Xe tăng Type 69

Xe tăng Type 69 () và Type 79 () là xe tăng chủ lực của Quân đội Trung Quốc. Cả hai đều là xe tăng chủ lực phát triển dựa trên xe tăng hạng trung Type 59 (Phiên bản nội địa dựa trên T-54A) với công nghệ của xe tăng T-62. Đây là xe tăng chiến đấu chủ lực đầu tiên do Trung Quốc tự phát triển.

Lịch sử

Sự phát triển của Type 69
Sau khi Trung-Xô chia rẽ, Liên Xô đã rút đội ngũ kỹ thuật và ngừng hỗ trợ cho ngành công nghiệp vũ khí của Trung Quốc. Điều này khiến quá trình phát triển xe tăng trong nước của Trung Quốc bị đình trệ đáng kể. Sau năm 1960, PLA và Bộ chế tạo máy thứ năm đã bắt tay vào phát triển mẫu xe tăng đầu tiên do Trung Quốc tự phát triển.

Trong cuộc xung đột biên giới Trung-Xô năm 1969, PLA đã chiếm được một xe tăng chủ lực T-62 của Liên Xô. Chiếc xe tăng bị thu giữ đã được kiểm tra và một số thành phần của nó như hệ thống đèn pha tìm kiếm hồng ngoại Luna IR của Liên Xô đã được sao chép và tích hợp vào nguyên mẫu Type 69. Sau khoảng một thập kỷ phát triển, chiếc xe tăng đầu tiên do Trung Quốc tự phát triển và sản xuất trong nước đã được đưa vào trang bị cho Lục quân Quân giải phóng nhân dân Trung Quốc (PLA) với tên gọi Xe tăng hạng trung Type 1969 hoặc gọi tắt là Xe tăng Type 69.

Các vấn đề khi sử dụng
Bất chấp những cải tiến, do số lượng lớn các vấn đề kỹ thuật khi vận hành xe tăng, lô xe tăng Type 69 đầu tiên đã bị đưa trở lại nhà máy. Đến tháng 3 năm 1974, chỉ có 100 xe tăng Type 69 được sản xuất. Các nhà sản xuất liên quan trong quá trình phát triển xe tăng không có đủ kinh nghiệm hoặc kiến thức, và các yêu cầu thiết kế quá tham vọng đồng nghĩa với lãng phí rất nhiều thời gian. Tất cả các phiên bản xe tăng được xuất khẩu dưới tên định danh Type 69-QM.

Theo các báo cáo chiến đấu từ cuộc xâm lược Iraq năm 2003, Type 69-QM đã được các đơn vị Quân đội Iraq sử dụng trong Trận Nassiriya tháng 3 năm 2003, hầu hết chúng được sử dụng làm lô cốt pháo binh. Chúng đóng vai trò quan trọng trong các cuộc phục kích chống lại Đại đội 507 của Quân đội Hoa Kỳ và Đại đội Charlie thuộc Tiểu đoàn 1, Thủy quân lục chiến số 2, trước khi trực thăng AH-1 Cobra tiêu diệt xe tăng Iraq. Hai chiếc Type 69 đã phá hủy ít nhất bốn xe của Đại đội 507, trong số đó có một chiếc xe tải hạng nặng bị một trong những chiếc xe tăng đâm vào. Ngoài ra còn có một báo cáo trực tiếp về việc bốn chiếc Type 69 ẩn sau một số tòa nhà tấn công Đại đội Charlie của Thủy quân lục chiến bằng hỏa lực gián tiếp và vô hiệu hóa một số xe AAV. Một số chiếc Type 59/69 bị hỏng đã được bố trí làm mồi nhử hoặc chướng ngại vật.

Xe tăng Type 69 của Quân đội Myanmar cũng được cho là đã giao chiến với xe tăng M60A3 của Quân đội Hoàng gia Thái Lan vào năm 2001 trong trận chiến tại Đồn biên phòng 9631 của Thái Lan.

Các phiên bản

Nguyên mẫu
Type 69 – Nguyên mẫu chế tạo dựa trên thân xe Type 59, được trang bị động cơ diesel 580 mã lực, Type 69 sử dụng pháo nòng trơn 100 mm, đèn hồng ngoại IR, bộ định tầm laser.
Type 69-I – Biến thể xe tăng nội địa, kết hợp một số công nghệ từ MBT T-62 của Liên Xô bị bắt giữ, chẳng hạn như hệ thống đèn tìm kiếm hồng ngoại Luna và khả năng bảo vệ NBC được cải thiện. Ký hiệu -I (chẳng hạn như Type 59-I, Type 69-I) biểu thị phiên bản xe tăng nội địa. Ký hiệu -2 biểu thị phiên bản xe được thiết kế để xuất khẩu.
Type 69-IIB/C – Phiên bản xe tăng chỉ huy của Type 69-II có bổ sung các thiết bị liên lạc và nguồn điện dự phòng.
Type 653 ARV – Phiên bản xe cứu kéo dựa trên khung gầm xe tăng Type 69. Xe có khả năng nâng khối lượng tới 70 tấn.

Type 79

Type 79 (Type 69-III) – Mang định danh WZ-121D, Type 79 là phiên bản Trung Quốc nâng cấp xe tăng Type 69-II với công nghệ của phương Tây. Được đưa vào trang bị trong quân đội Trung Quốc với cái tên Xe tăng chủ lực Type 79. Năm 1981, nguyên mẫu đầu tiên được sửa đổi theo thông số kỹ thuật là Type 69-III. Hai nguyên mẫu chính thức được chế tạo vào năm 1983, được trang bị các thành phần chính như máy đo khoảng cách laser. Type 79 đi vào sản xuất năm 1984 và xuất hiện trước công chúng tại lễ diễu hành kỷ niệm 35 năm thành lập nước CHND Trung Hoa vào năm 1984. Các cải tiến bao gồm:
Bánh xích có đệm cao su
Hệ thống bảo vệ sinh hóa NBC.
Pháo chính ZPL-83 (Type 83) cỡ nòng 105&nbsp;mm (cải tiến từ pháo chính L7) với cải tiến bổ sung lớp bọc cách nhiệt có thể thay thế (Type 79-II).
Kính nhìn hồng ngoại hay hệ thống ảnh nhiệt cho pháo thủ và chỉ huy
Hệ thống điều khiển hỏa lực của Marconi:
Định tầm laser TLRLA
Máy tính đạn đạo BCLA
Kính ngắm cho pháo thủ TGSA
Động cơ Diesel công suất 730 mã lực làm mát bằng chất lỏng Type 12150L-7BW.
Hệ thống trợ lực lái
Hệ thống chữa cháy tự động
Giáp váy bên
Type 79-II
Trang bị pháo cải tiến ZPL-83A (Type 83A) 105 vmm.

Các phiên bản do nước ngoài sản xuất
Iraq
Type 69-QM – Còn được gọi là T-55B trong quân đội Iraq. Type 69-II trang bị pháo 100&nbsp;mm tiêu chuẩn, có thiện giáp và súng cối 60&nbsp;mm. Sản xuất 1986–1988.
Type 69-QM1 – Xe tăng Kiểu 69-II được nâng cấp với pháo nòng xoắn 105&nbsp;mm tiêu chuẩn NATO và máy đo khoảng cách laser. Sản xuất trong giai đoạn 1984–1988.
Type 69-QM2 – Kiểu 69-II được nâng cấp với pháo chính nòng trơn 125&nbsp;mm (L80) tiêu chuẩn của Khối Hiệp ước Warsaw và máy đo khoảng cách laser. Sản xuất từ năm 1986–1991.

Bangladesh

T-69IIG – Phiên bản cải tiến của quân đội Bangladesh
Pháo nòng trơn Type-83A (cải tiến từ L-7 với bầu hút khí thuốc và nòng dài hơn (tương thích với NATO), được trang bị nạp đạn bán chủ động.
Hệ thống thống kiểm soát hỏa lực mới (FCS), máy đo khoảng cách bằng laser, kính ngắm ban đêm và liên kết dữ liệu chiến đấu
Động cơ diesel
Giáp phản ứng nổ thế hệ thứ 3 của Trung Quốc, Chệ thống chữa cháy tự động, bộ cảnh báo laser chiếu đến, bảo vệ NBC.
Thiết bị liên lạc và dẫn đường mới (bao gồm cả máy thu GPS)
Bánh xích bọc cao su.

Myanmar
Quân đội Myanmar sở hữu 50 xe tăng chủ lực Type-69 và 80 xe tăng chủ lực Type-69-2. Tất cả đều được nâng cấp tại địa phương bằng thiết bị của Ukraine vào tháng 5 năm 2019 theo tiêu chuẩn Type-69II(Mod).

Các nước sử dụng
Vẫn còn sử dụng

− 58 Type 69 và Type 69G tính đến 2024.
− 200 Type 79 tính đến 2024.
− 400 chiếc tính đến 2024.
− 100 Type 69-II tính đến 2024.
− 10 chiếc.

Đã loại biên
− Khoảng 200 chiếc vào năm 2011.
− Khoảng 1.500 chiếc Type 69-I và Type 69-II được mua từ Trung Quốc giữa năm 1983 đến 1988.
− Có 50 chiếc được cất trong kho vào năm 2024.

Xem thêm

Type 59/62
Type 80/85/88
Type 96
Type 90/MBT-2000
Type 99
T-54/55
T-62

Tham khảo

Tài liệu ngoài

}}

Liên kết ngoài

Sino Defense Today
FAS
Type 79 tank photos and specs, Chinese
We bought a battle tank! (Youtuber mastermilo82 restores a Chinese-made Iraqi Type 69-II tank. Dutch with English captions)