undertheseanlp/UVW-2026 huggingface dataset:
Trần Tuyên công

Trần Tuyên công (chữ Hán: 陳宣公; trị vì: 692 TCN - 648 TCN), tên thật là Quy Chử Cữu (媯杵臼 - hay Quy Xử Cữu), là vị vua thứ 16 của nước Trần – chư hầu nhà Chu trong lịch sử Trung Quốc.

Thân thế
Trần Tuyên công là con thứ của Trần Hoàn công – vua thứ 12 nước Trần, em của Trần Lệ công Quy Dược và Trần Trang công – vua thứ 14 và 15 nước Trần. Năm 693 TCN, Trang công mất, Quy Chử Cữu lên nối ngôi, tức là Trần Tuyên công.

Sự nghiệp
Năm 681 TCN, nước Tống có loạn. Tống Mẫn công bị Nam Cung Trường Vạn giết. Trường Vạn lập Tử Du lên ngôi. Người nước Tống cùng nhau lập em Mẫn công là Hoàn công lên ngôi và tiến đánh về kinh, giết chết Tử Du. Nam Cung Trường Vạn đẩy xe chở mẹ chạy sang nước Trần, chỉ trong 1 ngày đã tới nơi.

Trần Tuyên công dung nạp Nam Cung Trường Vạn. Tống Hoàn công sai người sang đề nghị nộp trả Vạn, kèm theo của biếu. Trần Tuyên công bèn sai đàn bà, con gái chuốc rượu cho Vạn say rồi lấy da tê trói lại, đưa sang nước Tống. Nước Tống giết chết Vạn.

Năm 676 TCN, Chu Huệ Vương lập người con gái nước Trần làm hậu. Năm 674 TCN, ông mang quân đánh phá đất Tây Bỉ của nước Lỗ.

Trần Tuyên công đã lập con lớn là thế tử Ngự Khấu, nhưng sau đó lấy người vợ thứ sinh được con trai khác là Khoản. Năm 672 TCN, Trần Tuyên công yêu Quy Khoản bèn giết thế tử Ngự Khấu. Người cùng cánh với Ngự Khấu là công tử Quy Hoàn – con thứ của Trần Lệ công, cháu gọi Tuyên công bằng chú, năm đó 33 tuổi – chạy sang nước Tề nương nhờ Tề Hoàn công. Tề Hoàn công thu dụng Quy Hoàn cho làm quan ở đất Điền, con cháu sau này chính là họ Điền Tề thời Chiến Quốc.

Năm 656 TCN, bá chủ Tề Hoàn công đánh nước Sái và nước Sở, tiến đến Thiệu Lăng. Khi chư hầu chuẩn bị rút quân về nước, đại phu Viên Đào Đồ nước Trần không muốn quân chư hầu qua nước mình, bèn giả lệnh Tề Hoàn công nói với các đạo quân đi theo hướng đông chứ không qua đường phía bắc là địa phận nước Trần và nước Trịnh. Thân hầu bèn tố cáo với Tề Hoàn công rằng đi đường Trần Trịnh mới sẵn lương thực và không lo bị quân Đông Di đánh úp. Tề Hoàn công hiểu ra dụng ý của Viên Đào Đồ muốn vì lợi riêng cho nước Trần (không phải cung đốn lương thực cho chư hầu), bèn bắt giam Viên Đào Đồ.

Cuối năm đó, Tề Hoàn công tập hợp chư hầu kéo sang đánh nước Trần. Trần Tuyên công xin giảng hòa. Tề Hoàn công bèn thả Viên Đào Đồ.

Sang năm 655 TCN, Trần Tuyên công đi hội chư hầu do Tề Hoàn công làm chủ ở đất Thủ Chỉ. Trong thời gian làm vua, ông nhiều lần đi hội chư hầu.

Năm 648 TCN, Trần Tuyên công qua đời. Ông ở ngôi được 45 năm. Con ông là Quy Khoản lên nối ngôi, tức là Trần Mục công.

Xem thêm
Trần Trang công
Trần Mục công

Tham khảo
Sử ký Tư Mã Thiên, thiên:
Trần Kỷ thế gia
Phương Thi Danh (2001), Niên biểu lịch sử Trung Quốc, Nhà xuất bản Thế giới
Khổng Tử (2002), Xuân Thu tam truyện, tập 1, Nhà xuất bản TP Hồ Chí Minh

Chú thích
Công thức tang góc chia đôi

Trong lượng giác, công thức tang góc chia đôi biểu diễn quan hệ giữa các hàm lượng giác của một góc với tang của một nửa góc đó:

: \tan\tfrac{1}{2}\theta = \frac{\sin\theta}{1 + \cos\theta} = \frac{1-\cos\theta}{\sin\theta}.

Các dạng khác
công thức tang góc chia đôi]]
bằng 1, góc ngoài &alpha;. Góc phân giác là &alpha;/2, by symmetry. Từ hình vẽ ta có tan(&alpha;/2) = &nbsp;sin&nbsp;&alpha;/(1&nbsp;+&nbsp;cos&nbsp;&alpha;).]]

:
\begin{align}
\tan\left(\frac{\alpha + \beta}{2}\right) & = \frac{\sin\alpha + \sin\beta}{\cos\alpha + \cos\beta}, \\[10pt]
\tan\left(\frac{\varphi}{2} + \frac{\pi}{4}\right) & = \tan\varphi + \sec\varphi, \\[10pt]
\sqrt{\frac{1 - \sin\theta}{1 + \sin\theta}} & = \frac{\left|1 - \tan(\theta/2)\right|}{\left|1 + \tan(\theta/2)\right|}.
\end{align}

: \tan\tfrac{1}{2}\theta = \frac{\tan\theta}{1 + \sqrt{1+\tan^2\theta}}, \quad \theta \in \left(-\tfrac{\pi}{2},\tfrac{\pi}{2} \right).

Phép thế Weierstrass

Trong nhiều bài toán lượng giác, công thức tang góc chia đôi rất có ích trong vi tích phân và bài toán tìm nguyên hàm.

Công thức được xây dựng bằng phương pháp hình học như sau: qua điểm (cos φ, sin φ) trên đường tròn đơn vị, kẻ đường thẳng đi qua điểm (&minus;1,0), cắt trục Oy tại điểm có tung độ y&nbsp;=&nbsp;t. Có thể chứng minh bằng hình học rằng t&nbsp;=&nbsp;tan(φ/2), do đó phương trình của đường thẳng này là y&nbsp;=&nbsp;(1&nbsp;+&nbsp;x)t. Điều này cho phép ta viết được các công thức bên dưới theo t.

Ngoài ra tham số t còn đại diện cho phép chiếu lập thể của điểm (cos&nbsp;φ,&nbsp;sin&nbsp;φ) lên trục Oy với tâm chiếu là (&minus;1,0). Từ đó ta có

và

e^{i \varphi} = \frac{1 + i t}{1 - i t},
&nbsp;
e^{-i \varphi} = \frac{1 - i t}{1 + i t}.

Biến đổi từ các công thức trên, ta có mối liên quan giữa lôgarit tự nhiên và arctang như sau
:\tan^{-1}t = \frac{1}{2i}\ln\frac{1+it}{1-it}.

Trong vi tích phân, phép thế Weierstrass được dùng để tìm nguyên hàm của hàm phân thức đối với sin(φ) và &nbsp;cos(φ). Sau khi đặt

:t=\tan\tfrac{1}{2}\varphi.

Ta có

:\varphi=2\arctan t, \,

và do đó

:d\varphi = {{2\,dt} \over {1 + t^2}}.

Trong hàm hyperbolic
Tương tự đối với hàm hyperbolic, khi chiếu một điểm trên nhánh phải của một hyperbol có tọa độ &nbsp;(cosh&nbsp;θ,&nbsp;sinh&nbsp;θ) lên trục Oy qua tâm chiếu (&minus;1,&nbsp;0) ta có:

:t = \tanh\tfrac{1}{2}\theta = \frac{\sinh\theta}{\cosh\theta+1} = \frac{\cosh\theta-1}{\sinh\theta}

với

và

Phép thế này được giới thiệu bởi Karl Weierstrass trong việc tìm nguyên hàm.

Các công thức trên khi biến đổi sẽ cho ta mối liên quan giữa lôgarit tự nhiên và arctanh:

:\tanh^{-1}t = \frac{1}{2}\ln\frac{1+t}{1-t}.

Hàm Gudermannian
Nếu đặt

:t = \tan\tfrac{1}{2}\varphi = \tanh\tfrac{1}{2}\theta

thì

:\varphi = 2\tan^{-1}\tanh\tfrac{1}{2}\theta \equiv \mathrm{gd}\,\theta.

Hàm gd(θ) được gọi là hàm Gudermannian. Hàm Gudermannian cho ta mối quan hệ giữa hàm lượng giác và hàm hyperbolic.

Xem thêm
Đẳng thức lượng giác
Công thức nửa cạnh
Hàm Gudermannian

Tham khảo

Liên kết ngoài
Tangent Of Halved Angle at Planetmath
Natri myreth sulfat

| Section2 =
| Section3 = }}
Natri myreth sunfat là một hỗn hợp hợp chất hữu cơ với cả hai thành phần tẩy rửa và hoạt động bề mặt. Công thức hóa học của hợp chất là CH3(CH2)12CH2(OCH2CH2)nOSO3Na. Nó được tìm thấy trong nhiều loại sản phẩm chăm sóc cá nhân như: xà phòng, dầu gội đầu và kem đánh răng. Đây là một chất tạo bọt rẻ và hiệu quả. Natri myreth sunfat chứa nhiều hợp chất có gần giống với các loại chất giặt rửa khác. Đôi khi số đơn vị ete của etylen glycol (n) được ghi rõ trong tên như myreth-n sunfat, ví dụ myreth-2 sunfat.

Sản xuất
Natri myreth sunfat rất giống với natri laureth sunfat; sự khác biệt duy nhất là có thêm hai nguyên tử cacbon trong phần alcohol no của đuôi kị nước. Nó được sản xuất bằng phương pháp etoxi hóa (vì thế nên có đuôi "eth" trong "myreth") alcohol myristylic. Sau đó nhóm OH cuối bị chuyển thành gốc sunfat khi xử lý với axit closunfuric.

An toàn
Như các etoxilat khác, natri myreth sunfat có thể trở nên gây ô nhiễm với 1,4-đioxan trong khi sản xuất, được xem là chất nghi ngờ gây ung thư nhóm 2B bởi Cơ quan Nghiên cứu ung thư quốc tế (IARC). Tuy nhiên, ở nồng độ cho phép, hợp chất này được xem là không độc hại và không gây ăn mòn da.

Xem thêm
Amoni lauryl sunfat

Tham khảo

Liên kết ngoài
Cơ sở dữ liệu sản phẩm gia dụng trên website của NIH.
Junonia hierta

Junonia hierta là một loài bướm ngày thuộc họ Bướm giáp được tìm thấy ở Cựu nhiệt đới giới. Nó sinh sống ở môi trường thảo nguyên và cây bụi mở. Khu vực phân bố ở châu Phi và Đông Nam Á.
Ấu trùng có màu nâu tối như mặt đất hoặc xám. Nhộng màu hơi đỏ.
Hình ảnh

File:Yellow pansy cat sec.jpg|Sâu bướm
File:Yellow pansy pupa sec.jpg|Nhộng
File:Yellow Pansy (Junonia hierta)- Female in Talakona forest, AP W IMG 8586.jpg|Imago

Phân loài

Junonia hierta hierta (Fabricius, 1798) (phía nam Vân Nam)
Junonia hierta cebrene Trimen, 1870 (khu vực khô hơn của châu Phi, Arabia)
Junonia hierta paris Trimen, 1887 (Madagascar)
Junonia hierta magna? (Evans, 1926) (Sikkim)

Chú thích


Tham khảo
Black Jesus † Amen Fashion

| Label = Streamline, Interscope, Kon Live
| Writer = Stefani Germanotta, Paul Blair
| Producer = Lady Gaga, DJ White Shadow
}}

"Black Jesus † Amen Fashion" là một ca khúc của nữ nghệ sĩ thu âm người Mỹ Lady Gaga trích từ bản đặc biệt album phòng thu thứ hai của cô, Born This Way (2011). Cùng với sự phát hành của album, "Black Jesus † Amen Fashion" ra mắt tại vị trí thứ 172 trên bảng xếp hạng UK Singles Chart vào 4 tháng 7 năm 2011, và vị trí thứ 22 trên Spanish Singles Chart vào 9 tháng 9 năm 2011. Theo Gaga, lời của ca khúc nói về những suy nghĩ mới mẻ của cô khi cô chuyển đến sống tại trung tâm của New York khi cô chỉ mới tròn 19 tuổi.

Bối cảnh và thu âm
"Black Jesus † Amen Fashion" được đồng sáng tác và đồng sản xuất bởi Lady Gaga và DJ White Shadow. Gaga giải thích các ý nghĩa đằng sau lời bài hát, cô nói rằng nó là "đại diện của một phong cách sống hoàn toàn mới", mà là dựa trên những sự việc mà cô chứng kiến khi sống tại New York City. Cô nói tiếp, rằng "Tất cả là về một cách suy nghĩ mới mẻ, dễ dàng y như khi mặc lên người một bộ quần áo thôi".

Thực hiện
"Black Jesus † Amen Fashion" được viết và sản xuất bởi DJ White Shadow và Lady Gaga.

Danh sách ca khúc
Born This Way: Bản Đặc biệt
"Black Jesus † Amen Fashion" – 3:36

Born This Way: The Remix
"Black Jesus † Amen Fashion" (Michael Woods Remix) - 4:03

Xếp hạng
Cùng với sự phát hành của album, "Black Jesus † Amen Fashion" ra mắt tại vị trí thứ 172 trên bảng xếp hạng UK Singles Chart vào 4 tháng 7 năm 2011. Vào 9 tháng 9 năm 2011, ca khúc đạt vị trí thứ 22 trên Spanish Singles Chart.

Chú thích
Natri dehydroacetat

| CASNo = 4418-26-2
| PubChem = 44135708
| InChI = 1S/C8H8O4.Na/c1-4-3-6(10)7(5(2)9)8(11)12-4;/h3,9H,1-2H3;/q;+1/p-1
| SMILES = CC1=CC(=O)C(=C(C)[O-])C(=O)O1.[Na+]}}
| Section2 =
| Section3 = }}
Natri dehydroacetat là một hợp chất hữu cơ có công thức Na(CH3C5HO(O2)(CH3)CO). Nó là muối natri của axit dehydroacetic, là một dẫn xuất của axit acetic. Hợp chất này chủ yếu tồn tại dưới dạng bột màu trắng.

Nó có số E là "E266".

Ứng dụng
Natri dehydroacetat được dùng làm chất diệt nấm, làm dẻo, kem đánh răng, chất bảo quản trong thực phẩm.

Tham khảo
Natri thiomethoxide

| StdInChI = 1S/CH4S.Na/c1-2;/h2H,1H3;/q;+1/p-1
| StdInChIKey_Ref =
| StdInChIKey = RMBAVIFYHOYIFM-UHFFFAOYSA-M
| CASNo_Ref =
| PubChem = 4378561
| EINECS = 225-969-9
| ChemSpiderID_Ref =
| ChemSpiderID = 71198
| SMILES = [Na+].[S-]C
| InChI = 1/CH4S.Na/c1-2;/h2H,1H3;/q;+1/p-1}}
| Section2 =
| Section3 = }}
Natri thiometoxit hay natri metanthiolat (CH3SNa, viết tắt: MeSNa) là muối natri base liên hợp của metanthiol. Hợp chất này có mặt trên thị trường dưới dạng bột trắng, tan tốt trong nước. Nó là chất nucleophin mạnh có thể dùng để điều chế các thiometyl ete. Nó thủy phân trong không khí ẩm sinh ra metanthiol, có mùi nhẹ và độc.

Tham khảo
Cá huốt

Hemibagrus vietnamicus là một loài cá thuộc họ Cá lăng. Loài này được tìm thấy ở sông suối Việt Nam.

Tham khảo
Cá lăng vàng

Cá lăng vàng (danh pháp hai phần: Hemibagrus nemurus) là một loài cá thuộc họ Cá lăng. Con đực trưởng thành dài 65&nbsp;cm
Loài này phân bố ở các sông Mekong, Chao Phraya và Xe Bangfai. Nó cũng hiện diện ở bán đảo Malacca, Sumatra, Java và Borneo.
Chú thích

Tham khảo
Cá chốt trắng

Cá chốt trắng (danh pháp hai phần: Hemibagrus planiceps) là một loài cá thuộc họ Cá lăng. Loài này sinh sống ở sông Mê Kông, Sumatra và Java.

Chú thích

Tham khảo
Cá lăng Quảng Bình

Cá lăng Quảng Bình (danh pháp hai phần: Hemibagrus centralus) là một loài cá thuộc họ Cá lăng. Loài này được tìm thấy ở Quảng Bình, Việt Nam.

Chú thích

Tham khảo
Danh sách đĩa nhạc của Carly Rae Jepsen

Danh sách đĩa nhạc của nữ ca sĩ người Canada Carly Rae Jepsen bao gồm 2 album phòng thu, 1 đĩa mở rộng, 8 đĩa đơn và 7 video âm nhạc. Jepsen là một cô gái tài năng, cô đã từng lọt vào top 3 Canadian Idol, và sau đó nhanh chóng ký hợp đồng với hãng thu âm Fontana và MapleMusic. Album phòng thu đầu tay của cô được phát hành vào tháng 9 năm 2008, với hai đĩa đơn lọt vào Canadian Top 40, "Tug of War" and "Bucket", cả hai đĩa đơn đều được chứng nhận đĩa Vàng bởi CRIA.
! scope="col" style="width:3em;font-size:90%;"| Úc
! scope="col" style="width:3em;font-size:90%;"| Bỉ
! scope="col" style="width:3em;font-size:90%;"| FRA
! scope="col" style="width:3em;font-size:90%;"| Ireland
! scope="col" style="width:3em;font-size:90%;"| Nhật
! scope="col" style="width:3em;font-size:90%;"| Mexico
! scope="col" style="width:3em;font-size:90%;"| New Zealand
! scope="col" style="width:3em;font-size:90%;"| Anh
! scope="col" style="width:3em;font-size:90%;"| Mỹ
|-
|align="left"| Tug of War
|align="left"|
Phát hành: 29 tháng 9 năm 2008
Hãng đĩa: Fontana, MapleMusic
Định dạng: CD, tải kỹ thuật số
| — || — || — || — || — || — || — || — || — || —
|align="left"|
Canada: 10,000
|-
|align="left"| Kiss
|align="left"|
Phát hành: 14 tháng 9 năm 2012
Hãng đĩa: 604, Schoolboy, Interscope
Định dạng: CD, tải kỹ thuật số
| 5 || 8 || 15 || 14 || 16 || 4 || 16 || 6 || 9 || 6
|align="left"|
Canada: 8,000
Nhật: 49,000
Mỹ: 61,000
|-
|colspan="16" style="font-size:90%"| "—" Album không có mặt trên bảng xếp hạng hoặc không phát hành ở quốc gia đó.
|}

Đĩa mở rộng

Đĩa đơn
Đĩa đơn

Đĩa đơn hợp tác

Các bài hát khác

Video âm nhạc

Chú thích
Ptychocheilus lucius

| regnum = Animalia
| phylum = Chordata
| classis = Actinopterygii
| ordo = Cypriniformes
| familia = Cyprinidae
| genus = Ptychocheilus
| species = P. lucius
| binomial = Ptychocheilus lucius
| binomial_authority = Girard, 1856
}}
Ptychocheilus lucius là một loài cá thuộc họ Cá chép. Đây là loài cá lớn nhất trong họ này ở Bắc Mỹ với chiều dài tới 1,83&nbsp;m (6&nbsp;ft). Loài này đã từng được tìm thấy ở lưu vực sông Colorado ở tây nam Hoa Kỳ, hiện diện tại Arizona, California, Colorado, Nevada, New Mexico, Utah và Wyoming, cũng như ở Mexico.

Việc xây dựng đập và môi trường sống thay đổi đã hạn chế loài này lên thượng lưu sông Colorado, hiện nay, quần thể còn lại được biết đến từ sông Green, sông Gunnison, sông White, sông San Juan, và sông Yampa. Ngoài ra, các nhà quản lý đất đai trong quá khứ đã cố gắng giảm số lượng cá bản địa của lưu vực sông Colorado để hỗ trợ đánh bắt cá thể thao. Trong thập niên 1960, chính phủ liên bang đổ chất độc rotenon vào sông Green và sông San Juan, cố gắng để tạo ra một môi trường hỗ trợ đánh bắt cá thể thao phi bản địa. Chúng đã được đã được di thực vào sông Salt và sông Verde, cả hai con sông đều nằm bên ngoài phạm vi bản địa của chúng.

Hình ảnh

Tập tin:Colorado Pikeminnow spawn 05-25-05 (28).JPG
Tập tin:Colorado Pikeminnow spawn 05-25-05 (62).JPG

Chú thích

Tham khảo
Chi Cá thiểu

Chi Cá thiểu (danh pháp khoa học: Culter) là một chi cá dạng cá chép, bao gồm 4 loài đã được công nhận. Tên gọi khoa học của chi này có nguồn gốc từ tiếng Latinh culter, nghĩa là "con dao". Việt Nam tự điển định nghĩa cá thiểu là "thứ cá nước ngọt, mình nhỏ và dài" mà không đề cập gì tới đặc điểm mồm rộng như cá ngão.

Phân tích phát sinh chủng loài của Tang et al. (2013) cho thấy Chanodichthys, Culter và Ancherythroculter như định nghĩa hiện tại là đa ngành, với mối quan hệ như sau:
Nhánh 1: Ancherythroculter nigrocauda + Culter dabryi + Culter alburnus (loài điển hình chi Culter) + Chanodichthys erythropterus (cá thiểu).
Nhánh 2: Chanodichthys mongolicus (loài điển hình chi Chanodichthys) + Ancherythroculter daovantieni + Culter flavipinis (cá ngão, cá ngão gù, cá mè Huế).

Các loài
Culter alburnus Basilewsky, 1855 - cá thiểu bạc. Khu vực phân bố: hồ Buir, lưu vực các sông Onon và Kherlen ở Mông Cổ; từ lưu vực sông Amur tới sông Hồng, các đảo Đài Loan và Hải Nam.
Culter flavipinnis Tirant, 1883 - cá ngão gù. Loài đặc hữu Việt Nam.
Culter oxycephaloides Kreyenberg & Pappenheim, 1908. Loài đặc hữu Trung Quốc.
Culter recurviceps (J. Richardson, 1846). Loài đặc hữu Trung Quốc, trong lưu vực sông Châu Giang và đảo Hải Nam.

Xem thêm
Chi Cá thiểu nam

Ghi chú và tham khảo

Chú thích

Tham khảo
Cá ngão gù

| synonyms = Chanodichthys flavipinnis (Tirant, 1883)
Culter recurvirostris Sauvage, 1884
Erythroculter ilishaeformis recurvirostris (Sauvage, 1884)
Erythroculter recurvirostris (Sauvage, 1884)
| name = Culter flavipinnis
| image = Fish picture vietnamese.svg
|status_system=iucn3.1}}

Cá ngão gù (danh pháp hai phần: Culter flavipinnis) là một loài cá thuộc họ Cá chép. Đây là loài đặc hữu Việt Nam.
Chú thích

Tham khảo
Chi Cá ngão

Chi Cá ngão (danh pháp khoa học: Chanodichthys) là một chi cá dạng cá chép, bao gồm 5 loài đã được công nhận. Tên gọi khoa học có nguồn gốc từ tiếng Hy Lạp chanos nghĩa là "sâu thẳm, miệng mở, rộng lớn", và ichthys nghĩa là "cá" và điều này phù hợp với định nghĩa cá ngão (Ngão: Loài cá sông mồm rộng. Mồm rộng như mồm cá ngão.) của Việt Nam tự điển.

Chanodichthys có quan hệ họ hàng gần với Culter và một số loài đã từng dược di chuyển giữa các chi này. Phân tích phát sinh chủng loài của Tang et al. (2013) cho thấy Chanodichthys, Culter và Ancherythroculter như định nghĩa hiện tại là đa ngành, với mối quan hệ như sau:
Nhánh 1: Ancherythroculter nigrocauda + Culter dabryi + Culter alburnus (loài điển hình chi Culter) + Chanodichthys erythropterus (cá thiểu).
Nhánh 2: Chanodichthys mongolicus (loài điển hình chi Chanodichthys) + Ancherythroculter daovantieni + Culter flavipinis (cá ngão, cá ngão gù, cá mè Huế).

Các loài
Chanodichthys abramoides (Dybowski, 1872). Khu vực phân bố: Nga.
Chanodichthys dabryi (Bleeker, 1871) (cá ngão lưng gù). Khu vực phân bố: từ lưu vực sông Amur tới sông Dương Tử.
Chanodichthys erythropterus (Basilewsky, 1855) - cá ngão (cá thiểu). Khu vực phân bố: hồ Buir ở Mông Cổ, Đài Loan, từ sông Amur tới sông Hồng.
Chanodichthys mongolicus (Basilewsky, 1855) (cá ngão vây đỏ Mông Cổ). Khu vực phân bố: hồ Buir, lưu vực sông Onon và Kherlen ở Mông Cổ; lưu vực sông Amur tới Dương Tử.
Chanodichthys oxycephalus (Bleeker, 1871). Khu vực phân bố: sông Dương Tử.

Chú thích

Tham khảo
Camellia yunnanensis

Hầu tử mộc hay trà Vân Nam (danh pháp hai phần: Camellia yunnanensis) là một loài thực vật thuộc chi Trà. Cây cao 1,3-7 mét. Lá của nó là elip rộng elip hoặc hình trứng, elip, thẳng và nhọn. Cây này có màu xanh lá cây đậm. Hoa đơn màu trắng.
Phân loài
Camellia yunnanensis var. camellioides
Camellia yunnanensis var. yunnanensis
Tham khảo
Grumman F3F

Hải quân Hoa Kỳ Thủy quân lục chiến Hoa Kỳ
|được chế tạo=1936-1939
|số lượng được sản xuất=147
|chi phí dự án=
|chi phí máy bay=20.424 USD/chiếc (thời giá năm 1935)
|được phát triển từ=Grumman F2F
|phương án tương tự=
}}

Grumman F3F là loại máy bay tiêm kích hai tầng cánh cuối cùng của Hoa Kỳ, nó được trang bị cho Hải quân Hoa Kỳ, và phục vụ giữa 2 cuộc thế chiến. Thiết kế của F3F dựa trên sự cải tiến chiếc F2F, nó được đưa vào trang bị năm 1936. Hoa Kỳ rút F3F khỏi các phi đoàn ở tiền tuyến vào cuối năm 1941 trước khi nó có thể hoạt động trong Chiến tranh thế giới II, loại máy bay thay thế nó là Brewster F2A. F3F kế thừa kết cấu hạ cánh lần đầu tiên được dùng trên Grumman FF, sau này nó được phát triển thành F4F Wildcat.

Quốc gia sử dụng
;
Không lực Lục quân Hoa Kỳ
Thủy quân lục chiến Hoa Kỳ
Hải quân Hoa Kỳ

Tính năng kỹ chiến thuật (F3F-3)

Great Aircraft of the World
Đặc điểm riêng
Tổ lái: 1
Chiều dài: 23&nbsp;ft 2 in (7,06 m)
Sải cánh: 32&nbsp;ft 0 in (9,75 m)
Chiều cao: 9&nbsp;ft 4 in (2,84 m)
Diện tích cánh: 260&nbsp;ft² (24,15 m²)
Trọng lượng rỗng: 3.285&nbsp;lb (1.490&nbsp;kg)
Trọng lượng cất cánh tối đa: 4.795&nbsp;lb (2.175&nbsp;kg)
Động cơ: 1 × Wright R-1820-22 "Cyclone", 950&nbsp;hp (710&nbsp;kW)
Hiệu suất bay
Vận tốc cực đại: 264&nbsp;mph (229 kn, 425&nbsp;km/h) trên độ cao 15.250&nbsp;ft (4.658 m)
Vận tốc hành trình: 150&nbsp;mph (130 kn, 240&nbsp;km/h)
Tầm bay: 980&nbsp;mi (850 nmi, 1.600&nbsp;km)
Trần bay: 33.200&nbsp;ft (10.120 m)
Vận tốc lên cao: 2.800&nbsp;ft/min (14&nbsp;m/s)
Vũ khí
Súng:
1 khẩu súng máy M1919 0.30 in (7,62&nbsp;mm)
1 khẩu súng máy M2 0.50 in (12,7&nbsp;mm)
Bom: 2 quả 116&nbsp;lb (52,6&nbsp;kg) Mk IV

Xem thêm
Chuỗi định danh máy bay
FF - F2F - F3F - F4F - XF5F - F6F
Máy bay có tính năng tương đương
Avia B-534
BF2C Goshawk
F11C Goshawk
Fiat CR.32
Fiat CR.42
Gloster Gladiator
Polikarpov I-15
Polikarpov I-153
Danh sách khác
Danh sách máy bay quân sự giữa hai cuộc chiến tranh thế giới
Danh sách máy bay tiêm kích

Tham khảo
;Ghi chú

;Tài liệu

Cacutt, Len, ed. "Grumman Single-Seat Biplane Fighters." Great Aircraft of the World. London: Marshall Cavendish, 1989. ISBN 1-85435-250-4.
Crosby, Francis. Fighter Aircraft. London: Lorenz Books, 2002. ISBN 0-7548-0990-0.

Liên kết ngoài

The Grumman F3F: The U.S. Navy's Last Biplane Fighter
Fantasy of Flight's F3F
Camellia tunghinensis

Trà hoa Đông Hưng Kim (danh pháp hai phần: Camellia tunghinensis) là một loài thực vật trong chi Trà. Đây là loài thực vật bản địa Trung Hoa đại lục. Trà hoa Đông Hưng Kim mọc ở Quảng Tây. Nó bị đe dọa mất môi trường sông.
Chú thích

Tham khảo
Bảng xếp hạng âm nhạc

Một bảng xếp hạng âm nhạc, hay bảng xếp hạng thu âm, là đánh giá những bài hát dựa trên sự phổ biến trong một khoảng thời gian nhất định.

Có rất nhiều tiêu chí, được dùng trong những bảng xếp hạng khác nhau, để cho thấy sự phổ biến, thông dụng: lượng đĩa thu âm, băng cassette và đĩa CD bán ra; lượng phát trên radio; và (gần đây) là số lượt tải về.

Một số bảng xếp hạng còn dành riêng cho một thể loại âm nhạc và hầu hết phân theo một khu vực địa lý nhất định (mặc dù bảng xếp hạng lượt tải về không dễ dàng phân chia theo cách này). Khoảng thời gian phổ biến nhất được tính trong một bảng xếp hạng thường là một tuần, với việc bảng xếp hạng được in hay phát sóng một thời gian sau đó. Bảng xếp hạng tổng kết cho năm và thập kỉ sau đó được tính từng tuần gộp lại. Những bảng xếp hạng đã trở thành một cách quan trọng để đánh giá sự thành công về mặt thương mại của từng bài hát.
Danh sách người đứng đầu trong giới giải trí Việt năm 2017:
1.Đăng Bo
2.Sơn Tùng
3.Chi Pu
4.Hoàng Tùng Sơn

Bài hit của bảng xếp hạng
Một bài hit của bảng xếp hạng là một bài hát rất phổ biến, được xác định bằng sự có mặt của nó trong bảng xếp hạng bằng doanh thu hay những tiêu chí khác để đánh giá những phát hành phổ biến. Đứng đầu bảng xếp hạng hay những thuật ngữ liên quan (như number 1 hit, bài hit của bảng xếp hạng, và vân vân) được dùng một cách rộng rãi trong giao tiếp thường ngày, và trong tiếp thị, và được định nghĩa một cách lỏng lẻo. Ở Bắc Mỹ, bảng xếp hạng hàng tuần từ tạp chí Billboard thường được nhắc đến nhiều nhất (và cũng cả trên quốc tế nữa), đặc biệt là bảng xếp hạng đĩa đơn Billboard Hot 100 và bảng xếp hạng album Billboard 200, mặc dù có nhiều bảng xếp hạng và nguồn khác. Bởi giá trị của nó trong việc quảng bá các nghệ sĩ và phát hành, đến trực tiếp với người dùng, và khuyến khích sự bùng nổ trên đài, TV và các phương tiện thông tin đại chúng khác; vị trí trong bảng xếp hạng đã là chủ đề để rà soát và tranh cãi từ lâu. Phương pháp tổng hợp và nguồn dữ liệu thì tùy thuộc, từ những bảng xếp hạng đồn thổi dựa trên ý kiến của nhiều các nhà chuyên môn, tới những bảng xếp hạng phản ánh dữ liệu thực nghiệm như doanh số bán lẻ. Vì vậy, một bài hát đứng đầu bảng xếp hạng có thể là sự lựa chọn "đáng tin" cho đến nóng hổi.

Các thuật ngữ khác

Chú thích

Tham khảo

Liên kết ngoài
Grumman F2F

Hải quân Hoa Kỳ
|được chế tạo=1934-1935
|số lượng được sản xuất=55
|chi phí dự án=
|chi phí máy bay=12.000 USD/chiếc (thời giá năm 1935)
|được phát triển từ= Grumman FF
|phương án tương tự=Grumman F3F
}}

Grumman F2F là loại máy bay tiêm kích hai tầng cánh, một động cơ, có kết cấu thiết bị hạ cánh có thể thu gọn vào thân, nó làm máy bay tiêm kích tiêu chuẩn cho Hải quân Hoa Kỳ giai đoạn 1936–1940. Nó được thiết kế để hoạt động trên tàu sân bay và trên sân bay đất liền.

Thiết kế và phát triển
Sau thành công của Grumman với mẫu tiêm kích hai chỗ FF-1, nó thậm chí còn nhanh hơn so với các loại tiêm kích một chỗ cùng thời, nên quân đội Mỹ tiếp tục ký hợp đồng về mẫu XF2F-1 một chỗ. Nó trang bị 1 khẩu súng máy.30 caliber (7,62&nbsp;mm), thiết kế mới cũng tích hợp các khoang kín nước để giảm trọng lượng và cải thiện khả năng sống sót khi hạ cánh khẩn cấp xuống nước.
Đặc điểm riêng
Tổ lái: 1
Chiều dài: 21&nbsp;ft 5 in (6.53 m)
Sải cánh: 28&nbsp;ft 6 in (8.69 m)
Chiều cao: 9&nbsp;ft 1 in (2.77 m)
Diện tích cánh: 230&nbsp;ft² (21.4 m²)
Trọng lượng rỗng: 2,691&nbsp;lb (1,221&nbsp;kg)
Trọng lượng cất cánh tối đa: 3,847&nbsp;lb (1,745&nbsp;kg)
Động cơ: 1 × Pratt & Whitney R-1535-72 Twin Wasp Jr, 700&nbsp;hp (522&nbsp;kW)
Hiệu suất bay
Vận tốc cực đại: 231&nbsp;mph (201 knots, 372&nbsp;km/h)
Tầm bay: 985&nbsp;mi (857 nmi, 1,585&nbsp;km)
Trần bay: 27,100&nbsp;ft (8,260 m)
Vận tốc lên cao: 2,050&nbsp;ft/min (10.4&nbsp;m/s)
Vũ khí
2 khẩu súng 0.30-in

Xem thêm
Máy bay có sự phát triển liên quan
Grumman F3F
Chuối định danh
FF - F2F - F3F - F4F - F5F
Danh sách khác
Danh sách máy bay quân sự giữa hai cuộc chiến tranh thế giới
Danh sách máy bay tiêm kích
Danh sách máy bay của Hải quân Hoa Kỳ

Tham khảo
;Ghi chú

;Tài liệu

Cacutt, Len, ed. "Grumman Single-Seat Biplane Fighters." Great Aircraft of the World. London: Marshall Cavendish, 1989. ISBN 1-85435-250-4.
Swanborough, Gordon and Peter M. Bowers. United States Navy Aircraft since 1911. London: Putnam, Second edition, 1976. ISBN 0-370-10054-9.
Cá đuối ó phương nam

| regnum = Animalia
| phylum = Chordata
| classis = Chondrichthyes
| subclassis = Elasmobranchii
| ordo = Myliobatiformes
| familia = Dasyatidae
| genus = Dasyatis
| species = D. americana
| binomial = Dasyatis americana
| binomial_authority = (Hildebrand & Schroeder, 1928)
| range_map = Dasyatis americana rangemap.png
| range_map_width = 240px
| range_map_caption = Phạm vi phân bố của cá đuối ó phương nam
}}
Cá đuối ó phương nam (danh pháp hai phần: Dasyatis americana) là một loài cá đuối ó trong họ Dasyatidae. Loài này được tìm thấy ở vùng biển nhiệt đới và cận nhiệt đới của Đại Tây Dương Tây Dương từ New Jersey đến Brazil. Nó có một đĩa phẳng hình kim cương, với màu nâu bùn, ô liu, và bề mặt lưng màu xám và bụng màu trắng (bề mặt bụng) điểm nhô trên đuôi của nó có răng cưa và được bao phủ trong một chất nhầy có nọc độc, được sử dụng để tự vệ.
Chú thích

Tham khảo
Bài hát yêu thích

| language = Tiếng Việt
| num_seasons =
| num_episodes = Liveshow hàng tháng: mỗi tháng sẽ có 1 liveshow vào Thứ sáu tuần thứ ba của tháng và được truyền hình trực tiếp trên VTV1. Mỗi năm 12 liveshow. Tuần: mỗi tuần sẽ có chương trình BXH được phát vào 14:15 thứ bảy hằng tuần - Phát lại 07:25 thứ 3 tuần kế tiếp trên VTV1
| list_episodes =
| producer =
| executive_producer =
| location =
| camera =
| runtime = 120 phút (Liveshow tháng)10 phút (BXH Tuần)
| network = VTV6 (2016-2018)VTV1 (2015)VTV3 (2012-2014) Đài truyền hình Việt Nam
| picture_format = 480i
| audio_format =
| first_run =
| first_aired = 21 giờ chủ Nhật đầu tiên hàng tháng (2016 - 2018) 20 giờ thứ 6 tuần 3 hàng tháng (2019 - 2020)
| last_aired =
| preceded_by =
| followed_by =
| related =
| website = http://www.baihatyeuthich.vn
}}
Bài hát yêu thích là một chương trình truyền hình âm nhạc được xây dựng bởi đài Truyền hình Việt Nam với mục đích tìm ra bài hát nào được ca sĩ thể hiện thành công và đang được khán giả yêu thích nhất tại một thời điểm nhất định, từ đó tạo ra Bảng xếp hạng bài hát được yêu thích hàng Tuần và hàng Tháng. Vai trò của khán giả là thể hiện cảm nhận của mình (thích hay không thích) đối với bài hát được ca sĩ biểu diễn trong chương trình. Danh Tùng và Thuỳ Linh là người dẫn chương trình trong suốt thời gian phát sóng.

Hệ thống bảng xếp hạng
Lựa chọn bài hát
Trước khi diễn ra chương trình sẽ có phần bình chọn để tìm ra các bài hát được biểu diễn trong chương trình truyền hình trực tiếp. Trên website www.baihatyeuthich.vn sẽ đăng tải bản Audio của tất cả bài hát được đề cử bởi:
Hội đồng tuyển chọn
Các tác giả bài hát
Các ca sĩ thể hiện bài hát
Bình chọn bảng xếp hạng
Sau chương trình live show, Các ca khúc biểu diễn trong chương trình sẽ được bình chọn qua hình thức bình chọn duy nhất là từ Hội đồng khán giả đại diện (HĐKGĐD). Hàng tháng BTC sẽ lựa chọn và công bố danh sách thành viên HĐKGĐD (100 thành viên/tuần). Kết quả bình chọn sẽ được công bố công khai trên website www.baihatyeuthich.vn. Những kết quả này sẽ thành lập lên bảng xếp hạng hàng tháng (tổng bình chọn của HĐKGĐD trong các tuần bình chọn trong tháng đó). Mỗi tháng, những bài hát mới được giới thiệu, trong khi những bài hát của những tháng trước vẫn còn đó để bình chọn. Điều này sẽ tiếp tục đến hết năm, khi có bảng xếp hạng hằng năm.

Bài hát quán quân bảng xếp hạng Bài Hát Yêu Thích
Năm 2012

Năm 2013

Năm 2014

Năm 2015

Năm 2016

Chú thích

Liên kết ngoài

Danh sách các chương trình phát sóng của Đài Truyền hình Việt Nam
Trang chủ (đã bán tên miền)
https://vtc.vn/gioi-thieu-ve-chuong-trinh-bai-hat-yeu-thich-d62301.html
https://news.zing.vn/bai-hat-yeu-thich-bat-ngo-tam-dung-phat-song-post619613.html
https://vtv.vn/goc-khan-gia/hoi-va-dap-vtv-news-khi-nao-bai-hat-yeu-thich-quay-tro-lai-2016031518013638.htm
Danh sách bài hát quán quân Bài hát yêu thích năm 2012

với bài hát "Chiếc Khăn Piêu" sau 9 tuần lễ liên tiếp đứng ở vị trí quán quân bảng xếp hạng đã xuất sắc vượt mặt "Người Hát Tình Ca" của Uyên Linh để trở thành Bài hát yêu thích của năm 2012.]]
Dưới đây là danh sách bài hát quán quân bảng xếp hạng Bài Hát Yêu Thích của Việt Nam năm 2012.

Lịch sử xếp hạng
: &ndash; Bài hát Yêu thích của Năm

Tham khảo
Núi ngầm Stewart

}}
| map-custom = yes
| native name =
| native name link =
| other_names =
| location = Biển Đông
| coordinates =
| area =
| length = 65 kilômét (35 hải lý)
| width = 6-19 kilômét (3-10 hải lý)
| coastline =
| highest mount =
| elevation = 447 mét dưới mặt biển
| country claim = Đài Loan
| country claim divisions title = Thành phố
| country claim divisions = Cao Hùng
| country 1 claim = Philippines
| country 2 claim = Trung Quốc
| country 2 claim divisions title = Tỉnh
| country 2 claim divisions = Hải Nam
| country =
| country admin divisions title =
| country admin divisions =
}}

Núi ngầm Stewart hay bãi ngầm Stewart (tiếng Anh: Stewart Seamount hay Stewart Bank; ; Hán-Việt: Quản Sự ám than) là một núi ngầm thuộc Biển Đông. Năm 1924, giữa thời gian thực thi nhiệm vụ bảo vệ quần đảo Philippines, tàu khu trục USS Stewart (DD-224) của Hoa Kỳ đã khảo sát và đặt tên cho núi ngầm này.

Đài Loan và Trung Quốc đều tuyên bố chủ quyền đối với núi ngầm Stewart và xem thực thể địa lý này là một phần của "quần đảo Trung Sa". Philippines cho rằng núi ngầm này thuộc vùng đặc quyền kinh tế của mình.

Địa lý
Thực chất Stewart là một "núi ngầm" dù rằng trước đây các nhà hàng hải thường gọi là "bãi ngầm". Núi nằm về phía đông bắc của bãi cạn Scarborough và cách mũi Bolinao của Philippines khoảng 80 hải lý (146&nbsp;km) về phía tây bắc. Stewart dài 35 hải lý (64,8&nbsp;km, tính từ tây nam lên đông bắc), rộng từ 3 đến 10 hải lý (5,6 đến 18,5&nbsp;km), "mọc" dốc lên từ độ sâu khoảng 3.658 m dưới biển và có đỉnh là một điểm nằm dưới mặt nước 447 m. Nếu tàu thuyền được trang bị máy hồi âm đo độ sâu thì hoàn toàn thuận lợi trong việc vượt qua khu vực này để tiếp tục hành trình về đất liền.

Nhìn chung độ dốc ở khu vực xung quanh chóp núi khá đồng đều dù có hơi dốc hơn ở phía tây bắc và đông nam. Tuy nhiên, càng đi về phía đông bắc thì độ dốc của hai hướng kia càng hiện rõ, cứ như vậy cho đến một điểm cách chóp núi 10 hải lý (18,5&nbsp;km) thì khởi phát một rặng núi ngầm dốc về cả hai sườn, rất hẹp (đa phần chỉ rộng khoảng 0,5 hải lý (0,9&nbsp;km)) nhưng lại dài tới 20 hải lý (37&nbsp;km).

Chú thích
Tích phân của hàm secant

Trong lượng giác, tích phân của hàm secant là một trong những "đề tài mở nổi bật giữa thế kỉ XVII", được giải vào năm 1668 nhờ James Gregory. Vào năm 1599, Edward Wright đã tính được tích phân này bằng giải tích số - ngày nay tích phân này được gọi là tổng Riemann. Ông áp dụng kết quả này vào bản đồ học để vẽ chính xác một bản đồ Mercator.

Isaac Barrow là người đã chứng minh được sự phỏng đoán này. Ông đã sử đụng phép đơn giản phân thức trong phép tính tích phân. Theo các ký hiệu ngày nay, chứng minh của Barrow được trình bày như sau:

:
\int \sec \theta \, d\theta = \int \frac{d\theta}{\cos\theta} = \int \frac{\cos\theta \, d\theta}{\cos^2\theta} = \int \frac{\cos\theta \, d\theta}{1 - \sin^2\theta} = \int \frac{du}{1 - u^2}

Đến đây việc chứng minh chỉ còn là tìm nguyên hàm của các hàm phân thức bằng việc đơn giản phân thức:

:
\begin{align}
\int \frac{du}{1 - u^2} & = \int\frac{du}{(1-u)(1+u)} = \int \frac{1/2}{1+u} + \frac{1/2}{1-u}\,du \\[10pt]
& = \frac12 \ln \left|1 + u\right| - \frac12 \ln \left|1 - u\right| + C = \frac12 \ln\left|\frac{1+u}{1-u}\right| + C
\end{align}

Hoán đổi thành hàm số đối với biến&nbsp;&theta;:

:
= \left\{\begin{array}{l}
\dfrac12 \ln \left|\dfrac{1+\sin\theta}{1-\sin\theta}\right| + C \\[15pt]
\ln\left|\sec\theta + \tan\theta\right| + C \\[15pt]
\ln\left| \tan\left(\dfrac{\theta}{2} + \dfrac{\pi}{4}\right) \right| + C
\end{array}\right\}\text{ }

(Dạng thứ ba có thể thu được bằng phép biến đổi sau)
:
\begin{align}
\sec\theta=\frac{1}{\sin\left(\theta + \dfrac{\pi}{2}\right)}
=\frac{1}{2\sin\left(\dfrac{\theta}{2} + \dfrac{\pi}{4}\right)
\cos\left(\dfrac{\theta}{2} + \dfrac{\pi}{4}\right)}
=\frac{\sec^2\left(\dfrac{\theta}{2} + \dfrac{\pi}{4}\right)}
{2\tan\left(\dfrac{\theta}{2} + \dfrac{\pi}{4}\right)}.
\end{align}

Tích phân trên cũng có thể tính được bằng phép thế Weierstrass, nhưng nó tương đối phức tạp hơn so với các phương pháp trên.

Do trong phép chiếu Mercator thông thường, vĩ độ (φ) nằm giữa &minus;π/2 and π/2 nên có thể viết đơn giản:
:
y= \ln \tan\!\left(\dfrac{\phi}{2} + \dfrac{\pi}{4}\right).

Tham khảo

Xem thêm

Tích phân của hàm secant lập phương

Liên kết ngoài
Rickey and Tuchinsky's paper on the history of this integral
Củ dền

Củ dền (tiếng Anh: beet, beetroot) hay củ dền đỏ (red beet) là một trong nhiều loại củ cải ngọt (Beta vulgaris) và là loại củ được trồng nhiều nhất tại Bắc Mỹ, Trung Mỹ và Anh Quốc.

Đặc điểm
Củ dền có hai màu: tím than và đỏ thẫm, vỏ đen xù xì. Trong tự nhiên cũng có hai dạng củ: củ dền dài và củ dền tròn. Khi cắt ngang củ thấy ruột củ có nhiều khoang đậm nhạt khác nhau tạo thành các vòng tròn đồng tâm. Sở dĩ dền có màu đỏ là nhờ hợp chất hỗn hợp tự nhiên betacyanin (đỏ) và betasanthin (tím) cấu thành từ hóa tính thực vật.

Dinh dưỡng
Củ dền và cả lá của cây chứa nhiều vitamin A, B1, B2, B6 và C. Lá và thân rau dền có chứa nhiều chất sắt hơn so với rau bina (spinach). Chúng cũng chứa rất nhiều chất calci, magnesi, đồng, phosphor, natri và sắt.

Củ dền cũng là một nguồn cung cấp đáng kể các chất choline, acid folic, iod, mangan, natri hữu cơ, kali, chất xơ và carbohydrates ở dạng đường tiêu hóa tự nhiên. Hàm lượng chất sắt trong củ dền, mặc dù không cao, nhưng có chất lượng cao nhất và tốt nhất và được xem là một loại thực phẩm có tính bổ máu.

Chính vì hàm lượng dinh dưỡng trong củ mà từ lâu củ dền đã nổi tiếng với những lợi ích về sức khỏe cho hầu hết các phần của cơ thể con người, giúp cải thiện tình trạng bệnh tật như nhiễm toan, thiếu máu, xơ vữa động mạch, huyết áp, giãn tĩnh mạch, loét dạ dày, táo bón, nhiễm độc, bệnh gan và mật, gout, ung thư, gàu tóc.

Tiêu thụ
Rễ màu đỏ thẫm của củ dền được chế biến bằng cách luộc, nướng, nấu canh để ăn như rau củ nấu chín, hoặc có thể dùng làm salad sau khi nấu và thêm dầu và giấm hoặc cũng có thể ăn sống, ép nước. Lượng lớn củ dền sản xuất thương mại được xử lý bằng cách đun sôi và khử trùng hoặc muối dưa. Ở Đông Âu, súp củ dền ví dụ như món borscht là một món ăn rất phổ biến. Trong ẩm thực Ấn Độ, củ dền xắt nhỏ, nấu chín, tẩm gia vị cũng là một món ăn thêm thông thường. Củ dền màu vàng được trồng với quy mô rất nhỏ phục vụ tiêu dùng gia đình.

Phần lá xanh bên trên của củ cũng ăn được. Cách chế biến phổ biến nhất là luộc và hấp, khi đó nó có mùi vị và bề ngoài giống như rau chân vịt.

Thông tin khác
Là một trong những giống củ cải ngọt thuộc họ Dền, tuy nhiên củ dền đỏ ít nhiều phân biệt với củ cải đường (sugar beet) chuyên dùng để chiết lấy đường, củ cải đường thường to hơn và có màu trắng.

Củ dền cũng phân biệt với củ cải đỏ (radish), một loại củ thuộc họ Cải có hình thức gần tương tự củ dền tuy nhỏ hơn một chút và màu sắc ngoài vỏ tươi hơn (giống màu cánh sen). Củ cải đỏ có ruột màu trắng và hương vị tương tự như củ cải trắng.

Tham khảo
Văn Ngọc Tú

| birth_place = Sóc Trăng, Việt Nam
| sport = Judo
| medaltemplates = }}

}}
Văn Ngọc Tú (sinh ngày 11 tháng 8 năm 1987) hay còn gọi tên thân mật là Tú dừa và được báo giới đặt tên là Nữ hoàng Nhu Đạo của Việt Nam hay Nữ hoàng Nhu Đạo của Đông Nam Á là một võ sĩ thi đấu môn Judo người Việt Nam, Văn Ngọc Tú tham gia vào đội tuyển Judo quốc gia Việt Nam, thi đấu xuất sắc, dành nhiều thành tích cho Việt Nam ở môn võ này trên đấu trường khu vực và quốc tế. Cùng với Cao Ngọc Phương Trinh, Văn Ngọc Tú chính là nữ võ sỹ giàu thành tích bậc nhất của judo Việt Nam trong giai đoạn gần đây và là tượng đài của Judo Việt Nam.

Tiểu sử và sự nghiệp
Sinh tại thị xã Sóc Trăng trong một gia đình võ thuật khi cả ba chị em đều là võ sĩ Judo. Biệt danh Tú dừa" của cô vì trước đây luôn búi tóc rất cao giống như "trái dừa" mỗi lần bước lên thảm đấu. Năm 1999, cô bắt đầu tham gia tập luyện những đòn thế cơ bản Judo đầu tiên và vài tháng sau đó, Ngọc Tú đã được triệu tập vào đội tuyển tỉnh Judo Sóc Trăng với sự huấn luyện của ông Lê Quốc Thám (nguyên Huấn luyện viên đội tuyển Judo Việt Nam tại SEA Games 23). Năm 2002, Văn Ngọc Tú giành được 4 huy chương vàng trong năm tại các giải Đồng bằng sông Cửu Long, giải trẻ toàn quốc, Cúp các câu lạc bộ mạnh toàn quốc và Đại hội thể dục thể thao lần thứ 4. Tháng 2 năm 2003, Văn Ngọc Tú chính thức được khoác áo đội đội tuyển quốc gia, những chuyến tập huấn trong và ngoài nước (Trung Quốc, Nhật Bản) đã giúp Tú hoàn thiện khả năng kỹ, chiến thuật của mình hơn, đặc biệt là hai đòn sở trường Moroté (hốt chân) và uchimata (hốt cả hai chân đối phương) được tập luyện thật chu đáo, và đó chính là "tuyệt chiêu" giúp cô lên ngôi SEA Games 22 sau khi liên tục vượt qua nhiều đối thủ mạnh của khu vực bằng điểm Ippon.

Khi Việt Nam đăng cai ASIAN Indoor Games 3, Văn Ngọc Tú luyện tập thêm môn Kurash - môn vật truyền thống của người Uzbekistan (ra đời cách đây khoảng 3.500 năm, đây là môn võ có họ hàng với võ vật cổ truyền Thổ Nhĩ Kỳ và võ vật của người Tatar) và bất ngờ đăng quang ngôi vô địch sau khi vượt qua võ sĩ Uzbekistan, Đài Loan – Trung Quốc Ying Ying Yu và Petlada Nuinkaew (Thái Lan) ở vòng loại đến chung kết hạng 52&nbsp;kg. SEA Games 25 tại Lào, Văn Ngọc Tú giành huy chương vàng chính thức đi vào lịch sử Judo Việt Nam với danh hiệu "võ sĩ giàu thành tích nhất" với 4 tấm Huy chương vàng liên tiếp từ SEA Games 22 đến SEA Games 25. Văn Ngọc Tú là người mang về tấm huy chương đầu tiên ở giải Trẻ châu Á 2005 và 2007. Ngoài ra cô còn giành được tấm huy chương đồng tại giải Vô địch châu Á 2011, Văn Ngọc Tú đi vào lịch sử Judo Việt Nam với thành tích này, Văn Ngọc Tú được cộng thêm 72 điểm vào bảng xếp hạng của Liên đoàn Judo quốc tế. Đạt tổng cộng 160 điểm, Ngọc Tú và dẫn đầu khu vực châu Á.

Tham khảo

Lịch sử luôn gọi tên Văn Ngọc Tú
Văn Ngọc Tú đứng lên từ thất bại
Văn Ngọc Tú nỗ lực tập luyện để dành vé đến Luân Đôn
Văn Ngọc Tú vẫn chưa có đối thủ xứng tầm
Nữ hoàng Judo Văn Ngọc Tú nhận vé dự Olempic
Vàng anh gáy đen

| image = Black-naped Oriole.jpg
| image_width = 250px
| image_caption = Vàng anh gáy đen
| regnum = Animalia
| phylum = Chordata
| classis = Aves
| ordo = Passeriformes
| subordo = Passeri
| infraordo = Corvida
| superfamilia = Corvoidea
| familia = Oriolidae
| genus = Oriolus
| species = O. chinensis
| binomial = Oriolus chinensis
| binomial_authority = Linnaeus, 1766
| synonyms =
Oriolus indicus
}}

Vàng anh gáy đen hay đơn giản là Vàng anh (tên khoa học Oriolus chinensis) là một loài chim thuộc họ Vàng anh (Oriolidae).

Loài này thường được tìm thấy ở một số khu vực châu Á. Chúng được tìm thấy trong rừng, vườn cây và trồng rừng. Nó ăn quả và côn trùng trong tán cây. Chủng diffusus sinh sản ở phía đông Siberia, Ussuriland, đông bắc Trung Quốc, Hàn Quốc và miền Bắc Việt Nam và trú đông ở Thái Lan, Miến Điện và các khu vực của Ấn Độ.

Chủng, phân loài
Khi được công nhận như là một loài theo nghĩa rộng nhất thì nó có thể bao gồm tới 20 chủng. Tuy nhiên khi đó nó là cận ngành trong mối tương quan với Oriolus oriolus và Oriolus kundoo. Vì thế, giải pháp tốt nhất có lẽ là tách nó ra thành các loài như sau:
Vàng anh châu Á/vàng anh gáy đen (O. diffusus):
O. c. diffusus Sharpe, 1877: Đông Á (Triều Tiên, Trung Quốc, Việt Nam).
Vàng anh Sunda (O. maculatus):
O. c. andamanensis Beavan, 1867: Quần đảo Andaman và Nicobar.
O. c. macrourus Blyth, 1846: Quần đảo Andaman và Nicobar.
O. c. maculatus Vieillot, 1817: Bán đảo Mã Lai, Sumatra, Java, Bali và Borneo.
O. c. mundus Richmond, 1903: Quần đảo Simeulue và Nias (ngoài khơi phía tây Sumatra).
O. c. sipora Chasen & Kloss, 1926 Đảo Sipura (ngoài khơi phía tây Sumatra).
O. c. richmondi Oberholser, 1912: Quần đảo Siberut và Pagi (ngoài khơi phía tây Sumatra).
O. c. lamprochryseus Oberholser, 1917 Đảo Masalembu (biển Java).
O. c. insularis Vorderman, 1893 Các quần đảo Sapudi, Raas và Kangean (đông bắc Java).
Vàng anh gáy đen (các chủng Philippine).
O. c. melanisticus Meyer A.B & Wiglesworth, 1894: Quần đảo Talaud (miền nam Philippines).
O. c. chinensis Linnaeus, 1766: Palawan, Luzon, Mindoro và các đảo vệ tinh (tây và bắc Philippines).
O. c. yamamurae Kuroda Sr, 1927: Các đảo Visayan, Mindanao và Basilan (trung nam Philippines).
O. c. suluensis Sharpe, 1877 Sulu (tây nam Philippines).
Chủng Wallace: Chưa rõ vị trí, tạm thời vẫn xếp trong Oriolus chinensis.
O. c. sangirensis Meyer A.B & Wiglesworth, 1898: Các đảo Sangihe và Tabukan (ngoài khơi đông bắc Sulawesi).
O. c. formosus Cabanis, 1872: Các dảo Siau, Tahulandang, Ruang, Biaro, Mayu (ngoài khơi đông bắc Sulawesi)
O. c. celebensis (Walden, 1872): Sulawesi và các đảo cận kề.
O. c. frontalis Wallace, 1863: Các đảo Banggai và Sula (đông Sulawesi).
O. c. stresemanni Neumann, 1939: Đảo Peleng (phía đông Sulawesi).
O. c. boneratensis Meyer, AB & Wiglesworth, 1896: Các đảo trong biển Flores.
O. c. broderipi Bonaparte, 1850: Sunda Nhỏ.

Chú thích

Tham khảo
Chim lam

}}
Chim lam hay Chim lam châu Á, tên khoa học Irena puella, là một loài chim thuộc họ Chim lam (Irenidae).

Loài chim này được tìm thấy trong các khu rừng trên khắp Nam Á nhiệt đới từ dưới chân núi Hymalaya, Ấn Độ và Sri Lanka phía đông thông qua Đông Dương, quần đảo Sunda Lớn và Palawan (Philippines). Chúng đẻ 2 hoặc 3 quả trứng trong một tổ hình bát nhỏ trong một cây. Nó được mô tả bởi nhà nghiên cứu chim của Anh John Latham vào năm 1790. Con trưởng thành dài khoảng 24–27&nbsp;cm. Con trống có phần trên bóng, óng ánh màu xanh, và phần dưới màu đen và những chiếc lông bay.

Hình ảnh

Tập tin:ZooFairyBluebird.jpg
Tập tin:Stavenn Irena puella 00.jpg
Tập tin:IrenePuellaCalls.ogg
Tập tin:Irena puella -Kuala Lumpur Bird Park -female-6a.jpg
Tập tin:Irena puella qtl1.jpg
Tập tin:Fairy bluebird.jpg

Chú thích

Tham khảo
Chim đồ tể xám

Chim đồ tể xám (danh pháp hai phần: Cracticus torquatus) chim biết hót kích thước trung bình có nguồn gốc từ Úc thuộc họ Nhạn rừng (Cracticidae) Nó phát triển đến khoảng 35&nbsp;cm (14&nbsp;in) và có bộ lông màu đen và trắng. Nó phổ biến trong rừng gỗ và trong môi trường đô thị. Chế độ ăn uống của nó bao gồm chủ yếu là các loài động vật có xương sống nhỏ và côn trùng.
Phân bố và môi trường sống
Chim đồ tể xám được tìm thấy ở hầu khắp nước Úc, ngoại trừ phía nam và Tasmania. Nó là một loài chim rừng và cây bụi mở, nhưng tránh xa những môi trường khô cằn.
Ăn
Loài này ăn thịt, và ăn động vật có xương sống nhỏ và côn trùng lớn.
Chú thích

Tham khảo
Nhạn rừng ngực trắng

| regnum = Animalia
| phylum = Chordata
| classis = Aves
| ordo = Passeriformes
| familia = Artamidae
| genus = Artamus
| species = A. leucorynchus
| binomial = Artamus leucorynchus
| binomial_authority = (Linnaeus, 1771)
}}
Nhạn rừng ngực trắng (danh pháp hai phần: Artamus leucorynchus) là một loài chim thuộc họ Nhạn rừng có phạm vi khu vực sinh sản từ quần đảo Andaman đến phía đông qua Indonesia và phía bắc Úc.
Chú thích

Tham khảo
Sơn ca cánh đỏ

| regnum = Animalia
| phylum = Chordata
| classis = Aves
| ordo = Passeriformes
| familia = Alaudidae
| genus = Mirafra
| species = M. hypermetra
| binomial = Mirafra hypermetra
| binomial_authority = (Reichenow, 1879)
| synonyms = }}
Sơn ca cánh đỏ, tên khoa học Mirafra hypermetra, là một loài chim trong họ Alaudidae. Phạm vi phân bố của nó khá rộng rãi trong Ethiopia, Kenya, Somalia, Sudan, Tanzania, và Uganda, với tổng diện tích khu vực phân bố ước khoảng 660.000 km2. Tổng dân số của nó vẫn chưa được định lượng, nhưng được tin là lớn. Môi trường sống tự nhiên của nó là thảo nguyên đất thấp khô nhiệt đới và cận nhiệt đới.
Chú thích

Tham khảo
Chim sâu vằn

| regnum = Animalia
| phylum = Chordata
| classis = Aves
| ordo = Passeriformes
| familia = Dicaeidae
| genus = Dicaeum
| species = D. aeruginosum
| binomial = Dicaeum aeruginosum
| binomial_authority = (Bourns & Worcester, 1894)
| synonyms =
}}
Chim sâu vằn (danh pháp hai phần: Dicaeum aeruginosum) là một loài chim trong họ Chim sâu. Nó là loài đặc hữu của Philippines. Môi trường sống tự nhiên của nó là rừng đất thấp ẩm cận nhiệt đới hoặc nhiệt đới và rừng núi cao ẩm cận nhiệt đới hoặc nhiệt đới.
Chú thích

Tham khảo
Chim hói đầu cổ trắng

| image = White-necked Rockfowl (Picathartes gymnocephalus)cropped.jpg
| image_alt = A long bird, with yellow and black on the head, a black back, và white underbelly, is perched on a bare branch in the low levels of a rain forest.
| trend = down
| regnum = Animalia
| phylum = Chordata
| classis = Aves
| ordo = Passeriformes
| familia = Picathartidae
| genus = Picathartes
| species = P. gymnocephalus
| binomial = Picathartes gymnocephalus
| binomial_authority = (Temminck, 1825)
| range_map = Rockfowlrge.png
| range_map_caption = Phạm vi phân bố
| range_map_alt = Phạm vi phân bố.
| synonyms =
Corvus gymnocephalus
}}
Chim hói đầu cổ trắng, tên khoa học Picathartes gymnocephalus, là một loài chim trong họ Picathartidae, có cổ và đuôi dài. Loài chim này chủ yếu được tìm thấy tại rừng vùng núi cao ở Tây Phi, từ Guinée tới Ghana. Phạm vi phân bố của chúng khá rời rạc, và các quần thể thường bị tách biệt khỏi nhau.
Phân loại

Loài này lần đầu tiên được mô tả bởi Coenraad Jacob Temminck năm 1825 từ một con chim thu thập trên bờ biển Guinea. Ông đã xuất bản mô tả của ông trong quyển 2 của Nouveau recueil de planches coloriées d'oiseaux và mô tả nó như Corvus gymnocephalus, đặt nó trong chi quạ Corvus. Tuy nhiên, chỉ ba năm sau, loài chim này đã được chuyển khỏi chi Corvus và được đặt trong chi Picathartes bởi René-Primevère Lesson vì nó không những đặc điểm chung của các thành viên chi Corvus như đầu có lông. Tên chi xuất phát từ sự kết hợp của pica là "ác là" và cathartes là " kền kền ". Từ mô tả ban đầu của nó, chi Picathartes đã được đặt trong hơn năm họ khác nhau bao gồm cả họ Quạ (Corvidae), họ Sáo (Sturnidae), họ Đớp ruồi (Muscicapidae), họ Họa mi (Timaliidae) và họ Lâm oanh (Sylviidae). Ngày nay, hói đầu cổ trắng và họ hàng chim hói đầu cổ xám (Picathartes oreas) được cho là bao gồm trong một họ duy nhất, Picathartidae. Gần đây phân tích DNA cho thấy họ Picathartidae và những họ họ hàng gần nhất của chúng Chaetopidae của Nam châu Phi và Eupetidae của Đông Nam Á tạo thành một nhánh. Các phân tích cho thấy rằng sự chia rẽ của chim hói đầu từ tổ tiên chung của nhánh từ cách đây 44 triệu năm trước. Người ta tin rằng tổ tiên của nhánh này có nguồn gốc từ châu Úc và lây lan sang châu Phi. Chim hói đầu cổ trắng không có phân loài, nó được cho là hình thành siêu loài với chim hói đầu cổ xám, với bộ lông và hoa văn trên khuôn mặt là sự khác biệt chính giữa hai loài.

Đặc điểm
Chim hói đầu thường lựa chọn để sống gần suối và các inselberg (mỏm đồi đơn độc). Chim hói đầu cổ trắng có phía trên màu đen xám và phần dưới màu trắng. Cái đuôi dài khác thường của nó, có màu nâu tối được sử dụng làm thăng bằng, và đùi của nó đầy cơ bắp. Đầu là nó gần như không có lông, mảng da đầu có màu vàng tươi sáng ngoại trừ hai mảng lớn, tròn đen nằm ngay phía sau mắt. Mặc dù loài chim này thường là im lặng, người ta đôi khi vẫn nghe loài chim này kêu.
Loài chim này ăn chủ yếu là côn trùng, mặc dù chim bố mẹ nuôi chim con bằng ếch nhái nhỏ.
Chú thích

Tham khảo

BirdLife Species Factsheet
Photo
Chim sâu bình nguyên

Chim sâu bình nguyên (danh pháp hai phần: Dicaeum minullum) là một loài chim trong họ Chim sâu. Nó được tìm thấy ở dãy Himalaya miền Trung, xuyên qua phía Tây Indonesia đến Đài Loan.

Môi trường sống tự nhiên của nó là rừng đất thấp ẩm cận nhiệt đới hoặc nhiệt đới.

Chú thích

Tham khảo