Người đi tìm dĩ vãng

| âm nhạc = Đỗ Hồng Quân
| quay phim = Phạm Việt Thanh
| dựng phim =
| hãng sản xuất = Hãng Phim truyện I
| phát hành = Phương Nam Film (DVD)
| công chiếu = 1994
| thời lượng = 153 phút
| quốc gia =
| ngôn ngữ = Tiếng Việt
}}

Người đi tìm dĩ vãng là bộ phim điện ảnh Việt Nam dài hai phần do Hãng Phim truyện I sản xuất từ năm 1992 và phát hành năm 1994, được đạo diễn bởi Trần Phương và Tất Bình. Kịch bản được chuyển thể bởi nhà văn Chu Lai, dựa theo tiểu thuyết Ăn mày dĩ vãng của ông.

Nội dung

Trong chiến tranh, Hai Hùng là đội trưởng đặc công bản lĩnh của quân giải phóng khiến quân lực Việt Nam Cộng hòa tại Bến Cát ra lệnh truy nã. Một cấp dưới dưới của Hùng là Viên đã cảm nhận rằng mình sẽ hy sinh, trước khi vào trận, anh cũng dự đoán được chuyện tình cảm chắc trở giữa Hùng và cô dân quân tên Ba Sương. Trước khi hy sinh, Viên chăn chối rằng không không muốn Hùng phát sinh tình cảm với Sương để cô không phải khổ về sau.

Du kích địa phương và tổ đặc công của Hùng bắt sống được một nhóm lính Việt Nam Cộng hòa, trong đó có Đại úy Tường. Thấy dáng vẻ thư sinh của Tường mà Hùng có chút chiếu lệ, sau đó Tường được một người nào đó bí mật thả ra. Còn Hùng bị đơn vị kỷ luật vì ý định sử tử hết số tù binh còn lại. Trong đơn vị có một nữ du kích từng là người yêu cũ của Tường, tên Hai Hợi cũng bỏ trốn khỏi đơn vị. Dưới danh nghĩa chiêu hồi, cô mở một quán bar và hoạt động tình báo cho quân Giải phóng. Hàng động của Hợi bị Trung úy Đĩnh phát giác và ép cô phải chung sống với hắn như vợ chồng. Hai Hợi sau đấy đã tự sát. Một thời gian ngắn sau, Tường và Đĩnh dẫn dắt một trận càn, họ tình cờ bao vậy đúng nơi Hùng và Sương ẩn náu. Tường nhận ra Hùng nên có ý cho qua, nhưng Đĩnh và cấp dưới đã hạ được Sương. Sau trận càn này, Hùng đã tìm cách cướp xác của Sương về chôn cất.

Sau chiến tranh, Hùng là một cán bộ nhà nước, không quen thói xu nịnh và bè phái, ông về hưu non và trở lại Bến Cát như để nhớ về quá khứ. Hùng phát hiện ra nữ giám đốc tên Tư Lan giống Ba Sương đến kỳ lạ. Tư Lan luôn tìm cách chốn tránh, phủ nhận phán đoàn của Hùng. Sau nhiều nỗ lực, Hùng tìm được Tường và biết được mọi chuyện.

Trong trận càn năm xưa, Ba Sương bị thương, khi đang hôn mê cô đã bị Đĩnh cho điểm chỉ vào các giấy tờ của CIA. Tường đã tạo cái chết gửi cho cô bằng cách lấy xác của Hai Hợi để đánh tráo. Ba Sương liên hệ được với một nữ du kích là Tư Lan, nhưng không may cô này hy sinh trước khi kịp giúp Sương trở về đơn vị. Tư Lan chăn chối muốn Sương lấy danh tính của mình để trở lại về đơn vị tiếp tục tham gia kháng chiến. Dùng danh tính của Tư Lan, Sương có cơ hội ra Bắc học tập và phát triển ban thân. Cô trở thành phó giám đốc một công ty quốc doanh nơi mà Đĩnh cũng đang làm việc. Sương bị Đĩnh phát giác và đe dọa tung các giấy tờ của CIA. Sương phải kết hôn với Đĩnh và thực hiện nhiều phi vụ kinh tế phạm pháp.

Tại xưởng gốm của Tường, Ba Sương và Hai Hùng nhận lại nhau, Đĩnh uy hiếp Ba Sương giao ra các giấy tờ làm ăn phạm pháp của hắn nhưng không được nên buộc phải bỏ chốn. Hùng và Sương cùng nhau đến nghĩa trang huyện để thắp hương cho đồng đội cũ nhưng cũng tai đây, Sương phát bệnh và qua đời.

Diễn viên

Trần Lực Hai Hùng (lồng tiếng: Tất Bình)
Thanh Mai Ba Sương
Thanh Quý Hai Hợi
Thiệu Ánh Dương Tuấn
Thương Tín Đĩnh
Lê Công Tuấn Anh Tường
Quang Đại Tám Tính / Tám "cọp"
Minh Hoàng Ba Thành
Kim Bình Tư Lan
Mai Thành Ông thường trực
Thúy Loan Thu giao liên và Thu quán nước
Tấn Thi Ba Tiến
Hoàng Sơn Tú
Đạt Phi Viên
Tất Bình Thông dịch viên
Danh Thái (quần chúng)

Giải thưởng

Tham khảo
Tham khảo

Nguồn sách