John Amos Comenius

| birth_place = Margraviate of Moravia,Crown of Bohemia
| death_date =
| death_place = Amsterdam, Cộng hòa Hà Lan
| birth_name =
| othername =
| occupation = Teacher, educator, philosopher and writer
}}
John Amos Comenius (; ; Latinized: Ioannes Amos Comenius; 28 tháng 3 năm 1592 - 15 tháng 11 năm 1670) là một triết gia, nhà giáo dục và nhà thần học người Séc tại Margraviate of Moravia.
Ông là giám mục cuối cùng của Unity of the Brethren và đã trở thành một nhà tôn giáo tị nạn và là một trong những người khởi xướng đầu tiên của giáo dục phổ thông, một khái niệm cuối cùng được đưa ra trong cuốn sách Didactica Magna của ông.
Ông được coi là cha đẻ của giáo dục hiện đại. Comenius là nhà sáng tạo đầu tiên giới thiệu sách giáo khoa bằng hình ảnh, viết bằng ngôn ngữ bản địa thay vì tiếng Latinh, áp dụng giảng dạy hiệu quả dựa trên sự tăng trưởng dần dần từ các khái niệm đơn giản đến các khái niệm toàn diện hơn, hỗ trợ học tập và phát triển tư duy logic suốt đời bằng cách vượt qua ghi nhớ máy móc, trình bày và ủng hộ ý tưởng về cơ hội học tập bình đẳng cho trẻ em nghèo, mở cửa nền giáo dục cho phụ nữ, thực hiện các hướng dẫn giáo dục trở nên phổ quát và thiết thực. Ngoài vùng Bohemia nơi ông đã sinh ra, ông còn sống và làm việc tại các khu vực khác của Đế quốc La Mã Thần thánh, và các quốc gia khác như: Thụy Điển, Liên bang Ba Lan – Litva, Transylvania, Anh, Hà Lan và Hungary.

Tác phẩm

Tiếng Latinh
Orbis Pictus ("The Visible World in Pictures")
Linguae Bohemicae thesaurus, hoc est lexicon plenissimum, grammatica accurata, idiotismorum elegantiae et emphases adagiaque ("Treasure of the Czech language"), 1612–1656
Problemata miscellanea ("Different Problems"), 1612, non existent, perished in fire while being prepared for printing.
Sylloge quaestionum controversarum, 1613
Grammaticae facilioris praecepta, 1614–1616
Theatrum universitatis rerum, 1616–1627
Centrum securitatis ("The Center of Safety"), 1625
Moraviae nova et post omnes priores accuratissima delineatio autore J. A. Comenio ("Map of Moravia"), 1618–1627
Didactica magna ("The Great Didactic"), 1633–1638
Via Lucis, Vestigata & Vestiganda ("The Way of Light"), 1641
Schola pansophica ("School of Pansophy"), 1650–1651
Primitiae laborum scholasticorum, 1650–1651
Opera didactica omnia ("Writing on All Learning"), 1657
De bono unitatis et ordinis ("On Good Unity and Order"), 1660
De rerum humanarum emendatione consultatio catholica ("General Consultation on an Improvement of All Things Human"), 1666
Unum necessarium ("The One Thing Needful"), 1668
Spicilegium Didacticum, 1680

Tiếng Séc
O andělích ("About Angels"), 1615
Retuňk proti Antikristu a svodům jeho ("Utterance against the Antichrist and his temptations"), 1617
O starožitnostech Moravy ("About Moravian Antiquities"), 1618–1621
Spis o rodu Žerotínů (Script about House of Žerotín), 1618–1621
Listové do nebe ("Letters to Heaven"), 1619
Manuálník aneb jádro celé biblí svaté ("Manual or Core of the Whole Holy Bible"), 1620–1623
Přemyšlování o dokonalosti kŕesťanské ("Thinking About Christian Perfection"), 1622
Nedobytedlný hrad jméno Hospodinovo ("Unconqerable Fortress (is) Name of the God"), 1622
Truchlivý, díl první ("The Mournful", volume I), 1623
O poezí české ("About Czech Poetry"), 1623–1626
Truchlivý, díl druhý ("The Mournful", volume II), 1624
O sirobě ("About Poor People"), 1624
Pres boží ("Press of God"), 1624
Vidění a zjevení Kryštofa Kottera, souseda a jircháře sprotavského ("Seeing and Revelation of Kryštof Kotter, Neibourgh of Mine and Tanner from Sprotava"), 1625
Překlad některých žalmů ("Translation of Some Psalms"), 1626
Didaktika česká ("Czech Didactic"), 1628–1630
Škola hrou (Schola Ludus, School by Play) 1630
Labyrint světa a ráj srdce ("Labyrinth of the World and Paradise of the Heart") 1631
Brána jazyků otevřená (The Gate of Languages Unlocked) 1631

Xuất bản về ông
Keatinge, The Great Didactic of Comenius (London, 1896)
Kučera, Karel. 2014. Jan Ámos Komenský. A man in search of peace, wisdom, and proverbs. Proceedings of the Seventh Interdisciplinary Colloquium on Proverbs, November 2013, at Tavira, Portugal, ed. by Rui J. B. Soares and Outi Lauhakangas, pp.&nbsp;64–73. Tavira: Tipografia Tavirense.
Simon Somerville Laurie, John Amos Comenius (1881; sixth edition, 1898)
Robert Herbert Quick, Essays on Educational Reformers (London, 1890)
Müller, Ein Systematiker in der Pädagogik: eine philosophisch-historische Untersuchung: Inaugural-Dissertation zur Erlangung der Doctorwürde an der philophischen Fäcultat der Universität Jena (Dresden, Bleyl und Kaemmerer, 1887)
Löscher, Comenius, der Pädagoge und Bischof (Leipzig, 1889)
Monroe, Will S. Comenius and the Beginning of Educational Reform (New York, 1900) Web access
John Amos Comenius and his Works (Prague, 1945)

Tham khảo

Liên kết ngoài
Quotations related to John Amos Comenius at Wikiquote

Comenius' biography
The Correspondence of Jan Amos Comenius &x5B;Komenský&x5D; (566 letters) in EMLO
J.A. Comenius Museum in Uherský Brod
Comenius Museum & Mausoleum, Naarden, NL


Comenius Foundation. US
Article by the psychologist Jean Piaget on the importance of Comenius (PDF)
Didactica Magna online
Orbis Pictus (The Visible World in Pictures) online
Jan Amos Comenius Bibliography