Anakarıyla Tilki
(Doğu Anadolu Bölgesi, Elazığ)

Vakti zamanında, ne varmış ne yokmuş. Bir ihtiyar kadın varmış, bit tek kızı varmış, kızını gelin etmiş. Kızını görmeye gidiyormuş, eskiden, eski insanların nesi varmış, iki tane keçisi varmış bunlardan yağ toplamış, bir ufak çiniye koymuş, bir şerikle ağzını kapatmış, çininin kulplarına kuvvetli bir ip bağlamış, eline almış, beli de eğrice yola çıkmış, bir yazının düzünde bir tilkiye rast gelmiş:

"Anakarı nereye gidiyorsun?"

"Oğul, kızımı gelin ettim, görmeğe gidiyorum"

"Geride hiç çocuğun yok mu?"

"Yok."

"Beni evlat et, ne olur?"

"Edeyim oğul, sen bana zaten lazımsın, damın deliğinde yalnızım."

"Anakarı, ver çiniyi ben alayım."

"Oğul, sen yorulursun, sen çocuksun, yazıktır sana."

Neyse gidiyorlar, kadın çiniyi de tilkinin eline veriyor, kadı iki elini arkasına bağlıyor, tilki de arkası sıra geliyor, anakarı diyor ki:

"Oğul, gel önüm sıra git, geride kalma."

"Ana ben sana hürmeten arkadan geliyorum, nasıl önüne düşeyim, sen yürü, ben seni takip ediyorum."

Tilki bir taraftan da eliyle yağ çıkartıyor, yiyor, çikartiyor, yiyor. Bunlar gidiyorlar, yağ da kurtuluyor, tilki biraz toprak alıp çininin dibine koyuyor, kulpunu veriyor nenenin eline:

"Anakarı sen bunu al, gir bacımın evine, ben de geliyorum."

Neyse çiniyi alıp anakarı içeriye giriyor, kız 9ininin i9ine bakıyor ki toprak:

"Ana, bu toprağı niye getirdin?'"

"Uy, oğul ne toprağıdır?"

"Ey, ana gel bak, sen bana toprak getirmişsin."

"Oğul, oğul, o tilki güyya bana evlat oldu, evladın da hayırlısı, yağı yemiş yalamış, yerine toprak doldurmuş, Nasıl edelim de buna bit tuzak kuralım?

Tilki bacadan işitiyor:

"İyi ettim anakarı, yağını yedim yaladım, yerine toprak koydum."

"Oy, sen patlıyasın, ben nasıl edeyim de sana tuzak kurayım."

Kız diyor ki:

"Ana, karışma, bu senin başına çok iş getirecek."

"Oğul, kara sakız yok mu azıcık? Kara sakız getir, bacanın ağzında eritelim, o gelip kuyruğunu aşağıya sarkıtınca kuyruğu kopar."

Neyse bacaya kara sakız yapıştırıyorlar, ateşi aşağıdan yakınca, eriyor, yumuşuyor. Yatsı oluyor, tilki geliyor kuyruğunu aşağı sallıyor:

"Ana, yedin mi yağı? Toprağı ben koydum, yedin mi?"

O sırada kuyruğu yapışıyor, çekiyor, kırılıyor, kuyruğu kopuyor. Bağırınca biliyorlar ki, kuyruğu koptu, gidip bakıyorlar, hakikaten kuyruğu kökten kopmuş. Devresi gece tilki geliyor:

"Anakarı, ne olur kuyruğumu ver, bir daha önümü bu tarafa döndürmeyeyim, bir garip yere gideyim."

"Git, yağımı getir."

Tilki keçiye gidiyor:

"Keçi, ne olur süt ver, sütü çaliyim yoğurt edeyim, yoğurdu yayayım ayran edeyim, ayrandan yağ çıkarayım, yağı götürüp anakarıya vereyim, anakarı da kuyruğumu versin, önümü bu tarafa bir daha döndürmeyeyim."

"Git, bana yaprak getir."

Tilki bu kere dut’a gidiyor:

"Dut, dut, yaprak ver, keçiye götüreyim, keçi süt versin, yoğurt edeyim, yoğurdu ayran, ayranı yağ edeyim, anakarıya götüreyim, kuyruğumu versin, önümü bu tarafa bir daha döndürmeyeyim."

"Git bana su getir, köküme bağla."

Çesmeye gidiyor:

"Çesme, bana su ver, götürüp duta bağlayayım, dut yaprak versin, keçiye götüreyim, keçi süt versin, sütü yoğurt çalayım, yoğurdu ayran yapayım, yağ çıkartayım, yağı anakarıya vereyim, o da kuyruğumu versin, bir daha önümü buraya döndürmeyeyim."

"Git kızları getir de benim üzerimde oynasınlar.

"Kızlar gelin, çeşmenin başında oynayın, yeşme su versin, suyu dut'a götüreyim, dut yaprak versin keçiye götüreyim, keçi de bana süt versin, götürüp yoğurt çalayım, ayran yayayım, yağ çıkarayım, anakarıya vereyim, benim kuyruğumu versin ki ben de bir daha buralara gelmeyeyim."

"Git bize yumurta getir."

"Tavuklar, yumurta verin, kızlara götüreyim, kızlar gelip çeşmede oyna­sınlar, çeşme su versin, suyu dut'a vereyim, dut yaprak versin, keçiye götüreyim, keçi süt versin, yoğurt çalayım, yoğurdu ayran edeyim, yağını çıkartayım, anakarıya vereyim, anakari da kuyruğumu versin, ben bir daha buralara gelmeyeyim."

"Git bize darı getir."

Gidip bakıyor, bir çiftçi darı ekiyor, yalan söylüyor:

"Çiftçi, çiftçi, eşeğini kurt yiyor."

Çiftçi mastayı alıyor, koşup gidiyor. Tilki de torbayla darıyı tavuklara kaçırıp getiriyor, tavuklar yumurtluyorlar, yumurtaları kızlara götürüyor, kızlar çeşmede oynuyorlar, dut'a suyu götürüyor, dut yaprak veriyor, yapraklan keçiye götürüyor, keçi süt veriyor, götürüp yoğurt çalıyor, ayran yayıyor, ayranın yağını çıkartıyor, yağı anakarıya veriyor, anakarı da kuyruğunu veri­yor. Tilki bir daha önünü bu tarafa döndürmüyor, artik yiyor, içiyor, muradına geçiyor.