Alexander Karl xứ Anhalt-Bernburg

| issue =
| full name =
| house = Ascania
| father = Alexius Friedrich Christian xứ Anhalt-Bernburg
| mother = Marie Friederike xứ Hessen-Kassel
| birth_date =
| birth_place = Ballenstedt, Anhalt-Bernburg, Đế chế La Mã Thần thánh
| death_date =
| death_place = Hoym, Anhalt-Bernburg, Bang liên Đức
| burial_date =
| burial_place =
| religion =
}}

Alexander Karl, Công tước xứ Anhalt-Bernburg (2 tháng 3 năm 1805 – 19 tháng 8 năm 1863) là một Thân vương có chủ quyền người Đức, đến từ Nhà Ascania. Ông tại vì từ 1834 đến năm 1863, ông là công tước cuối cùng của Công quốc Anhalt-Bernburg. Phần lớn thời gian tại vị, ông bị cách li tại lâu đài Hoym do bệnh tâm thần, vợ ông đã thay mặt ông điều hành đất nước trong vài trò nhiếp chính vương.

Chính cái chết không để lại người thừa kế nam của Alexander Karl đã khiến cho dòng Anhalt-Bernburg (thứ 2) tuyệt tự, sau 260 năm tồn tại. Anhalt-Bernburg và tài sản của nó được thừa kế bởi người họ hàng xa thuộc dòng Anhalt-Dessau, đó là Leopold IV Friedrich và cũng trong năm 1863, Leopold IV Friedrich đã thống nhất tất cả lãnh thổ của các nhà nước Anhalt để lập ra Công quốc Anhalt thống nhất.

Cuộc sống đầu đời
Alexander Charles sinh ra tại Ballenstedt vào ngày 2 tháng 3 năm 1805, là con trai thứ hai (nhưng là con trai và duy nhất còn sống) của Alexius Friedrich Christian xứ Anhalt-Bernburg, với người vợ đầu tiên là Maria Fredericka, con gái của Tuyển đế hầu Wilhelm I xứ Hessen.

Sau cái chết của cha mình vào năm 1834, Alexander Karl kế vị trở thành Công tước xứ Anhalt-Bernburg, lúc đó ông 29 tuổi.

Triều đại
Dưới triều đại của Alexander Karl, Bernburg được phép tiếp cận mạng lưới đường sắt Đức qua Köthen vào năm 1846, sau khi Công tước từ chối cho phép kết nối sáu năm trước đó.

Tháng 11 năm 1855, Công tước bị cách li tại Lâu đài Hoym do bệnh tâm thần tiến triển (một số nguồn tin cho rằng ông bị tâm thần phân liệt). Tại đây, Alexander Karl dành phần đời còn lại dưới sự chăm sóc y tế của người thị thần, họa sĩ Wilhelm von Kügelgen.

Do ông không còn khả năng điều trị, vợ ông, Friederike, đã đảm nhiệm vai trò nhiếp chính.

Hôn nhân
Ngày 30 tháng 10 năm 1834, tại Gottorp, Alexander Karl kết hôn với Công nữ Friederike xứ Schleswig-Holstein-Sonderburg-Glücksburg, con gái của Friedrich Wilhelm xứ Schleswig-Holstein-Sonderburg-Glücksburg và vợ ông, Bá nữ Louise Caroline xứ Hessen-Kassel; bà cũng là em gái của Vua Christian IX của Đan Mạch sau này. Cuộc hôn nhân này không có con.

Qua đời
Alexander Karl qua đời tại Hoym vào ngày 19 tháng 8 năm 1863. Vì cuộc hôn nhân không có con cái, nên dòng dõi Anhalt-Bernburg cũng chấm dứt. Công quốc Anhalt-Bernburg được thừa kế bởi người họ hàng của ông là Leopold IV Friedrich xứ Anhalt-Dessau-Köthen, người đã sáp nhập công quốc này với công quốc của mình để thành lập Công quốc Anhalt thống nhất trong cùng năm. Kể từ đó, lãnh thổ Anhalt của Nhà Ascania không bao giờ bị chia tách nữa, nó tồn tại cho đến khi nền quân chủ Đức bị bãi bỏ vào năm 1918.

Tham khảo
Johannes Werner and Paul Siegwart von Kügelgen (eds.): Wilhelm von Kügelgen – Lebenserinnerungen des Alten Mannes, 1840–1867. K. F. Koehler, Leipzig 1923.
Alexander Boroffka: Die Geisteskrankheit des Herzogs Alexander Carl von Anhalt-Bernburg (1805–1863). Eine Psychopathographie. Verein der Freunde und Förderer der Kulturstiftung Bernburg e. V. Bernburg 1995.
Landesarchiv Sachsen-Anhalt: correspondence of the ducal family of Anhalt-Bernburg incl. Herzog Alexander Carl