit te vergroten; herinnert eraan dat het belangrijk is de hoogste prioriteit te geven aan een geloofwaardige staat van dienst op het gebied van vervolgingen en veroordelingen voor corruptie op basis van proactieve en efficiënte onderzoeken; 11. moedigt de inspanningen van Moldavië aan om georganiseerde en zware internationale en transnationale criminaliteit aan te pakken; verzoekt de Commissie meer bijstand te verlenen aan Moldavische rechtshandhavingsinstanties ter voorkoming van deze soorten van criminaliteit; is ingenomen met de nauwere samenwerking van de Republiek Moldavië met het Agentschap van de Europese Unie voor samenwerking op het gebied van rechtshandhaving (Europol), het Agentschap van de Europese Unie voor opleiding op het gebied van rechtshandhaving (Cepol) en Frontex, en verzoekt de Commissie en de Raad de aanwezigheid van deze instellingen in Moldavië te versterken; is ingenomen met de nauwe samenwerking in het kader van het EU-steunpunt voor interne veiligheid en grensbeheer in Moldavië en dringt aan op de versterking hiervan, onder meer door contactpunten aan te wijzen in de betrokken EU-instellingen en deze daar te houden en door aanvullende financiële bijstand van de EU te verlenen voor de operationele activiteiten van het steunpunt; verzoekt de EU en haar lidstaten hun steun aan het ministerie van Binnenlandse Zaken van Moldavië op te voeren en de samenwerking met de Republiek Moldavië op het gebied van de uitwisseling van gerubriceerde informatie te verbeteren; 12. is verheugd over de toezegging van de Republiek Moldavië zich nog meer te zullen inspannen om te voldoen aan de in het advies van de Commissie opgenomen eis van “inperking van de invloed van oligarchen”; is ingenomen met het wetsontwerp inzake de “inperking van de invloed van oligarchen”, de wetgeving inzake media-eigendom en de goedkeuring van de nieuwe strategie voor het beheer van staatseigendommen, staatsbedrijven en entiteiten met staatskapitaal 2022-2030; spoort de autoriteiten evenwel aan gevolg te geven aan de aanbevelingen van de Commissie van Venetië om een systematische aanpak te volgen met betrekking tot het versterken van de instellingen en de wetgeving op het gebied van monopoliepreventie, mededingingsbeleid, politieke partijen, verkiezingen, belastingen en bestrijding van corruptie en het witwassen van geld; verzoekt de Commissie het in de negen stappen beschreven proces van “de-oligarchisatie” te verduidelijken; 13. dringt nogmaals aan op een innovatieve, complementaire en flexibele wisselwerking tussen de tenuitvoerlegging van de associatieovereenkomst en de toetredingsonderhandelingen, zodat de Republiek Moldavië geleidelijk in de interne markt van de EU kan integreren, op basis van een actieplan met prioriteiten en relevante sectorale programma’s en toegang tot relevante EU-fondsen, zodat de Moldavische bevolking al tijdens het toetredingsproces de vruchten ervan kan plukken, en niet pas na de voltooiing ervan; 14. benadrukt dat het van belang is het hervormingsproces in het land voort te zetten teneinde de levensstandaard van de bevolking, met name van de meer kwetsbare bevolkingsgroepen en de bevolking in de regio’s, te verbeteren en de jongere generaties in hun leven en op de arbeidsmarkt aantrekkelijke vooruitzichten in het land te bieden; herinnert er ook aan dat Moldavië zich moet houden aan zijn toezeggingen om gendergelijkheid te bevorderen en geweld tegen vrouwen te bestrijden, zoals vermeld in de negen stappen die geïdentificeerd zijn in het advies van de Commissie; 15. kijkt met belangstelling uit naar de voldoening door de Republiek Moldavië van de negen stappen die geïdentificeerd zijn in het advies van de Commissie en in de beoordeling door de Commissie in het kader van het uitbreidingspakket 2023; verzoekt de Commissie en de Europese Raad in dit verband uiterlijk eind 2023 onderhandelingen over toetreding tot de EU te beginnen, zodra voldaan is aan de negen stappen; 16. verzoekt de EU en haar lidstaten de integratie van de Republiek Moldavië te ondersteunen door het land op te nemen in EU-programma’s, -instrumenten en -agentschappen, zoals het programma voor de eengemaakte markt van de EU, het programma Digitaal Europa, het EU-mechanisme voor civiele bescherming, het Europees Milieuagentschap, de Connecting Europe Facility, het Europees Defensieagentschap, het Orgaan van Europese regelgevende instanties voor elektronische communicatie (Berec), DiscoverEU, het programma voor werkgelegenheid en sociale innovatie en andere, en de deelname van de Republiek Moldavië aan programma’s waar zij reeds aan deelneemt, zoals Erasmus Mundus, te vergroten; 17. verzoekt de EU en haar lidstaten de Republiek Moldavië politieke, economische en humanitaire ondersteuning te blijven bieden, onder andere door middel van het in 2022 opgestarte steunplatform voor Moldavië, en de rechtsstaat, democratie en hervormingen in het land te bevorderen; verzoekt de EU en haar lidstaten meer financiële en technische bijstand te verlenen ter ondersteuning van een snel en doeltreffend proces van integratie van de Republiek Moldavië in de EU, en roept ertoe op de financiële bijstand aan de Republiek Moldavië met name toe te kennen in de vorm van directe begrotingssteun; roept ertoe op de Republiek Moldavië vóór en ná vergaderingen van de Raad politieke briefings te doen toekomen, net zoals nu reeds gebeurt in het geval van de landen op de Westelijke Balkan; 18. is zich bewust van het belangrijke karakter van het uitgebreide steunpakket van de EU, waarmee sinds oktober 2021 meer dan 1,9 miljard EUR aan leningen en subsidies is vrijgemaakt ter versterking van de Moldavische veerkracht; is ingenomen met de uitbetaling door de Commissie op 5 april 2023 van een subsidie van 10 miljoen EUR, als onderdeel van de tweede tranche van de aan de Republiek Moldavië toegekende lopende macrofinanciële bijstand (MFB), waarvan de totale waarde 150 miljoen EUR bedraagt, en verwacht dat het volledige bedrag zonder enige vertraging zal worden uitbetaald; verwacht dat eind mei 2023 nog eens 40 miljoen EUR in leningen ter beschikking zal worden gesteld; verzoekt de Commissie snel de begrotingssteun ten belope van 105 miljoen EUR ter beschikking te stellen die in november 2022 is aangekondigd ter ondersteuning van de macro-economische en financiële stabilisatie-inspanningen van Moldavië; is ingenomen met de door de Commissie voorgestelde aanvullende verhoging van de MFB met 145 miljoen EUR en bevestigt dat het deze maatregel wil steunen; dringt aan op een snelle goedkeuring van het voorstel, zodat de bedragen in de loop van 2023 kunnen worden uitbetaald; 19. verzoekt de Commissie uiterlijk voor de bijeenkomst van de Europese Raad van 29 juni 2023 het steunpakket voor de Republiek Moldavië voor te bereiden waar de Europese Raad op 23 maart 2023 om heeft verzocht, teneinde de veerkracht, veiligheid, economie en energievoorziening van het land te versterken en zijn weg naar toetreding tot de EU te ondersteunen; 20. benadrukt dat het belangrijk is de Republiek Moldavië zo spoedig mogelijk toegang te verlenen tot de financiële pretoetredingsinstrumenten van de EU; roept de Commissie op zo snel mogelijk een voorstel in te dienen om de IPA III-verordening (2) dienovereenkomstig te herzien, met inbegrip van een voorstel om het totale IPA III-budget voldoende te verhogen; benadrukt het feit dat het belangrijk is synergieën te waarborgen tussen EU-programma’s en aanvullende middelen van de EU en internationale financiële instellingen, lidstaten en andere donoren; 21. is verheugd over de tijdelijke liberaliseringsmaatregelen ter ondersteuning van de economie van de Republiek Moldavië, waarbij jaarlijkse rechtenvrije tariefcontingenten worden toegekend om het verlies van zijn exportmarkten in Rusland, Belarus en Oekraïne te ondervangen; verzoekt de EU snel aanzienlijke vooruitgang te boeken in de richting van een permanente liberalisering van haar tariefcontingenten, teneinde voor voorspelbaarheid te zorgen en de aantrekkingskracht van het land voor investeerders op de middellange tot lange termijn te vergroten, zoals gevraagd door de Moldavische regering; merkt op dat, aangezien landbouw tot de belangrijkste economische sectoren van de Republiek Moldavië behoort, de voornoemde maatregelen moeten worden geflankeerd door steun voor het duurzaam maken van de Moldavische landbouwproductie; verzoekt de EU daarnaast, gezien de structuur van de kleine economie van de Republiek Moldavië en op basis van positieve controleresultaten, ook akkoord te gaan met de import van bijkomende Moldavische goederen van dierlijke oorsprong, en Moldavische landbouwers op te nemen in het compensatiemechanisme voor producenten die getroffen worden door de marktverstoringen als gevolg van de oorlog in Oekraïne; 22. veroordeelt de aanhoudende energiechantage van Rusland en spreekt zijn steun uit voor de inspanningen van de Republiek Moldavië om haar energiezekerheid te vergroten door een diversifiëring van de voorzieningsbronnen, een vermindering van het verbruik en de aankoop van energie op de Europese markt, alsmede de ontwikkeling van interconnectie-infrastructuur (bv. de hoogspanningslijnen Isaccea-Vulcănești en Suceava-Bălți), en voor de bescherming die Moldavië biedt aan zijn burgers door middel van een compensatieplan voor de meest kwetsbare groepen via het Energy Vulnerability Fund (noodfonds energie voor kwetsbare groepen); verzoekt de EU en haar lidstaten de Republiek Moldavië te blijven steunen bij haar streven naar energieonafhankelijkheid, onder meer door een vergroting van haar productiecapaciteit, connectiviteit en diversificatie en meer maatregelen voor het aantrekken van investeringen in hernieuwbare energiebronnen en energie-efficiëntie, en tegelijkertijd milieuduurzaamheid te waarborgen en te streven naar koolstofneutraliteit, overeenkomstig de strategische prioriteiten van het land; dringt er bij de EU op aan noodfinanciering te gebruiken om de verbinding van de Republiek Moldavië met het elektriciteitsnet van de EU te versterken en de afhankelijkheid te verminderen van energie die wordt geproduceerd in de regio Transnistrië; onderstreept het cruciale karakter van de bijdragen van de EU en partners ter verlichting van de gevolgen die de Russische aanvalsoorlog tegen Oekraïne heeft voor de Moldavische energieprijzen, en dringt aan op het verlenen van verdere bijstand waar nodig; moedigt Moldavië aan optimaal gebruik te maken van het mechanisme voor de gezamenlijke aankoop van gas via het EU-energieplatform, teneinde de voorzieningszekerheid te waarborgen en toegang te krijgen tot betaalbaardere energie; verzoekt de EU-instellingen de Republiek Moldavië hierbij te helpen; 23. verzoekt de EU en haar instellingen de Republiek Moldavië te helpen bij het moderniseren van haar betalingssysteem om te voldoen aan de voorwaarden voor integratie in de gemeenschappelijke eurobetalingsruimte (Single Euro Payments Area, SEPA) en de nodige stappen te ondernemen om de doelstelling te realiseren van het afschaffen van de roamingkosten tussen de Republiek Moldavië en de EU, te beginnen met de uitbreiding van de “roam like at home”-regeling naar Moldavië; 24. is verheugd over de verlenging van de overeenkomst tussen de EU en Moldavië over de liberalisering van het goederenvervoer over de weg tot 30 juni 2024, waardoor Moldavië ten volle gebruik zal kunnen maken van alternatieve exportroutes om zijn economie te ondersteunen; is ingenomen met de betrokkenheid van Moldavië bij de werkzaamheden van de Vervoersgemeenschap en moedigt verdere samenwerking aan om de weg vrij te maken voor een volwaardig lidmaatschap van Moldavië bij het Verdrag tot oprichting van de Vervoersgemeenschap en voor de oprichting van een vertegenwoordiging van de Vervoersgemeenschap in Chisinau; verzoekt het secretariaat van de Vervoersgemeenschap steun te verlenen aan de ontwikkeling van een actieplan voor de omzetting van het EU-acquis op het gebied van vervoer in nationale wetgeving; 25. verzoekt de EU door te gaan met het bieden van hulp voor de renovatie en modernisering van de spoorinfrastructuur in de Republiek Moldavië, alsook van de haven Giurgiulesti, als onderdeel van een oplossing voor regionale en mondiale voedselzekerheidsproblemen en als manier om de economieën van de Republiek Moldavië en Oekraïne te ondersteunen; 26. is ingenomen met de toetreding van de Republiek Moldavië tot het EU4Health-programma en verzoekt de Commissie Moldavië extra steun te bieden bij het opstarten en uitvoeren van het programma; 27. beveelt aan bilaterale parlementaire bijeenkomsten te organiseren tussen de parlementen van de lidstaten en het parlement van de Republiek Moldavië, alsmede bijeenkomsten tussen de Commissie en de Moldavische regering, en vindt het een goed idee te onderzoeken of het mogelijk is Moldavische waarnemers eerder naar het Europees Parlement te laten komen, bijvoorbeeld door dat moment samen te laten vallen met de afronding van onderhandelingen over specifieke clusters; verklaart zich bereid bij te dragen aan de ondersteuning en versterking van de parlementaire democratie in de Republiek Moldavië, onder meer door middel van de Jean Monnet-dialoog, indien passend in de binnenlandse context; 28. herinnert eraan dat het consolideren van de administratieve capaciteit van de Republiek Moldavië één van de voornaamste vereisten is als vermeld in het advies van de Commissie van 17 juni 2022; neemt er kennis van dat de Russische oorlog tegen Oekraïne van invloed is op de precaire begrotingssituatie en de administratieve capaciteiten van de Republiek Moldavië; verzoekt de Moldavische autoriteiten in dit verband door te gaan met hun inspanningen gericht op het vergroten van de kwaliteit en de capaciteit van de ambtenaren die zich bezighouden met de toetreding tot de EU; spoort de Commissie aan EU-ambtenaren te detacheren bij Moldavische ministeries; verzoekt de Commissie, gezien de uitdagingen waar de Republiek Moldavië mee kampt en het feit dat het land kandidaat-lidstaat van de EU is, meer personeel toe te wijzen aan het toetredingsproces van de Republiek Moldavië en aan de ondersteuning hiervan, zowel in Brussel als in Chisinau, en een specifieke eenheid voor de Republiek Moldavië op te richten binnen het directoraat-generaal Nabuurschapsbeleid en Uitbreidingsonderhandelingen (DG NEAR) van de Commissie; 29. benadrukt het feit dat samenwerking met het maatschappelijk middelveld en de deelname van het maatschappelijk middenveld aan het besluitvormingsproces essentieel zijn voor een geslaagde uitvoering van de hervormingen die noodzakelijk zijn om de Republiek Moldavië dichter bij de EU te brengen; verzoekt de EU-instellingen en de lidstaten hun steun voor het maatschappelijk middenveld in de Republiek Moldavië op te voeren; 30. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de Raad, de Commissie, de vicevoorzitter van de Commissie/hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid, de Raad van Europa, de Organisatie voor Veiligheid en Samenwerking in Europa, de Verenigde Naties, de president, de regering en het parlement van de Republiek Moldavië en de Russische Federatie. Het Europees Parlement, – gezien titel V van het Verdrag betreffende de Europese Unie (VEU), en met name artikel 44, – gezien het actieplan getiteld “Strategisch kompas voor veiligheid en defensie – Voor een Europese Unie die haar burgers, waarden en belangen beschermt en bijdraagt aan de internationale vrede en veiligheid”, dat op 21 maart 2022 door de Raad werd goedgekeurd en op 25 maart 2022 door de Europese Raad werd bekrachtigd, – gezien Besluit (GBVB) 2021/509 van de Raad van 22 maart 2021 tot oprichting van een Europese Vredesfaciliteit (1) , – gezien de conclusies van de Raad van 19 november 2018 over het sluiten van een civiel GVDB-pact, – gezien de conclusies van de Raad van 22 januari 2018 over de geïntegreerde aanpak van externe conflicten en crises, – gezien de Verklaring van Versailles, die tijdens de informele bijeenkomst van de staatshoofden en regeringsleiders van 11 maart 2022 werd aangenomen, – gezien de conclusies van de Raad van 24 en 25 maart en 30 en 31 mei 2022, – gezien zijn resolutie van 18 januari 2023 over de uitvoering van het gemeenschappelijk veiligheids- en defensiebeleid – jaarverslag 2022 (2) , – gezien het Noord-Atlantisch Verdrag, – gezien de verklaring van de top van Wales, die werd aangenomen door de staatshoofden en regeringsleiders van de NAVO die op 5 september 2014 aanwezig waren bij de vergadering van de Noord-Atlantische Raad, en met name gezien de maatregelen die de NAVO-reactiemacht (NRF) responsiever en slagvaardiger maken, – gezien de verklaring van de top van Madrid, die werd aangenomen door de staatshoofden en regeringsleiders van de NAVO die op 29 juni 2022 aanwezig waren bij de vergadering van de Noord-Atlantische Raad in Madrid, en met name gezien het nieuwe strategische concept van de NAVO dat tijdens deze top is aangenomen, – gezien de gezamenlijke verklaringen over de samenwerking tussen de EU en de NAVO, die op 8 juli 2016 en 10 juli 2018 werden ondertekend, en de 74 voorstellen voor gezamenlijk optreden die door de EU-lidstaten en NAVO-bondgenoten zijn bekrachtigd, – gezien het verslag over het eindresultaat van de Conferentie over de toekomst van Europa van 9 mei 2022, – gezien de resultaten van de Raad Buitenlandse Zaken (Defensie) van 15 november 2022, – gezien artikel 54 van zijn Reglement, – gezien het verslag van de Commissie buitenlandse zaken ( A9‑0077/2023 ), A. overwegende dat de EU sinds 2003 tijdens 19 voltooide en 18 lopende missies uitgebreide ervaring heeft opgedaan met het uitvoeren van militaire operaties en civiele missies om vrede, veiligheid, stabiliteit en vooruitgang in Europa en in de wereld te bevorderen; overwegende dat deze operaties en missies in het kader van het gemeenschappelijk veiligheids- en defensiebeleid (GVDB) regelmatig plaatsvinden naast en een aanvulling vormen op missies van de lidstaten, de Verenigde Naties, de NAVO, andere internationale organisaties en derde landen; overwegende dat tal van EU-lidstaten ook belangrijke bijdragen leveren aan door de VN geleide missies en operaties; overwegende dat de gelijktijdige aanwezigheid van verscheidene actoren, missies en operaties in één conflictgebied het belang van coördinatie en taakverdeling benadrukt teneinde de samenhang en doeltreffendheid te verbeteren; B. overwegende dat het geopolitieke landschap in Europa ingrijpend is veranderd na het uitbreken van een oorlog op het Europees grondgebied; overwegende dat de mondiale veiligheidssituatie verslechtert en dat de Unie sneller en geloofwaardiger moet reageren op crises; overwegende dat de EU er al meer dan twintig jaar naar streeft een doeltreffender veiligheidsactor te worden en samenwerking tussen de EU-lidstaten aanmoedigt via een verscheidenheid van structuren en instrumenten, zoals het Europees Defensieagentschap, het vermogensontwikkelingsplan, de permanente gestructureerde samenwerking (PESCO), het militair plannings- en uitvoeringsvermogen (MPCC) en de gecoördineerde jaarlijkse evaluatie inzake defensie (CARD), teneinde vermogens, interoperabiliteit en kosteneffectieve oplossingen op het gebied van de Europese defensie te verbeteren; overwegende dat de resultaten en doeltreffendheid van deze instrumenten nog steeds vrij beperkt zijn; overwegende dat er sinds 2017 61 PESCO-projecten zijn opgestart, maar dat deze geen tastbare resultaten hebben opgeleverd; C. overwegende dat Zweden en Finland op 18 mei 2022 gezamenlijk hun verzoeken om toetreding tot de NAVO hebben ingediend; overwegende dat de NAVO-bondgenoten de toetredingsprotocollen voor Finland en Zweden op 5 juli 2022 hebben ondertekend; D. overwegende dat Europa een pijler is van vrede en stabiliteit in de wereld, een rol waarvoor de sterke steun van de Europese burgers is vereist; overwegende dat in dit verband de noodzaak is ontstaan om vijandige desinformatiecampagnes tegen te gaan en proactief het doel en de doelstellingen van de snel inzetbare EU-capaciteit (RDC van de EU) te communiceren aan de Europese burgers, de plaatselijke bevolking van gastlanden en de internationale gemeenschap; E. overwegende dat de RDC van de EU een essentieel onderdeel is van de strategische autonomie van de Europese Unie en onze capaciteit om buiten het grondgebied van de EU op te treden op het gebied van veiligheid en defensie aanzienlijk zou verbeteren; overwegende dat de oprichting van de RDC van de EU nieuwe synergieën op het gebied van veiligheid tot stand zou brengen en het operationele vermogen zou versterken, ook in de betrekkingen met onze partners; F. overwegende dat het voor het waarborgen van effectieve missies en operaties in het kader van het GVDB vaak nodig is de geïntegreerde aanpak van de EU correct in praktijk te brengen, de missies van de internationale partners doeltreffend uit te voeren, betrouwbaar samen te werken, tijdig informatie uit te wisselen en te zorgen voor welgemeende institutionele en maatschappelijke steun van het gastland, eigen verantwoordelijkheid, eerbiediging van het internationaal recht inzake mensenrechten en het internationaal humanitair recht en van de democratische en transparantienormen, alsmede de politieke wil van de lidstaten om voldoende personele en financiële middelen te waarborgen; overwegende dat het ontbreken daarvan de succesvolle uitvoering van het mandaat van een GVDB-missie in gevaar kan brengen en uiteindelijk tot de terugtrekking van door de EU geleide troepenmachten kan leiden; overwegende dat in de mandaten duidelijk omschreven doelstellingen voor EU-missies en -operaties moeten worden vastgesteld, met inbegrip van een tijdschema voor de verwezenlijking ervan, alsmede een alomvattende exitstrategie; G. overwegende dat lering moet worden getrokken uit de recente ervaringen in de Sahel en dat de veiligheidsbelangen van de plaatselijke bevolking centraal moeten staan in een benadering die gericht is op het daadwerkelijk waarborgen van de menselijke veiligheid; H. overwegende dat door de voortijdige beëindiging van GVDB-missies gastlanden en hun autoriteiten zich in een zwakke positie kunnen bevinden om hun bevolking te beschermen, waardoor machtsvacuüms ontstaan die kunnen worden uitgebuit door andere statelijke en niet-statelijke actoren, onder wie terroristen en extremisten, met inbegrip van actoren die door onze mondiale concurrenten worden gesponsord; I. overwegende dat de Europese Unie en haar lidstaten moeten streven naar coördinatie met gelijkgestemde partners bij de voorbereiding, uitvoering en ondersteuning van GVDB-missies en -operaties; overwegende dat de Unie in staat moet zijn om snel multinationale, multidimensionale en modulaire strijdkrachten in te zetten, deze waar nodig snel te versterken en ze zo lang als nodig is te ondersteunen in coördinatie met gelijkgestemde partners, maar zonder afhankelijk te zijn van steun van derden; J. overwegende dat GVDB-missies worden uitgevoerd met gebruikmaking van de door de lidstaten ter beschikking gestelde personele middelen en capaciteit en afhankelijk zijn van de beschikbaarheid van voldoende strijdkrachten en uitrusting; overwegende dat de lidstaten er vaak niet in slagen voldoende strijdkrachten en uitrusting ter beschikking van GVDB-missies te stellen, waardoor de doeltreffendheid van de missies in het gedrang komt; overwegende dat de capaciteiten van de lidstaten worden gebruikt voor nationale doeleinden en voor hun bijdragen aan collectieve defensie en missies in het buitenland; overwegende dat kandidaat-lidstaten en geassocieerde landen ook aan GVDB-missies hebben bijgedragen; K. overwegende dat veel lidstaten hun inspanningen wat betreft collectieve defensie coördineren en hun strijdkrachten binnen het NAVO-kader inzetten; overwegende dat veel lidstaten ook bijdragen aan missies buiten de EU in het kader van het GVDB; L. overwegende dat vermogensopbouw en de aanpassing ervan aan militaire behoeften een gemeenschappelijke strategische cultuur vereisen, alsmede een gemeenschappelijke dreigingsperceptie, oplossingen die moeten worden ontwikkeld en gecombineerd in de doctrine en de concepten en in de organisatie en structuur van de strijdkrachten, regelmatige individuele, collectieve en multinationale opleiding, adequate logistiek, de ontwikkeling van defensiematerieel, het inkoop- en levenscyclusbeheer, de ontwikkeling van militair leiderschap, de aanwerving en opleiding van personeel, defensie-infrastructuur, -installaties en -voorzieningen, interoperabiliteit en normalisatie; M. overwegende dat initiatieven op het gebied van gemeenschappelijke aanbestedingen van cruciaal belang zijn voor het waarborgen van de strategische autonomie van de EU in de huidige volatiele regionale en internationale omgeving; N. overwegende dat de lidstaten tegen 2025 tekorten aan strategische hulpmiddelen moeten aanpakken en zich ertoe moeten verbinden de kritieke lacunes op te vullen, met name die welke verband houden met de RDC van de EU; O. overwegende dat oefeningen moeten worden aangepast aan het huidige dreigingslandschap en mogelijke inzetscenario’s van de RDC van de EU; overwegende dat op basis van het beginsel van één set strijdkrachten de convergentie van opleidings- en certificeringsnormen de interoperabiliteit van de beschikbare strijdkrachten van de EU-lidstaten kan verbeteren; overwegende dat voor de gezamenlijke opleiding van civiele en militaire functionarissen van de RDC van de EU de geleidelijke aanpassing is vereist van het onderwijs en de opleiding van de Europese Veiligheids- en defensieacademie, die is opgericht bij Gemeenschappelijk Optreden 2008/550/GBVB; P. overwegende dat het strategisch kompas op 21 maart 2022, zeer kort na het begin van de Russische aanvalsoorlog tegen Oekraïne, werd aangenomen en dat het maatregelen op EU-niveau op veel van deze gebieden bevat; Q. overwegende dat de lidstaten bij hun goedkeuring van het strategisch kompas zijn overeengekomen dat zij collectief moeten kunnen reageren op onmiddellijke dreigingen of snel moeten kunnen reageren op een crisis buiten de EU in elk stadium van de conflictcyclus en een snelle inzetbaarheid moeten ontwikkelen waarmee de EU snel een modulaire krijgsmacht, met inbegrip van land-, lucht- en zeecomponenten, en de nodige strategische middelen kan inzetten; R. overwegende dat in het strategisch kompas “een aanzienlijke versterking en benutting van het volledige potentieel van de financieringsinstrumenten van de EU, met name het Europees Defensiefonds, [...] van cruciaal belang om onze defensievermogens te versterken en de strijdkrachten van de lidstaten toe te rusten voor de toekomstige slagvelden” wordt voorgesteld; S. overwegende dat het Europees Defensiefonds een EU-instrument is dat al is ingezet, is bedoeld om de militaire vermogens te verbeteren en ook tot doel heeft het concurrentievermogen van de industriële basis te versterken; T. overwegende dat het Europees Defensiefonds en de Europese Vredesfaciliteit al zijn ingezet; overwegende dat het Europees Defensiefonds een instrument is dat is opgezet om de militaire vermogens te verbeteren, en dat de Europese Vredesfaciliteit is opgezet om operationele steun, samenwerking en lastenverdeling in het buitenland te bevorderen; U. overwegende dat de voorgestelde verordeningen inzake de wet ter versterking van de Europese defensie-industrie door middel van gemeenschappelijke aanbestedingen (Edirpa) en het Europees defensie-investeringsprogramma (EDIP) gemeenschappelijke aanbestedingen moeten faciliteren, waarbij de lidstaten in een echt coöperatieve geest worden betrokken, waardoor de interoperabiliteit tussen de nationale strijdkrachten wordt verbeterd; V. overwegende dat een herbeoordeling en een passende verhoging van de begroting van het Europees Vredesfonds absoluut noodzakelijk is om te zorgen voor een adequate en tijdige financiering van de RDC van de EU in elk denkbaar scenario; overwegende dat bij een dergelijke verhoging van de financiering rekening moet worden gehouden met de noodzaak om de militaire steun voor Oekraïne te medefinancieren en dat de financiering derhalve moet worden verhoogd zodat de begroting van de Europese Vredesfaciliteit de kosten voor haar geplande activiteiten en de operationele uitgaven van de RDC van de EU kan dekken; overwegende dat meer dan 50 % van de oorspronkelijke begroting van de Europese Vredesfaciliteit voor de periode 2021-2027 al is besteed; W. overwegende dat moet worden onderzocht welke soorten uitgaven in verband met de RDC van de EU uit hoofde van artikel 44 VEU uit de begroting van de EU kunnen worden gefinancierd; X. overwegende dat de RDC van de EU essentieel is voor het GVDB, aangezien deze het enige militaire vermogen is dat paraat staat voor eventuele operaties en bijdraagt tot een grotere doeltreffendheid van de troepen van de lidstaten; Y. overwegende dat het gevechtsgroepenconcept heeft bijgedragen tot de ontwikkeling van multinationale samenwerking en interoperabiliteit op defensiegebied, alsook aan de transformatie van de troepen met het oog op een snelle inzet en modernisering ervan; Z. overwegende dat problemen in verband met besluitvorming en politieke wil de inzet van de EU-gevechtsgroepen sinds hun oprichting in 2007 structureel hebben belemmerd met als gevolg dat zij nooit zijn ingeschakeld; AA. overwegende dat in het algemeen de lidstaten in de loop der jaren onvoldoende politieke wil hebben gemobiliseerd om belangrijke instrumenten zoals de gevechtsgroepen om te vormen tot een betrouwbaar en goed functionerend vermogen; AB. overwegende dat individuele EU-lidstaten in gevallen waarin de EU-gevechtsgroepen niet zijn ingezet daarentegen af en toe buiten het EU-kader hebben opgetreden, hetzij alleen, hetzij met andere EU- of niet-EU-landen, en dat zij zo het door de EU gestelde streven naar “integratie” van beleidsinstrumenten, instellingen en actoren met het oog op gemeenschappelijke belangen en waarden, ook in het buitenlands beleid, onvermijdelijk beperken, zo niet ondermijnen; overwegende dat het Parlement in deze gevallen derhalve noch formeel noch informeel democratisch toezicht heeft kunnen uitoefenen; AC. overwegende dat het beginsel dat elke lidstaat zijn eigen kosten draagt voor de financiering van de gevechtsgroepen geen stimulans biedt voor lidstaten die bijdragen aan troepen om deze troepen ook daadwerkelijk in te zetten wanneer zij paraat staan; overwegende dat dit een onderliggende reden is geweest voor de onwil van de lidstaten om troepen te leveren; AD. overwegende dat de Europese Dienst voor extern optreden (EDEO) en de Europese Raad een gebrek aan gemeenschappelijke financiering van de gevechtsgroepen formeel als het belangrijkste obstakel hebben erkend; overwegende dat uit bewijsmateriaal en eerdere voorbeelden blijkt dat het veel gemakkelijker leek om tot een besluit te komen als er geen extra kosten voor de betrokken landen zijn; AE. overwegende dat telkens wanneer de inzet van gevechtsgroepen werd besproken, maar geen overeenkomst werd bereikt, een negatief precedent werd geschapen dat de geest van solidariteit en samenwerking verder ondermijnde; AF. overwegende dat de eerste jaren van de gevechtsgroepen gekenmerkt werden door een afnemend momentum voor het GVDB, met name als gevolg van defensiebezuinigingen na de financiële crisis van 2008; AG. overwegende dat daadwerkelijke convergentie tussen de lidstaten ten aanzien van dreigingsprioriteiten waarmee de Europese Unie wordt geconfronteerd en de noodzaak om daar snel op te kunnen reageren, relatief beperkt is geweest; overwegende dat het strategisch kompas hierbij aanzienlijke vooruitgang boekt door middel van de gemeenschappelijke dreigingsanalyse; AH. overwegende dat een alomvattende aanpak een absolute vereiste is voor het behalen van duurzame resultaten inzake de verbetering van de veiligheid en stabiliteit in conflictgebieden; overwegende dat de geïntegreerde aanpak van de EU voorziet in een coherent gebruik van verschillende instrumenten in verschillende stadia van conflicten; overwegende dat de geïntegreerde aanpak ook tot doel heeft prioriteit te geven aan preventie en de menselijke veiligheid van de plaatselijke bevolking te bevorderen; AI. overwegende dat de NAVO het belangrijkste institutionele kader blijft voor de Euro-Atlantische veiligheid; AJ. overwegende dat de Europese Unie dringend meer verantwoordelijkheid moet nemen voor haar eigen veiligheid door op te treden in haar nabuurschap en daarbuiten; overwegende dat de EU om dit doel te bereiken haar eigen veiligheids- en defensievermogens moet verbeteren ter waarborging van haar strategische autonomie en haar vermogen om haar eigen waarden en belangen te beschermen; AK. overwegende dat de Raad op 14 november 2022 conclusies over vrouwen, vrede en veiligheid heeft aangenomen, waarvan de punten 7 en 14 expliciet het belang benadrukken van zinvol leiderschap van vrouwen gedurende volledige conflictcycli, en van de uitvoering van de agenda voor vrouwen, vrede en veiligheid in GVDB-missies en -operaties; AL. overwegende dat in gezamenlijke verklaringen over de samenwerking tussen de EU en de NAVO gebieden voor samenwerking en coördinatie moeten worden vastgesteld en de taken – met routekaarten voor de uitvoering ervan – moeten worden bepaald die binnen elk kader moeten worden uitgevoerd; AM. overwegende dat het strategisch kompas een duidelijk stappenplan bevat voor de uitvoering van acties op EU-niveau, met name voor de transformatie van het EU-gevechtsgroepensysteem, de totstandbrenging van een flexibelere en wendbaardere RDC van de EU, het voortbouwen op sterk gewijzigde EU-gevechtsgroepen en het effenen van de weg voor het toevertrouwen van de uitvoering van specifieke GVDB-taken aan een groep lidstaten binnen het kader van de Unie, overeenkomstig artikel 42, lid 5, en artikel 44 VEU; AN. overwegende dat, aangezien de RDC van de EU een belangrijk resultaat van het strategisch kompas is, deze derhalve met spoed en gezien het noodzakelijke urgentieniveau door de EU-lidstaten moet worden verwezenlijkt; overwegende dat de RDC van de EU in staat moet zijn de obstakels te overwinnen waarop gevechtsgroepen in het verleden zijn gestuit en niet dezelfde fouten mag maken teneinde volledig operationeel te zijn; AO. overwegende dat de RDC van de EU, zoals vermeld in het strategisch kompas, gebaseerd moet zijn op vooraf gedefinieerde operationele scenario’s en praktische ervaring met de inzet van de RDC van de EU en onder meer rekening moet houden met de richtsnoeren in het strategisch kompas; AP. overwegende dat artikel 44 VEU nooit is gebruikt en onduidelijk is wat betreft de wijze waarop het in de praktijk zou werken; AQ. overwegende dat artikel 44 VEU voorziet in mogelijkheden om binnen een EU-kader sneller en flexibeler te reageren op verschillende crises met het oog op de bescherming van de waarden en belangen van de Unie; overwegende dat nadat de Raad (die 27 lidstaten vertegenwoordigt) heeft besloten overeenkomstig artikel 44 VEU een groep lidstaten samen te stellen, de lidstaten in deze groep hun beslissingsautonomie kunnen uitoefenen en hun veto kunnen uitspreken tegen verdere besluiten van de Raad; AR. overwegende dat de mogelijke uitvoering van artikel 44 VEU, alsmede de oprichting en het functioneren van de RDC van de EU moeten worden beschouwd als belangrijke aspecten van het GVDB, waarover de vicevoorzitter van de Commissie/hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid (VV/HV) het Parlement regelmatig moet raadplegen; AS. overwegende dat, overeenkomstig artikel 41 VEU en voortbouwend op de ervaring van de Europese Veiligheids- en defensieacademie, de administratieve uitgaven voor de RDC van de EU ten laste van de begroting van de Unie moeten komen, met uitzondering van de uitgaven die worden gedekt door de Europese Vredesfaciliteit, onverminderd de mogelijkheid voor de deelnemende lidstaten om gratis bijdragen aan de RDC van de EU te leveren; AT. overwegende dat de Petersbergtaken bestaan uit onder andere humanitaire en reddingsopdrachten, conflictpreventie en vredeshandhaving, acties van strijdkrachten op het gebied van crisisbeheersing, met inbegrip van het tot stand brengen van vrede, gezamenlijke ontwapeningsacties, advies- en bijstandsverlening op militair gebied en stabiliseringsoperaties na afloop van conflicten; AU. overwegende dat derhalve het toepassingsgebied van de gemeenschappelijke kosten voor missies buiten de EU van de RDC van de EU moet worden uitgebreid; overwegende dat het in dit verband nodig kan zijn secundaire EU-wetgeving te actualiseren of nieuwe handelingen van de Unie voor te stellen om rekening te houden met al het voorgaande; AV. overwegende dat het MPCC, in overeenstemming met het strategisch kompas, de aangewezen commando- en controlestructuur voor de RDC van de EU op militair-strategisch niveau is en zo spoedig mogelijk volledig operationeel moet zijn, in overeenstemming met de conclusies van de Raad van 19 november 2018, waarin het jaar 2020 als uiterste termijn hiervoor werd vastgesteld; AW. overwegende dat de desbetreffende handelingen van de Unie moeten worden geactualiseerd om rekening te houden met al het voorgaande; Oprichting van een snel inzetbare EU-capaciteit 1. is ingenomen met het voorstel van de VV/HV, dat is verankerd in het strategisch kompas dat door de ministers van Buitenlandse Zaken en Defensie van de EU is goedgekeurd en door de Europese Raad is bekrachtigd, om de RDC van de EU op te richten; benadrukt dat het belangrijk is dat de EU over de nodige flexibele, robuuste en geloofwaardige instrumenten, vermogens en commando- en controle-infrastructuur beschikt om doeltreffend op te treden en snel en daadkrachtig te reageren om crises te voorkomen en te beheersen teneinde zich te profileren als een geloofwaardigere speler op het gebied van veiligheid en defensie en de burgers, belangen, beginselen en waarden van de Unie, zoals verankerd in artikel 21 VEU, overal ter wereld te dienen en te beschermen; beschouwt de RDC van de EU als cruciaal voor het dichten van de kloof tussen het ambitieniveau van de EU en haar werkelijke vermogens; onderstreept in dit verband dat: 2. spoort de VV/HV met klem aan een voorstel in te dienen voor een besluit van de Raad tot instelling van een RDC van de EU om de waarden van de Unie te beschermen en de belangen van de Unie als geheel te dienen, om te reageren op onmiddellijke dreigingen of om snel te reageren op een crisissituatie buiten de Unie, ook in niet-permissieve omgevingen en in alle stadia van een conflictcyclus, overeenkomstig het volgende, rekening houdend met veranderingen in de geopolitieke context: 3. verzoekt de lidstaten blijk te geven van politieke wil, en voldoende middelen en personeel ter beschikking te stellen zodat zo spoedig mogelijk actie kan worden ondernomen om de transformatie tot stand te brengen van het EU-gevechtsgroepensysteem tot een robuuster en flexibeler instrument dat tegemoetkomt aan de behoeften van de RDC van de EU; 4. verzoekt de lidstaten de nationale procedures aan te passen om snelle inzet mogelijk te maken, met inachtneming van de eigen strategische cultuur, vermogens en bevoegdheden van de lidstaten op het gebied van veiligheid en defensie; 5. wijst erop dat de ontwikkeling van de RDC van de EU moet voortbouwen op de ervaring die is opgedaan bij de EU-gevechtsgroepen en dat de RDC van de EU niet moet worden beschouwd als een herzien EU-gevechtsgroepenconcept; is van mening dat het EU-gevechtsgroepenconcept te kampen heeft met structurele tekortkomingen in de opzet, waardoor de lidstaten telkens wanneer een verzoek tot inzet werd gedaan nationale kosten-batenberekeningen konden uitvoeren en hun veto konden gebruiken, en hiervoor alternatieve argumenten aanvoerden; merkt op dat het hogere ambitieniveau van de RDC van de EU in vergelijking met de gevechtsgroepen dus in de eerste plaats kwalitatief is omdat het de tekortkomingen van de gevechtsgroepen verhelpt; is van mening dat de RDC van de EU een groot potentieel heeft om de gevechtsgroepen aanzienlijk te verbeteren en voort te bouwen op de ervaring die hierbij is opgedaan, de strategische autonomie van de EU te versterken en een positieve bijdrage te leveren aan de geïntegreerde EU-aanpak van veiligheid en vrede; 6. benadrukt dat een snelle inzet flexibiliteit vereist in de politieke besluitvorming en een adequate mate van paraatheid van militaire modules, hetgeen naast landtroepen ook de nodige lucht- en zeecomponenten alsook speciale operationele componenten en strategische hulpmiddelen inhoudt; 7. benadrukt dat de EU de afgelopen twintig jaar onvoldoende vooruitgang heeft geboekt op het gebied van strategische hulpmiddelen en roept de lidstaten en relevante EU-instellingen op om vermogenstekorten dringend aan te pakken en zich ertoe te verbinden tegen 2025 de kritieke lacunes, met name die welke verband houden met de RDC van de EU, en structurele lacunes voor een groot deel op te vullen; benadrukt dat deze strategische hulpmiddelen moeten worden afgestemd op de behoeften van de RDC van de EU en dat het gebruik ervan prioriteit moet krijgen; verzoekt de Commissie en de VV/HV voorts om de financiële behoeften in kaart te brengen om deze lacunes aan te pakken; onderstreept in dit verband de rol van het Europees Defensiefonds bij het aanpakken van vermogenstekorten; dringt er bij de lidstaten op aan bijzondere aandacht te besteden aan de potentiële behoeften van de RDC van de EU in bestaande kaders zoals PESCO; is ingenomen met de initiatieven van de Commissie om gezamenlijke aanbestedingen te faciliteren als aanvullend instrument ter verbetering van de vermogens en interoperabiliteit van de EU; 8. benadrukt dat de beschikbaarheid van Europese strategische hulpmiddelen moet worden verbeterd, aangezien dit een voorwaarde is voor een volledig operationele en adequaat uitgeruste RDC van de EU dat robuuste, indien mogelijk autonome en proactieve inlichtingen-, bewakings- en verkenningsvermogens omvat, alsmede vermogens inzake strategisch transport- en luchttransport, bijtanken in de lucht, satellietcommunicatie, ruimtecommunicatiemiddelen, medische zorg- en evacuatie-eenheden en cyberdefensie waarmee crisissituaties op de juiste manier kunnen worden geëvalueerd; 9. benadrukt dat de RDC van de EU geleidelijk operationeel moet worden gemaakt voor verschillende scenario’s, afhankelijk van de rijpheid van haar strategische hulpmiddelen, van de minst veeleisende tot de meest veeleisende operaties; 10. wijst erop dat meer inspanningen en investeringen in strategische hulpmiddelen ook zouden bijdragen tot een bredere Europese steun aan de NAVO; onderstreept dat de EU voor de levering van strategische hulpmiddelen grotendeels afhankelijk is van de VS; wijst er verder op dat de wetgevende bevoegdheden van de EU op belangrijke gebieden zoals hybride oorlogvoering, cyberbeveiliging of ruimtevaartbeleid een aanzienlijke impact hebben op de ontwikkeling en beschikbaarheid van de strategische hulpmiddelen die zijn vereist voor de operationalisering van de RDC van de EU; benadrukt derhalve de noodzaak van horizontale coördinatie op alle beleidsterreinen in de EU; 11. wijst erop dat voor een snelle inzet de paraatheid en samenwerking van de EU moeten worden vergroot door verbetering van de militaire mobiliteit; is ingenomen met het actieplan voor militaire mobiliteit 2.0, met name de doelstelling ervan inzake de ondersteuning van grootschalige verplaatsingen van militaire strijdkrachten in de EU, die van cruciaal belang zijn om de EU in staat te stellen de RDC van de EU op korte termijn in te zetten; 12. benadrukt dat de in het strategisch kompas geuite aspiraties alleen zullen worden verwezenlijkt als de lidstaten in staat zijn hun aanbestedingsprogramma’s op defensiegebied en hun nationale defensievermogens op adequate wijze te vergroten en te coördineren; herinnert er in dit verband aan dat op basis van Europese samenwerking moet worden gezocht naar duurzame investeringen in de aanpak van de militaire tekorten van Europa, aangezien dit een basisvereiste is om de RDC van de EU doeltreffend uit te rollen en met succes bij te dragen aan de ontwikkeling van de EU als een serieuze en geloofwaardige geopolitieke speler; is voorts ingenomen met de initiatieven van de Commissie om gezamenlijke aanbestedingen te faciliteren als aanvullend instrument om de vermogens en interoperabiliteit van de EU te verbeteren; 13. is van mening dat het Satellietcentrum van de EU zijn diensten en expertise aan de RDC van de EU moet verlenen en dringt erop aan dat de toekomstige noodzakelijke regelingen worden getroffen, onder meer door ervoor te zorgen dat het SatCen adequate financiering ter beschikking wordt gesteld; Militair plannings- en uitvoeringsvermogen 14. wijst erop dat de RDC van de EU een permanent, volwaardig operationeel hoofdkwartier moet hebben in het kader van het MPCC en de doeltreffendheid daarvan moet waarborgen door rekening te houden met het volgende: 15. stelt voor om nationale operationele hoofdkwartieren met “hoge paraatheid” te behouden als uitwijkmogelijkheid voor het EU-commando om te anticiperen op een scenario waarin zich meerdere crises tegelijkertijd voordoen; 16. onderstreept dat de VV/HV op grond van artikel 36 VEU het Parlement regelmatig moet informeren en daarom het Parlement op de hoogte moet houden van de vooruitgang die is geboekt bij de ontwikkeling van het MPCC tot een volledige commando- en controlestructuur die in staat is niet-uitvoerende en uitvoerende taken en operaties te plannen, te controleren en te leiden, zodat het Parlement toezicht kan houden, met name wat betreft de vraag of alle EU-acties voldoende gecoördineerd zijn om de samenhang en doeltreffendheid ervan te maximaliseren; Artikel 44 VEU — handelen namens de Europese Unie 17. benadrukt dat het gebruik van artikel 44 VEU aanzienlijke voordelen kan bieden, zoals snelheid, flexibiliteit en vrijheid om op te treden, met behoud van gezamenlijk EU-optreden in situaties waarin troepen snel moeten worden ingezet om verdere escalatie te voorkomen en waarin de risico’s voor gevechtstroepen hoger zijn; benadrukt dat bij de besluitvorming over de inzet van de RDC van de EU op basis van artikel 44 VEU waar nodig en gewenst ook derde landen bij missies van de RDC van de EU kunnen worden betrokken; 18. verzoekt de lidstaten op te treden namens de Europese Unie overeenkomstig het mandaat van de Raad uit hoofde van artikel 44 VEU en derhalve alle instrumenten in het Verdrag te gebruiken om de geloofwaardigheid, flexibiliteit en efficiëntie van de crisisbeheersing van de EU te vergroten; 19. verzoekt de lidstaten voorts op grond van artikel 44 VEU op te treden op basis van een voorstel van de VV/HV, ook indien dit vooraf door een lidstaat wordt voorgesteld, na unanieme goedkeuring door de Raad, hetgeen kan worden bereikt door middel van constructieve onthouding; dringt er bij de lidstaten die belast zijn met de uitvoering van de taak op aan om voor hun latere besluiten gebruik te maken van besluitvorming met gekwalificeerde meerderheid van stemmen; 20. is van mening dat de politieke en economische stimulansen moeten veranderen om de vooruitzichten voor het gebruik van artikel 44 VEU te verbeteren; dringt erop aan dat de lidstaten die gebruikmaken van artikel 44 VEU ruimere toegang krijgen tot gemeenschappelijke financiering voor de dekking van extra kosten en dat zij meer flexibiliteit krijgen met betrekking tot operationele besluiten en het opstellen van crisisbeheersingsconcepten en operationele plannen; stelt voor scenario’s toe te passen om het potentiële gebruik van artikel 44 VEU vooraf te simuleren en de bijbehorende modaliteiten te verduidelijken; 21. dringt er bij de VV/HV op aan het Parlement regelmatig te informeren overeenkomstig artikel 36 VEU en ervoor te zorgen dat in de voorstellen van de VV/HV terdege rekening wordt gehouden met de standpunten van het Parlement; 22. benadrukt dat de lidstaten en de RDC van de EU de geïntegreerde aanpak van de EU moeten volgen om te zorgen voor een doeltreffende coördinatie van een EU-respons in de verschillende fasen van een crisis of conflict, waarbij defensie- en veiligheidsactiviteiten worden gecombineerd met ontwikkelings- en diplomatieke acties; 23. benadrukt dat het gebruik van artikel 44 VEU aanzienlijke voordelen biedt ten opzichte van lidstaten die buiten het EU-kader actief zijn; Actualisering van desbetreffende rechtshandelingen 24. verzoekt de Commissie passende wijzigingen voor te stellen in het Financieel Reglement en het Statuut van de ambtenaren van de EU, in het desbetreffende interinstitutioneel akkoord over begrotingsaangelegenheden en zo nodig in andere handelingen van de Unie; 25. verzoekt de VV/HV de nodige besluiten van de Raad voor te stellen, in voorkomend geval samen met de Commissie; Gender, sociale rechten en rechten van werknemers 26. benadrukt dat de deelname van vrouwen aan het GVDB bijdraagt aan de doeltreffendheid van missies en een gunstige invloed heeft op de geloofwaardigheid van de EU als pleitbezorger voor gendergelijkheid wereldwijd; pleit voor zinvolle gendermainstreaming bij de formulering van het GVDB, met name door een beter genderevenwicht bij het personeel en de leiding van GVDB-missies en -operaties en door het ingezette personeel een specifieke opleiding te geven; verlangt dat alle door de EU ingezette militaire personeelsleden naar behoren worden opgeleid inzake gendergelijkheid en de toepassing van Resolutie 1325 van de VN-Veiligheidsraad inzake vrouwen, vrede en veiligheid, en specifiek worden geïnstrueerd over hoe zij een genderperspectief in hun taken kunnen opnemen; 27. merkt op dat de RDC van de EU zal bestaan uit troepen die samen zullen trainen en werken, en dat de aan de RDC van de EU toegewezen troepen, zolang zij onder EU-bevel staan, gelijke arbeids- en sociale rechten moeten genieten; o o o 28. verzoekt zijn Voorzitter deze resolutie te doen toekomen aan de vicevoorzitter van de Commissie/hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid, de Raad en de Commissie.