Sancho I của Bồ Đào Nha

| nơi sinh = Coimbra, Vương quốc Bồ Đào Nha
| mất = 26 tháng 3, 1212 (57 tuổi)
| nơi mất = Coimbra, Vương quốc Bồ Đào Nha
| nơi an táng = Tu viện Santa Cruz, Coimbra, Quận Coimbra, Bồ Đào Nha
| tôn giáo = Công giáo La Mã|
}}
Sancho I (), biệt danh "Người cư trú" (), Vua Bồ Đào Nha (11 tháng 11, 1154 – 26 tháng 3, 1212) là người con trai hợp pháp thứ hai còn sống và là đưa con thứ tư của Afonso I của Bồ Đào Nha với người vợ là Maud xứ Savoy. Sancho kế vị cha mình vào năm 1185. Ông đã sử dụng danh hiệu Vua thành Silves từ năm 1189 cho đến khi ông để mất vùng này vào tay của quân Almohad vào năm 1191.

Tiểu sử
Thiếu thời

Vào năm 1170, vua Afonso I đã phong tước hiệp sĩ cho con mình là Sancho, kể từ đó ông trở thành người thứ hai đảm nhiệm trọng trách lãnh đạo cả hành chính và quân sự của vương quốc. Vào lúc này, nền độc lập của Bồ Đào Nha (tuyên bố vào năm 1139) vẫn chưa thực sự vững chắc. Các vua của León và Castile chỉ trực chờ mang quân tái sáp nhập Bồ Đào Nha và Giáo hội Công giáo La Mã còn chậm trễ trong việc ban ơn và công nhận vị thế của vương quốc. Do vậy mà Afonso I đã phải tìm kiếm các đồng minh khác trên bán đảo Iberia. Bồ Đào Nha liền tiến hành liên minh với Vương quốc Liên hiệp Aragon và họ cùng nhau chống lại Castile và León. Để củng cố mối quan hệ này, hai bên đã tổ chức hôn lễ giữa Infante Sancho của Bồ Đào Nha với Infanta Dulce xứ Aragon, em gái vua Alfonso II của Aragon vào năm 1174. Như vậy Aragon là vương quốc Iberia đầu tiên công nhận nền độc lập của Bồ Đào Nha.

Kế vị
Sau khi vua Afonso I mất vào năm 1185, Sancho I nối ngôi trở thành vị vua thứ hai của Bồ Đào Nha. Coimbra vẫn đóng vai trò là trung tâm của vương quốc và ông đã chấm dứt các cuộc chiến tranh dai dẳng và vô nghĩa đối với các nước láng giềng của mình để giành quyền kiểm soát các vùng đất biên giới Galicia. Thay vào đó, ông chuyển tất cả mọi sự quan tâm của mình về phía nam, nhắm vào các tiểu quốc của người Moor (gọi là Taifa) vẫn phát triển mạnh. Nhờ sự giúp đỡ của Thập tự quân mà Sancho đã chiếm được Silves vào năm 1191. Silves là một thành phố quan trọng ở miền Nam, đóng vai trò là trung tâm hành chính và thương mại với dân số khoảng 20.000 người. Sancho còn ra lệnh củng cố thành phố và xây dựng một lâu đài mà ngày nay một di tích quan trọng của di sản Bồ Đào Nha. Tuy nhiên, sự chú ý về mặt quân sự đã sớm chuyển hướng về phía Bắc, nơi tuyến biên giới của Bồ Đào Nha vẫn còn chịu sự đe dọa từ phía León và Castile. Silves ít lâu sau bị người Hồi giáo tái chiếm.

Di sản
Sancho I đã dành nhiều thời gian dưới thời trị vì của mình cho việc tổ chức chính trị và hành chính của vương quốc mới. Ông cho tích góp tiền của vào ngân khố quốc gia, hỗ trợ các ngành công nghiệp mới và tầng lớp trung lưu gồm các thương gia. Ngoài ra, ông còn cho lập một số thị trấn và làng mạc mới (như Guarda năm 1199) và rất mực chăm lo cho các vùng sâu vùng xa thưa thớt dân cư ở các khu vực Kitô giáo tại phía bắc Bồ Đào Nha, đặc biệt là với Flemings và Burgundy do đó được mệnh danh là "Người cư trú". Nhà vua cũng được biết đến với niềm đam mê văn học và ham học hỏi. Sancho I có viết một số tập thơ riêng và dùng ngân quỹ triều đình để gửi sinh viên Bồ Đào Nha tới học tại các trường đại học ở châu Âu.

Tổ tiên

Con cháu
Sancho kết hôn với Dulce xứ Aragon, con gái của Raymond Berengar IV, Bá tước xứ Barcelona và Petronilla, Nữ hoàng Aragon.



Chú thích

Tham khảo