Chiến tranh Anh–Afghanistan lần thứ ba

và độc lập Afghanistan với chủ quyền hoàn toàn trong các vấn đề đối ngoại.
Hoạt động quân sự không kết luận
Chiến thắng chiến lược của Anh với việc xác định lại đường Durand
| combatant1 =
| combatant2 = Vương quốc Anh

| commander1 =
Amanullah Khan
Nadir Khan

| commander2 =
Sir Arthur Barrett
Reginald Dyer
Alexander Eustace

| strength1 = 50.000 quân đội thường trực được hỗ trợ bởi tới 80.000 người thuộc các bộ lạc
| strength2 = 8 sư đoàn 5 lữ đoàn độc lập 3 lữ đoàn kỵ binh, cộng với một số máy bay hiện đại, xe bọc thép và pháo binh
| casualties1 = khoảng 1.000 người chết
| casualties2 = 236 người chết trận 1.516 người bị thương hoặc chết vì bệnh.
| casualties3 =
}}

Chiến tranh Anh–Afghanistan lần thứ ba () còn được gọi là Chiến tranh Afghanistan lần thứ ba hay cuộc chiến tranh Anh-Afghanistan năm 1919 và ở Afghanistan là Cuộc chiến giành độc lập, Cuộc chiến đã giúp người Afghanistan giành lại quyền kiểm soát các vấn đề đối ngoại từ Anh và người Anh công nhận Afghanistan là một quốc gia độc lập. Theo tác giả người Anh Michael Barthorp, đó cũng là một chiến thắng nhỏ của người Anh vì đường Durand được tái khẳng định là ranh giới chính trị giữa Afghanistan và Raj thuộc Anh và người Afghanistan đồng ý không gây ra rắc rối cho phía Anh. Mặc dù, những người Afghanistan ở bên biên giới Anh đã gây ra những lo ngại về các cuộc nổi dậy.

Bối cảnh
Nguyên nhân sâu xa của Chiến tranh Anh–Afghanistan lần thứ ba có từ rất lâu trước khi giao tranh bắt đầu. Đối với người Anh ở Ấn Độ, Afghanistan được coi là một mối đe dọa. Người Anh lo ngại về ý định của Nga, lo ngại rằng một cuộc xâm lược Ấn Độ có thể được phát động bởi lực lượng Sa hoàng qua Afghanistan. Thời kỳ này được gọi là Trò chơi lớn. Trong nỗ lực phủ nhận mối đe dọa này, người Anh đã nỗ lực áp đặt ý chí của họ lên Kabul và trong suốt Thế kỷ 19 đã tiến hành hai cuộc chiến: Chiến tranh Anh-Afghanistan lần thứ nhất (1839-42) và Chiến tranh Anh-Afghanistan lần thứ hai (1878-80).

Sự kết thúc của Chiến tranh Afghanistan lần thứ hai vào năm 1880 đánh dấu sự khởi đầu của gần 40 năm quan hệ tốt đẹp giữa Anh và Afghanistan dưới sự lãnh đạo của Abdur Rahman Khan và Habibullah Khan. Trong thời gian đó, người Anh đã cố gắng quản lý chính sách đối ngoại của Afghanistan thông qua việc trả một khoản trợ cấp lớn. Mặc dù bề ngoài, đất nước vẫn độc lập, theo Hiệp ước Gandumak (1879), họ chấp nhận rằng trong các vấn đề bên ngoài, "sẽ không có cửa sổ nhìn ra thế giới bên ngoài, ngoại trừ Ấn Độ". Mặc dù phẫn nộ đáng kể vì không được hỏi ý kiến về Công ước Anh-Nga năm 1907 (Công ước St. Petersburg), Afghanistan vẫn trung lập trong Chiến tranh thế giới thứ nhất (1914-18), chống lại áp lực đáng kể từ Đế quốc Ottoman khi nó tham gia vào cuộc xung đột phe của Đế quốc Đức và Sultan (với tư cách là thủ lĩnh Hồi giáo) đã kêu gọi một cuộc thánh chiến chống lại quân Đồng minh.

Mặc dù vẫn trung lập trong cuộc xung đột nhưng thực tế, Habibullah đã chấp nhận một phái bộ Đức-Thổ Nhĩ Kỳ ở Kabul và sự trợ giúp quân sự từ các cường quốc trung tâm khi ông cố gắng chơi trò hai mặt trong cuộc xung đột để đạt được thỏa thuận tốt nhất. Thông qua sự quanh co liên tục, ông đã chống lại nhiều yêu cầu trợ giúp từ Liên minh Trung tâm nhưng không kìm hãm được các thủ lĩnh bộ lạc rắc rối, những người có ý định phá hoại sự cai trị của Anh ở Ấn Độ khi các đặc vụ Thổ Nhĩ Kỳ cố gắng gây ra rắc rối dọc biên giới.

Điều này dẫn đến một cuộc tranh giành quyền lực khi anh trai của Habibullah là Nasrullah Khan tự xưng là người kế vị của Habibullah trong khi ở Kabul, Amanullah, con trai thứ ba của Habibullah cũng tự xưng là Amir. Quân đội Afghanistan nghi ngờ sự đồng lõa của Amanullah trong cái chết của cha mình. Cần một cách để củng cố quyền lực của mình, khi chiếm được ngai vàng vào tháng 4 năm 1919, Amanullah đóng giả làm người có lý tưởng dân chủ, hứa hẹn cải cách hệ thống chính quyền. Ông tuyên bố rằng không nên có lao động cưỡng bức, chuyên chế hay áp bức và Afghanistan nên tự do, độc lập và không còn bị ràng buộc bởi Hiệp ước Gandamak. Theo xu hướng tương tự như ở Afghanistan, đã có một phong trào dân tộc đang gia tăng ở Ấn Độ cùng lúc đó, đỉnh điểm là bạo loạn ở Punjab. Amanullah quyết định xâm chiếm Ấn Độ thuộc Anh.

Diễn biến chiến tranh

Tầm quan trọng của không quân Anh

Kết quả

Xem thêm
Cuộc xâm lược Afghanistan
Ảnh hưởng châu Âu tại Afghanistan
Lịch sử quân sự Anh
Lịch sử quân sự của biên giới Tây Bắc
Hiệp ước Rawalpindi

Ghi chú
Chú thích

Trích dẫn

Tham khảo















Đọc thêm








Liên kết ngoài

Các trung đoàn của Đế quốc Anh & Khối thịnh vượng chung