Thời đại đồ đá cũ

, tổ tiên thời kỳ đồ đá cũ hạ của Homo neanderthalensis, có niên đại từ khoảng 500 Ka tới 400 Ka BP]]
Thời đại đồ đá cũ là giai đoạn đầu của thời đại đồ đá trong thời tiền sử, được phân biệt bằng sự phát triển của các công cụ đá. Về cơ bản, nó chiếm gần như toàn bộ lịch sử loài người trên Trái Đất, bắt đầu từ khoảng 2,5 Ma BP (Ma/Ka BP: Mega/Kilo annum before present; triệu/ngàn năm trước), với sự xuất hiện của các công cụ bằng đá do các dạng người nguyên thủy như người khéo tay (Homo habilis) đưa ra, cho đến khi có sự xuất hiện của nông nghiệp vào khoảng 12 Ka BP. Thuật ngữ "Paleolithic", nghĩa văn chương là "Thời đại cổ của đá", đã được nhà khảo cổ học John Lubbock tạo ra vào năm 1865 và có nguồn gốc từ tiếng Hy Lạp "παλαιός", "paleos" (cổ, cũ) và "λίθος", "lithos", (đá).

Thời đại đồ đá cũ nói chung kết thúc khi thời đại đồ đá giữa (Mesolithic) bắt đầu, hoặc ở các khu vực với quá trình đồ đá mới hóa là sự bắt đầu của thời đại đồ đá cũ trên (Epipaleolithic).

Thời đại đồ đá cũ được đặc trưng bằng việc sử dụng các công cụ bằng đá được ghè đẽo, mặc dù người nguyên thủy vào thời gian đó cũng sử dụng các công cụ bằng gỗ và xương. Các sản phẩm nguồn gốc hữu cơ cũng được sử dụng làm công cụ, bao gồm da và các sợi thực vật; tuy nhiên các loại công cụ này đã không được bảo quản ở mức độ đáng kể. Theo truyền thống, thời đại đồ đá cũ được chia ra thành ba thời kỳ, là thời đại đồ đá cũ sớm, thời đại đồ đá cũ giữa và thời đại đồ đá cũ muộn. Các thời kỳ này đánh dấu các tiến bộ trong công nghệ và văn hóa ở các xã hội loài người nguyên thủy khác biệt.

Niên đại học

Sự tiến hóa của loài người

Phả hệ loài người đơn giản hóa

Niên biểu chỉ ra dưới đây là phả hệ đơn giản hóa của nhân loại thời kỳ đồ đá:

DateFormat = yyyy
ImageSize = width:800 height:auto barincrement:18
PlotArea = left:20 right:20 bottom:20 top:10
Colors =
id:white value:rgb(1,1,1)
id:black value:black
id:canvas value:gray(0.98)
id:holocene value:rgb(1,0.984,0.941)
id:pleisto value:rgb(1,0.968,0.690)
id:pliocene value:rgb(1,1,0.6)
id:miocene value:rgb(1,1,0)
id:paleo value:rgb(0.651,0.875,0.616)
id:gray value:gray(0.80)
id:darkblue value:rgb(0.3,0.3,0.7)
id:blue value:rgb(0.45,0.45,0.80)
id:lightblue value:rgb(0.65,0.65,0.90)
id:red value:rgb(0.8,0.30,0.30)
id:rougemoy value:rgb(0.88,0.45,0.45)
id:lightred value:rgb(0.92,0.64,0.64)
id:lightred2 value:rgb(0.95,0.84,0.84)
id:orange value:rgb(1,0.7,0.3)
id:orangesom value:rgb(0.9,0.45,0.25)
id:or value:rgb(1,0.9,0)
id:grilleMajor value:gray(0.7)
id:grilleMinor value:gray(0.9)

Period = from:-3000 till:1
TimeAxis = orientation:horizontal format:yyyy
AlignBars = justify
ScaleMinor = unit:year increment:100 start:-3000 gridcolor:grilleMinor
ScaleMajor = unit:year increment:500 start:-3000 gridcolor:grilleMajor
BackgroundColors = canvas:canvas bars:canvas
BarData=
bar:evenement1
bar:espace1
bar:evenement2
bar:espace2
bar:evenement3
bar:espace3
bar:evenement4
bar:espace4
bar:evenement5
bar:espace5
bar:evenement6
bar:espace6
barset:evenement
bar:ages0
bar:ages

Define $center = anchor:from align:center
Define $left = anchor:from align:left shift:(4,-4)
Define $right = anchor:till align:right shift:(-4,-4)
Define $left2 = anchor:from align:left shift:(4, 3)
Define $right2 = anchor:till align:right shift:(-4, 3)

PlotData=

bar:evenement1 color:black width:20 $left
from:-3000 till:-1950 color:gray
at:-2650 textcolor:black text:" Australopithecus"

bar:espace1 width:12 at:-2556 mark:(line, blue)

bar:evenement2 color:black width:20 $left
from:-2556 till:-1700 color:or
at:-2300 textcolor:black text:" Homo habilis"

bar:espace2 width:12 at:-2043 mark:(line, blue)

bar:evenement3 color:black width:20 $left
from:-2043 till:-1000 color:darkblue
at:-1650 textcolor:black text:" Homo ergaster"
from:-700 till:-300 color:blue textcolor:black text:"Homo rhodesiensis"
from:-200 till:0 color:lightblue
at:-300 textcolor:black text:" Homo sapiens"
at:-880 textcolor:black text:"?"

bar:espace3 width:12 at:-1121 mark:(line, blue)
bar:espace3 width:36 at:-1750 mark:(line, blue)

bar:evenement4 color:black width:20 $left
from:-1121 till:-800 color:lightred
at:-1125 textcolor:black text:"Homo antecessor"
from:-700 till:-201 color:rougemoy
at:-675 textcolor:black text:"Homo heidelbergensis"
from:-199 till:-35 color:red
at:-225 textcolor:black text:"Neanderthal"
at:-1750 mark:(line, darkblue)
at:-770 textcolor:black text:"?"
bar:espace4 width:12 at:-1750 mark:(line, darkblue)

bar:evenement5 color:black width:20
bar:evenement5 color:black width:20 $left
from:-1750 till:-100 color:orange
at:-1000 textcolor:black text:" Homo erectus"

bar:espace5 width:12 at:-100 mark:(line, blue)

bar:evenement6 color:black width:20 $left
from:-100 till:-27 color:orangesom
at:-315 textcolor:black text:" Homo soloensis"

bar:ages0
from:-2600 till:-10 width:10 color:paleo textcolor:white
at:-1600 text:"Paleolithic"

bar:ages fontsize:9
from:-3000 till:-1806 color:pliocene
at:-2400 text:Pliocene
from:-1806 till:-11 color:pleisto
at:-1000 text:Pleistocene
from:-11 till:0 color:holocene
at:-100 text:Holocene ->
at:-3000 mark:(line, black)
at:-1806 mark:(line, black)
at:-11 mark:(line, black)
at:0 mark:(line, black)

Khí hậu
Các sự kiện địa khí hậu chính

Cách sinh sống
(ở Nice, Pháp) có niên đại khoảng 400 Ka BP]]
Nền kinh tế của một xã hội thời đại đồ đá cũ điển hình là rất đơn giản, với việc săn bắt và hái lượm là chủ yếu. Con người khi đó thu lượm thức ăn, củi và các vật liệu làm công cụ, quần áo hay dựng lều để tránh mưa gió.
Công cụ
Nói chung, các phương pháp chế tạo công cụ không thay đổi nhiều ở mức đáng kể trong thời đại đồ đá cũ, mặc dù đã có một loạt các nền văn hóa đã tồn tại trong thời đại này.
Xã hội
Không có chứng cứ khảo cổ học cho thấy có sự bất bình đẳng trong xã hội hay các trận đánh đầy bạo lực giữa các nhóm (nghĩa là chiến tranh). Người nguyên thủy thời đại đồ đá cũ đã nhóm lại thành các thị tộc có khoảng 25-50 thành viên; các thị tộc này được tạo ra từ một vài gia đình.

Tham khảo

Xem thêm


Thời tiền sử
Tiến hóa của loài người
Tiến trình tiến hóa loài người
Danh sách các hóa thạch tiến hóa của con người
Lịch trình tiến hóa của sự sống
Lịch sử Trái Đất
Niên đại địa chất
Thời kỳ băng hà
Danh sách các khu vực khảo cổ
Thế Pleistocen

Liên kết ngoài

Human Timeline (Interactive) – Smithsonian, National Museum of Natural History (August 2016).
Donsmaps: a vast repository of Paleolithic resources
Interactive Timeline Simile/Timemap index of Eurasian sites