undertheseanlp/UVW-2026 huggingface dataset:
Lý Phong (Tào Ngụy)

Lý Phong (chữ Hán: 李丰, ? – 254), tự An Quốc, người huyện Đông, quận Phùng Dực, quan viên nhà Tào Ngụy thời Tam Quốc.

Tuổi trẻ nổi danh
Cha là Vệ úy Lý Nghĩa nhà Tào Ngụy. Ban đầu, Phong còn là bình dân, lên 17, 18 tuổi, có tiếng trong sạch ở Nghiệp Hạ, giỏi đánh giá người khác, được người trong nước khen ngợi, không ai không chú ý đến ông. Giữa những năm Hoàng Sơ (220 – 226), nhân Lý Nghĩa nhậm chức ở kinh đô, Phong được triệu làm Tùy quân. Phong ở Hứa Xương, tiếng tăm ngày một thịnh. Lý Nghĩa không thích việc này, bèn lệnh Phong đóng cửa, không đi lại với khách khứa.

Khi Tào Duệ còn là Thái tử, Phong vẫn đang nghiên cứu văn học. Đến lúc Tào Duệ lên ngôi, là Tào Ngụy Minh đế, nhân có người ở Đông Ngô đến hàng, bèn hỏi: "Giang Đông có nghe đến danh sĩ Trung Quốc nào chăng?" Đáp: "Có nghe đến Lý An Quốc." Bấy giờ Phong làm Hoàng môn lang, Minh đế hỏi An Quốc là ai, tả hữu đáp là Phong, đế nói: "Tiếng tăm của Phong truyền đến Ngô Việt à?" Về sau được chuyển làm Kỵ đô úy, Cấp sự trung. Sau khi Minh đế băng, được làm Vĩnh Ninh thái phó, nhưng triều đình cho rằng danh vọng của ông lớn hơn khả năng, nên không được trọng dụng. Sau sự biến lăng Cao Bình, Tư Mã Ý tâu xin giết Sảng (249), dừng xe trước cửa cung, nói cho Phong biết; ông sợ đến mức thở không ra hơi, quỵ xuống không đứng dậy ngay được. để cật vấn ông. Phong không chịu nói thật, biết rằng vạ đến, nghiêm sắc mặt mắng: "Cha con ngươi trong lòng gian trá, muốn khuynh đảo xã tắc, tiếc rằng sức ta yếu, không thể bắt mà giết đi!" Sư nổi giận, dùng vòng sắt trên cán đao đập chết Phong, gởi thây đến Đình úy. Sau đó Sư cho bắt giữ Lý Thao cùng bọn Hà Hầu Huyền, Trương Tập, sai Chung Dục làm án.

Chung Dục kết án: "Phong cùng bọn Hoàng môn giám Tô Thước, Vĩnh Ninh thự lệnh Nhạc Đôn, Nhũng tòng bộc xạ Lưu Hiền bày mưu rằng: Vào ngày bái Quý nhân, các doanh binh đều đóng đồn trước cửa, bệ hạ bước ra, nhân lúc ấy tiếp đón bệ hạ, giao cho quần liêu người và binh khí, rồi giết Đại tướng quân; nếu bệ hạ không theo, thì bức bách cùng đi. Mưu lấy Huyền làm Đại tướng quân, Tập làm Phiêu kỵ tướng quân; Huyền, Tập đều biết mưu của họ." Tư Mã Sư bèn tru di tam tộc những người nói trên.

Tham khảo
Bùi Tùng Chi chú giải Trần Thọ - Tam quốc chí quyển 9, Ngụy thư 9 – Hạ Hầu Huyền truyện
Tư trị thông giám quyển 76 – Ngụy kỷ 8

Chú thích
Đường cao tốc Suncheon–Wanju

|
hanja=|
rr=Suncheon Wanju Gosok Doro
|mr=Suncheon Wanju Kosok Toro
|}}

Đường cao tốc Suncheon–Wanju là một đường cao tốc ở Hàn Quốc. Nó nối Suncheon đến Wanju.

Chi tiết tuyến đường
Số làn xe

4 làn xe khứ hồi trên tất cả các đoạn

Chiều dài
117.78km

Giới hạn tốc độ
Tối đa 100km/h, Tối thiểu 50km/h

Đường hầm

Cầu
; Wanju JC -> Dongsuncheon IC
Cầu Gueok
Cầu Haksuncheon
Cầu Soyangcheon 1
Cầu Geumsang 2
Cầu Dongjeonju IC
Cầu Geumsang 1
Cầu Ua 2
Cầu Saekjang
Cầu Sanggwan 2
Cầu Sanggwan 1
Cầu Suwol 2
Cầu Sanggwan IC 2
Cầu Naejeong
Cầu Jungnimoncheon
Cầu Yongam
Cầu Owoncheon
Cầu Deokchon 2
Cầu Deokchon 1
Cầu Dobong
Cầu Junggeum
Cầu Seongsu
Cầu Wolpyeong
Cầu Samcheong 2
Cầu Bonggang 2
Cầu Gunpyeong
Cầu Ohsu
Cầu Dunnamcheon
Cầu Eoeun
Cầu Eoeuncheon
Cầu Oucheon
Cầu Gilgok
Cầu Daegok
Cầu Namwon JCT 1
Cầu Jeongsong
Cầu Daegokcheon
Cầu Songnaecheon
Cầu Songdong
Cầu Suji
Cầu Sanjeong
Cầu Yuam
Cầu Dunsa
Cầu Jukjeong
Cầu Sindo 2
Cầu Sindo 1
Cầu Sangyong
Cầu Sarim
Cầu Baengnyeoncheon
Cầu Sansu
Cầu Seomjin
Cầu Yonglimcheon
Cầu Seonbyeon
Cầu Hwangjeoncheon
Cầu Geumpyeong
Cầu Daechi
Cầu Mojeon 2
Cầu Mojeon 1
Cầu Jeochoncheon
Cầu Pyeongchoncheon
Cầu Cheongso 4
Cầu Cheongso 3
Cầu Cheongso 2
Cầu Cheongso 1
Cầu Pangyo 2
Cầu Pangyo 1
Cầu Seomyeon
Cầu Suncheon JCT
Cầy Daedong
Cầu Deokrye
Cầu Bokseong

Nút giao thông · Giao lộ
IC và JC: Giao lộ, TG: Trạm thu phí, SA: Khu vực dịch vụ.
Đơn vị đo khoảng cách là km.

Khu vực đi qua
; Jeollanam-do
Suncheon-si Haeryong -myeon - Gwangyang-si Gwangyang-eup - Suncheon-si (Wangji-dong - Seo-myeon - Hwangjeon-myeon) - Gurye-gun (Gurye-eup - Yongbang-myeon - Sandong-myeon)

; Jeonbuk
Namwon-si (Suji-myeon - Songdong-myeon - Jusaeng-myeon - Daesan-myeon - Samae-myeon) - Imsil-gun (Osu-myeon - Samgye-myeon - Osu-myeon - Seongsu-myeon - Imsil-eup - Gwanchon-myeon) - Wanju-gun Gwangsan-myeon - Jeonju-si Wansan-gu Saekjang-dong - Jeonju-si Deokjin-gu (Ua-dong 1-ga - Geumsang-dong) - Wanju-gun Yongjin-eup

Xem thêm
Quốc lộ Hàn Quốc
Đường cao tốc Hàn Quốc

Liên kết
MOLIT Chính phủ Hàn Quốc, Bộ nhà đất, hạ tầng và giao thông vận tải Hàn Quốc

Tham khảo
Đường cao tốc Busan–Ulsan

|rr=
|mr=
}}

Đường cao tốc Busan–Ulsan Co., Ltd. (), hoạt động như Đường cao tốc Busan–Ulsan, là một đường cao tốc dài 47.2&nbsp;km ở Hàn Quốc, nối Haeundae, Busan đến Ulju, Ulsan.

Lịch sử
Đường cao tốc mở cửa vào 29 thang 12, 2008 và giảm bớt thời gian đi lại giữa Busan và Ulsan từ 57 phút xuống 30 phút. Giá của phí thu là KRW3,500 (US$3.12 tính từ tháng 4 2013) vào ngày mở cửa.

Xem thêm
Quốc lộ Hàn Quốc
Đường cao tốc Pyeongtaek-Hwaseong

Tham khảo

Liên kết
Trang chủ chính thức
Sò lửa

Sò lửa (Danh pháp khoa học: Limaria hians) là một loài thuộc các loại sò nước ngọt. Đây là loài bản địa của Thái Bình Dương

Đặc điểm
Đây là loài sò hiếm gặp, có chiều dài cơ thể khoảng 4&nbsp;cm. Trên cơ thể nó có nhiều xúc tu màu cam óng ánh thò ra ngoài từ giữa 2 mảnh vỏ nhưng các xúc tu của nó không thể thu hết vào hai mảnh vỏ để bảo vệ . Không chỉ có bề ngoài cơ thể đẹp quyến rũ, hình thức sò lửa sống tập trung cứ như một rạn san hô nên cung cấp môi trường sống an toàn và hiệu quả cho các loài khác. Hiện nay quần thể sò lửa được cho là lớn nhất thế giới tại vùng biển phía tây của Scotland, có ít nhất 100 triệu con và chúng đang sống trong phạm vi khoảng 7,5km2 tại khu vực đáy biển Loch Alsh, Scotland.

Chú thích

Tham khảo



British Beasts - Flame Shell & Horse Mussel
Marine Life Information Network - Limaria hians
WoRMS info for this species
Boleophthalmus

| synonyms =
}}
Boleophthalmus là một chi cá thuộc họ Oxudercidae. Chúng là loài bản địa của Ấn Độ Dương và Tây Thái Bình Dương.

Các loài
Chi này gồm các loài sau đây:
Boleophthalmus birdsongi Murdy, 1989
Boleophthalmus boddarti (Pallas, 1770)
Boleophthalmus caeruleomaculatus McCulloch & Waite, 1918
Boleophthalmus dussumieri Valenciennes, 1837
Boleophthalmus pectinirostris (Linnaeus, 1758)
Boleophthalmus poti Polgar, Jaafar & Konstantinidis, 2013

Đặc điểm
Trong số các loài này thì có loài Boleophthalmus boddarti là loài cá biết leo trèo. Chúng sống chủ yếu ở vùng ngập mặn Cần Giờ, đất Mũi Cà Mau, U Minh Thượng... Chúng được các nhà khoa học thế giới quan tâm đến như một hình mẫu về tiến hóa và một trong những loài động vật kỳ lạ nhất hành tinh. Nhìn bề ngoài, chúng là một loài cá nhanh nhẹn, tinh ranh nhưng chúng lại rất nhút nhát, chúng sẽ nhanh chóng lẩn trốn vào hang khi bắt gặp bóng dáng con người.

Điều làm nên sự khác biệt của loài cá leo trèo này là cấu tạo cơ thể khá đặc biệt: Chúng thở bằng phổi và mang nên chúng có thể hô hấp khi lên cạn, trao đổi khí qua da như ếch và đôi vây trước có hệ cơ phát triển đóng vai trò như một đôi tay. Ngay từ hình dáng, cá thòi lòi đã tỏ ra dị hợm so với các loài cá thông thường bởi đôi mắt lồi như mắt ếch, nhô hẳn trên đỉnh đầu. Chúng có thể sống, chạy, nhảy và kiếm mồi... ngay trên cạn một cách rất điêu luyện. Cũng nhờ cấu tạo cơ thể đặc biệt mà cá còn có một khả năng hy hữu khác là leo cây.

Chúng thường chọn nơi hiểm để đào hang trú ẩn như các lùm cây, kẹt rễ um tùm. Hang của chúng có thể sâu đến 2m, với nhiều ngóc ngách. Chúng cũng rất tinh ranh và nhanh nhẹn trong việc trốn thoát khỏi sự tấn công của kẻ thù. Thói quen của cá khá dễ nhận biết, nước ròng thì chui vào hang, nước lớn thì ra ngoài kiếm ăn. Những bãi bồi nhiều bùn lầy quanh mé sông ngập mặn là địa bàn yêu thích của chúng.

Chú thích

Tham khảo

Eschmeyer, William N.: Genera of Recent Fishes. California Academy of Sciences. San Francisco, Califòrnia, Estats Units. iii + 697. ISBN 0-940228-23-8. Any 1990.
Eschmeyer, William N., ed. 1998. Catalog of Fishes. Special Publication of the Center for Biodiversity Research and Information, núm. 1, vol. 1–3. California Academy of Sciences. San Francisco, Califòrnia, Estats Units. 2905. ISBN 0-940228-47-5.
Helfman, G., B. Collette i D. Facey: The diversity of fishes. Blackwell Science, Malden, Massachusetts, Estats Units, 1997.
Moyle, P. i J. Cech.: Fishes: An Introduction to Ichthyology, 4a. edició, Upper Saddle River, Nova Jersey, Estats Units: Prentice-Hall. Any 2000.
Nelson, J.S. 2006: Fishes of the world. Quarta edició. John Wiley & Sons, Inc. Hoboken, Nova Jersey, Estats Units. 601 p. ISBN 0471250317.
Wheeler, A.: The World Encyclopedia of Fishes, 2a. edició, Londres: Macdonald. Any 1985.
NCBI
ITIS
World Register of Marine Species
Encyclopedia of Life
ZipCodeZoo
uBio
Hong Kong Wetland Park
Boleophthalmus birdsongi

| synonyms =
}}

Boleophthalmus birdsongi là một loài cá trong họ Oxudercidae.

Chú thích

Tham khảo
Cá bống sao

| authority = (Pallas, 1770)
| synonyms =
Gobius boddarti
}}
Cá bống sao (danh pháp hai phần: Boleophthalmus boddarti Chúng còn được gọi là cá thòi lòi hay cá lác. Cá bống sao là loài đặc sản của vùng Cù Lao Dung thuộc Sóc Trăng, nó cũng là đặc sản ở Hải Phòng.

Phân bố
Cá có kích thước nhỏ, thường sống ở vùng nước lợ, rừng ngập mặn. Cá bống sao thường làm hang sống trong bùn nơi các bãi bồi ven biển, nhiều nhất là những nơi có nhiều cây bần mọc hoang như những cù lao trên dòng sông Hậu. Muốn bắt cá bống sao, người dân quê bơi xuồng ra bãi biển, tìm các hang ngách hoặc theo dõi các dấu vết trên mặt bùn để phát hiện ra chúng. Nếu cá ở hang, người bắt phải dùng tay thọc sâu xuống bùn để tóm gọn từng con.
Mô tả
Cá có thân hình trụ tròn dẹp ngang dần về phía đuôi. Đầu hình trụ, trán dốc xuống, mõm nhọn, ngắn, nếp gấp của mõm có hai lá bên dài như hai râu nhỏ. Mắt gần như không có cuống, dính sát vào nhau và nằm trên đỉnh đầu. Có mi mỡ dưới tự do. Miệng ở mặt dưới hơi xiên, rạch miệng kéo dài gần đến bờ sau của ổ mắt. Trên mỗi hàm có một hàng răng. Hàm trên có dạng răng chó thưa, hàm dưới gần như dẹp ngang và có một cặp răng chó sau điểm tiếp hợp. Lưỡi cụt và gần như dính sát với sàn miệng.

Cá bống sao có đốm xanh, da lấm tấm những chấm trắng li ti. Trên thân và đầu điểm các chấm tròn xanh lá cây. Thịt cá bống sao màu đỏ, săn chắc. Nếu mổ ruột sẽ thấy lá gan to màu hồng, khi nấu chín có vị béo, bùi và nhân nhẩn đắng do mật tiết ra.

Các gai đầu tiên của vây lưng thứ nhất kéo dài, nhất là ở con đực. Khởi điểm vây lưng thứ hai hơi trước khởi điểm vây hậu môn. Cơ gốc vây phát triển. Vây đuôi nhọn, vây bụng có dạng chén. Lưng có màu đen, bụng nhạt hơn. Nắp mang có màu xanh lá cây. Gồm 5 - 6 đốm xanh bạc dọc hai bên lưng. Bên hông gồm 4 - 5 đốm đen to. Mỗi vảy trên đầu và lưng có thể có điểm sắc tố đen xếp thành hàng dọc trên thân. Các vây màu đen hoặc xám nhạt. Vây đuôi có các chấm hồng dạng gợn sóng.

Ẩm thực
Người ta thường dùng cá kho tiêu hoặc kho khô, địa phương gọi là kho chồn. Cá bống sao kho chồn ngon nhờ lá gan của nó lớn gần bằng bụng. Vị nhân nhẩn đắng, bùi bùi của gan cá, cộng với mùi nồng hăng thơm ngát của rau cải vườn. Nhiều người không thích mùi tanh của cá hay chọn cách kho sả ớt để đánh bạt mùi tanh đặc trưng của cá bống sao. Cá bống sao ngon nhất là kho với tiêu, ớt.
Chú thích

Tham khảo
Boleophthalmus dussumieri

Boleophthalmus dussumieri là một loài cá trong họ Oxudercidae

Chú thích

Tham khảo

Anònim, 2001. Base de dades de la col·lecció de peixos del National Museum of Natural History (Smithsonian Institution). Smithsonian Institution - Division of Fishes.
Eschmeyer, William N.: Genera of Recent Fishes. California Academy of Sciences. San Francisco, California, USA. iii + 697. ISBN 0-940228-23-8. Any 1990.
Eschmeyer, William N., ed. 1998. Catalog of Fishes. Special Publication of the Center for Biodiversity Research and Information, núm. 1, vol. 1-3. California Academy of Sciences. San Francisco, California, USA. ISBN 0-940228-47-5.
Helfman, G., B. Collette i D. Facey: The diversity of fishes. Blackwell Science, Malden, Massachusetts, USA, 1997.
Hoese, D.F. 1986: Oxudercidae. p.&nbsp;774-807. A: M.M. Smith i P.C. Heemstra (eds.) Smiths' sea fishes. Springer-Verlag, Berlín.
Khuda Bukhsh, A.R. i A. Barat, 1984. Somatic and germinal chromosomes of a gobiid, Boleophthalmus dentatus. Life Sci. Adv. 3(2-3): 146-148.
Martin, K.L.M. i C.R. Bridges, 1999. Respiration in water and air. p.&nbsp;54-78. A: M.H. Horn, K.L.M. Martin i M.A. Chotkowski (eds.) Intertidal fishes. Life in two worlds. Academic Press. 399 p.
Moyle, P. i J. Cech.: Fishes: An Introduction to Ichthyology, 4th. edition, Upper Saddle River, New Jersey, USA: Prentice-Hall. Any 2000.
Murdy, E.O., 1989. A taxonomic revision and cladistic analysis of the Oxudercine gobies (Oxudercidae: Oxudercinae). Records of the Australian Museum Supplement 11:93 p.
Nelson, J.S. 2006: Fishes of the world. Quarta edition. John Wiley & Sons, Inc. Hoboken, New Jersey, USA. 601 p.
Riede, K., 2004. Global register of migratory species - from global to regional scales. Final Report of the R&D-Projekt 808 05 081. Federal Agency for Nature Conservation, Bonn, Đức. 329 p.
Wheeler, A.: The World Encyclopedia of Fishes, 2nd. edition, Londres: Macdonald. Any 1985.
Wu, H.L., K.-T. Shao i C.F. Lai (eds.), 1999. Latin-Chinese dictionary of fishes names. The Sueichan Press, Đài Loan.

Liên kết ngoài
Photograph
AQUATAB
World Register of Marine Species
Cá nác hoa

Cá nác hoa (Danh pháp khoa học: Boleophthalmus pectinirostris) là một loài cá trong họ Oxudercidae chúng là là loài nước lợ, phân bố chủ yếu ở bãi triều cửa sông, lạch, tại ven biển. Cá có chất lượng thịt thơm ngon.
Đặc điểm
Mô tả
Cá nác hoa có kích thước nhỏ. Cơ thể không có vẩy, hình thuôn dài, nhẵn bóng, đầu to hơn thân không nhiều, có 2 mắt lồi lên phía trên đầu trông như mắt ếch. Thân và vây cá có màu nâu đất và điểm những chấm màu xanh nhạt nên được gọi là cá nác hoa. Vây lưng được chia làm 2 phần, phần trước phát triển hơn phần sau, khi dựng lên trông như cánh buồm. Miệng cá rộng, mang phồng to. Sau 1 tháng chúng có thể đạt cỡ 1,5&nbsp;cm, cá một năm tuổi có chiều dài 13&nbsp;cm, trọng lượng 13 - 15 g.
Tập tính
Cá nác hoa phân bố dọc theo các bãi lầy ở cửa sông, không ngập quá 2 m nước. Loài cá này sinh sống trong hang hốc ở bãi lầy. Khi thủy triều xuống thì cá chui ra, nhất là những ngày nắng ráo để kiếm ăn. Cá có khả năng di chuyển trên mặt bùn khá nhanh, gần như chạy nhảy. Nhờ khả năng hô hấp đặc biệt, chúng có thể sống được cả trên cạn và dưới nước. Cá nác hoa thường đào hang trú ẩn ở các lùm cây, kẹt rễ um tùm, hang sâu với nhiều ngóc ngách.

Cá rất nhanh nhẹn trong việc trốn thoát khỏi sự tấn công của kẻ thù. Khi gặp nguy hiểm, cá đực sẽ bảo vệ hang của nó bằng cách di chuyển, há ngoác miệng và giương vây để đe dọa địch thủ. Đây là một loài cá ăn tạp, nghiêng về động vật và có thói quen tranh giành thức ăn.Khi còn nhỏ, cá nác hoa sử dụng thức ăn là động thực vật phù du, mùn bã hữu cơ, khi lớn ăn các loài giáp xác cỡ nhỏ. Cá nhỏ sử dụng tảo, phiêu sinh động vật làm thức ăn;
Sinh sản
Cá thành thục từ một năm trở lên, mùa sinh sản bắt đầu từ tháng 4 đến 9 đối với các tỉnh miền Bắc và quanh năm đối với các tỉnh miền Nam. Vào mùa sinh sản, cá đực và cái cặp với nhau và tìm các lùm cây dưới nước để sinh sản.

Trứng cá đẻ ra sẽ dính vào các giá thể, cá bố mẹ canh giữ ổ trứng cho đến khi nở. Ở điều kiện nhiệt độ 26 - 300C, độ mặn 15 - 20‰, hàm lượng oxy hòa tan 4 – 5&nbsp;mg/l, sau 96 - 120 giờ trứng sẽ nở, 3 ngày sau cá bột mới mở miệng và bắt đầu ăn thức ăn bên ngoài.
Chú thích

Tham khảo
Gobiodon histrio

Gobiodon unicolor
Gobiodon verticalis
}}
Gobiodon histrio là một loài cá biển thuộc chi Gobiodon trong họ Cá bống trắng. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1837.

Từ nguyên
Từ định danh histrio trong tiếng Latinh có nghĩa là "diễn viên". Tên gọi này do Kuhl & van Hasselt đặt, mà hàm ý theo Valenciennes là đề cập đến sự tương đồng về hoa văn bắt mắt giữa loài cá này với Histrio histrio (thuộc họ Cá lưỡi dong).

Phân bố và môi trường sống
G. histrio có phân bố trải rộng trên vùng Đông Ấn - Tây Thái, bao gồm cả Biển Đỏ, và từ quần đảo Andaman về phía đông đến quần đảo Samoa, ngược lên phía bắc đến quần đảo Ryukyu, xa về phía nam đến Úc (gồm cả đảo Lord Howe). Ở Việt Nam, G. histrio được ghi nhận tại vịnh Nha Trang và quần đảo Trường Sa.

G. histrio là một loài sống cộng sinh với san hô Acropora, đặc biệt ưa sống với loài Acropora nasuta, được tìm thấy trên các rạn san hô ngoài khơi và trong đầm phá ở độ sâu đến ít nhất là 15 m.

Một điểm tương đồng về sự thích nghi môi trường sống giữa G. histrio ở Úc và Fiji là chúng có xu hướng cư trú trên các cụm san hô A. nasuta có đường kính lớn. Tuy nhiên, vẫn có sự khác biệt về sự ưu tiên chọn môi trường sống giữa các vùng địa lý. Không giống như ở Úc, G. histrio ở Fiji ưa thích cư trú trên các cụm A. nasuta có khoảng cách giữa các nhánh hẹp hơn. G. histrio ở Úc lại ưa thích san hô A. nasuta có màu xanh lam hơn là biến thể màu nâu. Kết quả thí nghiệm cho thấy, G. histrio ở Fiji không phân biệt A. nasuta dựa trên màu sắc mà chỉ sử dụng hình thái cấu trúc để lựa chọn môi trường sống của chúng.

Tại đảo Lizard (rạn san hô Great Barrier), những cá thể G. histrio nhỏ, đơn lẻ thường chiếm giữ các san hô nhỏ (đường kính dưới 15–20 cm), còn những cặp lớn hơn chiếm giữ san hô lớn (đường kính trên 15–20 cm). G. histrio nhỏ và lớn đều ưa sống ở san hô lớn, nhưng cá thể nhỏ thường bị đuổi khỏi san hô lớn khi có sự hiện diện của cá thể lớn hơn. Cá nhỏ có nhiều khả năng sử dụng san hô lớn khi có mặt một con trưởng thành so với khi xuất hiện một cặp trưởng thành, cho thấy rằng cá nhỏ có thể đã mất đi một cá thể trong cặp sinh sản của nó.

Mô tả
Chiều dài lớn nhất được ghi nhận ở G. histrio là 3,5&nbsp;cm.

Số gai vây lưng: 6–7; Số tia vây lưng: 10; Số gai vây hậu môn: 1; Số tia vây hậu môn: 9; Số gai vây bụng: 1; Số tia vây bụng: 5.

G. histrio tiết ra độc tố trên da của chúng. Thí nghiệm của Dixson và Hay (2012) cho thấy, dịch nhầy tiết ra từ G. histrio đã tiếp xúc với C. fastigiata khiến loài săn mồi mất thăng bằng (ngả về phía trước hoặc sang một bên) nhanh hơn gấp đôi so với G. histrio không tiếp xúc với C. fastigiata.

Thương mại
G. histrio được thu hoạch trong ngành buôn bán cá cảnh.

Tham khảo
Bốn bảo vật (Ireland)

Theo thần thoại Ailen, người Ailen có bốn bảo vật được dân tộc Tuatha Dé Danann mang về hòn đảo này từ bốn thành phố đó là Murias, Falias, Gorias và Findias.

Bốn bảo vật đó là Tảng đá Định mệnh, ngọn giáo của Lug, thanh kiếm của Núadu, và cái vạc của Dagda.

Nguồn đề cập
Bốn vật này được đề cập bởi ít nhất ba văn bản viết bằng tiếng Ailen giữa:
Một giai thoại trong tác phẩm Lebor Gabála Érenn ("Quyển sách nói về Ailen")
Phần mở đầu của Cath Maige Tuired ("Trận chiến tại Mag Tuired"), thêm vào từ Lebor Gabála Érenn and
Một đoạn trích trong Sách màu vàng của Lecan

Vào thế kỷ 17 Geoffrey Keating có đề cập trong tác phẩm Foras feasa ar Éirinn.

Trích đoạn trong Lebor Gabála Érenn:

Miêu tả
Lebor Gabála miêu tả dân tộc Tuatha Dé Danann (có nghĩa là "dân tộc của thần Danu) đã đến sống những hòn đảo ở phía Bắc của thế giới và học phép thuật tại đó. Sau đó họ đến Connaught ở Ailen. Lebor Gabála miêu tả rằng Tảng đá Định mệnh đã được mang tới Ailen bằng đường biển.

Tác phẩm Cath Maige Tuired và Lebor Gabála kể lại rằng trên 4 hòn đảo ở cực Bắc của thế giới có 4 thành phố Falias, Gorias, Findias và Murias. Cụm từ "Bốn bảo vật" cũng hàm ý ám chỉ các thành phố này, nhưng theo mô tả thì nó tọa lạc ở Lochlann. Mỗi thành phố đó có một nhà thơ (fili) rất uyên thâm về các thuật huyền bí. Dân tộc Tuatha Dé Danann — hậu duệ của Béothach con Iarbonel — đến 4 thành phố để học về phép thuật, tiếp thu đạo giáo (druidecht), kiến thức (fis), thuật tiên tri (fáitsine), và các kỹ năng phép thuật(amainsecht). Và họ băng qua biển bằng cách đi bộ trên mặt nước chứ không bằng sương mù.

Khi dân Tuatha Dé Danann di cư đến Ailen, họ mang theo 4 bảo vật từ 4 thành phố trên:
Lộ Bác Đức

Lộ Bác Đức (chữ Hán: 路博德, ? – ?) là tướng lĩnh thời Tây Hán, người huyện Bình Châu quận Tây Hà (nay là quận Ly Thạch địa cấp thị Lữ Lương tỉnh Sơn Tây).

Tiểu sử
Năm 119 TCN, Lộ Bác Đức đi theo tướng quân Hoắc Khứ Bệnh lên phía bắc chinh phạt Hung Nô, lập được chiến công, triều đình phong làm Bi Ly hầu. Năm 111 TCN, Bác Đức được phong làm Phục Ba tướng quân (Lộ Bác Đức là Phục Ba tướng quân đầu tiên trong sử sách thời Tây Hán, người thứ 2 là Mã Viện), cùng với Lâu Thuyền tướng quân Dương Bộc chỉ huy quân đội chia làm hai đường thủy bộ tấn công nước Nam Việt, sau cùng thôn tính được Nam Việt.Năm 110 TCN, Lộ Bác Đức dẫn binh đánh chiếm đảo Hải Nam, rồi thiết lập hai quận Chu Nhai và Đạm Nhĩ tại nơi này, khởi đầu việc Trung Quốc trực tiếp cai trị Hải Nam. Về sau Lộ Bác Đức vì phạm pháp mà bị giáng chức, đổi sang làm Cường Nỗ Đô úy đóng quân ở Cư Diên, mắc bệnh nặng chết ở đất ấy.

Tham khảo

Sử ký, Quyển 111 – Vệ Thanh Kim Nhật Đê truyện
Hán thư, Quyển 25 – Vệ Thanh Hoắc Khứ Bệnh truyện

Chú thích
Tư Mã Thiên, sđd: Tướng quân tên là Lộ Bác Đức, người huyện Bình Châu. Làm Thái thú Hữu Bắc Bình theo Phiếu kị tướng quân có công, phong làm Phù Li Hầu. Sau khi Phiêu Kị tướng quân chết, Bác Đức lấy chức Vệ úy làm Phục ba tướng quân đánh phá nước Nam Việt, phong thêm. Sau đó bị tội mất tước hầu. Làm Cường nỗ đô úy, đóng quân ở huyện Cư Diên, rồi chết.
Dương Bộc

Dương Bộc (chữ Hán phồn thể: 楊僕; chữ Hán giản thể: 杨仆, ? – ?) là tướng lĩnh thời Tây Hán, người huyện Nghi Dương.

Tiểu sử
Thời Hán Vũ Đế giữ chức Ngự sử, sau làm Chủ tước đô úy. Năm 112 TCN, triều đình bổ nhiệm Bộc làm Lâu thuyền tướng quân suất lĩnh thủy quân, cùng với lục quân của Lộ Bác Đức tấn công thôn tính nước Nam Việt, được phong Tương Lương hầu. Hán Vũ Đế từng ra chiếu thư khiển trách năm lỗi lầm của Dương Bộc và nhắc nhở Bộc đừng có cậy công mà tự kiêu. Năm 111 TCN, Bộc cùng với Vương Ôn Thư và Hàn Thuyết dẫn quân đi đánh nước Đông Việt.

Năm 109 TCN, Bộc xuất binh xâm lược Vệ Mãn Triều Tiên, cùng với tả tướng quân Tuân Trệ làm tướng quân, do phối hợp không tận lực, ảnh hưởng đến chiến cuộc nên bị Tuân Trệ bắt giam, sau khi tiêu diệt Triều Tiên, Hán Vũ Đế biết được hai tướng tranh công, nổi giận giết chết Tuân Trệ, Dương Bộc cũng bị liên lụy nhưng được phép chuộc tội làm thứ nhân. Về sau mắc bệnh chết, không rõ năm nào.

Tham khảo

Sử ký quyển 122 – Khốc lại liệt truyện
Hán thư quyển 90 – Khốc lại truyện

Chú thích
Tư Mã Thiên sách đã dẫn: Dương Bộc là người huyện Nghi Dương, xuất từ tước Thiên phu mà làm quan. Thái thú quận Hà Nam xét chọn cho là cái tài, chuyển làm Ngự sử, sai coi xét bọn giặc cướp ở miền Sơn Đông. Làm việc bắt chước cách làm của Doãn Tề, người ta cho là dám làm mạnh tay (không kể là người quyền quý giàu có hay thấp hèn). Dần dần chuyển làm đến Chủ tước đô úy, xếp vào bậc cửu khanh. Thiên tử cho là có tài. Vào lúc nước Nam Việt làm phản, bái làm Lâu thuyền tướng quân, có công, phong làm Tương Lương Hầu. Sau bị Tuân Trệ bắt trói. Được lâu sau thì bệnh chết.
Thạch Thao (Tào Ngụy)

Thạch Thao (; ? – ?), tự Quảng Nguyên (廣元), là quan viên Tào Ngụy thời Tam Quốc trong lịch sử Trung Quốc. Hậu thế thường gọi Thạch Quảng Nguyên, Thôi Châu Bình, Mạnh Công Uy, Từ Nguyên Trực là Gia Cát tứ hữu.

Cuộc đời
Thạch Thao quê ở quận Dĩnh Xuyên thuộc Dự Châu, cùng bạn cùng quận là Từ Thứ kết giao thân ái. Khoảng năm 190–193, Trung Nguyên loạn lạc, Thao cùng Thứ đến Kinh Châu tị nạn, cùng danh sĩ Gia Cát Lượng người Từ Châu đặc biệt thân thiết.

Đầu niên hiệu Kiến An (196–220), Thạch Thao theo Gia Cát Lượng, Từ Thứ, Mạnh Kiến cầu học. Ba người Thao, Thứ, Kiến đều dốc sức học đến tỉ mỉ thuần thục, còn Lượng chỉ đọc đại khái. Gia Cát Lượng sớm tối đều thong dong, thường ôm gối cười dài, nói rằng: Ba người ra làm quan có thể đến chức Thứ sử, Quận thú vậy. Sau Thạch Thao cùng Tứ Thứ làm khách ở chỗ Tả tướng quân Lưu Bị.

Trong văn hóa
Trong tiểu thuyết Tam quốc diễn nghĩa, Thạch Thao với tên Thạch Quảng Nguyên xuất hiện ở hồi 37, được Tư Mã Huy giới thiệu là bạn của Gia Cát Khổng Minh. Lưu Bị lần thứ hai đến nhà tranh mời Khổng Minh, gặp gỡ Thạch Quảng Nguyên, Mạnh Công Uy. Lưu Bị muốn mời hai người cùng đến nhà Khổng Minh, nhưng Thạch Thao từ chối với lý do bản thân là kẻ quê mùa không quan tâm thế sự:
:Chúng tôi là bọn quê mùa, chẳng biết đâu đến những việc trị nước yên dân, xin đừng bận lòng hỏi chúng tôi những việc ấy. Mời ông cứ lên ngựa đi tìm Ngoạ Long.

Về sau cũng tiết lộ Thạch Quảng Nguyên cùng Thôi Châu Bình từng chỉ dạy Tư Mã Vọng về trận pháp. Nhờ đó mà Tư Mã Vọng có thể chống lại Bát trận đồ của Khương Duy.

Tham khảo
Trần Thọ, Bùi Tùng Chi chú, Tam quốc chí.
Bùi Thông (dịch), Phạm Thành Long (hiệu đính), Tam quốc chí - Tập VI: Thục thư, Nhà xuất bản Văn học, Hà Nội, 2017. ISBN 9786049542442
La Quán Trung, Tam quốc diễn nghĩa.

Ghi chú

Chú thích
Thám tử K

| starring = Kim Myung-minHan Ji-min Oh Dal-su
| music = Kim Han-jo Eom Gi-yeop
| cinematography = Jang Nam-cheol
| editing = Kim Sun-min
| studio = Generation Blue Films
| distributor = Showbox/Mediaplex
| released =
| runtime = 115 phút
| country =
| language = Tiếng Hàn
| budget =
| gross =
}}
:
| hanja = 명: 각시투구꽃의
| rr = Joseon Myeongtamjeong: Gakshituku Ggotui Bimil
| mr = Chosŏn Myŏngt‘amjŏng: Kaksit‘ugukkotŭi pimil}}

Thám tử K: Bí mật góa phụ () là một bộ phim trinh thám hành động hài hước của điện ảnh Hàn Quốc dựa trên bộ tiểu thuyết cùng tên của nhà văn Kim Tak-hwan. Phim là câu chuyện về cuộc phiêu lưu của Kim Jin, đệ nhất thần thám thời Joseon, do Kim Myung-min đóng vai chính. Đây là bộ phim ăn khách thứ 4 ở Hàn Quốc năm 2011.
Sơ lược nội dung
Câu chuyện được kể vào năm 1793, 17 năm kể từ khi vua Jeongjo lên nắm quyền Joseon, một loạt các vụ giết người sau đó xảy ra tại thủ đô Joseon. Vua nghi ngờ rằng những vụ giết người đó là một phần âm mưu của một số đại thần trong triều để che đậy các vụ tham ô tai tiếng. Ông hạ lệnh cho một thần thám nổi tiếng dưới triều đại của mình " Thám Tử K " đích thân điều tra những vụ án này và tìm ra người đứng sau. Trong lúc điều tra thần thám K bị sát thủ đi theo ám sát và trong lúc đó ông được một người chuyên bán chó, Seo Pil cứu thoát.
Cùng nhau, họ đi đến Jeokseong để tìm Ô đầu, tên loài hoa nắm giữ chiếc chìa khoá quan trọng của vụ án. Tại Jeokseong, họ gặp một bà chủ kinh doanh xinh đẹp, trưởng quầy Han, người đàn bà dường như có khá nhiều bí mật hơn là vẻ đẹp bên ngoài. Càng đào sâu tìm hiểu những bí mật, họ phát hiện ra những vụ giết người có liên quan đến một âm mưu nghiêm trọng có thể làm rung chuyển cả đất nước Joseon...

Diễn viên
Kim Myung-min – Thần thám Kim Jin
Han Ji-min – Trưởng quầy Han Kaek-ju/Góa phụ Lee Ah-young
Oh Dal-su – Han Seo-pil
Lee Jae-yong – Đặc sứ Im
Woo Hyeon – Ngài Bang
Ye Soo-jung – Phu nhân Im
Choi Moo-sung – Đạo sĩ
Jung In-gi – Phán quan
Lee Seol-gu – Đầy tớ 4
Choi Jae-sup – Lee Bang
Moon Kyung-min – Ông thợ rèn
Kim Tae-hun – Im Geo-sun
Nam Sung-jin – Vua Jeongjo
Đón nhận
Bộ phim đã được phát hành tại Hàn Quốc vào ngày 27 tháng 1 năm 2011. Nó đã được công chiếu tại 10 thành phố ở Mỹ và Canada tháng 3 năm 2011, bao gồm Los Angeles, San Francisco, Atlanta, Seattle, Chicago, Dallas, Hawaii và Vancouver. Phim cũng đã được chiếu ở các nước như Australia, Trung Quốc, Đài Loan, Thái Lan, Đức, Áo, Thụy Sĩ, và trình chiếu tại Liên hoan phim quốc tế ở Hawaii. Tại Việt Nam, Thám tử K của điện ảnh Hàn Quốc được khởi chiếu ngày 27 tháng 5 năm 2011.

Thông tin bên lề

Phần tiếp theo của bộ phim đã được lên kế hoạch phát hành vào tháng 2 năm 2015. Kim Myung-min và Oh Dal-su tiếp tục đảm nhiệm vai diễn thám tử K và chủ quản Han cùng với sự góp mặt của Lee Yeon-hee.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Detective K: Secret of the Virtuous Widow at Naver
Cá chuối hoa

| regnum = Animalia
| phylum = Chordata
| classis = Actinopterygii
| ordo = Perciformes
| familia = Channidae
| genus = Channa
| species = C. maculata
| binomial = Channa maculata
| binomial_authority = (Lacépède, 1801)
| synonyms =
Bostrychus maculatus Lacepède, 1801
Ophiocephalus maculatus (Lacepède, 1801)
Channa striata (non Bloch, 1793)
}}
Cá chuối hoa (Danh pháp khoa học: Channa maculata) là một loài cá nước ngọt trong họ Cá quả.

Phân bố
Loài này là bản địa Trung Quốc (Quảng Đông, Quảng Tây, Quý Châu, Hải Nam, Hồ Nam, Vân Nam, Hồng Kông), Philippines, Đài Loan, Việt Nam (các tỉnh phía bắc, tới Quảng Bình). Tuy nhiên hiện nay nó đã du nhập vào một số nơi khác, như từ Đài Loan vào Nhật Bản năm 1906, từ Trung Quốc vào Hawaii khoảng năm 1900-1924 và hiện nay đã du nhập vào Bắc Mỹ (Massachusetts, North Carolina), vào Madagascar năm 1976-1978.

Xem thêm
Cá lóc
Cá lóc đồng
Cá lóc bông
Cá lóc Trung Quốc
Cá lóc hoàng đế
Cá chòi
Cá dày
Cá chành dục

Liên kết ngoài
Channa maculata

Chú thích
Cá trê Phú Quốc

Cá trê Phú Quốc (Danh pháp khoa học: Clarias gracilentus) là loài cá thuộc họ Cá trê trong chi Clarias. Đây là loài cá mới được phát hiện năm 2011 ở Phú Quốc, Việt Nam, đây là loài cá đặc hữu của huyện đảo Phú Quốc. Loài cá này còn được gọi là cá trê suối hay cá chình suối.

Đặc điểm
Cá trê Phú Quốc giống với cá loài C. nieuhofii, C. pseudonieuhofii và C. nigricans, nhưng có thể phân biệt với các loài trên về các chỉ tiêu hình thái, đặc điểm các vây lưng, vây đuôi và vây hậu môn không dính liền nhau, thân dài. Loài cá trê này sống theo khe suối nước ngọt trên đảo Phú Quốc, có đặc tính hung dữ và hoạt động nhanh nhẹn hơn nhiều so với các loài cá trê thường biết. Cá trê suối còn được người dân Phú Quốc gọi là cá chình suối và đã sinh sống, tồn tại ở hòn đảo này nhiều thập kỷ.

Nhân giống
Hiện nay, loài cá trê này còn lại rất ít do người dân đánh bắt nhiều, trong khi khả năng sinh sản tự nhiên kém. Bước đầu đã nhân giống cho cá sinh sản thành công ở huyện Giồng Riềng và đang hoàn thiện quy trình sinh sản, chủ động nguồn giống chất lượng để nông dân nuôi cá thương phẩm tại huyện đảo Phú Quốc, Kiên Giang.

Chú thích

Tham khảo

Cá trê Phú Quốc có tên khoa học và được công nhận
Clarias

Clarias là một chi cá da trơn thuộc họ cá trê, chúng sống khá dai.
Phân bố
Chúng được tìm thấy ở các vùng nước nội địa trên phần lớn Cựu Thế giới, và là một trong những chi cá da trơn phổ biến nhất trên thế giới. Chi này được tìm thấy ở Đông Nam Á và Đông Á về phía tây qua Ấn Độ và Tiểu Á đến châu Phi. Sự đa dạng của các loài cá da trơn này cao nhất ở châu Phi. Một số (đặc biệt là cá da trơn) đã trở thành loài gây hại khi chúng vô tình được đưa vào, và đặc biệt là ở Cuba, sự du nhập của chúng là có chủ ý.
Các loài
Có 64 loài trong chi này:

Ở châu Phi

Châu Á
Clarias abbreviatus Valenciennes, 1840
Clarias anfractus H. H. Ng, 1999
Clarias batrachus Linnaeus, 1758 (Philippine catfish)
Clarias batu K. K. P. Lim & H. H. Ng, 1999
Clarias cataractus Fowler, 1939
Clarias dayi Hora, 1936
Clarias fuscus Lacépède, 1803 (Hong Kong catfish)
Clarias gracilentus H. H. Ng, K. H. Dang & V. T. Nguyen, 2011 hay còn gọi là cá trê Phú Quốc
Clarias insolitus H. H. Ng, 2003
Clarias intermedius Teugels, Sudarto & Pouyaud, 2001
Clarias kapuasensis Sudarto, Teugels & Pouyaud, 2003
Clarias leiacanthus Bleeker, 1851
Clarias macrocephalus Günther, 1864 (Bighead catfish)
Clarias magur F. Hamilton, 1822
Clarias meladerma Bleeker, 1846 (Blackskin catfish)
Clarias microspilus H. H. Ng & Hadiaty, 2011
Clarias microstomus H. H. Ng, 2001
Clarias nebulosus Deraniyagala, 1958
Clarias nieuhofii Valenciennes, 1840 (Slender walking catfish)
Clarias nigricans H. H. Ng, 2003
Clarias olivaceus Fowler, 1904
Clarias planiceps H. H. Ng, 1999
Clarias pseudoleiacanthus Sudarto, Teugels & Pouyaud, 2003
Clarias pseduonieuhofii Sudarto, Teugels & Pouyaud, 2004
Clarias serniosus H. H. Ng & Kottelat, 2014
Clarias sulcatus H. H. Ng, 2004

Hóa thạch
Clarias falconeri † Lydekker, 1886, từ Ấn Độ

Chú thích

Tham khảo
Encheloclarias

Encheloclarias là một chi cá da trơn trong họ cá trê, chúng là chi cá đặc hữu ở Đông Nam Á. Chi cá này phân bố ở các vùng đầm lầy.

Các loài
Encheloclarias baculum P. K. L. Ng & K. K. P. Lim, 1993
Encheloclarias curtisoma P. K. L. Ng & K. K. P. Lim, 1993
Encheloclarias kelioides P. K. L. Ng & K. K. P. Lim, 1993
Encheloclarias medialis H. H. Ng, 2012
Encheloclarias prolatus P. K. L. Ng & K. K. P. Lim, 1993
Encheloclarias tapeinopterus (Bleeker, 1852)
Encheloclarias velatus H. H. Ng & H. H. Tan, 2000

Chú thích

Tham khảo
Họ Cá vền biển

| subphylum = Vertebrata
| infraphylum = Gnathostomata
| superclassis = Osteichthyes
| classis = Actinopterygii

| subclassis = Neopterygii
| infraclassis = Teleostei

| ordo = Scombriformes
| familia = Bramidae
| familia_authority = Bonaparte, 1831
| subdivision_ranks = Các chi
| subdivision = 7. Xem bài.
| synonyms_ref =
| synonyms = Chelodonidi Rafinesque, 1810
Bramini Bonaparte, 1831
Pteraclidae Swainson, 1839
Lepodontiformes Bleeker, 1876
Steinegeriidae Jordan & Evermann, 1896
Pterycombidae Shufeldt, 1912
Lepidotidae de Buen, 1926
Trachyberycidae Maul, 1954
}}
Họ Cá vền biển (Danh pháp khoa học: Bramidae) là tên gọi chỉ các loài cá dạng cá vược. Theo truyền thống họ này nằm trong phân bộ Percoidei của bộ Perciformes, nhưng gần đây Betancur et al. (2013, 2014) đã chuyển nó sang bộ mới tạo ra là Scombriformes, chỉ có quan hệ họ hàng xa với Perciformes nghĩa mới.

Chúng được tìm thấy ở Đại Tây Dương, Ấn Độ Dương, Thái Bình Dương. Vài loài trong họ cá vền có giá trị thực phẩm quan trọng với con người, đặc biệt là loài Brama brama ở Nam Á.

Phân loại
Họ này gồm 7 chi với 20 loài. Cụ thể về chi như sau:
Brama Bloch, 1801: 8 loài.
Eumegistus Jordan & Jordan, 1922: 2 loài.
Pteraclis Gronow, 1772: 3 loài.
Pterycombus Fries, 1837: 2 loài.
Taractes Lowe, 1843: 2 loài.
Taractichthys Mead & Maul, 1958: 2 loài.
Xenobrama Yatsu & Nakamura, 1989: 1 loài (Xenobrama microlepis).

Tham khảo
Phân bộ Cá vược

Percoidei hay Phân bộ Cá vược là một trong 3 phân bộ cá thuộc Bộ Cá vược, và là phân bộ có đa dạng các loài cá và trong đó có nhiều loài có giá trị kinh tế và giá trị thực phẩm cao.

Phân loại
Phân bộ cá rô (Percoidei)
Siêu họ Percoidea
Acropomatidae
Ambassidae
Apogonidae
Arripidae (Cá hồi Úc)
Banjosidae
Bathyclupeidae
Bramidae (Cá chim)
Caesionidae
Callanthiidae
Carangidae (Cá khế)
Caristiidae
Centracanthidae
Centrarchidae
Centropomidae
Chaetodontidae (Cá bướm)
Coryphaenidae
Datnioididae
Dichistiidae
Dinolestidae
Dinopercidae
Drepaneidae
Echeneidae
Emmelichthyidae
Enoplosidae
Epigonidae
Gerreidae (Cá móm)
Glaucosomatidae
Grammatidae
Haemulidae
Howellidae
Inermiidae
Kuhliidae
Kyphosidae
Lactariidae
Lateolabracidae
Latidae
Leiognathidae
Leptobramidae (Cá hồi bãi biển)
Lethrinidae
Lobotidae
Lutjanidae
Malacanthidae
Menidae
Monodactylidae
Moronidae
Mullidae (Cá dê)
Nandidae
Nematistiidae
Nemipteridae
Notograptidae
Opistognathidae
Oplegnathidae (Cá dao)
Ostracoberycidae
Pempheridae
Pentacerotidae
Percichthyidae
Percidae
Plesiopidae
Polycentridae
Polynemidae
Polyprionidae
Pomacanthidae
Pomatomidae
Priacanthidae
Pseudochromidae
Rachycentridae
Sciaenidae
Scombropidae
Serranidae (Cá vược biển)
Sillaginidae
Sparidae
Symphysanodontidae
Terapontidae
Toxotidae (Cá cung thủ)
Siêu họ Cirrhitoidea
Aplodactylidae
Cheilodactylidae
Chironemidae
Cirrhitidae
Latridae
Siêu họ Cepoloidea
Cepolidae

Chú thích

Tham khảo
António de Noli

Antonio de Noli (sinh năm 1415 hoặc có thể là năm 1419) là một nhà quý tộc và nhà hàng hải người Genoa ở thế kỷ 15, và là thống đốc đầu tiên của vùng thuộc địa thuộc châu Âu đầu tiên tại Châu Phi hạ Sahara. Ông đã phát hiện một vài hòn đảo thuộc quần đảo Cabo Verde dưới danh nghĩa của Henrique Nhà hàng hải, và được vua Afonso V bổ nhiệm làm thống đốc đầu tiên của Cape Verde. Trong hầu hết các sách địa lý, hoặc trong bách khoa toàn thư, cũng như thông tin chính thức của chính phủ hay các bài viết và tài liệu lịch sử của Cabo Verde đều gọi ông là Antonio de Noli. Ở Ý, ngoài tên Antonio da Noli, đôi khi ông còn được gọi là Antoniotto Usodimare.

Tham khảo
Chi Cá lá rau

| taxon = Glaucosoma
| display_parents = 3
| authority = Temminck & Schlegel, 1843
| type_species = Glaucosoma buergeri
| type_species_authority = J. Richardson, 1845

Phân bố
Các loài trong chi này phân bố ở Ấn Độ Dương, phía tây Thái Bình Dương và vòng quanh Australia.

Các loài
Bốn loài hiện tại được công nhận bao gồm:
Glaucosoma buergeri J. Richardson, 1845: Cá lá rau, cá lá sọc. Loài này có tại vùng biển Việt Nam.
Glaucosoma hebraicum J. Richardson, 1845: Cá lá rau Tây Úc.
Glaucosoma magnificum (J. D. Ogilby, 1915): Cá pecca trân châu vây chỉ.
Glaucosoma scapulare E. P. Ramsay, 1881: Cá pecca trân châu.

Chú thích

Tham khảo
Kuhliidae

Cá đuôi cờ (tiếng Ha-oai: āhole hay āholehole; Danh pháp khoa học: Kuhliidae) là một họ cá thuộc bộ cá vược, phân bố ở vùng Thái Bình Dương và Ấn Độ Dương.

Các loài
Kuhlia caudavittata (Lacépède, 1802)
Kuhlia malo (Valenciennes, 1831)
Kuhlia marginata (G. Cuvier, 1829) (spotted or dark-margined flagtail)
Kuhlia mugil (J. R. Forster, 1801) (barred flagtail)
Kuhlia munda (De Vis, 1884) (silver flagtail)
Kuhlia nutabunda Kendall & Radcliffe, 1912 (Rapanui flagtail)
Kuhlia petiti L. P. Schultz, 1943
Kuhlia rupestris (Lacépède, 1802) (rock flagtail, jungle perch)
Kuhlia salelea L. P. Schultz, 1943
Kuhlia sandvicensis (Steindachner, 1876) (Hawaiian flagtail)
Kuhlia sauvagii Regan, 1913
Kuhlia xenura (D. S. Jordan & C. H. Gilbert, 1882)

Chú thích

Tham khảo
Họ Cá dầm

| subdivision_ranks = Phân họ và chi
| subdivision = Xem văn bản.
|name=Họ Cá dầm|superfamilia=Percoidea}}
Họ Cá dầm (Danh pháp khoa học: Kyphosidae) là một họ cá theo truyền thống xếp trong liên họ Percoidea của phân bộ Percoidei thuộc Bộ Cá vược (Perciformes), nhưng trong phân loại gần đây được xếp trong bộ Centrarchiformes. Đây là các loài bản địa của Thái Bình Dương, Ấn Độ Dương, Đại Tây Dương. Hiện tại người ta công nhận 52 loài. Chúng chủ yếu sống ở vùng biển ven bờ.

Các chi
Họ này gồm 14 chi.
Girellinae
Chi Girella
Chi Graus
Kyphosinae
Chi Hermosilla
Chi Kyphosus
Chi Sectator
Microcanthinae Johnson, 1984
Chi Atypichthys
Chi Microcanthus
Chi Neatypus
Chi Tilodon
Scorpidinae
Chi Bathystethus
Chi Labracoglossa
Chi Medialuna
Chi Neoscorpis
Chi Scorpis

Chú thích

Tham khảo
Oplegnathus

| image =
| image_caption = O. fasciatus
| regnum = Animalia
| phylum = Chordata
| classis = Actinopterygii
| ordo = Perciformes
| familia = Oplegnathidae
| familia_authority = Bleeker, 1853
| genus = Oplegnathus
| genus_authority = J. Richardson, 1840
| type_species = Oplegnathus conwaii
| type_species_authority = J. Richardson, 1840
| synonyms =
Scaradon Temminck & Schlegel, 1844
Ichthyorhamphos Castelnau, 1861
Scarostoma Kner, 1867
}}
Oplegnathus hay cá mồm dao là một chi cá trong bộ Cá vược phân bố ở Ấn Độ Dương và Thái Bình Dương, một số loài trong chi này có giá trị kinh tế.

Các loài
Oplegnathus conwayi J. Richardson, 1840, 1840
Oplegnathus fasciatus (Temminck & Schlegel, 1844)
Oplegnathus insignis (Kner, 1867)
Oplegnathus peaolopesi J. L. B. Smith, 1947
Oplegnathus punctatus (Temminck & Schlegel, 1844)
Oplegnathus robinsoni Regan, 1916
Oplegnathus woodwardi Waite, 1900

Chú thích

Tham khảo

Froese, Rainer, and Daniel Pauly, eds. (2014). Species of Oplegnathus in FishBase. February 2014 version.
Percichthyidae

| subdivision = Bostockia
Coreoperca
Gadopsis
Guyu
Maccullochella
Macquaria
Nannatherina
Nannoperca
Percichthys
Percalates
Siniperca
}}
)]]
Percichthyidae là một họ cá trong bộ Cá vược. Tên gọi của chúng bắt nguồn từ tiếng Hy Lạp, perca chỉ về "cá rô" và ichthyos nghĩa là "cá".

Gần 40 loài hiện được công nhận, xếp vào 10 chi. Đa số là cá nước ngọt. Chúng chủ yếu sống tại Úc, nhưng cũng có mặt tại miền nam Nam Mỹ (Percichthys) và miền đông châu Á (Coreoperca và Siniperca).

Các chi
Bostockia
Coreoperca
Gadopsis
Guyu
Maccullochella
Macquaria
Nannatherina
Nannoperca
Percichthys
Percalates
Siniperca

Chú thích

Tham khảo
Siniperca scherzeri

| regnum = Animalia
| phylum = Chordata
| classis = Actinopterygii
| ordo = Perciformes
| familia = Percichthyidae
| genus = Siniperca
| species = S. scherzeri
| binomial = Siniperca scherzeri
| binomial_authority = Steindachner, 1892
| synonyms = Siniperca scherzeri scherzeri Steindachner, 1892
Siniperca chui P. W. Fang & L. T. Chong, 1932
Siniperca scherzeri chui P. W. Fang & L. T. Chong, 1932
Siniperca kwangsiensis P. W. Fang & L. T. Chong, 1932
Siniperca scherzeri kwangsiensis P. W. Fang & L. T. Chong, 1932
Siniperca schezeri kichuani H. J. Shih, 1937
Siniperca kichuani H. J. Shih, 1937
}}
Siniperca scherzeri là một loài cá. Đây là loài bản địa đông châu Á (Trung Quốc, bán đảo Triều Tiên, Việt Nam).

Loài này có thể đạt tới chiều dài mặc dù hầu hết chỉ dài .

Chú thích

Tham khảo
Họ Cá đông

| subdivision_ranks = Các phân họ
| subdivision =
Plesiopinae Günther, 1861
Acanthoclininae Günther, 1861
| synonyms = Acanthoclinidae
|name=Họ Cá đông|unranked_infraclassis=|superordo=Acanthopterygii
|unranked_ordo=Ovalentaria}}
Họ Cá đông (Danh pháp khoa học: Plesiopidae) là một họ cá theo truyền thống xếp trong bộ Cá vược, nhưng gần đây đã được đề xuất tách ra ở vị trí không xác định (incertae sedis) trong nhánh Ovalentaria. Chúng phân bố ở Ấn Độ Dương và Thái Bình Dương.

Phân loại
Phân họ Acanthoclininae: 5 chi, 16 loài.
Chi Acanthoclinus Jenyns, 1841
Acanthoclinus fuscus Jenyns, 1842
Acanthoclinus littoreus (Forster, 1801)
Acanthoclinus marilynae (Hardy, 1985)
Acanthoclinus matti (Hardy, 1985)
Acanthoclinus rua (Hardy, 1985)
Chi Acanthoplesiops Regan, 1912
Acanthoplesiops cappuccino Gill, Bogorodsky & Mal, 2013
Acanthoplesiops echinatus Smith-Vaniz & Johnson, 1990
Acanthoplesiops hiatti Schultz, 1953
Acanthoplesiops indicus (Day, 1888)
Acanthoplesiops naka Mooi & Gill, 2004
Acanthoplesiops psilogaster Hardy, 1985
Chi Beliops Hardy, 1985
Beliops batanensis Smith-Vaniz & Johnson, 1990
Beliops xanthokrossos Hardy, 1985
Chi Belonepterygion McCulloch, 1915
Belonepterygion fasciolatum (Ogilby, 1889)
Chi Notograptus
Notograptus gregoryi Whitley, 1941
Notograptus guttatus Günther, 1867

Phân họ Plesiopinae: 7 chi, 34 loài.
Chi Assessor Whitley, 1935
Assessor flavissimus Allen & Kuiter, 1976
Assessor macneilli Whitley, 1935
Assessor randalli Allen & Kuiter, 1976
Chi Calloplesiops Fowler and Bean, 1930
Calloplesiops altivelis (Steindachner, 1903) - Cá sao chổi.
Calloplesiops argus Fowler & Bean, 1930.
Chi Fraudella Whitley, 1935
Fraudella carassiops Whitley, 1935
Chi Paraplesiops Bleeker, 1875
Paraplesiops alisonae Hoese & Kuiter, 1984
Paraplesiops bleekeri (Günther, 1861)
Paraplesiops meleagris (Peters, 1869)
Paraplesiops poweri Ogilby, 1908
Paraplesiops sinclairi Hutchins, 1987
Chi Plesiops Oken, 1817
Plesiops auritus Mooi, 1995
Plesiops cephalotaenia Inger, 1955
Plesiops coeruleolineatus Rüppell, 1835 - Cá đông san hô.
Plesiops corallicola Bleeker, 1853
Plesiops facicavus Mooi, 1995
Plesiops genaricus Mooi & Randall, 1991
Plesiops gracilis Mooi & Randall, 1991
Plesiops insularis Mooi & Randall, 1991
Plesiops insularis Mooi, 1995
Plesiops multisquamata Inger, 1955
Plesiops mystaxus Mooi, 1995
Plesiops nakaharai Tanaka, 1917
Plesiops nigricans (Rüppell, 1828)
Plesiops oxycephalus Bleeker, 1855 - Cá đông.
Plesiops polydactylus Mooi, 1995
Plesiops thysanopterus Mooi, 1995
Plesiops verecundus Mooi, 1995
Chi Steeneichthys Allen and Randall, 1985
Steeneichthys nativitatus Allen, 1997
Steeneichthys plesiopsus Allen & Randall, 1985
Chi Trachinops Günther, 1861
Trachinops brauni Allen, 1977
Trachinops caudimaculatus McCoy, 1890
Trachinops noarlungae Glover, 1974
Trachinops taeniatus Günther, 1861

Chú thích

Tham khảo
Carangoides

Carangoides là một chi cá trong họ Cá khế, chi cá này có nhiều loài có giá trị kinh tế.

Các loài
Carangoides armatus (Rüppell, 1830)
Carangoides bajad (Forsskål, 1775)
Carangoides bartholomaei (G. Cuvier, 1833)
Carangoides chrysophrys (G. Cuvier, 1833)
Carangoides ciliarius (Rüppell, 1830)
Carangoides coeruleopinnatus (Rüppell, 1830)
Carangoides dinema Bleeker, 1851
Carangoides equula (Temminck & Schlegel, 1844)
Carangoides ferdau (Forsskål, 1775): Cá khế chấm vàng
Carangoides fulvoguttatus (Forsskål, 1775)
Carangoides. gymnostethus (G. Cuvier, 1833)

Carangoides hedlandensis (Whitley, 1934)
Carangoides humerosus (McCulloch, 1915)
Carangoides malabaricus (Bloch & Schneider, 1801): Cá khế mõm ngắn
Carangoides oblongus (G. Cuvier, 1833)
Carangoides orthogrammus (D. S. Jordan & C. H. Gilbert, 1882)
Carangoides otrynter (D. S. Jordan & C. H. Gilbert, 1883)
Carangoides plagiotaenia Bleeker, 1857
Carangoides praeustus (Anonymous [ E. T. Bennett ], 1830)
Carangoides talamparoides Bleeker, 1852

Chú thích

Tham khảo

"Carangoides". Integrated Taxonomic Information System. Truy cập ngày 29 tháng 1 năm 2008.
Reed, David L.; Carpenter, Kent E. & deGravelle, Martin J. (2002). "Molecular systematics of the Jacks (Perciformes: Carangidae) based on mitochondrial cytochrome b sequences using parsimony, likelihood, and Bayesian approaches". Molecular Phylogenetics and Evolution (USA: Elsevier Science) 23 (3): 513–524. doi:10.1016/S1055-7903(02)00036-2. PMID 12099802.
Zhu, Shi-Hua; Wen-Juan Zing, Ji-Xing Zou, Yin-Chung Yang & Xi-Quan Shen (2007). "Molecular phylogenetic relationship of Carangidae based on the sequences of complete mitochondrial cytochrome b gene". Acta Zoologica Sinica 53 (4): 641–650. Truy cập 2008-01-03.
Lin, Pai-Lei; Shao, Kwang-Tsao (ngày 2 tháng 4 năm 1999). "A Review of the Carangid Fishes (Family Carangidae) From Taiwan with Descriptions of Four New Records". Zoological Studies 38 (1): 33–68.
Froese, Rainer, and Daniel Pauly, eds. (2008). Species of Carangoides in FishBase. June 2008 version.
Carpenter, Kent E.; Volker H. Niem (eds.) (2001). FAO species identification guide for fishery purposes. The living marine resources of the Western Central Pacific. Volume 5. Bony fishes part 3 (Menidae to Pomacentridae). Rome: FAO. p.&nbsp;2684. ISBN 92-5-104587-9.
Randall, John Ernest; Roger C. Steene; Gerald R. Allen (1997). Fishes of the Great Barrier Reef and Coral Sea. University of Hawaii Press. p.&nbsp;155. ISBN 0-8248-1895-4.
Starling, S. (1988). The Australian Fishing Book. Hong Kong: Bacragas Pty. Ltd. p.&nbsp;488. ISBN 0-7301-0141-X.
Davidson, Alan (2004). Seafood of South-East Asia: A Comprehensive Guide with Recipes. Ten Speed Press. p.&nbsp;59. ISBN 1-58008-452-4.
Miller, Donald M. (1990). Ciguatera Seafood Toxins. CRC Press. pp.&nbsp;8–9. ISBN 0-8493-6073-0.