undertheseanlp/UVW-2026 huggingface dataset:
Cẩm Thạch, Cẩm Xuyên

Cẩm Thạch là một xã thuộc huyện Cẩm Xuyên, tỉnh Hà Tĩnh, Việt Nam.

Vị trí địa lý
Xã Cẩm Thạch nằm ở phía tây bắc của huyện Cẩm Xuyên, cạnh Hồ Bộc Nguyên và tiếp giáp với huyện Thạch Hà.

Hành chính
Chú thích
Cua dọn bể

| synonyms_ref =
| synonyms =
Maia sculptus Lamarck, 1818
Mithrax minutus Saussure, 1858
Mithraculus coronatus White, 1847
}}
Cua dọn bể hay còn gọi là cua lục bảo (Danh pháp khoa học: Mithraculus sculptus) là một loài cua biển trong cận bộ Cua phân bố ở các vùng biển Caribe và thường được dùng với vai trò của một công cụ lau dọn trong bể cá. Chúng rất phổ biến bởi chúng giúp giữ cái bể sạch vì chúng ăn cả tảo bong bóng và tảo san hô. Cua có màu ngọc lục bảo và kích thước khá nhỏ, chỉ lớn nhất ở mức 5cm. Chúng có đặc tính hung dữ và hay tranh giành nếu nuôi chúng với mật độ cao và có thể tấn công cả những con ốc sên trong bể cá.

Chú thích

Tham khảo

Emerald Crab Profile:: AquariumDomain
Emerald crab info
Emerald crab information
Thái Ai hầu

Sái Ai hầu (chữ Hán: 蔡哀侯; trị vì: 694 TCN-684 TCN), tên thật là Cơ Hiến Vũ (姬獻舞), là vị vua thứ 13 của nước Sái – chư hầu nhà Chu trong lịch sử Trung Quốc.

Sái Ai hầu là con thứ của Sái Tuyên hầu - vua thứ 11 nước Sái và em của Sái Hoàn hầu - vua thứ 12 nước Sái. Năm 695 TCN, Hoàn hầu mất, Hiến Vũ lên nối ngôi, tức là Ai hầu.

Năm 684 TCN, Sái Ai hầu và Tức hầu đều sang nước Trần. Khi trở về, vợ vua nước Tức đi qua nước Sái. Sái Ai hầu thất lễ với phu nhân nước Tức khiến Tức hầu nổi giận. Tức hầu bèn nói với Sở Văn vương rằng hãy đánh nước Tức, nước Tức sẽ cầu cứu Sái, nhân đó quân Sở có thể đánh được nước Sái.

Sở Văn vương nghe theo, bèn mang quân đánh nước Tức. Tức hầu cầu cứu Sái Ai hầu. Sái Ai hầu mang quân cứu nước Tức, không chống nổi quân Sở, liền bị Sở Văn vương bắt sống.

Ông bị giam cầm ở nước Sở 9 năm. Vì căm thù vua nước Tức, ông bèn tán tụng sắc đẹp của vợ vua nước Tức với Sở Văn vương. Sở Văn vương ham sắc Tức phu nhân, bèn mang quân đánh diệt nước Tức, lấy phu nhân Tức Vĩ làm vợ.

Nhưng Sái Ai hầu vẫn không được về nước, cuối cùng mất ở nước Sở vào năm 675 TCN. Ông ở ngôi được 11 năm, bị cầm tù ở Sở 9 năm. Người nước Sái lập con ông là Cơ Hật lên nối ngôi, tức là Sái Mục hầu.

Xem thêm
Sái Hoàn hầu
Sái Mục hầu
Sở Văn vương

Tham khảo
Sử ký Tư Mã Thiên, thiên:
Quản Sái thế gia
Phương Thi Danh (2001), Niên biểu lịch sử Trung Quốc, Nhà xuất bản Thế giới

Chú thích
Thái Mục hầu

Sái Mục hầu (chữ Hán: 蔡穆侯; trị vì: 674 TCN-646 TCN), tên thật là Cơ Hật (姬肸), là vị vua thứ 14 của nước Sái – chư hầu nhà Chu trong lịch sử Trung Quốc.

Cơ Hật là con của Sái Ai hầu - vua thứ 13 nước Sái. Năm 684 TCN, Sái Ai hầu bị Sở Văn vương bắt về nước giam cầm. Năm 675 TCN, Sái Ai hầu mất tại nước Sở, Cơ Hật được người nước Sái lập lên nối ngôi, tức là Sái Mục hầu.

Sái Mục hầu có người em gái được Tề Hoàn công lấy làm vợ lẽ, tức là Sái cơ. Năm 657 TCN, Sái cơ cùng Tề Hoàn công đi chơi thuyền trên sông. Tề Hoàn công sợ nước nhưng Sái cơ hay vẩy nước khiến Hoàn công sợ và rất giận Sái cơ, đuổi Sái cơ về nước. Mẹ Sái cơ mang con gái gả cho người khác. Tề Hoàn công giận nước Sái bèn hội chư hầu mang quân đánh.

Đầu năm 656 TCN, quân Tề đánh tan quân Sái. Nước Sái vốn là chư hầu gần nước Sở. Sở Thành vương điều quân cứu Sái. Quân Tề và chư hầu đóng ở đất Hình. Sở Thành vương không đánh nổi bèn sai Khuất Hoàn đi giảng hòa với nước Tề.

Năm 646 TCN, Sái Mục hầu mất. Ông ở ngôi được 29 năm. Con ông là Cơ Giáp Ngọ lên nối ngôi, tức là Sái Trang hầu.

Xem thêm
Sái Hoàn hầu
Sái Trang hầu
Tề Hoàn công

Tham khảo
Sử ký Tư Mã Thiên, thiên:
Quản Sái thế gia
Phương Thi Danh (2001), Niên biểu lịch sử Trung Quốc, Nhà xuất bản Thế giới
Khổng Tử (2002), Xuân Thu tam truyện, tập 1, Nhà xuất bản TP Hồ Chí Minh

Chú thích
Kallima paralekta

Bướm lá Ấn Độ (danh pháp khoa học: Kallima paralekta) là một loài bướm ngày trong họ Nymphalidae. Loài này được tìm thấy ở Indonesia (từ Java về phía nam).

Ấu trùng ăn các loài Strobilanthes và Pseuderanthemum.

Phân loài
Kallima paralekta paralekta (Java)
Kallima paralekta tribonia Fruhstorfer (Sumatra)

Hình ảnh

Tập tin:Kallima paralekta (Higley, 1902; Birds and Nature, Vol. 13).jpg
Tập tin: Kallima paralekta paralekta femelle ventre.jpg
Tập tin:Kallima.paralekta.jpg

Chú thích

Tham khảo
Cua nhện Nhật Bản

Cua nhện Nhật Bản (Danh pháp khoa học: Macrocheira kaempferi) hay còn gọi là Cua nhện khổng lồ, cua nhện là một loài cua biển trong phân thứ bộ Cua sống tại đáy sâu ở vùng biển Thái Bình Dương. Đây là loài cua lớn nhất hiện đang tồn tại trên Trái Đất. Trong tiếng Nhật, loài cua này được gọi là "cua chân cao/dài" (cao cước giải, chữ Nhật: 高脚蟹, タカアシガニ, takaashigani).

Đặc điểm sinh thái

Cấu tạo cơ thể
Cua nhện Nhật Bản có chiều dài chân lớn nhất trong số các động vật giáp xác, có thể lên đến tính từ càng này tới càng kia. Chiều dài cơ thể có thể lên tới (giáp đầu) và cả con cua có thể nặng .

Tuy nhiên, những kích thước đó chỉ có thể đạt được với các con đực Con cua có màu cam với những đốm trắng trên chân.

Cua nhện Nhật Bản có lớp xương ngoài rất cứng giúp chúng né tránh đối thủ săn mồi, chúng thường lợi dụng bọt biển hoặc các loài sinh vật biển khác để ngụy trang. Tính khí của loài cua này được ghi nhận là khá hiền lành, trái ngược với vẻ ngoài hung dữ của chúng. khi phát triển hoàn thiện, nó có thể dài bằng cả một chiếc ô tô, Con cua này được đặt tên là Kong, được xác định khoảng 40 tuổi và được triển lãm tại Dorset, trước khi chuyển đến München, Đức. Trước đó kỷ lục thuộc về con cua nhện có tên Crabzilla, khoảng 40 năm tuổi, có trọng lượng khoảng 12,5&nbsp;kg, chiều dài khoảng 3,5m. Nó được coi là một trong những con cua lớn nhất thế giới với mỗi chiếc chân của nó cũng có chiều dài khoảng 1,5 m.

Phân bố
Cua nhện Nhật Bản chủ yếu được tìm thấy ở vùng duyên hải phía Nam của đảo Honshū, từ vịnh Tokyo đến Kagoshima. Các quần thể ở xa hơn tọa lạc tại Iwate và ngoài khơi Tô Áo, Nghi Lan, Đài Loan. Cua trưởng thành có thể được tìm thấy ở các vùng nước tại nhiều độ sâu khác nhau, từ tới .

Năm 1839 Wilhem de Haan đưa nó vào một phân chi mới của chi Inachus mang tên là Macrocheira. Đến năm 1886 Edward J. Miers chuyển đổi Macrocheira thành một chi riêng.

Đánh bắt

Trong mô tả của mình, Temminck cho rằng cua nhện Nhật Bản nổi tiếng tại nước này vì những thương tích trầm trọng có thể gây ra bởi đôi càng rất khỏe của nó. Tuy nhiên, cua nhện Nhật Bản lại thường xuyên bị đánh bắt để lấy thịt; tổng cộng có tới cua đã được đánh bắt vào năm 1976, nhưng đến năm 1985 con số này đã sụt xuống chỉ còn . Trung tâm của nghề đánh bắt cua tọa lạc ở vịnh Suruga. Mặt khác do số lượng cua giảm đi đáng kể, ngư dân đã phải ra xa bờ để đánh bắt chúng. Những con cua bị đánh bắt thường có chiều dài chân vào chừng .

Xem thêm
Cua nhện (định hướng)
Fauna Japonica

Chú thích

Liên kết ngoài
Bướm lá sồi

Bướm lá sồi, tên khoa học Kallima, là một chi của loài bướm thuộc Họ Bướm giáp. Chúng được tìm thấy ở phía đông, phía nam và đông nam châu Á. Tên thông dụng của chúng là lá sồi do bề mặt phía sau cánh của có kiểu màu nâu khác nhau. Khi đôi cánh khép lại, chúng trông như một chiếc lá đã chết, hình dạng cánh gấp cũng giống lá sồi khô.

Phân loại
Bướm lá khô (Kallima inachus) cho thấy bề ngoài giống như lá của cánh khép kín, là điển hình của chi. Các loài sau đây hiện đang là thành viên của chi này.

Kallima albofasciata Moore, 1877
Kallima alompra Moore, 1879
Kallima buxtoni Moore, 1879
Kallima horsfieldi (Kollar, 1844)
Kallima inachus (Boisduval, 1846): Bướm lá khô
Kallima limborgii Moore, 1879
Kallima knyvetti de Nicéville, 1886
Kallima paralekta (Horsfield, 1829)
Kallima philarchus (Westwood, 1848)
Kallima spiridiva Grose-Smith, 1885

Chú thích

Tham khảo
Bán đảo Ý

|area_km2 = 131,337
|highest mount = Corno Grande
|elevation_m = 2912
|Country heading = Quốc gia
|country = Ý
|country largest city = Roma
|country 1 = San Marino
|country 1 largest city = San Marino
|country 2 = Vatican
|country 2 largest city = Vatican
|density_km2 = 199,27
|demonym = Apenninen
|population = 60.239.871
|ethnic groups = người Ý và người San Marino
}}

Bán đảo Ý hay bán đảo Apennini ( hay Penisola appenninica) là một trong ba bán đảo lớn của Nam Âu (hai bán đảo còn lại là Iberia và Balkan), trải dài từ thung lũng Po ở phía bắc đến Địa Trung Hải ở phía nam. Hình dạng của bán đảo khiến nó có biệt danh là Lo Stivale (Giày ống/ủng). Ba bán đảo nhỏ tạo nên hình dạng đặc trưng này là Calabria, Salento và Gargano. Dân số bán đảo Ý tính đến ngày 31 tháng 12 năm 2022 là 60,239,871 người.

Từ thời Hoàng đế La Mã Augustus (kết thúc thế kỷ 1 TCN), ranh giới phía bắc của bán đảo đã được lập trên đường phân nước của dãy Alpes, tuy nhiên về mặt địa lý ranh giới này trung với một đường kéo dài từ sông Magra đến sông Rubicone, phía bắc của dãy Appennini Tuscany-Emilia, không bao gồm thung lũng Po và sườn phía nam của dãy Alpes.

Gần như toàn bộ bán đảo thuộc chủ quyền của Cộng hòa Ý, phần nhỏ còn lại là San Marino và Vatican. Ngoài ra, Sicilia, Elba, Malta (một quốc gia độc lập), và các đảo nhỏ hơn, như Palagruža, thuộc về Croatia, thường được coi là đảo ngoài khơi bờ biển bán đảo và được nhóm lại về mặt địa lý với bán đảo.

Bán đảo Ý được bao bọc bởi biển Tyrrhenus ở phía tây, biển Ionia ở phía nam, và biển Adriatic ở phía đông. Xương sống của bán đảo là dãy núi Apennini, vốn cũng tạo nên một tên của bán đảo. Bờ biển của bán đảo hầu hết là các vách đá. Vị trí chiến lược của bán đảo Ý nằm giữa trung tâm châu Âu và Địa Trung Hải khiến nó từng phải chịu nhiều cuộc xâm lược.

Bán đảo chủ yếu của khí hậu Địa Trung Hải, mặc dù ở các vùng đồi núi có khí mật mát hơn, thảm thực vật tự nhiên của bán đảo bao gồm rừng cây bụi (macchia) dọc theo bờ biển và rừng rụng lá và hỗn hợp rụng lá và lá kim trong vùng nội lục.

Các quốc gia

Xem thêm
Italia (đế quốc La Mã)

Tham khảo
Sharjah (tiểu vương quốc)

Sharjah (, ') là một trong 7 tiểu vương quốc của Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất, giáp biên giới quốc tế với tỉnh Al Buraimi của Oman. Tiểu vương quốc rộng 2.600&nbsp;km² (1.003&nbsp;mi²) và có dân số trên 800.000 người (2008). Tiểu vương quốc Sharjah bao gồm thành phố Sharjah (kinh đô của tiểu vương quốc), và một số thị trấn nhỏ hơn như Kalba, Dibba Al-Hisn và Khor Fakkan.

Lịch sử
Về mặt lịch sử, Sharjah từng là một trong những nơi hưng thịnh nhất trong khu vực với một khu định cư đã tồn tại trong suốt 5000 năm. Vào đầu thế kỷ 18, thị tộc Al Qasimi thiết lập căn cứ tại Sharjah, khoảng 1727 tuyên bố Sharjah độc lập.

Ngày 8 tháng 1 năm 1820, Sheikh Sultan I ký Hiệp ước Hàng hải chung với Anh Quốc, chấp nhận sự bảo hộ của Anh để đương đầu với đế quốc Ottoman. Giống như các láng giềng Ajman, Dubai, Ras al-Khaimah, và Umm al-Qaiwain, vị trí nằm trên tuyến đường đến Ấn Độ đã khiến nó trở nên quan trọng và đủ để được công nhận là một nhà nước chào mừng (salute state). Ngày 2 tháng 12 năm 1971, Sheikh Khalid III đưa tiểu vương quốc gia nhập Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất.

Xem thêm

Liên kết ngoài

Sharjah Municipality
Sharjah Municipality
Al Buraymi
|South = Abu Dhabi
|Southwest =
|West = Dubai
|Northwest = AjmanVịnh Ba Tư
}}
Cá bống mú

Cá bống mú là một loài cá sống ở môi trường nước lợ và nước mặn. Ở Việt Nam, là loài thủy sản ở vùng biển phía nam, cá phân bố dọc theo bờ biển từ Nam Trung bộ đến Hà Tiên, Phú Quốc.

Đặc điểm
Là loài cá có kích cỡ vừa, thường nặng gần 1 kg/con, nhưng cũng có con nặng trên 10&nbsp;kg, trung bình mỗi con nặng từ vài ba kg trở lên. Cá bống mú nhỏ từ 0,7&nbsp;kg đến 1&nbsp;kg/con cá mú biển con to từ 1,5&nbsp;kg trở lên. Đặc biệt, có con nặng tới 250&nbsp;kg.

Cá bống mú có thịt ngon, dai, chắc và ngọt và bổ dưỡng có tác dụng giải nhiệt, giàu khoáng chất như calcium, phosphor, sắt, vitamin... có tác dụng bổ trung ích khí, ngừa cholesterol trong máu và nhất là tốt cho da.

Thức ăn cho bống mú trong môi trường nuôi nhốt là cá phân (một loại cá nhỏ), cá ít bị bệnh Cá bống mú có hai loại: cá mú đỏ, và mú đen.

Nuôi trồng
Là một loài thủy sản nuôi trồng có giá trị kinh tế ở Việt Nam

Giá cá bống mú (năm 2008) trên thị trường là 150 nghìn đồng/kg. Giá cá con trung bình một con là 10 nghìn đồng mà sáu con như vậy mới được 100g. Cá bống mú lớn 600g trở lên bán cho lái Hồng Kông, 300 – 400g bán lại với giá rẻ Ở vùng Bình Thuận, có hộ sản xuất mỗi ngày, làng bè tiêu thụ trung bình 5 tấn cá tươi làm mồi nuôi cá bống mú, nguồn cá từ Bình Thuận, Phan Thiết, Phú Quý, Hàm Tân, Vũng Tàu, Quảng Nam... cung cấp. Các loại cá nhỏ làm mắm trước chỉ 1 nghìn đ/kg, nay đã lên đến 6 nghìn đ/kg

Cá bống mú được chế biến thành nhiều món ăn ngon như Cá bống mú hấp xì dầu Cháo cá bống mú là một trong những món điểm tâm độc đáo Cá bống mú chưng tương cuốn bánh tráng cá bống mú chiên giòn Cá bống mú đỏ hấp với nấm khô và xốt rượu cá bống mú hấp kiểu Hồng Kông Cá bống mú chưng chanh muối.....

Chú thích

Tham khảo
Ngành Thân lỗ

| image = Aplysina archeri (Stove-pipe Sponge-pink variation).jpg
|image_caption=Bọt biển ống bếp (Aplysina archeri)
| regnum = Animalia
| subregnum = Parazoa
| phylum = Porifera
| phylum_authority = Grant Todd, 1836
| subdivision = Calcarea
Hexactinellida
Demospongiae
Homoscleromorpha
†Stromatoporoidea
|type_species=Amphimedon queenslandica}}

Ngành Thân lỗ hay Động vật thân lỗ là một ngành động vật đa bào nguyên thủy., chúng như là nhóm chị em với nhóm Eumetazoa. Chúng là những sinh vật đa bào, cơ thể đầy lỗ chân lông và các lỗ cho phép nước lưu thông qua chúng, bao gồm mesohyl giống như thạch kẹp giữa hai lớp tế bào mỏng.

Có 9075 loài bọt biển, trong 702 chi và 140 họ.

Động vật thân lỗ ăn bằng cách hút nước qua các lỗ trên cơ thể. Chúng có các tế bào không chuyên hoá có thể chuyển đổi thành các loại khác và thường di chuyển giữa các lớp tế bào chính và mesohyl trong quá trình này. Thay vào đó, hầu hết số này dựa vào việc duy trì một dòng chảy liên tục qua cơ thể để lấy thức ăn, oxy cũng như loại bỏ chất thải.

Hình ảnh

Tập tin:SpongeColorCorrect.jpg
Tập tin:Sponge.JPG
Tập tin:Vaasspons2.jpg
Tập tin:Clathrina clathrus.jpg

Xem thêm
Hải miên joubini
Phân loại giới Động vật

Chú thích

Liên kết ngoài
Vũ Văn Thành

Vũ Văn Thành (?-1801) là một tướng lĩnh của phong trào Tây Sơn trong lịch sử Việt Nam.

Thân thế sự nghiệp
Vũ Văn Thành là con của Lễ bộ Vũ Văn Cao, vốn người gốc Phú Yên. Ông cùng cha tham gia khởi nghĩa Tây Sơn, do chiến công ông được phong chức Đô đốc thủy quân. Dưới triều Cảnh Thịnh ông được phong làm Đại Đô đốc, trấn giữ cửa Thị Nại thay thế cho Lê Chất đã theo hàng quân Nam triều.

Trong trận thủy chiến Thị Nại, mặc dù đã chống trả kịch liệt thủy quân Nguyễn, giết nhiều tướng lĩnh thủy quân đối phương như Vũ Di Nguy, Nguyễn Văn Thư, Vũ Văn Thành quyết tâm tử chiến đến phút chót. Cuối cùng ông chết cháy trên một trong ba chiếc chiến thuyền đại hiệu có lá cờ "Định Quốc". Thủy quân Tây Sơn bị tiêu diệt hoàn toàn trong trận này.

Sách Bình Nam Thực Lục và Khâm định Việt sử Thông giám Cương mục có ghi tên người đi sứ Phú Xuân xin cho Tây Sơn ra hàng quân Bắc Hà của Hoàng Ngũ Phúc là Vũ Vĩnh Thành. Có nghi vấn Vũ Vĩnh Thành là Vũ Văn Thành , nhưng điều này rất khó chứng minh vì nhiều tài liệu về Tây Sơn đã bị triều Nguyễn hủy hoại.

Nhưng lịch sử cũng ghi nhận một điều: Đại Đô đốc Vũ Văn Thành là một trong những tướng lĩnh trung thành của nhà Tây Sơn.

Chú thích

Tham khảo
Đại Nam Thực Lục - Tập 1 - Quốc sử quán triều Nguyễn
Đại Nam chính biên liệt truyện - Tập 2 - Quốc sử quán triều Nguyễn
Cương Mục - Quốc sử quán triều Nguyễn
Hoàng Lê nhất thống chí - Ngô văn gia phái
Tây Sơn thuật lược - Tạ Quang Phát
Bình Nam Thực Lục - Phan Lê Phiên

Liên kết ngoài
Yên Khang

Yên Khang là một xã thuộc huyện Ý Yên, tỉnh Nam Định, Việt Nam. Đây là xã có dự án Đường cao tốc Bắc–Nam, dự án cầu Nam Bình trên địa bàn, và là quê hương của Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn đương nhiệm Cao Đức Phát.

Lịch sử
Trong gia phả di tích văn hoá đình và chùa làng Đô Quan, nguyên xưa nơi đây gọi là phường Quán Đổ, huyện Kim Xuyến. Khoảng 800 trước, các ông Cao Đức Đại, Phạm Văn Liên, Nguyễn Quang Khang, Hoàng Văn Bách và 20 gia đình của 4 dòng họ (Phạm, Cao, Nguyễn, Hoàng) hợp lực dựng nhà phá hoang được 500 mẫu ruộng để canh nông, sinh nhai, và tiếp tục mở mang địa danh lập thổ định vị (Nhất tử phong tự Như Quan Đổ Phường). Nơi đấy ngày nay thuộc về thôn Đô Quan. Nhiều địa danh trong xã, tương truyền là do các tổ họ đặt ra như quán Đồng Bưu, gò Ông Liên, Đa quán, Đa thờ, đền Đông, đền Trung, đền Am, Thiền Am tự.....

Vị trí địa lý

Hành chính
Xã Yên Khang có 12 đơn vị hành chính cấp thôn là thôn Quảng Nạp, Đồng Cách, An Châu, Đông Anh, Trung Hưng, Am Bình, Hòa Cụ, Uy Bắc, Mễ Hạ, Mễ Thượng, Uy Nam, và Trại Mễ
Tham khảo
Thái Trang hầu

Sái Trang hầu (chữ Hán: 蔡莊侯; trị vì: 645 TCN-612 TCN), tên thật là Cơ Giáp Ngọ (姬甲午), là vị vua thứ 15 của nước Sái – chư hầu nhà Chu trong lịch sử Trung Quốc.

Sái Trang hầu là con của Sái Mục hầu - vua thứ 14 nước Sái. Năm 646 TCN, Sái Mục hầu mất, Cơ Giáp Ngọ lên nối ngôi, tức là Sái Trang hầu.

Năm 639 TCN, Tống Tương công tổ chức hội chư hầu. Khi ra hội, Sái Trang hầu cùng các nước Trịnh, Tào, Trần, Hứa đều sợ nước Sở mạnh nên ngả theo Sở Thành vương. Thành vương đặt phục binh, chờ Tống Tương công đến liền bắt giữ.

Năm 634 TCN, Sái Trang hầu mang quân theo Sở Thành vương cùng các nước Trịnh, Trần cùng hợp binh đánh nước Tống. Tấn Văn công mang quân cứu Tống. Đại chiến nổ ra, liên quân theo Sở thất bại một trận lớn ở Thành Bộc. Nước Tấn trở thành bá chủ chư hầu.

Năm 612 TCN, Sái Trang hầu mất. Ông ở ngôi được 34 năm. Con ông là Cơ Thân lên nối ngôi, tức là Sái Văn hầu.

Xem thêm
Sái Mục hầu
Sái Văn hầu

Tham khảo
Sử ký Tư Mã Thiên, thiên:
Quản Sái thế gia
Phương Thi Danh (2001), Niên biểu lịch sử Trung Quốc, Nhà xuất bản Thế giới

Chú thích
Rhopalurus junceus

Bọ cạp đỏ hay Bọ cạp xanh (Rhopalurus junceus) là một loài đặc hữu rất đặc thù của 36 loại bọ cạp khác nhau được tìm thấy trong các hòn đảo của Cuba, Cộng hòa Dominica và các khu vực Trung Mỹ. Nó được gọi là bọ cạp xanh do đuôi và ngòi đốt có màu xanh, còn được gọi là "bọ cạp đỏ" bởi vì cơ thể của mình có màu sẫm đỏ.
Môi trường sống
Chúng phù hợp trong các hệ sinh thái khác nhau, chúng sống trong tất cả các loại rừng, thảo nguyên và các khu vực bán sa mạc. Chúng được tìm thấy trong đá hay cây đổ, thảm thực vật bên trong hoặc giữa các cây họ dứa biểu sinh. Chúng không có hang, nhưng sử dụng những nơi này để ẩn.
Đặc điểm
Con trưởng thành dài từ 55 đến 100&nbsp;mm. Con đực có cơ thể màu vàng nâu, hồng, cam, đuôi màu đỏ hoặc tím, ngòi chích duy nhất và tám chi tối hơn, đỏ tía, tím hoặc đen, với một tam giác màu đen.
Bọ cạp xanh sống 3-5 năm, mặc dù từ trẻ con non phải trải qua nhiều vấn đề tồn tại, một trong số con non không có đủ thức ăn để tồn tại, do đó, chỉ có khoảng 15% sống đến tuổi trưởng thành. Mỗi năm ở Cuba có hàng trăm người bị bọ cạp xanh chích, nhưng nọc độc của nó có chứa một liều LD50 của 8,0&nbsp;mg / kg, đó là hầu như không được coi là một con bọ cạp nguy hiểm.

Dược phẩm

Có một loại thuốc được làm từ chất độc này, trong đó tăng sản xuất của WBC, tăng miễn dịch của cơ thể và cũng có tính chất giảm đau và kháng viêm, mặc dù việc sử dụng của nó là được thử nghiệm.
Tại Cuba, nọc độc của loài bọ cạp xanh được bào chế thành thuốc dạng viên có tên là Vidatox, thuốc có tính kháng tế bào ung thư và kháng viêm rất cao. Người ta đã tiến hành thử nghiệm tiền lâm sàng với Vidatox trên 10.000 bệnh nhân, trong đó có 3.500 người nước ngoài, đem lại kết quả khả quan. Các tế bào ung thư không phát triển và sức khỏe người bệnh tiến triển tốt. Cho tới nay, Vidatox đã được thử nghiệm trên bệnh nhân ung thư phổi, ung thư cổ tử cung, ung thư tiền liệt tuyến và ung thư tụy.

Chú thích

Tham khảo
Gemma Galgani

Maria Gemma Umberta Pia Galgani (sinh ngày 12 tháng 3 năm 1878 – mất ngày 01 tháng 4 năm 1903) là một vị Thánh nữ Công giáo sinh tại Borgo Nuovo, thuộc vùng Lucca, miền Trung nước Ý. Trong tiếng Ý, Gemma có nghĩa là "viên ngọc quý". Cô là một thiếu nữ giáo dân đồng trinh sùng đạo và mất ở tuổi 25 vì bệnh tật. Gemma Galgani được Giáo hoàng Pio XII phong Thánh Công giáo vào năm 1940.

Tiểu sử
Gemma Galgani là một thiếu nữ giáo dân sống vào cuối thế kỉ 19 đầu thế kỉ 20, cô sinh ở Camigliano, nước Ý, và là thứ tư trong gia đình có tám người con và là con gái cả của Ông Henry Galgani và Bà Aurelia Galgani. Cha cô là một dược sĩ và thuộc dòng họ Thánh Gioan Leonardi. Một tháng sau khi sinh cô, gia đình rời Camiglianô di chuyển tới tỉnh Lucca, nơi Gemma sống hết đời.

Năm 1886, năm Gemma lên 8 tuổi, Mẹ của cô bị mắc bệnh lao mà chết. Cha cô thì bệnh tình lâu ngày trong gia đình đã làm kiệt quệ tài chính. Cha của cô lại mắc bệnh ung thư cổ và cô phải chăm sóc ông cho đến khi ông từ trần lúc Gemma đủ 19 tuổi. Sau khi cha chết, Gemma đến chung sống với một người dì trong một thời gian ngắn.

Gemma được cho là có sự quan tâm đối với người nghèo, nên mỗi lần đi đâu, nhiều người liền đến xin giúp đỡ thì cô sẵn sàng giúp đỡ mặc dù chính bản thân mình cũng gặp nhiều khó khăn.

Với nguyện vọng trở thành một nữ tu nên Gema từ chối lời cầu hôn của hai thanh niên trong vùng mà xin vào tu viện nhưng vì lý do sức khoẻ và vì nghèo nên cô bị từ chối cho làm tu sĩ.

Tháng 01 năm 1903, bác sĩ cho biết Gemma bị lao phổi, trước đó cô được chẩn đoán là bị bệnh sưng màng óc với các triệu chứng như giảm khả năng thính giác và bắt đầu rụng tóc, chân tay bị tê liệt. Ba tháng sau đó, vào ngày thứ Bảy Tuần Thánh, với sự chứng kiến của cha sở, cô từ giã cõi đời khi mới 25 tuổi.

Gemma được Giáo hoàng Piô XI phong chân phước năm 1933 và được Giáo hoàng Piô XII phong thánh vào ngày 2 tháng 5 năm 1940.

Tham khảo

Bell, Rudolph M.; Cristina Mazzoni (2003). The Voices of Gemma Galgani: The Life and Afterlife of a Modern Saint. Chicago, IL, US: University of Chicago Press. ISBN 978-0-226-04196-4. Truy cập ngày 15 tháng 6 năm 2009.
An Anthology of Christian mysticism by Harvey D. Egan 1991 ISBN 0-8146-6012-6 p.&nbsp;539
Mysteries, Marvels, Miracles in the Lives of Saints by Joan Carroll Cruz ISBN 978-0-89555-541-0
Orsi, Robert A.; "Two Aspects of One Life: Saint Gemma Galgani and My Grandmother in the Wound between Devotion and History, the Natural and the Supernatural," in Between Heaven and Earth: The Religious Worlds People Make and the Scholars Who Study Them (Princeton University Press, 2005), 110–45.
The Life of St. Gemma Galgani by Germanus 2009 TAN Books ISBN 0-89555-669-3
Baidu

đóng góp cho }] bằng cách phát triển nó.Nếu bài viết đã được phát triển, hãy gỡ bản mẫu này.
}}

| foundation = ngày 18 tháng 1 năm 2000
| founder = Lý Ngạn Hoành, Từ Dũng
| location = Bắc Kinh, Trung Quốc
| area_served = Toàn Cầu
| key_people = Lý Ngạn Hoành (Chủ tịch và CEO)
| industry = Internet
| services = Dịch vụ tìm kiếm trên mạng
| revenue = CN¥ 102.3 tỷ (2018)}}
| operating_income = CN¥ 15.530 tỷ (2018)
| intl = yes
}}

|w=Paitu
|gr=Baeduh
|j=Baak3do6
|y=Baakdoh
|ci=
}}
Công ty hữu hạn kỹ thuật mạng trực tuyến Bách Độ (Bắc Kinh) (Trung văn giản thể: 百度在线网络技术（北京）有限公司, Trung văn phồn thể: 百度在線網絡技術（北京）有限公司, Hán Việt: Bách Độ tại tuyến võng lạc kĩ thuật (Bắc Kinh) hữu hạn công ty), gọi tắt là Bách Độ hay Baidu, là công ty cung cấp dịch vụ tìm kiếm dữ liệu trên mạng lớn nhất Trung Quốc đại lục, do Lý Ngạn Hoành và Từ Dũng thành lập vào tháng 1 năm 2000 tại Trung Quan Thôn, Bắc Kinh, Trung Quốc.

Tên gọi "Bách Độ" bắt nguồn từ một câu trong bài từ "Thanh ngọc án - Nguyên tịch" của thi nhân Nam Tống Tân Khí Tật: "Chúng lý tầm tha thiên bách độ, mạch nhiên hồi đầu, na nhân khước tại đăng hỏa lan san xứ" (chữ Hán: 眾裡尋他千百度，驀然回首，那人卻在，燈火闌珊處).

Baidu cung cấp một danh mục hơn 740 triệu trang web, 80&nbsp;triệu hình ảnh và 10&nbsp;triệu tập tin đa truyền thông. Baidu chia sẻ những nội dung đa truyền thông như nhạc MP3, phim ảnh và là trang web đầu tiên ở Trung Quốc cung cấp giao thức ứng dụng không dây (WAP) và trình tìm kiếm di động dùng trên thiết bị kỹ thuật số hỗ trợ cá nhân.

Baidu Baike là từ điển bách khoa toàn thư tương tự như Wikipedia. Tuy nhiên, khác với Wikipedia, theo quy định ở Trung Quốc, chỉ có những thành viên đã đăng ký mới có thể sửa đổi. Quyền truy cập vào Wikipedia bị chặn gián đoạn hay một số bài viết bị lọc tại Trung Quốc từ năm 2004. Đã có nhiều tranh cãi xoay quanh mức độ hợp tác giữa Baidu với vấn đề kiểm duyệt của chính quyền Trung Quốc.

Baidu là công cụ tìm kiếm lớn thứ 2 trên thế giới - sau Google, nắm giữ 76.05% thị phần tìm kiếm ở Trung Quốc. Tháng 12 năm 2007, Baidu trở thành công ty Trung Quốc đầu tiên có tên trong chỉ số NASDAQ-100. Tháng 5 năm 2018, vốn hóa thị trường của công ty đạt đỉnh 99 tỷ USD. Tháng 10 năm 2018, Baidu lần đầu tham gia vào tổ chức Partnership on AI của Mỹ.

Lịch sử hình thành
Sản phẩm và dịch vụ

Kiểm duyệt

Sự tranh cãi

Chú thích
Shreve, Lamb and Harmon

, tác phẩm nổi tiếng nhất của công ty]]
Shreve, Lamb và Harmon là công ty kiến trúc nổi tiếng nhất năm 1931 đã xây dựng tòa nhà Empire State, tòa nhà cao nhất ở Thành phố New York, và trên thế giới, tại thời điểm đó.

Công ty được thành lập vào năm 1929 bởi Richmond Harold Canada (RH) Shreve, Lamb William F. từ Brooklyn, và Arthur Loomis Harmon từ Chicago. Shreve, Lamb đã làm việc với nhau và hành nghề trong năm 1924., Shreve là doanh nhân và tổ chức, và Lamb là người thiết kế.
Harmon đi vào quan hệ đối tác trong năm 1929, sau khi tòa nhà Empire State đã được tiến hành. Trong cuộc họp đầu tiên của họ với các khách hàng John Jacob Raskob, Lamb hỏi Raskob về tầm nhìn của ông để xây dựng. Raskob đứng một bút chì cuối cùng và nói, "Bạn có thể xây nhà cao đến mức nào mà nó không bị sập?"

Chú thích
Bingu wa Mutharika

Bingu wa Mutharika (24 tháng 2 năm 1934 – 5 tháng 4 năm 2012) là tổng thống Malawi. Ông lần đầu tiên được bầu vào ngày 24 tháng 5 năm 2004. Ông cũng là Chủ tịch Đảng cầm quyền Dân chủ Tiến bộ, Đảng chiếm đa số trong quốc hội Malawi sau cuộc tổng tuyển cử năm 2009. Ông qua đời vì một cơn đau tim tại Lilongwe vào ngày 5 tháng 4 năm 2012.

Tuổi trẻ và sự nghiệp
Bingu wa Mutharika sinh ra với tên Ryson Webster Thom vào ngày 24 tháng 2 năm 1934 tại Thyolo. Cả hai cha mẹ của Mutharika, Ryson Thom Thom Mutharika và Eleni Mutharika, đều là thành viên của Giáo hội của Scotland nhiệm vụ mà sau này trở thành CCAP. Cha ông là một giáo viên trong 37 năm, mẹ ông đã dạy cho các phụ nữ của nhóm Mvano.

Sau khi học xong tiểu học của mình tại Ulongwe Mission và Chingoli, Mulanje, Ntambanyama, Malamulo, ở Thyolo và Viện Henri Henderson, Blantyre, Thom đã giành được Grade A Cambridge Overseas School Leaving Certificate tại Trường trung học Dedza năm 1956.

Tham khảo
Diana (thần thoại)

| image = Cametti Diana.jpg
| caption = Diana trong vai Thợ săn. Tượng đá cẩm thạch của Bernardino Cametti, 1720. Bệ của Pascal Latour, 1754 được trưng bày tại Bode Museum, Berlin.
| member_of =
| abode =
| symbol = Cung và tên, hươu, chó săn, trăng lưỡi liềm
| consort =
| parents = Jupiter và Latona
| siblings =
Hi Lạp: Apollo
| children =
| mount =
| temples = Sanctuary at Lake Nemi, Temple of Diana
| festivals = Nemoralia
| Greek_equivalent = Artemis, Hecate
| Etruscan_equivalent = Artume
| equivalent1_type = Egyptian
| equivalent1 =Neith
}}
Nữ thần Diana (trong tiếng La Mã có nghĩa là "trên trời" hoặc "thiên thần") là một thần nữ trong thần thoại La Mã, Diana là nữ thần săn bắn đồng thời là nữ thần Mặt Trăng và tượng trưng cho sự sinh sản. Diana thường được cho là bản sao của nữ thần săn bắn Artemis và đánh đồng với vị thần này mặc dù cô đã có một nguồn gốc độc lập ở Ý. Diana được thờ cúng trong tôn giáo La Mã cổ đại và được tôn kính ở La Mã, Neopaganism và Stregheria.

Nữ thần này thường kết hợp với động vật hoang dã và những vùng đất trồng cây, cô có sức mạnh siêu nhiên, có thể nói chuyện và thương thông với các loài động vật và có thể kiểm soát nó. Diana đã được biết đến là một nữ thần đồng trinh và một trong biểu tượng của phụ nữ. Cô là một trong ba nữ thần thời con gái là Diana, Minerva và Vesta những người đã thề không bao giờ kết hôn.

Theo thần thoại, Diana đã được sinh ra cùng với Apollo anh em trai sinh đôi của cô trên đảo Delos, con gái của Jupiter và Latona. Diana đã thực hiện một bộ ba với hai vị thần La Mã: Egeria nữ thần nước, người đầy tớ của cô và nữ hộ sinh phụ tá Virbius, thần rừng.

Thần thoại Hy Lạp
Theo thần thoại Hy Lạp thì Diana là con gái của Jupiter và là chị ruột của Apollo, thần Mặt trời. Lúc sơ sinh, hai chị em bị Junon sai con mãng xà Python săn đuổi phải trốn tránh ngoài hoang đảo đến khi khôn lớn mới gặp được cha. Thấy nàng cực kỳ xinh đẹp, thần Jupiter muốn gả chồng cho con gái và giữ nàng lại thiên đình. Nhưng Diana nhất định không chịu. Nàng chỉ muốn sống độc thân để làm bạn với thiên nhiên.

Jupiter nói: "em trai con là Apollo đã làm thần Mặt trời. Vậy ta cho con làm thần Mặt Trăng để soi sáng ban đêm và làm Trái Đất mát dịu. Muốn làm bạn với thiên nhiên, hãy giữ cho Trái Đất được xanh tươi. Các Nymphes (nữ thần khe suối), nữ thần Flora (thần mùa xuân, làm mặt đất nở hoa), Zephyr (nữ thần gió mát)... sẽ giúp con làm việc đó". Ta cho con một bộ cung tên. Con sẽ là một thiện xạ đủ sức chống lại mọi ác thú, kể cả Python.

Chú thích
Nữ thần nước

Nữ thần nước hay Naiads là một vị thần nữ trong thần thoại Hy Lạp (tiếng Hy Lạp: Ναϊάδες là từ ghép giữa từ νάειν có nghĩa "dòng chảy", và νᾶμα có nghĩa là "nước") đây là vị thần thường ngự trên đài phun nước, giếng, khe và suối. Họ khác biệt với các vị thần sông, họ ngự trên những con sông thường sống ở vùng nước tĩnh lặng của hồ đầm lầy, ao và đầm phá. Bản chất của Naiads giống hình thù của một con nhộng nước vì vậy nếu cơ thể của cô khô héo thì cô sẽ phải chết. Naidas phản ánh khát vọng của người Hy Lạp cổ về sự cần thiết của yếu tố nước. Naiads có thể trở nên khá nguy hiểm đối với những người bộ hành và những người đi lạc, những cô nữ thần Naiads sẽ xuất hiện biến hóa và quyến rũ những khách bộ hành này.

Hình ảnh

File:Draper-The Water Nymph.jpg
File:Henner - Naiad.png
File:Naiad1.jpg
File:Hylas and the Nymphs (detail).png

Tham khảo

Liên kết ngoài
The Naiades
Naiad Nymphs
Nữ thần sông

Nữ thần sông (tiếng Anh: potamide, cũng được gọi là potameide (tiếng Hy Lạp cổ đại: ΠοταμηΓδες)) là một loại nữ thần nước trong thần thoại Hy Lạp–La Mã. Họ được xếp vào một lớp nữ thần nước ngọt được gọi là naiad và do đó thuộc về nhóm ngự trị sông suối.

Nguồn gốc và nơi ở
Các potamide được xác định bằng tên gắn liền với các dòng sông gắn liền với nguồn gốc của họ như các Anigride từ sông Anigrus, Ismenide, Amnisiade, các Pactolide từ sông Pactolus và Acheloide từ sông Achelous.

Tham khảo

:
:
:
:
:
:
:
:
:
:
:
Nữ thần núi

Nữ thần núi hay Orestiad (tiếng Hy Lạp: Ὀρεάδες/Όρεστιάδες từ ὄρος có nghĩa là "núi") là những vị thần nữ trong thần thoại Hy Lạp sống trong núi, thung lũng, khe núi. Những vị thần núi này hay xuất hiện cùng với nữ thần Artemis khi nữ thần ra ngoài săn bắn, những nữ thần núi hay thích bám vào các vách đá. Thuật ngữ Orestiad có khả năng xuất phát từ thuật ngữ Hi Lạp hóa.
Các vị thần
Britomartis
Claea (ở núi Calathion, Messenia)
Cyllene hay Kyllene (ở núi Cyllene)
Daphnis (ở núi Parnassos)
Echo (ở núi Cithaeron)
Idaeae (núi Ida, Crete):
Adrasteia
Cynosura
Helike
Ida
Nomia (ở núi Nomia, Arcadia)
Othreis (ở núi Othrys, Malis)
Sinoe (ở núi Sinoe, Arcadia)
Sphragitides hay Cithaeronides (núi Cithaeron)
Những nữ thần núi Nysa
Chú thích

Tham khảo
Antoninus Liberalis, The Metamorphoses of Antoninus Liberalis translated by Francis Celoria (Routledge 1992). Online version at the Topos Text Project.
Apollodorus, Apollodorus, The Library, with an English Translation by Sir James George Frazer, F.B.A., F.R.S. in 2 Volumes. Cambridge, Massachusetts, Harvard University Press; London, William Heinemann Ltd. 1921. . Online version at the Perseus Digital Library.
Plutarch. Lives, Volume II: Themistocles and Camillus. Aristides and Cato Major. Cimon and Lucullus. Translated by Bernadotte Perrin. Loeb Classical Library No. 47. Cambridge, Massachusetts: Harvard University Press, 1914. . Online version at Harvard University Press. Aristides at the Perseus Digital Library.
Aristophanes, Thesmophoriazusae in The Complete Greek Drama, vol. 2. Eugene O'Neill, Jr. New York. Random House. 1938. Online version at the Perseus Digital Library.
Hyginus, Gaius Julius, De Astronomica, in The Myths of Hyginus, edited and translated by Mary A. Grant, Lawrence: University of Kansas Press, 1960. Online version at ToposText.
Liddell, Henry George, Robert Scott, A Greek-English Lexicon, revised and augmented throughout by Sir Henry Stuart Jones with the assistance of Roderick McKenzie, Clarendon Press Oxford, 1940. Online version at the Perseus Digital Library.
Pausanias, Pausanias Description of Greece with an English Translation by W.H.S. Jones, Litt.D., and H.A. Ormerod, M.A., in 4 Volumes. Cambridge, Massachusetts, Harvard University Press; London, William Heinemann Ltd. 1918. Online version at the Perseus Digital Library.
Propertius, Elegies Edited and translated by G. P. Goold. Loeb Classical Library 18. Cambridge, Massachusetts: Harvard University Press, 1990. Online version at Harvard University Press.

Tham khảo
Đảo Saint John

Đảo St. John}}

Đảo Saint John hay Sakijang Bendera là một trong những hòn đảo nằm ở vùng biển phía Nam của Singapore. Nó có diện tích 40,5 héc-ta với địa hình nhiều đồi núi và cách 6,5&nbsp;km về phía Nam so với đảo Singapore chính, nằm ngoài khơi tại eo biển Singapore. Hòn đảo vốn nổi tiếng bởi những câu chuyện ma theo lời kể của dân địa phương, là nơi dừng chân của đoàn hải hành của Stamford Raffles vào năm 1819 khi ông gặp mặt các tù trưởng người Mã Lai ở địa phương.

Trước đây, Sakijang Bendera từng là trạm kiểm dịch đối với những người nhập cư bị bệnh tả và từ năm 1901 thì những người bệnh tê phù cũng được đưa tới đảo để điều trị. Từ thập niên 1930, Sakijang Bendera được quốc tế công nhận là trung tâm kiểm dịch dành cho các di dân người châu Á cũng như các khách hành hương từ Mecca về. Các bệnh nhân thuộc những loại bệnh khác - tỉ như bệnh phong về sau cũng được đưa về đây. Khi việc di cư quy mô lớn chấm dứt vào giữa thế kỷ 20, Sakijang Bendera trở thành nơi tọa lạc các nhà tù cũng như trại cai nghiện. Từ năm 1975, Sakijang Bendera được cải tạo thành một khu nghỉ dưỡng với hồ bơi, bãi biển, nơi cắm trại, đường đi bộ và sân bóng đá. Đồng thời, Sakijang Bendera cũng là một hòn đảo có hệ sinh thái đa dạng với quần động thực vật phong phú và hấp dẫn khách du lịch. Ở phía Nam của đảo cũng có một hệ thống đê chắn sóng và bến phà để đón khách đi và đến từ đảo Singapore chính.

Đảo Sakijang Bendera cũng là nơi tọa lạc của Viện Hải dương học Nhiệt đới và Cục Nông nghiệp-Thực phẩm và Thú y (Agri-Food & Veterinary Authority - AVA) của Trung tâm Nuôi trồng hải sản Singapore. Một trại tạm giam dành cho người nhập cư bất hợp pháp vẫn còn tồn tại ở đây.

Khách thập phương nếu muốn ở lại trên đảo một thời gian ngắn có thể đăng ký trọ tại khách sạn mang tên Holiday Bungalow với số lượng thành viên có thể lên tới 10 người và chỗ ở có sẵn một nhà bếp. Những đoàn du khách được tổ chức có thể trú ngụ tại các khu nhà ở tập thể tại Holiday Camps với sức chứa lên tới 60 người. Holiday Camps được trang bị sẵn những dụng cụ nấu nướng tối thiểu và du khách cũng có thể đọc sách dưới ánh mặt trời. Việc ở qua đêm tại đảo này chỉ được cho phép cho các du khách đăng ký tại hai khu trọ trên.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Satellite image of Pulau Sakijang Bendera - Google Maps
Info for visitors on wildsingapore
Ferry Schedule to Saint John's and Kusu Islands
Blog posts about St. John's Island from various blogs compiled on the wildsingapore google reader
Photos of marine life at St. John's Island from wildsingapore
Saint John's Island History from Guidegecko.com
Nguyễn Đình Đống

Nguyễn Đình Đống (1716 - 1783): còn có tên là Nguyễn Đình Dĩnh, húy là Nguyễn Đình Tôn, thụy Mẫn Nhuệ, một danh tướng cuối thời Lê Trung Hưng được phong Dĩnh Quận Công tước Đoan Nam Vương Sử gọi là Dũng Liệt Đại Vương .

Hành trạng

Nguyễn Đình Đống còn có tên là Nguyễn Đình Dĩnh, húy là Nguyễn Đình Tôn, thụy Mẫn Nhuệ, trực hệ đời thứ 10 của dòng họ Nguyễn Hoành Từ, hậu duệ đời thứ 16 của anh hùng dân tộc, công thần khai quốc Thái sư Cương Quốc công Nguyễn Xí. Ông sinh năm Bính Thân (1716), tại làng Phương Duệ, tổng Hoa Duệ, phủ Kỳ Hoa, trấn Nghệ An (nay là làng Hưng Mỹ, Cẩm Thành, Cẩm Xuyên, Hà Tĩnh) - là nhân vật lịch sử Thế kỷ XVIII.

Ban đầu ông xuất thân theo đường binh nghiệp, tham gia trấn áp cuộc khởi nghĩa của Lê Duy Mật dưới quyền Trấn thủ Nghệ An Bùi Thế Đạt. Nhờ có chiến công, ông được thăng thưởng tước Dĩnh Vũ hầu.

Khi Hoàng Ngũ Phúc đem quân vào nam đánh họ Nguyễn, Dĩnh Vũ hầu Nguyễn Đình Đống được phong chức Tiền Tướng quân. Ông tham gia nhiều trận đánh lớn với quân Nguyễn.

Khi đánh đồn Hối Miệt ở Quảng Nam, Nguyễn Đình Đống bắt được mẹ và vợ của Định vương Nguyễn Phúc Thuần, người cậu là Nghiêm Quận công Nguyễn Phúc Nghiễm.

Sau đó, Nguyễn Đình Đống tham gia các trận đánh Cẩm Lệ, Cẩm Sa giao chiến với quân Tây Sơn của Nguyễn Văn Nhạc, Tập Đình và Lý Tài. Do lập chiến công, ông được phong tước Quận công (gọi là Dĩnh Quận công), hàm Thái bảo.

Khi Hoàng Ngũ Phúc mất, ông được cử ở lại Phú Xuân phụ tá cho Bùi Thế Đạt lĩnh chức Bình Nam Phó Tướng quân kiêm Đốc lĩnh Thuận Hóa.

Sau đó, trong nước có loạn, triều đình lại mời ông ra cầm quân và phong chức Đại tư mã, tước Đoan Nam Vương
Nguyễn Đình Đống mất trước khi Tây Sơn chiếm Phú Xuân.

Tháng chạp, năm Nhâm Dần (1782), dưới triều Lê Hiển Tông, niên hiệu Cảnh Hưng thứ 43, ông tạ thế khi đang đương chức, thọ 67 tuổi. Vua Lê Hiển Tông ra sắc chỉ phong tặng chức Đại tư đồ, Bao phong phúc thần Dũng liệt tráng du tuẩn tích địa vương, linh cữu được rước về an táng tại quê nhà, tổ chức an táng theo nghi thức của triều đình và giao cho làng Phương Duệ lập đền thờ tự.

Dưới các triều vua, Thành Thái năm thứ 6 (1894), Khải Định năm thứ 9 (1924) đều có sắc phong ghi công trạng, phong thần và giao cho làng Phương Duệ quê hương ông hàng năm tổ chức tế lễ theo nghi lễ quốc gia.

Tôn vinh những người đã có công với lịch sử dân tộc, ngày 29/5/2009 UBND tỉnh Hà Tĩnh đã có quyết định số 1571/QĐ-UBND công nhận Khu mộ và Nhà thờ Nguyễn Đình Dĩnh là di tích lịch sử văn hóa. Lễ đón nhận bằng công nhận đã được Đảng ủy, HĐND, UBND và UBMTTQ xã Cẩm Thành (Cẩm Xuyên, Hà Tĩnh) tổ chức trọng thể vào sáng ngày 27/10/2009.

Dòng dõi

Cháu ông là danh tướng Đắc Vũ hầu Nguyễn Đình Đắc của Nguyễn Phúc Ánh và Nguyễn Trọng Thao

Nguồn tham khảo

1. Đại Nam Thực Lục - Tập 1 - Quốc sử quán triều Nguyễn

2. Đại Nam chính biên liệt truyện - Tập 2 - Quốc sử quán triều Nguyễn

3. Cương Mục - Quốc sử quán triều Nguyễn

Tham khảo
Tiếng Đại Liên

}}
| pronunciation = / tɑ52 lien24 huɑ52 /
| region = Bán đảo Liêu Đông
| speakers =
| familycolor = Sino-Tibetan
| fam2 = Trung Quốc
| fam3 = Quan Thoại
| fam4 = Quan thoại Giao-Liêu
| iso1 = zh
| isoexception = dialect
| glotto = none
}}
Tiếng Đại Liên hay (chữ Hán phồn thể: 大連話) là phương ngữ Đại Liên của Quan thoại.

Giọng nói

Phụ âm
Bảng Phụ âm

Các màu đậm là nguyên âm.

Nguyên âm
Bảng nguyên âm - 1

Nguyên âm bảng - 2

Các màu đậm là tổng hợp nguyên âm.

Nguyên âm bảng - 3

Thanh điệu

Thanh điệu số 1 + thanh điệu số 1 hoặc thanh điệu số 4 + thanh điệu số 1 → thanh điệu số 5 + thanh điệu số 1.
Thanh điệu số 1 + thanh điệu số 4 → thanh điệu số 1 + thanh điệu số 6.
Thanh điệu số 4 + thanh điệu số 4 → thanh điệu số 5 + thanh điệu số 6.

Khác
Phân bổ của Tiếng Lai
Vùng Bán đảo: Bán đảo Sơn Đông, Bán đảo Liêu Đông.
Vùng Biên giới: Áp Lục, Ussuri.
Tham khảo
Tiếng Lai

Mizoram, Chin
|ethnicity=Người Lai
|speakers= 210.410 (2017)
|familycolor=Sino-Tibetan
|fam2=Kuki-Chin
|fam3=Trung tâm
|nation=
|iso2=
|iso3= cnh
|glotto= laic1236
|glottorefname= Lai Chin
|map=
|mapsize=150px
|mapcaption=
}}
Ngôn ngữ Lai hay Lai Chin là ngôn ngữ thuộc nhóm ngôn ngữ Kuki-Chin trung tâm khác nhau được sử dụng bởi người Lai, một dân tộc thuộc "nhóm Kuki-Chin" cư trú chủ yếu ở bang Mizoram Ấn Độ, bang Chin Myanmar, và một số ở Bangladesh.

Nó bao gồm Lai Holh (tiếng Hakha-Chin) được nói xung quanh thủ phủ Haka (Hakha/Halkha) của bang Chin ở Myanmar và ở quận Lawngtlai của bang Mizoram, Ấn Độ. Ở Bangladesh là tiếng Bawm của người Bawm. Được biết đến ở địa phương là Hakha Holh, nó có thể là ngôn ngữ được nói nhiều nhất ở bang Chin. Một chi nhánh khác của "Lai Kuki" bao gồm Falam Lai (Laizo, Zahau and Sim), được biết đến với tên "Laitong".

Các ngôn ngữ Lai khác là tiếng Senthang và phương ngữ Zokhua của Hakha Holh được nói ở làng Zokhua.

Ngôn ngữ Lai được sử dụng tại các thị trấn Hakha, Falam, Matupi và Thantlang của bang Chin. Tuy nhiên, ngôn ngữ Lai được nói ở thị trấn Falam được gọi là "Laizo" (Hlawnceu), phương ngữ Zahau và Sim và hơi khác so với phiên bản được nói trong Hakha Lai. Tuy nhiên, 87% việc sử dụng nó trong phương ngữ Laizo và Falam Lai hoặc Laizo là như nhau. Do đó, có thể thông hiểu lẫn nhau giữa Falam Lai và Hakha Lai. Tiếng Laizo rất gần với tiếng Mizo anh chị em của nó, chủ yếu được sử dụng ở bang Mizoram Ấn Độ. Do sự gần gũi với tiếng Mizo, các từ vựng ngôn ngữ Laizo đã được nhìn thấy khá phổ biến trong tiếng Mizo. Có lẽ là do lịch sử mà một số người Mizo đã sống ở phía tây của bang Chin trước khi họ di cư đến Mizoram hiện nay. Lịch sử cũng cho thấy tiếng Mizo có nguồn gốc từ tiếng Zahau (Lai).

Tham khảo

;Xem thêm
Haye-Neave, D.R. (1948) Lai Chin grammar and dictionary, Rangoon: Superintendent of Government Printing and Stationery, Burma.
George Bedell, AGREEMENT IN MIZO - Papers from the Eleventh Annual Meeting of the Southeast Asian Linguistics Society, Tempe, Arizona: Program for Southeast Asian Studies, Arizona State University, pp.&nbsp;51–70, 2001.
George Bedell, AGREEMENT IN LAI - Papers from the Fifth Annual Meeting of the Southeast Asian Linguistics Society, Tempe, Arizona: Program for Southeast Asian Studies, Arizona State University, pp.&nbsp;21–32, 1995.

Liên kết ngoài
Bergmann 1896

|type=Súng ngắn bán tự động
|is_ranged=yes
|service=
|used_by=
|wars=
|designer=Theodor Bergmann
|design_date=
|manufacturer=
|production_date=
|number=Khoảng 2000
|variants=
|weight=1,13 kg (nº 3)
|length=254 mm (nº 3)
|part_length=102 mm (nº 3)
|crew=
|cartridge=5mm Bergmann (nº 2)6.5mm Bergmann (nº 3)8x22mm Bergmann (nº 4)
|caliber=
|action=Blowback
|rate=
|velocity=380 m/s (nº 3)
|range=
|max_range=
|feed=Nạp đạn 5 viên vào hộp đạn cố định.
|sights=Điểm ruồi
}}
Bergmann 1896 là loại súng ngắn bán tự động do nhà thiết kế người Đức Theodor Bergmann phát triển. Cùng thời với hai khẩu súng ngắn khác là Mauser C96 và Borchardt C-93 nhưng không được sử dụng rộng rãi bằng và chỉ có khoảng 2000 khẩu được chế tạo. Vì thế Bergmann đã không tiếp tục nâng cấp loại súng này mà chuyển sang phát triển các mẫu mới tốt hơn cũng như tham gia phát triển súng tiểu liên với kết quả là khẩu MP 18 rất thành công sau đó.

Thiết kế
Bergmann 1896 sử dụng cơ chế nạp đạn blowback. Khi bắn vỏ đạn sẽ được đẩy ra ngoài qua khe nằm phía trên. Búa điểm hỏa nằm ở bên ngoài phía sau khối trược, trước khi bắn người sử dụng sẽ phải lên cò búa điểm hỏa trước nhưng khi bắt đầu bắn thì khối trược bị đẩy về phía sau sẽ tự động lên cò và nạp đạn sau mỗi lần bắn. Hộp đạn của súng là cố định gắn phía trước cò súng, mỗi lần nạp đạn thì người sử dụng sẽ mở hộp đạn ra và nạp 5 viên đạn vào bằng kẹp hay từng viên bằng tay.

Loại đạn dầu tiên của loại súng này không có khía ở vỏ đạn và các đầu đạn được mài nhọn để tránh việc bị kẹt đạn nhưng phải nạp đạn từng viên bằng tay. Tuy nhiên các loại đạn sau đó bắt đầu được cắt khía ở vỏ đạn để có thể kẹp lại thành từng nhóm 5 viên giúp việc nạp đạn được dễ dàng hơn.

Khi bắn quá nhanh sẽ khiến cho khối trượt chưa kịp hoàn tất chu trình nạp đạn thì búa điểm hỏa đã hoạt động và đẩy khối trượt lùi lại nhả vỏ đạn ra ngoài với tốc độ nhanh hơn khi nó được cố định rồi mới bắn vì thế vỏ đạn được đẩy ra khỏi súng khi áp suất trong nòng súng còn rất cao. Việc chênh lệch áp suất cũng như tốc độ của khối trược lùi lại quá nhanh này tác động rất mạnh vào cấu trúc của súng khiến cho súng trở nên dễ vỡ.

Tham khảo

Gerhard Bock: Moderne Faustfeuerwaffen und ihr Gebrauch 1911 by Verlag J. Neumann, Neudamm, DE.
Melvin Johnson & Charles T. Haven Automatic Weapons of the World Copyright 1945 by M. Johnson. Publ. William Morrow and Co. New York, NY, USA.
W.H.B.Smith & Joseph E.Smith Small Arms of the World 1957 by W.H.B.Smith. Publ. The Stackpole Co. Harrisburg, PA, USA.
Jaroslav Lugs Handfeuerwaffen 1956 Praha, Herausgeber: Militärverlag der DDR.
Reiner Lidschun & Günter Wollert Infanteriewaffen 1918-1945 Copyright 1998 by Brandenburgisches Verlagshaus Berlin. ISBN 3-89488-057-0

Liên kết ngoài

Bergmann 1896 nº 2 in 5x15mm
http://www.genitron.com/Unique-Handgun/2/Bergmann-1896-Pistol
http://www.forgottenweapons.com/bergmann-no-2-1896-pistol/
Libinia emarginata

| synonyms =
Libinia canaliculata Say, 1817
| synonyms_ref = &nbsp;
}}

Libinia emarginata, hay Cua nhện béo, là một loài cua nhện trong họ Epialtidae. Loài này thường sống ở vùng cửa sông ở duyên hải phía Đông của Bắc Mỹ.
Phân bố
L. emarginata phân bố từ Nova Scotia đến Florida Keys và thông qua vịnh Mexico. Nó sống ở độ sâu lên đến 160&nbsp;ft (49 m), đặc biệt với các hồ sơ ghi nhận độ sâu đến 400&nbsp;ft (120 m).
Mô tả
L. emarginata có hình tam giác, mai dài khoảng 4 in (100&nbsp;mm) và sải chân 12 inch (300&nbsp;mm). cua toàn bộ khaki, mai được bao phủ trong gai và nốt.
Hình ảnh

Tập tin:41794428 spidercrab noaa 203.jpg

Chú thích

Tham khảo
Hyas (chi cua nhện)

Hyas, một chi cua nhện, bao hàm loài cua nhện khổng lồ (Hyas araneus) sinh sống tại Đại Tây Dương và biển Bắc. Chi này có 5 loài còn tồn tại.
Hyas alutaceus Brandt, 1851
Hyas araneus (Linnaeus, 1758)
Hyas coarctatus Leach, 1815
Hyas lyratus Dana, 1851
Hyas ursinus Rathbun, 1924
Hình ảnh

Tập tin:Spider Crabs Fighting.JPG

Chú thích

Tham khảo
Hyas coarctatus

Hyas coarctatus là một loài cua nhện trong họ Inachidae. Cua nhện đỏ có một hình cây đàn lia hình tam giác ở mai, có chiều dài lên đến 61&nbsp;mm.

Hình ảnh

Tập tin:H. coarctatus.JPG

Chú thích

Tham khảo
Molybdenit

Molybdenit là một khoáng vật molybden disulfide, MoS2. Khoáng vật này có hình dạng tương tự như than chì, và có hiệu ứng bôi trơn do cấu trúc phân lớp của nó. Cấu trúc nguyên tử bao gồm các tấm nguyên tử molybden xen kẹp với các tấm nguyên tử lưu huỳnh. Các liên kết Mo-S là mạnh, nhưng tương tác giữa các nguyên tử lưu huỳnh ở đỉnh và đáy của ba lớp xen kẹp riêng biệt thì yếu làm cho chúng dễ trượt lên nhau như mặt phẳng cát khai.

Molybdenit kết tinh theo hệ lục phương thường gặp là các dạng đa hình 2H và cũng có kết tinh theo hệ ba phương như đa hình 3R.

Phân bố

Molybdenit có mặt trong các tích tụ quặng nhiệt dịch nhiệt độ cao. Các khoáng vật đi kèm gồm pyrit, chalcopyrit, thạch anh, anhydride, fluorit, và scheelit. Các mỏ quan trọng như ở Questa, New Mexico và Henderson và Climax ở Colorado. Molybdenit cũng có mặt trong các mỏ đồng ban tinh ở Arizona, Utah, và México.

Nguyên tố rheni luôn có mặt trong molybdenit ở dạng thay thế cho molybden, thường có hàm lượng vài ppm nhưng có thể lên đến 1–2%. Hàm lượng rheni cao trong nhiều kiểu cấu trúc khác nhau có thể được phát hiện từ các kỹ thuật tán xạ tia X. Các quặng molybdenit là nguồn duy nhất cung cấp rheni. Việc đồng vị phóng xạ rheni-187 và các đồng vị con của osmi-187 cung cấp kỹ thuật định tuổi niên đại địa chất hữu ích.

Chất bán dẫn
Các vảy molybdenit là một chất bán dẫn có độ rộng vùng cấm với khả năng linh động điện tử tốt và có thể được sử dụng để tạo ra các transitor điện thế thấp hoặc transitor nhỏ có thể dễ hơn graphen.

Xem thêm
Powellit (calci molybdat: CaMoO4)
Rheniit (ReS2
Wulfenit (chì molybdat: PbMoO4)

Tham khảo
Adaina thomae

Adaina thomae là một loài bướm đêm trong họ Pterophoridae. Loài bướm đêm này được tìm thấy ở Saint Thomas, Brasil, Hispaniola México và Puerto Rico. Con trưởng thành có sải cánh dài 12&nbsp;mm. Con trưởng thành bay vào tháng 1, 7, 8, 10, 12 trong năm.

Chú thích

Tham khảo
Adaina zephyria

Adaina zephyria là một loài bướm đêm trong họ Pterophoridae. Loài bướm đêm này được tìm thấy ở California, México (Oaxaca), Peru (Huanaca), Venezuela, Bolivia, Costa Rica và Ecuador. Con trưởng thành có sải cánh dài 14–17&nbsp;mm. Con trưởng thành bay vào tháng 1 đến tháng 5 và 9, 10 trong năm. Con trưởng thành có màu trắng hơi nâu nhưng đầu hơi đậm hơn ở trước và nhạt giữa các râu.
Chú thích

Tham khảo