undertheseanlp/UVW-2026 huggingface dataset:
Lũ lụt Jakarta 2020

Lũ lụt đã càn quét trên khắp Jakarta, Bogor, Tangerang, và Bekasi vào những giờ đầu của ngày 1 tháng 1 năm 2020, do mưa lớn suốt đêm với mức đo được 15 inch nước mưa - gấp 3 lần so với mức trung bình. Cơn mưa lớn đã khiến nước tràn ngập dòng sông Ciliwung và Cisadane.

Lịch sử
Đã từng có những trận lũ lụt lớn càn quét khu vực Jakarta trong quá khứ, trong những năm 1621, 1654, 1918, 1942, 1976, 1996, 2002 và 2007. Nguyên nhân cơ bản của lũ lụt là vì địa hình Jakarta quá thấp. Khoảng 24.000 ha (khoảng 240&nbsp;km vuông) phần chính của Jakarta được ước tính là nằm dưới mực nước biển. Lũ lụt trở nên nghiêm trọng nếu mưa lớn xảy ra trùng thời điểm với thủy triều cao. Khi điều này xảy ra, thủy triều cao khiến nước tràn vào các khu vực trũng thấp giống như dòng chảy từ những cơn mưa ở vùng cao như Bogor gần đó đang chảy xuống khu vực Jakarta hàng ngày.

Địa lý
Tình hình tăng trưởng dân số không thể kiểm soát ở khu vực thành thị, việc quy hoạch sử dụng đất kém và sự thiếu hiểu biết của người dân thành phố và chính quyền về lũ lụt, làm trầm trọng thêm tác động của lũ lụt.

Tác động
Nhiều trận lũ đã được chỉ định mức tình trạng khẩn cấp do mực nước cao sau khi trời mưa.

Từ 6 giờ tối ngày 1 tháng 1 đến 12 giờ ngày 2 tháng 1 năm 2020, chính phủ tạm thời cho di chuyển tự do mọi đường bộ ở Jakarta.

Tại nhiều nơi trong thành phố, mực nước mưa đạt 30 đến 200&nbsp;cm. Tại một số nơi, chẳng hạn như Cipinang Melayu, Đông Jakarta, mực nước đạt đỉnh 4 mét. Hơn 19.000 cư dân đã được sơ tán đến các địa điểm cao hơn. Chính phủ đã chỉ định các trường học và các tòa nhà chính phủ làm nơi trú ẩn tạm thời. Ở một số khu vực, nỗ lực sơ tán rất khó khăn do nước chảy mạnh và mất điện.

Theo cơ quan dự báo thời tiết của Indonesia, mưa nhiều hơn cùng với giông bão và gió lớn dự kiến trong ba đến bảy ngày tới, có khả năng làm trầm trọng thêm tình hình lũ lụt hiện tại.

Tác động hệ thống giao thông
Nhiều mạng lưới giao thông đã bị gián đoạn bao gồm vận chuyển đường sắt nhẹ, taxi, xe lửa, đường thu phí, và một sân bay.

Sân bay Halim Perdanakusuma đã bị đóng cửa vào sáng sớm do đường băng sân bay bị ngập nước. Giao thông hàng không tạm thời được chuyển hướng đến sân bay Sukarno-Hatta. Halim Perdanakusuma được mở lại vài giờ sau đó.

Thiệt mạng
Ít nhất 21 trường hợp tử vong đã được báo cáo, do các nguyên nhân lở đất, hạ thân nhiệt và điện giật. Nhiều khu vực của thành phố đã bị mất điện, nguồn điện bị tắt vì lý do an toàn.

Tham khảo
Tai nạn máy bay trực thăng ở Tân Đài Bắc năm 2020

| summary =
| site = Ô Lai, Tân Đài Bắc
| coordinates =
| aircraft_type = Sikorsky UH-60 Black Hawk
| aircraft_name =
| operator =
| tail_number = 933
| origin = Sân bay Tùng Sơn Đài Bắc
| stopover =
| stopover0 =
| last_stopover =
| destination = Tô Áo, Nghi Lan
| passengers = 10
| crew = 3
| fatalities = 8
| injuries = 5
| missing =
| survivors =
| callsign =
| occupants = 13
}}
Vào ngày 2 tháng 1 năm 2020, đã xảy ra một vụ tai nạn máy bay trực thăng Black Hawk của quân đội Đài Loan, máy bay bị rơi ở quận Ô Lai của Tân Đài Bắc, Đài Loan. Tướng Thẩm Nhất Minh, Tổng tham mưu trưởng Quân đội Đài Loan cùng 7 người khác trên máy bay thiệt mạng. Chiếc trực thăng mất liên lạc với sân bay Tùng Sơn lúc 8:07 sáng, mười ba phút sau khi cất cánh và đâm vào sườn núi.

Tướng Thẩm Nhất Minh, Tổng tham mưu trưởng Quân đội Đài Loan đã ở trên trực thăng cùng với bảy sĩ quan khác và một cố vấn cao cấp từ Bộ Tổng tham mưu, Bộ Quốc phòng (MND-GSH), một phóng viên quân sự, và ba thành viên phi hành đoàn. Tướng Thẩm và bảy người khác trong đó có hai vị tướng thiệt mạng, trong khi năm người khác bị thương.

Điều tra
Trong một cuộc họp báo vào ngày 2 tháng 1, tướng Hùng Hậu Cơ, Tổng tư lệnh Không quân, tuyên bố rằng chính phủ đã thành lập một đội đặc nhiệm để điều tra nguyên nhân vụ tai nạn. Phần cứng trong máy ghi âm chuyến bay đã được chuyển đến Sikorsky Airplane.

Hậu quả
cùng với các Tướng lĩnh và Đô đốc, đang giành giây phút mặc niệm trong hội nghị quân sự sau vụ tai nạn máy bay trực thăng.]]

Vụ tai nạn này xảy ra chín ngày trước cuộc tổng tuyển cử Đài Loan. Văn phòng chiến dịch của Tổng thống Thái Anh Văn và Đảng Tiến bộ Dân chủ tuyên bố rằng các hoạt động tranh cử tổng thống và lập pháp của họ sẽ bị dừng lại trong ba ngày, và văn phòng chiến dịch tranh cử tổng thống của Hàn Quốc Du tuyên bố hủy chiến dịch sự kiện trong hai ngày. Viện Hoa Kỳ tại Đài Loan (AIT), phái đoàn đại diện cho Hoa Kỳ trên đảo, cũng đưa ra tuyên bố gửi lời chia buồn về vụ tai nạn, và họ sẵn sàng hỗ trợ đối tác Đài Loan sau đó. Vào ngày 3 tháng 1, lá cờ của Hoa Kỳ tại Văn phòng chính AIT Đài Bắc đã được treo rủ.

Tham khảo
Khnumhotep II

Khnumhotep II là một nomarch cai quản nome Oryx (nome thứ 16 của Thượng Ai Cập), sống vào thời trị vì của pharaon Amenemhat II và Senusret II thuộc Vương triều thứ 12 trong lịch sử Ai Cập cổ đại. Ngôi mộ của ông nổi tiếng với nhiều bức phù điêu còn tồn tại theo năm tháng.

Gia quyến
Những thông tin về gia tộc của Khnumhotep II được biết đến từ ngôi mộ mang số hiệu BH3 của ông. Khnumhotep II xuất thân trong một gia đình quý tộc sống tại Menat-Khufu (nay là thành phố Minya, Ai Cập). Cha của Khnumhotep tên là Neheri, lãnh chúa của một vùng đất, và là con trai của Sobekankh. Khety là chánh thất của Khnumhotep, là con gái của một nomarch cai quản nome Anubis (nome thứ 17 của Thượng Ai Cập) và phu nhân Thent. Khety nắm giữ một số danh hiệu cao quý như "Con gái của lãnh chúa", "Vợ của lãnh chúa" và còn đảm nhiệm vai trò là nữ tư tế của thần Hathor và Pakhet.

Có tất cả 10 người con được biết đến của Khnumhotep II, và tên mẹ của họ cũng được ghi lại.

Với Khety:
Nakht, con trai trưởng, được gọi là lãnh chúa của nome Anubis, có lẽ tập phong từ ông ngoại.
Khnumhotep III, cũng được gọi là con trai trưởng (có thể là em sinh đôi với Nakht), tể tướng dưới thời vua Senusret II.
Nehera A, đặt theo tên của ông nội.
Neternekht, con trai.
Baqet, đặt theo tên của bà nội, danh hiệu "Tư tế của Hathor, Phu nhân Arit".
Thent, đặt theo tên của bà ngoại, danh hiệu "Tư tế của Pakhet, Phu nhân của vùng Thung lũng".
Meres, danh hiệu "Tư tế của Hathor, Phu nhân Arit".
Với Tjat:
Ngôi mộ
Ngôi mộ của Khnumhotep II nằm tại Beni Hasan, mang số hiệu BH3. Hai bên đường vào ngôi mộ là những tảng đá màu nâu sẫm; con đường mở rộng từ dốc đồi xuống mặt đất. Phía trước lối vào ngôi mộ là hai cột đá dựng đứng và một khoảng sảnh nhỏ; sảnh được bao quanh bởi tường bằng gạch bùn.

Hình ảnh
Một vài bức phù điêu trong ngôi mộ BH3 của Khnumhotep II:

Tập tin:Netting Birds, Tomb of Khnumhotep MET 33.8.18 EGDP012980.jpg|Bẫy chim bằng lưới.
Tập tin:Weavers, Tomb of Khnumhotep MET DT204509.jpg |Thợ dệt đang làm việc (bản vẽ lại).
Tập tin:Beni-Hassan-KhnoumhotepII2.jpg|Phù điêu của Khety, vợ cả của Khnumhotep, người ngồi ở góc giữa trên.

Tham khảo
Percy Newberry (1893), Beni Hasan. Part 1, Luân Đôn, Anh: Nhà xuất bản Kegan Paul, Trench, Tubner & Co. (xem trực tuyến)
Janice Kamrin (1999), The Cosmos of Khnumhotep II at Beni Hasan, Nhà xuất bản Routledge
Wolfram Grajetzki (2009), Court Officials of the Egyptian Middle Kingdom, Nhà xuất bản Duckworth Publishers

Chú thích
Mycteroperca bonaci

Serranus bonaci
Serranus brunneus
Serranus decimalis
Serranus arara
Serranus cyclopomatus
Serranus latepictus
Trisotropis aguaji
Mycteroperca bonaci var. xanthosticta
}}}}
Mycteroperca bonaci là một loài cá biển thuộc chi Mycteroperca trong họ Cá mú. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1860.

Từ nguyên
Từ định danh bonaci bắt nguồn từ Bonací, tên thường gọi ở Cuba đối với loài cá này.

Phân bố và môi trường sống
M. bonaci có phân bố rộng rãi dọc Tây Đại Tây Dương, từ Bermuda và bang Massachusetts dọc theo bờ đông Hoa Kỳ (mặc dù những ghi nhận ở phía đông bắc Hoa Kỳ chỉ là cá con, nên được xem là cá thể lang thang), băng qua vịnh México (Florida Keys ngược lên phía bắc đến Alabama, cụm bãi ngầm Flower Garden, phía nam Texas dọc theo México) đến bang Santa Catarina ở phía nam, bao gồm các quần đảo Trindade và Martin Vaz và Fernando de Noronha xa bờ.

M. bonaci trưởng thành sống đơn độc gần các rạn san hô và mỏm đá ở vùng nước sâu, độ sâu có thể lên đến ít nhất là 250 m;

Số gai ở vây lưng: 11; Số tia vây ở vây lưng: 15–17; Số gai ở vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 11–13; Số tia vây ở vây ngực: 16–17; Số vảy đường bên: 78–83.

Loài lưỡng tính
M. bonaci là một loài lưỡng tính tiền nữ (cá đực là từ cá cái chuyển đổi giới tính mà thành). Ở Nam Florida, độ tuổi thuần thục sinh dục ước tính là 5,2 năm với kích thước trung bình khoảng 82,6 cm (chiều dài tổng: TL), tương tự độ tuổi chuyển đổi giới tính là 15,5 năm với chiều dài khoảng 121,4 cm TL. Nhưng ở bờ nam vịnh México, kích thước trung bình khi cá cái chuyển đổi giới tính là 103,3 cm FL (chiều dài từ mõm đến điểm phân thùy đuôi), ước tính 50% cá cái trưởng thành đạt được ở chiều dài 72,1 cm FL.

Có sự dị hình giới tính ở M. bonaci: dải đen cận rìa của vây đuôi, vây hậu môn và vây ngực của cá đực dày hơn và sẫm màu hơn cá cái. Trong thời gian sinh sản, vây đuôi của cá đực đặc biệt có thêm viền trắng ở rìa. Điều này còn được quan sát trong đàn sinh sản ở Belize, cá đực kiểu hình "tỏa nắng" giao phối với cá cái đen hoàn toàn.

Sinh thái

Thức ăn
Thức ăn của M. bonaci trưởng thành chủ yếu là những loài cá nhỏ hơn, cá con chỉ ăn động vật giáp xác là chính. Một đàn sinh sản có thể lên đến khoảng 150 con vào tháng 2, đỉnh điểm của mùa sinh sản kéo dài từ tháng 11 đến tháng 4 ở rạn san hô Belize. Ở Bermuda, M. bonaci sinh sản chủ yếu trong từ tháng 6 đến tháng 8. Âm thanh có phần xung ngắn, theo sau là phần âm dài hơn với tần số cực đại trung bình dưới 100 Hz, đặc trưng trong các màn tán tỉnh đối với cá mú thuộc chi Mycteroperca này khi hợp thành đàn.

Tuổi thọ
Tuổi thọ lớn nhất mà M. bonaci được ghi nhận tính đến hiện tại là 33 năm, thuộc về cá thể thu thập ở Nam Florida.

Ký sinh
Cho đến năm 2013, có 59 loài ký sinh được ghi nhận trên cơ thể M. bonaci ở bờ biển Yucatán (México).

Giá trị
Như đã nói trên, M. bonaci được khai thác trong nghề cá thương mại và câu cá giải trí. Tuy nhiên, loài này có thể mang độc tố ciguatera như đã được báo cáo ở các nhóm đảo phía đông Caribe.

Tham khảo

Xem thêm
Strychnine

| ChemSpiderID = 389877
| UNII_Ref =
| UNII = H9Y79VD43J
| InChI = 1/C21H22N2O2/c24-18-10-16-19-13-9-17-21(6-7-22(17)11-12(13)5-8-25-16)14-3-1-2-4-15(14)23(18)20(19)21/h1-5,13,16-17,19-20H,6-11H2/t13-,16-,17-,19-,20-,21+/m0/s1
| InChIKey = QMGVPVSNSZLJIA-FVWCLLPLBR
| StdInChI_Ref =
| StdInChI = 1S/C21H22N2O2/c24-18-10-16-19-13-9-17-21(6-7-22(17)11-12(13)5-8-25-16)14-3-1-2-4-15(14)23(18)20(19)21/h1-5,13,16-17,19-20H,6-11H2/t13-,16-,17-,19-,20-,21+/m0/s1
| StdInChIKey_Ref =
| StdInChIKey = QMGVPVSNSZLJIA-FVWCLLPLSA-N
| CASNo_Ref =
| CASNo=57-24-9
| CASNo_Comment = (base)
| CASNo1_Ref =
| CASNo1 = 60-41-3
| CASNo1_Comment = (sulfate)
| PubChem = 441071
| ChEMBL_Ref =
| ChEMBL = 227934
| ChEMBL2_Ref =
| ChEMBL2 = 612118
| ChEMBL3_Ref =
| ChEMBL3 = 486399
| KEGG_Ref =
| KEGG = C06522
| ChEBI_Ref =
| ChEBI = 28973
| SMILES = O=C7N2c1ccccc1[C@@]64[C@@H]2[C@@H]3[C@@H](OC/C=C5\[C@@H]3C[C@@H]6N(CC4)C5)C7
| RTECS = WL2275000
| UNNumber = 1692
}}

| Section2 =
| Solubility = 0.02% (20°C)
}}

| Section3 =
| GHSSignalWord = Danger
| HPhrases =
| PPhrases =
| NFPA-H = 4
| NFPA-F = 0
| NFPA-R = 0
| FlashPt = Non flammable.
| AutoignitionPt = Non flammable.
| IDLH = 3 mg/m³
| LDLo = 0.6 mg/kg (rabbit, oral) Mặc dù nó không có tác dụng y học được biết đến, nhưng trong quá khứ, tác dụng co giật được cho là có lợi ở liều nhỏ chất này. Nguồn strychnine phổ biến nhất là từ hạt của cây Strychnos nux -vomica (mã tiền).

Sinh tổng hợp

Strychnine là một terpene indole alkaloid thuộc họ Strychnos của Corynanthe alkaloids, và nó có nguồn gốc từ tryptamine và secologanin. Enzym này, enzymeososidine synthase, xúc tác sự ngưng tụ của tryptamine và secologanin, sau đó là phản ứng Pictet -Spengler để tạo thành strictosidine. Trong khi các enzyme xúc tác cho các bước sau chưa được xác định, các bước đã được suy ra bằng cách phân lập các chất trung gian từ cây Strychnos nux -vomica (mã tiền). Bước tiếp theo là thủy phân acetal, mở vòng bằng cách loại bỏ glucose (O-Glu) và cung cấp một aldehyd tính phản ứng. Các aldehyd mới sau đó bị một amin thứ cấp tấn công để có khả năng nhận thêm geissoschizine, một chất trung gian phổ biến của nhiều hợp chất liên quan trong họ Strychnos.

Tham khảo
MacBook Air

| os = macOS
| developer = Apple Inc.
| family = MacBook
| related = MacBook, MacBook Pro
| website = apple.com/macbook-air
| soc =
| cpu =
}}
MacBook Air là dòng máy tính xách tay được phát triển và sản xuất bởi Apple Inc. Nó bao gồm một bàn phím kích thước đầy đủ, vỏ nhôm gia công và cấu trúc mỏng nhẹ. MacBook Air ban đầu được định vị là một sản phẩm siêu di động cao cấp được định vị cao hơn dòng MacBook trước đó. Kể từ đó, MacBook Air đã trở thành máy tính xách tay mức đầu tiên của Apple do việc ngừng sản xuất dòng máy MacBook ban đầu vào năm 2011, cũng như việc giảm giá của nó cho các lần tái sản xuất tiếp theo. Trong dòng sản phẩm hiện tại, MacBook Air nằm dưới dải hiệu suất của MacBook Pro.

MacBook Air được giới thiệu vào tháng 1 năm 2008 với màn hình 13,3 inch và được quảng cáo là máy tính xách tay mỏng nhất thế giới. Apple đã phát hành MacBook Air thế hệ thứ hai vào tháng 10 năm 2010, với khung máy được thiết kế lại, bộ lưu trữ trạng thái rắn tiêu chuẩn và thêm phiên bản 11,6 inch nhỏ hơn. Sửa đổi sau đó thêm bộ vi xử lý Intel Core i5 hoặc i7 và Thunderbolt. Thế hệ thứ ba được phát hành vào tháng 10 năm 2018, với kích thước thu gọn, màn hình Retina và sử dụng cổng kết hợp USB-C/Thunderbolt 3 cho dữ liệu và nguồn điện. Cuối cùng, Apple thêm chip M1 và M2 cho chiếc máy tính này.
Dựa trên Intel
MacBook Air được giới thiệu vào tháng 1 năm 2008 như một máy tính xách tay siêu di động cao cấp với màn hình 13,3 inch và bàn phím kích thước đầy đủ và được quảng cáo là máy tính xách tay mỏng nhất thế giới, mở ra một danh mục máy tính xách tay được gọi là dòng máy tính xách tay siêu mỏng. Với thiết kế mỏng, sản phẩm này thu hút sự chú ý vì không có ổ đĩa quang và có ít cổng hơn so với các máy tính xách tay thông thường vào thời điểm đó.

Thân máy nguyên khối (2008–2009)
giới thiệu chiếc MacBook Air đầu tiên, Apple 2008 keynote address]]
Steve Jobs đã giới thiệu MacBook Air trong bài phát biểu quan trọng của Apple tại hội nghị Macworld 2008 vào ngày 15 tháng 1 năm 2008. MacBook Air đầu tiên là mẫu 13,3 inch, ban đầu được quảng cáo là máy tính xách tay mỏng nhất thế giới tại (kỷ lục trước đó là Toshiba Portege R200 ra mắt năm 2005, cao 1,98 cm (0,78 in)). Máy tính này có CPU Intel Merom và GPU Intel GMA tùy chỉnh, nhỏ hơn 40% so với gói chip tiêu chuẩn. Nó cũng có tính năng chống chói. Màn hình màu TN 6 bit có đèn nền LED, bàn phím kích thước đầy đủ và bàn di chuột lớn phản hồi các cử chỉ đa chạm như chụm, vuốt và xoay.

Tham khảo
Mycteroperca fusca

Mycteroperca fusca là một loài cá biển thuộc chi Mycteroperca trong họ Cá mú. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1838, ban đầu được xếp vào chi Serranus bởi Lowe (1836). M. fusca từng bị nhầm lẫn với Mycteroperca rubra, một loài họ hàng chỉ xuất hiện dọc theo bờ biển lục địa Tây Phi và Địa Trung Hải.

Số lượng của M. fusca đang dần suy giảm dáng kể do bị đánh bắt quá mức, đặc biệt là ở quần đảo Canary và Azores. M. fusca được xếp vào danh sách Loài sắp nguy cấp.

Mô tả
M. fusca trưởng thành có chiều dài cơ thể lớn nhất được ghi nhận là 86&nbsp;cm (trưởng thành khi được khoảng 35&nbsp;cm); tuổi thọ trung bình của chúng khoảng từ 30 đến 40 năm tuổi. Đầu và thân của cá thể trưởng thành màu nâu xám hoặc xám sẫm với các đốm màu nâu sẫm. Cá con màu nâu lục lốm đốm, với những đốm trắng nổi bật khắp cơ thể. Vây có vệt trắng và vây ngực màu vàng trong suốt.

Số gai ở vây lưng: 11; Số tia vây mềm ở vây lưng: 14 - 16; Số gai ở vây hậu môn: 3; Số tia vây mềm ở vây hậu môn: 10 - 12.

Chú thích
Mycteroperca interstitialis

Mycteroperca interstitialis là một loài cá biển thuộc chi Mycteroperca trong họ Cá mú. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1860.

Phân bố và môi trường sống
M. interstitialis có phạm vi phân bố rộng rãi ở vùng biển Tây Đại Tây Dương. Loài này được tìm thấy từ bang Bắc Carolina, dọc vùng biển đông nam Hoa Kỳ, bao gồm cả Bermuda, trải rộng gần như khắp vịnh Mexico (trừ phía bắc và tây) và ngoài khơi bang Louisiana (Hoa Kỳ). Từ vịnh Mexico, loài này được tìm thấy dọc theo bờ biển Caribe (trừ phía tây), bao gồm tất cả các hòn đảo và quần đảo bên trong nó, xuống đến Guyana ở phía bắc Nam Mỹ. Loài này còn được tìm thấy dọc theo vùng bờ biển Brazil ở phía nam Nam Mỹ, bao gồm quần đảo Trinidad và Fernando de Noronha.

M. interstitialis trưởng thành sống đơn độc xung quanh các rạn san hô và rạn đá ngầm ở vùng nước sâu, ở độ sâu khoảng 150 m trở lại, tập trung phổ biến hơn vùng biển quanh các đảo hơn là dọc theo bờ biển lục địa. Cá con và cá chưa lớn thường xuất hiện ở các vùng đầm phá có rừng ngập mặn. Khi trưởng thành, chúng di chuyển đến vùng nước sâu hơn.

Số lượng của M. interstitialis đang dần suy giảm dáng kể do bị đánh bắt quá mức, và sự suy giảm này sẽ tiếp tục tăng trong tương lai. Loài này phát triển chậm, sống lâu và có tỷ lệ tử vong tự nhiên thấp, việc đánh bắt quá mức cho nhanh chóng khiến loài này biến mất. M. interstitialis được xếp vào danh sách Loài sắp nguy cấp.

Số gai ở vây lưng: 11; Số tia vây mềm ở vây lưng: 16 - 18; Số gai ở vây hậu môn: 3; Số tia vây mềm ở vây hậu môn: 11 - 12; Số tia vây mềm ở vây ngực: 16 - 17; Số lược mang: 23 - 27; Số vảy đường bên: 70 - 82.

Chú thích
Mycteroperca microlepis

Mycteroperca microlepis là một loài cá biển thuộc chi Mycteroperca trong họ Cá mú. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1879.

Phân bố và môi trường sống
M. microlepis có phạm vi phân bố rải rác ở vùng biển Tây Đại Tây Dương. Loài này được tìm thấy từ bang Bắc Carolina, dọc vùng biển đông nam Hoa Kỳ, bao gồm cả Bermuda, trải rộng gần như khắp vịnh Mexico, ngoại trừ xung quanh Cuba. Loài này còn được tìm thấy ở vùng bờ biển phía nam Brazil, từ Bang Rio de Janeiro đến Santa Catarina. Nó hiếm thấy ở Bermuda và không được ghi nhận ở biển Caribe và đông bắc Brazil.

M. microlepis trưởng thành thường sống xung quanh các rạn san hô và rạn đá ngầm ở vùng nước sâu xa bờ, ở độ sâu khoảng 167 m trở lại; đôi khi bơi vào gần bờ. Chúng sống đơn độc, hoặc hợp thành nhóm từ 5 đến 50 cá thể. Cá con thường xuất hiện trong các thảm cỏ biển hoặc gần cửa sông. Khi trưởng thành, chúng di chuyển đến vùng nước sâu hơn.

Số lượng của M. microlepis đang dần suy giảm dáng kể do bị đánh bắt quá mức, và do tác động của việc suy thoái môi trường biển. Ước tính số lượng của M. microlepis đã giảm 30 đến 60% trong hơn 30 năm qua, dự kiến tỉ lệ này sẽ tiếp tục tăng trong tương lai. Loài này phát triển chậm, sống lâu và có tỷ lệ tử vong tự nhiên thấp, việc đánh bắt quá mức cho nhanh chóng khiến loài này biến mất. M. microlepis được xếp vào danh sách Loài sắp nguy cấp.

Số gai ở vây lưng: 11; Số tia vây mềm ở vây lưng: 16 - 18; Số gai ở vây hậu môn: 3; Số tia vây mềm ở vây hậu môn: 11 - 12; Số tia vây mềm ở vây ngực: 16 - 18; Số lược mang: 27 - 41; Số vảy đường bên: 88 - 96.

Chú thích
Phương ngữ Gyeongsang

Phương ngữ Gyeongsang (còn được biết là Kyŏngsang), hay tiếng Hàn Đông Nam, là phương ngữ tiếng Triều Tiên tại khu vực Yeongnam, bao gồm cả các tỉnh Gyeongsang, Gyeongsang Bắc và Gyeongsang Nam, Hàn Quốc. Có khoảng 10 triệu người nói phương ngữ này. Không giống như tiếng Hàn chuẩn, hầu hết các phương ngữ Gyeongsang đều có thanh điệu, tương tự như tiếng Triều Trung đại.

Phương ngữ Gyeongsang đa dạng. Một người bản ngữ có thể phân biệt phương ngữ tại Daegu với khu vực thành phố Busan - Ulsan mặc dù thành phố đầu tiên cách hai thành phố sau chưa đầy 100&nbsp;km. Các phương ngữ tương đối giống nhau dọc trung lưu sông Nakdong nhưng khác nhau ở gần Busan và Ulsan, Jinju và Pohang cũng như dọc theo sườn phía đông của núi Jiri.
Những giai thoại gần đây và sự kỳ thị xã hội
Từ tổng thống Park Chung-hee đến Kim Young-sam (1961-1997), phương ngữ Gyeongsang nổi bật hơn trong truyền thông Hàn Quốc so với các phương ngữ khác vì tất cả các tổng thống (trừ Choi Kyu-hah) là người bản địa của tỉnh Gyeongsang. Đó là lý do tại sao một số chính trị gia Hàn Quốc hoặc các quan chức cấp cao đã bị cho là không cố gắng chuyển đổi sang giọng Seoul, được coi là giọng chuẩn ở Hàn Quốc.

Ngoài ra, cựu tổng thống Kim Young-sam đã bị chỉ trích (khi ông còn đương chức) vì không phát âm chính xác khi phát biểu trước công chúng. Có lần ông đã phát âm sai '경제' (Gyeongje: có nghĩa là 'nền kinh tế ') thành '갱제' (Gaengje: một cách phát âm Gyeongsang của thế hệ cũ cho '경제 ')' và '외무부 장관 (oemubu-janggwan: nghĩa là 'bộ trưởng ngoại giao')' thành '애무부 장관' (aemubu-janggwan: có nghĩa là 'bộ trưởng ve vuốt'). Ngoài ra, có một tin đồn liên quan đến việc trong một bài phát biểu công khai, ông đã làm cho người nghe rất ngạc nhiên khi cho biết rằng ông ấy sẽ biến Jeju thành một thành phố 'hiếp dâm' đẳng cấp thế giới (관광 [gwan gwang, du lịch]> 강간 [gang-gan, hiếp dâm]) bằng cách xây dựng một đường cao tốc 'thông dâm' (관통 하는 [gwantonghaneun, xuyên suốt])> 간통 하는 [gantonghaneun, ngoại tình]).

Tham khảo

Liên kết ngoài

Các đặc điểm của phương ngữ Gyeongsang Bắc (tiếng Hàn)
Mycteroperca phenax

Mycteroperca phenax là một loài cá biển thuộc chi Mycteroperca trong họ Cá mú. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1884.

Phân bố và môi trường sống
M. phenax có phạm vi phân bố rộng rãi ở vùng biển Tây Bắc Đại Tây Dương. Loài này được tìm thấy từ bang Bắc Carolina, dọc theo vùng biển đông nam Hoa Kỳ, trải rộng gần như khắp vịnh Mexico, xuống đến miền nam Belize, ngoại trừ xung quanh Cuba. Ở biển Caribe, loài này được tìm thấy từ Colombia đến Tobago ở phía bắc Nam Mỹ.

M. phenax trưởng thành thường sống xung quanh các rạn san hô (nhất là san hô thuộc chi Oculina) và rạn đá ngầm ở vùng nước sâu xa bờ, ở độ sâu khoảng 30 đến 100 m; bơi vào gần bờ khi nhiệt độ nước biển giảm xuống dưới 8&nbsp;°C. Chúng sống đơn độc, hoặc hợp thành nhóm từ 5 đến 50 cá thể. Cá con thường xuất hiện ở các khu vực rừng ngập mặn hoặc gần cửa sông. Khi trưởng thành, chúng di chuyển đến vùng nước sâu hơn.

Mô tả
M. phenax trưởng thành có thể đạt kích thước chiều dài cơ thể tới 107&nbsp;cm; tuổi thọ tối đa được ghi nhận là 31 năm. Cá mái chuyển đổi giới tính thành cá đực khi được 11 năm tuổi.

Số gai ở vây lưng: 11; Số tia vây mềm ở vây lưng: 16 - 18; Số gai ở vây hậu môn: 3; Số tia vây mềm ở vây hậu môn: 11 - 12; Số tia vây mềm ở vây ngực: 15 - 17; Số lược mang: 26 - 31; Số vảy đường bên: 76 - 82.

Chú thích
Mycteroperca rosacea

Mycteroperca rosacea là một loài cá biển thuộc chi Mycteroperca trong họ Cá mú. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1778.

Phân bố và môi trường sống
M. rosacea có phạm vi phân bố tương đối rộng rãi ở vùng biển Đông Thái Bình Dương. Đây là một loài này đặc hữu của Mexico, được tìm thấy từ khắp vịnh California và phía tây nam bán đảo Baja California đến bang Jalisco, bao gồm cả quần đảo Marías.

M. rosacea trưởng thành thường sống xung quanh các rạn san hô và rạn đá ngầm ở vùng nước sâu, ở độ sâu khoảng 100 m trở lại. Cá con thường xuất hiện ở các khu vực nước nông hơn, ưa sống trong các bụi tảo thuộc chi Sargassum. Khi trưởng thành, chúng di chuyển đến vùng nước sâu hơn.

Số gai ở vây lưng: 11; Số tia vây mềm ở vây lưng: 16 - 18; Số gai ở vây hậu môn: 3; Số tia vây mềm ở vây hậu môn: 10 - 11; Số tia vây mềm ở vây ngực: 15 - 17; Số lược mang: 37 - 43; Số vảy đường bên: 110 - 130.

Thức ăn của M. rosacea trưởng thành chủ yếu là các loài cá nhỏ hơn; cá con chỉ ăn động vật giáp xác. Loài này được đánh bắt trong nghề cá thương mại và trong ngành câu cá giải trí.

Chú thích
Tư Mã Thượng

Tư Mã Thượng (; ? - ?), là tướng lĩnh nước Triệu thời Chiến Quốc trong lịch sử Trung Quốc.

Cuộc đời
Năm 230 TCN, nhân lúc nước Triệu gặp nạn hạn hán, nước Tần quyết định mở chiến dịch diệt nước Triệu. Năm 229 TCN, Tần vương Chính phái Vương Tiễn, Khương Hối, Dương Đoan Hòa chia quân ba đường từ Thượng, Tỉnh Hình, Hà Nội giáp công đô thành Hàm Đan của Triệu. Triệu vương Thiên cử Lý Mục, Tư Mã Thượng xuất quân chống đỡ.

Gian thần Quách Khai nhận hối lộ của Tần, gièm pha với Triệu vương, nói rằng hai tướng cầm đại quân muốn tạo phản. Triệu vương liền lấy Triệu Thông, Nhan Tụ thay Mục, Thượng làm tướng. Lý Mục không chịu giao ra binh quyền, bị bắt chém. Tư Mã Thượng bị phế bỏ, không rõ kết cục ra sao. Ba tháng sau, đô thành Hàm Đam bị đánh hạ, Triệu vương Thiên bị bắt, nước Triệu diệt vong.

Triệu vương lấy Tư Mã Thượng làm sứ giả, cầm tiết, đến núi Hôi Tuyền tuyên bố mệnh lệnh. Thượng nói riêng với Mục rằng: Quách Khai gièm tướng quân muốn tạo phản, Triệu vương nghe theo, đòi tướng quân về làm tướng quốc, chỉ là lời nói dối mà thôi! Lý Mục nổi giận, muốn dẫn quân trở về giết Quách Khai rồi lại chống Tần. Thượng khuyên rằng: Tướng quân dấy quân xâm phạm cung cấm, người biết cho là trung, người không biết cho là phản, chỉ làm cho kẻ gièm pha có cớ để nói. Tài năng của tướng quân, lập công danh ở đâu cũng được, hà tất phải ở Triệu! Lý Mục nghe theo lời khuyên, cầm tướng ấn bỏ trốn, bị Triệu Thông bắt được, chém đầu. Tư Mã Thượng không dám về triều, đem vợ con trốn ra biển.

Sứ giả trở về thuật lại lời của Mục. Triệu vương tỉnh ngộ, lại phái Triệu Thông đem rượu độc đến ban cho Tư Mã Thượng. Thượng khóc, than: Ta vô tội, sao lại bị ban chết? Sứ giả đáp: Hôm trước Lý Mục nói rằng người muốn khuyên hắn tạo phản, hắn không nghe, ngươi lừa đại vương ban chết. Giờ đại vương ban thưởng cho ngươi, không được oán hận. Thượng uống rượu mà chết, Triệu Thông cắt đầu về dâng. Triệu vương nửa buồn nửa vui. Hình tượng Tư Mã Thượng của cả hai bộ đều có sự khác biệt so với lịch sử, nhưng hình tượng Đông Chu liệt quốc gần gũi với lịch sử hơn.

Trong manga Vương giả thiên hạ của Hara Yasuhisa, Tư Mã Thượng xuất hiện ở hồi 502, là một tướng lĩnh xuất sắc từng được đề cử trở thành một trong Tam đại thiên (三大天) nhưng đã từ chối. Khi Lý Mục dẫn quân sang phía tây chống Tần, quân Yên do Ngột Lỗ Đa (兀魯多) chỉ huy xâm lấm. Tư Mã Thượng dẫn 5.000 quân lên phía bắc phòng thủ, nhận được sự tin tưởng tuyệt đối của Lý Mục, đã cầm chân và đánh bại 20.000 quân Yên.

Tham khảo
Tư Mã Thiên, Sử ký.
Phùng Mộng Long, Đông Chu liệt quốc chí.

Chú thích
Trại Loan

Trại Loan (; ; ; trước đây gọi là Tây Loan (; ), nằm ở rìa phía đông của khu đô thị của đảo Hồng Kông bên cạnh Shau Kei Wan. Khu vực này là một phần hành chính của Quận Đông, và là một khu vực công nghiệp và dân cư. Dân số Trại Loan là 186.505 trong năm 2001.

Địa lý
qua eo biển Lí Ngư Môn.]]
Trại Loan được xây dựng trên vùng đất được cải tạo từ vịnh và kéo dài về phía tây từ Lí Ngư Môn ở Heng Fa Chuen (xem bên dưới) và phía đông đến Tiểu Tây Loan. Trại Loan có núi Ca Liên Thần và núi Bát Điện Xạ ở phía nam và núi Bách Giá ở phía tây. Ngoài ra, Vườn quốc gia Thạch Áo nằm ở phía nam Trại Loan.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Lưu Cán

Lưu Cán (; ? - ?), không rõ tên tự, là quan viên nhà Quý Hán thời Tam Quốc trong lịch sử Trung Quốc.

Cuộc đời
Lưu Cán quê ở quận Nam Dương, sau tách thành quận Nam Hương, Kinh Châu.

Năm 214, Lưu Bị bình định Tây Xuyên, thiết lập Diêm phủ hiệu úy, lấy Vương Liên làm Tư diêm hiệu úy quản lý. Vương Liên khi đó chọn lựa trong các đồng hương, đề bạt Đỗ Kỳ, Lã Nghệ, Lưu Cán làm Điển tào hiệu úy.

Về sau, Lã Nghệ quan tới Thượng thư; Đỗ Kỳ quan đến Đại tướng quân Tư mã, chỉ có Lưu Cán vẫn trải qua các chức vụ ở châu quận. Dù vậy, Nghệ, Kỳ, Cán lẫn nhau thân thiện, quan ái, danh tiếng lan xa, được người đường thời khen ngợi.

Lưu Cán cuối đời quan tới chức thái thú Ba Tây. Người đời đánh giá Cán, Kỳ ở việc tiết kiệm mộc mạc, tuân thủ lễ pháp đều kém hơn Lã Nghệ.

Trong văn hóa
Lưu Cán không xuất hiện trong tiểu thuyết Tam quốc diễn nghĩa của La Quán Trung.

Tham khảo
Trần Thọ, Bùi Tùng Chi chú, Tam quốc chí.

Chú thích
Phân kỳ Kullback–Leibler

Trong toán học thống kê, phân kỳ Kullback–Leibler (hay còn gọi là khoảng cách Kullback–Leibler, entropy tương đối) là một phép đo cách một phân phối xác suất khác biệt so với cái còn lại, phân phối xác suất tham chiếu. Các ứng dụng chứa đặc tính entropy thông tin quan hệ trong các hệ thống thông tin, ngẫu nhiên theo chuỗi thời gian liên tục, và thông tin đạt được khi so sánh các mô hình thống kê suy luận. Tương phản với sự thay đổi thông tin, phân kỳ Kullback–Leibler là một phép đo bất đối xứng phân phối thông minh và vì vậy không đủ điều kiện là một metric thống kê có tính lây lan. Trong trường hợp đơn giản, một phân kỳ Kullback–Leibler có giá trị 0 chỉ ra rằng hai phân phối là giống nhau. Nói cách đơn giản, phân kỳ Kullback–Leibler là một phép đo sự ngạc nhiên, với nhiều ứng dụng khác nhau như thống kê ứng dụng, cơ học chất lưu, khoa học thần kinh và học máy.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Information Theoretical Estimators Toolbox
Ruby gem for calculating Kullback–Leibler divergence
Jon Shlens' tutorial on Kullback–Leibler divergence and likelihood theory
Matlab code for calculating Kullback–Leibler divergence for discrete distributions
Sergio Verdú, Relative Entropy, Conference on Neural Information Processing Systems 2009. One-hour video lecture.
A modern summary of info-theoretic divergence measures
Thống kê toán học

Thống kê toán học (hay còn gọi là toán học thống kê) là một môn khoa học ứng dụng lý thuyết xác suất cùng một nhánh của toán học vào thống kê - tương phản với các phương pháp thu thập dữ liệu thống kê. Một số phương pháp toán học cụ thể được sử dụng cho thống kê toán học bao gồm giải tích, đại số tuyến tính, giải tích ngẫu nhiên, phương trình vi phân, và lí thuyết độ đo.

Tham khảo

Đọc thêm
Borovkov, A. A. (1999). Mathematical Statistics. CRC Press.
Virtual Laboratories in Probability and Statistics (Univ. of Ala.-Huntsville)
StatiBot, interactive online expert system on statistical tests.
Tập tin:Người hâm mộ xin chữ ký Phạm Thị Huệ n.jpg

Miêu tả

|Ngày = 01/01/2020
|Tác giả = Kinh nghiệm - bán không ai mua, mua không ai bán (thảo luận)
|Phiên bản khác =
}}

Giấy phép
Mycteroperca xenarcha

Mycteroperca xenarcha là một loài cá biển thuộc chi Mycteroperca trong họ Cá mú. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1888.

Phân bố và môi trường sống
M. xenarcha có phạm vi phân bố rộng rãi ở vùng biển Đông Thái Bình Dương. Loài này được tìm thấy từ vịnh San Francisco (California, Hoa Kỳ), dọc theo bờ biển phía tây châu Mỹ đến miền nam Peru. Chỉ có một ghi nhận duy nhất tại San Francisco.

M. xenarcha trưởng thành thường sống xung quanh các rạn san hô và rạn đá ngầm ở vùng nước sâu, ở độ sâu khoảng 60 m trở lại. Cá con thường xuất hiện ở các khu vực rừng ngập mặn hoặc gần cửa sông. Khi trưởng thành, chúng di chuyển đến vùng nước sâu hơn.

Số gai ở vây lưng: 11; Số tia vây mềm ở vây lưng: 16 - 17; Số gai ở vây hậu môn: 3; Số tia vây mềm ở vây hậu môn: 10 - 11.

Chú thích
Hyporthodus acanthistius

Hyporthodus acanthistius là một loài cá biển thuộc chi Hyporthodus trong họ Cá mú. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1892. Loài này trước đây được đặt trong chi Epinephelus.

H. acanthistius bị đánh bắt quá mức ở hầu hết phạm vi phân bố của loài này. Số lượng của chúng đã bị suy giảm khoảng từ 50 đến 90% ở Colombia và Mexico, cộng thêm việc H. acanthistius có tuổi trưởng thành tình dục khá trễ (8 năm tuổi) và sinh sản theo đàn. Vì lý do đó mà H. acanthistius được xếp vào Loài sắp nguy cấp.

Số gai ở vây lưng: 9; Số tia vây mềm ở vây lưng: 17; Số gai ở vây hậu môn: 3; Số tia vây mềm ở vây hậu môn: 9; Số tia vây mềm ở vây ngực: 18 - 19; Số vảy đường bên: 61 - 64; Số lược mang: 25 - 27.

Chú thích
David Vaněček (cầu thủ bóng đá, sinh 1991)

| nationalgoals2 = 0
| nationalcaps2 = 3
| nationalteam2 = U-18 Cộng hòa Séc
| nationalyears2 = 2008
| nationalgoals1 = 0
| nationalcaps1 = 2
| nationalteam1 = U-16 Cộng hòa Séc
| nationalyears1 = 2007
| goals2 = 0
| caps2 = 4
| clubs2 = → Sezimovo Ústí (mượn)
| goals1 = 0
| image = David Vaněček (cropped).jpg
| caps1 = 4
| clubs1 = Viktoria Plzeň
| years1 = 2010–2014
| youthclubs1 =
| youthyears1 =
| clubnumber = 17
| currentclub = Puskás Akadémia
| position = Tiền đạo
| height =
| birth_place = Planá u Mariánských Lázní, Tiệp Khắc
| birth_date =
| fullname = David Vaněček
| nationalteam-update =
}} David Vaněček (sinh ngày 9 tháng 3 năm 1991) là một cầu thủ bóng đá chuyên nghiệp người Séc hiện đang chơi cho Puskás Akadémia FC. Anh đã thi đấu quốc gia ở các cấp độ U-16, U-18 và U-19.

Sự nghiệp
Anh đã thi đấu dưới dạng cho mượn tại sáu câu lạc bộ trong khoảng thời gian ba năm từ 2010 đến 2013. Vaněček đã ký hợp đồng vĩnh viễn với Hradec Králové vào tháng 2 năm 2014, cho đến khi kết thúc mùa giải 2015-16. Anh là anh em họ của một David Vaněček khác; họ đã thi đấu cùng nhau tại Sokolov.

Vaněček gia nhập đội bóng của giải Ngoại hạng Scotland Heart of Midlothian vào tháng 1 năm 2019, ký một thỏa thuận trước hợp đồng vào tháng 7 năm 2018. Trong lần xuất hiện thứ hai cho câu lạc bộ, anh bị huấn luyện viên Craig Levein mô tả là "rác rưởi" và thay ra sau 34 phút. Sau đó Levein nói rằng Vaněček đã xin lỗi anh ta vì lý do thiếu thể lực. Vanacek đã bị kết thúc hợp đồng vào mùa hè tiếp theo sau khi rời khỏi Hearts do đồng thuận đôi bên, và hai ngày sau đó ký hợp đồng với đội bóng tại Nemzeti Bajnokság I Puskás Akadémia.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Nhóm ngôn ngữ Galicia-Bồ Đào Nha

}}
Nhóm ngôn ngữ Galicia-Bồ Đào Nha thuộc nhóm ngôn ngữ Iberia-Rôman. Chúng bao gồm các ngôn ngữ có nguồn gốc ở mạn tây của bán đảo Iberia:

Tiếng Galicia (Tây Ban Nha)
Eonavia (Galicia-Asturias) (Tây Ban Nha)
Tiếng Bồ Đào Nha (Bồ Đào Nha)
Judeo-Bồ Đào Nha (†) (toàn cầu)
Tiếng Fala (Tây Ban Nha)

Tiếng Galicia-Bồ Đào Nha trước đây là nguồn gốc của nhóm này.

Bảng so sánh
Bảng so sánh các ngôn ngữ của nhóm Galicia-Bồ Đào Nha và tiếng Latinh liên quan.

Liên kết ngoài

Galaicoportugués
Tiếng Tây Ban Nha Venezuela

|iso1=es|dialects=AmazonLlaneroAndeanTâyĐôngIsleñoCosteñoZuliano/MaracuchoTrung|nation=|agency=Học viện Ngôn ngữ Venezuela|script=chữ Latinh (chữ Tây Ban Nha)|region=|speakers2=người nói ngôn ngữ thứ nhất: 29.100.000 (2013)người nói ngôn ngữ thứ hai: 694.000 (2013)|ref=|speakers=29.794.000 ở Venezuela, tất cả người dùng|date=2014|states=Venezuela|mapcaption=Các loại tiếng Tây Ban Nha được nói ở Venezuela.}}

Tiếng Tây Ban Nha Venezuela ( hoặc ) chỉ đến phương ngữ tiếng Tây Ban Nha được nói ở Venezuela.

Tiếng Tây Ban Nha được đưa tới Venezuela bởi người thực dân. Hầu hết trong số họ đến từ Galicia, xứ Basque, Andalusia hoặc Quần đảo Canaria. Tiếng nói của địa phương cuối cùng là thứ ảnh hưởng cơ bản nhất đối với tiếng Tây Ban Nha Venezuela hiện đại, và giọng Canaria và Venezuela thậm chí có thể không thể phân biệt được với giọng của người nói tiếng Tây Ban Nha khác.

Những người nhập cư Ý và Bồ Đào Nha từ cuối thế kỷ 19 và đầu thế kỷ 20 cũng có ảnh hưởng; họ ảnh hưởng đến từ vựng và giọng của nó, với ngữ điệu nhẹ nhàng, giống như tiếng Tây Ban Nha Rioplata.. Những người định cư Đức cũng để lại ảnh hưởng khi Venezuela được Quốc vương Tây Ban Nha ký hợp đồng nhượng bộ cho nhóm ngân hàng Welser Đức (Klein-Venedig, 1528-1546).

Người Tây Ban Nha cũng mang đến những từ nô lệ châu Phi, vốn là nguồn gốc của cách diễn đạt như chévere ("xuất sắc, tuyệt vời"), xuất phát từ ché egberi tiếng Yoruba. Các từ phi Rôman khác đến từ các ngôn ngữ bản địa, chẳng hạn như guayoyo (một loại cà phê) và caraota (đậu đen).

Tham khảo

Nguồn
Español venezolano, Español maracucho và Voseo trong Wikipedia tiếng Tây Ban Nha.


Liên kết ngoài
(in Spanish) Diccionario de Venezolanadas (Diễn đàn và từ điển, tài nguyên tuyệt vời về chủ đề này!)
(in Spanish) Jergas de Habla Hispana từ điển tiếng Tây Ban Nha chuyên về các từ lóng và thông tục, có tất cả các quốc gia nói tiếng Tây Ban Nha, bao gồm cả Venezuela.
(in English and Spanish) Tây Ban Nha thông dụng tiếng Venezuela cho người nói tiếng Anh (bản dịch tiếng Anh của tiếng lóng tiếng Venezuela)
Mạng Bravais

Trong hình học và tinh thể học, một mạng Bravais, đặt theo tên của nhà vật lí Auguste Bravais, là một mạng vô hạn cấu tạo từ những điểm phân biệt sinh ra từ một tập tịnh tiến rời rạc được miêu tả trong không gian ba chiều như sau:

:\mathbf{R} = n_{1}\mathbf{a}_{1} + n_{2}\mathbf{a}_{2} + n_{3}\mathbf{a}_{3}

Trong đó ni là số nguyên bất kì và ai là các vector cơ sở được đặt ở những hướng khác nhau (không nhất thiết là đường vuông góc chung), từ đó phát triển thành không gian mạng. Các tập hợp vector rời rạc phải được đặt dưới phép cộng và trừ. Mạng Bravais là như nhau đối với bất kì vị trí vector R.

Khi các điểm phân biệt là các nguyên tử, ion hay chuỗi polymer, khái niệm mạng Bravais được dùng để chính thức định nghĩa một sự sắp đặt tinh thể và ranh giới vô hạn. Một tinh thể được tạo nên bởi sự sắp đặt tuần hoàn của một hay nhiều nguyên tử (gốc mạng) lặp lại ở mỗi nút mạng. Do đó, tinh thể trông giống nhau khi quan sát từ bất kì nút mạng nào.

Trong không gian 2 chiều

Trong không gian hai chiều, có năm loại mạng Bravais, chia thành 4 nhóm tinh thể.

Trong không gian ba chiều

Trong không gian 4 chiều

Xem thêm

Tham khảo
Tiamat

từ thế kỷ 8 trước Công nguyên được xác định bởi một số nguồn là có thể mô tả cảnh giết Tiamat trong Enûma Eliš ]]
Tiamat (Tiếng Akkad 𒀭𒋾𒊩𒆳 hoặc 𒀭𒌓𒌈 , tiếng Hy Lạp: αλάττη Thaláttē) là nữ thần khởi thủy, thần của nước biển trong tôn giáo Babylon cổ đại, cùng với Abzû, thần của nước ngọt sinh ra các vị thần trẻ hơn. Tiamat là biểu tượng của hỗn mang nguyên thủy, có cơ thể phụ nữ và sáng lấp lánh. Thần thoại về Tiamat được chia làm hai phần, trong phần đầu tiên Tiamat là một nữ thần sáng tạo, nhờ vào sự hôn phối thần thánh giữa nước mặn và nước ngọt, tạo lập vũ trụ với các thế hệ tiếp nối nhau được sinh ra. Trong phần Chaoskampf (xác lập trật tự từ hỗn loạn) tiếp theo, Tiamat được coi là hiện thân tà ác của hỗn mang nguyên thủy. Một số nguồn gắn bà với hình ảnh của một con rắn biển hoặc rồng.

Trong Enûma Elish, sử thi sáng tạo của Babylon, bà sinh ra thế hệ các vị thần đầu tiên; chồng bà Apsu cho rằng họ đang âm mưu lật đổ ông nên đã gây chiến với các vị thần mới và bị giết chết. Tiamat nổi giận và tiến hành chiến tranh để trả thù cho chồng, trong hình dạng của con rồng biển khổng lồ. Bà tạo ra mười một con quái vật với cơ thể chứa đầy chất độc khiến các vị thần sợ hãi và nhiều người trong số đó đã ngả theo phe bà. Cuối cùng, Tiamat bị thần bão Marduk, con trai của Enki giết chết. Marduk sau đó tạo ra trời và đất từ cơ thể của Tiamat.

Liên kết ngoài

Enuma Elish
Enuma Elish, câu chuyện sáng tạo của Babylon

Dẫn nguồn
Abzu

Abzu hoặc Apsu (Chữ hình nêm: 𒀊 𒀊, ZU.AB; Tiếng Sumer: abzu; Tiếng Akkad: apsû, ), còn được gọi là engur (Chữ hình nêm: LAGAB × HAL; Tiếng Sumer: engur; Tiếng Akkad: engurru - nghĩa đen: ab = 'nước' zu = 'sâu'), là tên của nước ngọt từ mạch nước ngầm, được gắn với đặc tính sinh dưỡng trong thần thoại Sumer và Akkad. Hồ, suối, sông, giếng và các nguồn nước ngọt khác được cho là đều lấy nước từ abzu. Thần thoại Sumer và Akkadian nhắc đến abzu như vùng biển nguyên thủy nằm bên dưới khoảng hư vô của Địa ngục (Kur) và ở trên nữa là Mặt đất (Ma).

Abzu (apsû) được coi như một vị thần trong sử thi sáng tạo Babylon, Enûma Elish. Trong đây, ông là một thực thể nguyên thủy tạo thành từ nước ngọt, cùng tồn tại với Tiamat, thực thể nguyên thủy của nước mặn. Hai người sinh ra thế hệ các vị thần đầu tiên; Apsu cho rằng họ đang âm mưu lật đổ ông nên đã gây chiến với các vị thần mới. Enki tạo ra một câu thần chú khiến Apsu ngủ say và lấy vầng hào quang của Apsu khoác lên mình. Cơ thể Apsu trở thành nơi ở của Enki, cùng với vợ ông Damkina. Trong trái tim của Apsu, Enki và Damkina đã tạo ra thần bão Marduk. Tiamat nổi giận và để trả thù, bà sinh ra mười một con quái vật với cơ thể chứa đầy chất độc để gây chiến. Cuối cùng, Tiamat bị Marduk giết chết. Marduk sau đó tạo ra trời và đất từ cơ thể của Tiamat.

Nguồn

Jeremy Black và Anthony Green, 1992. Các vị thần, ác quỷ và biểu tượng của Mesopotamia cổ đại: một từ điển minh họa, sv "abzu, apsû". Mã số &nbsp; 0-292-70794-0

Dẫn nguồn
Hyporthodus darwinensis

Hyporthodus darwinensis là một loài cá biển thuộc chi Hyporthodus trong họ Cá mú. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1991. H. darwinensis trước đây được xếp vào chi Epinephelus.

Mô tả
Mẫu vật duy nhất của H. darwinensis có chiều dài cơ thể đo được là 53,5&nbsp;cm. Đầu và thân trên của nó có màu nâu vàng, chuyển sang vàng nhạt ở thân dưới. Cơ thể có những đốm nhỏ màu trắng rải rác trên đầu và thân. Vây lưng và vây đuôi có màu vàng nâu; dải viền phía sau màu đen. Đường sọc trắng dọc theo rìa của vây lưng và vây hậu môn. Vây ngực và vây bụng màu đen. Hàm có răng nanh nhỏ; có 3 - 4 hàng răng nhỏ ở phần giữa của hàm dưới.

Số gai ở vây lưng: 11; Số tia vây mềm ở vây lưng: 16; Số gai ở vây hậu môn: 3; Số tia vây mềm ở vây hậu môn: 8.

Chú thích
Hyporthodus ergastularius

Hyporthodus ergastularius là một loài cá biển thuộc chi Hyporthodus trong họ Cá mú. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1930.

Phân bố và môi trường sống
H. ergastularius có phạm vi phân bố giới hạn ở Tây Nam Thái Bình Dương. Đây là một loài đặc hữu của vùng biển phía đông Úc, được tìm thấy từ đảo Lady Musgrave, phía nam Queensland trải dài về phía nam đến New South Wales. Những ghi nhận về sự có mặt của chúng ở các địa điểm khác có thể nhiều khả năng là do nhầm lẫn với loài Hyporthodus octofasciatus. H. ergastularius sống xung quanh các rạn san hô ở độ sâu khoảng từ 15 đến 370 m.

H. ergastularius bị đánh bắt quá mức ở hầu hết phạm vi phân bố của loài này. Số lượng của loài này đã giảm 69% và 80% trong khoảng trong khoảng thời gian 8 và 15 năm trở lại đây. Vì lý do đó mà H. ergastularius được xếp vào Loài sắp bị đe dọa, nhưng gần như đáp ứng ngưỡng Loài cực kỳ nguy cấp.

Số gai ở vây lưng: 11; Số tia vây mềm ở vây lưng: 14 - 15; Số gai ở vây hậu môn: 3; Số tia vây mềm ở vây hậu môn: 9 - 10.

Chú thích
Hyporthodus flavolimbatus

Hyporthodus flavolimbatus là một loài cá biển thuộc chi Hyporthodus trong họ Cá mú. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1865.

H. flavolimbatus bị đánh bắt quá mức ở hầu hết phạm vi phân bố của loài này. Từ năm 1975 đến 2009, số lượng của H. flavolimbatus đã giảm khoảng 68% ở vịnh Mexico. Tại Brazil, từ năm 1996 đến 2006, khoảng 84 đến 96% số lượng loài này đã biến mất. Vì lý do đó mà H. flavolimbatus được xếp vào Loài sắp nguy cấp.

Chú thích
TvOS

| working state = Đang hoạt động
| source model = Đóng với các thành phần mã nguồn mở
| released =
| RTM date =
| marketing target = Truyền hình, trò chơi phổ thông
| ui = Giao diện người dùng 10 foot
| language count = 71
| programmed in = C, C++, Swift, Objective-C, hợp ngữ
| language = Tiếng Indonesia, Tiếng Mã Lai, Tiếng Catalunya, Tiếng Séc, Tiếng Đan Mạch, Tiếng Đức, Austrian German, Swiss German, Australian English, Tiếng Anh Canada, Indian English, Hiberno-English, New Zealand English, Tiếng Anh Singapore, South African English, British English, Tiếng Anh Mỹ, Spanish language in the Americas, Spanish language in the Americas, Spanish language in the Americas, Spanish language in the Americas, Spanish language in the Americas, Spanish language in the Americas, Spanish language in the Americas, Peninsular Spanish, Tiếng Tây Ban Nha Mỹ, Spanish language in the Americas, Spanish language in the Americas, Spanish language in the Americas, Tiếng Tây Ban Nha México, Spanish language in the Americas, Spanish language in the Americas, Spanish language in the Americas, Spanish language in the Americas, Spanish language in the Americas, Spanish language in the Americas, Spanish language in the Americas, Spanish language in the Americas, Tiếng Pháp Bỉ, Tiếng Pháp Canada, Tiếng Pháp, Tiếng Pháp Thụy Sĩ, Tiếng Croatia, Tiếng Ý, Tiếng Ý Thụy Sỹ, Tiếng Hungary, Flemish, Tiếng Hà Lan, Bokmål, Tiếng Ba Lan, Tiếng Bồ Đào Nha Brasil, Tiếng Bồ Đào Nha châu Âu, Tiếng România, Tiếng Slovak, Tiếng Phần Lan, Tiếng Thụy Điển, Tiếng Việt, Tiếng Thổ Nhĩ Kỳ, Tiếng Hy Lạp, Tiếng Nga, Tiếng Ukraina, Tiếng Hebrew, Tiếng Ả Rập, Tiếng Hindi, Tiếng Thái, Tiếng Hàn Quốc, Tiếng Nhật, Chữ Hán giản thể, Chữ Hán phồn thể, Languages of Macau, Tiếng Hồng Kông
| update model = Firmware-over-the-air
| supported platforms = Apple TV
| kernel type = Hybrid (XNU)
| license = Phần mềm sở hữu độc quyền thương mại
| preceded by = Apple TV Software 7 (dựa trên iOS 8) – chỉ Apple TV thế hệ thứ 3
| support status = Đang được hỗ trợ
| logo alt = The tvOS logo (2015)
}}
tvOS (trước đây là Apple TV Software) là một hệ điều hành được phát triển bởi Apple Inc. cho Apple TV thế hệ thứ 2, và sau này là hệ điều hành cho Apple TV. tvOS dựa trên hệ điều hành iOS và có nhiều công nghệ tương tự. tvOS cho Apple TV cho thế hệ thứ 2 và thứ 3 có một số ứng dụng tích hợp, nhưng không hỗ trợ các ứng dụng của bên thứ ba. Apple TV thế hệ thứ 4 được hỗ trợ phần mềm của bên thứ ba thông qua App Store, đã được ra mắt tại sự kiện Apple ngày 9 tháng 9 năm 2015. Vào ngày 29 tháng 10 năm 2015, các đơn đặt hàng trước của Apple TV thế hệ thứ 4 đã bắt đầu và được chuyển tới khách hàng vào tuần kế tiếp.

Phiên bản mới nhất là tvOS 16.4, ra mắt 28/03/2023. Với dịch vụ Apple TV+, tvOS và Apple TV sẽ đóng vai trò lớn trong tương lai của Apple.

Tham khảo

Liên kết ngoài

– trang web chính thức cho Apple TV
Endo Jun

|birth_place=Fukushima, Nhật Bản
|position=Tiền đạo
|currentclub=
|clubnumber=
|years1=2018–|clubs1=Nippon TV Beleza|caps1=|goals1=
|nationalyears1=2019–|nationalteam1=Nhật Bản|nationalcaps1=12|nationalgoals1=0
}}
Endo Jun (sinh ngày 24 tháng 5 năm 2000) là một cầu thủ bóng đá nữ người Nhật Bản.

Đội tuyển bóng đá nữ quốc gia Nhật Bản
Endo Jun thi đấu cho đội tuyển bóng đá nữ quốc gia Nhật Bản.

Thống kê sự nghiệp

Tham khảo

Liên kết ngoài
Minami Moeka

|birth_place=Saitama, Nhật Bản
|position=Hậu vệ
|currentclub=
|clubnumber=
|years1=2017–|clubs1=Urawa Reds|caps1=|goals1=
|nationalyears1=2019–|nationalteam1=Nhật Bản|nationalcaps1=10|nationalgoals1=0
}}
Minami Moeka (sinh ngày 7 tháng 12 năm 1998) là một cầu thủ bóng đá nữ người Nhật Bản.

Đội tuyển bóng đá nữ quốc gia Nhật Bản
Minami Moeka thi đấu cho đội tuyển bóng đá nữ quốc gia Nhật Bản.

Thống kê sự nghiệp

Tham khảo

Liên kết ngoài
Ikejiri Mayu

|birth_place=Kumamoto, Nhật Bản
|position=Tiền đạo
|currentclub=
|clubnumber=
|years1=2019–|clubs1=Suwon UDC WFC|caps1=|goals1=
|nationalyears1=2019–|nationalteam1=Nhật Bản|nationalcaps1=6|nationalgoals1=2
}}
Ikejiri Mayu (sinh ngày 19 tháng 12 năm 1996) là một cầu thủ bóng đá nữ người Nhật Bản.

Đội tuyển bóng đá nữ quốc gia Nhật Bản
Ikejiri Mayu thi đấu cho đội tuyển bóng đá nữ quốc gia Nhật Bản.

Thống kê sự nghiệp

Bàn thắng quốc tế

Tham khảo

Liên kết ngoài
Matsubara Arisa

|birth_place=Hokkaido, Nhật Bản
|position=Tiền vệ
|currentclub=
|clubnumber=
|years1=2018–|clubs1=Nojima Stella Kanagawa Sagamihara|caps1=|goals1=
|nationalyears1=2019–|nationalteam1=Nhật Bản|nationalcaps1=4|nationalgoals1=1
}}
Matsubara Arisa (sinh ngày 1 tháng 5 năm 1995) là một cầu thủ bóng đá nữ người Nhật Bản.

Đội tuyển bóng đá nữ quốc gia Nhật Bản
Matsubara Arisa thi đấu cho đội tuyển bóng đá nữ quốc gia Nhật Bản.

Thống kê sự nghiệp

Bàn thắng quốc tế

Tham khảo

Liên kết ngoài
Oga Risako

|birth_place=Tokyo, Nhật Bản
|position=Hậu vệ
|currentclub=
|clubnumber=
|years1=2019–|clubs1=Nojima Stella Kanagawa Sagamihara|caps1=|goals1=
|nationalyears1=2019–|nationalteam1=Nhật Bản|nationalcaps1=3|nationalgoals1=0
}}
Oga Risako (sinh ngày 4 tháng 1 năm 1997) là một cầu thủ bóng đá nữ người Nhật Bản.

Đội tuyển bóng đá nữ quốc gia Nhật Bản
Oga Risako thi đấu cho đội tuyển bóng đá nữ quốc gia Nhật Bản.

Thống kê sự nghiệp

Tham khảo

Liên kết ngoài
Ueki Riko

|birth_place=Kanagawa, Nhật Bản
|position=Tiền đạo
|currentclub=
|clubnumber=
|years1=2016–2023|clubs1=Nippon TV Beleza|caps1=98|goals1=41
|nationalyears1=2019–|nationalteam1=Nhật Bản|nationalcaps1=3|nationalgoals1=0
}}
Ueki Riko (sinh ngày 30 tháng 7 năm 1999) là một cầu thủ bóng đá nữ người Nhật Bản.

Đội tuyển bóng đá nữ quốc gia Nhật Bản
Ueki Riko thi đấu cho đội tuyển bóng đá nữ quốc gia Nhật Bản.

Thống kê sự nghiệp

Tham khảo

Liên kết ngoài
Takarada Saori

|birth_place=Toyama, Nhật Bản
|position=Tiền đạo
|currentclub=
|clubnumber=
|years1=2013–|clubs1=Cerezo Osaka Sakai|caps1=|goals1=
|nationalyears1=2019–|nationalteam1=Nhật Bản|nationalcaps1=3|nationalgoals1=0
}}
Takarada Saori (sinh ngày 27 tháng 12 năm 1999) là một cầu thủ bóng đá nữ người Nhật Bản.

Đội tuyển bóng đá nữ quốc gia Nhật Bản
Takarada Saori thi đấu cho đội tuyển bóng đá nữ quốc gia Nhật Bản.

Thống kê sự nghiệp

Tham khảo

Liên kết ngoài
Seike Kiko

|birth_place=Tokyo, Nhật Bản
|position=Hậu vệ
|currentclub=Brighton & Hove Albion W.F.C.
|clubnumber=
|years1=2014–2024|clubs1=Urawa Reds|caps1=|goals1=
|nationalyears1=2019–|nationalteam1=Nhật Bản|nationalcaps1=2|nationalgoals1=1
}}
Seike Kiko (sinh ngày 8 tháng 8 năm 1996) là một cầu thủ bóng đá nữ người Nhật Bản.

Đội tuyển bóng đá nữ quốc gia Nhật Bản
Seike Kiko thi đấu cho đội tuyển bóng đá nữ quốc gia Nhật Bản.

Thống kê sự nghiệp

Bàn thắng quốc tế

Tham khảo

Liên kết ngoài