Tổng tư lệnh Hải quân Nga

19 tháng 8 năm 1992 |nominator=|appointer=Tổng thống Nga|appointer_qualified=|termlength=|termlength_qualified=|constituting_instrument=|precursor=|first=|residence=|last=|abolished=|succession=|abbreviation=|unofficial_names=|deputy=|salary=|seat=|reports_to=Tổng Tham mưu trưởng|body=Hải quân Nga|insigniacaption=|native_name=|flag=Flag of Russia's Commander-in-Chief of the Navy.svg|flagsize=|flagborder=|flagcaption=Hiệu kỳ của Tổng Tư lệnh Hải quân|insignia=|insigniasize=|image=Alexander Moiseev (2020).jpg|member_of=Bộ Tổng Tham mưu|imagesize=|alt=|incumbent=Đô đốc Alexander Moiseyev|incumbentsince=2 tháng 4 năm 2024|type=|status=|department=|style=|website=Trang web chính thức}}Tổng Tư lệnh Hải quân Nga là quan chức đứng đầu của lực lượng Hải quân Nga. Vị trí này được thành lập vào năm 1696, trước cả khi Ban Hải quân thành lập. Chức vụ này được bổ nhiệm theo sắc lệnh của Tổng thống Nga. Tổng Tư lệnh Hải quân Nga hiện nay là Đô đốc Alexander Moiseyev.

Lịch sử chức vụ
Vào năm 1696, trước khi tiến hành vây hãm Azov lần thứ hai, Sa hoàng Pyotr Đại đế thiết lập một hạm đội để đánh chiếm thành trị quan trọng này. Sa hoàng bổ nhiệm một đồng minh thân cận của mình, Franz Lefort là Đô đốc Tư lệnh Hạm đội này. Do vậy, theo nghĩa là chức vụ đứng đầu Hải quân Nga thì ông chính là người đầu tiên lãnh đạo ngành Hải quân Nga lúc đó dưới tư cách là chỉ huy một Hạm đội chính quy (Hạm đội của Sa hoàng khi đó). Chiến dịch Azov thành công và Lefort giữ chức vụ này cho đến khi ông mất.

Sau đó, khi Hội đồng các Boyar Nga phê chuẩn việc cho phép xây dựng một hạm đội Hải quân vào ngày 20 tháng 10, 1696 (thường được coi là ngày thành lập Hạm đội Hải quân Nga lúc đó), các Collegium bên Hải quân Nga được đích thân Sa hoàng khi đó thành lập nên, từ đó thiết lập nên chức vụ Chủ tịch Ban Hải quân. Chủ tịch Ban Hải quân Nga đầu tiên do Đại tướng–Đô đốc, Bá tước Fyodor Apraksin đảm nhiệm. Ông cũng là đô đốc người gốc Nga đầu tiên đảm nhận vị trí chỉ huy một hạm đội của Đế quốc Nga

Tiếp sau đó, Sa hoàng Alexandr I tiến hành các đợt cải cách ở cấp bộ trưởng trong những năm 1802–1811, và Ban Hải quân cũng là một trong những cơ quan mà Sa hoàng nhắm đến. Theo đó, Ban Hải Quân Nga được chuyển thành Bộ Hải Quân (tên chính thức là Bộ các Lực lượng Biển). Sau đó chức vụ lãnh đạo lực lượng Hải quân Nga lại tiếp tục có sự thay đổi, từ Bộ trưởng Các lực lượng Biển (1802) cho đến Bộ trưởng Hải quân (1815). Đến năm 1917, chức vụ này bị bãi bỏ.

Chính phủ Lâm thời Nga quyết định gộp các bộ trưởng Quân sự và Hải quân vào làm một và Aleksandr Kolchak là người đảm nhiệm chức vụ này. Một thời gian ngắn sau đó, dưới một đợt cải cách của chính phủ Bạch vệ Nga, Bộ trưởng Hải quân được tách riêng ra (sau khi Chính phủ Bạch vệ Nga tiếp tục duy trì chức danh cũ do Chính phủ Lâm thời lập ra một thời gian) và người đảm nhiệm chức danh này là 1 trong những đồng nghiệp của Kolchak (lúc này đang là Lãnh tụ tối cao Nga), chuẩn Đô đốc Mikhail Smirnov.

Còn ở bên nước Nga Xô viết, chức vụ Dân ủy về các vấn đề về Hàng hải được thành lập và do Pavel Dybenko nắm giữ. Sau đó, tên gọi chức vụ có sự thay đổi nhiều lần: Dân ủy Hải quân Liên Xô (1939), Tổng Tư lệnh Hải quân Liên Xô, Bộ trưởng Hải quân Liên Xô, rồi lại là Tổng Tư lệnh Hải quân Liên Xô.

Sau năm 1991, các lực lượng Hải quân Liên Xô nói chung tan rã trên khắp các nước thuộc các nước SNG (Liên Xô cũ). Ở nước Nga hậu Xô viết, chức vụ Tổng tư lệnh Hải quân Nga được hình thành. Người đầu tiên giữ chức vụ này là Đô đốc Hạm đội Felix Gromov.

Danh sách những người đứng đầu ngành Hải quân Nga

Các chỉ huy Hạm đội trước khi thành lập Ban Hải quân

Người đứng đầu Ban Hải quân

Bộ trưởng các Lực lượng Biển

Bộ trưởng Hải quân Đế quốc Nga

Bộ trưởng Chiến tranh và Hải quân của Chính phủ Nga lâm thời

| width="50%" valign="top" |

Người đứng đầu lực lượng Hải quân của quân Bạch vệ Nga

|}

Phó Tổng Tư lệnh các lực lượng Hải quân Nga-Xô

Tổng Tư lệnh các Lực lượng Hải quân Liên Xô

Dân ủy Hải quân Liên Xô

Tổng Tư lệnh Hải quân Liên Xô

Bô trưởng Hải quân Liên Xô

Tổng Tư lệnh Hải quân Liên Xô

Tổng Tư lệnh Hải quân Cộng đồng các quốc gia độc lập

Tổng Tư lệnh Hải quân Nga

Ghi chú

Đọc thêm


ВЭ/ВТ/Главнокомандующий флотом (Tổng Tư lệnh Hạm đội), Bách khoa Toàn thư Quân sự, [Tập 18], Vasily Novitsky và những người khác, Saint Peterburg, Nhà in Moskva, Ivan Sytin, 1911—1915.