Kaidai (lớp tàu ngầm)

Tàu ngầm Kiểu Kaidai (海大型潜水艦, Kaidai-gata sensuikan) là một lớp tàu ngầm hạng nhất của Hải quân Đế quốc Nhật Bản hoạt động trước và trong Chiến tranh thế giới thứ hai. Tên lớp tàu là viết tắt của cụm từ - Tàu ngầm cỡ lớn của Hải quân.

Tất cả các tàu ngầm lớp Kaidai trước đây chỉ sử dụng số hiệu có hai chữ số, tính từ tàu ngầm I-51 trở đi. Từ ngày 20 tháng 5 năm 1942, tất cả các tàu ngầm lớp Kaidai đều được thêm số "1" vào trước số hiệu cũ của chúng. Ví dụ, I-52 được đổi thành I-152. Toàn bộ tàu đều thay thành số hiệu có ba chữ số nếu số hiệu cũ chỉ có một hoặc hai chữ số. Những tàu đã rời biên chế trước ngày 20 tháng 5 năm 1942 thì không được thay đổi số hiệu.

Các lớp tàu
Lớp tàu ngầm kiểu Kaidai được chia thành 7 phân lớp chính và 2 phân lớp phụ:











Kaidai I (lớp I-51)
nhỏ|200x200px|I-51 vào năm 1924
Dự án số S22. Nguyên mẫu của lớp. Con tàu duy nhất của lớp Kaidai I, I-51, được dựa trên thiết kế của tàu ngầm lớp K của Hải quân Hoàng gia Anh trong Chiến tranh thế giới thứ nhất. Con tàu được hoàn thành vào năm 1924, được nâng cấp lên động cơ mới vào năm 1932 và được tháo dỡ vào năm 1941. Con tàu không tham gia bất kỳ trận đánh nào trong Chiến tranh thế giới thứ hai.

Kaidai II (lớp I-152)
nhỏ|200x200px|I-152
Dự án số S25. Chỉ có duy nhất một tàu Kaidai II, I-152, được đóng theo Kế hoạch Hạm đội Tám-Sáu cùng với tàu I-51. Con tàu được hoàn thành vào năm 1924, và được sử dụng làm tàu huấn luyện đến giữa năm 1942, sau đó bị loại khỏi biên chế. Con tàu được tháo dỡ vào năm 1946.

Kaidai IIIa/b (lớp I-153 và lớp I-156)
nhỏ|I-158 vào năm 1927
Dự án số S26 (Kaidai IIIa) và S27 (Kaidai IIIb). Chín tàu Kaidai III được dựa theo những thiết kế trước đó, nhưng sử dụng thân tàu vững chắn hơn. Các tàu thuộc nhóm "IIIb" có thân tàu dài hơn 40&nbsp;cm và mang thiết kế mũi tàu khác biệt. Toàn bộ chín tàu được đóng trong giai đoạn 1927-1930.

Trong số chín tàu của nhóm Kaidai III, bảy chiếc sống sót qua chiến tranh, do phần lớn chúng được sử dụng làm tàu huấn luyện. Toàn bộ số tàu này đều được đánh đắm sau khi chiến tranh kết thúc. I-63 bị chìm sau vụ tai nạn va chạm với tàu ngầm I-60 vào năm 1939. I-63 được trục vớt vào tháo dỡ vào năm 1940. I-60 sau đó bị đánh chìm bởi khu trục hạm HMS Jupiter.
|-
|
|Kaidai IIIb
|12 tháng 8 năm 1926
|28 tháng 9 năm 1927
|20 tháng 12 năm 1928
|
|Chìm trong một vụ tai nạn tại Eo biển Bungo ngày 20 tháng 2 năm 1939. Được trục vớt và tháo dỡ ngày 21 tháng 1 năm 1940
|-
|}

Kaidai IV (lớp I-61/162)
nhỏ|207x207px|I-164 vào năm 1930
Dự án số S28. Có thiết kế thân tàu bé hơn so với lớp tiền nhiệm và chỉ lắp đặt bốn ống phóng ngư lôi. Ba tàu của lớp Kaidai IV được đóng trong giai đoạn 1929-1930; I-61, I-162, và I-164. I-61 chìm trong một vụ tai nạn năm 1941. I-164 bị tàu ngầm của Mỹ bắn chìm ngày 17 tháng 5 năm 1942. I-162 sống sót qua chiến tranh.

Kaidai V (lớp I-165)

Dự án số S29. Có ba tàu lớp Kaidai V được đóng; I-165, I-166, và I-67, đều được hoàn thành trong năm 1932. Lớp này được nâng cấp pháo trên boong tàu, từ pháo nòng 50 caliber lên pháo đa dụng 65 caliber. Các con tàu được thiết kế rộng và cao hơn, nâng tổng số thành viên thủy thủ đoàn lên 75 và tăng mức lặn sâu lên 230&nbsp;ft (70 m). I-165 được cải tiến vào năm 1945, bằng việc thay pháo trên boong tàu bằng hai máy phóng ngư lôi cảm tử Kaiten.

Không tàu nào trong nhóm Kaidai V sống sót qua chiến tranh. I-67 chìm với toàn bộ thủy thủ đoàn trong một buổi huấn luyện vào năm 1940. I-165 bị bắn chìm ngày 27 tháng 6 năm 1945 ở vùng biển phía đông đảo Saipan. I-166 bị tàu ngầm Anh bắn chìm ngày 17 tháng 7 năm 1944 ở ngoài khơi Singapore.

Nhóm Kaidai VI đã góp công đánh chìm hai hàng không mẫu hạm của Hải quân Hoa Kỳ trong chiến tranh. Ngoài ra, tàu ngầm I-70 là tàu chiến đầu tiên của Nhật Bản bị đánh chìm trong Chiến tranh thế giới thứ hai, và tàu ngầm I-73 là chiến công đầu tiên của lực lượng tàu ngầm Hoa Kỳ trong Chiến tranh thế giới thứ hai.
|-
|(gốc-I-74)
|Kaidai VIb
|Xưởng Hải quân Sasebo
|16 tháng 10 năm 1934
|28 tháng 3 năm 1937
|15 tháng 8 năm 1938
|Đánh chìm tàu chở quân USS Portmar và làm hư hại tàu USS LST-469 trong cuộc tấn công Đoàn Vận tải GP55 ngày 16 tháng 6 năm 1943
|Bị máy bay ném bom B-24 Liberator tấn công và đánh chìm ngoài khơi Truk ngày 12 tháng 4 năm 1944
|-
|(gốc-I-75)
|Kaidai VIb
|Khu Công nghiệp Đóng tàu Kōbe, Mitsubishi
|1 tháng 11 năm 1934
|16 tháng 9 năm 1936
|18 tháng 12 năm 1938
|• Đánh chìm tàu USS Manini ngày 18 tháng 12 năm 1941• Làm hư hại tàu buôn Allara của Australia vào ngày 23 tháng 7 năm 1942• Đánh chìm tàu buôn Murada của Australia ngày 24 tháng 7 năm 1942• Đánh chìm tàu buôn Cagou của Pháp ngày 28 tháng 7 năm 1942• Đánh chìm tàu RMS Dranker vào ngày 3 tháng 8 năm 1942• Đánh chìm hàng không mẫu hạm hộ tống ngày 24 tháng 11 năm 1943
|Bị đánh chìm bởi khu trục hạm ở phía đông bắc đảo san hô Wotje, ngày 17 tháng 2 năm 1944
|-
|}

Kaidai VII (lớp I-176)

Dự án số S41. Thiết kế cuối cùng của lớp Kaidai, mười tàu ngầm Kaidai VII được đặt hàng vào năm 1939 (I-176 tới I-185), và được hoàn thành vào năm 1942 và 1943. Các tàu được đóng theo Chương trình Mở rộng Trang bị Hải quân lần 4. Hải quân Nhật thường gọi lớp này là , và từng có ý định dùng để thay thế cho lớp Kaidai III và Kaidai IV. Thay vì lắp các ống phóng ngư lôi ở đuôi tàu như các lớp tiền nhiệm, lớp Kaidai VII đã đặt cả sáu ống phóng ở phần mũi tàu.

Bảy trong số 10 chiếc của nhóm Kaidai VII bị đánh chìm trong năm hoạt động đầu tiên và tháng 10 năm 1944, toàn bộ các tàu đều bị đánh chìm.
|-
|157
|(gốc-I-79)
|Xưởng Đóng tàu Kawasaki
|21 tháng 8 năm 1941 (Dưới tên I-79)
|16 tháng 7 năm 1942 (Dưới tên I-179)
|8 tháng 6 năm 1943
|
|Chìm trong một vụ tai nạn ở Iyo Nada, 9 tháng 7 năm 1943
|-
|158
|(gốc-I-80)
|Xưởng Hải quân Kure
|17 tháng 4 năm 1941 (Dưới tên I-80)
|7 tháng 2 năm 1942 (Dưới tên I-180)
|15 tháng 1 năm 1943
|• Đánh chìm tàu buôn Wollongbar của Australia ngày 29 tháng 4 năm 1943• Đánh chìm tàu buôn của Na Uy ngày 5 tháng 5 năm 1943• Làm hư hại tàu vận tải Ormiston của Australia ngày 12 tháng 5 năm 1943• Làm hư hại tàu vận tải Caradale của Australia ngày 12 tháng 5 năm 1943
|Bị khu trục hạm hộ tống bắn chìm ngoài khơi thành phố Dutch Harbor , 27 tháng 4 năm 1944
|-
|159
|
|Xưởng Hải quân Kure
|11 tháng 11 năm 1941
|2 tháng 5 năm 1942
|25 tháng 5 năm 1943
|
|Bị tàu cao tốc và khu trục hạm của Hải quân Hoa Kỳ bắn chìm ngoài khơi New Guinea, 16 tháng 1 năm 1944
|-
|160
|
|Xưởng Hải quân Kure
|10 tháng 11 năm 1941
|20 tháng 5 năm 1942
|10 tháng 5 năm 1943
|
|Bị đánh chìm bởi khu trục hạm ngoài khơi Espiritu Santo 1 tháng 9 năm 1943
|-
|161
|
|Xưởng Đóng tàu Kawasaki
|26 tháng 12 năm 1941
|21 tháng 1 năm 1943
|3 tháng 10 năm 1943
|
|Bị tàu ngầm Mỹ bắn chìm ở phía nam Shikoku, 28 tháng 4 năm 1944
|-
|162
|
|Xưởng Hải quân Kure
|1 tháng 4 năm 1942
|12 tháng 12 năm 1942
|15 tháng 10 năm 1943
|
|Bị đánh chìm bởi máy bay của hàng không mẫu hạm hộ tống ở phía đông nam đảo Saipan, 19 tháng 6 năm 1944
|-
|163
|
|Xưởng Hải quân Kure
|9 tháng 2 năm 1942
|16 tháng 9 năm 1942
|23 tháng 9 năm 1943
|
|Bị khu trục hạm và đánh chìm ở phía tây bắc đảo Saipan, 22 tháng 6 năm 1944
|-
|}

Thông số

Chú thích

Tham khảo


, Gakken (Japan)
History of the Pacific War Vol. 17, I-Gō Submarines, January 1998,
History of the Pacific War Vol. 63, Documents of IJN submarines and USN submarines, January 2008,
History of the Pacific War Extra, Perfect guide, The submarines of the Imperial Japanese Forces, March 2005,
Model Art Extra No.537, Drawings of Imperial Japanese Naval Vessels Part-3, Model Art Co. Ltd. (Japan), May 1999
The Maru Special, Ushio Shobō (Japan)
Japanese Naval Vessels No. 37, Japanese Submarines II, April 1980
Japanese Naval Vessels No. 132, Japanese Submarines I (New edition), February 1988
Monthly Ships of the World, (Japan)
No. 469, Special issue Vol. 37, "History of Japanese Submarines", August 1993