[Beyoğlu]
(Karadeniz Bölgesi, Kastamonu)

[BEYOĞLU]

Bir varımış, bir yoğumuş. Bi Beyoğlu varımış. Bu Beyoğlu’nun yaylası varımış. Orda at otlatırımış. Orda da göçmenle oraya çadır gurmuşla. Beyoğlu oraya varıya geliye. Göçmennerin gızına âşıg olmuş. Efendime söyleyin gızınan annaşmışla. Buran* alurun* filan deyi. Ondan sona bu göçmenlerin anaları bubaları duruya.

— Biz, diyala, bu gızı gaçuralım. Beyoğlu elimizden alacak bunu, diyala.

Ordan gece yarısı bunu gaçurmaya talib oluyala. Gızı bindüriyala ata, ayahlarına ezenginin* altından bukağılıyala* Gız şey ediye hemen,o arada bi yazı yazıye:

— Beyim, yazıyı ne hada* çabuk ohursan* arham sıra, peşim sıra gel, deya.

[Beyoğlu] sabağlin yine varıya, atı oynadıye, bi bahıye yaylada kimse yok, gitmiş.

— Beyim, deya, bu mektüpde sana terif ediyon. Terif etduğum yere doğru gel, beni bulusun, deya.

Tamam, ordan bu dönüye koyüne Beyoğlu. Beyoğlu zengin adam. Heybesine altun dolduriye. Ata biniye yine ha bahalım gidiye. Birez gitdükden sora bi çobana ras geliye:

— Çoban gardaş gel buraya, deya.

[Çoban]geliye.

— Burdan, deya, çadırnan felan bi göçmen gitti mi, deya.

— Gitti, deya.

— Onna, deya, sen, deya, bana tarif et.

— Şuraya doğru gitti deyve dedile, deya. Şu yana doğru saptıla, gittile deya. (Tamam.)

—Aç çantanı, deya.

Çantasına altun doldurveriya. Ha baham gidiya gayrı Beyoğlu atınan. Ha baham. O gitmekte olsun. Bi dağa varınca dağda bi tıhırdı oluya. Orda atı yohoru bağlaya. Usul usuliniye.Bahıya ki bi dev garısı. Usul usul usul varıya duymadan. [Dev karısı] memesinin birini bi arkaya atıya, birini bi arkaya atıya. Beyoğlu usul usul varıya. Duymadan arhasından onu emiya, memesini.

— Mememden emdin oğlum oldun. Mememden emmeyen canı yuduverceydim, deya.

— Ana, deya, beni nasıl yutcaksın, deya? Benim daa bi muradım va, deya.

—Ne muradın va oğlum, deya.

— Ben, deya, filan goçmenlerin gızına aşıh oldum. Vemedile bana. Ben onu arayon, deya.

— Heee, onun buğce* duğünü va oğlum, deya. (Tamam.) Nederüz, deya. O düğüne, deya, iki

dane oğlanım va. Onna görüşürün, deya.

Onna [oğlanlar] geliya duğüne.

— Ana, adam eti gokuya. Hani adamla, diyala (Beyoğlun’u).

—Ay oğlum, bi şey yok, deya.

— Boş değilsin ana, deya. Hele sen çıhart.

— Ay oğlum, deya, şu mememden emen neniz olu, deya.

— Gardaşımız olu, deya.

— Bi şey etmez misiniz, deya.

— Etmeyüz, deya.

Orda şey varmış, dolap gibi bi yer, ordan çıharıveriya ikiz gardaşı. Gayrı onla bunu egidiyala*. O gece duğünü varımış [kızın]. Devle iki dene oğlanı oraya varınca duğün ahalisine:

— Bu, deya, bi şeylik bi durgunluk, böyle duğünolu mu? Ses seda yok, deya. Bi gave de mi yapmadınız hiç, deya.

— Yap, la bi gağve, deyala. (Ocağın gağve yedeği olumuş esgüden) yedeyi sürüyo ocağa, gağveyi yapıya. Gağve yapmakta olsun. Duğün ahalisi bayılıya. Bayılduktan sona dev oğlu uşahları geliye.

— Biz onnarı bayılttuk, deyala. Nedelim?

Böyük oğlan deye ki:

— Gızın, deya, elinden yapışıp, deya, seni üç dört saatlik yere eletivemek* benden olsun deya.

Öte yankı de diye ki:

— Filan yerdeki ahırdaki Emir beyin atını çekip de filan yerden seni eletmek de benden olsun, deya.

— Tamam, deyala.

Onna orda bayılagosun, bunna gidiyala orayadan bırahıyala, dönüyala geri. Beyoğlu gidiya gızı tergüzüne[8] atına atıya. Deee biraz gittikten sonra Beyoğlu kıza deya:

— Bizim, deya, yaylanin ışıklarını görüyon mu, deya.

— Hayır, deya, Beyoğlu’na. Ora değil, deya, daa çoh uzah, deya. Sen bilemeyon mu?

—Bilmez miyin, deya, ben yaylamın ışığnı, deya.

Gidiyala. Çok biraz gittikten sona yozunun* yüzünde gonak va. Gonakda ışıh yanıye.

— Şurda, deyala, ezcük biz dinelenim. Bura bizim yaylımız filan deyil emme.

— Gel, deya.

Gız:

— Oraya girmeyelim, deya, bi belaya dolaşuruz.

— Bi şey olmaz, deya, ecük otururuz, deya.

Çıhıyala, çıhıyala yohoru. Enaaa*, hepsi eşkıyaymış ora. Efendime söyleyin.

— Allah bize vedi, deyala.

O alıyagızı seviye, o alıyagızı şey ediye. Gız gorkuya tabi.

Eşkiyalara bahan adam Arab’ımış:

— Şindi, deya, misafir, deya. Buna, deya, dohunman, deya. Biraz sona, deya, bu alışu size, deya. Muhabbet yapvörü, gonuşuvörü, deya.

— Ey nedelim?

— Beyoğlu da aşağda. Kes de gel, deyala [Arap’a].

Aşağiniya. Beyoğlu’nu neyle* kesecek? Şu barmağnı çiziye. Miltanına* böle bulaya eletiya, atıya orta yere.

— Yörü git kâfirin gızı, deya, bana dek* ettin, deya Beyoğlu.

[Eşkıyalar, kızla], gayrı sarmaş dolaş oluyala. Gayrı onu oynadıyala, gızı. Bilmem bi şey ediyala, bunna [Beyoğlu] öldü deyi.

Neyleyse Arab kurtarmış bunnarı. [Arap]:

— Beni, deya, bunna uyanınca öldürüle. Beni de egidimüsünüz, deya.

Gıznan ikisini, birini önüne alıya, birini arhasına alıya. Hadi bahalım gidiyala. Onna [eşkiyalar] uyuyagosun. Gide gide gide varıyala Beyoğlu’nun koyune. Gırg gun gırg gece duğün ediyala. Onna ermiş muradına, Allah cümlenizi erdüsün.

 

 


*ezengi: Üzengi.

*bukağı: Binek hayvanlarının kaçmaması için ayağına geçirilen demir köstek.

*ne hada: Ne kadar.

*ohumak: Okumak.

*buğce: Bu gece

*egitmek/agitmek: Götürmek.

*eletmek: İletmek, götürmek, ulaştırmak.

*tergü: Terki, eyerin arka bölümü.

*yozu: Yazı. Ova, düzlük.

*enâ: Hayret bildiren bir ünlem.

*neyle: Nasıl?

*miltan: Gömlek.

*dek: Düzen, hile, oyun.