Phân loại giới Động vật

| border =
}}

Trong phân loại sinh học, Phân loại giới Động vật cũng như phân loại sinh học là khoa học nghiên cứu cách sắp xếp các động vật sống thành các nhóm khác nhau dựa vào: Đặc điểm hình thái (morphological), cấu trúc giải phẫu cơ thể (anatomy), hành vi (behavioral), khu vực địa lý phân bố (geographical distribution), đặc điểm phân tử (molecular) bao gồm so sánh bộ nhiễm sắc thể (chromosome comparisons) và trình tự DNA (DNA sequence).
Thông thường, người ta chia giới Động vật thành có xương sống (Vertebrata) và không xương sống (Invertebrata).

Còn theo thống kê khác giới Động vật có khoảng 7,7 triệu loài được ước tính, đó là sự biểu thị của đa dạng sinh học và nhiều hóa thạch sống khác. Về các loài hoá thạch, các nhà khoa học đã ước tính 250 nghìn loài đã được đặt tên.

được cho là đã tuyệt chủng cách đây , cho đến khi một mẫu vật sống thuộc bộ này được phát hiện vào năm 1938. Ví dụ như hai loài cá vây tay Tây Ấn Độ Dương và cá vây tay Indonesia.]]

Giới động vật có các ngành như sau: Agmata,), Arthropoda (Chân khớp hay chân đốt), Acanthocephala (Giun đầu gai), Brachiopoda (Tay cuộn hay Tay cuốn), Bryozoa (Động vật hình rêu), Chaetognatha (Trùng mũi tên hay Hàm tơ), Chordata (Dây sống), Cnidaria (Thích ty bào), Ctenophora (Sứa lược), Cycliophora (động vật có vành miệng có lông rung), Dicyemida (Trùng hai phôi), Echinodermata (Da gai), Gastrotricha (Giun bụng lông), Gnathostomulida (Giun hàm), Hemichordata (Động vật bán dây sống hay Nửa dây sống), Kinorhyncha (Rồng bùn, mud dragons) , Lobopodia, Loricifera (Trùng áo giáp), Medusoid, Micrognathozoa, Mollusca (Thân mềm hay Nhuyễn thể), Monoblastozoa, Nematoda (Giun tròn), Nematomorpha (Giun bờm ngựa hay Giun cước), Nemertea (Giun ruy băng hay Giun vòi), Onychophora (Giun nhung hay Giun móc), Orthonectida (Trùng lặn thẳng), Petalonamae, Platyhelminthes (Giun dẹp), Phoronida (Giun móng ngựa), Priapulida (Giun dương vật), Proarticulata, Placozoa (Động vật hình tấm), Porifera (Động vật thân lỗ hay Hải miên bao gồm bọt biển, chúng cũng là động vật bởi vì chúng là nhóm chị em với tất cả các loài động vật còn lại), Rotifera (Luân trùng hay Trùng bánh xe), Saccorhytida, Sipuncula (Sá sùng hay sa sùng, có thể là một ngành cũng có thể là một lớp của ngành Annelida), Trilobozoa (Động vật ba thuỳ), Tardigrada (Gấu nước hay Đi êm), Vetulicolia, Xenacoelomorpha.

Theo nhiều tài liệu khác nhau giới Động vật đã được biết đến với 10 phân ngành khác nhau dựa trên cấu tạo cơ thể hoặc sự khác biệt của chúng. Trong bài này có 22 phân ngành (xem văn bản) và 2 phân thứ ngành (phân thứ ngành Gnathostomata động vật có quai hàm và Agnatha là cá không hàm). Ngoài ra, còn các nhánh phân loại khác nhau và các đơn vị phân loại (không phân hạng), với tất cả các bậc phân loại khác như: liên lớp, lớp, phân lớp, phân thứ lớp, tiểu lớp, tổng bộ, liên bộ, đại bộ, bộ, phân bộ, phân thứ bộ, tiểu bộ, tổng họ, đại họ, liên họ, họ, phân họ, liên tông, tông, phân tông, chi chúng tạo nên giới Động vật.

Giản yếu và tổng quan
Giới Động vật

Động vật là một nhóm sinh vật đa bào, nhân chuẩn, được phân loại vào giới Animalia. Động vật tiêu thụ chất hữu cơ, hít thở oxy, có thể di chuyển, có thể sinh sản hữu tính và phát triển từ một quả cầu tế bào rỗng, phôi bào, trong quá trình phát triển phôi thai. Tính đến năm 2022, có 2,16 triệu loài động vật sống đã được mô tả —trong đó có khoảng 1,05 triệu loài là côn trùng, hơn 85.000 loài là động vật thân mềm và khoảng 65.000 loài là động vật có xương sống, nhưng ước tính có khoảng 7,77 triệu loài động vật trong tổng số trên.
Bậc phân loại

chính]]

Vào thế kỷ 18, Carl Linnaeus, đã đề xuất hệ thống phân loại thứ bậc cho các loài sinh vật đã biết. Trong hệ thống này, các loài có các đặc điểm giống nhau thì phân loại vào cùng một nhóm gọi là chi. Hơn nữa, các chi có đặc điểm giống nhau thì lại đặt vào cùng một họ. Việc phân loại này cứ tiếp tục cho đến khi các loài này tập hợp lại với nhau thành các nhóm được phân loại vào thứ bậc cao nhất. Carl Linnæus là người đặt nền móng cho hệ thống phân loại sinh học hiện đại này và là cha đẻ của hệ thống phân loại hiện đại ngày nay. Đến nay, hệ thống phân loại sinh học hiện đại có 8 bậc phân loại chính: vực, ngành, giới, lớp, bộ, họ, chi, loài.

Các quy định, đặc điểm phân loại động vật và danh pháp động vật
Trong động vật học, các danh pháp khoa học cho các bậc phân loại được sử dụng phổ biến (từ liên họ đến phân loài), được quy định bởi Bộ danh pháp Động vật học Quốc tế.
Tên thông thường và danh pháp khoa học
Tên thường dùng cho các loài thường không rõ ràng chính xác: "mèo" có thể là mèo nhà Felis catus hoặc tất cả những loài trong Họ Mèo Felidae. Các tên này cũng thay đổi tùy theo ngôn ngữ hay địa phương: ví dụ trường hợp báo puma, báo sư tử, báo núi,... đều chỉ về loài Puma concolor mà ngay từ "báo" cũng có thể liên tưởng đến báo đốm Panthera onca ở châu Mỹ Latinh hay báo hoa mai (Panthera pardus) tại châu Phi và châu Á. Ngược lại, tên khoa học hay danh pháp khoa học của mỗi loài sẽ là duy nhất và phổ quát khắp nơi, gồm hai phần: tên chi như Puma, và tên cụ thể như concolor.

Mô tả loài
) của loài Plica plica do Linnaeus mô tả năm 1758]]
Một loài được đặt tên phân loại khi một mẫu chuẩn được mô tả chính thức, được gán một tên khoa học duy nhất trong một ấn phẩm. Mô tả loài thường cung cấp các phương tiện để xác định loài mới, phân biệt với các loài khác đã được mô tả trước đó và các loài có liên quan hoặc dễ gây nhầm lẫn. Đồng thời cung cấp tên được công bố hợp lệ (trong thực vật học) hoặc tên dùng được (trong động vật học) khi chấp nhận xuất bản. Mẫu chuẩn thường được lưu giữ trong kho lưu trữ lâu dài, thường là bộ sưu tập nghiên cứu của bảo tàng hoặc trường đại học lớn, cho phép xác minh độc lập và là phương tiện để so sánh mẫu vật. Theo Bộ danh pháp Động vật học Quốc tế khuyến nghị những người mô tả loài mới chọn tên "thích hợp, ngắn gọn, thuận tai, dễ nhớ và không gây xúc phạm".

Tên viết tắt
Sách báo đôi lúc không viết đủ định danh loài mà dùng từ viết tắt như "sp." ở số ít hoặc "spp." (viết tắt của species pluralis tiếng Latinh nghĩa "nhiều loài"), ví dụ như "Canis sp.". Việc này áp dụng khi một số cá thể chắc chắn thuộc một chi cụ thể nhưng không chắc thuộc loài nào, như thường thấy trong cổ sinh vật học.

Tác giả cũng có thể dùng "spp." làm cách diễn đạt ngắn gọn về vấn đề áp dụng cho nhiều loài nhưng không phải tất cả trong cùng một chi. Còn nếu muốn bày tỏ rằng áp dụng cho tất cả loài trong một chi thì chỉ dùng tên chi mà không có tên loài. Tên chi và loài thường được in nghiêng nhưng chữ viết tắt như "sp." không nên in nghiêng.

Khi định danh một loài không rõ, có thể dùng "cf." (confer) trước tên loài để chỉ rằng cần thêm thông tin xác nhận. Các chữ viết tắt "nr." (near) hoặc "aff." (affine) có thể được dùng khi định danh chưa rõ nhưng giống với loài được đề cập sau.

Mã nhận dạng
Với sự gia tăng của cơ sở dữ liệu trực tuyến, mã nhận dạng các loài đã được khởi tạo và xác định, bao gồm:
Trung tâm Thông tin Công nghệ sinh học Quốc gia (Hoa Kỳ) (National Center for Biotechnology Information - NCBI) sử dụng số nhận dạng 'taxid' (Taxonomy identifier) được coi là "định danh duy nhất (và) ổn định", ví dụ: taxid của Homo sapiens là 9606.
Bách khoa toàn thư Kyoto về gen và bộ gen (Kyoto Encyclopedia of Genes and Genome - KEGG) sử dụng mã ba hoặc bốn chữ cái cho một số loài hạn chế nhất định; ví dụ H. sapiens có mã đơn giản là hsa.
UniProt sử dụng "hệ thống dễ nhớ" không quá năm ký tự chữ và số, ví dụ: HUMAN cho H. sapiens.
Hệ thống Thông tin Phân loại Tích hợp (Integrated Taxonomic Information System - ITIS) cung cấp một số duy nhất cho mỗi loài. Homo sapiens có mã số TSN 180092.

Gộp và tách
Việc đặt tên cho một loài cụ thể, hay cả chi (và đơn vị phân loại cao hơn) chứa loài đó, là giả thuyết về mối quan hệ tiến hóa và khả năng phân biệt các loài trong nhóm sinh vật đó. Khi có thêm thông tin sẽ có thể chứng minh hoặc bác bỏ giả thuyết. Đôi lúc đặc biệt là trước kia khi còn khó khăn trong trao đổi thông tin, các nhà phân loại học làm việc riêng rẽ nên có thể đặt hai tên khác nhau mà sau này lại xác định đó lại cùng một loài. Khi đó, tên loài đặt trước thường được ưu tiên để giữ lại, còn các tên đặt sau coi là Danh pháp đồng nghĩa. Ngược lại cũng có khi một đơn vị phân loại phải tách thành các đơn vị khác. Việc gộp hay tách tùy thuộc vào cách tiếp cận cá nhân chỉ ra khác biệt hoặc điểm chung giữa các sinh vật.

Sensu stricto và sensu lato
Bộ mã danh pháp như Bộ danh pháp Động vật học Quốc tế (International Code of Zoological Nomenclature - ICZN) và Bộ danh pháp Quốc tế về tảo, nấm và thực vật (International Code of Nomenclature for algae, fungi, and plants - ICN) chỉ hướng dẫn về việc đặt tên mà không đưa ra quy tắc để xác định ranh giới loài. Ranh giới loài có thể thay đổi dựa trên các nghiên cứu, nghĩa là định nghĩa loài cũng có thể thay đổi dựa trên bằng chứng mới. Định nghĩa ranh giới dùng để phân biệt các loài, tên loài có thể mang nghĩa sensu stricto (s.s. - "theo nghĩa hẹp") theo cách chính xác do tác giả đưa ra, còn sensu lato (s.l. - "theo nghĩa rộng") biểu thị cách dùng rộng hơn, như bao gồm cả các loài phụ khác. Các chữ viết tắt khác như "auct." (auctōrum - tác giả) hay hạn định như "non" (không) có thể được dùng làm rõ thêm nghĩa chủ đích tác giả muốn diễn tả.

Hệ thống phân loại và phân loại động vật
(Loligo vulgaris - động vật thân mềm), Chrysaora quinquecirrha - sứa lông châm, Arthropoda - động vật chân khớp, Eunereis longissima -giun đốt, hổ (Panthera tigris - động vật có dây sống).]]

:Giới Động vật (Animalia)

Ngành Placozoa

Lớp Polyplacotomia
P. mediterranea
Lớp Uniplacotomia
Bộ Trichoplacea
T. adhaeren
Bộ Cladhexea
H. hongkongensia

Ngành Porifera
)]]

Lớp Calcarea
Phân lớp Calcinea
Bộ Clathrinida
Họ Clathrinidae
Họ Dendyidae
Họ Levinellidae
Họ Leucaltidae
Họ Leucascidae
Bộ Murrayonida
Họ Lelapiellidae
Họ Murrayonidae
Họ Paramurrayonidae
Phân lớp Calcaronea
Bộ Baerida
Họ Baeriidae
Họ Lepidoleuconidae
Họ Trichogypsiidae
Bộ Leucosolenida
Họ Achramorphidae
Họ Amphoriscidae
Họ Grantiidae
Họ Heteropiidae
Họ Jenkinidae
Họ Lelapiidae
Họ Leucosoleniidae
Họ Sycanthidae
Họ Sycettidae
Bộ Lithonida
Họ Minchinellidae
Chi Minchinella
Chi Monoplectroninia
Chi Plectroninia
Chi Petrostroma
Chi Tulearinia
Bộ †Pharetronida
Lớp Hexactinellida
Phân lớp Amphidiscophora
Bộ Amphidiscosida
Họ Hyalonematidae
Họ Monorhaphididae
Chi Monorhaphis
Loài Monorhaphis chuni
Họ Pheronematidae
Phân lớp Hexasterophora
Bộ Incertae sedis
Họ Dactylocalycidae
Bộ Lychniscosida
Họ Aulocystidae
Họ Becksiidae
Họ Callodictyidae
Họ Callodictyonidae
Họ Calypterellidae
Họ Calyptrellidae
Họ Camerospongiidae
Họ Coeloptychidae
Họ Coeloscysphiidae
Họ Coscinoporidae
Họ Cypellidae
Họ Cypelliidae
Họ Dactylocalycidae
Họ Diapleuridae
Họ Oncotoechidae
Họ Polyblastidiidae
Họ Sporadopylidae
Họ Ventriculitidae
Bộ Lyssacinosida
Họ Aulocalycidae
Họ Euplectellidae
Họ Leucopsacidae
Họ Rossellidae
Bộ Sceptrulophora
Họ Autoplacidae
Họ Tretodictyidae
Họ Aphrocallistidae
Họ Euretidae
Họ Farreidae
Họ Cribrospongiidae
Họ Craticularidae
Họ Uncinateridae
Họ Fieldingiidae
Lớp Demospongiae ước tính khoảng 4750 loài.
Phân lớp Heteroscleromorpha
Bộ Agelasida
Họ Agelasidae
Họ Astroscleridae
Họ Hymerhabdiidae
Bộ Axinellida
Họ Axinellidae
Họ Heteroxyidae
Họ Raspailiidae
Họ Stelligeridae
Bộ Biemnida
Họ Biemnidae
Họ Rhabderemiidae
Bộ Bubarida
Họ Bubaridae
Họ Dictyonellidae
Họ Desmanthidae
Bộ Clionaida
Họ Acanthochaetetidae
Họ Clionaidae
Họ Placospongiidae
Họ Spirastrellidae
Bộ Desmacellida
Họ Desmacellidae
Bộ Haplosclerida
Họ Calcifibrospongiidae
Họ Callyspongiidae
Họ Chalinidae
Họ Niphatidae
Họ Petrosiidae
Họ Phloeodictyidae
Bộ Merliida
Họ Hamacanthidae
Họ Merliidae
Bộ Poecilosclerida
Họ Acarnidae
Họ Chondropsidae
Họ Cladorhizidae
Họ Coelosphaeridae
Họ Crambeidae
Họ Crellidae
Họ Dendoricellidae
Họ Desmacididae
Họ Esperiopsidae
Họ Guitarridae
Archaeocyatha có thể là thành viên của ngành Porifera, một đơn vị phân loại nhánh. Và nó cũng có thể là một ngành.

Lớp Monocyatha † Okulitch, 1943
Lớp Archaeocyathea † Okulitch, 1943
Lớp Anthocyathea † Okulitch, 1943

Ngành Ctenophora
Lớp Tentaculata
Bộ Cestida
Bộ Cambojiida
Bộ Cryptolobiferida
Bộ Cydippida
Bộ Ganeshida
Bộ Lobata
Bộ Platyctenida
Bộ Thalassocalycida
Lớp Nuda
Bộ Beroida
Họ Beroidae
Chi Beroe
Chi Neis
Lớp Scleroctenophora Các chi
†Batofasciculus
†Galeactena
†Gemmactena
†Thaumactena
†Maotianoascus

Ngành Cnidaria
Phân ngành Anthozoa
Lớp Octocorallia
Lớp Hexacorallia
Lớp Ceriantharia
Phân ngành Medusozoa
Lớp Cubozoa
Bộ Carybdeida
Họ Alatinidae
Họ Carukiidae
Họ Carybdeidae
Họ Tamoyidae
Họ Tripedaliidae
Bộ Chirodropida
Họ Chiropsellidae
Họ Chiropsalmidae
Họ Chirodropidae
Lớp Hydrozoa
Phân lớp Hydroidolina
Họ Anthoathecata
Họ Leptothecata
Họ Siphonophorae
Phân lớp Trachylinae
Họ Trachymedusae
Họ Narcomedusae
Họ Limnomedusae
Họ Actinulida
Lớp Polypodiozoa
Bộ Polypodiidea
Họ Polypodiidae
Lớp Scyphozoa
Phân lớp Coronamedusae
Bộ Coronatae
Họ Atollidae
Họ Atorellidae
Họ Linuchidae
Họ Nausithoidae
Họ Paraphyllinidae
Họ Periphyllidae
Phân lớp Discomedusae
Lớp Staurozoa
Phân ngành Myxozoa
Lớp Myxosporea
Lớp Malacosporea

Ngành Chordata
Phân ngành Cephalochordata
Lớp Leptocardii
Bộ Amphioxiformes
Phân ngành Urochordata
Lớp Ascidiacea
Lớp Thaliacea
Lớp Larvacea (Appendicularia)
Phân ngành Vertebrata
; Phân thứ ngành Gnathostomata
†Lớp Placodermi
Bộ Antiarchi
Bộ Arthrodira
Bộ Brindabellaspida
Bộ Petalichthyida
Bộ Phyllolepida
Bộ Ptyctodontida
Bộ Rhenanida
Bộ Acanthothoraci
Bộ ? Pseudopetalichthyida
Bộ ? Stensioellida
Lớp Chondrichthyes 300+ loài
Phân lớp Elasmobranchii
Siêu bộ Selachimorpha
Bộ Carcharhiniformes
Bộ Heterodontiformes
Bộ Hexanchiformes
Bộ Lamniformes
Bộ Orectolobiformes
Bộ Pristiophoriformes
Bộ Squaliformes
Bộ Squatiniformes
Bộ † Cladoselachiformes
Bộ † Hybodontiformes
Bộ † Symmoriida
Bộ † Xenacanthida (Xenacantiformes)
Siêu bộ Batoidea
Bộ Rajiformes
Bộ Pristiformes
Bộ Myliobatiformes
Bộ Torpediniformes
Phân lớp Holocephali
Bộ Chimaeriformes
Bộ †Petalodontiformes
Bộ †Iniopterygiformes
Bộ †Eugeneodontida
Lớp Acanthodii
Bộ Climatiiformes
Bộ Ischnacanthiformes
Bộ Acanthodiformes
Siêu lớp Osteichthyes 30.000+ loài
Lớp Actinopterygii khoảng 30.000 loài
Phân lớp Chondrostei
Bộ Polypteriformes: bao gồm các loài cá nhiều vây.
Bộ Acipenseriformes: bao gồm cá tầm và cá tầm thìa.
Bộ Cheirolepidiformes(†)
Bộ Guildayichthyiformes(†)
Bộ Luganoiiformes(†)
Bộ Palaeonisciformes(†)
Bộ Perleidiformes(†)
Bộ Phanerorhynchiformes(†)
Bộ Pholidopleuriformes(†)
Bộ Ptycholepiformes(†)
Bộ Saurichthyiformes(†)
Bộ Tarrasiiformes(†)
Phân lớp Neopterygii
Bộ Pachycormiformes (†)
Cận lớp Holostei
Bộ Lepisosteiformes: cá láng, cá nhái sông hay cá sấu hỏa tiễn
Bộ Amiiformes: cá vây cung
Cận lớp Teleostei
Siêu bộ Elopomorpha
Bộ Elopiformes: bao gồm cá cháo biển (cá măng biển) và cá cháo lớn
Bộ Albuliformes: cá mòi đường
Bộ Notacanthiformes: bao gồm cá thằn lằn biển và cá chình gai
Bộ Anguilliformes: bao gồm cá chình thực thụ
Bộ Saccopharyngiformes:
Siêu bộ Osteoglossomorpha
Bộ Osteoglossiformes: cá thát lát, cá rồng, cá mơn
Bộ Hiodontiformes: bao gồm cá mắt trăng và cá mắt vàng
Siêu bộ Clupeomorpha
Bộ Clupeiformes: bao gồm cá trích và cá cơm
Siêu bộ Ostariophysi
Bộ Gonorynchiformes: bao gồm cá măng sữa, cá hồi mũi khoằm
Bộ Cypriniformes: bao gồm cá anh vũ, cá chép, cá chày đất, cá vàng, cá tuế, cá duồng xanh v.v
Bộ Characiformes: bao gồm cá chép mỡ, cá chim trắng nước ngọt, cá hổ (piranha).
Bộ Gymnotiformes: bao gồm cá chình điện và cá dao
Bộ Siluriformes: bao gồm cá nheo, cá trê, cá ba sa, cá tra
Siêu bộ Protacanthopterygii
Bộ Argentiniformes
Bộ Salmoniformes: bao gồm các loài cá hồi
Bộ Esociformes: cá chó (cá măng)
Bộ Osmeriformes: cá ốt me
Siêu bộ Stenopterygii
Bộ Ateleopodiformes
Bộ Stomiiformes: bao gồm cá miệng cứng, cá rồng râu và cá rìu biển
Siêu bộ Cyclosquamata
Bộ Aulopiformes: bao gồm cá răng kiếm, cá thằn lằn và cá lưỡi trích
Siêu bộ Scopelomorpha
Bộ Myctophiformes: bao gồm cá đèn (cá mũi rắn)
Siêu bộ Lampridiomorpha
Bộ Lampriformes: bao gồm cá cờ mặt trăng
Siêu bộ Polymyxiomorpha
Bộ Polymixiiformes: cá râu
Siêu bộ Paracanthopterygii
Bộ Percopsiformes: bao gồm cá hang động và cá hồi-pecca
Bộ Batrachoidiformes: cá cóc
Bộ Lophiiformes: bao gồm cá vảy chân
Bộ Gadiformes: bao gồm cá tuyết
Bộ Ophidiiformes: bao gồm cá chồn, cá ngọc trai
Siêu bộ Acanthopterygii
Bộ Mugiliformes: bao gồm cá đối
Bộ Atheriniformes: bao gồm cá suốt và cá cầu vồng
Bộ Beloniformes: bao gồm cá nhái, cá chuồn, cá kìm
Bộ Cetomimiformes: cá dạng cá voi
Bộ Cyprinodontiformes: bao gồm cá sóc
Bộ Stephanoberyciformes
Bộ Beryciformes
Bộ Zeiformes: bao gồm các loài cá dây
Bộ Gobiesociformes:
Bộ Gasterosteiformes: bao gồm các loài cá gai
Bộ Syngnathiformes: bao gồm cá chìa vôi và cá ngựa
Bộ Synbranchiformes: bao gồm các loài lươn, chạch.
Bộ Tetraodontiformes: bao gồm các loài cá nóc, cá đầu v.v
Bộ Pleuronectiformes: cá bơn
Bộ Scorpaeniformes: bao gồm các loài cá mù làn
Bộ Perciformes: 40% tất cả các loài cá, bao gồm cá rô, cá vược, cá thu, cá pecca v.v
Incertae sedis
Bộ Peltopleuriformes(†)
Lớp Sarcopterygii
†Guiyu oneiros
†Onychodontiformes
Rhipidistia
Dipnomorpha
Tetrapodomorpha
Siêu lớp Tetrapoda 18.000+ loài
Lớp Amphibia 6.000 loài
Loạt Amniota
Lớp Sauropsida
Lớp Aves 8.800-10.000 loài)
Lớp Synapsida 4.500+ loài

Lớp Mammalia 5.800 loài

Phân lớp Yinotheria
Phân thứ lớp Australosphenida
Bộ Đơn huyệt
Phân lớp Theriiformes
Phân thứ lớp Holotheria
Siêu đoàn Trechnotheria
Đoàn Cladotheria
Siêu đội Theria
Đội Thú có túi
Siêu bộ Ameridelphia
Bộ Opossum
Bộ Paucituberculata
Siêu bộ Australidelphia
Bộ Microbiotheriidae
Bộ Dasyuromorphia
Bộ Chuột chũi túi
Bộ Peramelemorphia
Bộ Hai răng cửa
Đội Thú nhau thai
Siêu bộ Xenarthra
Bộ Thú có mai
Bộ Thú thiếu răng
Siêu bộ Afroinsectiphilia
Bộ Chuột chù rái cá
Bộ Chuột chù voi
Bộ Lợn đất
Siêu bộ Paenungulata
Bộ Đa man
Bộ Bò biển
Bộ Có vòi
Siêu bộ Euarchontoglires
Bộ Nhiều răng
Bộ Thỏ
Bộ Gặm nhấm
Bộ Chồn bay
Bộ Linh trưởng
Siêu bộ Laurasiatheria
Bộ Eulipotyphla
Bộ Dơi
Bộ Guốc chẵn
Bộ Guốc lẻ
Bộ Tê tê
Bộ Ăn thịt
Phân thứ ngành Agnatha
Lớp Myxini 65 loài
Bộ Myxiniformes
Lớp Conodonta
Lớp Hyperoartia
Bộ Petromyzontiformes
(Không phân hạng) Cephalaspidomorphi
Lớp †Osteostraci
Lớp †Galeaspida
Bộ Eugaleaspidiformes
Bộ Huananaspidiformes
Bộ Polybranchiaspidiformes
Lớp †Pituriaspida
Bộ Pituriaspidiformes
Lớp Pteraspidomorphi

Ngành Hemichordata

Phân lớp Graptolithina
Bộ †Camaroidea
Bộ ?†Crustoidea
Bộ ?†Dithecoidea
Bộ ?†Tuboidea
Bộ Rhabdopleurida
Bộ †Dendroidea
Bộ †Graptoloidea
Lớp Pterobranchia
Bộ Cephalodiscida
Lớp Planctosphaeroidea
Chi Planctosphaera
Loài Planctosphaera pelagica
Lớp Enteropneusta
Bộ Enteropneusta
Họ †Oesia
Chi †Spartobranchus
Họ Harrimaniidae
Họ Ptychoderidae
Họ Spengeliidae
Họ Torquaratoridae

Ngành Echinodermata
Phân ngành †Homalozoa
Lớp Cincta
Lớp Soluta
Lớp Stylophora
Lớp Ctenocystoidea
Lớp Quả biển Carpoidea
Phân ngành Huệ biển Crinozoa
Lớp Huệ biển
Lớp Hộp biển
Lớp Cầu biển
Lớp Paracrinoidea
Lớp Rhombifera
Phân ngành Sao biển
Lớp Sao biển
Lớp Đuôi rắn (Sao biển đuôi rắn)
Phân ngành Echinozoa
Lớp Cầu gai
Lớp Hải sâm
Lớp Ophiocistioidea
Lớp Helicoplacoidea
Phân ngành Blastozoa †
Blastoidea †
Cystoidea †
Eocrinoidea †
(Không phân hạng) Cambroernida
Họ Rotadisciidae
Họ Eldoniidae
Ngành Vetulicolia †===
Vetulicolia
Chi Shenzianyuloma
S. yunnanense
Lớp Vetulicolida
Bộ Vetulicolata
Họ Vetulicolidae
Chi Vetulicola
Vetulicola rectangulata
Vetulicola cuneata
Vetulicola gangtoucunensis
Vetulicola monile
Vetulicola longbaoshanensis
Chi Ooedigera
O. peeli
Họ Beidazooidae
Chi Beidazoon
Beidazoon venustum (synonym = Bullivetula variola)
Họ Didazoonidae
Chi Nesonektris
N. aldridgei
Chi Didazoon
Didazoon haoae
Chi Pomatrum
Pomatrum ventralis
Chi Yuyuanozoon
Y.magnificissmia
Lớp Banffozoa
Chi Skeemella
S. clavuda
Họ Banffiidae
Chi Banffia
Banffia constricta
Banffia episoma
Lớp Heteromorphida
Họ Heteromorphidae
Chi Heteromorphus
Heteromorphus longicaudatus (synonym=Banffia confusa)
"Form A" (unnamed species)

Ngành Saccorhytida †
Họ Saccorhytidae
Chi Saccorhytus
: Họ Cricocosmiidae
: Tabelliscolex:
: Tabelliscolex hexagonus
: Tabelliscolex maanshanensis
: Tabelliscolex chengjiangensis
: Cricocosmia:
: Cricocosmia jinningensis
: Houscolex
: Họ Maotianshaniidae
: Maotianshania cylindrica Sun and Huo, 1987
: Họ Palaeoscolecidae
:Wronascolex
:Palaeoscolex
: Ashetscolex Muir2014
: Sanduscolex Muir2014
|Paramaotianshania zijunia|Hu2012
|Yunnanoscolex magnus|Hu2012
}}

Ngành Priapulida
Lớp Priapulimorpha
Bộ Priapulimorphida
Họ Tubiluchidae
Họ Priapulidae
Lớp Halicryptomorpha
Bộ Halicryptomorphida
Lớp Seticoronaria
Họ Chaetostephanidae
;Lớp †Archaeopriapulida
Chi Acosmia maotiania Chen & Zhoi 1997
Acosmia maotiania Chen & Zhoi 1997
Chi Archotuba Hou 1999 (có lẽ là ngành Cnidaria) (đặt tại Chengjiang)
Archotuba conoidalis Hou 1999
Chi Baltiscalida Slater 2017
Baltiscalida njorda Slater 2017
Chi Eopriapulites Liu & al 2014
Eopriapulites sphinx Liu & al 2014
Chi Eximipriapulus Ma 2014 (đặt tại Chengjiang)
Chi Lagenula Luo & Hu 1999 (nomen dubium) (đặt tại Chengjiang)
Chi Laojieella Han 2006 (đặt tại Chengjiang)
Laojieella thecata Han 2006
Chi Lecythioscopa Conway Morris 1977 (Burgess Shale)
Lecythioscopa simplex (Walcott 1931) Conway Morris 1977 [Canadia simplex Walcott 1931]
Chi Oligonodus Luo & Hu 1999 (nomen dubium) (Chengjiang deposits)
Singuuriqia simoni Peel 2017
Chi Sullulika Peel & Willman, 2018
Sullulika broenlundi Peel & Willman, 2018
Chi Xishania Hong 1981
Xishania fusiformis Hong 1981
Xishania jiangxiensis Hong 1988
Chi Paratubiluchus Han, Shu, Zhang et Liu, 2004 (Chengjiang deposits)
Paratubiluchus bicaudatus Han, Shu, Zhang et Liu, 2004
Chi Xiaoheiqingella Hu 2002
Xiaoheiqingella peculiaris Hu 2002 [Yunnanpriapulus halteroformis Huang2004] (Chengjiang deposits)
Chi Priapulites Schram 1973 (Mazon Creek)
Priapulites konecniorum Schram 1973
Họ Palaeopriapulitidae Hou 1999
Chi Sicyophorus Luo & Hu 1999 (Chengjiang deposits)
Chi Paraselkirkia Luo & Hu 1999
Paraselkirkia sinica (Luo & Hu 1999) Luo & Hu 1999
Họ Selkirkiidae Conway Morris 1977 (stem Palaeoscolecida)
Chi Selkirkia Walcott 1911
Selkirkia elongata Luo & Hu 1999 (Chengjiang deposits)
Selkirkia columbia Walcott 1911 (Burgess Shale)
Selkirkia pennsylvanica Resser & Howell 1938
Selkirkia spencei Resser 1939
Selkirkia willoughbyi Conway Morris & Robison 1986
Bộ Ancalagonida Adrianov & Malakhov 1995 (stem Scalidophora)) (Chengjiang deposits)
Corynetis fortis Hu 2012 (Chengjiang deposits)
Corynetis pusillus (Klug 1842)
Họ Miskoiidae Walcott 1911
Chi Louisella Conway Morris 1977 (Burgess Shale)
Louisella pedunculata (Walcott 1911) Conway Morris 1977
Chi Miskoia Walcott 1911
Miskoia placida Walcott 1931
Miskoia preciosa Walcott 1911

Ngành Kinorhyncha
Lớp Cyclorhagida
Bộ Echinorhagata
Họ Echinoderidae
Bộ Kentrorhagata
Họ Antygomonidae
Họ Centroderidae
Họ Semnoderidae
Họ Cateriidae
Họ Zelinkaderidae
Bộ Xenosomata
Họ Campyloderidae
Họ Incertae sedis
Chi Tubulideres
Chi Wollunquaderes
Lớp Allomalorhagida
Bộ không đề xuất
Họ Dracoderidae
Họ Franciscideridae
Họ Neocentrophyidae
Họ Pycnophyidae

Ngành Loricifera
Bộ Nanaloricida
Họ Urnaloricidae
Họ Nanaloricidae
Họ Pliciloricidae

Ngành Nematoda
Lớp Enoplea
Phân lớp Enoplia
Bộ Enoplida
Bộ Trefusiida
Bộ Triplonchida
Phân lớp Dorylaimia
Bộ Dorylaimida
Bộ Mermithida
Bộ Mononchida
Bộ Dioctophymatida
Bộ Trichinellida
Bộ Isolaimida
Bộ Marimermithida
Bộ Muspiceida
Lớp Secernentea
Phân lớp Spiruria
Phân lớp Diplogasteria
Phân lớp Tylenchia
Lớp Chromadorea

Ngành Nematomorpha
Lớp Gordioida
Bộ Gordioidea
Họ Chordodidae
Phân họ Chordodinae
Chi Chordodes
Chi Dacochordodes
Chi Euchordodes
Chi Neochordodes
Chi Pantachordodes
Chi Spinochordodes
Phân họ Paragordiinae
Chi Paragordius
Incertae sedis
Chi Gordionus
Chi Parachordodes
Chi Paragordionus
Chi Semigordionus
Họ Gordiidae
Lớp Nectonematoida
Bộ Nectonematoidea
Họ Nectonemidae
Chi Nectonema

Ngành Onychophora
Lớp Udeonychophora
Bộ Euonychophora
Họ Peripatidae
Họ Peripatopsidae
Bộ †Ontonychophora
Họ †Helenodoridae
Siêu họ: †Tertiapatoidea
Họ †Tertiapatidae
Họ †Succinipatopsidae

Ngành Lobopodia
Lớp Xenusia
Bộ Scleronychophora.
Bộ Protonychophora
Bộ Archonychophora

Ngành Arthropoda
Lớp †Dinocaridida
Bộ Radiodonta
Họ Anomalocarididae
Chi Anomalocaris
Isoxys
Lớp Megacheira (có lẽ là cận ngành)
Kiisortoqia
Fuxianhuiida
Nhánh Arachnomorpha
(Không phân hạng) Artiopoda
Phân ngành Trilobitomorpha
Class Trilobites
Sanctacaris
Habelia
Phân ngành Chelicerata
Lớp Arachnida
Lớp Xiphosura
Lớp Eurypterida
Lớp Pycnogonida
Nhánh Mandibulata
Aquilonifer
Euthycarcinoidea
Phân ngành Myriapoda
Lớp Symphyla
Lớp Pauropoda
Lớp Diplopoda
Lớp Chilopoda
Phân ngành Pancrustacea
Hymenocarina
Phân ngành Crustacea
Liên lớp Oligostraca
Lớp Ostracoda
Lớp Branchiura
Lớp Maxillopoda
Phân lớp Pentastomida
Phân lớp Mystacocarida
Nhánh Altocrustacea
Lớp Thecostraca
Lớp Hexanauplia
Lớp Branchiopoda
Lớp Cephalocarida
Lớp Remipedia
Phân ngành Hexapoda
Lớp Insecta
Lớp Entognatha
Incertae sedis
†Camptophyllia
†Marrellomorpha
†Parioscorpio
†Thelxiope
†Thylacocephala

Chi Sialomorpha

Họ Sialomorphidae
Chi Sialomorpha
Loài Sialomorpha dominicana

Ngành Tardigrada
Lớp Eutardigrada
Bộ Apochela
Họ Milnesiidae
Bộ Parachaela
Liên họ Eohypsibioidea
Họ Eohypsibiidae
Liên họ Hypsibioidea
Họ Calohypsibiidae
Họ Hypsibiidae
Họ Microhypsibiidae
Liên họ Macrobiotoidea
Họ †Beornidae
Họ Macrobiotidae
Họ Necopinatidae
Họ Richtersiida
Lớp Heterotardigrada
Bộ Arthrotardigrada
Họ Archechiniscidae
Họ Batillipedidae
Họ Coronarctidae
Họ Halechiniscidae
Họ Neoarctidae
Họ Renaudarctidae
Họ Stygarctidae
Họ Styraconyxidae
Họ Tanarctidae
Bộ Echiniscoidea
Họ Carphaniidae
Họ Echiniscidae
Họ Echiniscoididae
Họ Oreellidae
Lớp Mesotardigrada
Bộ Thermozodia
Họ Thermozodiidae

Ngành Platyhelminthes
Lớp Turbellaria
Bộ Catenulida
Bộ Haplopharyngida
Bộ Lecithoepitheliata
Bộ Macrostomida
Bộ Nemertodermata
Bộ Polycladida
Bộ Prolecithophora
Bộ Rhabdocoela
Bộ Seriata
Bộ Temnocephalida
Bộ Tricladida
Lớp Trematoda
Phân lớp Aspidogastrea
Phân lớp Digenea
Lớp Cestoda
Phân lớp Eucestoda
Bộ Bothriocephalidea
Bộ Caryophyllidea
Bộ Cathetocephalidea
Bộ Cyclophyllidea
Bộ Diphyllidea
Bộ Diphyllobothriidea
Bộ Lecanicephalidea
Bộ Litobothriidea
Bộ Onchoproteocephalidea
Bộ Phyllobothriidea
Bộ Rhinebothriidea
Bộ Spathebothriidea
Bộ Tetrabothriidea
Bộ Tetraphyllidea
Bộ Trypanorhyncha
Phân lớp Cestodaria
Bộ Gyrocotylidea
Bộ Amphilinidea
Lớp Monogenea
Phân lớp Monopisthocotylea
Bộ Montchadskyellidea
Bộ Monocotylidea
Bộ Dactylogyridea
Bộ Gyrodactylidea
Bộ Capsalidea
Phân lớp Polyopisthocotylea
Bộ Chimaericolidea
Bộ Diclybothriidea
Bộ Mazocraeidea
Bộ Polystomatidea
Lớp Catenulida
Họ Catenulidae
Họ Chordariidae
Họ Retronectidae
Họ Stenostomidae
Họ Tyrrheniellidae
Lớp Rhabditophora

Ngành Gastrotricha

Bộ Chaetonotida
Phân bộ Multitubulatina
Bộ Neodasyidae
Phân bộ Paucitubulatina
Họ Chaetonotidae
Họ Dasydytidae
Họ Neogosseidae
Họ Muselliferidae
Họ Proichthydiidae
Họ Xenotrichulidae
Họ Dichaeturidae
Bộ Macrodasyida
Họ Cephalodasyidae
Họ Dactylopodolidae
Họ Hummondasyidae
Họ Lepidodasyidae
Họ Macrodasyidae
Họ Planodasyidae
Họ Thaumastodermatidae
Họ Redudasyidae
Họ Turbanellidae
Họ Xenodasyidae

Ngành Chaetognatha
Lớp Sagittoidea
Phân lớp Eukrohniones
Bộ Monophragmoeukrohniformes
Họ Eukrohniidae
Bộ Biphragmoeukrohniformes
Họ Protoeukrohniidae
Họ Heterokrohniidae
Họ Tokiokaispadellidae
Bộ Aphragmoeukrohniformes
Họ Pterosagittidae
Họ Krohnittidae
Họ Krohnittellidae
Phân lớp Sagittiones
Họ Pterokrohniidae
Họ Bathybelidae
Bộ Biphragmosagittiformes
Họ Biphragmosagittidae
Bộ Aphragmophora
Họ Sagittidae
Phân họ Sagittinae
Phân họ Flaccisagittinae
Phân lớp Spadelliones
Họ Spadellidae

Ngành Acanthocephala
Lớp Archiacanthocephala
Bộ Apororhynchida
Họ Apororhynchidae
Bộ Gigantorhynchida
Họ Giganthorhynchidae
Bộ Moniliformida
Họ Moniliformidae
Bộ Oligacanthorhynchida
Họ Oligacanthorhynchidae
Lớp Eoacanthocephala
Bộ Gyracanthocephala
Họ Quadrigyridae
Bộ Neoechinorhynchida
Họ Dendronucleatidae
Họ Neoechinorhynchidae
Họ Tenuisentidae
Lớp Palaeacanthocephala
Bộ Echinorhynchida
Họ Arhythmacanthidae
Họ Cavisomidae
Họ Diplosentidae
Họ Echinorhynchidae
Họ Fessisentidae
Họ Gymnorhadinorhynchidae
Họ Heteracanthocephalidae
Họ Illiosentidae
Họ Isthmosacanthidae
Họ Pomphorhynchidae
Họ Rhadinorhynchidae
Họ Sauracanthorhynchidae
Họ Transvenidae
Bộ Heteramorphida
Họ Pyrirhynchidae
Bộ Polymorphida
Họ Centrorhynchidae
Họ Isthomosacanthidae
Họ Plagiorhynchidae
Họ Pyriprobosicidae
Họ Polymorphidae
Lớp Polyacanthocephala
Bộ Polyacanthorhynchida
Họ Polyacanthorhynchidae

Ngành Gnathostomulida

Bộ Filospermoidea
Họ Haplognathiidae
Họ Pterognathiidae
Bộ Bursovaginoidea
Phân bộ Conophoralia
Họ Austrognathiidae
Phân bộ Scleroperalia
Agnathiellidae
Clausognathiidae
Gnathostomariidae
Gnathostomulidae
Mesognathariidae
Onychognathiidae
Paucidentulidae
Problognathiidae
Rastrognathiidae

Ngành Rotifera
thumb|200px|Brachionus quadridentatus
Liên lớp Eurotatoria
Lớp Bdelloidea
Bộ Bdelloida
Họ Adinetidae
Lớp Monogononta
Bộ Flosculariaceae
Họ Conochilidae
Họ Flosculariidae
Họ Hexarthridae
Họ Testudinellidae
Họ Trochosphaeridae
Họ Filiniidae
Liên bộ Pseudotrocha
Bộ Ploima
Asplanchnidae
Brachionidae
Dicranophoridae
Epiphanidae
Euchlanidae
Gastropodidae
Lecanidae
Lepadellidae
Lindiidae
Mytilinidae
Notommatidae
Proalidae
Synchaetidae
Trichocercidae
Trichotriidae
Liên bộ Gnesiotrocha
Bộ Collothecaceae
Họ Atrochidae
Họ Collothecidae
Lớp Seisonidea
Bộ Seisonida
Họ Seisonidae
Chi Paraseison
Chi Seison

Ngành Micrognathozoa
Bộ Limnognathida
Họ Limnognathiidae

Ngành Cycliophora
Lớp Eucycliophora
Bộ Symbiida
Họ Symbiidae
Chi Symbion
Symbion pandora
Symbion americanus

Ngành Annelida
Lớp Polychaeta cận ngành
Lớp Clitellata
Oligochaeta
Branchiobdellida
Hirudinea
Lớp Machaeridia†

Ngành Sipuncula
Lớp Phascolosomatidea
Bộ Aspidosiphoniformes
Họ Aspidosiphonidae
Bộ Phascolosomatiformes
Họ Phascolosomatidae
Lớp Sipunculidea
Bộ Golfingiiformes
Họ Golfingiidae
Họ Phascolionidae
Họ Themistidae
Bộ Sipunculiformes
Họ Sipunculidae

Ngành Mollusca
Phân ngành Conchifera
Monoplacophora
† Phân lớp Cyrtolitiones
† Bộ Sinuitopsida
† Liên họ Cyrtolitoidea S. A. Miller, 1889
† Họ Cyrtolitidae S. A. Miller, 1889
† Họ Carcassonnellidae Horný, 1997
† Liên họ Cyclocyrtonelloidea Horný, 1962
† Họ Cyclocyrtonellidae Horný, 1962 (= Yochelsoniidae Horný, 1962 (inv.))
† Họ Multifariitidae Bjaly, 1973
† Họ Sinuellidae Starobogatov & Moskalev, 1987
† Họ Sinuitinidae Starobogatov & Moskalev, 1987
† Phân lớp Cyrtonelliones
† Bộ Cyrtonellida
† Liên họ Cyrtonelloidea Knight & Yochelson, 1958
† Họ Cyrtonellidae Knight & Yochelson, 1958 (= Cyrtonellopsinae Horný, 1965)
† Phân lớp Eomonoplacophora
(Bộ chưa công nhận)
† Liên họ Maikhanelloidea Missarzhevsky, 1989
† Họ Maikhanellidae Missarzhevsky, 1989 (= Purellidae Vassiljeva, 1990)
† Phân lớp Tergomya (= Pilinea)
† Bộ Kirengellida (= Romaniellida)
† Liên họ Archaeophialoidea Knight & Yochelson, 1958
† Họ Archaeophialidae Knight & Yochelson, 1958
† Họ Peelipilinidae Horný, 2006
† Họ Pygmaeoconidae Horný, 2006
† Liên họ Kirengelloidea Starobogatov, 1970
† Họ Kirengellidae Starobogatov, 1970
† Họ Romaniellidae Rozov, 1975
† Họ Nyuellidae Starobogatov & Moskalev, 1987
† Liên họ Hypseloconoidea Knight, 1952
† Họ Hypseloconidae Knight, 1952
Bộ Tryblidiida
Liên họ Tryblidioidea Pilsbry, 1899
† Họ Tryblidiidae Pilsbry, 1899
† Họ Proplinidae Knight & Yochelson, 1958
† Họ Drahomiridae Knight & Yochelson, 1958
† Họ Bipulvinidae Starobogatov, 1970
Liên họ Neopilinoidea Knight & Yochelson, 1958
Họ Neopilinidae Knight & Yochelson, 1958
Phân họ Neopilininae Knight & Yochelson, 1958 (= Vemidae Moskalev, Starobogatov & Filatova, 1983; = Laevipilinidae Moskalev, Starobogatov & Filatova, 1983; = Monoplacophoridae Moskalev, Starobogatov & Filatova, 1983)
Phân họ Veleropilininae Starobogatov & Moskalev, 1987 (= Rokopellidae Starobogatov & Moskalev, 1987; = Micropilinidae Haszprunar & Schaefer, 1997)
Bivalvia
Gastropoda
Scaphopoda
Bộ Dentaliida da Costa, 1776
Họ Anulidentaliidae Chistikov, 1975
Họ Calliodentaliidae
Họ Dentaliidae Children, 1834
Họ Fustiariidae Steiner, 1991
Họ Gadilinidae Chistikov, 1975
Họ Laevidentaliidae Palmer, 1974
Họ Omniglyptidae Chistikov, 1975
Họ Rhabdidae Chistikov, 1975
Bộ Gadilida Starobogatov, 1974
Phân bộ Entalimorpha Steiner, 1992
Họ Entalinidae Chistikov, 1979
Phân bộ Gadilimorpha Steiner, 1992
Họ Gadilidae Stoliczka, 1868
Họ Pulsellidae Scarabino in Boss, 1982
Họ Wemersoniellidae Scarabino, 1986
Cephalopoda
Archinacelloidea†
Rostroconchia†
Helcionelloida†

Ngành Bryozoa
Lớp Stenolaemata
Bộ Cyclostomatida
Bộ Cystoporata
Bộ Cryptostomata
Bộ Esthonioporata
Bộ Fenestrata
Họ Phylloporinidae
Bộ Timanodictyina
Bộ Trepostomatida
Họ Heterotrypidae
Họ Monticuliporidae
Lớp Phylactolaemata
Bộ Plumatellida
Họ Cristatellidae
Họ Fredericellidae
Họ Lophopodidae
Họ Pectinatellidae
Họ Plumatellidae
Họ Stephanellidae
Họ Tapajosellidae
Lớp Gymnolaemata
Bộ Ctenostomatida
Bộ Cheilostomata

Ngành Entoprocta
Họ Barentsiidae (Urnatellidae)
Họ Loxokalypodidae
Họ Loxosomatidae
Họ Pedicellinidae

Ngành Phoronida
Chi Phoronis
Chi Phoronopsis
Chi †Diversipora?
Chi †Hederella?
Chi †Cytosporella?
Chi †Hederellids
Chi †Hernodia?

Brachiopoda
Phân ngành Linguliformea
Lớp Lingulata
Bộ Lingulida
Liên họ Linguloidea
Họ †Obolidae
Họ Lingulidae
Liên họ †Acrotheloidea
Liên họ Discinoidea
Bộ †Acrotretida
Liên họ Acrotretoidea Schuchert, 1893
Họ Acrotretidae Schuchert, 1893
Họ Biernatidae Holmer, 1989
Họ Ceratretidae Rowell, 1965
Họ Curticiidae Walcott & Schuchert, 1908
Họ Eoconulidae Rowell, 1965
Họ Ephippelasmatidae Rowell, 1965
Họ Scaphelasmatidae Rowell, 1965
Họ Torynelasmatidae Rowell, 1965
Incertae sedis
Craniotreta Termier & Monod, 1978
Dzhagdicus Sobolev, 1992
Schizotretoides Termier & Monod, 1978
Bộ †Siphonotretida
Liên họ †Siphonotretoidea
Họ †Siphonotretidae
Acanthambonia Cooper, 1956
Acanthotretella?Holmer & Caron, 2006
Alichovia Goryanskij, 1969
Celdobolus Havlíček, 1982
Cyrbasiotreta Williams & Curry, 1985
Eosiphonotreta Havlíček, 1982
Gorchakovia Popov & Khazanovitch
Helmersenia Pander
Karnotreta Williams & Curry, 1985
Mesotreta Kutorga, 1848
Multispinula Rowell, 1962
Nushbiella Popov (trong Kolobova & Popov, 1986)
Oaxaquiatreta Streng, Mellbin, Landing & Keppie, 2011
Orbaspina Valentine & Brock, 2003
Quasithambonia? Bednarczyk & Biernat, 1978
Schizambon Walcott, 1884
Siphonobolus Havlíček, 1982
Siphonotreta de Verneuil, 1845
Siphonotretella Popov & Holmer, 1994
Lớp †Paterinata
Bộ †Paterinida
Liên họ Paterinoidea Schuchert, 1893
Họ Cryptotretidae Pelman, 1979
Aldanotreta Pelman, 1977
Askepasma Laurie, 1896
Cryptotreta Pelman, 1977
Dzunarzina Ushatinskaya, 1993
Salanygolina Ushatinskaya, 1987
Họ Paterinidae Schuchert, 1893
Dictyonina Cooper, 1942
Dictyonites Cooper, 1956
Kolihium Havlicek, 1982
Lacunites Gorjansky, 1969
Micromitra Meek, 1873
Paterina Beecher, 1891
Phân ngành Craniiformea
Lớp Craniata
Bộ Craniida
Phân bộ Craniidina
Liên họ Cranioidea
Họ Craniidae
†Craniscus Dall, 1871
†Conocrania Smirnova, 1996
†Danocrania Rozenkrantz, 1964
†Isocrania Jäkel, 1902
†Lepidocrania Cooper and Grant, 1974
†Nematocrania Grant, 1976
Neoancistrocrania Laurin, 1992
Novocrania Lee và Bruton, 2001
†Orthisocrania Rowell, 1963
†Petrocrania Raymond, 1911
†Philhedra Koken, 1889
†PseudocraniaMcCoy, 1851
Valdiviathyris Helmcke, 1940
Bộ †Craniopsida
Liên họ †Craniopsoidea
Họ †Craniopsidae
†Craniops Hall, 1859
†Discinopsis Hall & Clarke 1892
†Lingulapholis Schuchert 1913
†Paracraniops Williams 1963
†Pseudopholidops Bekker, 1921
†Wrightiops Popov và Cocks 2014
Bộ †Trimerellida
Phân ngành Rhynchonelliformea
Lớp †Chileata
Bộ †Chileida
Bộ †Dyctonellida
Lớp †Obolellata
Bộ †Obolellida
Bộ †Naukatida
Lớp †Kutorginata
Bộ †Kutorginida
Lớp †Strophomenata
Bộ †Billingsellida
Bộ †Strophomenida
Bộ †Productida
Bộ †Orthotetida
Lớp Rhynchonellata
Bộ Rhynchonellida
Bộ Terebratulida
Bộ Thecideida
Bộ †Protorthida
Bộ †Orthida
Bộ †Pentamerida
Bộ †Atrypida
Bộ †Athyridida
Bộ †Spiriferida
Bộ †Spiriferinida
Phân ngành Disciniformea

Lớp Hyolitha †
Bộ Hyolithida
Họ Hyolithidae
Bộ Orthothecida
Họ Allathecidae
Họ Circothecidae
Họ Gracilithecidae
Họ Orthothecidae
Họ Tetrathecidae
Họ Novitatidae
Chi Lenatheca
Chi Pedunculotheca
Chi Probactrotheca
Bộ Incertae sedis
Chi Cupitheca

Ngành Monoblastozoa
Họ Salinellidae
Salinella
Salinella salve

Ngành Dicyemida
Lớp Rhombozoa
Họ Kantharellidae
Họ Dicyemidae
Họ Conocyemidae
Chi Conocyema
Chi Microcyema

Orthonectida
Họ Rhopaluridae
Ciliocincta
Intoshia
Prothelminthus
Rhopalura
Stoecharthrum
Họ Pelmatosphaeridae
Chi Pelmatosphaera
Loài Pelmatosphaera polycirri

Petalonamae
Chi †Stromatoveris
Lớp †Rangeomorpha
†Avalofractus
†Bradgatia
†Fractofusus
†Frondophyllas
†Haspidophyllas
†Khatyspytia
†Pambikalbae
†Pectinifrons
†Primocandelabrum
†Trepassia
†Vinlandia
Họ †Rangeidae
†Rangea
Họ †Charniidae
†Beothukis
†Bomakellia
†Charnia
†Paracharnia
†Culmofrons
Lớp †Erniettomorpha Các chi
†Ernietta
†Nasepia
†Palaeoplatoda
†Phyllozoon
†Pteridinium
†Swartpuntia
Lớp †Arboreomorpha
† Charniodiscus hoặc Arborea
† Khatyspytia
† Thaumaptilon
† Vaizitsinia

Ngành Proarticulata
Lớp †Vendiamorpha
†Vendiidae
Chi Vendia
Chi Paravendia
Chi Karakhtia
Lớp†Dipleurozoa
†Dickinsoniidae
Lớp †Cephalozoa
†Andiva
†Ivovicia
†Yorgiidae
†Sprigginidae
Ngành Trilobozoa †
Họ Albumaresidae †
Chi Albumares †
Chi Anfesta †
Chi Skinnera †
Họ Tribrachididae †
Chi Tribrachidium †
Họ Anabaritidae †
Chi Aculeochrea †
Chi Anabarites †
Chi Cambrotubulus †
Chi Mariochrea †
Chi Selindeochrea †
Họ incertae saedis
Chi Gastreochrea †
Chi Hallidaya †
Chi Kotuites †
Chi Lobiochrea †
Chi Longiocrea †
Chi Paragloborilus †
Chi Rugoconites †
Chi Tinsitheca †
Chi Triforillonia†

Medusoid
†Arkarua
†Aspidella
†Brachina
†Corumbella
†Cyclomedusa
†Eoporpita
†Ediacaria
†Eoandromeda
†Haootia (polipoid)
†Hiemalora (anemonoid)
†Inaria (?)
†Kimberella (molluscoid)
†Mawsonites
†Medusina
†Nimbia
†Pomoria
†Solza
†Studenicia

Các nhóm được đề xuất:

Lớp †Psammocorallia
†Asterosoma
†Beltanelliformis
†Brooksella
†Nemiana
†Protolyellia
†Spatangopsis

Lớp †Coeloscleritophora
Bộ Chancelloriida
Họ Chancelloriidae .
Chi Archiasterella
A. fletchergryllus Randell, 2003
C. eros Walcott, 1920
C. drusilla Walcott, 1920
C. libo Walcott, 1920
C. yorkensis Walcott, 1920
C. cruceana Rusconi, 1954
C. lenaica Zhuravleva and Korde, 1955
C. altaica Romanenko, 1968
C. maroccana Sdzuy, 1969
C. impar Moore, 2019
C. lilioides Moore, 2019
Chi Platyspinites
Chi Chancelloriella
Chi Ginospina
Chi Cambrothyra
Chi Allonnia
Agmata
Họ †Salterellidae
Chi †Ellisell
Chi †Salterella
Chi †Volborthella

Xenacoelomorpha
Phân ngành Xenoturbellida
Lớp Incertae sedis
Họ Xenoturbellidae
Chi Xenoturbella
X. monstrosa
X. hollandorum
X. japonica
X. bocki
X. churro
X. profunda

Phân ngành Acoelomorpha====
Lớp Acoela
Họ Nadinidae
Họ Diopisthoporidae
Họ Antroposthiidae
Họ Actinoposthiidae
Họ Antigonariidae
Họ Paratomellidae
Phân bộ Bursalia
Phân thứ bộ Crucimusculata
Họ Proporida
Họ Isodiametridae
Họ Otocelidida
Họ Dakuidae
Liên họ Aberrantospermata
Họ Convolutidae
Họ Mecynostomidae
Phân thứ bộ Prosopharyngida
Họ Hofsteniidae
Họ Hallangiidae
Họ Solenofilomorphidae
Lớp Nemertodermatida
Họ Ascopariidae Cho thấy động vật bắt đầu sinh tồn vào khoảng 760 triệu năm trước, đó chính là loài hải miên hay bọt biển thuộc ngành Động vật thân lỗ.

|label2=Bilateria |sublabel2=Triploblasts
|2=
|label2 =Protostomia |sublabel2=610 mya
|2=
}}
|label2=Spiralia
|2=
|label2=Platytrochozoa |sublabel2=580 mya
|2=
}}
}}
}}
}}
}}
}}
}}
}}
}}
}}

Tiến hoá, sinh tồn và phát triển

Động vật bắt đầu hình thành từ đại dương. Thậm chí, trước khi các tế bào thực vật tập hợp lại với nhau ở những vũng cạn, động vật đã bắt đầu phát triển ở biển. để có những bộ phận cứng – chẳng hạn như vỏ hoặc bộ khung xương thấy được bằng mắt thường từ bên ngoài và các hoá thạch của chúng có thể bắt gặp ở khắp nơi trên Trái đất. Loài động vật đơn giản nhất tồn tại ngày nay là Trichoplax, được phát hiện vào năm 1965 khi nó bò lên thành một bể cá.
Ngành Sứa lược khoảng 540 triệu năm.
Ngành Placozoa khoảng 720 triệu năm hoặc 635 triệu năm trước.
Ngành Petalonamae đã tuyệt chủng, sinh sống trong khoảng thời gian 570-516 triệu năm trước.
Ngành Proarticulata đã tuyệt chủng và sinh sống vào khoảng 567-550 triệu năm trước.
Ngành Trilobozoa đã tuyệt chủng, sinh sống vào khoảng 565-548 triệu năm trước.
Ngành Medusoid đã tuyệt chủng, sinh sống vào khoảng 560 triệu năm trước.

Phân loại học và phát sinh các nhánh
]]
Động vật là đơn ngành, nghĩa là chúng có nguồn gốc từ một tổ tiên chung. Chúng cũng là chị em với Choanoflagellata, cùng với nó tạo thành Choanozoa. Giới Động vật được phân thành các nhánh như sau:
Giới Động vật
Nhánh ParaHoxozoa
Nhánh Bilateria

Một số tài liệu khác đưa ra nhánh Planulozoa nằm giữa nhánh ParaHoxozoa và nhánh Bilateria. Để cho ra mối quan hệ chị em của Placozoa với Cnidaria. Một số nghiên cứu đã đưa ra bằng chứng ủng hộ Porifera là chị em với Parahoxozoa và Ctenophora là nhóm chị em với phần còn lại của động vật. Và nhánh Bilateria (Động vật đối xứng hai bên) chia thành hai nhánh chính là ngành Xenacoelomorpha với một nhánh chứa tất cả các động vật miệng nguyên sinh và động vật có xương sống cùng với một số ngành khác của liên ngành Deuterostomia, đó là nhánh Nephrozoa. Hay một giả thuyết khác là tổ tiên chung gần đây nhất của tất cả các loài Bilateria được gọi là "Urbilateria".
, sinh tồn vào khoảng 571-539 triệu năm trước là một loài lâu đời nhất được xác định của nhánh Bilateria. Ikaria wariootia được đặt tên bởi Evansvào năm 2020]]
Phân loại hai nhánh chính của nhánh Bilateria:
Nhánh Bilateria
Ngành Xenacoelomorpha
Nhánh Nephrozoa
Xenacoelomorpha

Xenacoelomorpha là một ngành động vật không xương sống và một ngành của động vật đối xứng hai bên (nhánh Bilateraia). Tất cả loài của ngành này đều là giun sống ở biển. Xenacoelomorpha hay còn gọi là động vật thân rỗng kỳ dị. Ngành này chia thành 2 phân ngành:
Ngành Xenacoelomorpha
Phân ngành Acoelomorpha
Phân ngành Xenoturbellida

Nephrozoa

Phân loại
Nhánh Nephrozoa chia thành hai siêu ngành là:
Nhánh Nephrozoa
Siêu ngành Deuterostomia
(Không phân hạng) Protostomia nói chính xác đây là một đơn vị phân loại bao gồm hầu hết các động vật không xương sống.

Deuterostomia

Phân loại và giới thiệu
Siêu ngành (liên ngành) Deuterostomia ; là miệng thứ hai trong tiếng Hy Lạp cổ đại) hay còn gọi là Động vật miệng thứ sinh. Được chia thành nhiều ngành trong đó có 4 ngành và 1 đơn vị phân loại, bao gồm như sao:
Liên ngành Deuterostomia
Ngành Chordata
Ngành †Vetulicolia
Nhánh Ambulacraria
Ngành Hemichordata
Ngành Echinodermata
(Không phân hạng) †Cambroernida

Echinodermata và Hemichordata tạo thành nhánh Ambulacraria. Hơn nữa, có khả năng là Ambulacraria có thể là chị em với Xenacoelomorpha, và tạo thành nhánh Xenambulacraria.

Một số ngành khác

Ngành Hemichordata

Sự phát sinh của bên trong của ngành Hemichordata:

}}
}}
}}
|label2=Pterobranchia
|2=
}}
}}
}}
}}

Ngành Echinodermata
Các phân tích ban đầu đưa ra kết quả không nhất quán, các giả thuyết chính cho rằng Ophiuroidea là chị em với Asteroidea, hoặc chúng là chị em với (Holothuroidea + Echinoidea). Một phân tích thống nhất vào năm 2015 về các bản sao RNA từ 23 loài trên tất cả các lớp Da gai đã cho cùng một cây.
Phát sinh bên ngoài

|label2=Phân ngành Sao biển
|2=
}}
|2=Lớp Huệ biển
}}
}}
|label2 =Động vật miệng nguyên sinh |sublabel2=610 mya
|2=
}}
}}|label1=Động vật đối xứng hai bên|style=font-size:85%}}

Phát sinh bên trong:

|label2=Asterozoa
|2=
}}
}}
|style=font-size:85%}}
từ Bắc Estonia]]

Ngành Chordata
Giả thuyết Olfactores
Olfactores là một nhánh trong Chordata bao gồm Tunicata (Urochordata) và Vertebrata (đôi khi được gọi là Craniata). Trong khi có giả thuyết cho rằng Cephalochordata là đơn vị phân loại chị em với Craniata đã có từ lâu và đã từng được chấp nhận rộng rãi—có khả năng bị ảnh hưởng bởi sự biến đổi đáng kể về hình thái của Tunicata từ các loài Chordata khác, với các loài Cephalochordata thậm chí còn được đặt biệt danh là 'động vật có xương sống danh dự—các nghiên cứu từ năm 2006 phân tích các bộ dữ liệu giải trình tự lớn ủng hộ mạnh mẽ Olfactores như một nhánh.

Ngành Vetulicolia
Vetulicolia là một ngành động vật bao gồm một số loài đã tuyệt chủng thuộc kỷ Cambri. Ngành này được Degan Shu và nhóm nghiên cứu của ông đề ra vào năm 2001, và được đặt theo tên của loài Vetulicola cuneata. Là loài đầu tiên của ngành được mô tả vào năm 1987.

Vào năm 2024, một phân tích phát sinh loài bởi Mussini và đồng nghiệp đã tìm ra Vetulicolia là nhóm cận ngành thuộc nhóm thân ngành Chordata, nằm ngoài một nhánh được hình thành bởi Yunnanozoon, Cathaymyrus, Pikaia và nhóm đỉnh ngành Chordata.

Protostomia

Phân loại học và giới thiệu
Đơn vị phân loại (Không phân hạng) Protostomia hay Động vật miệng nguyên sinh là một đơn vị chứa một số động vật không xương sống. Có quan hệ chị em với Deuterostomia. Cùng với Deuterostomia và ngành Xenacoelomorpha chúng tạo thành nhánh Bilateria.

Phân loại
Nhóm này chia thành hai nhóm chính:
(Liên ngành) Ecdysozoa (Động vật lột xác)
(Kph) Spiralia (Động vật xoắn ốc)
Ecdysozoa
Ecdysozoa là một liên ngành của Protostomia.

; Phân loại
Nhánh Cycloneuralia
Nhánh Nematoida
Ngành Nematoda
Ngành Nematomorpha
Nhánh Scalidophora
Ngành Kinorhyncha
Ngành Priapulida
Ngành Loricifera
Lớp Palaeoscolecida †
(Không phân hạng) Panarthropoda
Ngành "Lobopodia" †
Ngành Onychophora
Ngành Tardigrada
Ngành Arthropoda

Hoặc:

Scalidophora
Kinorhyncha
Priapulida
Loricifera
†Palaeoscolecida
Cryptovermes
Nematoida
Nematoda
Nematomorpha
Panarthropoda
†"Lobopodia"
Onychophora
Arthropoda
Tardigrada
†Saccorhytida?
†Acosmia
†Laojieella

Ngành Sacorhytida
Đây là cây phát sinh loài thứ nhất của ngành Saccorhytida:

}}
}}
}}
}}
Vào năm 2020, một phân loại mới được đề xuất, là thay vào đó nó có lẽ là Động vật lột xác (Ecdysozoa); nhóm thân của nhánh Scalidophora. Do vảy cứng và gai sau của nó tương tự như Scalidophora và thiếu lông rung. Dưới đây là cây phát sinh loài được đặt ra.

|2=Nematoida
}}
|2=Panarthropoda
}}
}}
}}
}}
}}

Spiralia
Spiralia là một nhánh thuộc Protostomia, nó bao gồm các ngành như Mollusca, Platyhelminthes, Annelida và đơn vị phân loại khác
:Phân loại
Spiralia được phân loại làm hai nhánh:
Gnathifera
Rotifera
Acanthocephala
Gnathostomulida
Micrognathozoa
Cycliophora
Platytrochozoa

Phân ngành và phân thứ ngành
Các phân ngành
Echinodermata
Homalozoa
Asteroidea
Crinozoa
Echinozoa
Blastozoa
Chordata
Cephalochordata
Urochordata
Vertebrata
Brachiopoda
Phân thứ ngành Agnatha

Phân loại lỗi thời và không được công nhận
Ivesheadiomorpha, Boynton và Ford

Ivesheadiomorpha là một nhóm động vật đã tuyệt chủng, chúng được đặt tên bởi Boynton và Ford vào năm 1996. Cụ thể là một số loài như: Ivesheadia lobata, Blackbrookia oaski, Shepshedia palmata và Pseudovendia charnwoodensis. Tuy nhiên, tất cả các hóa thạch này bị từ chối là đơn vị phân loại hợp lệ.

Hoá thạch Ivesheadiomorpha được tìm thấy ở Anh và Newfoundland. Thời gian sinh sống của chúng vào khoảng 635-542 triệu năm trước (Kỷ Ediacara). Chúng là taphomorph, đại diện cho các di tích sinh học bảo quản kém như Charnia, Charniodiscus, Bradgatia, Primocandelabrum, Pectinifrons và một số khác.

Pogonophora
Pogonophora là một ngành giun lỗi thời còn gọi là giun ống biển. Chúng bao gồm khoảng 80 loài và sống trong các ống mỏng bị chôn vùi trong lớp trầm tích hoặc trong các ống gắn với lớp nền cứng ở độ sâu đại dương từ 100 đến 10.000 m.
& Nørrevang vào năm 1975]]

Hiện nay, đơn vị phân loại này và Vestimentifera đã được thay thế bằng một họ giun nhiều tơ là Siboglinidae trong lớp Polychaeta thuộc ngành Annelida. Hồ sơ hóa thạch cùng với đồng hồ phân tử cho thấy họ này có nguồn gốc từ Đại Trung Sinh (250 – 66 Mya) hoặc Đại Tân Sinh (66 Mya – gần đây).

Các chi trong họ Siboglinidae:
Osedax
Frenulata
Choanophorus
Crassibrachia
Cyclobrachia
Diplobrachia
Galathealinum
Heptobrachia
Lamellisabella
Nereilinum
Oligobrachia
Paraescarpia
Polybrachia
Siboglinoides
Siboglinum
Siphonobrachia
Spirobrachia
Unibrachium
Volvobrachia
Zenkevitchiana
Sclerolinum (còn được gọi là Aeschelminthes), là một ngành động vật và có mối quan hệ chặt chẽ với ngành Platyhelminthes. Ngành động vật này là sinh vật có khoang giả và đã lỗi thời. Hiện giờ, các động vật tương tự khác không còn các mối quan hệ chặt chẽ và đã được trở thành một ngành riêng.

Coelenterata

Động vật ruột khoang hay động vật xoang tràng hoặc ngành Ruột khoang (Coelenterata) là một thuật ngữ đã lỗi thời nhưng vẫn rất phổ biến để chỉ một nhóm cận ngành, cơ thể hình trụ, thường có nhiều tua miệng và là động vật đa bào bậc thấp bao gồm hai ngành động vật theo quan điểm của phát sinh loài, là Ctenophora (sứa lược) và Cnidaria (san hô, sứa thật sự, hải quỳ, san hô lông chim, và các loài có họ hàng gần khác). Tên gọi của đơn vị phân loại này có nguồn gốc từ tiếng Hy Lạp "koilos" ("rỗng"), để chỉ đặc trưng khoang cơ thể rỗng (chưa phân hóa) phổ biến ở hai ngành này. Chúng có các cơ quan, tổ chức mô rất đơn giản, chỉ với hai lớp tế bào, bên ngoài và bên trong, giữa 2 lớp là tầng keo. Động vật ruột khoang thường sống ở biển, số lượng loài của ngành ruột khoang là khoảng 10 nghìn loài.

Thuật ngữ coelenterata không còn được công nhận là hợp lệ về mặt khoa học, do Cnidaria và Ctenophora đã được đặt ở cấp tương đương ngay dưới giới Metazoa với các ngành động vật khác. Một thuật ngữ duy nhất bao gồm cả hai ngành này nhưng bỏ ra ngoài toàn bộ các đơn vị phân loại cùng cấp khác có thể coi là cận ngành. Tuy nhiên, thuật ngữ coelenterata vẫn còn được sử dụng một cách không chính thức để chỉ cả hai nhóm Cnidaria và Ctenophora.

Đa dạng sinh học
Ngành và số lượng loài

Tổng số lượng loài động vật trên trái đất

Thế giới
Theo nhiều số liệu thống kê của nhiều tổ chức cho rằng:

Theo số liệu thống kê không chính thức, giới Động vật hiện có khoảng 7,7 triệu loài động vật đã được biết đến trên hành tinh của chúng ta. Theo Cơ quan Quản lý Khí quyển và Đại dương Quốc gia Mỹ (NOAA).
Giáo sư Worm và nhà khoa học Camilo Mora thuộc Đại học Hawaii đã sử dụng các mô hình toán học phức tạp và tiên tiến để khám phá các loài để ước tính số loài trên Trái đất. Kết quả họ phát hiện có gần 7,8 triệu loài động vật.
Các nhà khoa học thuộc Đại học Dalhousie, Canada và Đại học Hawaii vừa công bố một công trình nghiên cứu. Trong đó, có khoảng 8,7 triệu loài khác nhau tồn tại trên Trái Đất, mặc dù chỉ mới có một phần nhỏ trong số này được phát hiện và phân loại. Về động vật, họ ước tính có 7,77 triệu loài động vật, trong đó 953434 loài đã được mô tả và phân loại.
Theo Trung tâm Thông tin Công nghệ sinh học Quốc gia (NCBI), dự đoán có khoảng 7,77 triệu loài động vật trên đất liền và 2,15 triệu loài động vật ở đại dương.

Việt Nam

Đến nay, các nhà khoa học về sinh thái, tài nguyên sinh vật Việt Nam và trên thế giới đã xác định được khoảng 51400 loài sinh vật tại Việt Nam. Trong đó, có khoảng 7500 loài hoặc chủng vi sinh vật, 20000 loài thực vật, 10900 loài động vật, 2000 loài động vật không xương sống và cá nước ngọt, 11000 loài sinh vật biển.

Tham khảo

-->
| pmid=12116636 }}
}}

}}
}}
}}
}}
}}
| pmid=9223303 | pmc=21545 |bibcode = 1997PNAS...94.8001V }}
| doi=10.1086/303175}}
}}

Liên kết ngoài
Dicyemida






Trilobozoa
Ediacara Assemblage University of Bristol
Proarticulata
Database of Ediacaran Biota Advent of Complex Life
Vendobionta
Dunn, F. S.; Liu, A. G.; Donoghue, P. C. «Ediacaran developmental biology». (2017). Biological Reviews. 93 (2): 914-932.

Trilobitomorpha/Trilobite
. (A site with information covering trilobites from all angles. Includes many line drawings and photographs.)

The Virtual Fossil Museum - Class Trilobita - Including extensive photographs organized by taxonomy and locality.
Western Trilobite Association
Kevin's Trilobite Gallery - a collection of photographs of trilobite fossils
Canadian trilobite web site: photographs of trilobite fossils
The Paleontological Society

Vetulicolia
New phylum on the block - Accessed ngày 3 tháng 1 năm 2008
Photos and drawings of fossils of various Vetulicolians - Accessed ngày 3 tháng 1 năm 2008Biota of the Maotianshan Shale, Chengjiang China - URL retrieved ngày 22 tháng 6 năm 2006
Palaeos' Page on Vetulicolia
Photos of Vetulicola cuneata fossils - URL retrieved ngày 22 tháng 6 năm 2006
Photos of Vetulicola rectangulata fossils - Accessed ngày 3 tháng 1 năm 2008
Photos of Vetulicola gangtoucunensis fossils - Accessed ngày 3 tháng 1 năm 2008