undertheseanlp/UVW-2026 huggingface dataset:
1770

1770 (MDCCLXX) là một năm thường bắt đầu vào thứ Hai của lịch Gregory (hoặc một năm thường bắt đầu vào thứ Sáu, chậm hơn 11 ngày, của lịch Julius).

Sự kiện
Tháng 1
Hoàng Ngũ Phúc dùng kế phản gián tiêu diệt Lê Duy Mật.

Tháng 5
5 tháng 3 - Thảm sát Boston: 5 người Mỹ bị quân Anh giết chết trong một vụ dẫn tới Cách mạng Hoa Kỳ 5 năm sau đó.
7 tháng 5 - Maria Antonia của Áo 14 tuổi lên ngôi ở Pháp.
16 tháng 5 - Maria Antonia của Áo cưới Louis-Auguste, người sau này trở thành vua Louis XVI của Pháp, pháo hoa tại tiệc cưới của Thái tử Pháp tại Paris khiến cho 132 người chết.
Sinh

Là năm sinh của Công chúa Lê Ngọc Hân vợ vua Quang Trung trong Lịch sử Việt Nam

Mất

Xem thêm

Tham khảo
1771

1771 (số La Mã: MDCCLXXI) là một năm thường bắt đầu vào ngày thứ Ba trong lịch Gregory (hay một năm thường bắt đầu vào thứ Bảy, chậm hơn 11 ngày, trong lịch Julius).

Sự kiện
Anh em Tây Sơn ở Đàng Trong nước Đại Việt nổi dậy chống chúa Nguyễn
20 tháng 4 - Danh họa Francisco de Goya thông báo gửi bức vẽ Aníbal vencedor contempla por primera vez Italia desde los Alpes tham dự cuộc thi do Học viện Mỹ thuật Parma tổ chức, nhưng không đoạt giải.

Sinh
13 tháng 4 - Richard Trevithick, nhà phát minh Anh (mất 1833)
18 tháng 4 - Karl Philipp Fürst zu Schwarzenberg, đại nguyên soái Áo (mất 1820)
27 tháng 4 - Jean Rapp, tướng Pháp (mất 1821)
16 tháng 5 - Louis Henri Loison, tướng Pháp
5 tháng 6 - Ernest Augustus I của Hanover
15 tháng 8 - Sir Walter Scott, nhà phát minh người Scotland
5 tháng 9 - Archduke Charles của Áo, tướng và chính khách Áo
23 tháng 9 - Nhật hoàng Kokaku của Nhật

Mất

Xem thêm

Tham khảo
1772

1772 (MDCCLXXII) là một năm nhuận bắt đầu vào ngày thứ Tư của lịch Gregory (hay một năm nhuận bắt đầu vào ngày Chủ Nhật theo lịch Julius).

Sự kiện
Tháng 1 - Tháng 6
17 tháng 1 - Johann Friedrich Struensee và hoàng hậu Caroline Matilda bị bắt, dẫ đến sự kiện hành quyết ông và trục xuất bà đến Đan Mạch.
17 tháng 2 - Ba Lan bị phân chia lần đầu bởi Nga và Phổ, sau này bao gồm cả Áo.
Tháng 5 - Watauga Association được lập ở Đông Tennessee.
9 tháng 6 - tàu Anh Gaspee bị cháy ở đảo Rhode.
22 tháng 6 - Lord Mansfield chuyển giao quyết định dẫn đến sự chấm dứt của chế độ nô lệ ở Anh.

Sinh

Mất

Xem thêm

Tham khảo
1774

1774 (MDCCLXXIV) là một năm thường bắt đầu vào thứ Bảy của lịch Gregory (hay một năm thường bắt đầu vào thứ Tư, chậm hơn 11 ngày, theo lịch Julius).

Sự kiện
Tháng 1
21 tháng 1 - Hoàng đế Ottoman là Mustafa III qua đời, em là Abd-ul-Hamid I lên kế vị.

Tháng 3
31 tháng 3 - Nghị viện Anh thông qua Luật cảng Boston, đóng cảng Boston, Massachusetts nhằm trừng phạt vụ Tiệc trà Boston.

Tháng 4
17 tháng 4 - Giáo đoàn Unitarian công khai, nhà thờ phố Essex, đã được thành lập ở London bởi Theophilus Lindsey.

Tháng 5
10 tháng 5 - Louis XVI lên ngôi vua Pháp.

Tháng 6
11 tháng 6 - Người Do Thái ở Algiers chạy trốn khỏi tấn công của quân đội Tây Ban Nha.

Tháng 9
Trịnh Sâm phái Hoàng Ngũ Phúc và Bùi Thế Đạt dẫn quân tấn công Đàng Trong.
Đại hội lục địa lần thứ nhất được tiến hành tại Phi-la-đen-phi-a

Tháng 10
Trịnh Sâm đích thân cầm quân đến Nghệ An trở chiếm cho Hoàng Ngũ Phúc

Sinh

Mất

Xem thêm

Tham khảo
1775

1775 (MDCCLXXV) là một năm thường bắt đầu vào Chủ Nhật của lịch Gregory (hay một năm thường bắt đầu vào thứ Năm, chậm hơn 11 ngày, theo lịch Julius).

Sự kiện
Tháng 1
17 tháng 1 - James Cook giành quyền sở hữu South Georgia cho Anh.
30 tháng 1 - Hoàng Ngũ Phúc đánh chiếm thành Phú Xuân, kinh đô Đàng Trong.

Tháng 2
9 tháng 2 - Cách mạng Hoa Kỳ: Nghị viện Anh tuyên bố Massachusetts là một khu vực nổi loạn.
15 tháng 2 - Giáo hoàng Pius VI kế vị Giáo hoàng Clement XIV làm vị Giáo hoàng thứ 250.

Thang 3
9 tháng 3 - Quân Trịnh đánh chiếm đồn Trung Sơn.
22 tháng 3 - Quân Trịnh đánh chiếm đồn Cẩm Lệ.
Tháng 4
Hoàng Ngũ Phúc vượt đèo Hải vân đánh bại Tây Sơn tại Cẩm Sa.

Tháng 5
Tống Phúc Hiệp đánh bại Tây Sơn tái chiếm Phú Yên,
Tháng 7
Nguyễn Huệ chiến thắng quân Nguyễn và đánh chiếm Phú Yên.
Sinh

Mất
Ngày xx tháng xx: Hiếu Nghi Thuần hoàng hậu

Xem thêm

Tham khảo
Sắc Đạt

Sắc Đạt (色达县)(chữ Hán giản thể: 色达县, tiếng Tạng: gser-thar, Hán Việt: Sắc Đạt huyện) là một huyện thuộc Châu tự trị dân tộc Tạng Cam Tư, tỉnh Tứ Xuyên, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Sắc Đạt nằm ở đông bắc của Cam Tư. Huyện này có dân số 35.000 người. Đại bộ phận dân cư ở đây là dân sống bằng nghề chăn nuôi gia súc.

Về mặt hành chính, huyện Sắc Đạt được chia ra thành 15 hương.

Tham khảo
Đạo Thành

Đạo Thành (chữ Hán giản thể: 稻城县, tiếng Tạng: འདབ་པ་ 'dab-pa, Hán Việt: Đạo Thành huyện, tên trong lịch sử là Đạo Bá) là một huyện thuộc Châu tự trị dân tộc Tạng Cam Tư, tỉnh Tứ Xuyên, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Đạo Thành nằm ở phía nam của Cam Tư. Huyện này có diện tích 7325,5 km2, dân số 30.000 người, trong đó người Tạng chiếm 96%. Huyện Đạo Thành được chia ra thành 1 trấn và 13 hương:
Trấn Kim Châu
Hương: Tang Đôi, Tỉnh Mẫu, Bàn Hà, Sắc Lạp, Cự Long, Đặng Ba, Mộc La, Xích Thổ, Nhật Ngõa, Mông Tự, CáchTạp, Cát Hạp, Nga Nha Đồng.

Tham khảo
1778

1778 (MDCCLXXVIII) là một năm thường bắt đầu vào thứ Năm của lịch Gregory (hay một năm thường bắt đầu vào thứ Hai, chậm hơn 11 ngày, theo lịch Julius).

Sự kiện
Tháng 1
: trận Monmouth]]
18 tháng 1 - Cuộc thám hiểm Thái Bình Dương thứ ba của thuyền trưởng James Cook, với các con tàu HMS Resolution và HMS Discovery, lần đầu nhìn thấy O'ahu sau đó là Kaua'i ở quần đảo Hawaii, mà ông đặt tên là "quần đảo Sandwich".

Tháng 2
5 tháng 2 - Nam Carolina trở thành bang đầu tiên phê chuẩn Điều khoản liên bang.
6 tháng 2 - Chiến tranh cách mạng Mỹ: Ở Paris Hiệp ước liên minh và Hiệp ước Hữu nghị và Thương mại được Hoa Kỳ và Pháp ký kết, là dấu hiệu công nhận chính thức quốc gia mới này.
23 tháng 2 - Chiến tranh cách mạng Mỹ: Baron von Steuben đến Valley Forge, Pennsylvania và bắt đầu huấn luyện quân Mỹ.

Tháng 5
Nguyễn Ánh đánh chiếm Bình Thuận
Thủ lĩnh Tây Sơn Nguyễn Nhạc xưng làm hoàng đế ở Quy Nhơn, nước Đại Việt

Sinh
José de San Martín
19 tháng 12 – Nguyễn Công Trứ, nhà quân sự, nhà kinh tế, nhà thơ Việt Nam (m. 1858)

Mất

10 tháng 1 – Carl Linnaeus, bác sĩ kiêm nhà thực vật học và nhà động vật học người Thụy Điển (s. 1707).

Xem thêm

Tham khảo
Ba Đường

Ba Đường (chữ Hán giản thể: 巴塘县, Hán Việt: Ba Đường huyện) là một huyện thuộc Châu tự trị dân tộc Tạng Cam Tư, tỉnh Tứ Xuyên, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Huyện này có diện tích 7852 km2, dân số năm 2002 là 40.000 người.

Ba Đường có các đơn vị hành chính gồm 1 trấn Phúc Cung và 18 hương: Trúc Ba Long, Lạc Oa, Ba Mật, Trung tâm Nhung, Địa Vu, Tô Oa Long, Xương Ba, Trung Cha, Á Mật Cống, Mô Đa, Áp Anh, Tùng Đa, Đảng Ba, Ba Qua Khê, Liệt Y, Đức Đạt, Thố Lạp, Trà Lạc.

Tham khảo
1779

1779 (MDCCLXXIX) là một năm thường bắt đầu vào thứ Sáu của lịch Gregory (hay một năm thường bắt đầu vào thứ Ba, chậm hơn 11 ngày, theo lịch Julius).

Sự kiện
Tháng 1 – tháng 6
9 tháng 1 – Quân Anh đầu hàng Maratha ở Wadgaon, Ấn Độ và bị buộc phải trả lại các lãnh thổ mà Anh chiếm từ năm 1773.
1 tháng 1 - Ching-Thang Khomba đăng quang vua của Manipur.
22 tháng 1 - Chiến tranh cách mạng Mỹ: Claudius Smith bị treo cổ ở Goshen, Quận Orange, New York theo cáo buộc khủng bố chống người dân ở các cộng đồng chung quanh.

Sinh

Mất

Xem thêm

Tham khảo
Lô Định

Lô Định (chữ Hán giản thể: 泸定县, Hán Việt: Lô Định huyện) là một huyện thuộc Châu tự trị dân tộc Tạng Cam Tư, tỉnh Tứ Xuyên, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Huyện này có dân số năm 1999 là 75.734 người. Mã số bưu chính của huyện Lô Định là 626100.
Tham khảo
1780

1780 (MDCCLXXX) là một năm nhuận bắt đầu vào thứ Bảy của lịch Gregory (hay một năm nhuận bắt đầu vào thứ Tư, chậm hơn 11 ngày, theo lịch Julius).

Sự kiện
Tháng 1
16 tháng 1 - Chiến tranh cách mạng Mỹ: trận Cape St. Vincent.
Nguyễn Ánh xưng vương nối nghiệp chúa Nguyễn.

Tháng 2
Tháng 2 - Liên minh Trung lập vũ trang được thành lập giữa Đan Mạch, Thụy Điển và Nga.
29 tháng 2 - Hội sinh viên nam nữ học chung Omicron Delta Omega đã được Benjamin Franklin thành lập.

Tháng 3
26 tháng 3 - British Gazette and Sunday Monitor, tờ báo Chủ Nhật đầu tiên ở Anh.
Nguyễn Ánh mưu cùng Tống Phúc Thiêm giết Đỗ Thành Nhơn.

Tháng 4
16 tháng 4 - Đại học Münster ở Münster, Bắc Rhine-Westphalia, Đức được thành lập.

Tháng 5
12 tháng 5 - Chiến tranh cách mạng Mỹ: Charleston, Nam Carolina bị các lực lượng Anh chiếm đóng.
: Thảm sát Waxhaw ở Mỹ]]
19 tháng 5 - Ngày đen tối của New England

Sinh

Mất
Ngô Thì Sĩ

Xem thêm

Tham khảo
Sealand (định hướng)

Sealand có thể là:

Địa danh
Công quốc Sealand, nằm ngoài khơi Suffolk, Vương quốc Anh
Sealand, Flintshire ở cửa sông Dee gần Hawarden, Wales
RAF Sealand, một doanh trại Không quân Hoàng gia Ah ở Flintshire, bắc Wales

Điện ảnh
Sealand (phim 2008), một bộ phim về lịch sử Công quốc Sealand

Âm nhạc
The Battle of Sealand, một album của ban nhạc rock Airiel

Xem thêm
Seeland
Hưng Tổ miếu (Hoàng thành Huế)

| tên di tích = Complex of Hué Monuments
| cấp di tích = thế giới
| loại di tích = văn hóa
| loại di tích 2 =
| loại di tích 3 =
| tiêu chuẩn = IV
| ngày nhận = 1993
| ngày tước =
| quyết định =
| hồ sơ tham khảo =
| một phần của = Quần thể di tích Cố đô Huế
}}

Hưng miếu (興廟) hay Hưng Tổ miếu (興祖廟, Hưng nghĩa là khởi nghiệp, nghĩa khác là thịnh vượng) là ngôi miếu thờ Thế tử Nguyễn Phúc Luân (hay Nguyễn Phúc Côn) và bà Nguyễn Thị Hoàn - song thân của vua Gia Long, vị trí ở tây nam Hoàng thành (cách Thế miếu chừng 50 mét về phía Bắc), thành phố Huế. Ngôi miếu hiện được dùng để thờ.

Lịch sử
Nguyễn Phúc Luân, đáng lẽ sẽ là người lên ngôi chúa, nhưng trong nội bộ chúa Nguyễn có loạn quyền thần Trương Phúc Loan nên ông bị giam vào ngục và mất tại nhà riêng. Tuy mất sớm (32 tuổi): nhưng ông đã để lại đến 6 người con trai và 4 người con gái, trong đó có Nguyễn Phúc Ánh, tức Gia Long - vị hoàng đế đầu tiên của triều Nguyễn sau này.

Đến năm 1821, vua Minh Mạng cho dời Hoàng Khảo miếu lùi về phía sau địa điểm cũ 50m để sử dụng khu đất của Hoàng Khảo miếu xây Thế miếu. Công việc di dời diễn ra từ 23-3 đến 16-4, sau khi hoàn tất ông cho đổi tên khu miếu thành Hưng Tổ miếu.

Năm 1995, nó được trùng tu lại một lần nữa. Trong lần này, miếu được sơn son thiếp vàng.

Hệ thống liên ba chia làm 4 tầng mỗi tầng phân khoảng thành các ô hộc được trang trí theo lối Nhất thi Nhất họa khắc nổi nhiều chủ đề: đôi sáo, đàn tỳ, pho sách.. đôi chỗ còn có cả cây kiếm và cây như ý.

Chú thích

Tham khảo
Hiển Lâm các

Hiển Lâm các (顯臨閣) là một công trình kiến trúc nằm trong quần thể di tích cố đô Huế, trong khu vực các miếu thờ, được xây dựng vào năm 1821 và hoàn thành vào năm 1822 thời vua Minh Mạng, cùng lúc với Thế Miếu. Hiển Lâm các nằm trong khu vực miếu thờ trong hoàng thành Huế, cao 17 m và là công trình kiến trúc cao nhất trong Hoàng Thành. Đây được xem là đài kỷ niệm ghi nhớ công tích của các vua nhà Nguyễn và các quan đại thần có công lớn của triều đại.

Kiến trúc

Hiển Lâm các được kiến trúc bằng gỗ cao tầng, xây dựng trên khối nền cao hình chữ nhật, lát gạch Bát Tràng, xây bó bằng gạch vồ, vôi vữa và đắp nổi mảnh sành để trang trí. Từ dưới bước lên mặt nền bằng hai hệ thống bậc cấp đá Thanh, ở trước và sau mỗi hệ thống có 9 cấp bậc. Hai bên thành bậc cấp đắp hình rồng ở giữa là giới hạn lối đi dành riêng cho vua.

Kiến trúc của Hiển Lâm các được chia làm 3 phần rõ rệt chia làm 3 phần mái chính. Tầng 1 có tất cả năm gian, kiến trúc của tầng 1 được xem là sắc sảo với những bản điêu khắc đạt đến trình độ điêu khắc tinh xảo. Tại các cột, kèo của tầng 1, các bản điêu khắc có in hình rồng, hoa, lá có giá trị rất cao về mặt kiến trúc. Ở hàng cột 3 tính từ mặt trước, dựng một dãy đố bản, giữa mỗi gian trổ một cửa vòm. Các hệ thống kèo, liên ba, đố bản ở tầng này đều chạm nổi các mô típ hình rồng cách điệu hoá thành dây leo lá cuốn. Trên cửa giữa treo tấm hoành phi lớn đề ba chữ Hiển Lâm các trên nền sơn màu lục, khung chạm chín con rồng vờn mây sơn son thếp vàng.

Chiếc cầu thang nhỏ bằng gỗ được bắc lên tầng 2 được xem là một tác phẩm giá trị nhất của Hiển Lâm các. Tầng 2 được chia làm 3 gian và tầng 3 chỉ có 1 gian. Trên cùng của tầng 3 có đựng một bình rượu màu vàng.

Kết cấu của kiến trúc Hiển Lâm các khá vững chãi một phần nhờ vào sức chống đỡ của 24 cột. Độc đáo của Hiển Lâm các nhất chính là công trình này được làm hoàn toàn bằng gỗ và có tất cả 12 mái, 4 cột chính chạy suốt chiếu cao của Hiển Lâm các 13m. Diện tích mặt bằng Hiển Lâm các là 300 m².

Tình trạng
Hiển Lâm các là công trình đẹp và độc đáo của khu vực Hoàng Thành. Nó là công trình được bảo quản tốt và được trùng tu nhiều lần, lần mới nhất vào năm 2001 (được xem là lần trùng tu hoàn chỉnh nhất). Cụm từ Hiển Lâm các, Thế miếu và Cửu Đỉnh là 3 cụm từ mà mọi người luôn nhắc liền nhau để cho thấy sự liên kết về mặt kiến trúc cũng như về công dụng, chức năng của các công trình này và là một tổng thể không thể tách rời, chính sự phối hợp với bố cục xung quanh cùng cảnh quan khiến cho giá trị của Hiển Lâm các rất quan trọng. Các đời vua Nguyễn, tất cả các công trình xây dựng đều phải thấp hơn Hiển Lâm các.

Hình ảnh

Tập tin:Pavilion of Splendour.jpg|Hiển Lâm các nhìn từ phía trước
Tập tin:Pavilion of Splendour 4.jpg|Hiển Lâm các và Cửu Đỉnh
Tập tin:Hiển Lâm Các - Đại Nội Huế(1).jpg|Hiển Lâm các về đêm

Tham khảo
Huế và di tích tham quan – Cùng bạn khám phá thế giới (Sách ảnh hướng dẫn du lịch của Sapaco Tourist, tr. 12 - Xuất bản năm 2001).
Nguyễn Hạnh - Trần Thị Thanh Nguyên - Nguyễn Duy Linh: Hiển Lâm các đến Thế miếu – Nhà xuất bản Trẻ (Xuất bản tháng 11 - 2006).
Chú thích

Liên kết ngoài
http://www.hueworldheritage.org.vn/quanthe/hoangthanh/Hienlamcac.asp
Họ Bạc má đuôi dài

Họ Bạc má đuôi dài (danh pháp khoa học: Aegithalidae) là một họ nhỏ chứa 13 loài chim nhỏ thuộc bộ Sẻ với đuôi từ trung bình tới dài khi so sánh với kích thước phần thân. Chúng làm tổ dạng túi kiểu dệt sợi trên các cây thân gỗ. Phần lớn các loài có thức ăn hỗn hợp, bao gồm nhiều loài sâu bọ.

Phân loại
13 loài phân bố trong 4 chi như sau.

Chi Psaltria
Psaltria exilis: Bạc má lùn

Chi Leptopoecile
Leptopoecile sophiae
Leptopoecile elegans

Chi Psaltriparus
Psaltriparus minimus: Bạc má bụi

Chi Aegithalos
Aegithalos leucogenys: Bạc má má trắng
Aegithalos concinnus: Bạc má họng đen. Loài này có ở Việt Nam, còn gọi là bạc má đuôi dài.
Aegithalos caudatus: Bạc má đuôi dài
Aegithalos glaucogularis: Bạc má họng bạc
Aegithalos niveogularis: Bạc má họng trắng
Aegithalos bonvaloti: Bạc má mày đen
Aegithalos fuliginosus: Sẻ ngô than, bạc má than
Aegithalos iouschistos: Bạc má trán nâu
Aegithalos sharpei: Bạc má Myanma

Chú thích

Tham khảo
Harrap và Quinn, Tits, Nuthatches and Treecreepers ISBN 0-7136-3964-4
Video về họ bạc má đuôi dài trên Internet Bird Collection
Aegithalos caudatus

}}

Bạc má đuôi dài (danh pháp hai phần: Aegithalos caudatus) là một loài chim dạng sẻ nhỏ thuộc họ Bạc má đuôi dài. Loài chim này trong tiếng Nhật còn gọi là Shima Enaga.

Chúng sống ở châu Âu và châu Á. Đây là một loại chim không di cư. Chúng có chiều dài từ 13–15&nbsp;cm tính cả đuôi dài từ 7–9&nbsp;cm. Bạc má đuôi dài có màu xám bên trên lưng và màu bạc vôi ở dưới.

Loài chim này ăn côn trùng trong suốt cả năm. Chúng chủ yếu ăn động vật chân đốt, thích trứng và ấu trùng của bướm. Thỉnh thoảng chúng ăn thực vật vào mùa thu.

Hình ảnh

Tập tin:Aegithalos caudatus -Mongolia -perching-8.jpg
Tập tin:Aegithalos caudatus 1 (Marek Szczepanek).jpg
Tập tin:Schwanzmeise.jpg
Aegithalos caudatus MHNT.ZOO.2010.11.180.1.jpg |Aegithalos caudatus

Chú thích

Tham khảo
Nguyễn Anh Tuấn

Nguyễn Anh Tuấn là một tên họ người Việt rất phổ biến. Một số nhân vật cùng tên tương đối nổi bật có thể là:
Nguyễn Anh Tuấn (1957-), Thiếu tướng Công an nhân dân Việt Nam, nguyên Cục trưởng Cục Cảnh sát điều tra tội phạm ma túy (C47), Bộ Công an.
Nguyễn Anh Tuấn (1962-), Thiếu tướng Công an nhân dân Việt Nam, Phó Giám đốc Công an TP Hà Nội, Thủ trưởng Cơ quan An ninh điều tra Công an TP Hà Nội.
Nguyễn Anh Tuấn (1968-), Thiếu tướng Quân đội nhân dân Việt Nam, Phó Giám đốc Học viện Quốc phòng, nguyên Phó Tư lệnh Quân khu 4, nguyên là Tư lệnh Binh đoàn 12, Bộ Quốc phòng.
Nguyễn Anh Tuấn (1966-), Thiếu tướng, Tư lệnh Quân đoàn 3, Bộ Quốc phòng.
Nguyễn Anh Tuấn, Thiếu tướng Quân đội nhân dân Việt Nam, Phó Cục trưởng Cục Tổ chức, Tổng cục Chính trị, Bộ Quốc phòng.
Nguyễn Anh Tuấn (Biên phòng), Trung tướng (1967-), Chính uỷ Bộ đội biên phòng Việt Nam
Nguyễn Anh Tuấn, Đại tá, Tư lệnh Vùng 2 Hải quân, Quân chủng Hải quân, Bộ Quốc phòng
Louis Nguyễn Anh Tuấn (1962-), giám mục phụ tá Tổng giáo phận Thành phố Hồ Chí Minh.
Nguyễn Anh Tuấn (1962-), nguyên tổng biên tập báo VietNamNet.
Nguyễn Anh Tuấn (1969-), võ sĩ Karatedo Việt Nam.
Nguyễn Anh Tuấn (1979-), Bí thư Tỉnh uỷ Bắc Ninh.
Nguyễn Anh Tuấn (1966-), Phó chủ tịch UBND Tỉnh Khánh Hòa
Nguyễn Anh Tuấn nhà ngoại giao, Đại sứ đặc mệnh toàn quyền Việt Nam tại Ukraina và Moldova (2017-2020).
Nguyễn Anh Tuấn là tên thật của rapper AT_117.
Nguyễn Anh Tuấn là tên thật của ca sĩ Will - thành viên nhóm nhạc 365.
Đánh banh trung bình

Hệ số đánh trung bình (Batting Average) là hệ số dùng trong 2 bộ môn thể thao cricket và bóng chày để đo mức xuất sắc của người đánh bóng. Khái niệm hệ số đánh trung bình (HSĐTB) của bóng chày bắt nguồn trực tiếp từ khái niệm của cricket. HSĐTB càng cao thì người đánh càng được coi là xuất sắc.
HSĐTB trong bóng chày
HSĐTB được tính bằng cách lấy số các cú đánh chắc(hit) chia cho số lượt đánh (at bat).

Một cú đánh chắc là cú đánh giúp người đánh bóng đạt được base thứ nhất an toàn sau khi đánh được bóng. Mỗi lượt đánh được tính kể từ khi người đánh bóng ra đối mặt với người ném bóng, trừ một số ngoại lệ như bóng bay trúng người đánh bóng hay base on balls...

Ví dụ: Trong 1 trận, người đánh bóng được điều ra đánh bóng tất cả năm lần. Trong 4 lần đó anh ta hit 1 lần, bị strikeout 2 lần, base on balls 2 lần. Như vậy anh ta tới được base thứ 1 tổng cộng 3 lần và có 3 at bat vì lần base on balls không được tính là at bat (no time at bat). HSĐTB = 1: 3 = 0,3.

HSĐTB tiếng Anh được viết với 1 dấu chấm trước 3 chữ số thập phân (.300) trong khi HSĐTB của pháp được viết với 1 dấu phẩy (0,300).

Trong một mùa giải bóng chày, người đánh bóng có HSĐTB trên.300 được coi là cực kỳ xuất sắc, trên.400 gần như là mục tiêu không tưởng. Vận động viên gần đây nhất đạt được thành tích trên.400 là Ted Williams của đội Boston Red Sox (Mỹ).

Tham khảo
Trường Dương

Huyện tự trị dân tộc Thổ Gia Trường Dương (chữ Hán giản thể: 长阳土家族自治县, Hán Việt: Trường Dương Thổ Gia tộc Tự trị huyện) là một huyện tự trị thuộc địa cấp thị Nghi Xương, tỉnh Hồ Bắc, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Trường Dương có diện tích 3386,4&nbsp;km², dân số năm 2004 là 410.000 người. Huyện Trường Dương được chia thành các đơn vị gồm trấn và hương sau:
Trấn; Long Bàn Bình, Tân Dương Khẩu, Cao Gia Yển, Hạ Gia Bình, Lang Bình, Tư Khâu, Ngư Hiệp Khẩu, Đô, Loan, Ma Thị.
Hương:Lạc Viên, Ma Trì, Hoàng Bách Sơn, Hỏa Thiêu Bình, Chi Chá Bình, Áp Tử Khẩu và Đại Yển.
Tham khảo
Sa Thị

Sa Thị (chữ Hán giản thể: 沙市区, Hán Việt: Sa Thị khu) là một quận thuộc địa cấp thị Kinh Châu, tỉnh Hồ Bắc, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Tháng 10 năm 1994, Quốc vụ viện Trung Quốc đã phê chuẩn việc thành lập thành phố Kinh Sa trên cơ sở sáp nhập huyện Giang Lăng, thành phố cấp huyện Sa Thị, địa khu Kinh Châu, năm 1996 đổi tên là thành phố Kinh Châu, Quận Sa Thị có 2 hương, 3 trấn và 5 nhai đạo biện sự xứ, dân số 59,2 vạn người. Huyện được chia thành các đơn vị hành chính gồm nhai đạo, trấn và hương. Các đơn vị này lại được chia ra thành 218 thôn hành chính.

Tham khảo
Kinh Châu (quận)

Kinh Châu (chữ Hán giản thể:荆州区, Hán Việt: Kinh Châu khu) là một quận thuộc địa cấp thị Kinh Châu, tỉnh Hồ Bắc, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Quận Kinh Châu có diện tích 937&nbsp;km², dân số năm 2004 là 570.000 người. Quận Kinh Châu được chia thành các đơn vị hành chính gồm nhai đạo: Thành Nam, Đông Thành, Tây Thành, Kinh Bắc; trấn: Lý Phu, Bát Lĩnh Sơn, Mã Sơn, Ký Nam, Xuyên Điếm, Di Thị.
Tham khảo
Tùng Tư

Tùng Tư (chữ Hán giản thể: 松滋市, Hán Việt: Tùng Tư thị) là một thành phố cấp huyện thuộc địa cấp thị Kinh Châu, tỉnh Hồ Bắc, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Tùng Tư giáp Nghi Xương về phía tây, Vũ Lăng về phía nam, Trường Giang về phoá bắc. Thành phố Tùng Tư nằm ở tây nam của Hồ Bắc. Tùng Tư có diện tích 2235&nbsp;km². Tổng cộng có 235.000 hộ sống ở đây với dân số năm 2002 là 870.000 người, trong đó dân số sống bằng nghề nông là 684.000 người. Thành phố được chia thành các đơn vị hành chính gồm nhai đạo, trấn và hương.

Tham khảo
Hồng Hồ

Hồng Hồ (chữ Hán giản thể: 洪湖市, Hán Việt: Hồng Hồ thị) là một thành phố cấp huyện thuộc địa cấp thị Kinh Châu, tỉnh Hồ Bắc, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Thành phố này có diện tích km², dân số người. Thành phố được chia thành các đơn vị hành chính gồm nhai đạo, trấn và hương.. Hồng Hồ nằm ở bờ bắc sông Dương Tử, phía tây của Vũ Hán. Dân số năm 2000 của Hồng Hồ khoảng 335.618 người. Tên thành phố này được đặt theo tên hồ Hồng gần đó. Vào ngày 5/5 âm lịch hàng năm, ở hồ Hồng diễn ra festival thuyền rồng. Khu vực này có vai trò quan trọng trong lịch sử Đảng Cộng sản Trung Quốc thời kỳ nội chiến Trung Quốc. Căn cứ địa cách mạng của Đảng Cộng sản Trung Quốc đã tồn tại ở đây cho đến năm 1934 khi đảng này bị các lực lượng liên minh của Tưởng Giới Thạch và các quân phiệt phối hợp đánh bại.

Tham khảo
Thạch Thủ

Thạch Thủ (chữ Hán giản thể: 石首市, Hán Việt: Thạch Thủ thị) là một thành phố cấp huyện thuộc địa cấp thị Kinh Châu, tỉnh Hồ Bắc, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Thành phố này có diện tích km², dân số người. Thạch Thủ được thành lập tháng 8 năm 1986. Thành phố này có diện tích 1427&nbsp;km², dân số năm 2002 là 626.200 người. Mã số bưu chính là 0716, mã bưu chính là 434400. Cho đến thời điểm 31/12/2005, thành phố này được chia thành 2 nhai đạo, 11 trấn và 1 hương. Các đơn vị này lại được chia thành 29 uỷ ban cư, 274 uỷ ban thôn.

Tham khảo
Giang Lăng

}}
| other_name = Kiangling
| settlement_type = Huyện
| image_skyline = 镇安寺铁牛.jpg
| image_alt =
| image_caption =
| image_flag =
| flag_alt =
| image_seal =
| seal_alt =
| image_shield =
| shield_alt =
| nickname =
| motto =
| image_map =
| map_alt =
| map_caption =
| pushpin_map = China Hubei
| pushpin_label = Jiangling
| pushpin_label_position =
| pushpin_map_alt =
| pushpin_map_caption = Vị trí trong Hồ Bắc
| coordinates =
| coor_pinpoint =
| coordinates_footnotes =
| subdivision_type = Huyện
| subdivision_name = Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa
| subdivision_type1 = Tỉnh
| subdivision_name1 = Hồ Bắc
| subdivision_type2 = Thành phố cấp địa khu
| subdivision_name2 = Kinh Châu
| subdivision_type3 =
| subdivision_name3 =
| established_title =
| established_date =
| founder =
| seat_type =
| seat =
| government_footnotes =
| leader_party =
| leader_title =
| leader_name =
| unit_pref = Metric
| area_footnotes =
| area_total_km2 =
| area_land_km2 =
| area_water_km2 =
| area_water_percent =
| area_note =
| elevation_footnotes =
| elevation_m =
| population_footnotes =
| population_total = 468,276
| population_as_of = 2020
| population_density_km2 = auto
| population_demonym =
| population_note =
| timezone1 =
| utc_offset1 =
| postal_code_type =
| postal_code =
| area_code_type =
| area_code =
| iso_code =
| website =
| footnotes =
}}
Giang Lăng (chữ Hán giản thể:江陵县, Hán Việt: Giang Lăng huyện) là một huyện thuộc địa cấp thị Kinh Châu, tỉnh Hồ Bắc, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Huyện này có diện tích 980,1&nbsp;km², dân số năm 2004 là 370.000 người. Huyện Giang Lăng được chia thành các đơn vị hành chính gồm 7 trấn và 2 hương.
Trấn: Tư Thị, Than Kiều, Hùng Hà, Bạch Mã Tự, Sa Cương, Phổ Tế, Hác Huyệt.
Hương: Mã Gia Trại, Tần Thị.

Lịch sử
Vào thời kỳ Nam-Bắc triều, năm 553, Giang Lăng trở thành thủ đô của triều Lương khi Tiêu Dịch (tức Lương Nguyên Đế) xưng đế. Sau này khi Tiêu Dịch bị giết, Tiêu Sát (tức Tây Lương Tuyên Đế) lập ra triều Hậu (Tây) Lương và định đô tại Giang Lăng.

Vào thời kỳ nhà Đường, Giang Lăng là thủ đô ở phía nam và được gọi là Nam Đô (南都).

Sau này ở thời kỳ Ngũ Đại Thập Quốc, Giang Lăng trở thành thủ đô của nước Kinh Nam tồn tại từ năm 924 tới năm 963 cho tới khi bị nhà Tống sáp nhập.

Phong cảnh

Tham khảo
Chi Giang, Nghi Xương

Chi Giang (chữ Hán giản thể: 枝江市, Hán Việt: Chi Giang thị) là một thành phố cấp huyện thuộc địa cấp thị Nghi Xương, tỉnh Hồ Bắc, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Thành phố này nổi tiếng nhờ công trình đập Tam Hiệp, Chi Giang cho đến thập niên 1990 còn là một huyện. Chi Giang nằm ở trung lưu của Trường Giang, nằm giữa Nghi Xương và Sa Thị của bình nguyên Giang Đông. Thành phố này có diện tích 1498,84&nbsp;km².

Tham khảo
Tân Giới

|image_skyline =
|image_caption =
|image_flag =
|image_seal =
|image_map =
|map_caption = Vị trí của Tân Giới trong Hồng Kông
|area_magnitude =
|area_total_km2 = 952
|area_total_sq_mi = 368
|area_land_km2 =
|area_land_sq_mi =
|area_water_km2 =
|area_water_sq_mi =
|area_water_percent =
|area_urban_km2 =
|area_urban_sq_mi =
|area_metro_km2 =
|County_sq_mi =
|population_footnotes =
|population_as_of = 2006
|population_note =
|population_total = 3.573.635
|population_density_km2 = 3748
|population_density_sq_mi =
|timezone = Giờ Hồng Kông
|utc_offset = +8
|footnotes =
}}

|j=San1gaai3
|mi=
|h=Sin1 Gai4
|poj=Sin-kài}}
Tân Giới (, ) là một trong ba khu vực chính của Hồng Kông, bên cạnh đảo Hồng Kông và bán đảo Cửu Long. Khu vực này chiếm 86,2% diện tích và khoảng một nửa dân số của vùng lãnh thổ này. Tân Giới được nhà Thanh cho Anh Quốc thuê 99 năm theo một điều ước được ký vào năm 1898.

Lịch sử
Ngày 9 tháng 6 năm 1898, Anh Quốc và triều đình Mãn Thanh ký kết điều ước "Mở rộng địa giới Hồng Kông" tại Bắc Kinh, thuê nhượng vùng đất từ phía bắc đường giới tuyến Cửu Long đến bờ nam sông Thâm Quyến, cùng 233 hòn đảo lân cận như Đại Tự Sơn, Nam Nha, Trường Châu và Bình Châu, kỳ hạn 99 năm cho đến năm 1997 thì chấm dứt hiệu lực. Vì vùng đất mới thuê nhượng chưa có một danh xưng thống nhất, cho nên người Anh mới gọi luôn là New Territories (tạm dịch: "Vùng lãnh thổ mới"), phiên sang tiếng Trung là "Tân Giới", có thể ngụ ý là "đường biên giới mới". Đường giới tuyến cũ phân cách vùng đất thuê nhượng (Tân Giới) và vùng đất cắt nhượng (Cửu Long), sau này được phát triển thành con đường lớn mang tên Phố Giới Hạn. Tân Giới vốn chỉ vùng đất từ Phố Giới Hạn đến bờ nam sông Thâm Quyến, nhưng do sự phát triển của thành thị, khu vực từ phía bắc của Phố Giới Hạn đến phía nam núi Sư Tử đã được sáp nhập vào các khu vực của Cửu Long (còn gọi là Tân Cửu Long).

Địa lý và phân hoạch hành chính
Căn cứ văn bản được công bố vào tháng 12 năm 2003 của Tổng cục Địa chánh Hồng Kông, diện tích của toàn Tân Giới vào khoảng 747,18&nbsp;km². Tính luôn cả đảo Đại Dữ Sơn và 233 đảo lân cận, tổng diện tích ước khoảng 975,23&nbsp;km². Theo Bách khoa toàn thư Britannica, diện tích Tân Giới là 952&nbsp;km². Phân định hành chính có chín khu (quận), mỗi đều có một nghị hội khu của riêng mình, đó là:
Khu Ly Đảo (các đảo ngoài khơi)
Khu Quý Thanh
Khu Bắc
Khu Tây Cống
Khu Sa Điền
Khu Đại Bộ
Khu Thuyên Loan
Khu Đồn Môn
Khu Nguyên Lãng

Về phân chia khu vực bầu cử hội đồng lập pháp, Tân Giới lại chia làm hai khu:
Tân Giới Đông: bao gồm Khu Bắc, Đại Bộ, Sa Điền và Tây Cống (được 07 ghế）
Tân Giới Tây: bao gồm khu Thuyên Loan, Đồn Môn, Nguyên Lãng, Quý Thanh và Ly Đảo (được 08 ghế).

Nhân khẩu
Căn cứ bản điều tra nhân khẩu Hồng Kông năm 2011, tổng dân số của Tân Giới là 3.691.093 người, chiếm 52,2% dân số Hồng Kông; mật độ 3.801 người/km².

Tham khảo
Các đội tuyển bóng đá quốc gia Việt Nam năm 2008

Lịch và kết quả thi đấu của đội tuyển bóng đá quốc gia Việt Nam các cấp trong năm 2008.

Đội tuyển Việt Nam

Đội tuyển Olympic Việt Nam

Đội tuyển U-20

Đội tuyển U-19

Đội tuyển U-17

Đội tuyển quốc gia nữ

Cầu thủ khoác áo đội tuyển quốc gia

Huấn luyện viên trưởng: Henrique Calisto

|----- bgcolor="B0D3FB"
| colspan="6" align="left" | Thủ môn
T&T Hà Nội}}
Đồng Tâm Long An}}
|----- bgcolor="B0D3FB"
| colspan="6" align="left" | Hậu vệ
Becamex Bình Dương}}
Thể Công}}
Becamex Bình Dương}}
TCDK Sông Lam Nghệ An}}
Cao su Đồng Tháp}}
SHB Đà Nẵng}}
Khatoco Khánh Hòa}}
Hoàng Anh Gia Lai}}
Hancofood Cần Thơ}}
Becamex Bình Dương}}
Thể Công}}
ĐPM Nam Định}}
XMCT Thanh Hóa}}
|----- bgcolor="B0D3FB"
| colspan="6" align="left" | Tiền vệ
Hà Nội ACB}}
Đồng Tâm Long An}}
Đồng Tâm Long An}}
Khatoco Khánh Hòa}}
Thể Công}}
Xi măng Hải Phòng}}
Becamex Bình Dương}}
Becamex Bình Dương}}
ĐPM Nam Định}}
Becamex Bình Dương}}
|----- bgcolor="B0D3FB"
| colspan="6" align="left" | Tiền đạo
Đồng Tâm Long An}}
TCDK Sông Lam Nghệ An T&T Hà Nội}}
Khatoco Khánh Hòa}}
Cao su Đồng Tháp}}
Xi măng Hải Phòng}}

Ghi chú

Liên kết ngoài
Triệu Tổ miếu (Hoàng thành Huế)

| tên di tích = Complex of Hué Monuments
| cấp di tích = thế giới
| loại di tích = văn hóa
| loại di tích 2 =
| loại di tích 3 =
| tiêu chuẩn = IV
| ngày nhận = 1993
| ngày tước =
| quyết định =
| hồ sơ tham khảo =
| một phần của = Quần thể di tích Cố đô Huế
}}

Triệu Tổ miếu (肇祖廟) hay là Triệu miếu (từ Hán Việt 肇 Triệu nghĩa là phát sinh, bắt đầu) là một công trình kiến trúc trong Hoàng thành Huế thờ Nguyễn Kim. Triệu Tổ miếu được xây dựng dưới thời vua thứ nhất của nhà Nguyễn, năm Gia Long thứ 3 (1804).

Đặc điểm
Miếu này nằm ở phía bắc của Thái miếu, là miếu thờ Nguyễn Kim, thân sinh của chúa Tiên Nguyễn Hoàng. Nguyễn Kim bị hàng tướng nhà Mạc là Dương Chấp Nhất đầu độc chết. Nguyễn Kim đã được triều Nguyễn truy tôn miếu hiệu cho ông là Triệu Tổ.

Miếu được xây trong một khuôn viên hình chữ nhật, tường phía nam gắn liền với tường Thái miếu. Bên trong điện chính đặt án thờ Triệu Tổ Tĩnh hoàng đế và hoàng hậu. Mỗi năm tổ chức 5 lần tế tương tự như ở Thái miếu.

Về hình thức và quy mô kiến trúc, Triệu miếu tương tự như Hưng miếu, miếu gồm 1 tòa điện chính theo lối nhà kép, chính đường 3 gian 2 chái, tiền đường 5 gian 2 chái đơn.

Miếu thờ chính Triệu Miếu có diện tích 540m2. Đây là công trình kiến trúc gỗ được xây theo kiểu nhà kép "Trùng thiềm điệp ốc", Tiền điện gồm 5 gian và chính điện 3 gian, 2 chái bên Đông và Tây; Hai nhà được nối với nhau bằng kết cấu vì vỏ cua (trần thừa lưu). Mái lợp ngói âm dương hoàng lưu ly, chân mái ngói câu đầu trích thủy hoàng lưu ly. Bờ mái, tường cổ diềm được đắp nổi phù điêu có gắn mảnh sành sứ. Các cấu kiện gỗ được sơn son truyền thống (trừ phần hậu chính điện sơn nhuộm màu gỗ); hoa văn họa tiết liên ba, bạo cột, cửa thượng song hạ bản được thếp vàng. Hai bên điện chính có Thần Khố (phía đông) và Thần Trù (phía tây).

Tường và cổng: mặt Bắc được giới hạn bởi tường thành, ba phía còn lại là hệ thống tường thấp cao 1,2m, mỗi phía trổ một cổng.

Sân đường có diện tích khoảng 300m2, sân trước và lối đi được lát gạch Bát Tràng.

Lịch sử
Triệu Miếu được xây dựng vào năm Gia Long thứ 3 (1804).

Năm 1989, do Thái Miếu xuống cấp nặng nên Triệu miếu trở thành nơi thờ chung cho 9 chúa Nguyễn.

Hơn 200 năm tồn tại, với sự tác động của thời tiết và chiến tranh hủy hoại, Triệu miếu đã xuống cấp nghiêm trọng.

Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ đã quyết định viện trợ không hoàn lại cho tỉnh Thừa Thiên Huế 700 ngàn USD để thực hiện dự án "Bảo tồn, tu bổ di tích Triệu Tổ Miếu-phần Tiền Điện". Dự án có tổng vốn đầu tư là 16 tỷ đồng, tương đương 759.236 USD, trong đó tài trợ từ phía Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ 700.000 USD, còn lại là đối ứng của tỉnh Thừa Thiên Huế hơn 1,2 tỷ đồng; thực hiện từ tháng 10/2014 - 1/2017. Trước đó đầu năm 2014, Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ cũng đã tài trợ tỉnh Thừa Thiên Huế gần 30 ngàn USD để phục chế 3 án thờ bên trong Triệu Tổ Miếu.

Ngày 15 tháng 9 năm 2016, Trung tâm Bảo tồn di tích Cố đô Huế tổ chức khánh thành công trình bảo tồn, tu bổ di tích Triệu Miếu sau 27 tháng thi công.

Tham khảo
Ngũ Phong

Ngũ Phong (chữ Hán giản thể: 五峰土家族自治县, Hán Việt: Ngũ Phong Thổ Gia tộc Tự trị huyện) là một huyện thuộc địa cấp thị Nghi Xương, tỉnh Hồ Bắc, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Huyện này có diện tích 2372&nbsp;km², dân số là 208.000 người, người Thổ Gia chiếm 67%. Tên huyện này nguyên là huyện Trường Lạc, năm 1994 được đổi tên thành huyện Ngũ Phong, tháng 7 năm 1984 Quốc vụ viện Trung Quốc phê chuẩn thành lập huyện tự trị dân tộc Thổ Gia Ngũ Phong. Huyện này gồm 5 trấn: Ngũ Phong, Ngư Dương Quan, Trường Lạc Bình, Nhân Hoà Bình, Loan Đàm; 3 hương: Phó Gia Yển, Thái Hoa và Ngưu Trang.
Tham khảo
Ngô Bang Quốc

| predecessor=Lý Bằng
| successor=Trương Đức Giang

| order2=Phó Thủ tướng Quốc vụ viện(Xếp hạng thứ hai)
| term_start2=15 tháng 3 năm 1995
| term_end2=15 tháng 3 năm 2003

| order3=Bí thư Thành ủy Thượng Hải
| term_start3=1991
| term_end3=1994
| predecessor3=Chu Dung Cơ
| successor3=Hoàng Cúc
| birth_date= 22 tháng 7 năm 1941
| birth_place=Phì Đông, An Huy, Trung Quốc
| death_date=
| death_place= Bắc Kinh , Trung Quốc
| spouse=Zhang Ruizhen
| party=Đảng Cộng sản Trung Quốc
| alma_mater=Đại học Thanh Hoa
}}
Ngô Bang Quốc (; 22 tháng 7 năm 1941 — 8 tháng 10 năm 2024) là một nhà chính trị Trung Quốc. Ông là đảng viên Đảng Cộng sản Trung Quốc. Ông từng là Chủ tịch Quốc hội Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Ngô Bang Quốc sinh ra tại huyện Phì Đông, tỉnh An Huy, Trung Quốc. Ông nhập học Đại học Thanh Hoa năm 1960, chuyên ngành kỹ thuật đèn điện tử và tốt nghiệp năm 1967.

Xem thêm

Tỉnh trưởng Chính phủ Nhân dân
Thị trưởng Chính phủ Nhân dân thành phố Thượng Hải
Bí thư Tỉnh ủy (Trung Quốc)
Bí thư Thành ủy Thượng Hải

Tham khảo
Sự di cư của cá

sống phần nhiều thời gian ngoài biển nhưng lại sinh sản trong vùng nước ngọt. Chúng di cư những đoạn đường xa để lên các con sông hay suối để sinh sản.]]

Có rất nhiều loại cá thực hiện việc di cư theo một cơ bản đều đặn. Chu kỳ thời gian di cư của nhiều loại cá khác nhau thì khác nhau, từ trong ngày đến trong năm. Những đoạn đường di cư của các loại cá khác nhau thì cũng khác nhau, từ vài trăm mét đến hàng ngàn kilômét. Mục đích cá di cư thường có liên quan đến hoặc là đi tìm thức ăn hoặc là sinh sản. Tuy nhiên có những trường hợp lý do di cư của cá vẫn chưa được biết đến.
Xếp loại
Cá di cư được xếp loại như sau:
Diadromous: cá di chuyển giữa nước ngọt và nước mặn. (tiếng Hy Lạp: 'Dia' có nghĩa là "giữa") Có ba loại cá diadromous:
anadromous là loại cá sống phần lớn ở biển, sinh sản trong vùng nước ngọt (tiếng Hy Lạp: 'Ana' có nghĩa là "lên trên")
catadromous là loại cá sống trong nước ngọt, sinh sản trong biển (tiếng Hy Lạp: 'Cata' có nghĩa là "xuống dưới")
amphidromous là loại cá di chuyển giữa nước ngọt và nước mặn trong một phần vòng đời của chúng, nhưng không phải để sinh sản (tiếng Hy Lạp: 'Amphi' có nghĩa là "cả hai")
potamodromous là loại cá chỉ di cư trong nước ngọt. (tiếng Hy Lạp: 'Potamos' có nghĩa là "sông")
oceanodromous là loại cá chỉ di cư trong vùng nước mặn. (tiếng Hy Lạp: 'Oceanos' có nghĩa là "đại dương")
Di cư thẳng đứng trong ngày là một hình thức thường thấy. Nhiều loại sinh vật biển di chuyển lên mặt biển vào ban đêm để tìm thức ăn, sau đó quay trở xuống đáy biển trong thời gian ban ngày.
Các loài
Một trong các loại cá sống ở nước mặn và sinh sản ở nước ngọt nổi tiếng nhất là cá hồi Thái Bình Dương. Chúng đẻ trứng trong các dòng suối nước ngọt nhỏ, đi xuống biển và sống ở đó vài năm, rồi quay về chính các con suối mà chúng được sinh ra để đẻ trứng và chết ngay sau đó. Cá hồi có khả năng lội hàng trăm kilômét lên thượng nguồn, và người ta phải xây các thang cá trong các đập nước để cho cá hồi vượt qua đập. Các ví dụ khác về cá sống nước mặn và sinh sản ở nước ngọt là cá hồi biển, three-spined stickleback, và cá bẹ. Loại cá sống nước ngọt và sinh sản ở nước mặn đáng chú ý nhất là lươn nước ngọt thuộc chi Anguilla. Khi còn là ấu trùng chúng trôi trong biển cả, đôi khi hàng tháng hoặc hàng năm, trước khi di chuyển hàng ngàn cây số trở về các dòng suối gốc của chúng. Một số loài cá biển như cá ngừ di cư từ bắc đến nam và ngược lại hàng năm theo sau sự biến đổi nhiệt độ trong đại dương. Điều này rất quan trọng đối với việc đánh bắt cá. Việc di cư của cá nước ngọt thường ngắn hơn, thường thường là từ hồ đến suối hay ngược lại cho mục đích sinh sản.
Xem thêm
Thang cá
Cá hồi di cư
Cá mòi di cư
Tham khảo

Carl E. Bond, Biology of Fishes, 2nd ed. (Saunders, 1996), pp.&nbsp;599–605.
Michael Blumm, J.D., Sacrificing the Salmon: A Legal and Policy History of the Decline of Columbia Basin Salmon , Bookworld Publications, 2002.
Włodzimierz Lubański

| birthplace = Gliwice, Ba Lan
| height =
| position = Tiền đạo
| years1 = 1963–1975
| caps1 = 234
| goals1 = 155
| clubs1 = Górnik Zabrze
| years2 = 1975–1982
| caps2 = 196
| goals2 = 82
| clubs2 = Lokeren Oost-Vlaanderen
| years3 = 1982–1983
| caps3 = 31
| goals3 = 28
| clubs3 = Valenciennes
| years4 = 1983–1985
| caps4 = 58
| goals4 = 14
| clubs4 = Stade Quimpérois
| totalcaps = 519
| totalgoals = 279
| nationalyears1 = 1963–1980
| nationalteam1 = Ba Lan
| nationalcaps1 = 75
| nationalgoals1 = 48
| manageryears1 = 1984-1985
| managerclubs1 = Stade Quimpérois
| manageryears2 = 1985-1986
| managerclubs2 = Mechelen
| manageryears3 = 1987-1988
| managerclubs3 = Lokeren Oost-Vlaanderen
| medaltemplates =

}}

Włodzimierz 'Włodek' Leonard Lubański (sinh 28 tháng 2 năm 1947 tại Gliwice-Sośnica) là một cựu cầu thủ bóng đá Ba Lan, chơi ở vị trí tiền đạo, là cầu thủ ghi nhiều bàn thắng thứ hai cho đội tuyển Ba Lan sau Robert Lewandowski.

Trong sự nghiệp đội tuyển quốc gia, Lubański khoác áo Ba Lan 75 trận trong khoảng thời gian từ 1963 đến 1980, ghi được 48 bàn thắng (nếu tính cả các trận đấu trong khuôn khổ Olympic thì con số này lên đến 80 trận và 50 bàn). Ông lập được 5 hat-trick trong suốt sự nghiệp thi đấu quốc tế, trong đó gồm cả 1 lần ghi được 5 bàn thắng trong 1 trận, gặp Luxembourg năm 1969. Lubański khoác áo đội tuyển lần đầu khi mới 16 tuổi 188 ngày, lập một kỉ lục nữa là cầu thủ trẻ nhất khoác áo đội tuyển Ba Lan. Ông dẫn dắt Ba Lan giành huy chương vàng tại Thế vận hội Mùa hè 1972. Sau khi bỏ lỡ World Cup 1974 vì bị gãy chân, Lubański có mặt ở World Cup 1978, tuy nhiên không giữ được phong độ như trước.

Tại cấp độ câu lạc bộ, Lubański thi đấu phần lớn thời gian cho 2 câu lạc bộ Górnik Zabrze của Ba Lan và KSC Lokeren của Bỉ.

Tháng 11 năm 2003, kỉ niệm nửa thế kỉ thành lập UEFA, ông được bầu chọn là Cầu thủ vàng UEFA, cầu thủ Ba Lan xuất sắc nhất trong vòng nửa thế kỉ, của Ba Lan, do Hiệp hội bóng đá Ba Lan tổ chức.

Lubański hiện là trợ lý huấn luyện viên tại đội bóng cũ KSC Lokeren, chủ yếu là huấn luyện tiền đạo.
Tham khảo

Liên kết ngoài
Włodzimierz Lubański (90minut.pl)
Hồ sơ cầu thủ tại Ủy ban Olympic Ba Lan
Cầu thủ vàng Ba Lan trên trang chủ UEFA
Hoài Bắc, An Huy

Hoài Bắc (, âm Hán-Việt: Hoài Bắc thị) là một địa cấp thị nằm ở phía bắc tỉnh An Huy, Trung Quốc. Thành phố này giáp với Túc Châu ở phía đông, Bạng Phụ ở phía nam, Bạc Châu ở phía tây, các tỉnh Hà Nam ở phía tây bắc và Giang Tô ở phía đông bắc. Địa cấp thị Hoài Bắc có diện tích 2.740,9 km², dân số năm 2020 là 1.970.265 người, mật độ dân số đạt 718,84 người/km². Vùng đô thị có diện tích 748,4 km², dân số là 1.037.863 người. Mã số bưu chính của thành phố là 235000, mã vùng điện thoại là 0561.

Phân chia hành chính
Địa cấp thị Hoài Bắc được chia thành 4 đơn vị cấp huyện gồm 3 quận và 1 huyện.
Quận: Tương Sơn (相山区), Đỗ Tập (杜集区), Liệt Sơn (烈山区).
Huyện: Tuy Khê (濉溪县).

Một phần phía bắc của quận Đỗ Tập bị tách rời với phần còn lại của thành phố và được bao quanh bởi địa giới hành chính của địa cấp thị Túc Châu.

Tham khảo
Hải đăng Hòn Nước

Hải đăng Hòn Nước, tên cũ là hải đăng Vũng Mới là ngọn hải đăng trên vùng biển Gia Lai, Việt Nam. Nó có tác dụng chỉ vị trí đỉnh Gà Gô thuộc dãy Gò Dưa của thôn Tân Phụng, xã Mỹ Thọ, huyện Phù Mỹ, đồng thời giúp tàu thuyền hoạt động trên vùng biển Bình Định xác định vị trí của mình, tránh đá ngầm và xác định hướng đi.

Hải đăng Vũng Mới được xây dựng từ thời Pháp thuộc trên vịnh Vũng Mới, hoạt động trong nhiều năm. Sau đó bị chiến tranh và thiên nhiên hủy hoại và trở thành một phế tích. Mãi đến những năm 90 nó mới được xây dựng lại, hoàn thành vào năm 1997 và được đặt tên mới là hải đăng Hòn Nước theo tên của hòn đảo nhỏ trong vịnh Vũng Mới.

Tọa độ địa dư của hải đăng là: 14o16'8"N - 109o10'8"E. Với tầm hiệu lực ban ngày là 21 hải lý, ban đêm là 18 hải lý. Tháp đèn cao 16.2m được xây bằng đá có màu xám sẫm, độ cao của tâm sáng so với mực nước biển là 62.5m. Đèn phát ra ánh sáng trắng, chớp đơn theo chu kỳ 5 giây. Đèn chính là loại đèn APRB 251 DC, đèn phụ là loại HD300.
Hiện nay hải đăng này được quản lý bởi xí nghiệp bảo đảm an toàn hàng hải 201 thuộc công ty bảo đảm an toàn hàng hải II.

Chú thích

Tham khảo
Hải đăng Hòn Nước
Trừ Châu

Trừ Châu (chữ Hán giản thể: 滁州市, bính âm: Chúzhōu Shì, Hán Việt: Trừ Châu thị) là một địa cấp thị của tỉnh An Huy, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Trừ Châu có diện tích 13.300&nbsp;km², dân số 4.332.300 (2004) người. Về mặt hành chính, địa cấp thị Trừ Châu được chia thành các đơn vị hành chính gồm 2 quận, 2 thành phố cấp huyện và 4 huyện.
Quận: Lang Da (琅琊区), Nam Tiếu (南谯区).
Thành phố cấp huyện: Thiên Trường (天长市), Minh Quang (明光市).
Huyện: Toàn Tiêu (全椒县), Lai An (来安县), Định Viễn (定远县), Phượng Dương (凤阳县).

Tham khảo
An Khánh, An Huy

An Khánh (chữ Hán giản thể: 安庆市, bính âm: Ānqìng Shì, Hán Việt: An Khánh thị) là một địa cấp thị của tỉnh An Huy, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. An Khánh có diện tích 13.300&nbsp;km², dân số 4.332.300 (2004) người. Về mặt hành chính, địa cấp thị An Khánh được chia thành các đơn vị hành chính gồm 3 quận, 1 thành phố cấp phó địa, 1 thành phố cấp huyện và 5 huyện.
Quận: Nghênh Giang (迎江区), Đại Quan (大观区), Nghi Tú (宜秀区)
Thành phố cấp phó địa: Đồng Thành (桐城市)
Thành phố cấp huyện: Tiềm Sơn (潜山市)
Huyện: Túc Tùng (宿松县), Thái Hồ (太湖县), Hoài Ninh (怀宁县), Nhạc Tây (岳西县), Vọng Giang (望江县)

Tham khảo
Đại Quan, Chiêu Thông

Đại Quan (tiếng Trung: 大关县, Hán Việt: Đại Quan huyện) là một huyện trong địa cấp thị Chiêu Thông, tỉnh Vân Nam, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Huyện này có diện tích 1.802&nbsp;km², dân số năm 2003 là 250.000 người. Huyện lỵ đóng tại trấn Thúy Hoa.

Các đơn vị hành chính
Các trấn: Thúy Hoa (翠华镇)、Ngọc Oản (玉碗镇)、Duyệt Lạc (悦乐镇)、Thọ Sơn (寿山镇)、Thiên Tinh (天星镇)、Cao Kiều (高桥镇)、Cát Lợi (吉利镇) và Mộc Can (木杆镇).
Các hương: Thượng Cao Kiều (上高桥乡).

Tham khảo
Bạng Phụ

Bạng Phụ (, Hán Việt: Bạng Phụ thị) là một địa cấp thị của tỉnh An Huy, Trung Quốc. Thành phố Bạng Phụ có diện tích 5.952,14&nbsp;km², dân số năm 2020 là 3.296.408 người, trong đó 1.336.093 người sống trong vùng nội thành. Năm 2022, GDP của thành phố đạt 199 tỷ nhân dân tệ, GDP đầu người là 59.963 nhân dân tệ. Mã số bưu chính của thành phố là 233000, mã vùng là 0552. Tọa độ của trung tâm thành phố là .

Phân chia hành chính
Thành phố Bạng Phụ được chia thành 7 đơn vị hành chính gồm 4 quận và 3 huyện.
Quận: Bạng Sơn (蚌山区), Long Tử Hồ (龙子湖区), Vũ Hội (禹会区), Hoài Thượng (淮上区).
Huyện: Hoài Viễn (怀远县), Cố Trấn (固镇县), Ngũ Hà (五河县).

Tham khảo
Hoài Nam

Hoài Nam (chữ Hán giản thể: 淮南市, bính âm: Huáinán Shì, Hán Việt: Hoài Nam thị) là một địa cấp thị của tỉnh An Huy, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Hoài Nam có diện tích 2596,4&nbsp;km², dân số 2.335.798 người (2004), GDP 31,4 tỷ nhân dân tệ, GDP đầu người 13.500 nhân dân tệ (2004). Về mặt hành chính, địa cấp thị Hoài Nam được chia thành các đơn vị hành chính gồm 5 quận và 2 huyện.
Quận: Điền Gia Am (田家庵区), Đại Thông (大通区), Tạ Gia Tập (谢家集区), Bát Công Sơn (八公山区), Phan Tập (潘集区)
Huyện: Phượng Đài (凤台县), Thọ (寿县)

Tham khảo
Sông Thao (huyện)

Sông Thao là một huyện cũ thuộc tỉnh Vĩnh Phú, sau thuộc tỉnh Phú Thọ, Việt Nam.

Huyện Sông Thao được thành lập theo Quyết định số 178-CP ngày 5 tháng 7 năm 1977 của Hội đồng Chính phủ trên cơ sở sáp nhập huyện Cẩm Khê với huyện Yên Lập và 10 xã của huyện Hạ Hòa ở hữu ngạn sông Thao. Khi mới thành lập, huyện Sông Thao thuộc tỉnh Vĩnh Phú.

Khi hợp nhất, huyện Sông Thao có 58 xã: Bằng Giã, Cấp Dẫn, Cát Trù, Chuế Lưu, Chương Xá, Điêu Lương, Đồng Cam, Đồng Lạc, Động Lâm, Đồng Lương, Đông Phú, Đồng Thịnh, Hiền Đa, Hiền Lương, Hưng Long, Hương Lung, Lâm Lợi, Lương Sơn, Minh Côi, Minh Hòa, Mỹ Lung, Mỹ Lương, Nga Hoàng, Ngô Xá, Ngọc Đồng, Ngọc Lập, Phúc Khánh, Phú Khê, Phú Lạc, Phùng Xá, Phương Xá, Phượng Vĩ, Quân Khê, Sai Nga, Sơn Nga, Sơn Tình, Tạ Xá, Tam Sơn, Tân Long, Thanh Nga, Thượng Long, Thụy Liễu, Tiên Lương, Tình Cương, Trung Sơn, Tùng Khê, Tuy Lộc, Văn Bán, Văn Khúc, Văn Lang, Vô Tranh, Xuân An, Xuân Áng, Xuân Thủy, Xuân Viên, Xương Thịnh, Yên Dưỡng, Yên Tập.

Ngày 22 tháng 12 năm 1980, Hội đồng Chính phủ ban hành Quyết định 377-CP. Theo đó, tái lập huyện Yên Lập trên cơ sở một phần diện tích và dân số của huyện Sông Thao.

Huyện Sông Thao còn lại 41 xã: Bằng Giã, Cấp Dẫn, Cát Trù, Chuế Lưu, Chương Xá, Điêu Lương, Đồng Cam, Động Lâm, Đồng Lương, Đông Phú, Hiền Đa, Hiền Lương, Hương Lung, Lâm Lợi, Minh Côi, Ngô Xá, Phú Khê, Phú Lạc, Phùng Xá, Phương Xá, Phượng Vĩ, Quân Khê, Sai Nga, Sơn Nga, Sơn Tình, Tạ Xá, Tam Sơn, Thanh Nga, Thụy Liễu, Tiên Lương, Tình Cương, Tùng Khê, Tuy Lộc, Văn Bán, Văn Khúc, Văn Lang, Vô Tranh, Xuân Áng, Xương Thịnh, Yên Dưỡng, Yên Tập.
huyện Yên Lập có 17 xã: Đồng Lạc, Đồng Thịnh, Hưng Long, Lương Sơn, Minh Hòa, Mỹ Lung, Mỹ Lương, Nga Hoàng, Ngọc Đồng, Ngọc Lập, Phúc Khánh, Tân Long, Thượng Long, Trung Sơn, Xuân An, Xuân Thủy, Xuân Viên.

Ngày 7 tháng 10 năm 1995, Chính phủ ban hành Nghị định số 63-CP. Theo đó, chuyển 10 xã: Hiền Lương, Động Lâm, Quân Khê, Lâm Lợi, Xuân Áng, Chuế Lưu, Vô Tranh, Bằng Giã, Văn Lang, Minh Côi của huyện Sông Thao về huyện Hạ Hòa vừa được tái lập.

Như vậy, huyện Sông Thao lúc này có địa giới trùng với huyện Cẩm Khê cũ.

Ngày 23 tháng 11 năm 1995, thành lập thị trấn Sông Thao, thị trấn huyện lỵ huyện Sông Thao trên cơ sở toàn bộ 418,29 ha diện tích tự nhiên của xã Đông Phú và 33 ha diện tích tự nhiên của xã Phú Khê.

Từ đó, huyện Sông Thao có thị trấn Sông Thao (huyện lỵ) và 30 xã: Tiên Lương, Ngô Xá, Tuy Lộc, Đồng Cam, Phương Xá, Phùng Xá, Sơn Nga, Sai Nga, Trung Sơn, Phượng Vĩ, Thụy Liễu, Tam Sơn, Văn Bán, Tùng Khê, Cấp Dẫn, Xương Thịnh, Thanh Nga, Sơn Tình, Phú Khê, Yên Tập, Tân Long, Hương Lung, Tạ Xá, Chương Xá, Phú Lạc, Tình Cương, Văn Phúc, Hiền Đa, Yên Dưỡng, Điêu Lương, Cát Trù, Đồng Lương.

Ngày 1 tháng 1 năm 1997, tỉnh Phú Thọ được tái lập từ một phần tỉnh Vĩnh Phú, huyện Sông Thao thuộc tỉnh Phú Thọ.

Ngày 8 tháng 4 năm 2002, huyện Sông Thao được đổi lại tên cũ là huyện Cẩm Khê theo Nghị định số 39/2002/NĐ-CP của Chính phủ.

Chú thích

Tham khảo
Lục An

Lục An (, âm Hán Việt: Lục An thị) là một địa cấp thị của tỉnh An Huy, Trung Quốc. Lục An có diện tích 15.436&nbsp;km², dân số năm 2020 là 4.393.699 người, mật độ dân số đạt 280 người/km². Vùng nội thành có diện tích 4.127,5&nbsp;km², dân số là 1.968.766 người. GDP năm 2004 là 20,81 tỷ nhân dân tệ, đến năm 2022 là 192,3 tỷ nhân dân tệ.

Hành chính
Địa cấp thị Lục An được chia thành 7 đơn vị hành chính gồm 3 quận và 4 huyện.
Quận Kim An (金安区), Dục An (裕安区), Diệp Tập (叶集区).
Huyện: Hoắc Sơn (霍山县), Hoắc Khâu (霍邱县), Thư Thành (舒城县), Kim Trại (金寨县).
Các đơn vị này được chia thành 140 đơn vị cấp hương gồm 10 nhai đạo biện sự xứ, 95 trấn và 35 hương.

Tham khảo
Phụ Dương

Phụ Dương (chữ Hán giản thể: 阜阳市, bính âm: Fǔyáng Shì, Hán Việt: Phụ Dương thị) là một địa cấp thị của tỉnh An Huy, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Phụ Dương có diện tích 9775&nbsp;km², dân số 8.978.000 người, GDP 20,93 tỷ nhân dân tệ, GDP đầu người 2344 nhân dân tệ (2002).

Về mặt hành chính, địa cấp thị Phụ Dương được chia thành các đơn vị hành chính gồm 3 quận, 1 thành phố cấp huyện và 4 huyện.
Quận: Dĩnh Châu (颍州区), Dĩnh Đông (颍东区), Dĩnh Tuyền (颍泉区)
Thành phố cấp huyện: Giới Thủ (界首市)
Huyện: Lâm Tuyền (临泉县), Dĩnh Thượng (颍上县), Phụ Nam (阜南县), Thái Hòa (太和县)

Tham khảo
Sào Hồ, An Huy

Sào Hồ (chữ Hán giản thể: 巢湖市, bính âm: Cháohú Shì, Hán Việt: Sào Hồ thị) là một địa cấp thị cũ của tỉnh An Huy, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Địa cấp thị Sào Hồ có diện tích 9423&nbsp;km², dân số 4.539.600 người, GDP 24,975 tỷ nhân dân tệ, GDP đầu người 5553 nhân dân tệ (2003). Về mặt hành chính, địa cấp thị Sào Hồ được chia thành các đơn vị hành chính gồm 1 quận, 5 huyện.
Quận Cư Sào (居巢区)
Huyện Hàm Sơn (含山县)
Huyện Vô Vi (无为县)
Huyện Lư Giang (庐江县)
Huyện Hòa (和县)
Huyện Thái Hòa (太和县)

Ngày 22 tháng 8 năm 2011, chính quyền tỉnh An Huy đã công bố một quyết định gây tranh cãi. Theo đó, địa cấp thị Sào Hồ giải thể, phân thành ba phần và sáp nhập vào các địa cấp thị lân cận là Hợp Phì, Mã An Sơn và Vu Hồ. Khu Cư Sào cũ được đổi tên thành Sào Hồ và trở thành một huyện cấp thị thuộc Hợp Phì.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Chính quyền Sào Hồ