Chiến tranh Liên minh thứ hai

Quân chủ Habsburg
Đế quốc La Mã Thần thánh[a]
Vương quốc Anh[b]
[c]
Pháp Bảo hoàng
Bồ Đào Nha
Hai Sicilia
Đế quốc Ottoman
Hoa Kỳ[d]
|combatant2= Cộng hòa Pháp
Tây Ban Nha
Lê dương Ba Lan
Đan Mạch–Na Uy[e]
Cộng hòa vệ tinh Pháp:
Cộng hòa Batavia
Cộng hòa Helvetic
Cộng hòa Cisalpine
Cộng hòa La Mã[f]
Cộng hòa Parthenopean[g]
|commander1 =
Franz II
William Pitt(đến 1801)
Henry Addington(Từ 1801)
Paul I(đến 1799)
Mary I
Ferdinand IV
Ferdinando III
Ferdinand von Hompesch zu Bolheim
Selim III
----
John Adams
|commander2 =
Paul Barras(đến 1799)
Napoleon Bonaparte(Từ 1799)
Charles IV
Christian VII
| casualties1 = 200.000 chết và bị thương140.000 bị bắt
50.000 chết và bị thương
| casualties2 = 75.000 người chết trong chiến đấu140.000 người bị bắt
|notes=
Trên danh nghĩa là Đế quốc La Mã thần thánh, trong đó Hà Lan thuộc Áo và Vùng đất công tước của Milano nằm dưới quyền lãnh đạo trực tiếp của Áo. Nó cũng bao gồm nhiều nước ở Ý, cũng như các nước Habsburg như Vùng đất đại công tước của Toscana.
Trở thành Vương quốc Liên hiệp Anh và Ireland vào ngày 1 tháng 1 năm 1801.
Tuyên chiến với Pháp năm 1799, nhưng rút khỏi Liên minh trong cùng năm đó.
Tham gia cuộc Chiến tranh Quasi không tuyên bố chống lại Pháp từ 1798 đến 1800. Kết thúc bằng Thỏa thuận 1800.
Chính thức là đứng trung lập, nhưng hạm đội Đan Mạch đã bị Vương quốc Anh tấn công trong trận Copenhagen.
Bị xóa bỏ sau khi khôi phục lại Lãnh địa Giáo hoàng trung lập vào năm 1800.
Quốc gia này tồn tại ngắn ngủi thay thế vương quốc Napoli năm 1799.
}}

Liên minh thứ hai là một tập hợp nhiều vương quốc châu Âu lần thứ hai, nhằm kìm hãm nước Pháp cách mạng và - nếu có thể - thì đánh bại chế độ cộng hòa Pháp, đồng thời tái lập chế độ quân chủ.

Bối cảnh lịch sử
Sau thắng lợi của tướng Napoléon Bonaparte trong các trận chiến ở Ý năm 1797 và việc ký hòa ước Campo-Formio, chấm dứt chiến tranh giữa Cộng hòa Pháp với Liên minh thứ nhất, nước Pháp mở rộng biên giới của mình tới tận tả ngạn sông Rhine và chiếm miền bắc Ý. Khi Napoléon dẫn đoàn quân viễn chinh Pháp sang Ai Cập, thì các quốc gia chống Pháp đã lập ra Liên minh thứ hai gồm Vương quốc Anh, Đế quốc Nga, Áo, Thụy Điển, Đế quốc La Mã Thần thánh, Đế quốc Thổ Nhĩ Kỳ, Vương quốc Napoli và Sicilia, Haiti cùng với quân nổi dậy Chouan ở Pháp và quân nổi dậy ở Bỉ để cùng nhau chống lại Pháp. Bên phe Pháp gồm có Cộng hòa Pháp, các nước Cộng hòa vệ tinh của Pháp, Cộng hòa Batavia, vương quốc Đan Mạch, Na Uy, quân nổi dậy Ireland.

hiển hách.]]
Vào ngày 1 tháng 8 năm 1798, tại Ai Cập, nhờ tài năng xuất sắc của mình, Đô đốc Hải quân Hoàng gia Anh là Horatio Nelson đã đánh lừa được địch trong trận Hải chiến sông Nile, với kết quả là ông đại phá tan tác Hải quân Pháp. Hải quân Hoàng gia Anh đã tiêu diệt được phần lớn địch quân, và chỉ Napoléon chỉ còn có vỏn vẹn 13 chiếc thuyền chiến. Nhờ có chiến công hào hùng của Hải quân Hoàng gia Anh tại sông Nile, đám bại quân Pháp ở Ai Cập bị cắt liên lạc với chính phủ Pháp ở chính quốc. Vào năm 1799, Nga hoàng Pavel I sẵn sàng tiêu diệt nền dân chủ Pháp. Theo đề nghị của người Áo, ông phong Đại Nguyên soái kiệt xuất Aleksandr Vasilyevich Suvorov làm Tổng tư lệnh Liên quân Nga - Áo, dù rằng thiên tài quân sự này đã già nua và còn bị Nga hoàng thất sủng không lâu trước đó. Vào ngày 19 tháng 4 năm 1799, A. V. Suvorov thống lĩnh liên quân Nga - Áo xuất binh đánh Pháp ở Ý. Trong trận đánh đầu tiên tại Cassano, Quân đội của Suvorov đại phá quân Pháp, tiêu diệt được 2 nghìn tên địch và bắt sống được 5 nghìn tên. Khi đám tàn quân Pháp lui binh, các chiến binh Cossack còn chặn đánh quân thù. Vào ngày 29 tháng 4 năm 1799, liên quân Nga - Áo giải phóng thành Milan.

Sau đó, vào ngày 26 tháng 5 năm 1799, thành Torino cũng được giải phóng. Không những thế, Suvorov cũng đánh tan tác quân Pháp trong trận đánh ở Marengo. Thế là Đại Nguyên soái Suvorov lại đánh thắng quân Pháp trong trận đánh tại Trebbia. Quân Pháp bị đánh đuổi ra khỏi sông Riviera. Sau đó, vào ngày 15 tháng 8 năm 1799, liên quân Nga - Áo của Suvorov lại đại thắng trong trận đánh tại Novi, danh tướng Pháp Barthélemy Catherine Joubert bại trận tử vong. Ông ta là viên tướng xấu số nhất của quân Pháp khi đó. Không những thế tại Cộng hòa Thụy Sĩ, Quân đội Áo cũng đánh thắng quân Pháp trong trận Zurich lần thứ nhất vào tháng 6 nắm 1799, nhưng phải chịu tổn thất nặng nề. Sau đó, Quân đội Nga tại Cộng hòa Thụy Sĩ bị quân Pháp của tướng André Masséna đánh bại. Sau thất bại này, Đại Nguyên soái Aleksandr Vasilyevich Suvorov phải kéo các chiến binh Nga rút về do tình hình trở nên nghiêm trọng, kết thúc một trong những chiến dịch hiển hách nhất của ông. Quân Thổ Nhĩ Kỳ đã đánh thắng được một tập đoàn quân Pháp bao gồm 8 nghìn tên địch. Và rồi, lần lượt Cairo và Alexandria được giải phóng, Pháp phải hứng chịu đại bại. Sau đó Pháp và Anh ký hòa ước Amiens ngày 25.3.1802, chấm dứt chiến tranh giữa phe Pháp và Liên minh thứ hai.

Các sự kiện quan trọng
23.5.1798: cuộc nổi dậy của phiến quân Ireland (đồng minh của Pháp) chống lại Anh
tháng 9.1798: Nga, Áo, Anh tuyên chiến với Pháp
9.9.1798: Thổ Nhĩ Kỳ tuyên chiến với Pháp
15.9.1799: nghĩa quân Vendée và Chouan nổi dậy chống chính quyền Pháp
22.10.1799: Nga giảng hòa với Pháp
14.2.1800: nghĩa quân Chouan ký hòa ước Beauregard với chính phủ Pháp
Tháng 8 năm 1801: Anh đuổi Pháp ra khỏi Ai Cập
9.2.1801: Hòa ước Lunéville giữa Áo và Pháp
14.12.1801: Pháp tấn công Haiti
25.3.1802: Hòa ước Amiens giữa Pháp và Anh
Tháng 6 năm 1802: Thổ Nhĩ Kỳ giữ vững được Ai Cập
1.1.1804: chấm dứt chiến tranh giữa Pháp và Haiti

Các trận chiến giữa phe Pháp và Liên minh thứ hai
21.6.1798: trận Vinegar Hill (Ireland), Anh thắng phiến quân Ireland
21.7.1798: trận Kim tự tháp (gần Cairo, Ai Cập), Pháp thắng Thổ Nhĩ Kỳ
1-2.8.1798: trận hải chiến Vịnh Aboukir (Ai Cập), Anh thắng Pháp
27.8.1798: trận Castlebar (Ireland), Pháp-Ireland thắng Anh
8.9.1798: trận Ballinamuck (Ireland), Anh thắng Pháp-Ireland
20.3 - 21.5.1799: Cuộc vây hãm Acre (Israel), Anh-Thổ thắng Pháp
25.3.1799: trận Stockach I (Đức), Áo thắng Pháp
16.4.1799: trận núi Tabor (Israel), Pháp thắng Thổ Nhĩ Kỳ
27.4.1799: trận Cassano d'Adda (Ý), Nga-Áo thắng Pháp
4-7.6.1799: trận Zürich I (Thụy Sĩ), Áo thắng Pháp
17-19.6.1799: trận Trebbia (Ý), Nga-Áo thắng Pháp
1.8.1799: trận Aboukir (Ai Cập), Pháp thắng Đế quốc Ottoman
15.8.1799: trận Novi (Ý), Nga-Áo thắng Pháp
19.9.1799: trận Bergen (Hà Lan), Liên quân Pháp-Cộng hòa Batavia thắng Anh-Nga
25-26.9.1799: trận Zürich II, Pháp thắng Nga
2.10.1799: trận Alkmaar (Hà Lan), Anh thắng Pháp
6.10.1799: trận Castricum (Hà Lan), Pháp-Cộng hòa Batavia thắng Anh-Nga
20.3.1800: trận Heliopolis, Pháp thắng Thổ Nhĩ Kỳ
3.5.1800: trận Stockach II, Pháp thắng Áo
4-5.5.1800: trận Moesskirch, Pháp thắng Áo
9.6.1800: trận Höchstädt (Bayern), Pháp thắng Áo
14.6.1800: trận Marengo (Ý), Pháp thắng Áo
3.12.1800: trận Hohenlinden (Đức), Pháp thắng Áo-Bayern
21.3.1801: trận Canope (Ai Cập), Anh thắng Pháp
2.4.1801: trận hải chiến Copenhagen, Anh thắng Đan Mạch-Na Uy (1)
8.7.1801: trận hải chiến Algeciras (gần Gibraltar), Pháp-Tây Ban Nha thắng Anh
12.7.1801: hải chiến Algeciras lần thứ hai, Anh thắng Pháp-Tây Ban Nha
năm 1801-1802: Haiti thắng Pháp

Xem thêm
Đệ nhất đế chế
Các cuộc chiến tranh của Napoléon
Liên minh thứ nhất
Liên minh thứ ba
Liên minh thứ tư
Liên minh thứ năm
Liên minh thứ sáu
Liên minh thứ bảy
Napoléon Bonaparte

Chú thích

Tham khảo
Account including maps of the Batle of Copenhagen
Bài này dựa trên các bài Deuxième Coalition trên Wikipedia tiếng Pháp và Wars of the Second Coalition trên Wikipedia tiếng Anh