Yuri Ivanovich Manin

| birth_place = Simferopol, Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết tự trị Krym, Nga Xô viết, Liên Xô
| death_date =
| death_place =
| nationality =
| field = Hình học đại sốHình học Diophantos
| work_institutions = Viện Toán học Max PlanckĐại học Tây Bắc
| alma_mater = Đại học Quốc gia MoskvaViện toán Steklov
| education = Tiến sĩ
| doctoral_advisor = Igor Shafarevich
| doctoral_students = Alexander Beilinson, Vladimir Berkovich, Mariusz Wodzicki, Vladimir Drinfeld, Mikhail Kapranov, Hà Huy Khoái, Victor Kolyvagin, Alexander L. Rosenberg, Vyacheslav Shokurov, Alexei Skorobogatov, Yuri Tschinkel
| prizes = }}
| native_name = Ю́рий Ма́нин
| native_name_lang = ru
| spouse = Ksenia Glebovna Semenova
}}
Yuri Ivanovitch Manin (; 16 tháng 2 năm 1937 &ndash; 7 tháng 1 năm 2023) là một nhà toán học người Nga nổi tiếng vì nghiên cứu hình học đại số, hình học Diophantos và nhiều công trình lưu trữ khác nhau, từ logic toán đến vật lý lý thuyết. Manin là một trong những người đầu tiên đề xuất ý tưởng về máy tính lượng tử vào năm 1980 với cuốn sách Vychislimoe i nevychislimoe (tạm dịch: Tính toán và không thể tính toán) của ông. Ông hiện là giáo sư tại Viện Toán học Max Planck ở Bonn và là giáo sư danh dự tại Đại học Tây Bắc.

Cuộc đời và sự nghiệp
Yuri Manin sinh ngày 16 tháng 2 năm 1937 tại Simferopol, Liên Xô. Ông lấy bằng tiến sĩ năm 1960 tại Viện toán Steklov với tư cách là học trò của Igor Shafarevich. Mariusz Wodzicki, Alexander Beilinson, Ivan Cherednik, Alexei Skorobogatov, Vladimir Drinfeld, Vyacheslav Shokurov, Arend Bayer và Victor Kolyvagin, các sinh viên nước ngoài gồm có Hà Huy Khoái (Việt Nam).

Ông qua đời ngày 7 tháng 1 năm 2023.

Giải thưởng
Ông đã được trao Giải thưởng Lenin vào năm 1967, Huy chương Brouwer năm 1987, Giải Toán học Nemmer lần đầu tiên năm 1994, Giải Rolf Schock của Viện Hàn lâm Khoa học Hoàng gia Thụy Điển năm 1999, Huy chương Cantor của Hội Toán học Đức năm 2002, Giải Vua Faisal năm 2002 và Giải Bolyai của Viện hàn lâm Khoa học Hungary năm 2010.

Tác phẩm
Selected works with commentary, World Scientific 1996
Mathematics as metaphor - selected essays, Hội Toán học Hoa Kỳ 2009
Rational points of algebraic curves over function fields. Bản dịch của AMS 1966
Algebraic topology of algebraic varieties. Uspekhi Matematicheskikh Nauk 1965
Modular forms and Number Theory. International Congress of Mathematicians, Helsinki 1978
Frobenius manifolds, quantum cohomology, and moduli spaces, Hội Toán học Hoa Kỳ 1999
Quantum groups and non commutative geometry, Montreal, Centre de Recherches Mathématiques, 1988
Topics in non-commutative geometry, Princeton University Press 1991
Gauge field theory and complex geometry. Springer 1988 (Grundlehren der mathematischen Wissenschaften)
Cubic forms - algebra, geometry, arithmetics, North Holland 1986
A course in mathematical logic, Springer 1977, bản mở rộng thứ hai với những chương mới bởi tác giả và Boris Zilber, Springer 2010
The provable and the unprovable (bằng tiếng Nga), Moskva 1979
Vychislimoe i nevychislimoe (bằng tiếng Nga), Moskva 1980
Mathematics and physics, Birkhäuser 1981
New dimensions in geometry. trong Arbeitstagung Bonn 1984, Lectures Notes in Mathematics Quyển 1111, Springer Verlag
Manin, Alexei Ivanovich Kostrikin: Linear algebra and geometry, Gordon and Breach 1989
Manin, Sergei Gelfand: Homological algebra, Springer 1994 (Encyclopedia of Mathematical Sciences)
Manin, Sergei Gelfand: Methods of Homological algebra, Springer 1996
Manin, Igor Kobzarev: Elementary Particles: mathematics, physics and philosophy, Dordrecht, Kluwer, 1989 (This book is introductory.)
Manin, Alexei A. Panchishkin: Introduction to Number theory, Springer Verlag 1995, ấn bản 2, 2005
Moduli, Motives, Mirrors, 3. European Congress Math. Barcelona 2000, Plenary talk
Classical computing, quantum computing and Shor´s factoring algorithm, Bourbaki Seminar 1999
Von Zahlen und Figuren 2002
Manin, Mathilde Marcolli Holography principle and arithmetic of algebraic curves, 2002
3-dimensional hyperbolic geometry as infinite-adic Arakelov geometry, Inventiones Mathematicae 1991
Mathematik, Kunst und Zivilisation, e-enterprise, 2014

Tham khảo

Đọc thêm



Liên kết ngoài

Trang của Manin tại website Max-Planck-Institut für Mathematik
Good Proofs are Proofs that Make us Wiser, cuộc phỏng vấn của Martin Aigner và Vasco A. Schmidt
Tiểu sử tại Bộ lưu trữ lịch sử toán học MacTutor