Chiến tranh Sữa

| combatant2 =
| commander1 = Vladimir PutinGennady Onishchenko
| commander2 = Alexander Lukashenko
}}

Chiến tranh Sữa là một cuộc chiến tranh thương mại giữa Nga và Belarus vào tháng 6 năm 2009. Nga và Belarus có quan hệ chặt chẽ và cuộc xung đột bắt nguồn từ việc Nga bị cáo buộc nỗ lực trả cho Belarus 500 triệu USD để công nhận sự độc lập của Abkhazia và Nam Ossetia. Nga cũng bày tỏ quan tâm đến việc tư nhân hóa ngành công nghiệp sữa của Belarus. Belarus đã phản ứng bằng cách tìm kiếm các cuộc đàm phán với Liên minh châu Âu về việc chứng nhận sữa Belarus theo quy định của EU. Nga sau đó đã cấm nhập khẩu các sản phẩm sữa từ Belarus, với lý do lo ngại về sức khỏe. Cuộc xung đột thương mại kết thúc vào ngày 17 tháng 6 năm 2009, khi Nga tuyên bố sẽ dỡ bỏ lệnh cấm.

Sau đó vào năm 2009, Tổng thống Belarus Alexander Lukashenko đã bày tỏ sự hối tiếc vì đã không ủng hộ Nga khi công nhận Abkhazia và Nam Ossetia. Hạ viện Belarus đã cử một phái đoàn tìm hiểu thực tế đến các khu vực tranh chấp để nghiên cứu xem liệu Belarus có nên công nhận ngoại giao cho hai vùng hay không. Gruzia phản đối phái đoàn và kêu gọi Belarus duy trì việc không công nhận. Nga đã tiếp tục "ngoại giao sổ séc" và được cho là đã trả tiền hoặc hỗ trợ quân sự cho Venezuela, Nauru, Vanuatu, Tuvalu và Syria để công nhận Abkhazia hoặc Nam Ossetia là các quốc gia độc lập.

Nga đã đe dọa một cuộc Chiến tranh Sữa khác vào năm 2013, và đã ban hành lệnh cấm tạm thời đối với các sản phẩm sữa của Belarus vào tháng 6 năm 2017 và 2018 - 2019. Mối quan tâm của Nga bao gồm các lệnh trừng phạt của phương Tây được cho là cho phép Belarus một cơ hội thị trường bằng cách sản xuất các sản phẩm kém chất lượng. Đáp lại, các nhà sản xuất Belarus tuyên bố rằng Nga đã áp đặt những trở ngại khắc nghiệt đối với họ. Belarus đã phản đối những cuộc chiến thương mại này, giải thích rằng sẽ góp phần vào sự cô lập quốc tế của đất nước họ.

Bối cảnh
và Nam Ossetia]]
Belarus và Nga là hai nước láng giềng hậu Xô Viết được liên kết thông qua một hiệp ước liên minh đặc biệt. Căng thẳng giữa hai bên bắt đầu vào cuối năm 2006, do giá khí đốt tăng từ Nga và việc Belarus bắt đầu hòa giải với Liên minh châu Âu. Belarus tham gia Hiệp định Đối tác phía Đông, một sáng kiến tăng cường quan hệ kinh tế và chính trị giữa Liên minh châu Âu và sáu quốc gia hậu Xô Viết. Liên minh châu Âu dỡ bỏ lệnh cấm du lịch đối với Tổng thống Belarus Alexander Lukashenko, tuy họ vẫn duy trì lập trường rằng cuộc bầu cử tổng thống Belarus năm 2006 là gian lận. Belarus bị áp lực phải công nhận Abkhazia và Nam Ossetia là các quốc gia độc lập. Lukashenko tuyên bố rằng khoản vay được đưa ra với điều kiện Belarus sẽ công nhận độc lập Abkhazia và Nam Ossetia. và họ đóng băng khoản vay, chính trị gia người Nga Alexei Kudrin bày tỏ lo ngại bằng cách tuyên bố rằng Belarus không thể đủ khả năng độc lập về kinh tế vào cuối năm. Vào ngày 6 tháng 6 năm 2009, Nga đã cấm khoảng 1.200 sản phẩm sữa từ Belarus.

Lukashenko kêu gọi các cố vấn của ông lập ra một danh sách các mối đe dọa kinh tế giả định mà Nga có thể áp đặt lên Belarus. Bộ Ngoại giao cũng tuyên bố ý định tẩy chay Hội nghị thượng đỉnh của Tổ chức Hiệp ước An ninh Tập thể (CSTO) được tổ chức tại Moskva. Nga coi hội nghị thượng đỉnh là rất quan trọng để chống lại ảnh hưởng của NATO và phương Tây tại các quốc gia hậu Xô Viết. Sau khi dỡ bỏ lệnh cấm, Andrew Wilson của Hội đồng Quan hệ đối ngoại châu Âu đã nghĩ rằng Lukashenko là người chiến thắng trong Chiến tranh Sữa, đồng thời bày tỏ lo ngại về đe dọa lâu dài đối với Belarus. Trong cuộc họp tháng 9 năm 2009 tại Litva, Lukashenko tuyên bố rằng Belarus nên công nhận Abkhazia và Nam Ossetia độc lập từ lâu để ủng hộ Nga. Lukashenko đổ lỗi cho một "cuộc săn phù thủy chống lại Belarus" về khoản vay trị giá 500 triệu USD đã bị hủy và "một số người trong [giới lãnh đạo Nga] muốn bẻ cong chúng tôi, hoặc không muốn chúng tôi thừa nhận những nước cộng hòa này." Vào tháng 11 năm 2009, Belarus đã cử các thành viên quốc hội đến Gruzia, Abkhazia và Nam Ossetia để thực hiện nghiên cứu. Gruzia đã phản ứng bằng cách kêu gọi Belarus không công nhận các khu vực tranh chấp là các quốc gia độc lập. Các nguồn tin chỉ ra rằng Lukashenko bày tỏ lo ngại rằng giá khí đốt của Nga tăng sẽ buộc Belarus phải công nhận Abkhazia và Nam Ossetia. Lukashenko tuyên bố, "Krym, giống như Ossetia, Abkhazia và vùng lãnh thổ khác, không phải là một nhà nước độc lập. Hiện nay Krym (là de facto) là một phần của Liên bang Nga. Không có vấn đề cho dù bạn thừa nhận nó hay không, đó là thực tế."

Ngoại giao sổ séc của Nga
Kể từ sau Chiến tranh Sữa, Nga đã tham gia "ngoại giao sổ séc" và trả tiền cho nhiều quốc gia để họ công nhận Abkhazia và Nam Ossetia. Vào tháng 9 năm 2009, Venezuela trở thành quốc gia thứ ba công nhận nền độc lập của Abkhazia và Nam Ossetia. Một tuần sau, Nga đã ký "thỏa thuận thương mại vũ khí và kinh tế trị giá hàng tỷ USD" với Venezuela, được Jamestown Foundation mô tả là "phí công nhận". Tháng 5 năm 2011, Abkhazia được Vanuatu công nhận; chính trị gia Vanuatu Joe Natuman tuyên bố Nga đã trao cho Vanuatu 50 triệu USD để đổi lấy việc công nhận. Vào tháng 5 năm 2018, Syria đã công nhận Abkhazia và Nam Ossetia; Nga đã hỗ trợ quân sự cho chính phủ Syria trong cuộc nội chiến của nước này kể từ năm 2015.

Tranh chấp thương mại sau đó
Mối đe dọa năm 2013 và lệnh cấm tạm thời năm 2017

Vào tháng 8 năm 2013, Vladislav Baumgertner, Giám đốc điều hành của nhà sản xuất Uralkali, đã bị bắt tại Minsk vì bị cáo buộc liên quan đến một kế hoạch tội phạm sau khi Belarus mời ông đến đàm phán. Hai ngày sau, Onishchenko lại đưa ra quan ngại về chất lượng sản phẩm sữa của Belarus. Thông báo này được coi là sự trả thù cho vụ bắt giữ Baumgertner và làm dấy lên mối lo ngại về Chiến tranh Sữa lần thứ hai. Lệnh cấm được coi là một nỗ lực gây áp lực chính trị đối với Litva, lúc đó giữ chức Chủ tịch Hội đồng Liên minh châu Âu, để lên kế hoạch tổ chức một hội nghị thượng đỉnh EU sẽ mang lại mối quan hệ kinh tế chặt chẽ hơn cho một số quốc gia hậu Xô Viết. Vào tháng 1 năm 2014, các hạn chế đã được dỡ bỏ.

Năm 2014, EU và Mỹ áp đặt lệnh trừng phạt đối với Nga vì sáp nhập Krym từ Ukraina. Nga đã đáp trả bằng cách cấm nhập khẩu một số loại thực phẩm từ các nước phương Tây. Nga dỡ bỏ lệnh cấm sau đó trong cùng tháng.

Cấm sữa 2018-2019

Vào ngày 16 tháng 2 năm 2018, Tổng thống Tatarstan Rustam Minnikhanov đã gặp Thủ tướng Nga Dmitry Medvedev và bày tỏ lo ngại rằng nông dân địa phương đang chịu thiệt hại vì sản xuất sữa đã được chuyển sang lao động rẻ hơn cho sữa bột ở Belarus. Vào ngày 20 tháng 2, Medvedev đã kêu gọi Nga ưu tiên ngành công nghiệp sữa trong nước, đặc biệt là ở Tatarstan, thay vì phụ thuộc vào các thành viên Liên minh kinh tế Á-Âu khác. Trong diễn văn, Lukashenko gọi "những cuộc chiến sữa, thịt và đường mà các đối tác gần nhất của chúng tôi tiến hành để chống lại chúng tôi nhằm ngăn chặn hàng hóa của chúng tôi xâm nhập thị trường Nga". Vào tháng 5 năm 2019, lệnh cấm nhập khẩu sữa với số lượng lớn từ Belarus sang Nga đã được dỡ bỏ. Tuy nhiên, lệnh cấm đối với một số sản phẩm sữa của Belarus vẫn được áp dụng.

Tham khảo