undertheseanlp/UVW-2026 huggingface dataset:
Hiệu điện thế

Hiệu điện thế hay điện áp (ký hiệu , thường được viết đơn giản là U, có đơn vị là Vôn, được kí hiệu là V) là sự chênh lệch về điện thế giữa hai cực của 1 nguồn. Hiệu điện thế giữa hai điểm trong điện trường tĩnh là đại lượng đặc trưng cho khả năng thực hiện công của điện trường khi có một điện tích di chuyển giữa hai điểm đó. Hiệu điện thế có thể đại diện cho nguồn năng lượng (lực điện), hoặc sự mất đi, sử dụng, hoặc năng lượng lưu trữ (giảm thế). Hiệu điện thế có thể được sinh ra bởi các điện trường tĩnh, dòng điện chạy qua từ trường, các trường từ thay đổi theo thời gian, hoặc sự kết hợp của 3 nguồn trên. Dụng cụ để đo hiệu điện thế là: vôn kế, tĩnh điện kế...

Điện thế biến đổi theo thời gian
Điện thế biến đổi không đều theo thời gian
Điện thế biến đổi không đều theo thời gian sẽ có công thức
v(t) = \int E dr

Thí dụ,

Điện thế biến đổi theo thời gian tìm thấy từ Điện AC
: v(t) = V sin \omega t

Điện thế biến đổi đều theo thời gian
Điện thế biến đổi đều theo thời gian sẽ có công thức
v(t) = Er

Thí dụ,

Điện thế biến đổi theo thời gian tìm thấy từ Điện DC
: v(t) = V

Điện thế điểm
Hiệu điện thế giữa 2 điểm
\int _{\mathbf r_0} ^{\mathbf r} \mathbf E \cdot d \mathbf r' = E(r) - E(r_o)

Như mọi trường vectơ có dạng tỷ lệ nghịch với bình phương khoảng cách (ví dụ lực hấp dẫn), trường véctơ cường độ điện trường là một trường vectơ bảo toàn. Điều này nghĩa là mọi tích phân đường của vectơ cường độ điện trường E từ vị trí r0 đến r:
:V_{r_o-r} = \int _{\mathbf r_0} ^{\mathbf r} \mathbf E \cdot d \mathbf r'
Đều có giá trị không phụ thuộc vào đường đi cụ thể từ r0 đến r.

Như vậy tại mỗi điểm r đều có thể đặt giá trị gọi là điện thế:
\phi(\mathbf r) = \phi(\mathbf r_0) + \int _{\mathbf r_0} ^{\mathbf r} \mathbf E \cdot d \mathbf r'
Với
:Φ(r0) là giá trị điện thế quy ước ở mốc r0.

Điện thế của dẩn điện
Điện thế DC
Điện thế không dổi theo thời gian của một số dẫn điện được liệt kê trong bảng dưới đây

:

Điện thế AC
Điện thế biến dổi theo thời gian của một số dẫn điện được liệt kê trong bảng dưới đây

:
Xem thêm
Điện thế

Tham khảo

Liên kết ngoài

Elementary explanation of voltage at NDT Resource Center
Thế năng hấp dẫn

Năng lượng hấp dẫn hay thế năng hấp dẫn là thế năng mà một vật thể khối lượng lớn có được liên quan tới một vật thể khối lượng lớn khác do lực hấp dẫn. Nó là thế năng có quan hệ với trọng trường, được giải phóng (chuyển thành động năng) khi các vật rơi về phía nhau. Thế năng trọng trường tăng khi đưa hai vật ra xa nhau.

Đối với hai điểm tương tác theo cặp, thế năng hấp dẫn U được xác định bởi
:U = -\frac{GMm}{R},
trong đó M và m là khối lượng của hai điểm, R là khoảng cách giữa chúng và G là hằng số hấp dẫn.

Ở gần bề mặt Trái đất, trường hấp dẫn xấp xỉ không đổi và thế năng hấp dẫn của một vật giảm xuống còn
:U = mgh
trong đó m là khối lượng của vật thể, g = GM_{\oplus}/R_{\oplus}^2 là lực hấp dẫn của Trái đất và h là chiều cao của trọng tâm của vật thể trên một mức tham chiếu đã chọn.

Chú thích
Vòng tròn đồng ruộng

Vòng tròn đồng ruộng (tiếng Anh: Crop circle) là một khu vực trồng ngũ cốc hay cây trồng nói chung bị san phẳng một cách có hệ thống thành nhiều mẫu hình học khác nhau. Dù nhiều chuyên gia tự phong quy nguyên nhân cho những hiện tượng thiên nhiên huyền bí hay người ngoài hành tinh, có sự đồng thuận khoa học rằng hầu như tất cả các trường hợp là do con người. Tuy nhiên hầu như không có nghiên cứu khoa học nghiêm túc nào về hiện tượng này. Chỉ có ba bài báo có bình duyệt được đăng, hai trong số đó là của TS Levengood, ủng hộ giả thuyết phi nhân tạo. Năm 1991, Bower và Chorley tuyên bố là tác giả của nhiều vòng trong khắp nước Anh và một trong những vòng tròn của họ đã được chứng nhận là không thể tạo ra bởi con người bởi một nhà điều tra vòng tròn trước các nhà báo. Để chứng minh, họ tạo một vòng tròn trước mặt các nhà báo; một "cereologist" (người cổ vũ cách lý giải siêu nhiên), Pat Delgado, đã nghiên cứu vòng tròn và xác định nó là thật trước khi người ta bật mí nó là một trò lừa. Lấy cảm hứng từ những câu chuyện về vòng tròn đồng ruộng ở Úc từ 1966, Bower và Chorley nói họ chịu trách nhiệm cho tất cả các vòng tròn trước 1987 và hơn 200 cái trong khoảng 1978-1991 (với khoảng 1000 cái khác không phải của họ). Sau tuyên bố của họ, hai người trình diễn việc tạo ra một vòng tròn đồng ruộng. Theo giáo sư Richard Taylor, "những hình họ vẽ đã truyền cảm hứng cho lan sóng thứ hai của những nghệ sĩ đồng ruộng. Hoàn toàn không xẹp xuống, các vòng tròn đồng ruộng tiến triển thành một hiện tượng quốc tế, với hàng trăm hình vẽ phức tạp xuất hiện hàng năm khắp địa cầu."

Tham khảo

Liên kết ngoài

The Beautiful World of Crop Circles
La Hối

La Doãn Chánh (1920 &ndash; 1945), nghệ danh La Hối, là một nhạc sĩ Việt Nam, chiến sĩ chống phát xít Nhật và tác giả nhạc phẩm nổi tiếng Xuân và tuổi trẻ.

Tiểu sử
La Hối sinh năm 1920 tại Hội An (Quảng Nam) trong một gia đình gốc Quảng Đông (Trung Quốc) đã định cư nhiều đời tại Việt Nam. Ngay từ nhỏ ông đã thể hiện năng khiếu về âm nhạc. Trong những năm 1936–1938, La Hối học ở Sài Gòn, thời gian này ông có dịp học hỏi, trau dồi âm nhạc cổ điển phương Tây.

Năm 1939, La Hối và các bạn thành lập Hội Hiếu nhạc (Société Philharmonique) do ông làm hội trưởng.

Năm 1945, La Hối gia nhập và trở thành một trong những người lãnh đạo một tổ chức chống phát xít Nhật. Ông cùng các đồng chí in truyền đơn, nổ bom, phá đường, phá cầu, tập kích quân đội Nhật. Tháng 5 năm 1945, La Hối và 10 đồng chí bị hiến binh Nhật bắt. Sau khi bị tra tấn tàn nhẫn, tất cả bị xử bắn, chôn chung một mộ tại chân núi Phước Tường, Đà Nẵng, nay đã được cải táng về Nghĩa trang chống phát xít Nhật ở Hội An. Khi ấy ông vừa mới 25 tuổi.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Nhạc sĩ La Hối trên trang Nhịp cầu âm nhạc
Thể loại:Tây Ban Nha

Vương quốc Tây Ban Nha, còn có tên tiếng Việt cũ là Y Pha Nho, (tiếng Tây Ban Nha và tiếng Galicia: Reino de España hoặc España; tiếng Catalunya: Regne d'Espanya; tiếng Basque: Espainiako Erresuma; tiếng Asturia: Reinu d'España hay España) là một quốc gia nằm ở Tây Nam châu Âu, trên bán đảo Iberia, giáp Pháp và Andorra phía Đông Bắc (với biên giới tự nhiên là dãy Pyrenees) và giáp Bồ Đào Nha phía Tây. Ngoài ra, cực Nam của đất nước là eo biển Gibraltar ngăn cách châu Âu và châu Phi (Maroc). Lãnh thổ Tây Ban Nha còn có quần đảo Balears trong Địa Trung Hải, quần đảo Canaria ở Đại Tây Dương, hai thành phố Ceuta and Melilla tại Bắc Phi, và một số đảo không người nằm ở phía Địa Trung Hải của eo biển Gibraltar. Trong dãy Pyrenees về phía Tây Bắc còn có thị trấn Llívia, một lãnh thổ Tây Ban Nha được bao bọc hoàn toàn bởi lãnh thổ Pháp.
Thập niên 2000

File:2000s decade montage3.png|Từ trên cùng bên trái, theo chiều kim đồng hồ: Trung tâm Thương mại Thế giới bốc cháy và Tượng Nữ thần Tự do trong vụ tấn công ngày 11 tháng 9 năm 2001; đồng euro trở thành đơn vị tiền tệ châu Âu vào năm 2002; bức tượng Saddam Hussein bị lật đổ trong Chiến tranh Iraq vào năm 2003, và vào năm 2006, Hussein bị hành quyết vì tội ác chống lại loài người; Quân đội Hoa Kỳ đang hướng tới một máy bay trực thăng của quân đội ở Afghanistan trong Chiến tranh chống khủng bố; mạng xã hội thông qua Internet đã lan rộng ra khắp thế giới; một người lính Trung Quốc đang nhìn vào Thế vận hội Mùa hè 2008 đang bắt đầu ở Bắc Kinh; cuộc khủng hoảng kinh tế lớn nhất kể từ khi cuộc Đại khủng hoảng xảy ra trên thế giới vào năm 2008; một trận sóng thần từ trận động đất ở Ấn Độ Dương giết chết hơn 230.000 người vào năm 2004 và trở thành trận động đất mạnh nhất kể từ trận động đất ở Alaska năm 1964|420px|thumb
rect 1 1 234 178 Sự kiện 11 tháng 9
rect 236 1 371 178 Euro
rect 374 1 495 90 91 181 Chiến tranh Iraq
rect 244 181 366 326 369 181 495 Chiến tranh chống khủng bố
rect 327 330 494 486 Phương tiện truyền thông mạng xã hội
rect 165 330 324 487 Thế vận hội Mùa hè 2008
rect 1 331 163 487 Khủng hoảng tài chính 2007–08
rect 3 181 241 327 Động đất và sóng thần Ấn Độ Dương 2004
desc bottom-left

Thập niên 2000 hay thập kỷ 2000 chỉ đến những năm từ 2000 đến 2009, kể cả hai năm đó. Không chính thức, nó cũng có thể bao gồm vài năm vào cuối thập niên trước hay vào đầu thập niên sau. Đây là thập kỷ đầu tiên của thế kỷ 21.

Sự kiện

Năm 2001
11 tháng 9: Sự kiện 11 tháng 9 tại Hoa Kỳ do Al-Qaeda thực hiện.

Tham khảo
Mao mộc nhĩ

Mao mộc nhĩ (毛木耳, pinyin: máo mù ěr) hay vân nhĩ (云耳, pinyin: yún ěr), có nơi còn gọi chệch thành mâu mộc nhĩ (danh pháp khoa học: Auricularia polytricha) hay đơn giản chỉ là mộc nhĩ (木耳, pinyin: mù ěr) là một loài nấm. Nó có màu nâu xám sẫm, hình tai người và thường được sử dụng trong ẩm thực châu Á. Trong tiếng Nhật nó được gọi là kikurage. Nó cũng được gọi là mộc nhĩ đen, do khi phơi khô cũng có màu đen.

Loài mộc nhĩ này mọc trên các thân cây gỗ mục. Màu của nó nâu sẫm nhưng trong mờ. Nó thường được bán ở dạng đã sấy hay phơi khô và cần ngâm nước trước khi dùng. Nó gần như không có mùi vị, nhưng được đánh giá cao nhờ kết cấu tựa cao su, tương đối cứng và giòn cũng như một số tính chất y học có lợi cho sức khỏe, bao gồm cả tính chất chống đông tụ mới được phát hiện gần đây.

Auricularia auricula-judae, một loài có họ hàng gần, cũng được sử dụng trong ẩm thực châu Á.

Mộc nhĩ trắng, một loài nấm ăn được khác và có màu trắng, là một loài riêng có danh pháp khoa học Tremella fuciformis thuộc bộ Tremellales.

Chú thích

Xem thêm
Nấm mèo
Mộc nhĩ trắng
Mộc nhĩ

Tham khảo
Bằng tiếng Việt:
Mộc nhĩ đen
Bằng tiếng Anh:
Mộc nhĩ đen (Vân nhĩ)
Ẩm thực Trung Quốc - Vân nhĩ và các loài mộc nhĩ khác
Nấm mèo

|j=hak1 muk6-ji5
|y=hāk muhk-yíh
|ci=
}}
Nấm mèo hay mộc nhĩ đen (danh pháp khoa học: Auricularia heimuer) được biết đến do hình dạng tựa tai người, có màu nâu sẫm đến đen, mọc trên các thân cây mục. Nó có kết cấu tựa cao su, tương đối cứng và giòn.

Loài này được sử dụng trong ẩm thực châu Á. Tại Trung Quốc, nó gọi là 木耳 (pinyin: mù ěr -mộc nhĩ) hay 黑木耳 (pinyin: hēi mù ěr-hắc mộc nhĩ), và trong tiếng Nhật là kikurage. Auricularia polytricha (vân nhĩ), một loài có quan hệ họ hàng gần, cũng được sử dụng trong ẩm thực châu Á.

Mộc nhĩ trắng, một loài nấm ăn được khác, có màu trắng và hình dạng tương tự, là một loài khác với danh pháp khoa học Tremella fuciformis.

Xem thêm
Mao mộc nhĩ
Mộc nhĩ trắng
Mộc nhĩ

Tham khảo

Buczacki, Stefan (1982). Collins Gem Guide: Mushrooms and Toadstools.

Liên kết ngoài

Bằng tiếng Việt:
Mộc nhĩ đen
Kỹ thuật nuôi trồng nấm mèo

Bằng tiếng Anh:
http://www.hort.purdue.edu/newcrop/proceedings1996/V3-464.htmlAuricularia%20spp.
Mộc nhĩ trắng

Mộc nhĩ trắng (danh pháp khoa học: Tremella fuciformis), hay gọi là nấm tuyết nhĩ, ngân nhĩ hay nấm tuyết, là một loài nấm được sử dụng trong ẩm thực của một số nước châu Á như Trung Quốc, Việt Nam. Tại Trung Quốc, nó được gọi là 银耳 (ngân nhĩ) hay 白木耳 (bạch mộc nhĩ), và trong tiếng Nhật là shiro kikurage.

Loại mộc nhĩ này mọc trên thân cây và có màu trắng nhạt trong mờ.

Sản phẩm được bán trong dạng sấy khô và cần ngâm nước trước khi dùng. Nó được sử dụng trong cả các món ăn mặn và món ăn ngọt. Nó không có mùi vị gì nhưng được sử dụng và đánh giá cao nhờ kết cấu giống như thạch cũng như một số tính chất bổ dưỡng.

Thành phần dinh dưỡng
Vitamin: A, B1, B2, B3, B5, B6, B9, B12, C, D, Carotene.
Chất dinh dưỡng: protein, chất béo, cacbohydrate.
Khoáng chất: Calci, Phosphor, Kẽm, Đồng,Kali, Natri, Selen, Magne.
Năng lượng: 200 kcal.
Chất xơ: 33,7g.

Xem thêm
Nấm mèo
Mao mộc nhĩ
Mộc nhĩ
Nấm hương

Liên kết
Mộc nhĩ trắng
Mộc nhĩ trắng

Tham khảo

Liên kết ngoài



Tremella fuciformis Berk. 1856 (tên chấp nhận) Catalogue of Life: 28th September 2015
Venice của phương Bắc

Venezia phương Bắc là tên gọi một số thành phố ở phía Bắc châu Âu, có kênh đào, so sánh với Venezia, Ý, thành phố nổi tiếng với hệ thống kênh đào.

Danh sách

Chú thích
Lợn hươu Buru

| image = Babirusa0.jpg
| image_caption =
| genus = Babyrousa
| species = babyrussa
| authority = (Linnaeus, 1758)
| range_map = Babyrousa babyrussa map.svg
| range_map_caption = Phạm vi: màu nâu
| synonyms = Sus babyrussa
}}

Lợn hươu Buru (danh pháp khoa học: Babyrousa babyrussa), là một động vật giống như lợn, có nguồn gốc ở Celebes và các đảo xung quanh của Indonesia. Là thành viên duy nhất trong chi của nó (chi Babyrousa), nó thông thường được phân loại trong họ Lợn (Suidae).

Khu vực sinh sống của nó là các bụi cây rậm trong rừng rậm nhiệt đới và các bụi lau sậy cũng như bên bờ các dòng sông và hồ nước. Chúng có ít hoặc không lông, lớp da lốm đốm màu nâu và xám, tạo điều kiện thuận lợi cho sự ngụy trang của chúng.

Lợn hươu Buru được biết đến nhờ hai cặp răng nanh của chúng: cả hai cặp răng nanh trên và dưới đều khá lớn, cong ngược và uốn về phía sau rồi sau đó uốn ngược trở lại phía trước; trên thực tế, cặp răng nanh trên của lợn đực là cong và lớn đến mức chúng nổi rõ qua lớp thịt, xuyên ra ngoài qua các lỗ để vượt qua phần đỉnh của mõm.

Sau thời gian mang thai khoảng 125 đến 150 ngày, con cái thường đẻ hai con.

Loài này hiện đang ở trong danh sách các loài đang gặp nguy hiểm.

Hình ảnh nổi
Các hình dưới đây có thể xem bằng kính màu 3 chiều để có ấn tượng 3 chiều về vật thể.

Hình:Babirusa.jpg|Lợn hươu Buru 4 răng nanh kỳ dị ở khu vực Indonesia.
Hình: Babirusa skull.jpg|Sọ lợn hươu Buru trưng bày ở viện bảo tàng Field.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Lợn hươu
Họ Lợn

| regnum = Animalia
| phylum = Chordata
| classis = Mammalia
| ordo = Artiodactyla
| familia = Suidae
| familia_authority = Gray, 1821
| subdivision_ranks = Chi
| subdivision = Hơn 30 chi tuyệt chủng, 6 còn sinh tồn, xem văn bản.
| subordo = Suina
}}
Họ Lợn (Suidae) là một họ động vật có vú gồm các loài được gọi là lợn hay heo (tiếng Anh: Pig, Hog, Swine hoặc Boar) trong Bộ Guốc chẵn. Cùng với nhiều loài hóa thạch, hiện có 18 loài còn sinh tồn được công nhận, (hoặc 19 loài nếu tính riêng lợn nhà và lợn rừng), được phân loại vào từ 4 - 8 chi. Trong Họ này, chi Sus bao gồm lợn nhà (Sus Scrofa localus hoặc Sus localus), và nhiều loài lợn hoang từ châu Âu đến Thái Bình Dương. Các chi khác bao gồm lợn hươu và lợn bướu. Tất cả các loài lợn có nguồn gốc từ Cựu Thế giới, phân bố từ châu Á đến châu Âu và châu Phi.

Hóa thạch Suidae cổ nhất có niên đại từ thế Oligocen ở châu Á, rồi các loài hậu duệ lan đến châu Âu vào thế Miocen. Các loài hóa thạch thích ứng với nhiều chế độ ăn khác nhau, từ ăn thuần thực vật đến có lẽ cả ăn xác chết (Phân họ Tetraconodontinae).

Phân loại
]]
]]

Mười bảy loài trong họ Lợn sau hiện được công nhận:

Chi tuyệt chủng
Danh sách chi tuyệt chủng chưa đầy đủ, đơn vị phân loại tuyệt chủng được đánh dấu dấu chữ thập "†":
Chi †Xenohyus
Phân họ †Listriodontinae
Tông †Kubanochoerini
Chi †Kubanochoerus (danh pháp đồng nghĩa của Libycochoerus, Megalochoerus)
Tông †Listriodontini
Chi †Eurolistriodon
Chi †Listriodon (danh pháp đồng nghĩa của Bunolistriodon)
Tông †Namachoerini
Chi †Lopholistriodon
Chi †Namachoerus
Subfamily Suinae
Tông Suini
Chi †Eumaiochoerus (Miocen)
Chi †Hippopotamodon (Miocen đến Pleistocen)
Chi †Korynochoerus (Miocen đến Pliocen)
Chi †Microstonyx (Miocen)
Chi Porcula
Chi Sus (Miocen đến nay)
Tông Potamochoerini
Chi †Celebochoerus (Pliocen đến Pleistocen)
Chi Hylochoerus (Pleistocen đến recent)
Chi †Kolpochoerus (Pliocen đến Pleistocen)
Chi Potamochoerus (Miocen đến nay)
Chi †Propotamochoerus (Miocen đến Pliocen)
Tông †Hippohyini
Chi †Hippohyus (Pliocen)
Chi †Sinohyus (Pliocen)
Chi †Sivahyus (Pliocen)
Tông Phacochoerini
Chi †Metridiochoerus (Pliocen đến Pleistocen)
Chi Phacochoerus (Pliocen đến nay)
Chi †Potamochoeroides (Pliocen, có lẽ cả Pleistocen)
Chi †Stylochoerus (Pleistocen)
Tông Babyrousini
Chi Babyrousa (Pleistocen tới nay)
Phân họ †Tetraconodontinae
Chi †Conohyus
Chi †Notochoerus
Chi †Nyanzachoerus
Chi †Parachleuastochoerus
Chi †Sivachoerus
Chi †Tetraconodon
Chưa rõ phân họ (incertae sedis)
Chi †Hemichoerus
Chi †Hyosus
Chi †Kenyasus (trước xếp vào Kubanochoerinae)
Chi †Schizochoerus
Chi †Sinapriculus

Chú thích

Liên kết ngoài
Đa nguyên

Đa nguyên theo nghĩa tổng quát triết học là sự xác nhận và chấp nhận tính đa dạng. Khái niệm này thường được dùng theo nhiều cách khác nhau trong nhiều vấn đề khác nhau. Trong chính trị, sự xác nhận tính phong phú về các mối quan tâm và niềm tin của toàn thể công dân là một trong số các đặc tính quan trọng của nền dân chủ hiện đại. Trong khoa học, khái niệm này thường miêu tả quan điểm cho rằng có vài, không phải duy nhất, phương pháp, lý thuyết hay quan điểm là hợp lý hoặc đáng tin cậy. Thái độ này được cho là một yếu tố quan trọng cho tiến bộ khoa học. Thuật ngữ đa nguyên cũng được dùng với một số nghĩa khác trong ngữ cảnh tôn giáo và triết học.

Trong chính trị, Đa nguyên được hiểu là sự đa dạng về ý thức hệ. Trong văn hóa – dân tộc, Đa nguyên là sự đa dạng về sắc màu văn hóa – dân tộc.

Triết học
Học thuyết triết học đa nguyên luận chỉ thừa nhận sự tồn tại của nhiều nguyên thể khác biệt, độc lập với nhau trong thế giới, thế giới được hợp thành bởi nhiều bản nguyên.

Tôn giáo tín ngưỡng,tâm linh học
Trong tôn giáo học, tính đa nguyên còn chỉ sự tồn tại của nhiều tôn giáo trong một xã hội. Hiện nay trong cuộc sống, nhiều chính quyền đã phải thừa nhận xu hướng "Đa nguyên trong tôn giáo", nghĩa là chấp nhận nhiều tôn giáo mới du nhập trên mặt pháp lý lẫn thực địa.

Việc thừa nhận nhiều tôn giáo trong một xã hội xuất hiện nhiều ở các nước Phương Đông hơn các nước Phương Tây vì ở Phương Tây Kitô giáo mang một tính chất độc quyền, phản đối tính đa nguyên tôn giáo, gắn cho các tôn giáo khác cái mác dị giáo trong một thời gian dài.

Kinh tế – chính trị

Học thuyết đa nguyên trong kinh tế – chính trị học cho rằng cần có nhiều lực lượng chính trị, nhiều đảng phái trong một quốc gia (chống lại vai trò độc quyền lãnh đạo của một đảng); nhiều thành phần kinh tế cùng tồn tại và đua tranh với nhau, không có thành phần kinh tế chủ đạo.

Xem thêm
Nhất nguyên
Nhị nguyên
Bất nhị

Tham khảo
Hiệu ứng Meissner

lơ lửng trên mặt một vật liệu siêu dẫn nhúng trong nitơ lỏng lạnh tới −200 °C, thể hiện hiệu ứng Meissner]]
Hiệu ứng Meissner hay hiệu ứng Meissner-Ochsenfeld là hiệu ứng từ thông hoàn toàn bị đẩy ra khỏi bên trong của vật siêu dẫn. Hiện tượng này là hiện tượng nghịch từ hoàn hảo (:en:Superdiamagnetism). Từ thông sinh ra bởi vật siêu dẫn bù trừ hoàn toàn từ thông ở môi trường ngoài. Do đó, từ thông bên trong vật siêu dẫn bằng 0. Hiện tượng này được khám phá bởi hai nhà vật lý người Đức Walther Meissner và Robert Ochsenfeld vào năm 1933.

Thí nghiệm
Hiệu ứng Meissner-Ochennfeld được hai nhà khoa học Đức Walther Meissner và Robert Ochsenfeld phát hiện vào năm 1933 một cách gián tiếp bằng cách đo sự phân bố từ trường bên ngoài các mẫu thiếc và chì siêu dẫn. Các mẫu đã bị phá hủy bởi điều kiện thí nghiệm, nhưng hai ông đã phát hiện ra sự bảo toàn từ thông: khi từ thông bên trong giảm, từ thông bên ngoài tăng. Đặc biệt hơn, đường sức từ vốn dĩ chạy xuyên qua vật thể, giờ đây đi vòng qua vật thể. Tính chất từ của vật liệu siêu dẫn đã thay đổi hoàn toàn so với vật liệu gốc.

Lý giải
Khi thả một nam châm lên một vật liệu siêu dẫn, do sự di chuyển của nam châm, từ thông qua bề mặt vật liệu biến thiên. Khi đó, trong vật xuất hiện dòng điện Foucault. Theo định luật Lenz, dòng này có xu hướng chống lại nguyên nhân tạo ra nó (trong trường hợp này là sự chuyển động). Thông thường dòng này sẽ yếu đi nhanh chóng do điện trở, nhưng vì vật liệu siêu dẫn không có điện trở, dòng này không bị suy giảm. Do dòng điện vẫn duy trì cường độ, lực kháng sự di chuyển của nam châm không suy giảm mà vẫn giữ nguyên, khiến nam châm lơ lửng. Khi đó, từ trường trong lòng của chất siêu dẫn gần như bằng không và bị "đẩy" ra ngoài, vì từ trường bên trong nó sinh ra do dòng Foucault triệt tiêu với từ trường ngoài tác dụng vào nó.

Trường hợp tương tự cũng xảy ra khi vật siêu dẫn được thả trên một nam châm. Dòng Foucault xuất hiện trong vật siêu dẫn kháng lại mọi sự chuyển động, khiến nó bị "khóa cứng" phía trên nam châm.
Ứng dụng
Hiện tượng Meissner-Ochsenfeld còn có khá ít ứng dụng trong thực tế. Trong phòng thí nghiệm, hiện tượng này là một trong các tiêu chí nhận diện vật liệu siêu dẫn. Ngoài ra, có một số ứng dụng khác sẽ được áp dụng trong tương lai khi chất siêu dẫn điều kiện thường xuất hiện.

Xem thêm
Dòng điện Foucault
Định luật Lenz
Walther Meissner
Siêu dẫn

Tham khảo

Liên kết ngoài

Hành trình hướng đến điện trở bằng không - 360thuvienvatly - http://360.thuvienvatly.com/bai-viet/lich-su-vat-ly/1407-hanh-trinh-huong-den-dien-tro-bang-khong-phan-1
Hiệu ứng Meissner - Mimirbook (có lỗi dịch) - https://mimirbook.com/vi/85392144c5e
Danh sách đảng phái chính trị Việt Nam

Dưới đây là danh sách các đảng phái chính trị của Việt Nam trong lịch sử và hiện tại. Danh sách này chỉ liệt kê những đảng chính trị từng đăng ký chính thức, hoặc có ảnh hưởng nhất định tại Việt Nam.Hiện tại, các đảng chính trị khác, ngoài Đảng Cộng sản Việt Nam, đều không được chính quyền Việt Nam công nhận do Hiến pháp 2013 (đặc biệt Điều 4) chỉ công nhận vai trò lãnh đạo của Đảng Cộng sản.

Danh sách các đảng

Xem thêm
Tổ chức chính trị Việt Nam

Tham khảo

Liên kết ngoài
Đảng Cộng sản Việt Nam
Đảng Nhân dân Hành động
Đảng Dân tộc
Đảng Việt Tân
Đảng Vì Dân
Đảng Dân chủ Việt Nam
Đảng Thăng Tiến Việt Nam
Đại Việt Quốc dân đảng
Việt Nam Quốc dân Đảng
Đại Việt Cách mạng Đảng
Đảng Dân chủ Nhân dân
Lực lượng vũ trang

Lực lượng vũ trang là lực lượng chiến đấu của nhà nước nhân dân, có nhiệm vụ bảo vệ chủ quyền, an ninh, quốc gia và giữ gìn trật tự an toàn xã hội.

Do tính chất nhiệm vụ đặc biệt không cho người phi hành quân đội, công an và dân quân , khu vực không cho ai vào , cho nên lực lượng này được hưởng những chế độ đặc biệt. Nó được trang bị vũ khí cùng với những quyền hạn rất lớn. Thông thường, ở các nước, dù khác nhau về hệ thống chính trị hay địa lý, nhưng lực lượng vũ trang vẫn bao gồm những lực lượng chính là quân đội, công an và dân quân. Có nhiều nước chỉ tính quân đội.

Quân đội có nhiệm vụ bảo vệ sự toàn vẹn lãnh thổ, chủ quyền của quốc gia, chống ngoại xâm.

Công an có nhiệm vụ giữ gìn an ninh trật tự nội địa.

Dân quân là lực lượng bán vũ trang, thường được các quốc gia tổ chức như là một lực lượng dự phòng nhằm huy động sức mạnh từ số đông quần chúng.

Ngoài ra, còn một lực lượng nữa cũng nằm trong lực lượng vũ trang là lực lượng an ninh, có trách nhiệm bảo vệ an ninh quốc gia.

Tùy theo tổ chức nhà nước mà các bộ phận này được đặt ở các cơ quan quản lý khác nhau. Thông thường, quân đội được đặt dưới quyền điều động của Bộ Tổng tham mưu (hay Hội đồng tham mưu liên quân), lực lượng an ninh do Ủy ban An ninh Quốc gia điều động, còn cảnh sát thuộc quyền của Bộ Nội vụ.

Lực lượng vũ trang nhân dân Việt Nam
Ở Việt Nam, lực lượng vũ trang nhân dân bao gồm Quân đội nhân dân, Công an nhân dân và Dân quân tự vệ. Trong đó, lực lượng Quân đội nhân dân bao gồm Lục quân, Hải quân, Phòng không - Không quân, Biên phòng, Cảnh sát biển, đặt dưới sự quản lý của Bộ Quốc phòng và chịu sự điều động của Bộ Tổng tham mưu. Lực lượng Công an nhân dân bao gồm An ninh và Cảnh sát, chịu sự quản lý củaBộ Công An. Lực lượng Dân quân tự vệ là lực lượng quản lý hỗn hợp của Bộ Quốc phòng và cơ quan hành chính địa phương.

Tổng chỉ huy các lực lượng vũ trang Việt Nam là Tổng tư lệnh các lực lượng vũ trang. Chức vụ này thường do Chủ tịch nước đảm nhiệm, trừ một trường hợp ngoại lệ của Đại tướng Võ Nguyên Giáp được trao chức Tổng Tư lệnh khi đang giữ chức Bộ trưởng Bộ Quốc phòng.

Chú thích
Thể loại:ASEAN

Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (tiếng Anh: Association of Southeast Asian Nations, viết tắt là ASEAN) là một liên minh chính trị, kinh tế, văn hóa và xã hội, quốc phòng giữa các nước thuộc khu vực Đông Nam Á nhằm phát triển cả kinh tế và giao lưu kinh tế văn hoá giữa các quốc gia trong khu vực.
Nitơ lỏng

Nitơ lỏng là nitơ trong trạng thái lỏng ở nhiệt độ siêu thấp. Nó được sản xuất công nghiệp bằng cách chưng cất phân đoạn không khí lỏng. Nitơ lỏng là chất lỏng trong suốt, không màu, trọng lượng riêng 0,807 g/ml ở điểm sôi của nó và hằng số điện môi 1.4. Nitơ lỏng thường được gọi bằng LN2, viết tắt hoặc "LIN" hoặc "LN "và có số UN 1977.

Ở áp suất khí quyển, nitơ lỏng sôi ở nhiệt độ 77 K (-196&nbsp;°C, -321&nbsp;°F) và là một chất lỏng đông lạnh có thể gây đóng băng nhanh chóng khi tiếp xúc với mô sống, có thể dẫn đến bị tê cóng. Khi được cách nhiệt thích hợp với nhiệt độ xung quanh, nitơ lỏng có thể được lưu trữ và vận chuyển, ví dụ trong bình chân không. Ở đây, nhiệt độ rất thấp được duy trì liên tục tại 77 K bằng cách làm chậm sự sôi của nitơ. Tùy thuộc vào kích thước và thiết kế, thời gian lưu trữ trong bình chân không trung bình từ vài giờ đến vài tuần.

Nitơ lỏng có thể dễ dàng chuyển đổi thành dạng rắn bằng cách đặt nó trong một khoang chân không được bơm bằng một máy bơm chân không quay. Nitơ lỏng đóng băng ở 63 K (-210&nbsp;°C, -346&nbsp;°F) . Dù có vai trò quan trọng trong việc làm lạnh, hiệu quả của nitơ lỏng là chất làm mát bị hạn chế bởi thực tế là nó sôi ngay lập tức khi tiếp xúc với một đối tượng ấm hơn, bao quanh các đối tượng trong lớp bong bóng khí nitơ cách nhiệt. Hiệu ứng này, được gọi là hiệu ứng Leidenfrost, xảy ra khi bất kỳ chất lỏng nào tiếp xúc với một đối tượng có nhiệt độ cao hơn đáng kể so với điểm sôi của nó. Việc làm mát nhanh hơn có thể đạt được bằng cách nhúng vật vào hỗn hợp nitơ lỏng và nitơ rắn thay vì chỉ sử dụng nitơ lỏng.

Nitơ được hoá lỏng đầu tiên tại Đại học Jagiellonia ngày 15 tháng tư 1883 bởi 2 vật lý Ba Lan, Zygmunt Wroblewski và Karol Olszewski. Nitơ lỏng từng được sử dụng để bảo quản thi thể.

Tham khảo
Thể loại:Siêu dẫn

Siêu dẫn là hiện tượng xảy ra khi một vật liệu ở nhiệt độ thấp, thể hiện những tính chất cho thấy không có điện trở và đẩy từ trường bên trong (hiệu ứng Meissner).
Dẫn điện hoàn hảo

:Bài này nói về mô hình vật chất trong vật lý cổ điển, ví dụ từ thủy động lực học. Xem bài siêu dẫn để biết về vật chất thực tế có một tính chất tương tự

Dẫn điện hoàn hảo khái niệm là mô hình lý tưởng trong vật lý cổ điển, ví dụ như từ thủy động lực học, chỉ các vật có điện trở bằng không.

Dòng điện chạy trong dây dẫn điện hoàn hảo sẽ không tỏa ra nhiệt lượng, nghĩa là năng lượng của dòng điện không bị tiêu hao trong quá trình chuyển tải điện từ nơi này đến nơi khác.

Vật chất thực tế có tính chất dẫn điện hoàn hảo là chất siêu dẫn. Chất này còn có các tính chất khác mà vật dẫn điện hoàn hảo trong mô hình cổ điển (như từ thủy động lực học) không xét tới. Ví dụ, trong vật siêu dẫn, còn có thể xảy ra hiện tượng lượng tử hóa của từ trường.

Tham khảo
Từ thủy động lực học

Từ thủy động lực học, còn được gọi là động từ học chất lỏng và viết tắt là MHD (MagnetoHydroDynamics), là môn học nghiên cứu các chất lưu (chất lỏng, plasma,...) dẫn điện chuyển động dưới tác động của điện trường hoặc từ trường.

Các ví dụ về chất lưu dẫn điện là plasma, nước muối, kim loại dưới dạng lỏng. Lĩnh vực này được nghiên cứu đầu tiên bởi Hannes Alfvén. Các công trình của ông về lĩnh vực này đã được giải thưởng Nobel vào năm 1970.

Ý tưởng cơ bản của từ thủy động lực học là từ trường có thể tác động lực Lorentz lên các điện tích chuyển động trong plasma, gây ra áp suất và dòng điện cảm ứng, và dòng cảm ứng lại sinh ra từ trường cảm ứng thay đổi từ trường tổng cộng. Các phương trình mô tả các hiện tượng từ thủy động học là sự kết hợp giữa các phương trình Navier-Stokes (mô tả thủy động lực học) và các phương trình Maxwell (mô tả trường điện từ).

Tham khảo

pt:Magnetohidrodinâmica
ru:Электродинамика сплошных сред
Thể loại:Từ thủy động lực học

Từ thủy động lực học, còn được gọi là động từ học chất lỏng, là môn học nghiên cứu các chất lưu (chất lỏng, plasma,...) dẫn điện chuyển động dưới tác động của điện trường hoặc từ trường.
Kiều Chinh

| birthplace = Hà Nội, Bắc Kỳ, Liên bang Đông Dương
| location = Garden Grove, California, Hoa Kỳ
| citizenship =
| yearsactive = 1957 – nay
| deathdate =
| deathplace =
| height =
| occupation =Diễn viên, phát ngôn viên, người theo chủ nghĩa nhân đạo, người hoạt động từ thiện
| othername =
| homepage =
| notable role = Mỹ Lan trong Người tình không chân dung
| academyawards =
| emmyawards =
| goldenglobeawards =
| spouse = Nguyễn Năng Tế (1956 – 1981)
|Tên khai sinh=|Hình=}}
Kiều Chinh (tên khai sinh là Nguyễn Thị Chinh, sinh 3 tháng 9 năm 1937 tại Hà Nội Tháng 8 cùng năm, bà xuất hiện sự kiện Le Gala Du Cœur - Gửi Tình Thương Về Sài Gòn của đài VietFaceTV.

Những phim tham gia

Hồi chuông Thiên Mụ (1957)
Mưa rừng (1962)
Chuyện năm Dần (Year Of The Tiger / A Yank in Viet-Nam), 1964
Destination Việt Nam ??
Điệp vụ CIA (Operation C.I.A.), 1965
The Evil Within (1970)
Người tình không chân dung (1971)
Bão tình (1972)
Chiếc bóng bên đường (1973)
Chờ sáng
Inside Out
Hè muộn
Hồng yến
MASH
Ngàn năm mây bay
Từ Sài Gòn đến Điện Biên Phủ
Hamburger Hill (1987)
Vietnam, Texas (1990)
The Joy Luck Club (1993)
What's Cooking? (2000)
Green Dragon (Rồng xanh) (2001)
Vượt sóng (2006)
Đoạt hồn (2014)
Chrysalis (2025)
Control Break (2025)

Xem thêm
Thẩm Thúy Hằng
Thanh Nga
Kim Cương

Tham khảo

}}

Liên kết ngoài

Vài lời của Kiều Chinh trên trang Quỹ từ thiện Nhi đồng Việt Nam
Phép thử Bernoulli

Phép thử Bernoulli là phép thử ngẫu nhiên mà nó có thể nhận một trong hai kết quả thành công hay thất bại, trong đó xác suất thành công giống nhau mỗi khi phép thử này được tiến hành. Phép thử này đặt tên theo Jacob Bernoulli, một nhà toán học Thụy Sĩ ở thế kỉ 17.

Mô tả toán học

Về mặt toán học, một phép thử Bernoulli được mô tả bằng một ánh xạ (biến ngẫu nhiên) X: \Omega \mapsto \{0,1\} . Trong đó \Omega là không gian mẫu gồm hai giá trị, S là "thành công" và F là "thất bại", tức là \Omega = \{S, F\} \, . Biến ngẫu nhiên X này được xác định như sau

: X(\omega) = \begin{cases} 1 & \mbox{nếu } \omega = S \\ 0 & \mbox{nếu } \omega = F. \end{cases}
Nếu xác suất thành công bằng p\in(0,1) thì ta nói biến ngẫu nhiên X có phân phối Bernoulli \text{Bernoulli}(p). Trong trường hợp này \mathbf{P}(X=1)=1-\mathbf{P}(X=0)=p.

Xem thêm
Phân phối Bernoulli
Phân phối nhị thức

Tham khảo
Định lý de Branges

Trong giải tích phức, định lý de Branges là một định lý toán học mô tả các điều kiện cần để một hàm là một ánh xạ đơn ánh từ đĩa đơn vị lên mặt phẳng phức.

Định lý này được đặt tên theo Louis de Branges, người đã chứng minh nó vào năm 1985. Trước khi được chứng minh, định lý mới được phát biểu ở dạng giả định, gọi là giả định Bieberbach, theo tên của Ludwig Bieberbach, người phát biểu nó vào năm 1916 trong một buổi lễ. Sau năm 1985, nhiều người khác cũng đã đơn giản hóa cách chứng minh định lý này. Trong suốt thời gian chưa được chứng minh, đây đã từng là một bài toán khó trong ngành giải tích phức.

Phát biểu
Nếu hàm f trên một đĩa đơn vị của mặt phẳng phức thỏa mãn các điều kiện sau:
Hàm f là chỉnh hình
Hàm f là hàm 1-1
Tồn tại chuỗi lũy thừa bên trong của dĩa f(z)= z + a_2z^2 + a_3z^3 +... thì các hệ số a'n sẽ thỏa mãn điều kiện |a_n| \le n, với mọi n.
Ở đây:
Một hàm phức f gọi là chỉnh hình nếu nó khả vi.
Một hàm f gọi là 1-1 hay đơn ánh nếu z_1 \ne z_2 \Rightarrow f(z_1) \ne f(z_2)

Tham khảo
Phúc hưng viên

Phúc hưng viên (福興園) là một bài thơ của Trần Quang Khải, được viết vào thời nhà Trần.

Sau khi chiến thắng quân nhà Nguyên, Thượng tướng Trần Quang Khải về hưu lúc tuổi già và nghỉ ngơi tại tư dinh của ông, có vườn riêng tên gọi "Phúc hưng viên". Bài thơ này đại ý tả cảnh nhàn nhã thời thanh bình. Hiện còn một bản lưu truyền của Ngô Tất Tố

Nguyên bản Hán văn
:福興一曲水回環
:中有平園數畝寬
:梅塢雪消珠蓓蕾
:竹亭雲捲碧琅玕
:暑來邀客澆茶碗
:雨過呼童理藥攔
:南望狼煙無復起
:頹然一榻夢偏安

Phiên âm
:Phúc Hưng nhất khúc thủy hồi hoàn,
:Trung hữu bình viên sổ mẫu khoan.
:Mai ổ tuyết tiêu châu bội lỗi,
:Trúc đình vân quyển bích lang can.
:Thử lai yêu khách kiêu trà uyển,
:Vũ quá hô đồng lý dược lan.
:Nam vọng lang yên vô phục khởi,
:Đồi nhiên nhất tháp mộng thiên an

Chú thích
Việt Nam Văn Học: Văn Học Đời Trần (VHĐT), Ngô Tất Tố, Nhà xuất bản Đại Nam, Khai Trí, Sàigòn, 1960, trang 87. Bản điện tử truy cập tháng 1 năm 2006.

Tham khảo
Họ Dong riềng

Họ Dong riềng hay họ Ngải hoa hoặc họ Chuối hoa (danh pháp khoa học: Cannaceae) là một họ thực vật một lá mầm, chỉ có một chi duy nhất là chi Canna.

Phân bố
Các loài trong họ này là bản địa các vùng nhiệt đới và cận nhiệt đới châu Mỹ, nhưng đã du nhập và tự nhiên hóa tại vùng nhiệt đới và cận nhiệt đới Cựu thế giới.
Canna bangii Kraenzl., 1912
Canna flaccida Salisb., 1791
Canna glauca L., 1753
Canna indica L., 1753
Canna iridiflora Ruiz & Pav., 1798
Canna jaegeriana Urb., 1917
Canna liliiflora Warsz. ex Planch., 1855
Canna lineata Ciciar., 2014
Canna paniculata Ruiz & Pav., 1798
Canna pedunculata Sims, 1822
Canna tandilensis Ciciar., 2015
Canna tuerckheimii Kraenzl., 1912

Ở Việt Nam có vài loài như:
Chuối hoa lai/Ngải hoa (Canna × hybrida Rodigas, 1895 = C. glauca × C. indica × C. iridiflora): Hoa to có màu sặc sỡ, đỏ hay vàng, làm cảnh.
Dong riềng đỏ/chuối củ/chuối hoa (Canna indica): Hoa nhỏ màu đỏ không đẹp bằng loài trên, trồng lấy củ ăn, lấy bột làm miến.
Phấn mĩ nhân tiêu (Canna glauca).
Ngải hoa đỏ (Canna tuerckheimii).

Phát sinh chủng loài
Cây phát sinh chủng loài dưới đây lấy theo APG III.

|4=
|2=
}}
}}
}}

Hình ảnh

Tập tin:Cannaindica.jpg
Tập tin:Canna warscewiczii HabitusInflorescence BotGardBln0806.jpg
Tập tin:Canna hybriden 0.02 R.jpg

Chú thích

Tham khảo
Bộ Long đởm

Bộ Long đởm (danh pháp khoa học: Gentianales), tên gọi đã lỗi thời là bộ Hoa vặn (Contortae), là một bộ thực vật có hoa, bao gồm trong nó nhóm các loài có cùng một nguồn gốc đơn nhất của thực vật hai lá mầm có hoa cánh hợp, thuộc nhánh Cúc (Asterids). Các họ điển hình của các hệ thống phân loại gần đây được đưa ra ở bên phải. Các loài cây trong bộ khá đa dạng, lá thường mọc đối. Mạch gỗ với bản ngăn đơn. Hoa đều, tràng tiền khai hoa vặn, hoa thích nghi với lối thụ phấn nhờ sâu bọ.

Theo hệ thống phân loại Cronquist đã lỗi thời thì các họ như Saccifoliaceae, Retziaceae và họ Bông tai (Asclepiadaceae), nay là một phần của họ La bố ma, cũng được đưa vào đây. Cũng trong hệ thống này thì họ Thiến thảo (Rubiaceae) đã được đặt vào một bộ riêng còn họ Hoàng đằng (Gelsemiaceae) là một phần của họ Mã tiền (Loganiaceae).

Theo APG II bộ này chứa 5 họ, 1.118 chi và 16.637 loài và đã xuất hiện cách đây khoảng 89-83 triệu năm trước.

Phát sinh chủng loài
Struwe và ctv. (1995) cho rằng họ Loganiaceae, thậm chí ngay cả khi được định nghĩa hẹp, là cực kỳ cận ngành, với các nhánh bao gồm khoảng 1.300 chi và 15.500 loài (các họ Rubiaceae, Gentianaceae, Apocynaceae + Asclepiadaceae) xuất hiện từ trong họ này; chúng cũng phân định các họ một cách tương ứng. B. Bremer (1996), Potgeiter và ctv (2000), Backlund và ctv. (2000) lại cho rằng có mối quan hệ khác hẳn - họ Rubiaceae là chị em với Loganiaceae, Gentianaceae, Gelsemiaceae và Apocynaceae và quan hệ giữa 4 họ sau là không rõ ràng. M. Endress và ctv. (1996) lại tìm thấy mối quan hệ Gelsemiaciaceae [[Strychnaceae + Geniostomaceae - hỗ trợ tốt] Apocynaceae], và điều này cũng được hỗ trợ trong các phân tích của B. Bremer và Struwe (1992). Trong các phân tích khác, như trong cây phát sinh dưới đây, có sự hỗ trợ yếu cho mối quan hệ giữa Gelsemiaceae và Apocynaceae (Backlund et al. 2000; Jiao & Li 2007; B. Bremer 1999; Rova et al. 2002), trong khi Soltis et al. (2011: lấy mẫu) phát hiện một vài hỗ trợ cho cặp chị em [Gentianaceae + Apocynaceae].

Biểu đồ chỉ ra mối quan hệ phát sinh chủng loài của bộ Long đởm với các bộ khác trong nhánh Cúc như sau:

}}
}}
|label2=Campanulidae&nbsp;
|2=
}}
}}
}}
}}
}}
}}
}}
}}
Biểu đồ chỉ ra mối quan hệ phát sinh chủng loài trong phạm vi bộ Long đởm như sau:

}}
}}
}}
}}

Phân loại
Apocynaceae (họ La bố ma): 415 chi, 4.555 loài.
Gelsemiaceae (họ Hoàng đằng): 2 chi, 11 loài.
Gentianaceae (họ Long đởm): 87 chi, khoảng 1.655 loài.
Loganiaceae (họ Mã tiền): 13 chi, 420 loài.
Rubiaceae (họ Thiến thảo): 611 chi, 13.150 loài.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Struwe L., V. A. Albert và B. Bremer 1994. Mô tả theo nhánh và sự phân loại theo họ của bộ Long đởm. Cladistics 10: 175–205.
Backlund Maria, Bengt Oxelman và Birgitta Bremer 2000. Quan hệ phát sinh loài trong Bộ Long đởm (Gentianales) dựa trên các chuỗi NDHF và RBCL, với dẫn chiếu cụ thể tới họ Mã tiền (Loganiaceae). American Journal of Botany. 87:1029-1043. nội dung
Lưu gia độ

Lưu gia độ (劉家渡) là một bài thơ của Trần Quang Khải, được viết vào thời nhà Trần. Hiện còn một bản lưu truyền của Ngô Tất Tố. Bài thơ này đại ý tả cảnh khách qua bến đò Lưu gia, nhớ lại ngày xưa từng hộ tống xa giá vua có dừng quân nơi đây, nay non sông thái bình, trở lại chốn cũ đầu đã bạc, thấy hoa mai nở trắng xóa như tuyết bên bờ sông.

Nguyên bản Hán văn

:劉家渡口樹參天
:扈從東行昔白船
:舊塔江亭秋水上
:荒祠古塚石麟前
:太平圖志幾千里
:李代山河二百年
:詩客重來頭髮白
:梅花如雪照晴川
Phiên âm
:Lưu Gia độ khẩu thụ tham thiên,
:Hỗ tụng đông hành tích bạc thuyền.
:Cựu tháp giang đình lưu thủy thượng,
:Hoang tử cổ trũng thạch lân tiền.
:Thái bình đồ chí kỷ thiên lý,
:Lý đại quan hà nhị bách niên.
:Thi khách trùng lai đầu phát bạch,
:Mai hoa như tuyết chiếu tình xuyên

Chú thích
Việt Nam Văn Học: Văn Học Đời Trần (VHĐT), Ngô Tất Tố, Nhà xuất bản Đại Nam, Khai Trí, Sàigòn, 1960, trang 89. Bản điện tử truy cập tháng 1 năm 2006.

Tham khảo
Thể loại:Nhà Đường

Nhà Đường (唐朝 pinyin: tángcháo; 18 tháng 6 năm 618 – 4 tháng 6 năm 907) là triều đại kế tiếp nhà Tùy và tiếp theo triều đại này là thời kỳ Ngũ Đại Thập Quốc ở Trung Quốc. Triều đại này bị chen ngang bởi thời kỳ của nhà Võ Chu (16 tháng 10 từ năm 690 – 3 tháng 3 năm 705) khi Võ Tắc Thiên chiếm giữ ngai vàng. Triều đại này do họ Lý lập nên.
Thể loại:Nhà Thương

Nhà Thương là một triều đại trong lịch sử Trung Quốc, trong khoảng từ năm 1600 TCN đến năm 1046 TCN. Đây là triều đại tiếp nối nhà Hạ. Sau nhà Thương là nhà Tây Chu.
Thể loại:Nhà Liêu

.]]

Nhà Liêu (907-1125), đôi khi còn được biết đến như là Vương quốc hay Đế chế của người Khiết Đan, được thành lập bởi dòng họ Da Luật (耶律 Yēlǜ) của các bộ lạc người Khiết Đan trong những năm cuối của nhà Đường, mặc dù Da Luật A Bảo Cơ đã không công bố niên hiệu cho đến tận năm 916. Nguyên thủy là đế chế Khiết Đan, hoàng đế Da Luật Đức Quang chính thức đặt tên là Đại Liêu hay nhà Liêu vào năm 937.
Lực quán tính

Lực quán tính, hay còn gọi là lực ảo, là một lực xuất hiện và tác động lên mọi khối lượng trong một hệ quy chiếu phi quán tính, như là hệ quy chiếu quay.

Lực quán tính \vec{F} không xuất phát từ bất kỳ tương tác vật lý nào mà là từ gia tốc \vec{a} tự xuất hiện trong hệ quy chiếu phi quán tính. Dựa vào định luật 2 Newton \vec{F} = m \vec{a}, lực quán tính luôn tỉ lệ thuận với khối lượng m tác động vào.

Một lực quán tính xuất hiện khi một hệ quy chiếu có gia tốc so với một hệ quy chiếu khác. Một hệ quy chiếu có thể được gia tốc theo bất kỳ cách nào, nên lực quán tính cũng là tùy ý (nhưng phải phụ thuộc vào gia tốc của hệ quy chiếu). Tuy nhiên, bốn lực quán tính đã được định nghĩa theo những cách gia tốc thường xảy ra: một lực gây ra bởi bất kỳ gia tốc tương đối theo một đường thẳng (lực quán tính tịnh tiến), hai lực gây ra từ bất kỳ chuyển động quay nào (lực quán tính ly tâm và lực Coriolis) và lực cuối, còn gọi là lực Euler, gây ra bởi sự thay đổi tốc độ quay.

Lực quán tính trong các hệ quy chiếu phi quán tính
Trong hệ quy chiếu chỉ có gia tốc tịnh tiến
Gọi hệ quy chiếu K' là hệ quy chiếu phi quán tính chuyển động có gia tốc tịnh tiến \vec{a} so với hệ quy chiếu quán tính K, mọi khối lượng m trong hệ quy chiếu K' phải chịu tác động của lực quán tính tịnh tiến \vec{F}_{inertial}:
:\vec{F}_{inertial} = -m\vec{a}
Trong hệ quy chiếu chỉ có chuyển động quay
:Bài chi tiết : Hệ quy chiếu quay
Trong một hệ quy chiếu quay có tốc độ góc là \vec\Omega so với hệ quy chiếu quán tính, mọi khối lượng m phải chịu tác động của 3 lực quán tính còn lại:
Lực Coriolis

:
\vec{F}_{Coriolis} =
-2m \vec\Omega \times \vec{v}_{r}

với \vec{v}_{r} là vectơ vận tốc của vật trong hệ quy chiếu quay.

Lực quán tính ly tâm

:
\vec{F}_{centrifugal} =
-m\vec\Omega \times (\vec\Omega \times \vec{r})

với \vec{r} là vectơ bán kính của vật trong hệ quy chiếu quay.

và Lực Euler

:
\vec{F}_ =
-m\frac{d\vec\Omega}{dt} \times \vec{r}

với \frac{d\vec\Omega}{dt} là sự thay đổi vectơ tốc độ góc \vec\Omega theo thời gian.

Trong hệ quy chiếu tổng quát
Với một hệ quy chiếu phi quán tính K' quay với vectơ tốc độ góc \vec\Omega và tịnh tiến với gia tốc \vec{a} so với hệ quy chiếu quán tính K, mọi khối lượng m phải chịu tác động của 4 lực quán tính trên.

Gọi \vec{F}_i là tổng lực tác động lên vật trong hệ quy chiếu quán tính K và \vec{F}_r là tổng lực tác động lên vật trong hệ quy chiếu phi quán tính K', chúng ta có phương trình:

:\vec{F}_r = \vec{F}_i + \vec{F}_{inertial} + \vec{F}_{Coriolis} + \vec{F}_{centrifugal} + \vec{F}_

Xem thêm
Hệ quy chiếu
Hệ quy chiếu quay
Lực Euler
Lực quán tính ly tâm
Hiệu ứng Coriolis

Tham khảo
Musella

Musella là một chi hiện đã biết, chứa một hay hai loài (Musella lasiocarpa, M. splendida) trong họ Chuối (Musaceae) có nguồn gốc ở vùng đông nam châu Á, bao gồm cả tây nam Trung Quốc (các tỉnh Vân Nam và Quý Châu), Việt Nam, Lào và Myanmar. Sự phân loại này đã và vẫn tiếp tục gây ra nhiều vấn đề cho các nhà phân loại học và địa vị của nó vẫn còn có mâu thuẫn ít nhiều.

Loài thực vật này về hình thức lần đầu tiên được Adrien René Franchet đặt tên năm 1889. Ông đặt nó vào chi Musa, với danh pháp Musa lasiocarpa, nhưng cho rằng nó đủ khác biệt với các loài Musa đã biết để đặt nó trong tổ (sectio) mới do ông tạo ra là Musella.

Năm 1947, Ernest Entwistle Cheesman đã kiểm tra các mẫu cây ở Kew và với các chứng cứ tìm thấy, ông đã bình luận rằng "Nó có thể là bất cứ thứ gì, nhưng có lẽ không phải là Musa, theo nghĩa đen", và tuy thế nhưng ông lại tách nó ra để cho vào chi Ensete. Trong khi lưu ý rằng nghiên cứu sâu hơn nữa có thể tìm thấy là loài thực vật này đại diện cho một chi mới thì Cheesman lại tạo ra tổ hợp Ensete lasiocarpum khi rà soát lại chi Ensete trong các văn bản của ông vào năm 1947 (in năm 1948).

Norman Simmonds (1962) đã không đồng ý với Cheesman, mặc dù ông đã biết rằng biểu hiện bề ngoài của loài cây này rất giống với các loài của chi Ensete. Tuy nhiên, Simmonds cũng lưu ý rằng "cấu trúc bao hoa (của nó) là tương tự như của Musa" và "các đặc trưng bao hoa là chẩn đoán quan trọng về chi". Mặc dù rõ ràng là ông trên thực tế chưa nhìn thấy mẫu cây còn sống, nhưng Simmonds vẫn thích gọi nó là Musa lasiocarpa.

Các nhà phân loại học khác cho rằng loài cây này là bất thường đối với cả Musa và Ensete. Năm 1978, Li Hsi-Wen (李锡文, Lý Tích Văn) nâng cấp tổ Musella thành chi độc lập cùng tên, John Kress tại Viện Smithsonia có (chưa công bố) các dữ liệu về hình thái học và phân tử để củng cố địa vị của Musella như là một chi riêng rẽ. Sự xuất bản của công trình có tuyên bố rõ ràng này hiện vẫn còn phải chờ.

Năm 2004, một danh pháp loài mới cho chi Musella là Musella splendida, đã được miêu tả ở Việt Nam (công bố năm 2002 của Valmayor & Lê Đình Danh, 2002 là nom. inval., Valmayor & Lê Đình Danh, 2004), nhưng hiện tại Plants of the World Online cho rằng nó chi là đồng nghĩa muộn của Musella lasiocarpa.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Chi Musella
Dã thự

Dã thự (野墅) là một bài thơ của Trần Quang Khải, được viết vào thời nhà Trần. Hiện còn một bản lưu truyền của Ngô Tất Tố. Bài thơ này đại ý tả cảnh một ngôi biệt thự mới được xây ở đồng quê, cảnh tượng mới mẻ, cây trái tươi tốt, bốn mùa như mùa xuân. Ban đêm có khi ánh trăng và tiếng còi mục đồng vọng lên chòi canh, ban ngày mây hòa theo bóng áo ngườì nông dân bên đồng lúa. Đường sá thì quanh co uốn khúc nhưng tiện lợi, quỷ thần cũng phải bảo nhau nơi đây đáng thật là nơi ở ẩn.

Nguyên bản Hán văn

::
:野墅初開景相新，
:芬菲桃李四時春。
:一聲牛笛青樓月，
:幾片農蓑碧隴雲。
:路挽羊腸通紫陌，
:溪分燕尾斷紅塵。
:鬼神暗地偷相語，
:一段風光可隱君。

Phiên âm
:Dã thự sơ khai cảnh tướng tân,
:Phân phi đào lý tứ thời xuân.
:Nhất thanh ngưu địch thanh lâu nguyệt,
:Kỷ phiến nông thoa bích lũng vân.
:Lộ vãn dương trường thông tử mạch
:Khe phân yến vỹ đoạn hồng trần
:Quỷ thần ám địa thâu tương ngữ
:Nhất đoạn phong quang khả ẩn quân

Chú thích
Việt Nam Văn Học: Văn Học Đời Trần (VHĐT), Ngô Tất Tố, Nhà xuất bản Đại Nam, Khai Trí, Sàigòn, 1960, trang 92. Bản điện tử truy cập tháng 1 năm 2006.

Tham khảo
Nguyễn Khải

| occupation = Nhà văn
| giai đoạn sáng tác văn học = 1954 - 2006
| tác phẩm văn học = Mùa lạc, Xung đột
}}
Nguyễn Khải (tên khai sinh: Nguyễn Mạnh Khải; 3 tháng 12 năm 1930 - 15 tháng 1 năm 2008), là một nhà văn người Việt Nam được trao tặng Giải thưởng Hồ Chí Minh và là một trong những gương mặt nổi bật của thế hệ nhà văn trưởng thành sau cách mạng tháng 8 năm 1945. Ông là đại biểu Quốc hội khóa VII; Phó Tổng thư ký Hội Nhà văn Việt Nam khóa III.

Tham khảo

Liên kết ngoài
"Đi tìm cái tôi đã mất"
Vĩnh biệt nhà văn Nguyễn Khải, Vietnamnet 20:39' 15/01/2008 (GMT+7)
Tác giả 'Mùa lạc' qua đời, Thoại Hà, VnExpress 16/1/2008 08:51 GMT+7
IPod

iPod là dòng máy nghe nhạc của Apple hay máy chơi nhạc, video, hình ảnh, game hay gọi chung là những tính năng cơ bản của một chiếc iPhone. Các loại iPod ban đầu thường có giao diện đơn giản với trung tâm là phần bánh trượt cảm ứng (trừ iPod shuffle). iPod hiện nay gồm 4 dòng chính: loại siêu nhỏ iPod Shuffle, loại trung iPod Nano, loại cảm ứng iPod Touch (gần giống iPhone), loại ổ cứng iPod Classic. iPod Classic sử dụng ổ cứng gắn liền làm bộ nhớ, còn lại đều sử dụng ổ flash. Đa phần như những máy nghe nhạc khác, iPod có thể làm thiết bị lưu trữ dữ liệu khi gắn vào máy tính. Những loại iPod bị gián đoạn kể cả hai thế hệ iPod mini phổ biến và bốn thế hệ iPod lớn bình thường, tất cả có màn đơn sắc, trừ ra iPod thế hệ thứ tư có màn hình màu (đầu tiên được bán dưới tên iPod photo trước khi nó thay cho iPod đơn sắc làm loại iPod chính).

Tham khảo

Liên kết ngoài
Apple iPod – Trang chủ của Apple
iPodLinux – iPod với Linux
Thể loại:Đổi hướng viết tắt

Thể loại này liệt kê các trang đổi hướng có tên viết tắt. Để bỏ một trang đổi hướng vào thể loại này, cộng thêm thẻ vào cuối dòng có mã đổi hướng.

Xem thêm :Thể loại:Từ viết tắt.
Băng dính

Băng dính hay băng keo là một loại vật liệu có tính năng kết dính, thường bao gồm keo kết hợp với một vài vật liệu dai, mềm khác như màng nhựa BOPP, PVC, vải, giấy.

Băng dính sử dụng phần lớn trong nhu cầu đóng gói thành phẩm, bảo vệ sản phẩm. Ngoài ra Băng Dính còn có rất nhiều công dụng trong các ngành như điện tử, công nghiệp,...

Băng dính được phân loại theo nhiều tiêu chuẩn khác nhau: theo chất keo, theo vật liệu quết keo, theo công dụng và theo kích cỡ, hình dạng. Loại Băng dính thông dụng nhất trên thị trường là băng dính OPP hay còn được gọi là băng dính đóng thùng. Ngoài ra còn có rất nhiều biến thể khác của băng dính như băng keo giấy kraft, băng keo giấy, băng keo vải, băng keo chống thấm,...

Băng Dính thường được quy đổi theo đơn vị yard (0.91 mét/1 yard) sẽ rất thiệt hại cho khách hàng nếu không hiểu đơn vị này vì phần lớn các đơn vị thương mại thường dùng đơn vị này để gian lận số mét trên cuộn thành phẩm để hạ giá thành.

Băng dính được phân loại theo nhiều tiêu chuẩn khác nhau: theo chất keo, theo vật liệu quết keo, theo công dụng và theo kích cỡ, hình dạng.

Hình:Cling duct tape.jpg|Băng dính Duct-một loại băng dính dán rất chắc
Hình:Blue tapes cutter.jpg|Dụng cụ cắt băng dính văn phòng
Hình:20050402 1116 2469-DuctTape-800px.jpg|Băng dính vải
Hình: Gaggedmanimage2.jpg|Băng dính bịt miệng.
FIDE

|headquarters = Lausanne, Thụy Sĩ
|membership = 185 quốc gia thành viên
|leader_title = Chủ tịch
|leader_name = Arkady Dvorkovich
|language =
|website = www.fide.com
}}

FIDE (/ˈfiːdeɪ/, FEE-day, viết tắt từ tiếng Pháp Fédération internationale des échecs, tức là Liên đoàn Cờ vua Quốc tế) là tổ chức quốc tế liên kết các liên đoàn cờ vua quốc gia toàn thế giới.

Được thành lập tại Paris ngày 20 tháng 7 năm 1924, FIDE được Ủy ban Olympic Quốc tế (IOC) công nhận là cơ quan cao nhất chịu trách nhiệm tổ chức các cuộc thi đấu cờ vua trên phạm vi quốc tế. Khẩu hiệu của FIDE là Gens una sumus (có nghĩa: Chúng ta là một). Chủ tịch hiện tại của FIDE là Arkady Dvorkovich, người Nga.

Ngày nay, với sự gia nhập của 161 nước trên thế giới, FIDE là một trong những tổ chức thể thao năng động nhất trong việc thuyết phục và huy động hàng triệu kì thủ trên thế giới cùng phát triển các hoạt động của môn thể thao trí tuệ. Mục tiêu của FIDE là truyền bá và phát triển cờ vua trên tất cả các quốc gia, cũng như nâng cao văn hóa, sự hiểu biết về cờ vua dưới hình thức một môn thể thao và một môn khoa học thực sự.

Lịch sử

Các liên đoàn thành viên
Hiện giờ FIDE có 158 liên đoàn thành viên. Con số này có thể thay đổi vì có liên đoàn mới gia nhập, hoặc đôi khi có liên đoàn thành viên giải tán hoặc không trả được lệ phí.

Các chủ tịch liên đoàn

Xem thêm
Cờ vua
Danh hiệu FIDE

Tham khảo

Liên kết ngoài
Trang chủ của FIDE
Luật cờ vua FIDE