Külti Memmed
(Doğu Anadolu Bölgesi, Erzurum)

Evvel zaman içinde, kalbur saman içinde, develer tellal iken, pireler berber iken, bir Külti Memmed varmış. Bu adam o kadar tembelmiş ki kül üstünde oturup yumurtadan civciv çıkartırmış. Karısı da onun bu tembelliğinden çok şikayetçiymiş. Bir gün:

- Ben bu adamı nasıl kapı dışarı ederim? diye düşünmüş. Külti Memmed’in de çok sevdiği bir kete varmış. Karısı bundan yapıp yere tek tek kapıya kadar dizmiş. Külti Memmed de keteleri toplaya toplaya gidiyormuş. Karısı da bunu takip etmiş. Külti Memmed kapının dışındaki keteyi tam alırken karısı bir tekme atarak dışarıya göndermiş.Külti Memmed karısına:

- Üç şey istiyorum onları ver de öyle gideyim; bir avuç kül, bir tane yumurta ve bir de çuvaldızı, demiş.

Almış yola düşmüş. Az gitmiş, uz gitmiş, dere tepe düz gitmiş. Dağlar aşmış, nehirler geçmiş. Devler diyarına varmış. Devler diyarında geziniyormuş. O anda üç dev bunu yakalamış. Almış götürmüşler evlerine. Akşam olmuş, devler içeride fısır fısır konuşurken Külti Memmed kulak kabartmış. Devlerden biri:

- Bundan iyi haşlama olur. Diğeri:

- Yok iyi mangal olur. Öbürü de:

- Yok iyi güveç olur, demiş.

Bunları duyan Külti Memmed:

-Ben size çok para kazandırırım, ben çok güçlüyüm, demiş. Devlerden bir tanesi biraz akıllıymış:

-Ya biz bunu gece gündüz çalıştırırız da yatarız, demiş. Böylece sabah olmuş.

Sabah olunca Külti Memmed:

- Bugün ormana gideceğiz, ağaç keseceğiz. Bana bir tane urgan, bir tane de balta verin, demiş.

O arada baltayla urganı getirmişler, hep beraber ormana gitmişler. Bu Külti Memmed urganı on beş ağaca birden dolamış. Devler: 

- Ne yapıyorsun sen öyle? demişler. Külti Memmed de:

- Hepsini birden keseceğim, karışmayın işime, demiş. Bu arada Külti Memmed ellerinden kurtulmak için devlere plan yapmaya başlamış. O arada devler de:

- Ya sen nasıl keseceksin on beş ağacı birden, diye çıkışmışlar.

-Ya sen ne konuşuyorsun? Ben taşı sıkıyorum suyunu çıkarıyorum demiş Külti Memmed. Dev:

- O nasıl oluyor, saçmalama! Madem öyle var mısın benimle iddiaya? demiş. Külti Memmed de deve:

- Al eline bir tane taş, sık, demiş.

Dev sıkıyormuş, taş kırılıyormuş ama su çıkmıyormuş. Külti Memmed uyanık ya, heybesinden yumurtayı almış, taşı almış gibi yapıp yumurtayı sıkmış. Yumurta kırılır kırılmaz sular akmış. Devler bir anda şaşırıp kalmışlar:

- Bunda çok iş var. Kardeş sen bugün ağaç kesmeyi bırak, bugün eve gidelim, demişler.

Hep beraber eve gitmişler. Devler yine bir araya toplanmışlar.

- Bu yatarken biz üstünden aşağı sıcak su döküp bunu haşlayalım, diye aralarında konuşmaya başlamışlar.

Külti Memmed bunu duyunca gece yattığı yere yastıkları koyup başa yere yatmış. Devler o anda çıkagelmişler. Bir kazan sıcak kaynar suyu dökmüşler. Aradan beş on dakika geçmiş ki Külti Memmed çıkagelmiş.

-Ya ne kadar terlemişim, dersin ki üstüme kaynar sular dökülmüş, demiş. Devler yine şaşırıp kalmışlar.

-Ya kardeş sen etme eyleme. Gel hele otur şuraya. Biz üç kardeşiz, bu kadar altınımız bu kadar elmasımız var. Gel sen de dördüncümüz ol, demişler.

Külti Memmed bunu duyunca yeni planlar kurmaya devam etmiş. Sabah olunca devler:

- Kardeş, işimiz yarım kaldı. Gidelim o ağaçları keselim, demişler. Gitmişler ağaçların olduğu yere. Külti Memmed:

-Şu çalıların oraya kadar gidip tuvaletimi yapacağım, deyip devlerden ayrılmış. Çalıların orada bir tilki olduğunu görmüş ve giderken yoldaki bir tenekeyi eline almış. Çalıların orada heybesindeki kül ile çuvaldız aklına gelmiş. Çuvaldız ile heybesine bir delik açmış. Tenekeyi tilkinin kuyruğuna bir parça çalı ile bağlamış ve çalıyı ateşe vermiş. Tilki kaçtıkça teneke tangır tungur sesler çıkarmış. Külti Memmed gizlendiği yerden:

- Padişahın kızı çok hasta! Padişahın kızı çok hasta! Sultanımızın derdinin devası sadece dev yağında vardır, diye tellal gibi çığırtmaya başlamış. Bunu duyan devler arkasına bile bakmadan kaçmışlar. Külti Memmed geriye dönüp altın elmas ne varsa toplamış. Sonra evinin yolunu tutmuş.

Az gitmiş, uz gitmiş, sonunda evine varmış. Karısına:

- Aç kapıyı! Sana altın, elmas getirdim, demiş.

Karısı inanmayınca Külti Memmed heybesini camdan içeriye atmış. Karısı doğru söylediğini görünce almış bunu içeriye. Bundan sonra mutlu mesut yaşamışlar.

Onlar ermiş muradına, biz çıkalım kerevetine.