Trận Grozny (1994-1995)

| date = 22 tháng 12 năm 1994 – 6 tháng 3 năm 1995
| result = Nga chiến thắng trong thiệt hại
| combatant1 =
| combatant2 = Cộng hòa Chechnya Ichkeria
UNA-UNSO
| commander1 = Pavel Grachev
Ivan Babichev
Anatoly Kvashnin
Konstantin Pulikovsky
Lev Rokhlin
Vladimir Shamanov
Viktor Vorobyov
Ivan Savin
}}
| commander2 = Dzhokhar Dudayev
Aslan Maskhadov
Shamil Basayev
Turpal-Ali Atgeriyev
Ruslan Gelayev
Salman Raduyev
Akhmed Zakayev
Apti Tokayev
Ali Adayev
Oleksandr Muzychko
}}
| strength1 = 60,000 (một ước tính khác là 5,000) theo Nga: 12,000
| casualties1 = 1,426–2,000+ binh sĩ bị tiêu diệt (kể cả 408 mất tích)4,670 bị thương96 bị bắt62 xe tăng bị hủy163 thiết bị bọc thép bị hủy
| campaign =
}}
Trận Grozny lần thứ nhất là trận đánh giữa Lực lượng mặt đất Nga thuộc Quân đội Nga đã phong tỏa và chiếm đóng thủ phủ Grozny (Grô-z-nưi) của cộng hòa Chechnya (Chét-xi-nha) vốn chưa bao giờ khuất phục trong những tháng đầu của cuộc Chiến tranh Chechnya lần thứ nhất. Cuộc tấn công kéo dài từ tháng 12 năm 1994 đến tháng 3 năm 1995, hàng loạt diễn biến chiến sự dẫn đến Quân đội Nga chiếm đóng thành phố Grozny đổ nát trước sự tập hợp của phiến quân Chechnya bất trị xung quanh chính quyền của viên tướng Dzhokhar Dudayev - "Đứa con Chechnya đau khổ". Cuộc đụng độ ban đầu dẫn đến thương vong rất lớn cho Nga dẫn đến sự thất điên bát đảo và mất tinh thần nghiêm trọng hàng loạt trong các lực lượng Nga. Phải mất thêm hai tháng giao tranh ác liệt và thay đổi chiến thuật liên tục thì Quân đội Nga mới có thể tái chiếm được Grozny nhưng trận chiến đã gây ra sự thiệt hại và thương vong to lớn cho thường dân và chứng kiến chiến dịch ném bom nặng nề nhất ở Châu Âu kể từ khi kết thúc Chiến tranh thế giới thứ hai khi quân đội Nga tiến hành vây hãm thành phố Grozny, hàng ngàn thường dân đã thiệt mạng vì các cuộc không kích và pháo kích. Trận đánh kinh điển này cũng đi vào giáo án quân sự như những bài học về tác chiến đô thị. Trận chiến ở Grozny đã cho giới chức quân sự Nga những bài học đắt giá và nhận ra rằng xe tăng Nga không phải lúc nào cũng là thứ vũ khí bất khả chiến bại, rõ ràng nhất là khi tác chiến trong không gian chật chội.

Diễn biến
Đợt tấn công đầu tiên được quân Nga tiến hành vào đêm giao thừa năm 1995 (tối ngày 22 tháng 12 năm 1994), sau những cuộc oanh kích bằng máy bay, quân Nga tiến lên, nhưng cuộc đột kích ban đầu này đã kết thúc bằng thất bại thảm hại của quân đội Nga với thương vong nặng gồm hơn 2.000 lính Nga đã tử trận ngay trong đợt xung phong đầu tiên này, đa phần là lính nghĩa vụ mới tuyển mộ, trong đó thiệt hại nặng nhất thuộc về Lữ đoàn Cơ giới 131 "Maikop" khi lữ đoàn này bị tiêu diệt hoàn toàn trong cuộc chiến tại nhà ga trung tâm Grozny. Để tiêu diệt lực lượng tăng thiết giáp hùng hậu của Nga, các tay súng Chechnya dùng các vũ khí chống tăng do chính Liên Xô và Nga sản xuất, họ chia nhỏ thành các tổ hỏa lực khoảng 3-4 người gọi là "Tổ săn tăng", mỗi tổ gồm một xạ thủ rocket chống tăng, một xạ thủ bắn tỉa hạ bộ binh, các tay súng còn lại làm nhiệm vụ bọc hậu và vận chuyển đạn cho các tay súng rocket và tay bắn tỉa. Các toán chiến đấu triển khai các tổ hoả lực của mình vào các đội săn tăng.

Xạ thủ bắn tỉa và xạ thủ súng máy chia cắt bộ binh, còn xạ thủ rocket chống tăng tiêu diệt xe tăng-thiết giáp. Sau khi tái tổ chức, quân số bộ binh được tăng thêm và bắt đầu giải phóng có hệ thống từng ngôi nhà, từng khu phố. Tổn thất xe tăng-thiết giáp đã giảm đáng kể nhờ thay đổi chiến thuật. Bộ binh Nga tiến ngang với xe tăng-thiết giáp để yểm trợ. Để tiêu diệt các thợ săn tăng, quân Nga tổ chức các cuộc phục kích trên các tuyến đường tiếp cận của họ. Nhìn chung, dù bị thiệt hại nặng nề do chiến thuật du kích nhưng quân Nga với ưu thế về kỹ thuật, vũ khí cũng như số lượng lính nghĩa vụ đông đảo cũng chiếm được thủ phủ Grozny qua chiến tranh đường phố đẫm máu. Đỉnh điểm của cuộc chiến là trận tàn phá thủ đô Grozny. Tướng A. Lebed đã cố gắng ngăn chặn đổ máu thêm ở Grozny với vai trò trung gian hòa giải giữa quân Nga và phiến quân Chesnia, tướng A. Lebed đã giúp chấm dứt chiến dịch 1994–1996 của Nga ở Chechnya.

Hậu chiến
- "Đứa con Chechnya đau khổ" đã chết thê thảm khi máy bay nga bắt được tín hiệu vô tuyến điện của ông Nhưng rồi một sự kiện lịch sử bước ngoặt diễn ra vào tháng 4 năm 1996, quân đội Nga đã bắt được tín hiệu vô tuyến điện và thông qua vệ tinh quân sự, tín hiệu này ngay lập tức được truyền đến máy bay chiến đấu đang chờ lệnh trên không. Chiếc máy bay này căn cứ theo tín hiệu, bắn một quả tên lửa không đối đất xóa xổ mục tiêu đã định. Sau vụ việc, Dudayev được chứng minh là đã chết do quả tên lửa đó. Sau cái chết thê thảm của Dudayev, Boris Yeltsin vô cùng vui sướng. Ngày 23 tháng 8 năm 1996, Nga và Chechnya ký kết hiệp định ngừng bắn. Quân đội Nga rút về nước, kêt thúc cuộc chiến tranh lần thứ nhất tại Chechnya.

Chú thích

Tham khảo

Chechnya: Calamity In The Causasus, by Carlotta Gall and Thomas de Waal, New York University Press, 1998
My War Gone By...I Miss It So, by Anthony Loyd, Penguin Group, 1999
The Battle of Grozny: Deadly Classroom for Urban Combat by Timothy L. Thomas from Parameters, Summer 1999
Liên kết ngoài
FMSO: Changing Russian urban tactics: The aftermath of the battle for Grozny
FMSO: "Soft Log" and Concrete Canyons: Russian Urban Combat Logistics in Grozny
New Year's Eve
The Battle(s) of Grozny
The first bloody battle
The New Year's Eve Attack on Grozny
View From the Wolves' Den The Chechens and Urban Operations
Wounded Bear: The Ongoing Russian Military Operation in Chechnya
Why It All Went So Very Wrong
Hell part 1 (report about gen. Lev Rokhlin's group North)
Hell part 2 (report about gen. Lev Rokhlin's group North)
Vyacheslav Mironov. I was in that war. Translation available online here and here .