[Padişahın Üç Oğlu]
(Marmara Bölgesi, İstanbul)

Bir varmış bir yokmuş. Evvel zamanda bir padişahın üç oğlu varmış. Bir gün padi­şah ölür. Bu üç kardeş babalarından kalan malları pay edip her biri kendine bir iş bularak geçinmenin yolunu kurmuşlar.

Büyük oğlanlar birer iş tutarlar. Küçük oğlan da biraz hoppa olduğundan birtakım adamlar bunun önüne düşerek, şehzadem şöyle olur, böyle gider, diye bir takım lakırtılarla bunu kandırırlar.

Oğlanın çokça bir şeye aklı ermediğinden bunların dediklerine kapılıp her gün onlarla düşer kalkar. Uzatmayalım, küçük şehzade az bir vaktin içinde bütün paralarını tüketir. Bir gün hiç parası olmadığından, bari bugün de gidip kardeşlerimden birer parça para isteyim de bugünkü zevkimden geri kalmayayım, diye büyük kardeşine varır.

Kardeşi, haydi bire edepsiz! Git buradan şimdi seni şöyle yaparım, böyle yaparım, diye koyar.

Oradan ortanca kardeşine varır. . Ne ise o bunun ha­line acıyarak çıkarıp beş on kuruş verir. O gün paraları bitirince ertesi gün gene kardeşinin yanına varır ve bi­raz daha harçlık koparır.

O gün de yine gününü gün eder. Daha ertesi gün, artık alıştı ya, yine gider para ister, ortanca kardeşi de:

—Haydi var yıkıl! Ben her gün sana parayı nereden bulayım, diye koyar.

Şimdi bu oğlan ne yapsın. Her gün zevke alıştı. Bugün de varıp şu benimle arkadaşlık eden adamlara gideyim. Ne masraf olursa bu günlük onlar versin de sonra yine elime para geçince onlarla uyuşuruz, diye düşünüp taşınarak nihayet onlardan bir kaçını bulup:

— Ey arkadaşlar bugün bende para nanay! Bugünlük olacak masrafı siz veriniz de yarın öbür gün de yine elime para geçince sizinle sayışırız, der.

Arkadaşları, şehzadenin parasının olmadığını anladıklarından:

— Haydi, var yıkıl git! Senin gibi beyin bize lüzumu yok, diye oğlanı koyarlar.

Şehzade bunlardan bu cevabı alınca aklı başına ge­lerek, eyvah! Ben olanca malımı bu heriflere yedirdim, içirdim de şimdi bunlar bir gün için olsun beni para­sız kabul edemediler. Şimdi ben ne yapayım, diye düşünmeye başlar.

Kendi kendine şöyle olur, böyle gider derse de bir türlü bunu içine sığdıramaz. Varayım, başımı alıp gideyim de bari bütün bütün rezil olmayım diye bir gece şehirden çıkar, gider.

Gide gide epeyce yer gider. Günlerden bir gün bir ovadan geçerken bir hayvan görür. Aman bu ne güzel hayvanmış, diye tutmak için ardına düşer, kovalar. Git bire git, hayvan gider o gider.

En sonra onun bir yere girip kaybolduğunu görünce, elbet burada ele geçirebilirim hülyasıyla onun girdiği yere varır. Bakar ki güzel bir bahçe, güllük gülistanlık, güzel güzel ağaçlar, şarıl şarıl sular akar. Her yandan bülbüller şakır. Ortasında bir köşk. Bütün zümrütten, cevahirden yapılmış. Baka­nın gözleri kamaşır. Önünde bir havuz durur, üç yerinden su akar.

Oğlan bunları görünce, Acaba burası cennet mi­dir, yoksa nedir; hiç de bir kimse yok. Benim buraya girişim günah mıdır, diye düşünüp hayran hayran du­rur ve şu köşke nasıl gireyim diye dolaşırsa da bir gire­cek yerini bulamaz: Bunda bir iş olmalı. Elbet burası bütün bütün boş değildir. Bunun iyisi ben kendimi bildirmeyip bir yere gizleneyim de ne olup bittiğini göre­yim, diye gül ağaçlarının aralarına gizlenip oturur.

Ak­şam olunca üç tane güvercin gelip havuzun kenarına inerek o akan çeşmelerden ağızlarına birer parça su alıp havuza dalarlar. Çırpınarak çıktıkları zaman üçü de bi­rer kız olur. Oğlan bunları gördüğü gibi aklı başından gider. O orada oturmakta olsun, kızlar havuzun kenarına oturup üçü de kahkaha ile gülerler.

Biri:

— Ben bugün bir güzel gördüm ama güzel demek ona yakışır, lâkin kendi pek fakirdir.

Öbürü de:

— Senin gördüğünü ben de gördüm ama o fakir değil bir düşkündür.

Daha öbürü de:

— Siz onu gördünüz ama benim gördüğüm gibi görmediniz, diye gül arasından oğlanın kendile­rine baktığını görüp bir daha kahkaha ile güler.

Berikiler bundan bir şey anlamazlar. Oğlan da kızın ken­dini gördüğünü anlayınca yüreği tir tir titremeye başlar: Şimdi bunlar benim burada bulunduğumu anlayınca, buraya niçin geldiğimi bilmeyip canıma kıyarlar mı diye korkmaya başlar.

Hele bakalım ne olacak, diye yine de yerinden kımıldamaz. Bu küçük kız da berikilerden pek çok güzel. Oğlanın güzelliği hemen ondan ziyade denilse lâyıktır.

Kız oğlanı, oğlan da kızı görünce birbirlerine o ka­dar aşk ateşi salınır ki akıllan başlarından gider. Berikiler de bu kızın en sonunda gülüşüne canları sıkılıp söylediği lâkırdılardan da bir şey anlayamazlar. Haydi, oradan kahpe! Sen bizimle eğleniyorsun, diye darılırlar.

Ne ise kalkıp köşke girerler. Kızın aklı oğlanda, oğ­lanın aklı da kızda kalır. Ötekiler kıza darıldıkları için bu kız da onlardan ayrı köşkün bir penceresine oturup oğlanın olduğu yere bakar. Durdukça ahı ziyadeleşir.

Acaba bu kimdir, diye kendi kendine bu oğlanı, oğlan bunu seyrede dursun, berikiler de kızı azarladıkları için darıldı diye:

Haydi kahpe. Var orada kendi kendine otur. Biz senin için cümbüşümüzden mi kalacağız, deyip el çırparlar. Birtakım hizmetçiler gelir, bunlara yemek, içki getirirler; yerler, içerler; sonra da tef, çalgı getirip eğ­lenmeye başlarlar.

Kız oğlana, oğlan da kıza bakarken her ikisi de oldukları yerde uyuya kalırlar. Kız oğlanın rüyasına girip, oğlan kim olduğunu sorar.

Kız:

— Biz üçleriz. Üçümüz de bir kardeşiz. Ya sen kim­sin, der.

Oğlan:

Ben de filân padişahın oğlu idim. Şimdi fakir olarak bu yerlere düştüm, diye başına gelenleri anlatır.

Kız da:

Aman şahım! Biz böyle kalırsak kardeşlerim seni duyarlar. Zaten bana da dargın olduklarından ikimizi de öldürürler. Biz şimdi yatacağımız vakit urbalarımızı çıkarırız. Eğer sen onları çalıp da yakabilirsen üçümüz de senin gibi insan kılığında kalırız, sonra sen benim, ben de senin olunca varsın onlar da ne yaparlarsa yap­sınlar artık bize bir şey yapamazlar, der.

Oğlan bir kere oh! diyerek uykudan uyanır.

Anlar ki kız ile görüştüğü rüyadır. Kendi kendine acaba bunun dediği gerçek olur mu diye düşünüp ta­şınır. Bir de bunların çalgıları, eğlenmeleri bitip haydi kızlar yatalım diye birbirlerine söylediklerini işitince oğlan bir parça kendine gelip aman şunlar yatsın da bakayım şu kızın bana rüyada söylediği gerçek mi diye onların uyumalarını bekler.

Biraz sonra olduğu yerden kalkıp doğru köşkün yanına varır ve her nasılsa kapıyı açık bulur. Yavaş yavaş yukarı çıkar. Bakar ki kızların üçü de soyunup her biri bir yana serpilmiş uyuyorlar. Hemen urbaları toplayıp bahçeye çıkar. Derhal bir ateşle urbaları tutuşturur.

Kızlar, aman bize ne oldu, diye uyanarak kalkarlar. Kimi suya, kimi öteye beriye saldırmaya başlarlar. Bir de ba­karlar ki urbaları yok! Eyvah bize bir düşman gelmiş. Şimdi ne yaparız. Bize bir ziyan gelirse kendimizi na­sıl kurtarırız, diye üçü de birbirlerine sarılıp korkularından bulundukları yerde kalırlar.

Oğlan da, gideyim şunlar nasıl oldu diye bahçenin yanına varınca bakar ki her yanı yanmış. Ne köşk var ne havuz. Hiçbir şey kalmamış. Biraz ilerleyerek kız­ların üçünü de birbirine sarılmış görünce hemen yan­larına varır: Ey periler sakın bana ilişmeyiniz, diye kızlarla eğlenmeye başlar. Onlar da acaba bu kimdir? Bizi öldürmeye mi geliyor, diye can çekişir gibi nefesleri ke­silir. Oğlan anlar ki küçük kızın rüyada söylediği doğrudur, hemen yanlarına varıp:

— Ey güzeller şimdi siz de ben de bir olduk. Hiç korkmayın, ben ölürüm sizi terk etmem. Biz de sizin gibi üç kardeşiz. Her birimiz birinizi alıp ölünceye ka­dar otururuz, diye yola düzülürler.

Biraz sonra oğlanın şehrine varırlar. Oğlan büyük kardeşlerine varıp:

— Bekâr olduğumuz için size de kendime de birer güzel kız buldum. Haydi, bunları alıp ölünceye kadar rahat edelim, der.

Büyük kardeşleri kızları gördükleri gibi düşüp bayılırlar. Sonra ayılınca her biri küçük oğlana onar bin altın bahşiş verip üçü de kızları kendilerine nikâh eder­ler, kırk gün kırk gece düğün yaparlar.