Tổng tấn công Mùa xuân 1918

Pháp Bồ Đào Nha Newfoundland
|combatant2=
|commander1= Ferdinand Foch Philippe Petain Douglas Haig John Pershing
|commander2= Paul von Hindenburg433.000 quân Pháp347.000 quân MỹTổng cộng: 1.198.374 người
|casualties2=688.341 quân Đức}}

Cuộc Tổng tấn công Mùa xuân 1918, còn gọi là Các cuộc Tổng tấn công Ludendorff, Trận chiến của Hoàng đế (Kaiserschlacht) hay Chiến dịch Ludendorff là tên chiến dịch Tổng tấn công lớn của Lục quân Đế quốc Đức vào đầu năm 1918 nhằm kết thúc hoàn toàn cuộc Chiến tranh thế giới thứ nhất hoặc ít ra cũng có thể kết thúc cuộc chiến bằng 1 Hiệp ước có lợi cho phía Đức. Chiến dịch này do Thượng tướng Bộ binh (General der Infanterie) Erich Ludendorff đề xướng. Quân Đức tấn công khắp Mặt trận phía Tây để giành chiến thắng trước khi quân Mỹ có thể nhảy vào tham chiến trong phe Hiệp Ước. Họ nhanh chóng giành chiến thắng ban đầu và suýt nữa thì tạo nên lỗ hổng giữa các tuyến quân Anh - Pháp. Tình hình cho thấy phe Hiệp ước sẽ thua trận và Paris suýt nữa thì bị quân Đức chiếm lĩnh. Trước tình hình nguy kịch này, phe Hiệp Ước phải chọn Thiếu tướng Pháp Ferdinand Foch làm Tổng tư lệnh nhằm xây dựng sự đoàn kết trong hợp tác.

Quân Đức tuy đạt được thành công vang dội, tiến xa chưa từng thấy kể từ năm 1914 khi họ chiến thắng những trận đầu cuộc Chiến tranh thế giới thứ nhất, nhưng họ chỉ chiếm lĩnh được đất đai chứ không đạt được một mục tiêu chiến lược nào cả. Nước Đức thiếu hụt tiếp tế và tài nguyên, nên sau cùng thì, khi chiến dịch này chấm dứt, tình hình trở nên tồi tệ cho họ.

Hoàn cảnh lịch sử
Năm 1917 Hoa Kỳ và Brasil từ bỏ chính sách trung lập để tham gia về phe Hiệp Ước. Họ không những đóng góp quân số mà còn cung cấp cho lực lượng Hiệp Ước một hậu cứ an toàn với những cơ xưởng tối tân. Trước những thuận lợi đó, quân Hiệp Ước bắt đầu tính tới chuyện phản công.

Không phải chỉ có khối Hiệp Ước tính chuyện phản công mà người Đức cũng có kế hoạch đó.

Mùa thu 1917, các chuyên gia chiến thuật của Thượng tướng Bộ binh (General der Infanterie), Phó tổng tham mưu trưởng thứ nhất Erich Ludendorff đã soạn thảo ra 1 học thuyết mới về tấn công-Tiến công chiều sâu và trong suốt mùa Đông sau đó, họ đã cật lực tái trang bị lại khoảng 40 sư đoàn mà họ gọi là Lực lượng Bão tố. Học thuyết mới của họ đòi hỏi mọi quân nhân Đức phải biết khai thác những điểm yếu của phòng tuyến kẻ thù để khoét sâu vào tuyến cuối. Sự nhanh chóng là bí quyết của chiến thắng.
Paul von Hindenburg, Hoàng đế (Kaiser) Wilhelm II và Phó tổng tham mưu trưởng thứ nhất Erich Ludendorff]]
Tuy nhiên, ngoài các đơn vị xuất sắc và được huấn luyện cẩn thận này thì các sư đoàn còn lại đều đang thiếu thốn trang bị lẫn huấn luyện để có thể chiến đấu theo lối đánh mới. Do đó, Ludendorff buộc phải dứt điểm cuộc chiến với số ít các đơn vị thiện chiến này nếu không muốn quân Đức phải sụp đổ. Mặc dù một bức tranh tuyên truyền cho thấy vua Đức tích cực tham gia lập kế hoạch Tổng tấn công, Chiến dịch này thực thụ là "sản phẩm" của Ludendorff. Ludendorff hãy còn có một sai lầm lớn là không chuyển thêm quân từ Mặt trận phía Đông qua.

Ngày hôm sau các toán Biệt kích Đức tiếp tục hoạt động mạnh khắp các phòng tuyến, sau đó là các toán quân xung kích tiến lên chiếm giữ các vị trí vừa bị làm suy yếu. Khắp phòng tuyến khối Hiệp Ước các đơn vị đều phải bỏ vị trí rút về phía sau. Tập đoàn quân số 5 của Anh và Tập đoàn quân số 1 của Pháp đều phải rút lui về bờ Tây sông Somme. Thảm họa của quân Hiệp Ước chính là do Thống chế Henri Philippe Pétain của Pháp đã không hợp tác chặt chẽ với Thống chế Douglas Haig của Anh. Chính phủ Anh đã nghe được những hung tin chiến bại. Tình hình xem ra khẩn cấp cần có người hợp nhất các lực lượng Hiệp Ước. Ngày 28 tháng 3 thì cuộc tiến quân của Đức đột ngột dừng lại gần thành phố Albert. Trên đường tiến thẳng về Amiens, quân Đức đánh chiếm làng mạc, đốt phá và cướp bóc khắp vùng cũng như tịch thu khá nhiều súng trường, súng máy, pháo các cỡ và cả xe tăng của Anh mà họ phát hiện ra.

Cũng trong lúc này, 250.000 quân Mỹ cũng đã có mặt ở mặt trận phía Tây nhưng tướng Pershing từ chối chưa đưa họ ra chiến trường ngay. Ông cũng không muốn các quân nhân Mỹ nằm dưới sự chỉ huy của các sĩ quan Anh-Pháp.

Chiến dịch Georgette
Sau chiến dịch Michael, Ludendorff tiếp tục tung ra chiến dịch Georgette. Mục tiêu của ông là chọc thủng phòng tuyến Anh ở đoạn giữa La Basses và Armentiere ngày 9 tháng 4. Trước đó 2 ngày, pháo binh Đức đã bắn cường tập vào khu vực này bằng đạn công phá lẫn đạn hơi độc. Pháo binh vừa dứt, 25 sư đoàn Bão tố xung phong đánh chiếm dãy chiến hào ở tuyến trước trong khi 30 sư đoàn nữa xông lên chiếm giữa vị trí vừa thất thủ, họ dùng tất cả những thứ vũ khí có được, khoét sâu vào trung tâm phòng thủ của quân địch, đôi khi phải đánh cận chiến bằng dao, xẻng và cả tay không.
trúng hơi gas của Đức ở Flandre ngày 10 tháng 4/1918]]
Sương mù dày đặc đã trợ chiến hiệu quả cho quân Đức. Tuyến phòng thủ của quân Anh vỡ tan nát, họ bị đẩy lùi thêm 18&nbsp;km và hôm sau tới 45&nbsp;km. Nhưng cũng như lần trước, đà tiến của quân Đức chậm lại rồi dừng hẳn do kiệt sức và sa sút tinh thần. Tới ngày 30 tháng 4, chiến dịch kết thúc, 2 bên đều bị thiệt hại nặng. Tuy nhiên, trong khi quân Đức đang giành thắng lợi

Petain quyết tâm không chịu thua. Trong 1 ngày ông đã điều động 16 sư đoàn tới Marne và cho các thuộc hạ biết rằng chỉ cần cầm cự ít lâu nữa là quân Mỹ sẽ tham chiến. Ngày 4 tháng 6, tại Château-Thierry, quân Mỹ được quân Pháp hỗ trợ đã chặn đứng được các đợt xung phong của Đức, vài đơn vị Đức đã vượt qua được bờ Nam sông Marne nhưng đều bị đẩy lui. Tuy chưa hiện diện đông đảo nhưng sự xuất hiện của quân Mỹ đã gia tăng đáng kể tinh thần của quân Hiệp Ước.

Do Ferdinand Foch lo ngại quân Đức kéo về đánh Paris nên ông ra lệnh cho thuộc cấp phải giữ vững phòng tuyến bằng mọi giá. Kết quả là Tập đoàn quân số 3 của Pháp do tướng Humbert chỉ huy bị thiệt hại nặng nề mà vẫn không giữ được phòng tuyến. Tập đoàn quân số 18 của Đức do Tướng Von Hutier chỉ huy thắng thế tiến sâu thêm 11&nbsp;km ngay trong ngày 9 tháng 6.

Tướng Petain lúc này đã thiết lập được 1 phòng tuyến thứ 2 để chờ Đức. Bị chặn lại lần nữa, quân Đức thiệt hại nặng.

Kết quả chiến dịch lần này là 130.000 quân Đức và 137.000 quân Hiệp Ước thương vong tính tới ngày 6 tháng 6. Trong khi ấy, trên Mặt trận Ý, những thắng lợi của quân Đức trong Chiến dịch Mùa xuân 1918 đã gây cho quân Áo-Hung ấn tượng đến mức mà họ mở Chiến dịch Piave. Mặc khác, Thượng tướng Ludendorff vẫn nghĩ rằng ông có thể đánh một đòn giáng sấm sét phá vỡ quân Anh. Tuy nhiên, để khơi dậy sĩ khí, ông đặt mật mã của chiến dịch này là Friedensturm - có nghĩa là chiến dịch hòa bình. Quân Mỹ tham chiến trên chiến trường càng lúc càng đông đảo, bổ sung ồ ạt cho các đơn vị Anh-Pháp đã bị thiệt hại nặng nề trong các chiến dịch trước. Hậu quả của cuộc tấn công cuối cùng này của quân Đức còn nghiêm trọng hơn cả Chiến dịch Nivelle đối với quân Pháp hồi năm 1917.

Tới ngày 17 tháng 6 thì cuộc tấn công của Đức coi như đã thất bại - là thất bại của một nỗ lực lớn cuối cùng của Đức để chiến thắng cuộc chiến tranh. Trong cuộc phản công ở Cambrai ngày 16 tháng 7 thì 18 sư đoàn bộ binh cùng 225 xe tăng đã đẩy quân Đức lùi về phía sau 6&nbsp;km. Đồng thời với quân Pháp, người Mỹ cũng tung ra 4 sư đoàn. Tuy bị thiệt hại nặng nhưng họ cũng đã góp phần đẩy quân Đức về bờ Bắc sông Velse. Từ đây khả năng tấn công của Đức đã hết. Cả Hoàng đế Wilhelm II, Tổng Tham mưu trưởng Hindenburg và Thượng tướng Ludendorff đều phải thừa nhận rằng nước Đức đã thất bại chiến dịch này, mặc dù họ đã giành nhiều thắng lợi vẻ vang (quân Anh đã hứng chịu nhiều thảm bại nhất trong chiến dịch này) và kiểm soát một vùng lãnh thổ rộng lớn. Nhìn chung, đây được coi là một thắng lợi chiến thuật vang dội của quân Đức, nhưng chỉ mang tính tạm thời và không thể quyết định cuộc chiến. Với phòng tuyến phe Hiệp Ước không hề bị chọc thủng, Chiến dịch Mùa Xuân 1918 là một thất bại chiến dịch và chiến lược quyết định của quân Đức. trước việc quân Mỹ càng tham chiến tích cực, sĩ khí liên quân Anh - Pháp đã được hồi phục, trong khi điều tương tự không thể nào đến với nước Đức vốn đã bị kiệt quệ. Trước sự phản công mãnh liệt của quân Hiệp Ước, Dù sao đi chăng nữa, thất bại của kế hoạch Schlieffen (1914), Chiến dịch Verdun (1916) và Chiến dịch Mùa Xuân này đã góp phần gây nên sự bất mãn của nhân dân Đức đối với Kaiser và chủ nghĩa quân phiệt Phổ.

Mặc dù thất bại trong Chiến dịch Tổng tấn công Mùa xuân 1918 đưa họ vào tình thế nguy kịch và khiến cho họ nắm chắc chiến bại trong tay, các Sĩ quan của họ vẫn được đào luyện nghiêm ngặt. Trong khi thắng lợi ban đầu của cuộc Tổng tấn công Mùa xuân đã chứng tỏ với người Đức rằng "Lực lượng Bão tố" chính là giải pháp cho việc khôi phục sự cơ động trên chiến trường của họ, thất bại của Chiến dịch ấy cho thấy rằng để áp dụng tốt chiến thuật, họ cần phải tích cực phát triển thêm công nghệ và nguyên liệu.

Đọc thêm
Những trận đánh nổi tiếng Thế giới, Quỳnh Cư, Nhà xuất bản Thanh Niên
Lịch sử Chiến tranh, Geofrey Parker, Nhà xuất bản Tổng hợp Thành phố Hồ Chí Minh
10 vị tướng 5 sao nước Mỹ, phần John Joseph Pershing

Chú thích

Liên kết ngoài


The German Spring Offensive of 1918
Spring Offensive of 1918
Reorganization of the German Army, 1914-1918
United States in the War and Last Battles 1918
World War I