Vòng A Sáng

| death_date =
| birth_place = Tấn Mài, Hà Cối, Hải Ninh, Bắc Kỳ, Liên bang Đông Dương
| death_place = Tàu Trường Xuân
| blank1 = Tôn giáo
| data1 = Phật giáo
| occupation = Sĩ quan, quân nhân, chính khách
| nationality =
| alma_mater = Trường Thiếu sinh quân Núi Đèo
| allegiance =
| branch = }}
| serviceyears = 1920–1956
| rank = Đại tá
}}
Vòng A Sáng (19 tháng 3 năm 1902 – 2 tháng 5 năm 1975), tên chữ Hoàng Phúc Thịnh (黃福盛), thường gọi là A Sáng (亞生), là cựu sĩ quan Quân lực Việt Nam Cộng hòa, cấp bậc Đại tá. Ông là người Khách Gia, nguyên quán thôn Hoàng Lan Bá, huyện Phòng Thành, tỉnh Quảng Tây, Trung Quốc. Ông là cựu Thủ lĩnh Khu tự trị Nùng Hải Ninh và là Nghị sĩ Thượng nghị viện Việt Nam Cộng hòa.

Tiểu sử
Thân thế
Vòng A Sáng sinh ngày 19 tháng 3 năm 1902 tại làng Tấn Mài, huyện Hà Cối, tỉnh Hải Ninh, Bắc Kỳ, Liên bang Đông Dương. Riêng ông thì quay sang mở tiệm gạo làm kế sinh nhai tại đại lộ Hồng Bàng, Quận 5, Sài Gòn cho tới lúc nền Đệ Nhất Cộng hòa sụp đổ.

Tham chính
Kể từ khi phục viên, Vòng A Sáng vẫn không ngừng hoạt động đấu tranh cho quyền lợi của đồng bào Nùng. Năm 1966, ông được bầu làm Hội trưởng Hội Thượng du Bắc Việt Tương tế. Ở cương vị này, Ông được sự hậu thuẫn của cả người Hoa Chợ Lớn lẫn các sắc dân thiểu số Bắc Việt di cư như Thái, Nùng, Mường, Mán, Mèo... Ông đã thành công trong việc đưa cả khối đoàn kết sắc tộc thiểu số lên bàn cờ chính trị miền Nam Việt Nam.

Ngày 3 tháng 9 năm 1967, ông đắc cử Thượng nghị sĩ Pháp nhiệm I, được bầu giữ chức Chủ tịch Khối Đoàn kết Dân tộc Thiểu số tại Thượng nghị viện Việt Nam Cộng hòa. Ở cương vị dân cử này, ông đã đấu tranh giành được nhiều quyền lợi cho đồng bào thiểu số miền Nam lẫn Thượng du Bắc Việt di cư, nổi bật nhất là về mặt giáo dục và đào tạo.

Ngày 4 tháng 7 năm 1975, hài cốt của ông được phát hiện trên tàu Trường Xuân sau khi tàu này cập cảng Hồng Kông.

Di sản
Đại tá Vòng A Sáng được biết đến không những là người sáng lập ra Khu Tự trị Nùng Hải Ninh (1947–1953), mà lại còn lập nên một sư đoàn nổi tiếng thiện chiến trong Quân lực Việt Nam Cộng hòa: Sư đoàn 3 Dã chiến năm 1955, tiền thân của Sư đoàn 5 Bộ binh năm 1959. Ông cũng gây tiếng vang khi giúp đưa hơn 30 ngàn người Nùng di cư từ Khu Tự trị vào Nam năm 1954, khai khẩn vùng đất hoang vu Sông Mao thành nơi an cư lạc nghiệp cho dân di cư.；
Con trai thứ ba: Hoàng Gia Thái (黃家泰), bị chết chìm do nhảy xuống biển khi máy chiếc tàu chở ông từ Đầm Hà về Móng Cái bị phát nổ do sự cố cơ khí;
Con trai thứ tư: Hoàng Gia Quý (黃家貴), mất sớm;
Con trai thứ năm: Hoàng Gia Thuyên (黃家銓), qua đời lúc làm Quận trưởng Cảnh sát Hải Ninh;
Con trai thứ sáu: Hoàng Gia Thọ (黃家壽), mất sớm;
Con trai thứ bảy: Hoàng Gia Kỳ (黃家琪), cựu Đại úy Quân lực Việt Nam Cộng hòa và Nghị viên Hội đồng Đô thành Sài Gòn, hiện định cư tại Mỹ;
Con trai út: Hoàng Gia Thuỵ (黃家瑞), hiện còn ở Việt Nam;

Nữ
Trưởng nữ: Hoàng Gia Hinh (黃家馨), lấy chồng họ Lý (cựu hiệu trưởng Trường Trung học Trung Dung, Phú Thọ Hòa, Sài Gòn) hiện đang sinh sống và công tác trong Kiều vụ Ủy hội tại Đài Loan;
Thứ nữ: Hoàng Gia Tú (黃家秀), lấy chồng họ Trần, hiện là doanh nhân đang sinh sống tại Hồng Kông;
Con gái út: Hoàng Gia Trân (黃家珍), hiện còn ở Việt Nam.

Chú thích

Tham khảo

Liên kết ngoài
Tài liệu liên quan đến Tàu Trường Xuân
Tài liệu và báo cáo liên quan đến cái chết của Vòng A Sáng