undertheseanlp/UVW-2026 huggingface dataset:
Tâm động

Tâm động là một cấu trúc trong nhiễm sắc thể của sinh vật nhân thực, vừa giúp nhiễm sắc thể có khả năng di động, lại vừa là bộ phận kết nối hai nhiễm sắc tử cùng nguồn với nhau. Trong tiếng Anh, thuật ngữ này là centromere.

Cấu trúc và chức năng
Ở nhân thực, mỗi nhiễm sắc thể đơn thường có một tâm động, thực chất là chuỗi DNA gắn kết với histon, cuộn xoắn lại. Hai "chị em" chung nhau một tâm động là nơi không chỉ gắn kết chúng, mà còn là điểm nối của kinetochore, một loại cấu trúc mà bản chất là các vi ống, sẽ nối với các tơ vô sắc của thoi phân bào.

Khi các tơ vô sắc co, chúng sẽ kéo các nhiễm sắc tử (crômatit) đến hai cực đối diện của tế bào trong phân bào, đồng thời tâm động tách ra, nên dẫn đến sự phân li các nhiễm sắc thể cùng nguồn. Sau khi tách ra trong phân li ở kì sau, mỗi nhiễm sắc tử trở thành một nhiễm sắc thể đơn. Nhờ vậy, cả hai tế bào con đều có bộ nhiễm sắc thể giống nhau và cùng có nguồn gốc như nhau. Dưới đây, từ "nhiễm sắc thể" viết tắt là NST.

Phân loại NST theo vị trí tâm động
Ở kỳ giữa của phân bào, mỗi NST gồm hai nhiễm sắc tử đã xoắn chặt tối đa, thường gọi là NST kép, gồm hai NST đơn (tức nhiễm sắc tử)

NST tâm mút (telocentric - sơ đồ I) hay tâm viễn có tâm động ở đầu mút, vai p rất ngắn hoặc không có.
NST tâm lệch (acrocentric - đồ II) với tâm động có vị trí lệch, vai p ngắn nhiều hơn so với q.
NST tâm cận (submetacentric - sơ đồ III) có vị trí gần chính giữa chiều dài NST, nhưng p < q.
NST tâm giữa (metacentric - sơ đồ IV) hay tâm cân, có p = q.

Sự phân biệt dựa trên tiêu chí chủ yếu như sau:
{| border="1" cellpadding="7" cellspacing="0" style="margin: 10px 0 10px 25px; background: f9f9f9; border: 1px AAA solid; border-collapse: collapse; font-size: 85%; float: center;"
| colspan="7" |Các loại NST theo chiều dài cánh

Nói rộng ra thì có hai loại tâm động. "Tâm động điểm" (point centromere) gắn với các protein cụ thể nhận diện những chuỗi DNA cụ thể với hiệu quả cao. Bất cứ mẩu DNA nào với chuỗi DNA tâm động điểm trên nó thì sẽ hình thành nên một tâm động nếu tồn tại trong loài phù hợp. Tâm động điểm định rõ đặc điểm nhất là tâm động của men nở, Saccharomyces cerevisiae. "Tâm động vùng" (regional centromere) là thuật ngữ được đặt ra để miêu tả hầu hết tâm động, thứ thường hình thành trên những khu vực chuỗi DNA được ưa chuộng hơn, nhưng thứ đó lại cũng có thể hình thành trên các chuỗi DNA khác.

Tham khảo

Tâm động là gì (tiếng Anh) ở https://www.genome.gov/genetics-glossary/Centromere
Cấu trúc và chức năng tâm động (tiếng Anh) ở https://www.sciencedirect.com/topics/biochemistry-genetics-and-molecular-biology/centromere
NST và tâm động (tiếng Việt) ở https://novagen.vn/nhiem-sac-the-la-gi

Xem thêm

Nguồn trích dẫn
Đền Thẩm Hình

Đền Đức Thánh Thẩm Hình, tại làng Tiên Cầu, xã Thanh Giang, huyện Thanh Chương. Là ngôi đền thờ Tiến sĩ Phan Nhân Tường (1514-1576) sống và làm quan ở các triều vua Lê (Trang Tông 1533-1548, Trung Tông 1549-1556, Anh Tông1557-1572, Thế Tông 1573-1579),

Đền Đức Thánh Thẩm Hình có 3 toà là Hạ - Trung - Thượng điện, toạ lạc trên một khu đất đẹp, nhìn ra dòng sông nhỏ. Thượng điện là ngôi nhà 2 gian còn nguyên nét cổ, trên bức đại tự ghi 4 chữ Hán: Danh Sắc Thiên Cổ (tiếng thơm muôn đời). Thượng điện cũng là nơi lưu giữ pho tượng mà theo sách Thanh Chương huyện chí ghi lại là nơi linh hồn ông đã nhập vào.

Trước mặt đền là một hồ sen thoáng rộng, ngát hương. Trải qua hàng trăm năm với nhiều lần trùng tu, tôn tạo, đền đã có diện mạo như ngày hôm nay. Tại đền hiện còn lưu giữ được nhiều đồ tế khí cổ kính, 13 sắc phong của các triều đại phong kiến ban cấp cho đền và các di tích trong làng, 7 bản khắc gỗ cổ…

Đền Đức Thánh Thẩm Hình, từ bao đời nay đã là nơi sinh hoạt văn hoá tâm linh của người dân Tiên Cầu và vùng lân cận. Trước đền, dưới hồ sen là khu đất nhô cao giống hình nghiên mực, đối diện bên kia hói Nậy là dải đất kéo dài như hình chiếc bút. Người dân địa phương quan niệm, “núi bút, non nghiên” là những hình ảnh tượng trưng cho truyền thống hiếu học của làng. Cạnh “non nghiên” còn có bến Bút, là bến nước cổ xưa. Để lưu giữ nét đẹp cổ xưa đã đi vào huyền tích, năm 2012 dân làng đã xây dựng lại bến Bút, tạo lan can, bậc lên xuống sạch đẹp, khang trang.

Sách Thanh Chương huyện chí của Tồn Trai Bùi Dương Lịch, mục Cổ kim vựng sự chí chép về thần tích đền Nhân Thành: "Thần là Phan Nhân Tường làm Tri thẩm hình viện. Tạ thế lúc đang tại chức, hồn nhập vào pho tượng trôi trên sông".

Một hôm tượng áp sát bên một chiếc thuyền buôn quanh quẩn mãi không đi. Người chủ nhà buôn khấn "Mộ vị mộ thần, xin phù hộ buôn bán được lời lãi nhanh chóng gấp bội. Được như nguyện, xin lập bàn thờ đầu thuyền phụng sự. Quả nhiên, thương nhân đạt được những điều cầu khẩn. Như đã hứa trước, thuyền theo hướng gió về tới cửa biển Nghệ An. Nhà buôn lại khấn "Thần ở xã nào, huyện nào, xin cho gió chỉ? Thương thuyền bèn theo gió ngược dòng tới bến Nhân Thành dừng lại.

Dân xã rước tượng lên, lập đền thờ làm bằng lán lợp cỏ. Trẻ chăn trâu không biết, buộc trâu vào cánh tay tượng đá. Trâu chết dịch nhiều. Xã dân cầu đảo thì được yên, bèn sửa sang lại miếu. Hiện nay pho tượng này vẫn còn được lưu giữ tại đền Nhân Thành (làng Tiên Cầu, xã Thanh Giang, huyện Thanh Chương, cách thành phố Vinh 40&nbsp;km về phía Tây).
Tham khảo
Kỳ giữa sớm

.]]
Kỳ giữa sớm là một giai đoạn của nguyên phân, theo sau kỳ đầu và tiếp sau nó là kỳ giữa, trong tế bào soma của sinh vật nhân thực. Trong kỳ giữa sớm, màng nhân vỡ ra thành nhiều các "túi màng", và nhiễm sắc thể bên trong hình thành các cấu trúc protein gọi là thể động. Sợi thoi thể động xuất hiện từ tâm động ở hai đầu thoi chạm tới nhiễm sắc thể và đính vào thể động, khiến nhiễm sắc thể rơi vào trạng thái chuyển động lay động. Những sợi thoi khác tiếp xúc với sợi thoi tới từ đầu đối diện. Các lực gây ra bởi các "mô-tơ" protein liên kết với sợi thoi di chuyển nhiễm sắc thể về phía trung tâm tế bào.

Kỳ giữa sớm không phải luôn luôn tồn tại như là một phần tách biệt của nguyên phân. Trong những nguồn mà không sử dụng thuật ngữ này thì những sự kiện được miêu tả ở đây thay vào đó lại được xếp vào cuối kì đầu hoặc vào đầu của kỳ giữa.

Loại sợi thoi
Sợi thoi gồm hai loại, sợi thoi có thể động và sợi thoi không có thể động.

Chuyển từ kỳ giữa sớm sang kỳ giữa
Các sự kiện của kỳ giữa có thể cùng đồng thời xảy ra với các sự kiện cuối của kỳ giữa sớm, vì nhiễm sắc thể với các thể động đã được đính sẽ bắt đầu chuỗi sự kiện của kỳ giữa một cách độc lập trước các nhiễm sắc thể khác với thể động chưa được đính mà vẫn còn đang trải qua kỳ giữa sớm.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Danh sách phương pháp điều trị ung thư chưa được chứng minh khoa học và bị bác bỏ

Đây là danh sách các liệu pháp thay thế đã được quảng cáo có khả năng thúc đẩy điều trị hoặc ngăn ngừa bệnh ung thư ở người nhưng thiếu bằng chứng khoa học và y khoa về tính hiệu quả. Trong nhiều trường hợp, các bằng chứng khoa học chứng minh rằng các phương pháp điều trị này là không hiệu quả. Không giống như các phương pháp điều trị ung thư đã được chấp nhận, những phương pháp điều trị thiếu bằng chứng về tính hiệu quả thường bị bỏ qua hoặc tránh bởi cộng đồng y khoa, và thường được gọi là giả dược.

Hệ thống chăm sóc sức khỏe thay thế

Liệu pháp mùi hương– sử dụng các chất thơm, như tinh dầu, với niềm tin rằng ngữi được mùi thơm của chúng sẽ có ảnh hưởng tích cực tới sức khỏe. Có một số bằng chứng rằng liệu pháp mùi hương giúp cải thiện tổng trạng sức khỏe chung, nhưng ngoài ra nó cũng được quảng cáo cho khả năng chống lại bệnh tật, bao gồm cả ung thư. Theo Hội Ung thư Hoa kỳ "hiện không có bằng chứng khoa học hỗ trợ tuyên bố liệu pháp mùi hương có hiệu quả trong việc ngăn ngừa hoặc điều trị ung thư".
Ayurvedic medicine – một hệ thống y học Hindu truyền thống 5000 năm có nguồn gốc từ tiểu lục địa Ấn Độ. Theo tổ chức Nghiên cứu Ung thư Vương quốc Anh "không có bằng chứng khoa học chứng minh Ayurvedic có thể điều trị hoặc chữa bệnh ung thư hay bất kỳ căn bệnh nào khác".
German New Medicine&nbsp;– một hệ thống y tế nổi tiếng được đưa ra bởi Ryke Geerd Hamer (1935–2017), trong đó mọi bệnh tật được bắt nguồn từ cú sốc tâm lý và y học chính thống được xem là một âm mưu truyền bá bởi người Do Thái. Không có bằng chứng tin cậy cho tuyên bố này và cũng không có lý do sinh học chính đáng nào why it should work.
Greek cancer cure&nbsp;– Một phương pháp chữa bệnh ung thư giả định được sáng chế và quảng bá bởi nhà vi sinh vật học Hariton-Tzannis Alivizatos. Nó bao gồm việc tiêm tĩnh mạch một loại chất lỏng vào cơ thể mà Aliviatos không tiết lộ công thức.

Tham khảo
Yamada Fūtarō

là bút danh của , nhà văn người Nhật. Quê quán vùng Yabu, Hyogo. Vào năm 1947, ông viết một truyện ngắn mang hơi hướng huyền bí nhan đề và được tạp chí trao giải thưởng. Tài năng của ông tình cờ được Edogawa Rampo phát hiện và nhờ đó mà ông mới trở thành một tiểu thuyết gia. Ông viết khá nhiều tác phẩm về ninja (thuộc sê-ri Ninpōchō 忍法帖) và những câu chuyện bí ẩn. Nhiều tác phẩm của ông đã được chuyển thể thành phim điện ảnh, phim truyền hình, manga và anime.

Sáng tác
Tiểu thuyết
Cuộn giấy Ninja Kouga (tên gốc: Kōga Ninpōchō), được Geoff Sant dịch sang tiếng Anh (Del Rey, 2006)

Truyện ngắn
"Khách trọ màu vàng" (tên gốc: Kiiroi Geshukunin), được Damian Flanagan dịch sang tiếng Anh (The Tower of London: Tales of Victorian London, Peter Owen, 2005) – Một tác phẩm bắt chước Sherlock Holmes

Giải thưởng
1949, Giải thưởng Câu lạc bộ Nhà văn Trinh thám lần thứ 2
1997, Giải thưởng Kikuchi Kan lần thứ 45
2000, Giải thưởng Thần bí Nhật Bản lần thứ 4
2004, Giải thưởng Manga Kodansha đối với manga tổng hợp dành cho Basilisk, bộ manga chuyển thể của Kōga Ninpōchō

Tác phẩm
Truyện Ninja (sê-ri "Ninpōchō")
- được chuyển thể thành phim năm 2005, manga năm 1963 và hai lần vào năm 2003, và anime năm 2005 (dựa trên bộ manga năm 2003)
- được chuyển thể thành phim năm 1963, và phim truyền hình năm 1966.

- được chuyển thể thành phim hai lần vào năm 1964 và 1991.
- được chuyển thể thành phim hai lần vào năm 1964 và 1992.
- được chuyển thể thành phim vào năm 1963, 1996, và 2011.
- được chuyển thể thành phim vào năm 1965, 1983 (TV), và 1994.
- được chuyển thể thành phim vào năm 1982 và manga vào năm 2004.

- được chuyển thể thành phim vào năm 1965 và 1968.
- được chuyển thể thành phim vào năm 1998 và manga vào năm 2005.
- được chuyển thể thành phim vào năm 1969.
- được chuyển thể thành phim vào năm 1995.

- được chuyển thể thành phim vào năm 1981, 1996 và 2003, và chuyển sang anime vào năm 1997.
- được chuyển thể thành phim vào năm 1968.

- được chuyển thể thành phim vào năm 1993.

Tiểu thuyết khác

- được chuyển thể thành manga vào năm 1978.
- được chuyển thể thành phim vào năm 1956.

- được chuyển thể thành manga vào năm 2006.
- được chuyển thể thành phim vào năm 1995 and to manga vào năm 2006.
- được chuyển thể thành phim vào năm 1965.

- được chuyển thể thành phim truyền hình vào năm 2001.

- được chuyển thể thành manga vào năm 2000.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Futarou Yamada Museum
Permanent display in the Hyogo Net Museum of Literature
Futaro Yamada at J'Lit Books from Japan
Synopsis of The Story of the Eight Dog Warriors (Hakkenden) at JLPP (Japanese Literature Publishing Project)
The War Generation's Genius - comic about Futaro Yamada's early life
Quỹ đạo cực

Quỹ đạo cực là một quỹ đạo trong đó một vệ tinh quay vòng quanh và đi qua hoặc gần cả hai cực của một vật thể vũ trụ (thường là một hành tinh như Trái Đất, nhưng có thể là một vật thể khác như Mặt Trăng hoặc Mặt Trời) trên mỗi vòng quay. Do đó nó có độ nghiêng (hoặc rất gần) 90 độ so với đường xích đạo của vật thể này. Một vệ tinh trong một quỹ đạo cực sẽ đi qua đường xích đạo ở một kinh độ khác nhau trên mỗi quỹ đạo của nó.

Quỹ đạo Trái Đất
Các quỹ đạo cực thường được sử dụng để lập bản đồ Trái Đất, quan sát Trái Đất, chụp ảnh Trái Đất khi thời gian trôi qua từ một điểm, làm vệ tinh trinh sát, cũng như đối với một số vệ tinh thời tiết. Chòm vệ tinh Iridium cũng sử dụng một quỹ đạo cực để cung cấp các dịch vụ viễn thông. Điểm bất lợi của quỹ đạo này là không một điểm nào trên bề mặt Trái Đất có thể được cảm nhận liên tục từ vệ tinh trong quỹ đạo cực.

Quỹ đạo Mặt Trời
Các vệ tinh quỹ đạo gần cực thường chọn một quỹ đạo đồng bộ Mặt Trời, nghĩa là mỗi quỹ đạo liên tiếp xảy ra tại cùng một thời điểm địa phương trong ngày. Điều này có thể đặc biệt quan trọng đối với các ứng dụng như nhiệt độ không khí cảm biến từ xa, nơi điều quan trọng nhất để xem cũng có thể thay đổi theo thời gian mà không bị thay đổi theo thời gian cục bộ. Để giữ cùng giờ địa phương trên một điểm nhất định, khoảng thời gian của quỹ đạo phải được giữ càng ngắn càng tốt, điều này đạt được bằng cách giữ cho quỹ đạo có chiều cao thấp hơn xung quanh Trái Đất. Tuy nhiên, quỹ đạo rất thấp vài trăm kilômét nhanh chóng bị phân hủy do bị khí quyển kéo xuống. Các độ cao thường được sử dụng là từ 700 đến 800&nbsp;km, tạo ra một chu kỳ quỹ đạo khoảng 100 phút. Nửa quỹ đạo Mặt Trời chỉ mất 50 phút, trong thời gian đó, thời gian trong ngày không thay đổi nhiều.

Để giữ lại quỹ đạo đồng bộ Mặt Trời khi Trái Đất xoay quanh Mặt Trời trong năm, quỹ đạo của vệ tinh phải được đặt ở cùng tốc độ, điều không thể nếu vệ tinh truyền trực tiếp qua cực. Bởi vì độ phình xích đạo của Trái Đất, một quỹ đạo nghiêng ở một góc nhỏ là tùy thuộc vào một mô-men xoắn, gây ra sự chênh lệch. Một góc khoảng 8° từ cực tạo ra chênh lệch mong muốn trong quỹ đạo 100 phút.

Tham khảo
Phân chia tế bào chất

trong tế bào động vật]]
Phân chia tế bào chất là một phần của quá trình phân bào, trong đó tế bào chất của một tế bào nhân thực duy nhất chia tách thành hai tế bào con.Vách tế bào hình thành ngăn tế bào cũ thành hai tế bào con.Các tế bào con phát triển và đạt kích thước của tế bào mẹ.Giúp cho cây phát triển và sinh trưởng. Việc phân chia tế bào chất bắt đầu trong hoặc sau các giai đoạn cuối của việc chia nhân trong nguyên phân và giảm phân. Trong quá trình phân chia tế bào chất, spindle apparatus tách ra và vận chuyển các chromatid bản sao vào tế bào chất của các tế bào con riêng biệt. Bằng cách ấy nó đảm bảo rằng số lượng và phần bổ sung của nhiễm sắc thể vẫn được duy trì từ thế hệ này sang thế hệ khác và rằng, ngoại trừ một số trường hợp đặc biệt, tế bào con sẽ là sự sao chép hoạt động được của tế bào bố mẹ. Sau khi kỳ cuối và sự phân chia tế bào chất kết thúc, mỗi tế bào con bước vào kỳ trung gian của chu kỳ tế bào.

Các chức năng cụ thể thì yêu cầu sự chệch đi khác nhau khỏi quá trình phân chia tế bào chất đối xứng; ví dụ, trong quá trình sinh noãn ở động vật, tế bào trứng lấy hầu hết tế bào chất và bào quan. Việc này để lại rất ít cho các thể cực được sinh ra, thứ sẽ chết mà không có chức năng gì trong hầu hết các loài, mặc dù ở các loài khác chúng có đảm nhiệm những chức năng khác nhau. Một dạng khác của nguyên phân xảy ra ở các mô như gan và cơ xương; nó loại bỏ quá trình phân chia tế bào chất, do đó sản sinh ra các tế bào đa nhân.

Tham khảo

Đọc thêm
The Molecular Requirements for Cytokinesis by M. Glotzer (2005), Science 307, 1735
"Animal Cytokinesis: from parts list to mechanism" by Eggert, U.S., Mitchison, T.J., Field, C.M. (2006), Annual Review of Cell Biology 75, 543-66
Campbell Biology (2010), 580-582
More description and nice images of cell division in plants, with a focus on fluorescence microscopy
Quỹ đạo tundra

]]
Quỹ đạo tundra (tiếng Nga: Тундра) là một quỹ đạo elip địa đồng bộ rất cao với độ nghiêng cao (thường là gần 63,4 °) và một chu kỳ quỹ đạo một ngày. Một vệ tinh được đặt trong quỹ đạo này dành phần lớn thời gian của nó trên một khu vực được lựa chọn của Trái Đất. Theo dõi mặt đất của một vệ tinh trong quỹ đạo Tundra là một hình số tám khép kín với một vòng nhỏ hơn trên bán cầu bắc hoặc nam. Quặng quỹ đạo có độ lệch tâm trung bình, thường từ 0,2 đến 0,3. Những quỹ đạo này có khái niệm tương tự như quỹ đạo Molniya, có cùng độ nghiêng nhưng chu kỳ chỉ một nửa thời gian.

Cho đến năm 2016, Sirius Satellite Radio, bây giờ là một phần của Sirius XM Holdings, điều hành một chòm sao của ba vệ tinh ở quỹ đạo Tundra cho đài phát thanh vệ tinh. Các RAAN và bất thường trung bình của mỗi vệ tinh đã được bù đắp bởi 120 ° để khi một vệ tinh di chuyển ra khỏi vị trí, người khác đã vượt qua perigee và đã sẵn sàng để tiếp nhận. Ba vệ tinh đã được phóng vào năm 2000 và chuyển vào quỹ đạo xử lý vòng tròn vào năm 2016; Sirius XM hiện chỉ phát sóng từ vệ tinh địa tĩnh.

Hai tàu vũ trụ trong quỹ đạo Tundra có thể cho vùng phủ sóng liên tục trên một khu vực.

Quỹ đạo Tundra và quỹ đạo Molniya được sử dụng để cung cấp cho người dùng vĩ độ cao với góc độ cao hơn so với một quỹ đạo địa tĩnh. Những quỹ đạo này vẫn tồn tại trên các vùng có vĩ độ cao mong muốn trong một thời gian dài do chuyển động chậm của chúng tại điểm cao nhất. Cả quỹ đạo Tundra lẫn quỹ đạo Molniya đều không phải là địa tĩnh vì nó chỉ có thể tĩnh trên đường xích đạo, do đó cả hai quỹ đạo đều là elip để giảm thời gian vệ tinh cách xa khu vực dịch vụ của nó. Đối số của điểm thấp nhất là 270 ° tại điểm cực bắc của quỹ đạo. Đối số của điểm thấp nhất là 90 ° tương tự như vậy sẽ phục vụ các vĩ độ cao phía nam. Một đối số của điểm thấp nhất 0 ° hoặc 180 ° sẽ làm cho vệ tinh di chuyển nằm ngang trên đường xích đạo, nhưng sẽ có ít vệ tinh kiểu này vì điều này có thể được thực hiện tốt hơn với một quỹ đạo địa tĩnh thông thường.

Tham khảo
Megalechis

Megalechis là một chi cá da trơn nước ngọt thuộc phân họ Callichthyinae trong họ Callichthyidae.

Megalechis được ghép từ 2 âm tiết trong tiếng Hy Lạp: megas ("to lớn") và lekis ("tấm, bản") - ám chỉ đến phần ngạnh lớn ở ức cá đực đã trưởng thành.

Phân loại
Một sự thay đổi trong danh pháp đồng nghĩa đối với các loài trong chi Megalechis xảy ra vào năm 2005. Theo đó, tên của loài M. thoracata vẫn hợp lệ, nhưng lại lấy đặt cho loài trước đây được gọi là M. personata, trở thành một danh pháp đồng nghĩa mới của M. thoracata. Mặt khác, loài trước đây được gọi là M. thoracata thì bây giờ được gọi là M. picta.

Hai loài được xác định của chi Megalechis là Megalechis picta (J. P. Müller & Troschel, 1849) và Megalechis thoracata (Valenciennes, 1840).

Phân bố
Cả hai loài của chi Megalechis đều được phân bố ở phía đông của dãy Andes thuộc phần phía bắc Nam Mỹ, bao gồm sông Amazon và Orinoco, cũng như các mương rãnh ven biển của Guyana.

Mô tả
M. thoracata được phân biệt với M. picta qua vây lưng ngắn; vây hậu môn có 6 vây tia thay vì 4 hoặc 5; có một dải chấm hoặc màu sẫm ở gốc các vây tia của vây đuôi so với vây đuôi có dải màu sẫm nằm ngang.

Cá đực trưởng thành có một ngạnh vây ngực rất phát triển, như của Hoplosternum littorale.

Tham khảo
Roberto E. Reis, Sven O. Kullander, Carl J. Ferraris (2003), Check List of the Freshwater Fishes of South and Central America, Nhà xuất bản EDIPUCRS, tr.305
Peter van der Sleen, James S. Albert (2017), Field Guide to the Fishes of the Amazon, Orinoco, and Guianas, Nhà xuất bản Đại học Princeton, tr.219

Chú thích
Megalechis thoracata

Megalechis thoracata, thường được gọi là cá chuột đốm đen, là một loài cá da trơn nước ngọt nhiệt đới thuộc chi Megalechis trong họ Callichthyidae. Loài này được tìm thấy ở phía đông dãy Andes trong các lưu vực sông Amazon, Orinoco, thượng nguồn sông Paraguay và các con sông ven biển thuộc Guyana và phía bắc Brazil. Nó cũng được phát hiện tại thượng nguồn lưu vực sông Paraná.

Mô tả
Cá trưởng thành có thể dài khoảng 12 – 15&nbsp;cm. Chúng thường sống ở tầng đáy của các sông hồ, đầm lầy thích hợp với môi trường nước có độ pH từ 6,0 đến 8,0, độ cứng của nước tối đa là 20 dGH và nhiệt độ khoảng từ 18 đến 28&nbsp;°C. Thức ăn chủ yếu của M. thoracata là giun, động vật giáp xác và rong rêu.

M. thoracata có thể được phân biệt với họ hàng của nó là Megalechis picta qua vây đuôi của chúng. M. picta có một dải màu sẫm rất rõ ở vây đuôi, trong khi vây đuôi của M. thoracata hoàn toàn là màu xám. Ở M. thoracata, cá đực trưởng thành có một vây tia rất dày ở vây ngực, có màu cam/nâu chuyển dần sang đỏ tươi.

M. thoracata cũng được nuôi làm cảnh trong các bể cá. Cát hoặc sỏi mịn nên được dùng để làm nền cho bể.

Tham khảo
Reis, Roberto E.; Le Bail, Pierre-Yves; Mol, Jan H. A (2005). Armbruster, J. W., ed. "New Arrangement in the Synonymy of Megalechis Reis, 1997 (Siluriformes: Callichthyidae)". Copeia. 2005 (3): 678–682
Extension of the distribution of Megalechis thoracata (Valenciennes, 1840) (PDF)
Jan H.A. Mol (2012), The Freshwater Fishes of Suriname, Nhà xuất bản BRILL, tr. 65 & 410

Chú thích
Megalechis picta

Megalechis picta, thường được gọi là cá chuột đuôi vạch, là một loài cá da trơn nước ngọt nhiệt đới thuộc chi Megalechis trong họ Callichthyidae. Loài này được tìm thấy ở phía đông dãy Andes trong các lưu vực sông Amazon, Orinoco, Essequibo và các con sông ven biển thuộc Guyana và phía bắc Brazil.

Tên gọi
Tên của loài này, picta, được lấy từ pictus trong tiếng Latin, nghĩa là "màu sắc, được trang trí", có lẽ ám chỉ đến dải màu đen nổi bật ở vây đuôi của chúng.

Mô tả
Cá trưởng thành có thể dài khoảng 15,5 – 17&nbsp;cm. Chúng thường sống ở tầng đáy của các sông hồ, đầm lầy, thích hợp với môi trường nước có độ pH từ 6,0 đến 8,0, độ cứng của nước khoảng 5 - 19 dGH và nhiệt độ khoảng từ 18 đến 28&nbsp;°C. M. picta cũng có thể sống ở các con suối với dòng chảy mạnh. Thức ăn chủ yếu của M. picta là giun, động vật giáp xác và rong rêu.

Vào mùa khô, khi các đầm lầy cạn nước, M. picta sẽ đào một hang bùn sâu khoảng 15 – 25&nbsp;cm và ở trong đó đến suốt mùa khô. Trong điều kiện thiếu oxy như vậy, M. picta sẽ thở bằng ruột, nơi có nhiều mạch máu. Thịt của M. picta được đánh giá cao và thường được đánh bắt vào cuối tháng 10.

M. picta có thể được phân biệt với họ hàng của nó là Megalechis thoracata qua một dải màu sẫm ở vây đuôi của nó. Ở M. picta, con đực thường lớn hơn và vây tia ở vây ngực rất phát triển.

Chú thích
Bán giải pháp

Bán giải pháp là phương pháp bán hàng. Thay vì chỉ quảng bá sản phẩm hiện có, nhân viên bán hàng tập trung vào các vấn đề của khách hàng và giải quyết vấn đề với các dịch vụ thích hợp (sản phẩm và dịch vụ). Độ phân giải vấn đề là những gì tạo thành một "giải pháp". Giải pháp bán hàng thường được sử dụng trong các tình huống bán hàng mà sản phẩm chỉ là một trong những yếu tố dẫn đến giải pháp. Thông thường, giải pháp thực sự phát triển sau quy trình bán hàng — như với các dự án xây dựng phần mềm hoặc kỹ thuật nhà máy lớn và các dự án xây dựng. Đó là điển hình cho các tình huống bán hàng giải pháp mà người mua chỉ hiếm khi mua một giải pháp như vậy và thay vào đó cần kiến thức về đối tác giải pháp.

Nguồn gốc của bán giải pháp
Frank Watts đã phát triển quy trình bán hàng có tên là "bán giải pháp" vào năm 1975. Watts đã hoàn thiện phương pháp của mình tại Wang Laboratories. Ông bắt đầu dạy bán giải pháp như một nhà tư vấn độc lập vào năm 1982. Ông đã trình bày quy trình bán hàng của mình như một hội thảo một ngày cho Xerox Corporation vào năm 1982. Vào năm 1983, tạp chí Điện tử sẽ miêu tả bán giải pháp là "một xu hướng không thể nhầm lẫn trong việc phân phối các sản phẩm liên quan đến hệ thống".
Trong một tài khoản 1984 Dick Heiser có thể nhìn lại phương pháp "bán giải pháp" trước năm 1975 của IBM.

Mike Bosworth thành lập một tổ chức đào tạo bán hàng mang tên Solution Selling vào năm 1983, dựa trên kinh nghiệm của mình tại Xerox Corporation (Dự án thí điểm bán hàng, tình hình, vấn đề, hàm ý, trả tiền) của Huthwaite International SPIN)và bắt đầu cấp phép cho các chi nhánh vào năm 1988. Với sự đóng góp về sở hữu trí tuệ từ mạng lưới liên kết của mình, phương pháp của Bosworth tiếp tục phát triển qua nhiều năm. Ông đã bán tài sản trí tuệ vào năm 1999 cho một trong những chi nhánh ban đầu của mình, Keith M. Eades.

Trong khi thuật ngữ "bán giải pháp" đã trở nên hơi chung chung trên thị trường, thương hiệu cốt lõi của việc bán giải pháp vẫn mang đặc điểm riêng biệt. Người theo dõi "bán giải pháp"
thường áp dụng phương pháp tiếp cận bán hàng tư vấn cho tất cả các khía cạnh của quy trình bán hàng (hoặc chu kỳ) bao gồm:

Phương pháp bán giải pháp đã phát triển thành các thành phần chính của việc bán hàng chuyên nghiệp phát triển. Kết quả là, việc bán giải pháp đã được định nghĩa  rộng rãi hơn - bao gồm các khía cạnh của "quy trình bán hàng", "bán hàng cạnh tranh", "bán giá trị" cũng như "bán tư vấn" hoặc "bán hàng phức tạp", nơi đặt trọng tâm vào doanh số của nhóm.

Bán giải pháp trong bối cảnh quản lý
Sự ra đời của bán giải pháp có thể tác động đến các mô hình kinh doanh và thực tiễn tổ chức.
Eades và Kear thảo luận về các tổ chức tập trung vào giải pháp và vai trò trọng tâm của việc bán giải pháp trong các môi trường như vậy. Robert J Calvin so sánh một số ý nghĩa tài chính của nhiều loại hình bán hàng khác nhau: doanh số giao dịch, doanh số bán hàng giá trị gia tăng, doanh số bán hàng giải pháp và bán hàng tính năng / lợi ích. Robert L Jolles đề xuất rằng, giữa các nhà quản lý và nhân viên bán hàng, giải pháp được chọn không phải lúc nào cũng là giải pháp tốt nhất.

Tham khảo
Thể động

Một thể động là một cấu trúc protein dạng đĩa, được tìm thấy ở tâm động của một nhiễm sắc tử, thứ mà các vi ống gắn vào trong quá trình phân bào.

Thể động là một cấu trúc protein trên nhiễm sắc tử nơi sợi thoi đính vào trong quá trình phân bào để kéo hai nhiễm sắc tử chị em ra khỏi nhau. Những protein của chúng giúp giữ các nhiễm sắc tử chị em lại với nhau và cũng đóng một vai trò trong việc chỉnh sửa nhiễm sắc thể.

Thể động xuất hiện tại sinh vật nhân thực, lắp ráp lắp ráp tại tâm động và liên kết nhiễm sắc thể với các polymer vi ống từ thoi gián phân trong giảm phân và nguyên phân.

Các sinh vật đơn tâm, bao gồm động vật có xương sống, nấm và hầu hết thực vật, có một vùng đơn tâm duy nhất trên mỗi nhiễm sắc thể, có nhiệm vụ lắp ráp một thể động. Các sinh vật đa tâm, ví dụ như các loài giun tròn và một số thực vật, lắp ráp một thể động dọc theo toàn bộ chiều dài của một nhiễm sắc thể.

một thể động bên trong, được liên kết chắt chẽ với DNA tâm động, lắp ráp trong một hình thức chuyên biệt của chất nhiễm sắc, bền vững xuyên suốt chu kỳ tế bào;
một thể động bên ngoài, thứ tương tác với các vi ống; thể động bên ngoài là một cấu trúc rất năng động, với nhiều thành phần giống như nhau, thứ chỉ được lắp ráp và hoạt động trong quá trình phân bào.

Tham khảo

Liên kết ngoài
MeSH
Dolph Lundgren

| birth_place = Spånga, Thụy Điển
| years_active = 1978–nay
| residence = Los Angeles, California, Mỹ
| education = Đại học Sydney Viện Công nghệ Hoàng gia
| death_date =
| death_place =
| occupation = Diễn viên, nhà sản xuất
| spouse =
| children = 2
| website =
}}

Hans "Dolph" Lundgren (sinh ngày 3/11/1957) là nam diễn viên, nhà sản xuất phim người Thụy Điển. Ông từng vào vai Gunnar Jensen trong The Expendables (2010), The Expendables 2 (2012) và The Expendables 3 (2014).

Thời thơ ấu
Hoạt động nghệ thuật

Điện ảnh

Truyền hình
Chú thích

Liên kết ngoài
Scott Haze

-->
| nơi sinh = Dallas, Texas, Mỹ
| công việc = Diễn viên, nhà sản xuất phim
| năm hoạt động = 2005-nay
}}
Scott Haze là nam diễn viên người Mỹ. Anh từng xuất hiện trong các phim điện ảnh như: Thank You for Your Service, Midnight Special, và Only the Brave.

Thời thơ ấu

Sự nghiệp

Đời tư

Danh sách phim

Điện ảnh

Truyền hình

Giải thưởng và đề cử

Tham khảo

Liên kết ngoài
Than hoạt tính (dược phẩm)

| MedlinePlus =
| licence_EU =
| licence_US =
| pregnancy_AU =
| pregnancy_AU_comment =
| pregnancy_US =
| pregnancy_category =
| legal_AU =
| legal_AU_comment =
| legal_CA =
| legal_DE =
| legal_NZ =
| legal_UK =
| legal_US =
| legal_UN =
| legal_status =
| routes_of_administration = by mouth, nasogastric tube
| bioavailability =
| protein_bound =
| metabolism =
| metabolites =
| onset =
| elimination_half-life =
| duration_of_action =
| excretion =
| CAS_number = 7440-44-0
| ATCvet =
| ATC_prefix =
| ATC_suffix =
| PubChem =
| DrugBank =
| ChemSpiderID = none
| chemical_formula =
| molecular_weight =
| INN =
}}Than hoạt tính, còn được gọi là carbon hoạt tính, là một loại dược phẩm dùng để điều trị các ngộ độc xảy ra trong đường miệng. Để đạt hiệu quả, chất này phải được sử dụng chỉ sau một thời gian ngắn sau khi xảy ra ngộ độc, thường là trong vòng một giờ. Thuốc này không có tác động đối với ngộ độc do cyanide, các tác nhân ăn mòn, sắt, lithium, rượu hoặc malathion. Các cách sử dụng khác có thể có như dùng máy lọc máu hấp thụ. Nó nằm trong danh sách các thuốc thiết yếu của Tổ chức Y tế Thế giới, tức là nhóm các loại thuốc hiệu quả và an toàn nhất cần thiết trong một hệ thống y tế. Chi phí bán buôn ở các nước đang phát triển là từ 0,46 đến 0,86 USD / liều. Tại Hoa Kỳ một đợt điều trị có giá dưới 25 USD.

Chú thích
Succimer

| tradename = Chemet, tên khác
| Drugs.com =
| MedlinePlus =
| licence_EU =
| licence_US =
| DailyMedID =
| pregnancy_AU =
| pregnancy_AU_comment =
| pregnancy_US = C
| pregnancy_US_comment =
| pregnancy_category =
| legal_AU =
| legal_AU_comment =
| legal_CA =
| legal_CA_comment =
| legal_DE =
| legal_DE_comment =
| legal_NZ =
| legal_NZ_comment =
| legal_UK =
| legal_UK_comment =
| legal_US =
| legal_UN =
| legal_US_comment =
| legal_UN_comment =
| legal_status =
| dependency_liability =
| addiction_liability =
| routes_of_administration =
| bioavailability =
| protein_bound =
| metabolism =
| metabolites =
| onset =
| elimination_half-life =
| duration_of_action =
| excretion =
| CAS_number = 304-55-2
| CAS_supplemental =
| ATCvet =
| ATC_prefix = V03
| ATC_suffix = AB
| ATC_supplemental =
| PubChem = 2724354
| PubChemSubstance =
| IUPHAR_ligand =
| DrugBank =
| ChemSpiderID = 2006502
| UNII = DX1U2629QE
| KEGG =
| ChEBI =
| ChEMBL = 1201073
| NIAID_ChemDB =
| synonyms = (2R,3S)-2,3-Dimercaptosuccinic acidmeso-2,3-Dimercaptosuccinic acidSuccimerAPRD01236
| C = 4
| H = 6
| O = 4
| S = 2
| SMILES = O=C(O)[C@@H](S)[C@@H](S)C(=O)O
| StdInChI = 1S/C4H6O4S2/c5-3(6)1(9)2(10)4(7)8/h1-2,9-10H,(H,5,6)(H,7,8)/t1-,2+
| StdInChIKey = ACTRVOBWPAIOHC-XIXRPRMCSA-N
| density =
| density_notes =
| StdInChI_Ref =
| melting_point = 125
| melting_high =
| melting_notes =
| boiling_point =
| boiling_notes =
| solubility =
| specific_rotation =
| INN =
| class =
| Jmol =
}}Acid dimercaptosuccinic (DMSA), còn được gọi là succimer, là một loại dược phẩm dùng để điều trị cho nhiễm độc chì, thủy ngân và ngộ độc asen. Khi được đánh dấu phóng xạ với technetium-99m, chúng cũng có thể được sử dụng trong một số loại xét nghiệm chẩn đoán. Thuốc này được dùng bằng đường miệng trong 19 ngày. Acid dimercaptosuccinic nằm trong họ thuốc phức chất. Nó nằm trong danh sách các thuốc thiết yếu của Tổ chức Y tế Thế giới, tức là nhóm các loại thuốc hiệu quả và an toàn nhất cần thiết trong một hệ thống y tế. Tại Hoa Kỳ, vẫn chưa có phiên bản thuốc gốc tính đến năm 2015. Một đợt điều trị sẽ có giá hơn 200 đô la Mỹ (khoảng 6,63 đô la mỗi viên thuốc 100&nbsp;mg). Ở Ấn Độ, giá là vào khoảng 1,24 đô la cho mỗi viên thuốc 100&nbsp;mg.

Chú thích
Cồn (y tế)

,
| PubChem = 702
| DrugBank = DB00898
| ChemSpiderID = 682

| synonyms =
| class = Kháng khuẩn, Tẩy uế, giải độc
}}
Cồn, dưới nhiều dạng khác nhau, có thể được sử dụng trong y tế với vai trò như một chất khử trùng, chất tẩy uế và để giải độc. Chúng có thể bôi lên da để khử trùng trước khi tiêm và trước khi phẫu thuật. Cồn có thể được sử dụng để khử trùng cả da của bệnh nhân và tay của các nhà chăm sóc sức khỏe. Khi dùng qua đường miệng hoặc tiêm vào tĩnh mạch, cồn có nhiệm vụ điều trị nhiễm độc methanol hoặc ethylene glycol khi không có fomepizole. chỉ số điều trị của ethanol chỉ là 10:1.

Tác dụng phụ bao gồm kích ứng da. Chúng có hiệu quả trong chống lại một loạt các vi sinh vật mặc dù không tiêu diệt được bào tử. Nó nằm trong danh sách các thuốc thiết yếu của Tổ chức Y tế Thế giới, tức là nhóm các loại thuốc hiệu quả và an toàn nhất cần thiết trong một hệ thống y tế. Tại Vương quốc Anh, chi phí NHS là 3,90 GBP/lít ethanol biến tính 99%.

Chú thích
Honjo Tasuku

| birth_place = Kyoto, Nhật Bản
| nationality =Nhật Bản
| fields = Miễn dịch học phân tử
| workplaces = Đại học Kyoto
| alma_mater = Đại học Kyoto
| doctoral_advisor = Nishizuka YasutomiHayaishi Osamu
| known_for = Tái tổ hợpIL-4, IL-5, ACDTrị liệu miễn dịch ung thưyPD-1
| awards = Giải Hoàng gia Giải Koch Huân chương Văn hóa Giải Tang Giải Kyoto Giải Alpert Giải Nobel Sinh lý học và Y khoa
}}

là một nhà miễn dịch học người Nhật, được trao giải Nobel danh giá vì công trình khám phá của ông về protein PD-1. Thôr Ông cũng được biết đến với nhận dạng phân tử của các cytokine: IL-4 vàIL-5, cũng như phát hiện ra ACD, cần thiết cho sự tái tổ hợp chuyển đổi lớp và siêu đột biến.

Ông được bầu làm cộng tác viên nước ngoài của Viện Hàn lâm Khoa học Quốc gia Hoa Kỳ (2001), là thành viên của Học viện Khoa học Tự nhiên Đức Leopoldina (2003), và cũng là thành viên của Học viện Nhật Bản (2005).
Năm 2018, ông và James P. Allison được trao Giải Nobel Sinh lý học và Y khoa vì khám phá của họ trong điều trị ung thư bằng phương thức sử dụng các tế bào miễn dịch để tấn công tế bào ung thư. Ông và Allison cùng nhau đã giành được 2014 giải Tang thưởng khoa học sinh dược cho cùng một thành tích.
Năm 2016, ông nhận Giải Khoa học Y khoa Keio
Năm 2016, ông cũng được trao Giải khoa học Phục Đán-Zhongzhi
Cũng năm 2016, ông được trao giải Thomson Reuters Citation Laureates
Năm 2017, ông nhận Giải Quỹ Warren Alpert

Tiểu sử
Honjo tốt nghiệp bác sĩ y khoa năm 1966, Đại học Kyoto, năm 1975, ông nhận bằng Tiến sĩ. trong Hóa học y tế dưới sự giám sát của Yasutomi Nishizuka và Osamu Hayaishi.

Từ năm 1971 đến năm 1974, ông là giảng viên thỉnh giảng tại Khoa Phôi học, Viện Carnegie của Washington và Viện Sức khỏe Trẻ em và Phát triển Con người, Viện Y tế Quốc gia. Sau khi học tập tại Mỹ, ông là trợ lý giáo sư tại Khoa Y, Đại học Tokyo từ 1974 đến 1979, và là Giáo sư và Chủ tịch Khoa Di truyền, Trường Y, Đại học Osaka từ năm 1979 đến năm 1984.

Ông là thành viên của Hiệp hội miễn dịch học Nhật Bản và là Chủ tịch của nó từ năm 1999 đến năm 2000. Honjo cũng là một thành viên danh dự của Hiệp hội các nhà miễn dịch học Hoa Kỳ. Từ năm 1984, ông là giảng viên của Đại học Kyoto, vào năm 2017, ông trở thành Phó Tổng giám đốc và Giáo sư xuất sắc của Học viện Cao học Kyoto (KUIAS).

Tham khảo
Tế bào T

Tế bào T, hoặc tế bào lympho T, là một loại tế bào lympho (một phân lớp của bạch cầu chiếm 40% - 60%) đóng một vai trò trung tâm trong miễn dịch qua trung gian tế bào. Mỗi tế bào T có một số nhiệm vụ khác nhau: Tế bào T hỗ trợ ( Helper T cell ) có tác dụng hoạt hóa tế bào T độc sát tế bào (Killer T cell hay Cytotoxic T cell) và các tế bào Lympho B sản sinh kháng thể và hoạt động tối đa đại thực bào. Tế bào T điều hòa (Regulatory T cell) có tác dụng can thiệp khi có phản ứng tự miễn .Các tế bào lympho T được hoạt hóa nhờ thích ứng kháng nguyên của tế bào tua (Dendritic cell) .Tế bào T có thể được phân biệt với các tế bào lympho khác, chẳng hạn như tế bào B và tế bào giết tự nhiên (tế bào NK) nhờ sự hiện diện của thụ thể tế bào T trên bề mặt tế bào. Chúng được gọi là tế bào T vì chúng trưởng thành và "tập luyện" ở tuyến ức từ các tế bào thymocyte (mặc dù một số cũng trưởng thành trong amidan). Một số tập nhỏ hơn của các tế bào T có các chức năng riêng biệt. Phần lớn các tế bào T ở người, gọi là các tế bào T beta alpha (tế bào T αβ), sắp xếp lại chuỗi alpha và beta của chúng trên thụ thể tế bào và là một phần của hệ miễn dịch thích ứng. Các tế bào T delta delta đặc biệt, (một số ít tế bào T trong cơ thể người, thường xuyên hơn ở động vật nhai lại), có thụ thể tế bào T bất biến với sự đa dạng hạn chế, có hiệu quả có thể biểu hiện kháng nguyên với các tế bào T khác và được xem là một phần của hệ miễn dịch tự nhiên.

Tham khảo
Nguyễn Tịch

Nguyễn Tịch (chữ Hán: 阮籍; 210-263) tự Tự Tông (嗣宗), xuất thân ở Trần Lưu, nước Nguỵ đời Tam Quốc (nay là Khai Phong, Hà Nam, Trung Quốc). Ông là một trong Trúc lâm thất hiền, phụ thân của ông là Nguyễn Vũ, từng là thừa tướng nước Ngụy và là một trong Kiến An thất tử.

Mắt xanh
Tương truyền Nguyễn Tịch có hai mắt khác màu nhau. Khi tiếp khách hễ là hạng quân tử, vừa lòng mình thì Nguyễn Tịch nhìn thẳng bằng tròng mắt xanh; trái lại khách là kẻ tầm thường, người không vừa lòng mình thì ông nhìn bằng đôi tròng trắng. Do điển đó, sau này người ta dùng chữ "Mắt xanh" để chỉ sự bằng lòng, vừa ý.

Chú thích

Ch'en, Jerome and Michael Bullock (1960). Poems of Solitude. London: Abelard-Schuman.
Di truyền học cổ điển

Di truyền học cổ điển là giai đoạn đầu tiên và cũng là một nhánh phát triển hiện còn của di truyền học, có đặc điểm chính là: chỉ dựa vào các kết quả quan sát được (kiểu hình) để xây dựng nên các lí thuyết sinh học về hiện tượng di truyền và biến dị của sinh vật, thông qua kết quả của các hoạt động sinh sản ở sinh vật.

Đây là chuyên ngành đầu tiên trong di truyền học, được khai sinh vào khoảng năm 1965 - 1900 bằng các thí nghiệm của Gregor Mendel, đồng thời gắn liền với tên tuổi của Theodor Boveri và Walter Sutton về học thuyết di truyền nhiễm sắc thể, của Thomas Morgan về di truyền liên kết (gồm gen liên kết và gen hoán vị) cũng như của nhiều nhà khoa học khác.
Các giải thích khoa học nền tảng cho ngành này chủ yếu dừng lại ở các kiến thức khoa học về tế bào học, bao gồm chủ yếu là những kiến thức về nhiễm sắc thể, lô-cut gen, nguyên phân, giảm phân, quá trình tổ hợp trong thụ tinh v.v mà không đề cập tới mức phân tử. Mặc dù vậy, di truyền học cổ điển vẫn là nền tảng cho di truyền học nói riêng và sinh học nói chung. Trên thế giới, di truyền học cổ điển đã được giảng dạy rộng rãi ở cấp phổ thông trên rất nhiều quốc gia, trong đó có Việt Nam.

Nội hàm
Di truyền học cổ điển hàm chứa những kỹ thuật và phương pháp luận của di truyền học mà được sử dụng từ trước ra đời của sinh học phân tử. Một phát hiện chìa khóa của di truyền học cổ điển ở sinh vật nhân thực chính là gien liên kết. Việc quan sát thấy rằng một số gien không tách ra một cách độc lập trong quá trình giảm phân đã phá vỡ các quy luật của di truyền Mendel, và cung cấp cho khoa học một cách để đặt các tính trạng vào một vị trí trên nhiễm sắc thể. Các bản đồ liên kết vẫn được sử dụng ngày nay, đặc biệt là trong nuôi trồng để cải thiện giống cây trồng.

Di truyền học cổ điển, vẫn là nền tảng cho tất cả các lĩnh vực khác trong di truyền học, chủ yếu liên quan đến phương pháp mà các đặc điểm di truyền được phân loại là trội (luôn biểu hiện), lặn (phụ thuộc vào một tính trạng trội), trung gian (biểu hiện một phần) hoặc đa gen (do nhiều gen) virut được truyền trong thực vật và động vật. Những đặc điểm này có thể liên kết giới tính (kết quả từ hoạt động của gen đối với giới tính, hoặc nhiễm sắc thể X, nhiễm sắc thể) hoặc tự phát (kết quả từ hoạt động của gen trên nhiễm sắc thể khác với nhiễm sắc thể giới tính). Di truyền học cổ điển bắt đầu với nghiên cứu về di truyền Mendel từ đậu Hà Lan và tiếp tục với các nghiên cứu về di truyền ở nhiều loài thực vật và động vật khác nhau. Ngày nay, một lý do chính để thực hiện di truyền cổ điển là để khám phá gen. Việc tìm kiếm và tập hợp một bộ gen ảnh hưởng đến một đặc tính sinh học đáng quan tâmKhái niệm cơ bản

Cơ sở của di truyền học cổ điển chính là khái niệm gien, một nhân tố di truyền liên kết với một đặc điểm (hay tính trạng) đơn giản cụ thể.

Tham khảo
Classical and Molecular Genetics

Genetics

Mendelian Genetics

Experiments in Plant Hybridization (1865) by Gregor Mendel

CENTENARY OF MENDEL'S PAPER

The Full Breadth of Mendel's Genetics

Mendel and his peas

Genetics: From Genes to Genomes

Dihybrid Cross

From Mendel's discovery on peas to today's plant genetics and breeding

Nguồn trích dẫn
Dianema longibarbis

Dianema longibarbis, thường được gọi là cá chuột thân mảnh hay cá chuột thân lỗ, là một loài cá da trơn nước ngọt nhiệt đới thuộc chi Dianema trong họ Callichthyidae. Loài này thường xuất hiện ở lưu vực sông Amazon, thuộc vùng lãnh thổ quốc gia Brazil và Peru.

Mô tả
D. longibarbis trưởng thành có thể đạt đến chiều dài khoảng 8,2 đến 10&nbsp;cm. Chúng thường sống ở tầng đáy của sông hồ, thích hợp môi trường nước có độ pH từ 5,5 đến 7,5, độ cứng của nước khoảng 2 - 20 dH và nhiệt độ khoảng từ 24 đến 28&nbsp;°C. Thức ăn chủ yếu của D. longibarbis là giun đất, những loài giáp xác và rong rêu.

D. longibarbis và Hoplosternum punctatum đôi khi bị nhầm lẫn nếu không quan sát kĩ. H. punctatum có mắt nhỏ hơn và nằm cao hơn một chút so với đường giữa của thân cá; trong khi D. longibarbis có mắt to hơn và nằm ngay trên đường giữa của thân (hoặc thấp hơn). Sự khác biệt giữa các cá thể trưởng thành của 2 loài cũng dễ nhận diện; vây ngực của H. punctatum thường có một khoảng trống ở trung tâm (cá mái) hoặc chồng lên nhau (cá đực), nhưng đối với Dianema thì chúng được đặt sát vào nhau. So với đồng loại Dianema urostriatum, vây đuôi của D. longibarbis lớn hơn nhiều.

D. longibarbis mái có kích thước nhỉnh hơn một chút so với con đực, nhưng không đáng kể; cá đực có những vây tia ở vây ngực dày hơn. D. longibarbis cũng thường được nuôi làm cảnh, tương tự như một số loài trong họ.

Xem thêm
Roberto E. Reis, Sven O. Kullander, Carl J. Ferraris (2003), Check List of the Freshwater Fishes of South and Central America, Nhà xuất bản EDIPUCRS, tr.304

Chú thích
Hoplosternum

Hoplosternum là một chi cá da trơn nước ngọt thuộc phân họ Callichthyinae trong họ Callichthyidae. Hóa thạch của một loài cá da trơn được xác định là thuộc chi Hoplosternum đã được tìm thấy tại lưu vực sông Magdalena (Colombia), có niên đại từ giữa thế Miocen.

Hoplosternum được ghép từ 2 âm tiết trong tiếng Hy Lạp: hoplon ("vũ khí") và sternon ("xương ức"), ám chỉ đến phần xương mỏ quạ ở ức của cá.

Phân loại
Chi Hoplosternum bao gồm 3 loài chính thức:

Hoplosternum littorale (Hancock, 1828)
Hoplosternum magdalenae C. H. Eigenmann, 1913
Hoplosternum punctatum Meek & Hildebrand, 1916

Mô tả
Các loài thuộc chi Hoplosternum được tìm thấy ở vùng nhiệt đới Trung và Nam Mỹ, đặc biệt là ở Guyana. Hoplosternum thường bơi thành đàn lớn gần đáy bùn của các con sông chảy chậm, ao hồ, mương rãnh và đầm lầy. Nếu trong nước có hàm lượng oxy thấp, cá có khả năng lấy oxi từ không khí bằng cách nuốt một ngụm không khí trên mặt nước và đưa ra ruột sau. Thành ruột của cá chằn chịt những mạch máu nhỏ cho phép oxy từ không khí có thể đi qua, tương tự như chức năng của phổi. Khi xảy ra hạn hán, Hoplosternum dễ dàng vượt qua sự khắc nghiệt này mà tìm đến nơi thích hợp hơn. Giống như các loài Callichthyinae khác, Hoplosternum cũng đẻ trứng thành một "tổ bong bóng" (bubble nest).

Sinh sản
Hoplosternum xây những "tổ bong bóng" từ thực vật, một số vật liệu dưới đáy sông hồ, và bong bóng được hình thành bởi một chất tiết ở miệng và không khí. Cá đực tạo một khối bong bóng có đường kính khoảng 20&nbsp;cm và cao 10&nbsp;cm. Trong thời gian xây dựng tổ, cá đực sẽ xua đuổi cá mái đi, sau khi xây xong tổ thì nó sẽ chấp nhận bạn tình. Cả cá mái và đực đều bảo vệ trứng (vài trăm trứng trong một tổ) trong khoảng 4 tuần cho đến khi cá con ra đời.

Tham khảo

Roberto E. Reis, Sven O. Kullander, Carl J. Ferraris (2003), Check List of the Freshwater Fishes of South and Central America, Nhà xuất bản EDIPUCRS, tr.304-305
Peter van der Sleen, James S. Albert (2017), Field Guide to the Fishes of the Amazon, Orinoco, and Guianas, Nhà xuất bản Đại học Princeton, tr.219
Triệu Vĩnh Hinh

| birth_place = Thành phố Đài Bắc
| alma_mater = Học viện hí khúc quốc lập Đài Loan
| occupation =
| spouse =
| children =
| website =
| yearsactive = 1983–nay
}}

Triệu Vĩnh Hinh (Hán tự: 趙永馨/赵永馨, bính âm: Zhào Yǒng Xīn), tên thật Triệu Vĩnh Tín (趙永信) là nữ diễn viên nổi tiếng của Đài Loan. Cô sinh tại thành phố Đài Bắc, nguyên quán Cao Mật, Sơn Đông, hiện đang sống tại quận Bản Kiều, thành phố Tân Bắc. Triệu Vĩnh Hinh thuộc thế hệ đầu tiên tốt nghiệp Trường nghệ thuật Quốc Quang, nay là Học viện hí khúc quốc lập Đài Loan.

Năm 1983, cô tham gia bộ phim truyền hình đầu tay Ngọc nữ thần địch, giành giải thưởng Chuông vàng lần thứ 19 cho Diễn viên mới xuất sắc nhất. Những năm sau đó, cô tham gia nhiều bộ phim chuyển thể từ tác phẩm của Quỳnh Dao, được mệnh danh là "ngọc nữ".

Tháng 1 năm 2014, Triệu Vĩnh Hinh đảm nhận vai trò nhà sản xuất của Đại Ái điện thị, chuyên sản xuất phim tình cảm dài tập và đồng thời tham gia diễn xuất trong các tác phẩm của cô. Cô cũng sáng lập công ty cá nhân "Vĩnh Viễn Ôn Hinh" thực hiện nhiều bộ phim dài tập.

Điện ảnh

Truyền hình

Chú thích
Aspidoras fuscoguttatus

| authority = Nijssen & Isbrücker, 1976
}}

Aspidoras fuscoguttatus là một loài cá nước ngọt nhiệt đới thuộc chi Aspidoras trong họ Callichthyidae. Loài này bắt nguồn từ những vùng biển nội địa ở Nam Mỹ, và được tìm thấy nhiều ở lưu vực thượng nguồn sông Paraná thuộc hai quốc gia Brazil và Peru.

Tên của loài cá này ám chỉ đến màu da sậm và lốm đốm của nó (trong tiếng Hy Lạp, fusco nghĩa là "màu tối" và guttatus nghĩa là "lốm đốm"). A. fuscoguttatus được mô tả lần đầu tiên vào năm 1976.

Phần thân của A. fuscoguttatus có những đốm màu đen sậm; phần vây đuôi có những hàng chấm đen xếp thành hình vòng cung.

A. fuscoguttatus có thể thích nghi trong môi trường nhỏ (microhabitat), kể cả trong điều kiện thiếu oxy. A. fuscoguttatus không thực sự phổ biến trong thương mại cá cảnh, có lẽ bởi vì rất khó để phân biệt chúng với những loài cá họ hàng của nó.

Tham khảo
Roberto E. Reis, Sven O. Kullander, Carl J. Ferraris (2003), Check List of the Freshwater Fishes of South and Central America, Nhà xuất bản EDIPUCRS, tr.292

Lilian Casatti, José Luis Veronezi Júnior, Cristiane de Paula Ferreira (2009), Diet of the armored catfish Aspidoras fuscoguttatus (Ostariophysi, Callichthyidae) in streams with different limnological and structural features, Biota Neotropica 9 (1)

Chú thích

Tham khảo
Di truyền học sinh thái

Di truyền học sinh thái nghiên cứu di truyền học trong các quần thể tự nhiên.

Bộ môn này thì tương phản với di truyền học cổ điển, thứ làm việc hầu hết với các loài lai tạp giữa các giống trong phòng thí nghiệm, và phân tích chuỗi DNA, thứ nghiên cứu gien ở cấp độ phân tử.

Nghiên cứu trong lĩnh vực này là về các tính trạng của tầm quan trọng sinh thái—tức là, những tính trạng liên quan đến giá trị thích nghi, thứ ảnh hưởng tới sự sinh tồn và duy trì nòi giống của một sinh vật. Có thể lấy ví dụ là: thời gian nở hoa, sức chịu hạn, tính đa hình, khả năng bắt chước, khả năng tránh sự tấn công của kẻ săn mồi.

Các nghiên cứu thường xuất hiện sự trộn lẫn giữa các lĩnh vực và các nghiên cứu trong phòng thí nghiệm. các mẫu vật của các quần thể tự nhiên có thể được mang về phòng thí nghiệm để phân tích sự đa dạng gien của chúng. Các thay đổi trong quần thể ở những thời điểm và địa điểm khác nhau sẽ được ghi chú lại, và các quy luật chết đi của cá thể trong những quần thể này sẽ được nghiên cứu. Các nghiên cứu thường được thực hiện trên côn trùng và các sinh vật khác mà có vòng đời ngắn.

Lịch sử
Mặc dù trước đây đã có các công trình nghiên cứu về các quần thể tự nhiên nhưng nhà sinh vật học người Anh E.B. Ford (1901–1988) được công nhận là người đã sáng lập nên lĩnh vực này vào đầu thế kỷ XX.

Xem thêm
Kháng thuốc kháng sinh
Biston betularia

Tham khảo

Đọc thêm
Cain A.J. and W.B. Provine 1992. Genes and ecology in history. In: R.J. Berry, T.J. Crawford and G.M. Hewitt (eds). Genes in ecology. Blackwell Scientific: Oxford. Provides a good historical background.
Conner J.K. and Hartl D.L. 2004. A primer of ecological genetics. Sinauer Associates, Sunderland, Mass. Provides basic and intermediate level processes and methods.
Quỹ đạo Molniya

Quỹ đạo Molniya (tiếng Nga: Молния, IPA: [ˈmolnʲɪjə]) là một loại quỹ đạo vệ tinh. Chúng là những quỹ đạo hình elip với độ nghiêng 63,4 độ, góc nghiêng là 270 độ và một chu kỳ quỹ đạo khoảng một nửa ngày. Tên này xuất phát từ một loạt vệ tinh thông tin liên lạc Molniya của Liên Xô đã sử dụng loại quỹ đạo này từ giữa những năm 1960.

Vệ tinh trong quỹ đạo Molniya chủ yếu được sử dụng để cung cấp thông tin liên lạc và giám sát vùng phủ sóng trên các khu vực vĩ độ cao, nơi các vệ tinh địa tĩnh xuất hiện ở độ cao thấp hơn mức cần thiết.

Lịch sử
Việc sử dụng đầu tiên của quỹ đạo Molniya là trong loạt vệ tinh truyền thông cùng tên. Sau hai lần ra mắt vào năm 1964, vệ tinh thành công đầu tiên sử dụng quỹ đạo này, Molniya 1-01, được phóng vào ngày 23 tháng 4 năm 1965. Vệ tinh Molniya-1 ban đầu được sử dụng chủ yếu cho truyền thông quân sự tầm xa, nhưng cũng được trang bị camera được sử dụng để theo dõi thời tiết và/hoặc đánh giá các khu vực rõ ràng đối với các vệ tinh gián điệp. Vệ tinh Molniya ban đầu có tuổi thọ khoảng 1,5 năm, vì quỹ đạo của chúng bị gián đoạn do nhiễu loạn, và chúng phải được thay thế liên tục. tiếp theo là các vệ tinh Mayak và Meridian vào năm 1997 và 2002.

Các vệ tinh cảnh báo sớm US-K của Nga, quan sát các vụ phóng tên lửa của Mỹ đã được phóng theo quỹ đạo Molniya từ năm 1967, như một phần của hệ thống theo dõi Oko.

Tham khảo