undertheseanlp/UVW-2026 huggingface dataset:
Agama mwanzae

| image = Agama (Agama mwanzae), parque nacional de Tarangire, Tanzania, 2024-05-25, DD 73.jpg
| image_caption = Con đực, Serengeti, Tanzania
| image2 = Mwanza_Flat-headed_Rock_Agama, female, Serengeti.jpg
| image2_caption = Con cái ở Serengeti, Tanzania
| regnum = Animalia
| phylum = Chordata
| classis = Sauropsida
| ordo = Squamata
| subordo = Iguania
| familia = Agamidae
| subfamilia = Agaminae
| genus = Agama
| species = A. mwanzae
| binomial = Agama mwanzae
| binomial_authority = Loveridge, 1923
| range_map = Agama mwanzae distribution.png
| synonyms = Agama agama mwanzae
Agama planiceps mwanzae
}}
Agama mwanzae là loài bò sát trong họ Agamidae, được tìm thấy ở Tanzania, Rwanda, và Kenya.
Có thể quan sát thấy cá thể của loài này tại những thời điểm nóng trong ngày khi chúng nằm phơi mình trên đá hoặc đồi. Đầu, cổ và vai con đực có màu đỏ sáng hay tím, trong khi cơ thể là màu xanh. Con cái chủ yếu là màu nâu và rất khó để phân biệt với các con cái khác trong chi agama. Con thằn lằn này thường bị nhầm lẫn với thằn lằn đá agama đầu đỏ (Agama agama).

Agama mwanzae trở thành thú cưng mang tính thời thượng do màu sắc đặc biệt của nó. Chúng trông giống như vị siêu anh hùng trong truyện tranh Người nhện.

Chú thích

Tham khảo
Papilio demodocus

Papilio demodocus là một loài bướm phượng trong chi Papilio thuộc họ Bướm phượng. Loài này phổ biến ở châu Phi cận Sahara. Nó là loài gây hại, ăn các loài cây chanh cam. Chúng đẻ từng trứng trên lá cây chanh cam. Các ấu trùng tuổi đầu có màu đen, vàng, và trắng với gai. Màu sắc của nó cung cấp khả năng ngụy trang hiệu quả vì chúng tương tự như phân chim. Chúng phát triển đến chiều dài 10 hoặc 15&nbsp;mm trước khi thay đổi thành ấu trùng tuổi cuối. Ấu trùng tuổi cuối có màu xanh với những mảng màu trắng hoặc màu hồng, có đốm mắt giả. Chúng dài tối đa khoảng 45&nbsp;mm.
Sâu bướm tuổi cuối thiếu khả năng ngụy trang như giai đoạn chưa trưởng thành, thay vào đó, khi bị đe dọa bởi một chim hoặc động vật ăn thịt khác, chúng tạo ra màu da cam, chìa 1 cơ quan được gọi là một osmeterium nằm ở phần ngực. Cơ quan phát ra một mùi mạnh mẽ hoạt động khiến con vật săn mồi sợ.
Hình ảnh

Tập tin:Citrus Swallowtail.jpg
Tập tin:Papilio demoleus 1600X1200.jpg
Tập tin:Papilio Demodocus Citrus Swallowtail Zanzibar.jpg
Tập tin:Citrus Swallowtail Papilio Demodocus Butterfly.jpg

Chú thích

Tham khảo
Trần Thị Quỳnh

|nơi sinh=Hải Phòng, Việt Nam
|mất=
|spouse=
|con cái=1
|ngày mất=
|nơi mất=
|số đo= 84-62-91
|chiều cao=
|màu mắt=
|màu tóc=
|cân nặng=
|chủng tộc=
|danh hiệu=
Á hậu Hải Phòng 2006
Hoa hậu Thể thao Việt Nam 2007
|cuộc thi=
Hoa hậu Hải Phòng 2006(Á hậu 1)
Hoa hậu Việt Nam 2006(Top 24)
Hoa hậu Thể thao Việt Nam 2007(Chiến thắng)
Hoa hậu Quốc tế 2009(Tham dự)
Hoa hậu Quý bà Thế giới 2013(Top 6)
|kích thước giày=
|Màu da=
|natural bust=
|blood=
|orientation=
|films=
|homepage=
|imdb=
|iafd=
|afdb=
|eurobabeindex=
}}
Trần Thị Quỳnh (sinh năm 1986 tại Hải Phòng) là Hoa khôi Thể thao Việt Nam 2007. Vốn là một nữ vận động viên bóng chuyền (từng đạt Huy chương Đồng Bóng chuyền nữ trẻ Đông Nam Á) nên cô có lợi thế về chiều cao so với nhiều thí sinh tham gia cuộc thi Hoa khôi Thể thao Việt Nam 2007 với các chỉ số về hình thể là chiều cao 1m75, nặng 56&nbsp;kg, số đo 3 vòng 84-62-91.

Trước khi tham dự cuộc thi Hoa hậu Thể thao Việt Nam 2007, Trần Thị Quỳnh đã từng tham gia cuộc thi Siêu mẫu Việt Nam 2005, lọt vào chung kết Hoa hậu Việt Nam 2006 và đạt giải Á hậu 1 tại cuộc thi Hoa hậu Hải Phòng 2006. Năm 21 tuổi, khi đang là sinh viên năm thứ ba của Trường Đại học Sư phạm Hải Phòng (trường đã đổi tên thành Trường Đại học Hải Phòng) khoa Thể dục thể thao, cô đã đăng ký tham gia cuộc thi Hoa hậu Thể thao Việt Nam 2007 và giành ngôi vị cao nhất của cuộc thi. Ngoài ra, Quỳnh cũng được trao giải Ứng xử hay nhất trong cuộc thi này.

Năm 2008, cô tốt nghiệp Khoa thể dục thể thao (Đại học Sư phạm Hải Phòng). Hai năm sau khi đăng quang trong cuộc thi Hoa khôi Thể thao Việt Nam 2007, Trần Thị Quỳnh đã được EVE (Tập đoàn Giải trí Elite Vietnam) tuyển chọn làm đại diện cho Việt Nam tham dự cuộc thi Hoa hậu Quốc tế 2009 tổ chức tại Trung Quốc.
Vào tháng 2 năm 2011, sau một thời gian công tác tại Đài tiếng nói Việt Nam (VOV), Trần Thị Quỳnh đã quyết định kết hôn và chuyển vào Thành phố Hồ Chí Minh theo gia đình nhà chồng.

Năm 2013, cô đại diện Việt Nam tham gia cuộc thi Hoa hậu Quý bà Thế giới được tổ chức tại Trung Quốc và xuất sắc lọt vào Top 6 chung cuộc.

Chú thích

Liên kết ngoài

Hoa hậu Trần Thị Quỳnh chia sẻ hình ảnh mới nhất
Tân hoa hậu Trần Thị Quỳnh: Không thích nổi tiếng!
Trần Thị Quỳnh giành vương miện Hoa hậu Thể thao
Spinibarbus

Spinibarbus là chi thuộc họ Cá chép, phân bố ở Đông Á và Đông Nam Á. Hiện có 7 loài trong chi này đã được mô tả.

Các loài
Spinibarbus babeensis V. H. Nguyen, 2001
Spinibarbus brevicephalus Nguyễn Hữu Dực & Nguyễn Văn Hảo, 1997
Spinibarbus caldwelli (Nichols, 1925) Cá chày đất
Spinibarbus denticulatus (Ōshima, 1926) Cá bỗng
Spinibarbus hollandi Ōshima, 1919
Spinibarbus maensis H. D. Nguyễn, Q. N. Dương & Đ. H. Trần, 2007
Spinibarbus nammauensis V. H. Nguyen & Nguyen, 2001
Spinibarbus ovalius V. H. Nguyen & S. V. Ngô, 2001
Spinibarbus sinensis (Bleeker, 1871)
Spinibarbus vittatus Nguyễn Hữu Dực & Nguyễn Văn Hảo, 1997

Tham khảo
Lý Như Bá

}}

Lý Như Bá (, tiếng Triều Tiên: 리여백, 1553－1620), có tổ tiên là người Triều Tiên, vệ nhân Thiết Linh, Liêu Đông, là con trai của tướng Lý Thành Lương, Tổng binh Liêu Đông của nhà Minh. Trong trận Tát Nhĩ Hử, ông thua trận, đào thoát rồi tự sát sau đó.

Năm 1619, Minh Thần Tông lệnh cho Dương Cảo (楊鎬) suất hơn 10 nghìn quân, chia làm tứ lộ tấn công Hậu Kim, chỉ huy tứ lộ bao gồm: Tổng binh Liêu Đông Lý Như Bá, Tổng binh Sơn Hải quan Đỗ Tùng (杜松), Tổng binh Khai Nguyên Mã Lâm (馬林) và Tổng binh Liêu Dương Lưu Đĩnh (劉鋌), trong đó chủ lực là quân của Đỗ Tùng. Lưu Đĩnh kiêu dũng thiện chiến, song lại bất hòa với Dương Cảo, bị điều sang đông lộ, một bộ phận tinh nhuệ thâm nhập 300 dặm vào lãnh thổ địch.

Tứ lộ quân tấn công theo kế hoạch "phân tiến hợp kích", nhưng do Đỗ Tùng khinh địch, tại Tát nhĩ Hử (nay là Hà Nam, Đông Hồn, Phủ Thuận, Liêu Ninh) đã bị phục kích, toàn quân thua chết hết, tiếp đến Mã Lâm bại trận đào thoát về Khai Nguyên, Lưu Đĩnh cũng chết trong trận chiến, kinh lược Dương Hạo hay tin các lộ bại trận, cấp lệnh Lý Như Bá triệt binh, hoảng sợ bỏ chạy, kết thúc trận Tát Nhĩ Hử. Tướng nhà Minh chết trên ba trăm người, quân sĩ chết mất hơn 45.000 người.

Lý Như Bá chạy về Thanh Hà, bị ngôn quan luận tội, Cấp sự trung Lý Kỳ Trân thậm chí còn tranh giành. "Như Bá sợ hãi, tự sát (bị chỉ trích tư thông với Nỗ Nhĩ Cáp Xích)"

Tham khảo
Spinibarbus babeensis

| image = Fish picture vietnamese.svg
| image_width =
| regnum = Animalia
| phylum = Chordata
| classis = Actinopterygii
| ordo = Cypriniformes
| familia = Cyprinidae
| genus = Spinibarbus
| species = S. babeensis
| binomial = Spinibarbus babeensis
| binomial_authority = (V. H. Nguyen, 2001)
| name = Spinibarbus babeensis
}}
Spinibarbus babeensis là loài cá thuộc họ Cá chép.

Đây là loài cá đặc hữu của Việt Nam. Tên của loài này được đặt theo địa danh Ba Bể, Tỉnh Bắc Kạn.

Chú thích

Tham khảo

Eschmeyer, William N., ed. 1998. Catalog of Fishes. Special Publication of the Center for Biodiversity Research and Information, núm. 1, vol. 1-3. California Academy of Sciences. San Francisco, California, Estados Unidos. 2905. ISBN 0-940228-47-5.
Fenner, Robert M.: The Conscientious Marine Aquarist. Neptune City, Nueva Jersey,Estados Unidos: T.F.H. Publications, 2001.
Helfman, G., B. Collette y D. Facey: The diversity of fishes. Blackwell Science, Malden, Massachusetts,Estados Unidos, 1997.
Moyle, P. y J. Cech.: Fishes: An Introduction to Ichthyology, 4a. edición, Upper Saddle River, Nueva Jersey, Estados Unidos: Prentice-Hall. Año 2000.
Nelson, J.: Fishes of the World, 3a. edición. Nueva York, Estados Unidos: John Wiley and Sons. Año 1994.
Wheeler, A.: The World Encyclopedia of Fishes, 2a. edición, Londres: Macdonald. Año 1985.
Cá bỗng

| image =
| image_width =
| regnum = Animalia
| phylum = Chordata
| classis = Actinopterygii
| ordo = Cypriniformes
| familia = Cyprinidae
| genus = Spinibarbus
| species = S. denticulatus
| binomial = Spinibarbus denticulatus
| binomial_authority = (Ōshima, 1926)
| name = Cá bỗng
| synonyms =
Spinibarbichthys denticulatus Oshima, 1926
Spinibarbus spinicelatus Koller, 1926
Barbodes denticulatus (Oshima, 1926)
Barbus sinensis denticulatus (Oshima, 1926)
Spinibarbus denticulatus denticulatus (Oshima, 1926)
Spinibarbus denticulatus polylepis Chu, 1989
}}

Cá bỗng hay cá dốc (Danh pháp hai phần: Spinibarbus denticulatus) là loài cá thuộc họ Cá chép. Cá bỗng đực có thể dài đến 41,5&nbsp;cm. Tại Việt Nam, nó phân bố từ sông Thạch Hãn (sông Quảng Trị) tỉnh Quảng Trị tới lưu vực sông Lam tại các tỉnh Hà Tĩnh và Nghệ An. Ở Thanh Hóa, do yếu tố tâm linh nên người ta không được ăn loại cá này khiến cho đàn cá được bảo vệ và ngày càng nhiều lên, còn ở Hà Giang, Yên Bái, Hòa Bình, Tuyên Quang thì cá Bỗng được nuôi nhiều và khá đại trà, những con nhỏ họ dùng để ăn, những con to được bán với giá rất đắt do thịt chúng ngon. Cá bỗng còn là đặc sản ở các vùng núi phía Bắc, được bán với giá đắt
Chú thích

Tham khảo
Thanh Thái Tổ Nguyên phi

(?)
| nơi mất = Hách Đồ A Lạp
| nơi an táng = Đông Kinh lăng (东京陵)
}}

Thanh Thái Tổ Nguyên phi (chữ Hán: 清太祖元妃; 1560 - 1592), Đông Giai thị, tương truyền có tên gọi Cáp Cáp Nạp Trát Thanh (哈哈纳札青), là Phúc tấn nguyên phối của Thanh Thái Tổ Nỗ Nhĩ Cáp Xích.

Tiểu sử
Đông Giai thị sinh năm Gia Tĩnh thứ 39 (1560), người Mãn Châu Chính Hoàng kỳ, là con gái của Tháp Mộc Ba Yến (塔木巴晏). Năm Vạn Lịch thứ 5 (1577), bà kết hôn với Nỗ Nhĩ Cáp Xích, lúc này bà 18 tuổi. Nỗ Nhĩ Cáp Xích ở rể tại Đông Giai thị, ông không có của cải nên bị phủ nhận, đương thời triều đình nhà Minh cũng ghi ["Đông Nỗ Nhĩ Cáp Xích"]. Tuy nhiên, các hậu duệ sau này của hoàng tộc nhà Thanh do chịu ảnh hưởng của tục lệ người Hán nên cho rằng việc vị Hoàng đế khai quốc từng đi ở rể là đáng xấu hổ, coi là điều tối kỵ.

Bà sinh 3 người con đầu lòng cho Nỗ Nhĩ Cáp Xích, gồm có trưởng nữ Đông Quả Cách cách, trưởng nam Chử Anh và thứ nam Đại Thiện. Năm Vạn Lịch thứ 20 (1592), Đông Giai thị qua đời, Nỗ Nhĩ Cáp Xích đổi họ như cũ Ái Tân Giác La.

Lúc mới khởi nghiệp, người con cả Chử Anh được Nỗ Nhĩ Cáp Xích lập ngôi vị Thái tử, xác nhận là người kế vị. Tuy nhiên, do tính tình kiêu ngạo, khinh thường người khác cho nên Chử Anh không được lòng nhiều vị đại thần. Năm Vạn Lịch thứ 43 (1615), Chử Anh bị năm vị đại thần khai quốc là Phí Anh Đông, Ngạch Diệc Đô, Hà Hòa Lễ, An Phí Dương Cổ và Hô Nhĩ Hán cùng với một số người em vốn có bất hòa tập trung công kích. Do đó, Chử Anh dần không còn được sự tín nhiệm của Nỗ Nhĩ Cáp Xích, bị cha tước bỏ binh quyền, nảy sinh ra bất mãn, nhiều lần tỏ ý oán trách cha cùng với những kẻ đã dèm pha mình. Cuối cùng, Chử Anh bị tố cáo, tống giam và chết trong ngục. Khi Hoàng Thái Cực lên ngôi Đại hãn, đã truy phong Chử Anh là ["Quảng Lược Bối lặc"].

Năm Thiên Mệnh thứ 11 (1626), Hoàng Thái Cực lên ngôi Hoàng đế, chỉ truy tôn mẹ đẻ Diệp Hách Na Lạp Mạnh Cổ Triết Triết làm Hoàng hậu. Tuy Đông Giai thị là vợ cả của Thanh Thái Tổ và là đích mẫu của Hoàng Thái Cực, sinh thời chưa từng bị phế nhưng vẫn không được đề cập truy phong. Niềm an ủi của bà là con trai út Đại Thiện, trở thành Lễ Thân vương, một trong Thiết mạo tử vương nhà Thanh.

Xem thêm
Hậu cung nhà Thanh
Phúc tấn
Nỗ Nhĩ Cáp Xích
Chử Anh
Đại Thiện
Đông Quả Cách cách

Tham khảo

Thanh thực lục
Thanh sử cảo

Liên kết ngoài
《虎毒不食子 努尔哈赤为何亲灭长子褚英》 ，星岛环球网。
Spinibarbus nammauensis

| image = Fish picture vietnamese.svg
| image_width =
| regnum = Animalia
| phylum = Chordata
| classis = Actinopterygii
| ordo = Cypriniformes
| familia = Cyprinidae
| genus = Spinibarbus
| species = S. nammauensis
| binomial = Spinibarbus nammauensis
| binomial_authority = V. H. Nguyen & S. V. Ngo, 2001
| name = Spinibarbus nammauensis
}}
Spinibarbus nammauensis là loài cá thuộc họ Cá chép.

Đây là loài cá đặc hữu của Việt Nam. Tên của loài này được đặt theo địa danh Nam Mẫu, huyện Ba bể, tỉnh Bắc Kạn.

Chú thích

Tham khảo
Spinibarbus ovalius

| image = Fish picture vietnamese.svg
| image_width =
| regnum = Animalia
| phylum = Chordata
| classis = Actinopterygii
| ordo = Cypriniformes
| familia = Cyprinidae
| genus = Spinibarbus
| species = S. ovalius
| binomial = Spinibarbus ovalius
| binomial_authority = V. H. Nguyen & S. V. Ngô, 2001
| name = Spinibarbus ovalius
}}
Spinibarbus ovalius là loài cá thuộc họ Cá chép.

Đây là loài cá đặc hữu của Việt Nam.

Chú thích

Tham khảo
Spinibarbus sinensis

Spinibarbus sinensis là một loài cá thuộc họ Cyprinidae trong bộ Cypriniformes.
Loài cá này sinh sống ở khu vực nước ngọt. Đây là loài bản địa Trung Quốc. Chiều dài tối đa 47&nbsp;cm, cân nặng tối đa 25&nbsp;kg.

Chú thích

Tham khảo
Eschmeyer, William N., ed. 1998. Catalog of Fishes. Special Publication of the Center for Biodiversity Research and Information, núm. 1, vol. 1-3. California Academy of Sciences. San Francisco, California, Estados Unidos. 2905. ISBN 0-940228-47-5.
Fenner, Robert M.: The Conscientious Marine Aquarist. Neptune City, Nueva Jersey,Estados Unidos: T.F.H. Publications, 2001.
Helfman, G., B. Collette y D. Facey: The diversity of fishes. Blackwell Science, Malden, Massachusetts,Estados Unidos, 1997.
Moyle, P. y J. Cech.: Fishes: An Introduction to Ichthyology, 4a. edición, Upper Saddle River, Nueva Jersey, Estados Unidos: Prentice-Hall. 2000.
Nelson, J.: Fishes of the World, 3a. edición. Nueva York, Estados Unidos: John Wiley and Sons. 1994.
Wheeler, A.: The World Encyclopedia of Fishes, 2a. edición, Londres: Macdonald. 1985.

Liên kết ngoài
Catalogue of Life
Cá chày đất

| regnum = Animalia
| phylum = Chordata
| classis = Actinopterygii
| subclassis = Neopterygii
| infraclassis = Teleostei
| superordo = Ostariophysi
| ordo = Cypriniformes
| subordo = Cyprinoidea
| familia = Cyprinidae
| genus = Spinibarbus
| species = S. caldwelli
| subspecies =
| binomial = Spinibarbus caldwelli
| range_map_width = 240px
| synonyms =Barbus caldwelli Nichols, 1925
Barbodes caldwelli (Nichols, 1925)
Spinibarbus calawelli (Nichols, 1925)
Spinibarbus caldrelli (Nichols, 1925)
Spinibarbus nigrodorsalis Oshima, 1926
Barbus nigrodorsalis (Oshima, 1926)
Mystacoleucus mandarinus Rendahl, 1926
Barbus mandarinus (Rendahl, 1926)
Spinibarbus caldwelli vietnamensis Mai, 1978
Spinibarbus hollandi (non Oshima, 1919)
| name = Spinibarbus caldwelli
| binomial_authority = (Nichols, 1925)
}}
Cá chày đất (danh pháp hai phần: Spinibarbus caldwelli) là một loài cá trong họ Cá chép thuộc bộ Cypriniformes.

Chiều dài thân có thể đạt 50&nbsp;cm

Loài cá này sinh sống ở vùng nước ngọt. Khu vực phân bố gồm Lào, Việt Nam, Trung Quốc.

Là loài cá ăn tạp nhưng thức ăn chủ yếu thường là sâu bọ, cá nhỏ hơn. Cho nên chúng thuộc về nhóm cá săn mồi.

Tại Việt Nam cá chày đất chủ yếu phân bố ở các tỉnh miền núi phía bắc, chúng sinh sống và sinh sản những dòng sông, suối, có môi trường nước sạch, nhưng do tình trạng đánh bắt tận diệt nên loài cá này ngày càng hiếm và đang có nguy cơ tuyệt chủng cao.

Spinibarbus caldwelli cho tới gần đây vẫn được coi là đồng nghĩa muộn của S. hollandi Oshima, 1919 phân bố ở Đài Loan, do sự mơ hồ trong các đặc trưng chẩn đoán. Theo Tang et al. (2005) thì Spinibarbus caldwelli dường như là loài hợp lệ. Do đó cần có thêm nghiên cứu để xác nhận tình trạng phân loại của loài này. Các tác giả cũng cho rằng sự rẽ nhánh của 2 loài này diễn ra khoảng 5,6-4,9 triệu năm trước.

Chú thích

Tham khảo
Eschmeyer, William N., ed. 1998. Catalog of Fishes. Special Publication of the Center for Biodiversity Research and Information, núm. 1, vol. 1-3. California Academy of Sciences. San Francisco, California, Estados Unidos. 2905. ISBN 0-940228-47-5.
Fenner, Robert M.: The Conscientious Marine Aquarist. Neptune City, New Jersey,Estados Unidos: T.F.H. Publications, 2001.
Helfman, G., B. Collette y D. Facey: The diversity of fishes. Blackwell Science, Malden, Massachusetts,Estados Unidos, 1997.
Moyle, P. y J. Cech.: Fishes: An Introduction to Ichthyology, 4a. edición, Upper Saddle River, New Jersey, Estados Unidos: Prentice-Hall. 2000.
Nelson, J.: Fishes of the World, 3a. edición. New York, Estados Unidos: John Wiley and Sons. 1994.
Wheeler, A.: The World Encyclopedia of Fishes, 2a. edición, Londres: Macdonald. 1985.

Liên kết ngoài
Catalogue of Life
Tiêu Tháp Bất Yên

Tiêu hoàng hậu, tên thật là Tiêu Tháp Bất Yên (蕭塔不煙), là hoàng hậu của hoàng đế khai quốc Tây Liêu là Gia Luật Đại Thạch. Gia Luật Đại Thạch mất vào năm 1143, do con trai Gia Luật Di Liệt còn nhỏ, tuân theo di mệnh của Đức Tông, hoàng hậu nhiếp chính, quản lý quốc sự, cải niên hiệu thành Hàm Thanh (咸清). Bà ra lệnh giết chết sứ tiết Niêm Cát Hàn Nô do nhà Kim phái đến. Người Cát La Lộc (Karluk) thường gây rối loạn ở Khách Lạt hãn quốc (Khara-Khanid), do đó bà ra lệnh cho họ phải giao nộp vũ khí đi làm nông ở biên cương phía bắc.

Bảy năm sau đó (1150), hoàng hậu thoái vị, Gia Luật Di Liệt tự mình chấp chính, cải nguyên thành Thiệu Hưng (紹興). Sau khi chết, bà được truy tôn thụy hiệu Cảm Thiên hoàng hậu.

Tham khảo
Gia Luật Di Liệt

Gia Luật Di Liệt (, ?-1163), là con trai của Liêu Đức Tông Gia Luật Đại Thạch, là người cai trị thứ ba của Tây Liêu. Đức Tông mất khi Gia Luật Di Liệt còn nhỏ, tuân theo chiếu chỉ của cha, Cảm Thiên Hoàng hậu Tiêu Tháp Bất Yên trở thành người nhiếp chính, quản lý quốc sự và cải niên hiệu thành Hàm Thanh.

Bảy năm sau (1150), Cảm Thiên Hoàng hậu thoái vị, Gia Luật Di Liệt tự mình nắm quyền, tức Tây Liêu Nhân Tông, cải niên hiệu thành Thiệu Hưng.

Tây Liêu lúc bấy giờ có quốc lực cường thịnh, là chủ nhân của khu vực Trung Á. Trong các năm 1158 và 1159, Khwarezm, là thế lực thần phục Tây Liêu, đã tiến binh đến vùng đất thuộc địa hạt của Tây Liêu là Samarkand. Nguyên nhân là các thủ lĩnh chủ yếu của người Cát La Lộc thuộc đất của Khwarezm đã bị giết chết trong khoảng thời gian đó tại Samarkand. Hãn của Samarkand cầu cứu triều đình Tây Liêu, Gia Luật Di Liệt phái Di Ly Cận, người Đột Quyết, đem theo một vạn kỵ binh đến giải cứu, buộc Khwarezm rút lui.

Gia Luật Di Liệt tại vị mười ba năm thì mất, truy miếu hiệu Nhân Tông thụy Chính Đức Hoàng đế. Do con trai còn nhỏ, Gia Luật Di Liệt ban chiếu để em gái là Gia Luật Phổ Tốc Hoàn tức Thừa Thiên Thái Hậu quản lý quốc sự.

Tham khảo
Gia Luật Phổ Tốc Hoàn

Gia Luật Phổ Tốc Hoàn (), em gái của Liêu Nhân Tôn Da Luật Di Liệt, là người thống trị thứ tư của Tây Liêu. Khi Liêu Nhân Tông mất năm 1163, do con trai còn nhỏ tuổi, đã di chiếu lại cho muội là Gia Luật Phổ Tốc Hoàn quyền quản lý quốc sự, cải nguyên thành Sùng Phúc (崇福), hiệu là Thừa Thiên Thái hậu.

Chồng của bà là Tiêu Đóa Lỗ Bất (蕭朵魯不), bà cùng em trai của chồng là Phác Cổ Chỉ Sa Lý tư thông, để chồng làm Đông Bình vương, sau đó giết chết ông ta. Năm Sùng Phúc thứ 14 (1177), cha của Tiêu Đóa Lỗ Bất là Phụ Oát Lý Lạt đem binh bao vây cung, bắt chết Phổ Tốc Hoàn và Phác Cổ Chỉ Sa Lý. Con trai của Liêu Nhân Tông là Gia Luật Trực Lỗ Cổ kế vị, tức Tây Liêu Mạt Đế, cải nguyên thành Thiên Hi.

Tham khảo

Liêu sử-quyển 30
Gia Luật Trực Lỗ Cổ

Gia Luật Trực Lỗ Cổ (, ?-1213), là vị vua thứ năm của nước Tây Liêu trong lịch sử Trung Quốc.

Gia Luật Trực Lỗ Cổ là thứ tử của vua Liêu Nhân Tông. Năm 1177, cô ông là nhiếp chính Gia Luật Phổ Tốc Hoàn bị giết, Gia Luật Trực Lỗ Cổ kế vị, cải nguyên Thiên Hi.

Vương tử của người Nãi Man là Khuất Xuất Luật vào năm 1208 sang Tây Liêu lưu vong, Trực Lỗ Cổ không chỉ tín nhiệm mà còn gả con gái cho.

Khuất Xuất Luật ngầm câu kết với nước Khwarezm-Shah - thù địch của Tây Liêu. Năm 1210, trong khi Gia Luật Trực Lỗ Cổ đánh dẹp cuộc nổi dậy của Karakhanid ở Samarkand, Khuất Xuất Luật nắm lấy cơ hội để chống lại ông, chiếm giữ kho bạc của Tây Liêu tại Uzgen. Gia Luật Trực Lỗ Cổ rời Samarkand để đối phó với Khuất Xuất Luật, nhưng vua Khwarezm-Shah là Muhammad đã lợi dụng điều này để chiếm Samarkand, sau đó đánh bại quân Tây Liêu gần Talas và giành quyền kiểm soát Transoxiana.

Gia Luật Trực Lỗ Cổ trở lại kinh đô Balasagun và đánh bại Khuất Xuất Luật. Khuất Xuất Luật phải rút lui về phía đông đến địa hạt Nãi Man của mình.

Năm 1211, trong khi Gia Luật Trực Lỗ Cổ ra ngoài săn bắn và mất cảnh giác, ông đã bị Khuất Xuất Luật cho 800 binh phục kích và bắt giữ. Khuất Xuất Luật cưỡng bách Trực Cổ Lỗ nhường ngôi. Ông trở thành bản thân trở thành Thái Thượng hoàng, Hoàng hậu trở thành Hoàng Thái hậu.

Năm 1213, Trực Lỗ Cổ mất. Ông làm vua Tây Liêu được 34 năm. làm Thái thượng hoàng 2 năm.

Năm 1218, quân Mông Cổ tấn công Tây Liêu, giết chết Khuất Xuất Luật. Tây Liêu diệt vong.

Tham khảo

Liêu sử, quyển 30.
Gran Canaria

|subdivision_type1 = Cộng đồng tự trị
|subdivision_name1 =
|subdivision_type2 = Tỉnh
|subdivision_name2 = Las Palmas
|subdivision_type3 = Thủ phủ và thành phố lớn nhất
|subdivision_name3 = Las Palmas (dân số 381.847 người)
|subdivision_type4 =
|subdivision_name4 =

|government_type =
|leader_title =
|leader_name =
|leader_title1 =
|leader_name1 =
|established_title =

|area_magnitude =
|area_footnotes =
|area_total_km2 = 1560

|population_as_of = 2010
|population_footnotes =
|population_note =
|population_total = 838,397
|population_density_km2 = 537.4
|population_density_sq_mi =
|population_blank1_title = Dân tộc
|population_blank1 = Người Tây Ban Nha, các dân tộc thiểu số khác
|population_density_blank1_km2 =
|population_density_blank1_sq_mi =

|timezone = UTC
|utc_offset = 0
|timezone_DST = UTC+1
|utc_offset_DST = +1
|latd=27 |latm=58|lats=|latNS=N
|longd=15|longm=36|longs=|longEW=W

|postal_code_type = 35000
|postal_code =
|area_code =
|blank_name = Điểm cao nhất
|blank_info = Pico de Las Nieves ()
|blank1_name =
|blank1_info =
|website = www.grancanaria.com
|footnotes =
}}

Gran Canaria () là một trong bảy đảo chính ở quần đảo Canaria thuộc Tây Ban Nha nằm ở ngoài khơi phía tây châu Phi, trong Đại Tây Dương. Đây là đảo đông dân thứ nhì của quần đảo với dân số 838.397 người, chiếm khoảng 40% dân số quần đảo. Đảo này có cự ly khoảng 150&nbsp;km về phía tây bắc bờ biển châu Phi và 1350&nbsp;km so với lục địa châu Âu. Gran Canaria đã là nơi sinh sống của người Canarii (Guanches), những người có thể đã đến sớm như 500 trước Công nguyên. Những cư dân Canarii gọi là hòn đảo Tamarán hoặc vùng đất của những người dũng cảm. Sau hơn một thế kỷ xâm lược và nỗ lực chinh phục của người châu Âu (Pháp, Bồ Đào Nha...), hòn đảo này đã bị chinh phục vào ngày 29 tháng 4 năm 1483, sau một chiến dịch kéo dài 5 năm, Vương quốc của Castile, với hỗ trợ của Nữ vương Isabel I của Castilla một cuộc chinh phục đã trở thành một bước quan trọng hướng tới việc mở rộng thống nhất Tây Ban Nha.

Thành phố thủ phủ Las Palmas được thành lập vào ngày 24 tháng 6 năm 1478, dưới tên "Real de Las Palmas", bởi Juan Rejón, người đứng đầu quân xâm lược Castilian. Năm 1492, Christopher Columbus neo tàu ở cảng Las Palmas (và đã dành một số thời gian trên đảo) trên chuyến đi đầu tiên tới châu Mỹ. Las Palmas, cùng với Santa Cruz de Tenerife, thủ đô của các cộng cộng đồng tự trị quần đảo Canaria.
Tham khảo
Infinites

|creators=
|alliance_color=background:ffc0c0
|alliances=
|aliases=
|powers=Thao tác vật chất và năng lượng ở tầm đa vũ trụ.
|}}
Infinites là một nhóm nhân vật hư cấu xuất hiện trong loạt truyện Avengers Infinity. Với khả năng thao tác vật chất và năng lượng ở tầm đa vũ trụ, họ sử dụng các Servitor và Walker sắp xếp lại trật tự các thiên hà, từ đó cân bằng dòng chảy năng lượng của đa vũ trụ.
Avengers Infinity

Infinites cử các Servitor, những robot vô hồn, phá hủy hành tinh Rigel-3 của Jack of Hearts, cũng như nhiều hành tinh khác, trong sự bất lực của các Avengers. Vật chất thô từ các hành tinh được các Walker, những sinh vật có kích thước bằng cả hành tinh, thu thập lấy để tạo nên một chiếc vòng khổng lồ kẹp lấy một ngôi sao gần đó, tạo ra một mạng kết nối tất cả các ngôi sao trong dải Ngân Hà. Infinites dự định dùng chiếc vòng để kéo cả dải thiên hà về một "bức tường thiên hà", nơi tập hợp vô số thiên hà, từ đó cân bằng dòng chảy năng lượng đa vũ trụ. Tuy nhiên, kế hoạch này đã bị Eternity, hiện thân của vũ trụ, vốn được các Avengers triệu hồi, ngăn cản. Eternity cùng với các Avengers đã bị Infinites kéo vào trong Không gian Biểu hiện (Dimension of Manifestations). Sau khi tự giới thiệu bản thân và mục đích của mình, các Infinites đã lắng nghe các Avengers lần lượt giải thích sự sống quý báu như thế nào. Một trong số Infinites đã tự hy sinh bản thân mình để tái tạo những thế giới bị phá hủy, sau khi họ nhận ra sai lầm của mình .
Quyền năng

Hoạt động ở tầm Đa vũ trụ (Multiverse), có thể cả Siêu vũ trụ (Megaverse) và Toàn vũ trụ (Omniverse).

Tham khảo

Infinites trên Marvel.com
Infinites trên the Appendix to the Handbook of the Marvel Universe
Avengers Infinity 1 - 4 (9-12/2000)

Xem thêm
Avengers Infinity
Spinibarbus hollandi

| regnum = Animalia
| phylum = Chordata
| classis = Actinopterygii
| subclassis = Neopterygii
| infraclassis = Teleostei
| superordo = Ostariophysi
| ordo = Cypriniformes
| subordo = Cyprinoidea
| familia = Cyprinidae
| genus = Spinibarbus
| species = S. hollandi
| subspecies =
| binomial = Spinibarbus hollandi
| range_map_width = 240px
| name = Spinibarbus hollandi
| binomial_authority = Oshima, 1919
| synonyms =
Spinibarbus elongatus Oshima, 1920
Barbodes elongatus (Oshima, 1920)
}}
Spinibarbus hollandi là một loài cá trong họ Cá chép thuộc bộ Cypriniformes.

Con đực có tổng chiều dài thân 34&nbsp;cm

Loài cá này sinh sống ở vùng nước ngọt. Khu vực phân bố là Đài Loan.

Ghi chú
Loài Spinibarbus caldwelli phân bố ở Lào, Việt Nam và Trung Quốc đại lục cho tới gần đây (2005) vẫn được coi là đồng nghĩa muộn của S. hollandi Oshima, 1919, do sự mơ hồ trong các đặc trưng chẩn đoán. Theo Tang et al. (2005) thì Spinibarbus caldwelli dường như là loài hợp lệ. Do đó cần có thêm nghiên cứu để xác nhận tình trạng phân loại của loài này. Các tác giả cũng cho rằng sự rẽ nhánh của 2 loài này diễn ra khoảng 5,6-4,9 triệu năm trước.

Chú thích

Tham khảo
Eschmeyer, William N., ed. 1998. Catalog of Fishes. Special Publication of the Center for Biodiversity Research and Information, núm. 1, vol. 1-3. California Academy of Sciences. San Francisco, California, Estados Unidos. 2905. ISBN 0-940228-47-5.
Fenner, Robert M.: The Conscientious Marine Aquarist. Neptune City, New Jersey,Estados Unidos: T.F.H. Publications, 2001.
Helfman, G., B. Collette y D. Facey: The diversity of fishes. Blackwell Science, Malden, Massachusetts,Estados Unidos, 1997.
Moyle, P. y J. Cech.: Fishes: An Introduction to Ichthyology, 4a. edición, Upper Saddle River, New Jersey, Estados Unidos: Prentice-Hall. 2000.
Nelson, J.: Fishes of the World, 3a. edición. New York, Estados Unidos: John Wiley and Sons. 1994.
Wheeler, A.: The World Encyclopedia of Fishes, 2a. edición, Londres: Macdonald. 1985.

Liên kết ngoài
Catalogue of Life
Las Palmas de Gran Canaria

| subdivision_type1 = Cộng đồng tự trị
| subdivision_name1 =
| subdivision_type2 = Tỉnh
| subdivision_name2 = Las Palmas
| subdivision_type3 = Đảo
| subdivision_name3 = Gran Canaria
| seat_type =
| seat =
| coordinates =
| elevation_m = 8
| elevation_min_m = 8
| elevation_max_m = 300
| area_footnotes =
| area_total_km2 = 100.55
| established_title = Thành lập
| established_date = 24 tháng 6 năm 1478
| population_footnotes = <!-- for references: use và (tùy thuộc vào nguồn) xếp thứ 9 hoặc 10 trong số các khu vực đô thị đông dân nhất ở Tây Ban Nha với dân số 625.892 người, 640.000 người hoặc 741.826 người. Las Palmas là thành phố lớn nhất của Liên minh châu Âu bên ngoài châu Âu. Nó nằm ở phần đông bắc của hòn đảo của Tây Ban Nha Gran Canaria, khoảng 150&nbsp;km (93 dặm) ngoài khơi bờ biển phía tây bắc của châu Phi trong Đại Tây Dương.

Las Palmas tận hưởng một khí hậu cận nhiệt đới, với mức nhiệt độ độ nhẹ đến nhiệt độ ấm áp trong suốt cả năm. Theo một nghiên cứu thực hiện bởi Thomas Whitmore, giám đốc nghiên cứu về khí hậu học tại Đại học Syracuse, Hoa Kỳ, Las Palmas được hưởng "khí hậu tốt nhất trên thế giới".

Nó được thành lập thành thành phố năm 1478, là thủ phủ de facto duy nhất của quần đảo Canaria cho đến thế kỷ 17. Ngày nay, thành phố là thủ đô của quần đảo Canary với Santa Cruz và Bộ Chủ tịch Canaria (được chia sẻ trong một hạn 4 năm với Santa Cruz de Tenerife), một nửa của các Bộ và các ban của Chính phủ Canarian, (nửa khác được đặt tại Tenerife), Tòa án tỉnh Gran Canaria và Tòa Thượng Thẩm Tư pháp của quần đảo Canaria.

Tham khảo
Cyprinus yunnanensis

Cá chép Vân Nam (danh pháp hai phần: Cyprinus yunnanensis) là một loài cá thuộc chi Cá chép trong họ Cá chép. Loài này sinh sống ở hồ Kỷ Lộc thuộc Vân Nam, Trung Quốc.
Cước chú


Chú thích

Tham khảo
Cyprinus ilishaestomus

Cá chép vây nhọn (danh pháp hai phần: Cyprinus ilishaestomus là một loài cá chép thuộc họ Cá chép. Loài cá chép vây nhọn sinh sống ở hồ Kỷ Lộc, Vân Nam, Trung Quốc.
Cước chú


Chú thích

Tham khảo
Cyprinus megalophthalmus

| subphylum = Vertebrata
| infraphylum = Gnathostomata
| superclassis = Osteichthyes
| classis = Actinopterygii
| subclassis= Neopterygii
| infraclassis = Teleostei
| superordo = Ostariophysi
| ordo = Cypriniformes
| superfamilia = Cyprinoidea
| familia = Cyprinidae
| subfamilia = Cyprininae
| genus = Cyprinus
| species = C. megalophthalmus
| binomial = Cyprinus megalophthalmus
| binomial_authority = H. W. Wu, G. R. Yang, P. Q. Yue & H. J. Huang, 1963
}}
Cá chép mắt to (danh pháp hai phần:Cyprinus megalophthalmus) là một loài cá chép thuộc họ Cá chép. Loài cá chép này sinh sống ở Vân Nam, Trung Quốc. Cá chép mắt to sinh sống ở hồ Nhĩ Hải. Cơ thể hai bên màu xám bạc trên mặt, trên bụng và vây màu vàng trắng, cơ thể đạt chiều dài 24,2&nbsp;cm. Môi trường sống trong khu vực của hồ trong vùng nước nông với đá trầm tích, là loài ăn tạp, thức ăn gồm có tảo, động vật giáp xác nhỏ, chúng sinh sản trong tháng 6 hàng năm.
Đây là loài cá có giá trị kinh tế.
Cước chú


Chú thích

Tham khảo
Kẽm hydroxide

| ChemSpider = 7988510
| InChI = 1/2H2O.Zn/h21H2;/q;;+2/p-2
| InChIKey = UGZADUVQMDAIAO-NUQVWONBAV
| SMILES = [Zn+2].[OH-].[OH-]
| StdInChI_Ref =
| StdInChI = 1S/2H2O.Zn/h21H2;/q;;+2/p-2
| StdInChIKey_Ref =
| StdInChIKey = UGZADUVQMDAIAO-UHFFFAOYSA-L
| CASNo = 20427-58-1
| CASNo_Ref =
| PubChem = 9812759}}
| Section2 =
| Solvent =:RượuAmonia
| SolubleOther = Không tanTan (tạo phức)
| MeltingPtC = 125
| MeltingPt_notes = (phân hủy)}}
| Section4 = }}
| Section7 =
| Section8 = }}
Kẽm hydroxide là một hydroxide lưỡng tính. Công thức hóa học của nó là Zn(OH)2. Hợp chất màu trắng này rất ít tan trong nước.

Tính chất
Phản ứng với Acid để tạo ra muối kẽm:
:Zn(OH)2 + 2HCl → ZnCl2 + 2H2O
:Zn(OH)2 + H2SO4 → ZnSO4 + 2H2O
Hòa tan trong kiềm đặc và trong amonia tạo sản phẩm không màu:
:Zn(OH)2 + 2NaOH → Na2ZnO2 + 2H2O
:Zn(OH)2 + 4NH3 → [Zn(NH3)4](OH)2
Nhiệt phân: Zn(OH)2 → ZnO + H2O
Zn(OH)2 còn tác dụng với các Acid hữu cơ như: Acid acetic, acid valeric,...

Sự phổ biến
Kẽm hydroxide được tìm thấy như là một khoáng chất hiếm. Đây không phải là quặng kẽm.

Điều chế
Kẽm hydroxide có thể được điều chế bởi phản ứng kẽm chloride hay kẽm sulfat với natri hydroxide vừa đủ:
:ZnCl2 + 2NaOH → 2NaCl + Zn(OH)2↓
:ZnSO4 + 2NaOH → Na2SO4 + Zn(OH)2↓
Một thao tác pha loãng natri hydroxide được sử dụng để kẽm hydroxide không bị hòa tan.

Sử dụng
Kẽm hydroxide được sử dụng để hút máu trong các băng y tế lớn. Những băng này được sử dụng sau khi phẫu thuật.

Tham khảo
Carassius carassius

| image = Crucian carp-intact prPNr°18.jpg
| regnum = Animalia
| phylum = Chordata
| classis = Actinopterygii
| ordo = Cypriniformes
| familia = Cyprinidae
| genus = Carassius
| species = C. carassius
| binomial = Carassius carassius
| binomial_authority = (Linnaeus, 1758)
| name = Cá giếc
}}
Carassius carassius là một loài cá thuộc chi Cá giếc, họ Cá chép. Đây là một loài cá châu Âu, và phạm vi rộng kéo dài từ Anh tới Nga, nó được tìm thấy như xa về phía bắc vòng Bắc cực trong các quốc gia Scandinavia, và các chi phía Nam theo quy định của miền trung Pháp và Biển Đen. Môi trường sống của nó là trong các hồ, ao, và sông di chuyển chậm. Nó đã được thành lập là cá có nguồn gốc Anh và không được du nhập.
Loài cá này có chiều dài cơ thể thường là 15&nbsp;cm và hiếm khi vượt quá trọng lượng hơn 1,5&nbsp;kg. Nhưng tối đa tổng chiều dài 64,0&nbsp;cm được báo cáo cho con đực, và trọng lượng nặng nhất được công bố nặng 3&nbsp;kg.

Chúng được mô tả là có một cơ thể "màu sáng màu xanh lá cây vàng", nhưng một nguồn chính xác hơn cho rằng con non có màu đồng vàng dù có các biến thể màu. Một đặc điểm phân biệt là một vây lồi tròn, như trái ngược với cá vàng (hay C. gibelio) lai có vây lõm.

Hình ảnh

File:Carassius in Ardava river, Azerbaijan.jpg
Tập tin:Carassius carassius.jpg
Tập tin:Crucian Carp.jpg
Tập tin:Carassius carassius (Linnaeus 1758) Fig 128 (Matschie et al. 1909).svg
Tập tin:Carassius carassius Prague Vltava 1.jpg

Chú thích

Tham khảo
Dichlor heptoxide

| ChemSpider = 109884
| InChI = 1/Cl2O7/c3-1(4,5)9-2(6,7)8
| InChIKey = SCDFUIZLRPEIIH-UHFFFAOYAG
| StdInChI_Ref =
| StdInChI = 1S/Cl2O7/c3-1(4,5)9-2(6,7)8
| StdInChIKey_Ref =
| StdInChIKey = SCDFUIZLRPEIIH-UHFFFAOYSA-N
| CASNo_Ref =
| CASNo = 10294-48-1
| PubChem = 123272
| ChEBI_Ref =
| ChEBI = 52356
| SMILES = O=Cl(=O)(=O)OCl(=O)(=O)=O}}
| Section2 =
| Section3 = }}}}
Dichlor heptoxide là oxide có công thức hóa học Cl2O7, tác dụng với nước tạo thành acid perchloric. Dichlor heptoxide ở nhiệt độ thường là một chất lỏng.

Tính chất
Dichlor heptoxide là Oxide acid, hydroxide của nó là acid perchloric. Dung dịch không màu này là một acid rất mạnh so với acid sunfuric và acid nitric, và cũng là một chất oxy hóa mạnh. Tính chất của Oxide acid đều thể hiện rõ nét ở Cl2O7 (tác dụng nhanh, mạnh và tỏa nhiều nhiệt khi tác dụng với oxide base, base, muối của các acid khác). Ví dụ:
:Cl2O7 + CaO → Ca(ClO4)2
:Cl2O7 + 2KOH → 2KClO4 + H2O
:Cl2O7 + 2CH3COOK → 2KClO4 + 2CH3COOH

Điều chế
Dichlor heptoxide được điều chế bằng cách khử nước trong acid perchloric:
:2HClO4 + P4O10 → Cl2O7 + H2P4O11
Ngoài ra, dichlor heptoxide còn được điều chế bằng cách nhiệt phân acid perchloric:
:2HClO4 → Cl2O7 + H2O

Tham khảo
Avengers Infinity

Avengers: Infinity là một bộ truyện tranh bốn kỳ được xuất bản từ tháng 9 đến tháng 12 năm 2000 bởi Marvel Comics. Bộ truyện được viết bởi Roger Stern và vẽ bởi Sean Chen, Scott Hanna, Steve Oliff và Troy Peteri.

Tham khảo



Avengers Infinity trên Unofficial Handbook of Marvel Comics Creators

Liên kết ngoài
Avengers Infinity trên Marvel Database Project
Avengers Infinity 1 Review , Comics Bulletin

Xem thêm
Infinites
Thể loại:Thực thể vũ trụ Marvel

Trong thế giới của Marvel, thực thể vũ trụ là những nhân vật sở hữu các quyền năng siêu nhiên, ở mức liên sao, vũ trụ, đa vũ trụ, hoặc thậm chí còn cao hơn, vượt trôi so với người thường hay các siêu anh hùng thông thường khác.

en:Category:Marvel Comics cosmic entities
Xa lộ Liên tiểu bang 84 (Oregon-Utah)

Xa lộ Liên tiểu bang 84 (tiếng Anh: Interstate 84 hay viết tắt là I-84) là một xa lộ liên tiểu bang trong Tây Hoa Kỳ, chạy từ Portland, Oregon đến một điểm giao cắt với Xa lộ Liên tiểu bang 80 (viết tắt là I-80) gần Echo, Utah. Ban đầu xa lộ này phục vụ như một phân nhánh của I-80 để phục vụ vùng Tây Bắc Thái Bình Dương và được đặt số là Xa lộ Liên tiểu bang 80N (có nghĩa là Xa lộ Liên tiểu bang 80, nhánh đi hướng bắc).

Xa lộ này nối liền các thành phố Portland của Oregon, Boise của Idaho và Ogden của Utah. Thành phố Seattle của tiểu bang Washington được I-84 phục vụ gián tiếp qua ngã Xa lộ Liên tiểu bang 82. Xa lộ này nối liền những thành phố vừa kể với các điểm phía Đông Hoa Kỳ qua Xa lộ Liên tiểu bang 80.

I-80N (tên củ) phần lớn được xây dựng dọc theo Quốc lộ Hoa Kỳ 30 và Quốc lộ Hoa Kỳ 30S; tên Quốc lộ Hoa Kỳ 30S không còn được sử dụng trong thập niên 1970 sau khi xa lộ liên tiểu bang này gần như được xây dựng xong. Xa lộ liên tiểu bang này được gắn biển I-84 vào năm 1980 khi có sự thay đổi trong sách hướng dẫn về xa lộ năm 1977, khuyến khích loại bỏ tên xa lộ có mẫu tự đi sau con số. Kết quả của sự thay đổi này là có đến hai xa lộ liên tiểu bang cùng mang số I-84. Một xa lộ I-84 khác đã có mặt trước đó bên vùng Đông Bắc Hoa Kỳ.

Mô tả xa lộ
{| class="wikitable sortable" style="margin-right: 12pt; margin-bottom: 16pt; float: middle; clear:left"
|+Chiều dài
!class="unsortable"|&nbsp; !! dặm !!km
|-
|OR
|375,17 Phía xa ngoài thung lũng là Cây Ngàn dặm do công nhân đường sắt Union Pacific Railroad trồng để đánh dấu từ điểm khởi đầu của đường sắt này nằm trong Omaha, Nebraska. Xa lộ kết thúc tại Echo, một thị trấn gần như là phố ma mà trước đây phục vụ như một trạm dừng của đường sắt tại điểm giao cắt với Xa lộ Liên tiểu bang 80. Cũng gần bên điểm giao cắt này là Hồ chứa nước Echo và Đập Echo.

Lịch sử
(tháng 5 năm 1973).]]
Hiệp hội Quan chức Giao thông và Xa lộ Tiểu bang Mỹ đã thiết lập ra những quy định hướng dẫn đề nghị rằng các xa lộ có "đuôi mẫu tự" như I-80N nên được đánh số lại. Năm 1977, các quan chức Idaho đề nghị rằng I-80N được đánh số lại thành I-84. Lời đề nghị này được các quan chức tại Utah tán thành nhưng bị Oregon và tiểu bang Washington phản đối. Lời đề nghị này được thông qua ngày 7 tháng 7 năm 1977. Các tiểu bang được cho thời gian đến ngày 1 tháng 7 năm 1980 để triển khai kế hoạch đặt số lại cho đoạn đường đi qua lãnh thổ của mình.

Sau khi đặt số lại, I-84 phạm phải Quy định Mã số Xa lộ Liên tiểu bang vì nó nằm ở phía nam của I-82. Đoạn xa lộ I-80N lúc đó tại Portland được đề nghị chạy trên Xa lộ cao tốc Mount Hood.

Các xa lộ giao cắt chính
Xa lộ Liên tiểu bang 5 tại Portland, Oregon
Xa lộ Liên tiểu bang 205 tại Portland, Oregon
Xa lộ Liên tiểu bang 82 tại Hermiston, Oregon
Xa lộ Liên tiểu bang 184 tại Boise, Idaho
Xa lộ Liên tiểu bang 86 tại Heyburn, Idaho
Xa lộ Liên tiểu bang 15 từ Tremonton, Utah đến Ogden, Utah.
Xa lộ Liên tiểu bang 80 tại Echo, Utah

Các xa lộ phụ
Boise, Idaho: Xa lộ Liên tiểu bang 184

Xem thêm
Xa lộ Liên tiểu bang 86 (tây)
Xa lộ Liên tiểu bang 84 (đông)

Tham khảo

Liên kết ngoài
Las Meninas

Las Meninas (tiếng Tây Ban Nha nghĩa là: Các thị nữ) là một bức tranh vẽ năm 1656 bởi Diego Velázquez, họa sĩ hàng đầu của Thời hoàng kim Tây Ban Nha, đặt tại bảo tàng Museo del Prado ở Madrid.
Thành phần phức tạp và bí ẩn của tác phẩm đặt ra những câu hỏi về thực tế và ảo tưởng, tạo ra một cảm giác hư ảo cho người xem về số lượng nhân vật được mô tả. Nhờ những đặc điểm độc đáo này mà "Las Meninas" đã trở thành một trong những công trình được phân tích rộng rãi nhất trong hội họa phương Tây.

Bức tranh cho thấy một căn phòng lớn trong cung điện Madrid của vua Philip IV của Tây Ban Nha với một số nhân dạng từ tòa án Tây Ban Nha, bị bắt (theo một số nhà bình luận) trong cùng một thời điểm cụ thể như nếu trong một bức ảnh

Mô tả
Một số nhìn ra ngoài khung về phía người xem, trong khi những người khác đang giao tiếp với nhau. Infanta Margarita ở chính giữa, được bao quanh bởi đoàn tùy tùng của cô gồm người giúp việc của danh dự (Las Meninas), hộ tống, vệ sĩ, hai người lùn và một con chó.

Ở đây phối cảnh là đầu mối câu chuyện. Ngay phía sau họ, Velázquez miêu tả mình làm việc tại một khung tranh lớn. Velázquez trông ra phía ngoài, vượt ra ngoài không gian mà một người xem bức tranh sẽ đứng. Trong nền là một tấm gương phản chiếu bán thân trên của vua và hoàng hậu. Theo luật xa gần nghiêm ngặt có thể suy ra rằng họ được đặt bên ngoài không gian hình ảnh ở một vị trí tương tự như của người xem-đang đứng làm mẫu, mặc dù một số học giả đã suy đoán rằng hình ảnh của họ là một sự phản chiếu từ bức tranh Velázquez đang vẽ trên khung.

mềm mại]]

Các nhân vật ở tiền sảnh được sắp xếp với một đường cong mềm mại cùng với việc sử dụng không khí bóng tối sâu đã làm dịu đi vẻ nghiêm ngặt của căn phòng với những đường thẳng.

Đánh giá
Las Meninas từ lâu đã được công nhận là một trong những kiệt tác quan trọng nhất trong lịch sử nghệ thuật phương Tây. Họa sĩ trường phái Baroque là Luca Giordano cho rằng nó đại diện cho "thần học của bức tranh", trong khi ở thế kỷ 19, Thomas Lawrence gọi là "triết lý của nghệ thuật". Gần đây, nó đã được mô tả là "thành tích cao nhất của Velázquez, sự tự ý thức trình diễn mà một bức tranh có thể đạt được, và có lẽ là sự tìm tòi xuất sắc nhất có thể trên giá vẽ."

Chú thích

Liên kết ngoài

Museo Picasso "Las Meninas"
A Hypertextual Study of Velázquez's Las meninas, 1996 by Joan Campàs Montaner, professor of Digital art and Hypertext of the Universitat Oberta de Catalunya.
La Kabala y Las Meninas
Las Meninas at the Electronic Visualization Lab at the University of Illinois at Chicago
Educational audio tour of "Las Meninas"
Tần số cao

Tần số cao (HF) là tần số vô tuyến nằm trong khoảng 3 tới 30 MHz. Còn được gọi là băng tần decamet hay sóng decamet do bước sóng nằm trong khoảng 1 tới 10 decameter (10 tới 100 mét). Phía dưới HF là tần số trung bình (MF) và phía trên HF là tần số rất cao (VHF). Dải sóng ngắn (2,310 – 25,820&nbsp;MHz) được dùng để phát quảng bá cũng thuộc phổ tần HF. Trong hàng không, dải tần 2 - 29.999&nbsp;MHz được dùng cho liên lạc HF.

Đặc tính truyền lan

Tầng điện ly thường khúc xạ sóng vô tuyến HF. Hiện tượng này còn được gọi là truyền lan sóng trời. Do những đặc điểm này, nên dải tần HF được sử dụng rộng rãi trong thông tin liên lạc vô tuyến tầm xa và tầm trung.

Xem thêm
Tần số thấp

Tham khảo

Tài liệu
Maslin, N.M. "HF Communications - A Systems Approach". ISBN 0-273-02675-5, Taylor & Francis Ltd, 1987
Johnson, E.E., et al., "Advanced High-Frequency Radio Communications". ISBN 0-89006-815-1, Artech House, 1997
V. Narayanamurti, et al., "Selective Transmission of High-Frequency Phonons by a Superlattice: The "Dielectric" Phonon Filter". Phys. Rev. Lett. 43, 2012–2016 (Issue 27 – ngày 31 tháng 12 năm 1979).
Boulos-Paul Bejjani, et al., "Transient Acute Depression Induced by High-Frequency Deep-Brain Stimulation". New England Journal of Medicine, Volume 340:1476-1480 ngày 13 tháng 5 năm 1999 Number 19. Massachusetts Medical Society.
H. C. Liu, "Analytical model of high-frequency resonant tunneling: The first-order ac current response". Phys. Rev. B 43, 12538–12548 (Issue 15 – ngày 15 tháng 5 năm 1991).
Sipila, M., et al., "High-frequency periodic time-domain waveform measurement system". IEEE Transactions on Microwave Theory and Techniques, Volume 36, Issue 10, pg. 1397-1405, Oct 1988. ISSN 0018-9480 INSPEC 3291255 DOI 10.1109/22.6087
Morched, A., et al., "A high frequency transformer model for the EMTP". IEEE Transactions on Power Delivery, Volume 8, Issue 3, pg. 1615-1626, Jul 1993. ISSN 0885-8977 INSPEC 4581865 DOI 10.1109/61.252688

Liên kết ngoài
Tomislav Stimac, "Definition of frequency bands (VLF, ELF... etc.)". IK1QFK Home Page (vlf.it).
Douglas C. Smith, High Frequency Measurements Web Page; Index and Technical Tidbits. D. C. Smith Consultants, Los Gatos, CA.
High Frequency Propagation Models , its.bldrdoc.gov.
High Frequency Wave Propagation, cscamm.umd.edu.
"Grounding for Low- and High-Frequency Circuits " (PDF)
"High frequency noise " (PDF)
"Advantages of HF Radio " Codan
Solar conditions for HF-radio

ar:تردد عال
id:Frekuensi tinggi
da:Højfrekvens
de:Hochfrequenz
es:HF
fa:فرکانس بالا
fr:Haute fréquence
hi:उच्चावृत्ति (HF)
it:High frequency
he:High frequency
nl:High frequency
ja:短波
Roman Weidenfeller

| birth_place = Diez, Tây Đức
| height =
| position = Thủ môn
| currentclub =
| clubnumber =
| youthyears1 =
| youthclubs1 = Sportfreunde Eisbachtal
| years1 = 2000–2002
| clubs1 = 1. FC Kaiserslautern
| caps1 = 6
| goals1 = 0
| years2 = 2002–2018
| clubs2 = Borussia Dortmund
| caps2 = 349
| goals2 = 0
| nationalyears1 = 1999–2001
| nationalteam1 = U-21 Đức
| nationalcaps1 = 3
| nationalgoals1 = 0
| nationalyears2 = 2005
| nationalteam2 = Đức B
| nationalcaps2 = 1
| nationalgoals2 = 0
| nationalyears3 = 2013–2015
| nationalteam3 = Đức
| nationalcaps3 = 5
| nationalgoals3 = 0
| pcupdate = 19:23, 26 tháng 5 năm 2018 (UTC)
| medaltemplates =
}}

}}
Roman Weidenfeller (;sinh ngày 6 tháng 8 năm 1980), là một cựu cầu thủ bóng đá người Đức hiện đã giải nghệ chơi ở vị trí thủ môn.

Sự nghiệp
Bắt đầu chơi bóng
Weidenfeller bắt đầu đá chuyên nghiệp 1997, sau khi giành danh hiệu thủ môn xuất sắc nhất của giải 1997 FIFA U-17 World Championship.

Kaiserslautern
Năm 1998, Weidenfeller chuyển tới 1. FC Kaiserslautern nhưng không thành công tại đây.

Borussia Dortmund
Năm 2002, Weidenfeller chuyển tới Borussia Dortmund thay cho Jens Lehmann, người sẽ chuyển đến Arsenal vào năm 2003.
Sau đó anh đã trở thành trụ cột của Die Schwarzgelben nhờ phong độ ổn định cùng với khả năng bắt penalty cực tốt.

Danh hiệu
Câu lạc bộ
;Borussia Dortmund
Bundesliga (2): 2010–11, 2011–12
DFB-Pokal (1): 2011–12

Thống kê

Đội tuyển quốc gia

Tham khảo

Liên kết
Roman Weidenfeller official website

Fussballdaten.de
Roman Weidenfeller trên Yahoo! Sports
ESPN
Cá sấu Ấn Độ

Cuối Eocene – Nay
| status = CR
| status_system = iucn3.1
| status_ref = Nó là một trong những loài cá sấu còn sinh tồn có kích thước dài nhất. Khối lượng trung bình nặng . Con đực dài từ , còn con cái nhỏ hơn với thân dài . Nó là loài cực kỳ nguy cấp. Chiếc mõm mảnh dẻ của loài này được sử dụng để bắt cá, do quai hàm của chúng thiếu sức mạnh cần thiết để bắt giữ các loài thú lớn hơn làm con mồi như ở các loài có cùng kích thước của hai họ Crocodylidae và Alligatoridae. Chúng không phải là loài ăn thịt người.

Phân bố và nơi sống
ở sông Karnali của vườn quốc gia Bardia, Nepal]]

Cá sấu Ấn Độ đã từng phát triển mạnh trong tất cả các hệ thống sông chính của tiểu lục địa Ấn Độ, vươn qua các con sông phía bắc của nó từ sông Ấn ở Pakistan qua vùng ngập sông Hằng đến sông Irrawaddy Myanma. Ngày nay, chúng là loài tuyệt chủng ở sông Ấn, Brahmaputra của Bhutan và Bangladesh và sông Irrawaddy. Phạm vi phân bố của họ được giới hạn chỉ có 2% của phạm vi trước đây của chúng:
Tại Ấn Độ, các quần thể nhỏ là hiện tại và ngày càng tăng trong các con sông của khu bảo tồn quốc gia Chambal, khu động vật hoang dã Katarniaghat, khu bảo tồn sông Son và quần xã sinh vật khu rừng nhiệt đới của khu bảo tồn hẻm núi Gorge Satkosia Mahanadi, Orissa, nơi mà chúng dường như không sinh sản;
Tại Nepal, quần thể nhỏ hiện diện và phục hồi chậm chạp trong các nhánh của sông Hằng, chẳng hạn như hệ thóng Narayani -sông Rapti trong Vườn quốc gia Chitwan và hệ thống Karnali - sông Babai ở vườn quốc gia Bardia.

Chúng cùng khu vực phân bố với cá sấu đầm lầy (hay cá sấu Iran hoặc cá sấu Ba Tư) (Crocodylus palustris) và trước đây đã từng sinh sống cùng với cá sấu hoa cà (Crocodylus porosus) trong vùng đồng bằng sông Irrawaddy.

Trong năm 1977, bốn tổ được ghi nhận trong khu bảo tồn hoang dã sông Girwa Katarniaghat, nơi có 909 cá sấu Ấn Độ đã được thả cho đến năm 2006. Hai mươi tổ được ghi lại trong năm 2006, để 16 con cái đẻ trứng kết quả từ 30 năm du nhập lại, tương đương với 2% tổng số trước khi thả vào năm 2006. Trong năm 1978, mười hai tổ đã được ghi lại trên sông Chambal ở khu bảo tồn quốc gia Chambal, nơi có 3.776 cá sấu Ấn Độ đã được thả cho đến năm 2006. Đến năm 2006, số lượng tổ đã tăng hơn 500% đến 68 tổ, nhưng số con trưởng thành, con cái sinh sản được chỉ có khoảng 2% tổng số lượng thả ra. Các con non mới nở là đặc biệt dễ trôi dạt xuống hạ lưu của khu vực được bảo vệ trong thời gian lũ lụt gió mùa hàng năm.
Mối đe dọa
Theo IUCN, sự suy giảm số lượng 96-98% đã xảy ra trong khoảng thời gian từ năm 1946, và số lượng phổ biến rộng rãi khoảng 5.000 đến 10.000 cá thể đã bị giảm xuống một số lượng rất nhỏ số lượng nhận diện được ít hơn 235 cá thể vào năm 2006. Sự suy giảm mạnh của cá sấu Ấn Độ có thể là do nhiều nguyên nhân, bao gồm cả săn bắn quá nhiều, thu gom trứng để tiêu thụ, giết cho y học cổ truyền và giết bởi ngư dân.
Hình ảnh

Tập tin:Indian Gharial Crocodile Digon3.JPG
Tập tin:Gharial san diego.jpg
Tập tin:Indian Gharial at the San Diego Zoo (2006-01-03) (headshot).jpg
Tập tin:Gavialis gangeticus, ZOO Praha 045.jpg
Tập tin:Indian Gharial at the San Diego Zoo (2006-01-03).jpg
Tập tin:Gavialis gangeticus (Gharial, Gavial).jpg

Chú thích

Tham khảo