undertheseanlp/UVW-2026 huggingface dataset:
Tiếng Môn

|pronunciation=
|states=Myanmar, Thái Lan
|region=Hạ Miến
|speakers= (1984–2004)
|date=
|ref = e18
|familycolor=Austro-Asiatic
|fam2=Môn
|script=Chữ Môn
|minority=
}}
|lc1=mnw|ld1=Tiếng Môn hiện đại
|lc2=omx|ld2=Tiếng Môn cổ
|linglist=omx
|lingname=Tiếng Môn cổ
|glotto=monn1252
|glottoname=Tiếng Môn hiện đại
|glotto2=oldm1242
|glottoname2=Tiếng Môn cổ
|notice=IPA
| map = Monic language.jpg
| mapcaption = Phân bố địa lý của nhóm Môn tại Thailand và Myanmar, tiếng Môn được đánh dấu bằng màu đỏ.
}}

Tiếng Môn ( [pʰiəsa moʊn]; ; ; từng được gọi là tiếng Peguan và tiếng Talaing) là một ngôn ngữ Nam Á được nói bởi người Môn, một dân tộc sống tại Myanmar, Thái Lan và Lào. Tiếng Môn có phần giống với tiếng Khmer, tuy thuộc vùng ngôn ngữ Đông Nam Á lục địa nhưng lại không có thanh điệu. Tiếng Môn hiện được nói bởi khoảng một triệu người. Trong những năm gần đây, lượng người nói tiếng Môn suy giảm nghiêm trọng, đặc biệt trong giới trẻ,

Chữ Môn là một hệ chữ viết xuất phát từ chữ Brahmi.

Lịch sử

Tiếng Môn từng là một ngôn ngữ quan trọng trong lịch sử Miến Điện. Cho đến thế kỷ 12, tiếng Môn là lingua franca của vùng thung lũng Irrawaddy - không chỉ được nói ở các vương quốc Môn vùng hạ Irrawaddy mà còn được nói ở Vương quốc Pagan thượng của người Bamar. Tiếng Môn vẫn được coi là một ngôn ngữ uy tín sau khi vương quốc Thaton của người Môn bị Pagan diệt vào năm 1057. Vua Kyansittha của Pagan (trị. 1084–1113) là người rất chuộng văn hóa Môn, tiếng Môn vì thế mà được bảo hộ dưới triều đại của ông.

Kyansittha cho dựng rất nhiều bia khắc chữ Môn; điển hình là bia ký Myazei, chép một câu chuyện ở bốn mặt bằng bốn thứ tiếng: Pali, Pyu, Môn và Miến. Tuy nhiên, sau khi Kyansittha băng hà, người Bamar bỏ học tiếng Môn và tiếng Miến Điện bắt đầu thay thế tiếng Môn và Pyu làm lingua franca. Tiếng Môn Thái có một số khác biệt biệt so với các phương ngữ tại Myanmar, nhưng vẫn thông hiểu được nhau.

Ethnologue liệt kê các phương ngữ tiếng Môn là Martaban-Moulmein (Trung Môn, Mon Te), Pegu (Mon Tang, Bắc Môn), và Ye (Mon Nya, Nam Môn).

Ngữ âm

Phụ âm

chỉ được tìm thấy trong các từ mượn tiếng Miến.
Các âm hút vào không được dùng tại nhiều phương ngữ và trở thành âm bật ra.

Nguyên âm

Tham khảo

Xem thêm
Danh sách ngôn ngữ
Danh sách các nước theo ngôn ngữ nói

Liên kết ngoài
Thông trắng Hải Nam

Thông trắng Hải Nam hay thông Fenzel (danh pháp hai phần: Pinus fenzeliana) là một loài thông đặc hữu của đảo Hải Nam ở miền nam Trung Quốc. Loài thông này là cây thân gỗ có chiều cao đạt tới 20 m với đường kính tới 1m.

Các lá hình kim, mọc thành bó 5 lá, dài 5–13&nbsp;cm. Các nón dài 6–11&nbsp;cm, với các vảy dạng gỗ và dày; các hạt lớn, dài khoảng 8–15&nbsp;mm, với cánh dạng dấu vết dài 3&nbsp;mm, tương tự như loài có họ hàng gần là thông trắng Trung Quốc (Pinus armandii). Thông trắng Hải Nam khác thông trắng Trung Quốc ở chỗ có các lá kim ngắn hơn, các nón nhỏ hơn và thích nghi với môi trường sống rừng mưa cận nhiệt đới.

Nhóm thông trong dãy núi Đại Biệt Sơn ở tỉnh An Huy miền đông Trung Quốc, đầu tiên được miêu tả như là loài Pinus dabeshanensis, đôi khi được coi là một thứ của loài này, nhưng nói chung hay được coi là thứ của Pinus armandii, loài giống nó nhiều hơn.

Thông báo về sự tồn tại của Pinus fenzeliana tại Việt Nam vẫn chưa được kiểm chứng; các quần thể cây trong khu vực này có thể thuộc về loài thông Đà Lạt (Pinus dalatensis) hay thông trắng Quảng Đông (Pinus wangii), với cả hai loài này đều khác thông trắng Hải Nam ở kích thước và hình dạng của nón và hạt, mặc dù bộ lá là tương tự.

Tham khảo & Liên kết ngoài

Hình ảnh nón thông trắng Hải Nam (Pinus fenzeliana)

Chú thích

Tham khảo
Thông lùn Siberi

Thông lùn Siberi (danh pháp hai phần: Pinus pumila) là loài thông bản địa ở đông bắc châu Á, bao gồm cả các đảo của Nhật Bản. Loài cây bụi này chỉ cao khoảng 1–3 m, đôi khi tới 5 m, nhưng có thể có các cành trải dài hơn cả chiều cao cây nằm dọc theo mặt đất. Loài này được (Pall.) Regel miêu tả khoa học đầu tiên năm 1859.

Các lá hình kim tạ thành chùm 5 lá dài 4–6&nbsp;cm. Các nón dài khoảng 2,5-4,5&nbsp;cm, với các hạt lớn. Hạt được phát tán nhờ chim bổ hạt đốm (Nucifraga caryocatactes).

Nó còn được gọi là thông đá Nhật Bản.

Trong khu vực miền núi ở miền bắc Nhật Bản, đôi khi nó lai ghép với loài thông trắng Nhật Bản (Pinus parviflora); loại cây lai ghép này (Pinus x hakkodensis) to lớn hơn thông lùn Siberi, có thể cao tới 8–10 m.

Chú thích

Liên kết ngoài

Hình ảnh
Anh Thơ (định hướng)

Anh Thơ có thể là:

Anh Thơ, tên thật là Vương Kiều Ân, nữ nhà thơ Việt Nam
Anh Thơ, tên thật là Lê Thị Thơ, nữ ca sĩ Việt Nam
Hoa Tâm

| ngày sinh = 1906
| nơi sinh = Hưng Yên
| ngày mất =
| nơi mất =
| quốc tịch =
| dân tộc =
| nghề nghiệp = Diễn viên sân khấu
| bố mẹ =
| đào tạo =
| học vấn =
| field =
| khen thưởng =
| danh hiệu = Nghệ sĩ nhân dân (1984)
| năm hoạt động sân khấu = 1921 – 1986
| chữ ký =
| website =
}}

Hoa Tâm (1906 – 1986) là một nghệ nhân chèo Việt Nam. Được phong tặng danh hiệu Nghệ sĩ nhân dân vào năm 1984.

Hoa Tâm tên thật là Vũ Thị Định, sinh năm 1906, quê ở xã Mai Động, huyện Kim Thi, Hưng Yên. Bà sinh ra trong một gia đình nông dân, cha mất từ sớm. Năm 15 tuổi, bà theo phường chèo của ông Trùm Châu học nghề chèo. Vai chèo đầu tiên của bà là vai Nghi Xuân trong Phạm Công Cúc Hoa. Năm 1925, phường Trùm Châu chuyển ra Hải Phòng thuê rạp hát ở dãy Tám gian. Từ đây, Đào Định (nghệ danh của Hoa Tâm lúc này) trở thành đào hát nổi tiếng, diễn chèo và cả tuồng. Khách quen gọi cô Định là Minh Tâm rồi thành Hoa Tâm. Hoa Tâm đóng cả những vai đào chín như Thị Kính, Thị Phương lẫn đào lệch như Đào Huế, Thị Màu, Xuý Vân... Ngoài ra bà còn nổi tiếng cả những vai tuồng Điêu Thuyền (trong Phụng Nghi Đình), Bàng Quý Phi (trong Tra án Bàng Quý Phi), Đào Tam Xuân (trong Trảm Trịnh Ân).

Đến thập niên 1940, do vật giá leo thang, gánh Trùm Châu làm ăn thất bát rồi tan rã. Hoa Tâm và những thành viên trong gánh cũ tách ra lập thành gánh mới mang tên "Gánh hát Đồng Tâm" do Hoa Tâm làm chủ gánh. Ngoài những người cũ, gánh còn quy tụ cả những nghệ sĩ nổi tiếng như Ba Cao, Ba Tuyên, Đức Ngà, Phụng Nhung, Dịu Hương, Năm Ngũ,... Gánh Đồng Tâm đi lưu diễn nhiều nơi, thường trụ lại ở rạp Kim Mã, Hà Nội, diễn chủ yếu chèo cổ và tuồng, song song với chèo cải lương của Lý Nghị (Nguyễn Đình Nghị) đang rất thịnh hành vào thời kỳ này. Năm 1944, gánh Đồng Tâm tan rã, Hoa Tâm gia nhập gánh Đan Thanh của Nguyễn Đình Nghị. Năm 1946, bà lập lại gánh Đồng Tâm, đi lưu diễn phục vụ các phong trào sản xuất, bình dân học vụ (như các tích Anh Đẩu tòng quân, Bà Bá đóng thuế nông nghiệp, Lấy chồng biết chữ là tiên,...). Năm 1950, bà cùng gánh trở lại Hà Nội diễn tại rạp Lạc Việt, tập hợp thêm những nghệ nhân như Trùm Thịnh, Minh Lý, Tư Liên, Hoàng Lìu, Lý Hi (cháu ông Nguyễn Đình Nghị),... diễn cả chèo cổ, chèo cải lương và tuồng.

Năm 1954, hoà bình lập lại, rạp Lạc Việt đổi thành Đoàn chèo Lạc Việt, tham dự Đại hội văn công toàn quốc. Sau đó Đoàn Lạc Việt lại đổi thành Đoàn chèo Kim Lan. Năm 1964, Đoàn chèo Kim Lan lại đổi tên thành Đoàn chèo Hà Nội rồi nhập lại với Đoàn chèo Quân đội nhân dân. Hoa Tâm là diễn viên chủ chốt đồng thời còn giúp đỡ dạy dỗ nhiều thế hệ diễn viên chèo của đoàn. Giai đoạn sau này, do tuổi tác nên chủ yếu bà đóng các vai mụ, đặc biệt thành công với vai Lý Mẫu trong Thạch Sanh (Việt Dung), Mụ Cám trong Tấm Cám (Lưu Quang Thuận), bà Cả Lợi trong Sợi tơ vàng (Việt Dung),...

Năm 1981, Hoa Tâm được nhà nước Việt Nam tặng thưởng Huân chương Lao động hạng Ba. Năm 1984, bà được trao tặng danh hiệu Nghệ sĩ nhân dân vào đợt đầu tiên. Bà qua đời vào năm 1986.

Tham khảo

Nghệ sĩ chèo Hoa Tâm - Trần Việt Ngữ - Nhà xuất bản Văn hóa 1979.
Nhạc Lộc

Nhạc Lộc (chữ Hán giản thể:岳麓区, Hán Việt: Nhạc Lộc khu) là một quận thuộc địa cấp thị Trường Sa, tỉnh Hồ Nam, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Quận này có diện tích 552 km2, dân số 802,000 người (2012). Quận này được chia ra các đơn vị hành chính gồm 15 nhai đạo và 2 trấn. Nhạc Lộc nằm ở phía tây của trung tâm thành phố Trường Sa. Quận này được thành lập ngày 22/4/1996. Chính quyền quận đóng tại Đường Kim Tinh.
Nhai đạo: Nhạc Lộc, Cát Tử Châu, Vọng Nguyệt Hồ, Ngân Bồn Lãnh, Quan Sa Lãnh, Tây Hồ, Vọng Thành Pha, Vọng Nhạc, Hàm Gia Hồ, Mai Khê Hồ, Thiên Đỉnh, Bình Đường, Dương Hồ, Hàm Phố, Học Sĩ
Trấn: Liên Hoa, Vũ Sưởng Bình

Chú thích
Phù Dung

Phù Dung (chữ Hán giản thể:芙蓉区, Hán Việt: Phù Dung khu) là một quận thuộc địa cấp thị Trường Sa, tỉnh Hồ Nam, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Phù Dung nằm ở phía tây của trung tâm thành phố Trường Sa. Phía đông giáp huyện Trường Sa của Hồ Nam, phía bắc giáp quận Khai Phúc, nam giáp Vũ Hoa, tây giáp Thiên Tâm. Quận này có diện tích 42 km2, dân số 345.800 người. Quận Phù Dung được thành lập ngày 22 tháng 4 năm 1996. được chia ra các đơn vị hành chính gồm 13 nhai đạo, 0 trấn và 0 hương. Năm 2003, GDP của quận này là 2.773 triệu nhân dân tệ. Quận lỵ đóng tại đường Nhân dân.

Tham khảo
Thiên Tâm

Thiên Tâm (chữ Hán giản thể:天心区, Hán Việt: Thiên Tâm khu) là một quận thuộc địa cấp thị Trường Sa, tỉnh Hồ Nam, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Thiên Tâm giáp huyện Trường Sa, thành phố Trường Sa về phía nam, bắc giáp quận Khai Phúc, đông giáp Phù Dung và Vũ Hoa, tây cách Vọng Thành và Nhạc Lộc qua Tương Giang. Quận này có diện tích 72&nbsp;km², dân số năm 2013 là 481.600 người. Quận này được chia ra các đơn vị hành chính gồm 14 nhai đạo. Quận lỵ đóng ở đường Tương Phủ.
Nhai đạo: Quế Hoa Bình, Đại Thác Phố, Hắc Thạch Phố, Tiên Phong, Nam Thác, Mộ Vân, Thanh Viên, Văn Nguyên, Kim Bồn Lãnh, Thành Nam Lộ, Pha Tử Nhai, Dụ Nam Nhai, Xích Lãnh Lộ, Tân Khai Phố.

Tham khảo
Khai Phúc

Khai Phúc (chữ Hán giản thể:开福区, Hán Việt: Khai Phúc khu) là một quận thuộc địa cấp thị Trường Sa, tỉnh Hồ Nam, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Quận Khai Phúc được thành lập ngày 22 tháng 4 năm 1996. Quận này giáp Vọng Thành về phía bắc, huyện Trường Sa của thành phố Trường Sa và Phù Dung về phía đông, phía nam giáp và Thiên Tâm, tây giáp cách Nhạc Lộc qua sông Tương Giang. Quận này có diện tích 188&nbsp;km², dân số năm 2013 là 588,400 người. Quận này được chia ra các đơn vị hành chính gồm 16 nhai đạo, 0 trấn, 1 khu khai phát. GDP năm 2013 là 600.7 tỷ nhân dân tệ. Quận lỵ đóng ở đường Thịnh Thế.
Nhai đạo biện sự xứ: Phù Dung Bắc Lộ, Lưu Dương Hà, Tứ Phương Bình, Nguyệt Hồ, Hồng Sơn, Lau Đao Hà, Sa Bình, Thanh Trúc Hồ, Tú Phong, Ngũ Gia Lãnh, Đông Phong Lộ, Thanh Thủy Đường, Tân Hà, Tương Nhã Lộ, Thông Thái Nhai, Vọng Lộc Viên.
Khu khai phát: Khu khai phát kinh tế Kim Hà của Trường Sa

Tham khảo
Bando

Bando (ဗန်တို) là một môn võ thuật có xuất sứ từ Myanmar. Bando bao gồm võ tay không và các kỹ thuật chiến đấu bắt chước các loài động vật như hổ, báo, chim ưng, bò tót, rắn hổ mang, khỉ và heo rừng, bọ cạp. Bando có nhiều phái và nhiều lối khác nhau. Các phái lớn là:

:- Nan twin thaing (Võ hoàng gia)
:- Pyompya thaing (Trường phái cương-nhu phối triển)
:- Neganadai thaing (Xà hình)
:- Shan thaing, một phái chịu nhiều ảnh hưởng của võ Tàu (do bang Shan có biên giới với Trung Quốc)

Nguồn gốc của Bando gắn liền với các tu viện và kinh điển Phật giáo, và các tu viện có truyền thống là những trung tâm giáo dục. Những người từ Ấn Độ mang theo tín ngưỡng Phật giáo, văn hóa và võ thuật có nguồn gốc từ Himalaya tới Đông Nam Á. Những người Hoa di cư đến Myanmar cũng sùng bái đạo Phật và cũng có ảnh hưởng tới văn hóa Myanmar. Sự pha trộn giữa võ thuật Trung Hoa và võ thuật Ấn Độ tại Myanmar đã cho ra đời môn Bando. Bando đã vượt khỏi biên giới Myanmar và được phổ biến cả ở Mỹ, Pháp, v.v...

Tham khảo

Ba Than (Gyi), Manual of the Bando discipline, National Bando Association, Burma, 1946-68
Maung Gyi, Bando, philosophy, principles et practice, IST edition, 2000
Maung Gyi, Burmese bando boxing, Ed. R.Maxwell, Baltimore, 1978
Don F.Draeger and Robert W.Smith, Comprehensive Asian Fighting arts, E. Kodansha, Tokyo, 1969
Zoran Rebac, Traditional Burmese boxing, Ed. Paladin Press, Boulder, 2003

de:Thaing
Trường Sa (huyện Trung Quốc)

Trường Sa (chữ Hán giản thể: 长沙县, Hán Việt: Trường Sa huyện) là một huyện thuộc thành phố Trường Sa, tỉnh Hồ Nam, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Huyện này nằm ở rìa phía bắc của miền trung Hồ Nam, phía bắc giáp Mịch La, Bình Giang, đông giáp Lưu Dương, nam giáp Nhạc Đường và Tương Đàm của Chu Lâm, tây giáp Khai Phúc, Phù Dung, Vũ Hoa và Thiên Tâm, tây bắc là Vọng Thành. Diện tích huyện này là 1997&nbsp;km², dân số 755.500 người (2006). GDP huyện này năm 2006 là 23,02 tỷ nhân dân tệ

Tham khảo
Vũ Hoa

Vũ Hoa (chữ Hán giản thể: 雨花区, Hán Việt: Vũ Hoa khu) là một quận thuộc địa cấp thị Trường Sa, tỉnh Hồ Nam, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Vũ Hoa giáp Phù Dung về phía bắc, Thiên Tâm về phía tây. Quận này có diện tích 115,2 km2, dân số năm 2001 là 310.000 người. Quận này được chia ra các đơn vị hành chính gồm 12 nhai đạo và 1 trấn. Quận lỵ nằm ở đường Vạn Gia Lệ.

Tham khảo
Đào Hồng Cẩm

| nơi sinh = Xã Hải Phú, huyện Hải Hậu, tỉnh Nam Định (nay là xã Hải Hậu, tỉnh Ninh Bình)
| ngày mất =
| nơi mất =
| quốc tịch =
| nghề nghiệp = Nhà văn, nhà viết kịch
| giải thưởng 1 = Giải thưởng Hồ Chí Minh
| năm 1 = 1996
| hạng mục 1 = Văn học nghệ thuật
}}

Đào Hồng Cẩm (tên thật là: Cao Mạnh Tủng, 4 tháng 1 năm 1924 – 16 tháng 1 năm 1990) là nhà viết kịch, nhà văn Việt Nam. Ông đã được trao tặng Giải thưởng Hồ Chí Minh về Văn học –Nghệ thuật đợt 1 (1996).

Tiểu sử và sự nghiệp
Ông sinh ngày 4 tháng 1 năm 1924 tại xã Hải Phú, huyện Hải Hậu, tỉnh Nam Định (nay là xã Hải Hậu, tỉnh Ninh Bình). Bút danh Đào Hồng Cẩm là ghép tên ba chị em gái của ông. Năm 1947, ông nhập ngũ lúc đang làm thầy giáo ở miền núi. Đi kháng chiến, ông tích cực tham gia vào sinh hoạt sân khấu lửa trại ở đơn vị. Từ năm 1950 đến 1954, ông công tác tại bộ phận chuyên trách văn công của Sư đoàn 308. Ở đây ông bắt đầu viết kịch nhưng chủ yếu chỉ là các hoạt cảnh, kịch ngắn.

Năm 1956, ông cho ra mắt vở hài kịch Nghị Hụt, cộng tác với Sỹ Hanh. Những kịch bản sau đó của ông đã gây được tiếng vang lớn như Trước giờ chiến thắng (1960), Chị Nhàn (1961), Nổi gió (1964), Một người mẹ (1974), Bước theo Anh, Trang sổ tay chiến sĩ (1973), Tổ quốc (1976) – viết chung với Xuân Đức, Đại đội trưởng của tôi (1974), Tiếng hát... Đặc biệt Chị Nhàn và Nổi gió, khắc hoạ hình ảnh người phụ nữ cách mạng anh hùng, là những tác phẩm tiêu biểu của kịch nói Việt Nam trong những năm chiến tranh. Nổi gió còn được đạo diễn Huy Thành dựng thành bộ phim nổi tiếng cùng tên. Một trong những đề tài thường trực của ông là hình ảnh của những người chiến sĩ cộng sản, như trong các tác phẩm Tổ quốc, Đại đội trưởng của tôi...

Ngoài sự nghiệp sáng tác, Đào Hồng Cẩm còn có đóng góp lớn trong việc xây dựng Đoàn kịch nói Quân đội. Ông là Đoàn trưởng chỉ đạo nghệ thuật của đoàn từ 1958 – 1965 và 1977 – 1985. Ông về hưu với quân hàm đại tá.

Đào Hồng Cẩm được coi là một trong những nhà viết kịch tiêu biểu trong kịch nói Việt Nam hiện đại. Năm 1996, ông được truy tặng Giải thưởng Hồ Chí Minh về văn học nghệ thuật.

Ông mất vào ngày 16 tháng 1 năm 1990, thọ 66 tuổi.

Tác phẩm
Nghị Hụt (1956)
Trước giờ chiến thắng (1960)
Chị Nhàn (1961)
Nổi gió (1964)
Bước theo anh (1966)
Một người mẹ (1974)
Trang sổ tay chiến sĩ (1973)
Đại đội trưởng của tôi (1974)
Tổ quốc (1976) viết chung với Xuân Đức
Đêm và ngày (1978)
Tiếng hát – Huy chương vàng Hội diễn sân khấu 1985

Liên kết ngoài

Nhà viết kịch Đào Hồng Cẩm với hiện thực chiến tranh cách mạng
Đào Hồng Cẩm - Khắc tạc hình tượng anh hùng chiến trận trên sân khấu
"Vì Tổ Quốc", Vở kịch từ đất lửa
Yểng

| image = Hill Myna (Gracula religiosa intermedia), Thrigby Hall.jpg
| image_width = 240px
| image_caption = Gracula religiosa intermedia
| regnum = Animalia
| phylum = Chordata
| classis = Aves
| ordo = Passeriformes
| familia = Sturnidae
| subfamilia = Graculinae
| tribus = Graculini
| genus = Gracula
| species = G. religiosa
| binomial = Gracula religiosa
| binomial_authority = Linnaeus, 1758
}}
Yểng hay nhồng hoặc sáo đá (danh pháp khoa học: Gracula religiosa) là một loài chim thuộc Họ Sáo (Sturnidae) sống ở các khu vực đồi núi Nam Á và Đông Nam Á.

Phân bố
Yểng sinh sống ở vùng dưới chân núi Himalaya từ Kumaon, Ấn Độ (80° kinh đông) về phía đông tới Nepal, Sikkim, Bhutan và Arunachal Pradesh ở những nơi có độ cao lên đến 2.000 m. Yểng cũng sống tại Thái Lan, Indonesia, Việt Nam và nhiều nơi ở Đông Nam Á.

Chim yểng lớn có chiều dài 29&nbsp;cm, lông màu đen xanh biếc, mỏ màu vàng đỏ, đầu có lông sọc vàng. Chúng ăn các loại côn trùng và trái cây.

Phân loài
G. r. peninsularis Whistler & Kinnear, 1933: Đông, trung Ấn Độ.
G. r. intermedia Hay, 1845: Từ bắc Ấn Độ tới nam Trung Quốc, Đông Dương và Thái Lan.
G. r. andamanensis (Beavan, 1867): Quần đảo Coco, quần đảo Andaman và Nicobar.
G. r. religiosa Linnaeus, 1758: Bán đảo Mã Lai, Sumatra, Java, Borneo và các đảo cận kề.
G. r. batuensis Finsch, 1899: Các quần đảo Batu và Mentawai (ngoài khơi tây Sumatra).
G. r. palawanensis (Sharpe, 1890): Palawan (tây Philippines).
G. r. venerata Bonaparte, 1850: Từ Lombok tới Alor (Quần đảo Sunda Nhỏ).

Các quần thể có liên quan khác được phát hiện ở Tây Ghats của Ấn Độ và ở Sri Lanka từng được coi là các phân loài G. r. indica và G. r. ptilogenys, nhưng hiện nay đã được tách ra thành các loài riêng biệt là:
Yểng phương nam (Gracula indica) sinh sống chủ yếu ở Nilgiris.
Yểng Sri Lanka (Gracula ptilogenys) sinh sống tại Kerala và Sri Lanka.

Tham khảo
Sáo nâu

| image = Common_Myna_(Acridotheres_tristis)_on_Kapok_(Ceiba_pentandra)_in_Kolkata_W_IMG_4297.jpg
| regnum = Animalia
| phylum = Chordata
| classis = Aves
| ordo = Passeriformes
| familia = Sturnidae
| genus = Acridotheres
| species = A. tristis
| binomial = Acridotheres tristis
| binomial_authority = (Linnaeus, 1766)
| range_map = Common Mynah distribution map.png
| range_map_caption = Phạm vi phân bố của sáo nâu. Phân bố của sáo nâu (xanh), du nhập (đỏ)
| name = Sáo nâu
}}
Sáo nâu (danh pháp hai phần: Acridotheres tristis), là một loài chim thuộc Họ Sáo, nguồn gốc châu Á. Là một loài ăn tạp với bản năng lãnh thổ mạnh, sáo nâu thích nghi rất tốt với môi trường đô thị.

Phạm vi phân bố của sáo nâu đang gia tăng với tốc độ nhanh khiến năm 2000 IUCN tuyên bố chúng là một trong những loài xâm lấn nhất thế giới và là một trong ba loài chim trong 100 loài gây tác động hàng đầu đến đa dạng sinh học, nông nghiệp và lợi ích của con người.
Phân bố

Đây là loài chim có nguồn gốc châu Á, với phạm vi từ Iran, Pakistan, Ấn Độ, Nepal, Bhutan, Bangladesh và Sri Lanka; cũng như Afghanistan, Kazakhstan, Kyrgyzstan, Uzbekistan, Tajikistan, Turkmenistan, Myanmar, và Malaysia, Singapore, Thái Lan, bán đảo Đông Dương và Trung Quốc.

Sáo nâu cũng được đưa đến nhiều quốc gia khác như Canada, Australia, Israel, New Zealand, New Caledonia, Hawaii, Nam Phi, nhiều quần đảo ở Ấn Độ Dương (Seychelles, Mauritius, Maldives, Quần đảo Andaman và Nicobar và Lakshadweep) cũng như các quần đảo ở Thái Bình Dương và Đại Tây Dương.
Acridotheres: tiếng Hy Lạp ᾰ̓κρῐ́δος, (ăkrĭ́dos), bắt nguồn từ ᾰ̓κρῐ́ς (ăkrĭ́s), con châu chấu; θήρᾱς (thḗrās), thợ săn.
tristis: tiếng Latin trīstis, buồn, u sầu; tiếng Latin hiện đại tristis, màu sậm.

Phân loài
Acridotheres tristis tristis
Acridotheres tristis melanosternus
Acridotheres tristis naumanni
Acridotheres tristis tristoides

Hình ảnh

Tập tin:Acridotheres tristis MHNT 227 La Reunion.jpg|Trứng sáo nâu
Tập tin:Acridotheres tristis1.jpg
Tập tin:Acridotheres tristis (Wroclaw zoo)-1.JPG
Tập tin:Indian-Mynah444.jpg

Chú thích

Tham khảo

Video, hình ảnh & tiếng kêu của sáo nâu trên the Internet Bird Collection
(Indian Myna =) Common Myna - Species text in The Atlas of Southern African Birds.
Indian Myna Control Handbook

Video sáo nâu trên Wild Sri Lanka
ANU Indian Common Myna page about Mynas as an invasive species in Australia and what can be done to control them
Duyên Dáng Việt Nam

Duyên dáng Việt Nam (tên tiếng Anh: Charming Vietnam Gala) là một chương trình biểu diễn nghệ thuật do Báo Thanh Niên tổ chức để gây quỹ học bổng Nguyễn Thái Bình nhằm giúp đỡ học sinh sinh viên Việt Nam có hoàn cảnh khó khăn biết vươn lên trong cuộc sống. Nay là Tập đoàn Truyền thông Thanh Niên tổ chức.

Duyên dáng Việt Nam được tổ chức lần đầu vào năm 1994, đến nay đã có 30 chương trình được thực hiện: 18 lần ở Thành phố Hồ Chí Minh; 4 lần ở Hà Nội; ; 2 lần ở Phú Yên; ngoài ra Nha Trang, Đăk Lăk, Đà Nẵng, Úc, Singapore và Anh mỗi nơi một lần.

Chương trình
Giám đốc sản xuất: Nguyễn Công Khế

Đạo diễn: Tất My Loan, Đoàn Khoa, Dương Thảo, Huỳnh Phúc Điền, Đoàn Quang Anh Khanh, Đinh Anh Dũng, Nguyễn Quang Dũng, Bình Hùng,...

Phát hành
Hãng phim Phương Nam phối hợp cùng Báo Thanh niên phát hành các liveshow của Duyên dáng Việt Nam từ số 2 tới 6 thông qua định dạng băng hình VHS rồi chuyển qua DVD. Những cuốn Duyên dáng Việt Nam số còn lại được phát hành bởi Trung tâm bâng nhạc Rạng Đông (số 7 và 8) hay Trung tâm Làng Văn (từ số 9 - 13). Riêng cuốn Duyên dáng Việt Nam, hãng phim Phương Nam thực hiện phần kỹ thuật VTR.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Trang chủ chương trình Duyên Dáng Việt Nam (tiếng Anh)
Am486

Am486 là một bộ vi xử lý thuộc gia đình họ 80486 dành cho máy vi tính được sản xuất bởi AMD vào những năm 1990. Intel hạ gục AMD trên thị trường trong bốn năm gần đó, nhưng AMD đã đặt giá cho vi xử lý 40&nbsp;MHz 486 bằng với giá của Intel cho chip 33&nbsp;MHz, củng cố thêm 20% hiệu năng trong khi giá bằng nhau. Gần đây các chip AMD 486 đã thay thế các bộ phận sao chép của Intel, nhưng sau này chip AMD 486 có tốc độ đồng hồ gấp đôi chạy ở hiệu điện thế 3.3 volt thay cho CPU của Intel chạy ở hiệu điện thế 5 volt, làm hạn chế khả năng nâng cấp chip trước khi có bộ chuyển đổi điện thế có mặt trên thị trường.

Trong cuộc đua với chip 486, chẳng hạn như Cyrix, điểm kiểm tra thấp hơn so với chip của Intel, hiệu năng của AMD 486 bằng với hiệu năng của Intel khi so sánh dựa trên cơ sở là tốc độ đồng hồ.

Trong khi Am386 dùng cho các công ty sản xuất máy tính nhỏ, thì Am486DX, DX2, và SX2 được sự chấp thuận từ nhiều công ty sản xuất máy tính lớn, đặc biệt là Acer và Compaq, trong khoảng thời gian năm 1994.

AMD có tốc độ đồng hồ nhanh hơn chip 486, cho hiệu suất cao cho đến khi có Pentium, đặc biệt là các sản phẩm 60 và 66&nbsp;MHz. Trong khi chip Intel 80486DX4 có giá cao và cần thay đổi nhỏ ở chỗ cắm, thì giá của AMD lại thấp. Chip DX4 của Intel có bộ nhớ đệm gấp đôi của AMD, cho hiệu năng cải thiện đôi chút, nhưng AMD DX4-100 thường có giá thấp hơn Intel DX2-66.

Dòng Am486 nâng cao hỗ trợ các chức năng mới như chế độ tiết kiệm điện và ghi lại bộ nhớ đệm L1, các phiên bản sau này đều có chức năng ghi lại bộ nhớ đệm cấp độ 1 với 16KB.

CPU 133&nbsp;MHz AMD Am5x86 có tốc độ đồng hồ nâng cao hơn so với Am486.

Các model Am486

WT = phương thức ghi qua bộ nhớ đệm, WB = phương thức ghi lại bộ nhớ đệm

Tham khảo

Liên kết ngoài
AMD: Bộ vi xử lý Am486® nâng cao
AMD: 30 năm dẫn đầu. Phần 2
cpu-collection.de Hình ảnh bộ xử lý AMD Am486 và thông tin chi tiết
Chi Sáo đá xanh

Chi Sáo đá xanh (danh pháp khoa học: Sturnus) là một chi thuộc họ Sáo (Surnidae).

Các loài
Sturnus vulgaris: Bản địa là vùng ôn đới châu Âu và miền tây châu Á, nhưng hiện nay đã du nhập rộng khắp thế giới.
Sturnus unicolor: Bán đảo Iberia, tây bắc châu Phi, miền nam Pháp, các đảo Sicilia, Sardinia và Corsica.

Hình ảnh

Tập tin:Sturnusvulgaris starling young.jpg|Sturnusvulgaris
Tập tin:Sturnus unicolor 003.jpg|Sturnus unicolor

Chú thích

Tham khảo
Bộ Cá trích

| ordo = Clupeiformes
| subdivision_ranks = Các họ
| subdivision = Xem trong bài.
}}
Bộ Cá trích (danh pháp khoa học: Clupeiformes) là một bộ cá thuộc lớp Cá vây tia (Actinopterygii). Các họ trong bộ này gồm những cá xương nguyên thủy nhất. Chúng có một vây lưng, vảy tròn, không có đường bên, bong bóng có ống thông với thực quản. Môi trường sống của chúng gồm nước biển, nước ngọt. Hiện tại người ta ghi nhận khoảng 429 loài trong 85 chi thuộc 10 họ. với năm nhánh được hỗ trợ tốt được Lavoué et al. (2013) nhận dạng có thể trở thành các họ mới.

Phân loại
Theo Fish Base, bộ này gồm 429 loài trong 85 chi thuộc 10 họ:

BỘ Clupeiformes
Phân bộ Denticipitoidei
Denticipitidae: 1 chi, 1 loài.
Phân bộ Clupeoidei
Alosidae: 4 chi, 32 loài. Nguyên là phân họ Alosinae của họ Clupeidae sensu lato.
Chirocentridae: 1 chi, 2 loài.
Clupeidae sensu stricto: 7 chi, 15 loài.
Dorosomatidae: 30 chi, 115 loài. Nguyên là phân họ Dorosomatinae của họ Clupeidae sensu lato, cộng gộp cả Platanichthys platana.
Dussumieriidae: 2 chi, 14 loài.
Ehiravidae: 11 chi, 31 loài. Nguyên là phân họ Ehiravinae của họ Clupeidae sensu lato. Chi Sundasalanx xếp trong họ này.
Engraulidae: 18 chi, 173 loài.
Pristigasteridae: 9 chi, 38 loài.
Spratelloididae: 2 chi, 8 loài. Nguyên là phân họ Spratelloidinae của họ Clupeidae sensu lato.

Các họ quan trọng
Họ Cá trích (Clupeidae)
Họ Cá trổng (Engraulidae)

Phát sinh chủng loài
Cây phát sinh chủng loài vẽ theo Betancur và ctv (2013).
}} }} }} }} }} }}

Phát sinh chủng loài trong phạm vi bộ Clupeiformes như dưới đây vẽ theo Lavoué et al. (2013) và Wang et al. (2022).

|2=
}}
}}
}}
}}
}}
}}
}}
}}

Hình ảnh

Tập tin:Herringadultkils.jpg
Tập tin:Herring2.jpg
Tập tin:Clupeiformes 01.jpg
Tập tin:Dorosoma cepedianum GLERL.jpg

Ghi chú
Hội Đồng

Hội đồng (chữ Hán giản thể: 会同县, Hán Việt: Hội đồng huyện) là một huyện của địa cấp thị Hoài Hóa, tỉnh Hồ Nam, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Huyện này có diện tích 2245 km2, dân số năm 2004 là 345.482 người, trong đó dân nông nghiệp 307.460 người, phi nông nghiệp 38.022 người. Các đơn vị hành chính gồm 7 trấn (Lâm Thành, Đoàn Hà, Bảo Tử, Quảng Bình, Bình Thụ, Lãng Giang và Nhược Thủy), 12 hương (Cao Kỳ, Liên Sơn, Kim Long, Mã Yên, Nham Đầu, Địa Linh, Sa Khê, Trường Trại, Sái Khê, Tiêu Gia, Hoàng Mao và Vương Gia Bình) và 6 hương dân tộc.

Tham khảo
Nguyên Lăng

Nguyên Lăng (沅陵县), Hán Việt: Nguyên Lăng huyện) là một huyện của địa cấp thị Hoài Hóa, tỉnh Hồ Nam, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Đây là huyện có diện tích lớn nhất Hồ Nam. Huyện Nguyên Lăng được Hán Cao Tổ Tây Hán thành lập (năm 202 TCN) Huyện này có diện tích 5825 km2, dân số năm 2004 là 622.000 người, trong đó dân số nông nghiệp là 551.000 người. Các đơn vị hành chính gồm 7 trấn (Tức Nguyên, Ốc Khê, Ngũ Cường Khê, Minh Khê Khẩu, Ma Khê, Lương Thủy Tỉnh, Quan Trang), 42 hương và 3hương dân tộc.

Tham khảo
Tự Phổ

Tự Phổ (溆浦县) Hán Việt: Tự Phổ huyện) là một huyện của địa cấp thị Hoài Hóa, tỉnh Hồ Nam, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Huyện này có diện tích 3438 km2, dân số năm 2004 là 845.719 người, trong đó dân số nông nghiệp là 754.767 người.
Tham khảo
Trung Phương

}}
| postal_code_type = Postal code
| postal_code =
| settlement_type = Huyện
| image_skyline =
| image_map = ChinaHuaihuaZhongfang.png
| map_caption = Location of Zhongfang County within Huaihua
| pushpin_map = China Hunan
| pushpin_label = Zhongfang
| pushpin_label_position =
| pushpin_map_caption = Location in Hunan
| pushpin_mapsize =
| subdivision_type = Quốc gia
| subdivision_name = Trung Quốc
| subdivision_type1 = Tỉnh
| subdivision_name1 = Hồ Nam
| subdivision_type2 = Thành phố cấp địa khu
| subdivision_name2 = Hoài Hóa
| area_footnotes =
| area_total_km2 = 1466.54
| population_footnotes =
| population_total = 236,649
| population_as_of = 2010
| population_density_km2 = auto
| coordinates_footnotes =
| coor_pinpoint =
| coordinates =
| elevation_ft =
| elevation_m =
| timezone = China Standard
| utc_offset = +8
| website =
}}
Trung Phương (中方县) Hán Việt: Trung Phương huyện) là một huyện của địa cấp thị Hoài Hóa, tỉnh Hồ Nam, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Huyện Trung Phương được thành lập ngày 29 tháng 11 năm 1997. Huyện này có diện tích 1467 km2, dân số năm 2004 là 262.447 người. GDP năm 2004 là 12.757 nhân dân tệ.

Tham khảo
Đông Bắc Ấn Độ

Đông Bắc Ấn Độ là vùng viễn Đông của Ấn Độ, sát khu vực Đông Nam Á. Vùng này gồm các bang Arunachal Pradesh, Assam, Meghalaya, Manipur, Mizoram, Nagaland, Tripura, Sikkim và một phần của bang Tây Bengal. Đây là miền kém phát triển nhất ở Ấn Độ về kinh tế và xã hội. Toàn bộ miền Đông Bắc rộng 262.230 km² và có 38.857.789 dân.

Miền Đông Ấn Độ chỉ trở thành một phần của Ấn Độ từ khi người Anh chiếm các xứ ở Nam Á làm thuộc địa và gắn miền này vào xứ Ấn Độ thuộc Anh. Trong quá khứ, miền này giao lưu với Bhutan và Đông Nam Á nhiều hơn là với Ấn Độ.

Miền này có nhiều truyền thống văn hóa, võ thuật, thủ công mỹ nghệ đặc sắc và khác biệt so với các miền khác của Ấn Độ.

Tham khảo
Punjab, Ấn Độ

| name = Punjab
| type = Bang
| native_name = }}
| image_flag =
| image_seal =Seal of the Government Of Punjab (Black On White).svg
| seal_alt =
| image_map = IN-PB.svg
| map_alt =
| map_caption = Vị trí của Punjab tại Ấn Độ
| image_map1 =
| map_caption1 =
| coordinates =
| coor_pinpoint = Chandigarh
| coordinates_footnotes =
| subdivision_type = Quốc gia
| subdivision_name = Ấn Độ
| established_title = Thành lập
| established_date =
| established_title1 = Lịch sử
| established_date1 =
| parts_type = Huyện
| parts_style = para
| p1 = 22
| seat_type = Thủ phủ
| seat = Chandigarh
| seat1_type = Thành phố lớn nhất
| seat1 = Ludhiana
| government_footnotes =
| leader_title = Thống đốc
| leader_name = V P Singh Badnore
| leader_title1 = Thủ hiến
| leader_name1 = Amarinder Singh (INC)
| leader_title2 = Hội đồng Lập pháp
| leader_name2 = Đơn viện (117 ghế)
| leader_title3 = Tòa Thượng thẩm
| leader_name3 = Tòa Thượng thẩm Punjab và Haryana
| unit_pref = Metric
| area_footnotes =
| area_total_km2 = 50362
| area_note =
| area_rank = Thứ 20
| elevation_footnotes =
| elevation_max_m = 550
| elevation_min_m = 150
| population_footnotes =
| population_total = 27704236
| population_as_of = 2011
| population_rank = Thứ 16
| population_density_km2 = auto
| population_note =
| population_demonym = Người Punjab
| timezone1 = IST
| utc_offset1 = +05:30
| iso_code = IN-PB
| blank_name_sec1 = HDI
| blank_info_sec1 = 0,679 (trung bình)
| blank1_name_sec2 =
| blank1_info_sec2 = Tiếng Punjab
| website =
| footnotes = Joint Capital with Haryana
(Accipiter gentilis)}}
}}

Punjab là một bang miền Bắc Ấn Độ, là một phần của vùng Punjab lớn hơn. Bang này tiếp giáp với Jammu và Kashmir về phía bắc, Himachal Pradesh về phía đông, Haryana về phía nam và đông nam, Rajasthan về phía tây nam, và tỉnh Punjab (Pakistan) về phía tây. Thủ phủ đặt tại Chandigarh, một lãnh thổ liên bang và là đồng thủ phủ của bang lân cận Haryana.

Sau sự chia cắt Ấn Độ năm 1947, tỉnh Punjab của Ấn Độ thuộc Anh bị phân chia giữa Ấn Độ và Pakistan. Punjab thuộc Ấn Độ được chia ra ba phần dựa trên cơ sở ngôn ngữ vào năm 1966. Vùng nói tiếng Haryana (thường được xem là một phương ngữ tiếng Hindi) được tách ra thành Haryana, vùng đồi núi và vùng nói tiếng Pahar được tách ra thành Himachal Pradesh, phần còn lại nói tiếng Punjab là bang Punjab hiện nay. Punjab là bang duy nhất mà tín đồ Sikh giáo chiếm đa số tại Ấn Độ (57,69% dân số toàn bang). Trồng trọt chăn nuôi là ngành kinh tế chính của Punjab.

Kinh tế còn dựa trên chế tạo dụng cụ khoa học, hàng hóa nông sản, sản phẩm điện tử, dịch vụ tài chính, chi tiết máy, vải, máy khâu, đồ thể thao, sản xuất phân bón, xe đạp, quần áo, chế biến dầu thông, tinh bột và đường, cũng như du lịch.

Tham khảo
Đội tuyển cricket quốc gia Úc

Đội tuyển cricket quốc gia Úc là đội đại diện nước Úc trong môn thể thao cricket.

Úc và Anh là hai quốc gia tham gia trận Test cricket lần đầu tiên, năm 1877.

Từ cuối tháng 9 năm 1999 đến tháng 3 năm 2001, Úc thắng 16 trận Test liên tiếp, nhiều nhất trong lịch sử cricket. Trước đó, Đội tuyển cricket quốc gia West Indies thắng 9 trận liên tiếp.

Úc đoạt giải Giải vô địch cricket thế giới nhiều nhất, trong năm 1987, 1999, 2003 và 2007.

Tham khảo
Đội tuyển cricket Anh

Đội tuyển cricket quốc gia Anh là đội đại diện Anh và Wales trong môn thể thao cricket.

Anh và Úc là hai quốc gia tham gia trận Test cricket lần đầu tiên, năm 1877.

Anh đạt hạng nhì trong giải Giải vô địch cricket thế giới ba lần, trong năm 1979, 1987 và 1992.

Tham khảo
Đội tuyển cricket quốc gia Ấn Độ

Đội tuyển cricket quốc gia Ấn Độ là đội đại diện cho Ấn Độ trong môn thể thao cricket.

Ấn Độ bắt đầu tham gia Test cricket trong năm 1932.

Ấn Độ đoạt Giải vô địch cricket thế giới một lần, trong năm 1983 và đạt hạng nhì năm 2003.

Xem thêm
Rohit Sharma
Virat Kohli
Sachin Tendulkar

Tham khảo
Giải vô địch cricket thế giới

Giải vô địch cricket thế giới là một giải đấu cricket quốc tế thường được tổ chức mỗi bốn năm. Giải tổ chức theo hệ thống cricket quốc tế một ngày (One Day International).

Giải đấu đã qua
Giải vô địch cricket thế giới 1975 tại Anh Quốc
Giải vô địch cricket thế giới 1979 tại Anh Quốc
Giải vô địch cricket thế giới 1983 tại Anh Quốc
Giải vô địch cricket thế giới 1987 tại Ấn Độ và Pakistan
Giải vô địch cricket thế giới 1992 tại Úc và New Zealand
Giải vô địch cricket thế giới 1996 tại Ấn Độ, Pakistan và Sri Lanka
Giải vô địch cricket thế giới 1999 tại Anh Quốc
Giải vô địch cricket thế giới 2003 tại Nam Phi và Zimbabwe
Giải vô địch cricket thế giới 2007 tại Tây Ấn
Giải vô địch cricket thế giới 2011 tại Ấn Độ, Bangladesh và Sri Lanka
Giải vô địch cricket thế giới 2015 tại Úc và New Zealand
Giải Vô địch Cricket Thế giới 2019 tại Anh Quốc và Wales

Tham khảo
Belgaum

| subdivision_type = Quốc gia
| subdivision_name =
| subdivision_type1 = [Bang và lãnh thổ liên bang của Ấn Độ|Bang]]
| subdivision_type2 = Huyện
| subdivision_type3 = Khu vực Karnataka
| subdivision_name1 = Karnataka
| subdivision_name2 = Belgaum
| subdivision_name3 = Ghat Tây
| established_title =
| established_date =
| founder =
| named_for =
| government_type = Chính quyền huyện
| governing_body = Hội đồng Đô thị Belagavi
| leader_title = Adminstrator
| leader_name = Shri. N. Jayaram
| unit_pref = Metric
| area_footnotes =
| area_total_km2 = 94
| area_rank = 4
| elevation_m = 784
| population_total = 488,292
| population_as_of = 2011
| population_footnotes =
| population_density_km2 = auto
| population_metro = 610,350
| population_rank =
| population_demonym =
| demographics_type1 = Ngôn ngữ
| demographics1_title1 = Chính thức
| timezone1 = ST
| utc_offset1 = +5:30
| postal_code_type = PIN
| postal_code = 590001 to 590020
| area_code = (+91) 831
| area_code_type = Mã số điện thoại
| registration_plate = KA-22
| website = belgaumcity.gov.in
| footnotes =
| native_name2 =
| native_name2_lang = mr
| leader_title2 = Thị trưởng
| leader_name2 = Sanjyot Bandekar
| leader_title3 = Phó Thị trưởng
| leader_name3 = Nagesh Mandolkar
| demographics1_info1 = Kannada
}}
Belgaum (còn gọi là Belagavi, Belgavi và Venugrama, hay "Làng Tre") là một thành phố tại bang Karnataka ở Ấn Độ, gần biên giới với bang Maharashtra.

Chú thích

Tham khảo
Thành phố Port Adelaide Enfield

Thành phố Port Adelaide Enfield (Tiếng Anh:City of Port Adelaide Enfield) là một khu vực chính quyền địa phương (local government area) ở miền tây bắc thành phố Adelaide, thủ đô tiểu bang Nam Úc. Port Adelaide Enfield được thành lập năm 1996 trên cơ sở hợp nhất Thành phố Port Adelaide và Thành phố Enfield. Dân số của Port Adelaide Enfield khoảng 100.000 người.

Suburbs

Tham khảo
Alberton, Nam Úc

Alberton là tên một vùng ngoại ô của Thành phố Port Adelaide Enfield ở miền tây bắc thành phố Adelaide, thủ đô tiểu bang Nam Úc, nước Úc. Mã bưu điện của Alberton là 5014.
Chú thích
Angle Park, Nam Úc

Angle Park, Nam Úc là một ngoại ô của Thành phố Port Adelaide Enfield ở miền tây bắc thành phố Adelaide, thủ đô tiểu bang Nam Úc, nước Úc. Mã bưu điện của ngoại ô là 5010. Khu vực này cách quận trung tâm của Adelaide 10&nbsp;km. Các khu vực lân cận của nó là Wingfield, Mansfield Park, Ferryden Park, và Regency Park.
Chú thích
Broadview, Nam Úc

| local_map = yes
| zoom = 12
| postcode = 5083
| area =
| dist1 = 6
| dir1 = Nam
| location1 = Trung tâm thành phố Adelaide
| fedgov = Adelaide (2011)
| near-n = Clearview
| near-ne = Greenacres
| near-e = Manningham
| near-se = Walkerville
| near-s = Collinswood
| near-sw = Nailsworth
| near-w = Sefton Park
| near-nw = Enfield
}}
Broadview là tên một khu vực ngoại ô của Thành phố Port Adelaide Enfield ở miền tây bắc thành phố Adelaide, thủ đô tiểu bang Nam Úc, nước Úc. Mã bưu điện của ngoại ô là 5083. Broadview thuộc Nghị viên Nam Úc khu vực bầu cử Enfield và đơn vị Adelaide của Hạ viện Úc.

Tham khảo
Croydon Park, Nam Úc

Croydon Park, Nam Úc là một ngoại ô của Thành phố Port Adelaide Enfield ở miền tây bắc thành phố Adelaide, thủ đô tiểu bang Nam Úc, nước Úc. Mã bưu điện của ngoại ô là 5008. Các vùng liền kề là Dudley Park, Devon Park, Renown Park, Regency Park, Ferryden Park Kilkenny, và West Croydon.

Tham khảo
Dernancourt, Nam Úc

| area =
| stategov = Nam Úc
| fedgov = Úc
| near-nw =
| near-n =
| near-ne =
| near-w =
| near-e =
| near-sw =
| near-s =
| near-se =
| dist1 =
| location1=
}}
Dernancourt là tên một vùng một ngoại ô của Thành phố Tea Tree Gully ở miền tây bắc thành phố Adelaide, thủ đô tiểu bang Nam Úc, nước Úc. Mã bưu điện của ngoại ô là 5075. Khu vực này cách trung tâm thành phố Adelaide 10&nbsp;km.

Tham khảo
Devon Park, Nam Úc

Devon Park, Nam Úc là một ngoại ô của Thành phố Port Adelaide Enfield ở miền tây bắc thành phố Adelaide, thủ đô tiểu bang Nam Úc, nước Úc. Mã bưu điện của ngoại ô là 5008.

Tham khảo
Dry Creek, Nam Úc

Dry Creek, Nam Úc là một ngoại ô của Thành phố Port Adelaide Enfield ở miền tây bắc thành phố Adelaide, thủ đô tiểu bang Nam Úc, nước Úc. Mã bưu điện của ngoại ô là 5095.

Tham khảo

en:Devon Park, South Australia
Dudley Park, Nam Úc

Dudley Park tên một vùng ngoại ô của Thành phố Port Adelaide Enfield ở miền tây bắc thành phố Adelaide, khoảng chừng 3&nbsp;km tính từ CBD thủ đô tiểu bang Nam Úc, nước Úc. Mã bưu điện của ngoại ô là 5008.
Chú thích
Enfield, Nam Úc

Enfield là tên một vùng ngoại ô của Thành phố Port Adelaide Enfield ở miền tây bắc thành phố Adelaide, thủ đô tiểu bang Nam Úc, nước Úc. Ngoại ô được bao quanh bởi các vùng Gepps Cross, Blair Athol và Clearview ở miền bắc, và Prospect, Sefton Park và Broadview ở cực Nam nước Úc. Mã bưu điện của ngoại ô là 5085.

Tham khảo
Ethelton, Nam Úc

| coord_ref =
| county = Adelaide
| fedgov = Hindmarsh
| near-nw = Semaphore
| near-n = Glanville
| near-ne = New Port
| near-e = New Port
| near-se = Semaphore Park
| near-s = Semaphore Park
| near-sw = Semaphore Park
| near-w = Semaphore South
| footnotes = Adjoining localities
}}
Ethelton, Nam Úc là một ngoại ô của Thành phố Port Adelaide Enfield ở miền tây bắc thành phố Adelaide, thủ đô tiểu bang Nam Úc, nước Úc. Mã bưu điện của ngoại ô là 5015. Khu vực này cách trung tâm của thành phố Adelaide 13&nbsp;km, nằm trên bán đảo LeFevre. Các khu vực lân cận của nó có: Semaphore, Semaphore South và Glanville.

Tham khảo
Exeter, Nam Úc

| fedgov = Hindmarsh
| coordinates =
}}
Exeter là tên một vùng ngoại ô của Thành phố Port Adelaide Enfield ở miền tây bắc thành phố Adelaide, thủ đô tiểu bang Nam Úc, nước Úc. Các vùng lân cận Semaphore, Birkenhead, Largs Bay và Glanville. Mã bưu điện của ngoại ô là 5019.

Tham khảo
Ferryden Park, Nam Úc

Ferryden Park, Nam Úc là một ngoại ô của Thành phố Port Adelaide Enfield ở miền tây bắc thành phố Adelaide, thủ đô tiểu bang Nam Úc, nước Úc.Các khu vực bao quanh Kilkenny, Angle Park, Woodville Gardens, Croydon Park và Regency Park. Mã bưu điện của ngoại ô là 5010.

Tham khảo
Gepps Cross, Nam Úc

Gepps Cross, Nam Úc là một ngoại ô của Thành phố Port Adelaide Enfield ở miền tây bắc thành phố Adelaide, thủ đô tiểu bang Nam Úc, nước Úc. Mã bưu điện của ngoại ô là 5094. Gepps Cross trước đây được xem là điểm cuối của các khu nội ô và là điểm khởi đầu của các khu ngoại ô phía bắc lúc ở đây có một lò mổ lớn (hiện đã đóng cửa).

Tham khảo
Gilles Plains, Nam Úc

Gilles Plains là tên một vùng ngoại ô của Thành phố Port Adelaide Enfield ở miền tây bắc thành phố Adelaide, thủ đô tiểu bang Nam Úc, nước Úc. Mã bưu điện của ngoại ô là 5086. Cao độ của khu vực này là 79 m, vị trí cách trung tâm thương mại của Adelaide 15&nbsp;km.

Tham khảo
Gillman, Nam Úc

Gillman là tên một vùng ngoại ô của Thành phố Port Adelaide Enfield ở miền tây bắc thành phố Adelaide, thủ đô tiểu bang Nam Úc, nước Úc. Mã bưu điện của ngoại ô là 5013.

Tham khảo
Glanville, Nam Úc

Glanville là một ngoại ô của Thành phố Port Adelaide Enfield ở miền tây bắc thành phố Adelaide, thủ đô tiểu bang Nam Úc, nước Úc. Mã bưu điện của ngoại ô là 5015.

Tham khảo
Greenacres, Nam Úc

| stategov = Torrens
| fedgov = Adelaide
| near-nw = Clearview
| near-n = Lightsview
| near-ne = Hillcrest
| near-w = Clearview, Broadview
| near-e = Hillcrest
| near-sw = Broadview
| near-s = Manningham, Hampstead Gardens
| near-se = Klemzig
}}
Greenacres là tên một khu vực ngoại ô của Thành phố Port Adelaide Enfield ở miền tây bắc thành phố Adelaide, thủ đô tiểu bang Nam Úc, nước Úc. Mã bưu điện của ngoại ô là 5086.

Tham khảo
Hampstead Gardens, Nam Úc

Hampstead Gardens là một ngoại ô của Thành phố Port Adelaide Enfield ở miền tây bắc thành phố Adelaide, thủ đô tiểu bang Nam Úc, nước Úc. Mã bưu điện của ngoại ô là 5086.

Tham khảo
Hillcrest, Nam Úc

}}
Hillcrest, Nam Úc là một ngoại ô của Thành phố Port Adelaide Enfield ở miền tây bắc thành phố Adelaide, thủ đô tiểu bang Nam Úc, nước Úc. Mã bưu điện của ngoại ô là 5086.

Tham khảo
Holden Hill, Nam Úc

Holden Hill là tên một vùng ngoại ô của Thành phố Port Adelaide Enfield ở miền tây bắc thành phố Adelaide, thủ đô tiểu bang Nam Úc, nước Úc. Mã bưu điện của ngoại ô là 5088. Holden Hill thuộc khu vực chính quyền của cả Thành phố Port Adelaide Enfield và Thành phố Tea Tree Gully.

Tham khảo
Klemzig, Nam Úc

Klemzig () là một vùng ngoại ô của Thành phố Port Adelaide Enfield ở miền tây bắc thành phố Adelaide, thủ đô tiểu bang Nam Úc, nước Úc. Mã bưu điện của ngoại ô là 5087. Dân số khu vực này là 6016 người, diện tích 2,5 km2. Đây là khu vực định cư đầu tiên của người Đức nhập cư vào Úc trong thế kỷ 19 và nó đã được đặt tên theo một ngôi làng ở Silesia.
Chú thích
Largs Bay, Nam Úc

Largs Bay là một ngoại ô của Thành phố Port Adelaide Enfield ở miền tây bắc thành phố Adelaide, thủ đô tiểu bang Nam Úc, nước Úc. Mã bưu điện của ngoại ô là 5016. Khu vực này cách trung tâm thương mại thành phố 16&nbsp;km, nằm trên bán đảo LeFevre. Các khu vực lân cận của nó gồm có Largs North, Semaphore, Exeter và Peterhead.

Tham khảo
Demeter

Trong thần thoại Hy Lạp, nữ thần Demeter (tiếng Hy Lạp:Δημήτηρ) là một trong mười hai vị thần trên đỉnh Olympus. Demeter là chị gái của thần tối cao Zeus và là mẹ của nữ thần Persephone.

Demeter là nữ thần của nông nghiệp, thiên nhiên, mùa màng và sự sung túc.

Truyền thuyết

Demeter là cô con gái thứ hai của hai chị em cũng như hai vợ chồng Rhea và Cronus. Khi bà ra đời thì bị cha nuốt chửng. Sau này nhờ thần Zeus giải phóng mới thoát ra.

Demeter và Poseidon

Demeter và Zeus có một cô con gái là Persephone. Ngoài với Zeus, bà có con với Poseidon. Câu chuyện như sau:

Poseidon vốn đã để ý đến bà từ lâu vì vẻ ngoài xinh đẹp của bà nhưng Demeter cứ lẩn tránh. Ông nghĩ ra một kế: Biến thành một con ngựa đến ân ái với Demeter. Kết quả là Demeter sinh một con tuấn mã. Một sự kết hợp giữa đất và nước.

Demeter và Persephone

Về chuyện Demeter có con với thần Zeus, sinh ra một cô con gái, tên là Persephone. Một hôm Hades lên gặp Zeus và xin được cưới Persephone. Zeus phân vân, nhưng Hades đã đề nghị rằng mình sẽ tự tay bắt cóc nàng để khỏi liên lụy. Zeus đồng ý, và thế là Hades liền bay xuống vùng đất mà Persephone đang dạo chơi. Thần tạo ra một bông hoa thơm ngát. Persephone thích thú chạm vào bông hoa, ngay lập tức mặt đất nứt ra và bàn tay của Hades kéo cô xuống địa ngục.

Demeter đi tìm con

Bị Hades bắt về làm vợ, Persephone đòi Hades trả về nhưng thần không nghe.

Còn Demeter, bà đi khắp nơi này đến nơi khác tìm con. Sau nhiều ngày đêm, bà tìm chúa tể của mặt trời là Helios (tất cả các sự kiện trong ngày ông đều biết). Ông kể hết cho nữ thần nghe. Demeter liền đi phiêu bạt đó đây không ai biết được tung tích. Cây cối khô cằn, nạn đói xảy ra, nhiều người chết. Zeus sai bao nhiêu vị thần giục bà quay lại nhưng bà không nghe. Zeus bèn sai Hermes xuống mời Demeter lên họp. Demeter trả lời rằng nếu không có con bà sẽ không trông nom mùa màng nữa. Zeus sai Hermes xuống mời Persephone trở về. Hades đoán ngay em mình sẽ để vợ vĩnh viễn trên mặt đất, thần đưa Persephone một quả lựu và Persephone ăn 4 (hoặc 6) trong số 12 hạt có trong quả lựu để ăn rồi về. Ác thay với người Hy Lạp lựu là biểu tượng của vợ chồng, vì thế coi như Persephone có mối quan hệ ràng buộc với Hades. Mặt khác, thần linh đã quy định người đã ăn đồ dưới âm phủ, sẽ thuộc về âm phủ. Do Persephone đã ăn lựu ở âm phủ nên nàng đã trở thành người của âm phủ.

Theo phán quyết của Zeus và bà mẹ Rhea, Persephone sống sáu tháng với chồng còn lại sống với mẹ. Thời gian Persephone ở với chồng gây ra mùa thu và mùa đông. Những tháng còn lại, khi nàng được ở với mẹ của mình, đó là mùa xuân và mùa hạ, cây cối xanh tươi.

Sự thờ cúng

Hình:FredericLeighton-TheReturnofPerspephone(1891).jpg|Tranh vẽ Persephone trở về
Hình:Temple of Demeter (Segesta).jpg|Đền thờ nữ thần Demeter

Tham khảo

mr:डीमिटर
Saung-gauk

Saung-gauk là một nhạc cụ dân tộc của Myanmar, nó còn được gọi là đàn hạc Miến Điện. Đây là một nhạc cụ thuộc bộ gảy và có hình dáng trông như một chiếc thuyền rồng. Bản thân từ Saung-gauk trong tiếng Myanmar (viết là ဆေင္‌းကောက္‌) có nghĩa là "đàn uốn cong". Saung-gauk có 16 dây. Người chơi đàn dùng tay phải để gảy, và tay trái để điều chỉnh âm vực. Saung-gauk có nhiều cỡ dùng cho nhiều dịp khác nhau.

Loại đàn hạc này được truyền từ Ấn Độ tới Trung Quốc, qua Myanmar và những phiên bản gần giống cũng còn được thấy ở các nước Đông Nam Á khác. Ban đầu, nó là nhạc cụ dùng trong các lễ nghi của đạo Phật ở Myanmar. Về sau, hoàng gia tiếp nhận nó vào dàn nhạc cung đình. Bằng chứng khảo cổ học ở chùa Baw-baw-gyi cho thấy từ thời người Pyu thống trị miền Trung và Bắc Myanmar đã có saung-gauk.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Một bài nói về lịch sử của Saung-gauk.
Thiruvananthapuram

| subdivision_type = Quốc gia
| subdivision_name = Ấn Độ
| subdivision_type1 = Bang
| subdivision_name1 = Kerala
| subdivision_type2 = Khu vực
| subdivision_name2 =
| subdivision_type3 = Quận
| subdivision_name3 = Thiruvananthapuram
| subdivision_type4 = Phân khu
| subdivision_name4 =
| subdivision_type5 = Khu vực con
| subdivision_name5 =
| seat_type = Thủ phủ
| seat =
| parts_type = Thành phố lớn nhất
| parts =
| leader_title = Mayor
| leader_name = C. Jayan Babu
| leader_title1 =
| leader_name1 =
| leader_title2 =
| leader_name2 =
| area_total_km2 = 141.74
| area_urban_km2 =
| area_footnotes =
| elevation_m = 5
| elevation_footnotes =
| population_as_of = 2001
| population_total = 744739
| population_rank =
| population_footnotes =
| population_density_km2 = 5284
| population_urban =
| population_metro =
| demographics1_title1 = Tỷ lệ nam nữ
| demographics1_info1 =
| demographics1_title2 = Tỷ lệ học vấn
| demographics1_info2 =
| demographics1_title3 = Nam
| demographics1_info3 =
| demographics1_title4 = Nữ
| demographics1_info4 =
| demographics1_title5 = Ngôn ngữ chính thức
| demographics1_info5 =
| postal_code_type = Mã bưu chính
| postal_code = 695 xxx
| area_code_type = Mã điện thoại
| area_code = +91 (0)471
| registration_plate_type = Mã xe
| registration_plate = KL-01, KL-15 (for K.S.R.T.C)
| blank_name_sec1 = Khí hậu
| blank_info_sec1 = Am
| blank1_name_sec1 = Lượng mưa
| blank1_info_sec1 = 1700 mm
| blank2_name_sec1 =
| blank2_info_sec1 =
| blank3_name_sec1 =
| blank3_info_sec1 =
| blank4_name_sec1 =
| blank4_info_sec1 =
| blank5_name_sec1 = UN/LOCODE
| blank5_info_sec1 = INTRV
| blank6_name_sec1 =
| blank6_info_sec1 =
| blank_name_sec2 =
| blank_info_sec2 =
| blank1_name_sec2 =
| blank1_info_sec2 =
| blank2_name_sec2 =
| blank2_info_sec2 =
| timezone1 = IST
| utc_offset1 = +5:30
| website = trivandrum.nic.in
}}
Thiruvananthapuram (tiếng Malayalam: തിരുവനന്തപുരം Tiruvanantapuraṁ), cũng gọi là Trivandrum, là thủ phủ bang Kerala và quận Thiruvananthapuram của Ấn Độ. Thành phố này nằm ở bờ biển phía tây của Ấn Độ, gần cực nam của đại lục. Thành phố này được Mahatma Gandhi gọi là "thành phố thường xanh của Ấn Độ", đây là thành phố có địa hình đặc trưng của đồi thấp ven biển và các thung lũng thương mại. Dân số theo điều tra năm 2001 là 745.000 người, là thành phố đông dân nhất ở bang này. Dân số vùng đô thị khoảng 1 triệu người.

Thành phố có nhiều tòa nhà chính quyền bang, là trung tâm chính trị của bang này. Trivandrum cũng là trung tâm học vấn của bang với nhiều trường đại học như Đại học Kerala và các tổ chức nghiên cứu công nghệ, trong đó nổi bật nhất là Trung tâm Không gian Vikram Sarabhai (VSSC) và Technopark.

Khí hậu


|source 2 = NOAA (nắng, độ ẩm, 1971–1990)
|date = June 2015}}

Tham khảo