Hình thái học (ngôn ngữ học)

Trong ngôn ngữ học, hình thái học (tiếng Anh: morphology), còn gọi là từ pháp học, là môn học xác định, phân tích và miêu tả cấu trúc của hình vị (còn gọi là ngữ tố, từ tố) và các đơn vị ý nghĩa khác như từ, phụ tố, từ loại, thanh điệu, hàm ý. Một số ngôn ngữ như tiếng Việt, tiếng Trung có các hình vị tự do, không thay đổi, nhưng ý nghĩa phụ thuộc vào thanh điệu, các phụ tố và trật từ từ. Đối với các ngôn ngữ chắp dính như tiếng Chukchi, từ "təmeyŋəlevtpəγtərkən" gồm tám hình vị t-ə-meyŋ-ə-levt-pəγt-ə-rkən (Tôi đau đầu dữ dội), một phụ âm và nguyên âm có thể trở thành một hình vị.

Đọc thêm
Anderson, Stephen R (1992). A-Morphous Morphology. Cambridge: CUP.
Aronoff, Mark (1993). "Morphology by Itself". Cambridge, MA: MIT Press.
Aronoff, Mark (2009). "Morphology: an interview with Mark Aronoff ". ReVEL, v. 7, n. 12, ISSN 1678-8931.
Beard, Robert (1995). Lexeme-Morpheme Base Morphology . Albany, N.Y.: State University of New York Press. ISBN 0-7914-2471-5.
Bauer, Laurie (2003). Introducing linguistic morphology (2nd ed.). Washington, D.C.: Georgetown University Press. ISBN 0-87840-343-4.
Bauer, Laurie (2004). A glossary of morphology. Washington, D.C.: Georgetown UP.
Bubenik, Vit (1999). An introduction to the study of morphology. LINCON coursebooks in linguistics, 07. Muenchen: LINCOM Europa. ISBN 3-89586-570-2.
Dixon, RMW and Aikhenvald, Alexandra Y. (eds) (2007). Word: A cross-linguistic typology. Cambridge: Cambridge University Press
Foley, William A (1998). "Symmetrical Voice Systems and Precategoriality in Philippine Languages ". Workshop: Voice and Grammatical Functions in Austronesian. University of Sydney.
Haspelmath, Martin (2002). Understanding morphology. London: Arnold (co-published by Oxford University Press). ISBN 0-340-76025-7 (hb); ISBN 0-340-76026-5 (pbk).
Katamba, Francis (1993). Morphology. Modern linguistics series. New York: St. Martin's Press. ISBN 0-312-10101-5 (hb). ISBN 0-312-10356-5 (pbk).
Matthews, Peter (1991). Morphology (2nd ed.). CUP. ISBN 0-521-41043-6 (hb). ISBN 0-521-42256-6 (pbk).
Mel'čuk, Igor A (1993–2000). Cours de morphologie générale, vol. 1-5. Montreal: Presses de l'Université de Montréal.
Mel'čuk, Igor A (2006). Aspects of the theory of morphology. Berlin: Mouton.
Scalise, Sergio (1983). Generative Morphology, Dordrecht, Foris.
Singh, Rajendra and Stanley Starosta (eds) (2003). Explorations in Seamless Morphology. SAGE Publications. ISBN 0-7619-9594-3 (hb).
Spencer, Andrew (1991). Morphological theory: an introduction to word structure in generative grammar. No. 2 in Blackwell textbooks in linguistics. Oxford: Blackwell. ISBN 0-631-16143-0 (hb); ISBN 0-631-16144-9 (pb)
Spencer, Andrew and Zwicky, Arnold M (eds.) (1998). The handbook of morphology. Blackwell handbooks in linguistics. Oxford: Blackwell. ISBN 0-631-18544-5.
Stump, Gregory T (2001). Inflectional morphology: a theory of paradigm structure. No. 93 in Cambridge studies in linguistics. CUP. ISBN 0-521-78047-0 (hb).
van Valin, Robert D, and LaPolla, Randy (1997). Syntax: Structure, Meaning And Function. CUP
Zuckermann, Ghil'ad (2009). Hybridity versus Revivability: Multiple Causation, Forms and Patterns, Journal of Language Contact, Varia 2: 40-67.

Tham khảo