SÜLLÜ YUSUF
(İç Anadolu Bölgesi, Niğde)

SÜLLÜ YUSUF

 

Bir kadının çocuğu olmazmış. Kadın “Allah’ım bana bir oğlan ver de dev olsun.” demiş. Allah bir oğlan verir, dev olur. Alıp götürürler ahıra korlar, samanın üstüne. Önüne bir saman verirlermiş, bir su verirlermiş. Orada büyüye büyüye koca bir dev olmuş. İçi adammış, dünya güzeli.

Padişahın kızı bir gün kül atmaya çıkıyormuş. Pencereden eğilir ki, etraf aydınlık gibi. “Bu şavk* ne?” der. Oğlanın şavkıymış. Oğlan “İn gel kız.” der. Kız iner gelir. Kıza demiş ki:

-Benim dışım dev, içim adam. Eğer dünür salarsam beni almamazlık yapma.

-Tamam.

-Eğer kimseye dersen, güvercin olurum, uçarım devlerin içine giderim.

“Tamam.” diyerek kız gider. Oğlan da annesine varır. Annesine der ki:

-Anne, padişahın kızına dünür var.

-Oğlum, padişah zengin, biz fakiriz. Yiyecek ekmeğimiz yok. Padişah kızını bize verir mi?

-Verir ana.

Kadın kalkar, padişahın huzuruna varır. Fakat padişaha diyemez. Oturur oturur...

Padişah kızına der ki:

-Kızım, azıcık buna sadaka verin de gitsin. Bu fakir bir kadın.

-Baba niye geldi kim bilir? Niye hâlini sormazsınız?

Padişah kadına sorar:

-Niye geldin sen yav?

-Padişahım ne hâlimi söyleyeyim. Kızına dünürlüğe geldim.

-Yahu, oğlun devdir. Sen fakirsin. Benim kıza nasıl dünürlüğe geldin? Koca padişahım ben.

Kızı konaktan eğilir, babasına der ki:

-Ver baba. Kaderim benim, dev olsun.

-Tamam. Öyleyse verdim gitti.

Kızla oğlana düğün tutarlar. Düğünü tutunca, kız dev ile giriyor çıkıyor, içi oğlan ya.

Annesi kızına der ki:

-Yürü kızım bir bak gel. Devle ile bacın nö’rüyor*? Nasıl? Ekmek yiyor mu su içiyor mu?

Kız varır. Kız akşama kadar oturur, deve bakar. Ekmek yemez, su içmez. Yatsı olur yine kalkmaz. Kız bacısına der ki:

-Artık git bacım.

-Gitmeyeceğim, burda yatacağım.

Kız bacısını kanadından* tutup kapıya atıverir. Kız deve “Gitti.” der. Dev aşağı iner, soyunuverir. Ayın on beşi gibi evi bir şavk alıverir. Kız kapının deliğinden bakarmış. “Abaruu! Bu şavk ne ki?” der. Oğlan “Beni gördü.” diyerek ak güvercin olur. Pencereden çıkar gider. Bu kız gider, bağrına vurur, dizine vurur. Bağrına vurur, dizine vurur. Kaynanasının yanına gider. Annesine varır.

Ayağına bir demir lalik* giyer. Eline bir demir değnek alır. Çıkar, gider. Yedi sene yol yürür. Şu kadar laliğin ucu kalır. Demir değneğin elinde zerre kadar dayandığı yer kalır. Vara vara varır devlerin memleketine. Devlerin kızı su dolduruyormuş. Devlerin kızına:

-Bacım, altın ibrikli bacım, su ver.

-Gümüş ibrikliden iste.

-Gümüş ibrikli bacım, su ver.

-Maden ibrikliden iste.

-Maden ibrikli bacım bir su ver.

-Kavanoz ibrikliden iste.

-Kavanoz ibrikli bacım, su ver.

-Ağaç ibrikliden iste.

-Ağaç ibrikli bacım, su ver.

Meğer altın ibrikli devlerin padişahının kızıymış. Altın ibrikli kız der ki:

-Süllü Yusuf yârim dururken sana su verir miyim?

-Vermezsen verme.

Süllü Yusuf’u duyunca susuzluğu gider. Kıza döner:

-Nerede Süllü Yusuf?

-Gel göstereyim. Bahçede çalışıyor.

Kız, devin kızıyla gider. Süllü Yusuf bahçede altın kazıyormuş. Devin kızı seslenir:

-Süllü Yusuf, şuraya bir insan kahpesi geldi.

-Çağır onu da gelsin.

Kız, Süllü Yusuf’un yanına gelir. Süllü Yusuf ile sarılırlar, görüşürler, ağlaşırlar. Süllü Yusuf kıza “Hiç ağlama, kaçarız. Buraya geldin amma...” der. Süllü Yusuf’u dev kendi kızıyla nişanlamış gayri. Dev, kıza der ki:

-Kızıma kuş tüyünden yatak yapacaksın. Yoksa seni yerim.

Kız bir ağlar, bir ağlar... O sırada Süllü Yusuf gelir:

-Ne ağlıyorsun?

-Dev kızına kuş tüyünden yatak istiyor. Yoksa beni yiyecek.

Yusuf dua çevirir, kız “amin” der. Yusuf dua çevirir, o “amin” der. Her gelen kuş yelek bırakır. Yarasa da gelir çırpınıverir. Yatağı doldurur koyar. Dev kıza der ki:

-Hah! Bundan da kurtuldun insan kahpesi. Kızımın düğünü olacak. Göz yaşı ile kazanları dolduracaksın.

Gözyaşıyla kazan dolar mı? Kız ağlar, ağlar, ağlar... Kazanın üstüne eğilir, ağlar. Kazanlar yaşla dolar mı ? O sırada Yusuf gelir:

-Ne ağlıyorsun?

-Dev benden gözyaşıyla kazanları doldurmamı istiyor. Yoksa beni yiyecek.

Yusuf dua çevirir. Kız “amin” der. Yusuf dua çevirir, o “amin” der. Bir çeşme yarılıverir. Kazanı doldururlar. Dev gelir kıza der ki:

-Bundan da kurtuldun insan kahpesi. Kızımın düğünü olacak oklava ile bişirgeç var halamgilde. Kendi getiremez, onu alıp geleceksin. Yoksa seni yerim.

Kız yine ağlamaya başlar. Süllü Yusuf gelir:

-Ne ağlıyorsun?

-Ne ağlayayım? Beni devin evine salıyor. Bu sefer beni yerler.

-Hiç üzülme, korkma. Buradan geçtin mi atın önünde kemik var, itin önünde yonca var. Yoncayı atın önüne, kemiği itin önüne at. Örtük kapıyı aç, açık kapıyı ört. Sac ile tahta kapının ardında, alıver. Buradan dön. Hiç sağına soluna bakma.

Kız yola çıkar. Git gitme misin, git gitme misin? O sırada at ile iti görür. Atın önündeki kemiği itin önüne atar, itin önündeki yoncayı atın önüne atar. Örtük kapıyı açar, açık kapıyı örter. Sac ile tahtayı kapının ardından alıverir, döner. Dev uyanır, kızın peşine düşer. Örtük kapıya der ki:

-Salma kapı.

-Hıncağa* kadar örtük idim açmadın. O açtı, tutmam.

Sonra açık kapıya der:

-Salma kapı.

-Hıncağa kadar açık idim, örtmedin. O örttü, tutmam.

Dev ata seslenir:

-Salma at.

-Hıncağa kadar önündeki kemiği ite atmadın. O kız attı, tutmam.”

-Salma it.

-Hıncağa kadar önündeki yoncayı ata atmadın. O kız attı, tutmam.

Kız kurtulur, çıkar. Devin yanına gelir. Dev, kıza der ki:

-Aldın geldin mi? Bundan da kurtuldun insan kahpesi. Kızımın düğünü olacak seni başlık yerine satacağım.

Kız ağlamaya başlar. Ağlar, ağlar, ağlar... Süllü Yusuf gelir:

-Ne ağlıyorsun?

-Beni başlık yerine satacak gayri kurtulamam.

-Çevreyi zıvılla* önüne tutuver, kıvrıl sıçra küllüğe gir. Bunu önüne tut. Tandırı teperken, hamurdan kalktılar mı kıvrıl çık.

Kızı satarlar. Çevreyi zıvıllar, kıvrılıp sıçrayarak küllüğe girer. Sıcak işlemez. Tandırı tepip hamurdan kalkarken kıvrılır çıkar. Dev kızı görünce; “Bundan da mı kurtuldun insan kahpesi, gayri sana ölüm yok” der.

Devin kızını gayri gerdeğe tıkarlar. Süllü Yusuf kıza der ki:

-Yat kız perdeyi üstüne çek, namaz kılacağız, namahrem.

Kız yorganı kafasına çekince kalkarlar. Yusuf dua çevirir, kız “amin” der. Yusuf dua çevirir, o “amin” der. Duvar yarılıverir. Ak güvercin olur uçar, giderler.

Kaç kaçma mısın, kaç kaçma mısın, kaç kaçma mısın? Kız uykudan uyanır. Bakar ki, Yusuf yok. Babasına koşar gelir:

-Baba, Yusuf kaçmış.

-Nasıl kaçmış? Haberin olmadı mı?

-Olmadı.

-Kopun* onu tutun.

Kop kopma mısın, kop kopma mısın? Dev asker salar. Askerler yaklaşınca Süllü Yusuf ile kız iki çeşme olurlar. Askerler geri dönerler. Dev sorar:

-Yolda ne gördünüz?

-İki çeşme gördük.

-Kopun onu alıp gelin.

Gayri şeylerini -oyunlarını- gördü ya. Kaç kaçma mısın, kaç kaçma mısın, kaç kaçma mısın? İki çalı olurlar. Dev yine sorar:

-Yolda ne gördünüz?

-İki çalı gördük.

-Kopun onu kesin getirin.

Askerler tekrar peşlerine düşerler. Askerler yaklaşırken bunlar şeylerine, köylerine yaklaşırlar. Devin askerleri geri döner. Bunlar köylerine gelir. Yedi gece yedi gündüz düğün tutarlar.

Muratlarına ererler.

 

*Nö’rüyor: Ne yapıyorsun.

*Şavk: Işık

*Kanadından: Kolundan

*Lalik: Ayakkabı, çarık

*Hıncağa: Şimdiye kadar

*Zıvılla: Bağlamak, önünde açmak

*Kopun: Koşun