AK YILAN KARA YILAN
(İç Anadolu Bölgesi, Sivas)

Bir varmış, bir yokmuş. Bir fakirin, bir oğlu varmış. Demiş ki:

— Yavrum, şu bileziği götür, sat; azcık yiyecek getir. O zamanlar kıtlık varmış.

Çocuk yiyecek almak için gittiği yerde bir kediyi astıklarını görmüş.

— Niye asıyorsunuz bu kediyi, demiş. Demişler ki:

— Bey oğlunun yemeğine battığı için asıyoruz. Oğlan:

— Alın şu aldıklarımı, o kediyi bırakın, yazık, demiş. Eve gidince annesi:

— Hani aldıkların yavrum, demiş. Oğlan:

— Yarın verecekler anne, demiş.

Bir sonraki gün, yiyecek getirmek için yine oraya gidiyor. Bu defa da bir köpek astıklarını görmüş:

— Niye asıyorsunuz, diye sormuş. Demişler ki:

— Bey oğlunun yemeğine battığı için asıyoruz. Oğlan:

— Alın şu aldıklarımı bırakın şu köpeği, yazık, demiş.

Oğlan eve giderken bir ak yılan ile kara yılanın dövüştüğünü görmüş.

Ak yılanını aralayayım derken kara yılanı vurup öldürmüş. Orada ak yılan, bir kıza dönüşmüş. Kız, oğlana:

— Tatlı canımı kurtardın, çok sağ ol. Gel, seni babamın yanına götüreyim. Babamın altı yılan, üstü insandır. Sana, “dile dilediğini” derse “dilinin altındaki mührü isterim” de. Sonra da üç defa sağlığını dile, demiş.

Oğlan oraya gidince selam veriyor. Kızın babası:

— Dile oğlum, ne dilersen, demiş. Oğlan:

— Sağlığınızı dilerim. Kızın babası:

— Sağlığımdan sana fayda yok. Başka bir şey dile. Kız:

— Dilinin altındaki mührü iste, demiş. Oğlan:

— Padişahım, dilinizin altındaki mührü isterim, demiş. Padişah, kızına:

— Al, bu mührü ver, demiş. Kız mührü götürürken oğlana:

— Bunun marifetini öğren de git, demiş.

Oğlana mührü nasıl kullanacağını kız anlatmış. Önce mührü yalamasını istemiş. Oğlan mührü yalamış. Mührü yalayınca ortaya iki Arap çıkmış. Padişah, oğlana:

— Emret bu Araplara, kuş sütü getirsinler, demiş.

Araplar, kuş sütünü getirmişler. Sonra da eksiksiz bir sofra donatmışlar. Padişah, oğlana:

— Ne dilersen bu Araplardan, onu yaparlar, demiş. Yemekleri yedikten sonra mührü oğlana vermişler. Oğlan onlara veda edip evinin yolunu tutmuş.

Oğlan evine gelmiş annesine olan, biteni anlatmış. Oğlanın babası da zenginmiş fakat sonradan fakir olmuş. Oğlan, anasına:

— Şu ambarlar babamın zengin olduğu zamandan daha dolu olacak, ambarlar buğday dolacak, demiş.

Sabah olmuş, kadın bir de bakmış ki oğlunun dediği gibi her yer buğdayla dolmuş. Kadın şaşırmış, oğluna demiş ki:

— Oğlum bu kadar buğdayı kimin evinden çaldın, bu iş nasıl oldu? Oğlan:

— Ne yapacaksın anne? Sen ye, iç, otur. Sonra da bana şu padişahın kızını istemeye git, demiş.

Oğlan, dilek taşına gidip dilek dilemiş. Annesi, oğluna:

— Sarayda “niye geldin” derlerse, ne diyeyim oğlum, demiş. Oğlan:

— Anne, dünür geldim de, bunda saklayacak bir şey yok ki, demiş. Annesi gidip:

— Allah’ın emriyle padişahın küçük kızına dünür geldim, demiş. Padişah:

— Şu Ali Dağ’ını görüyor musun? O dağ dümdüz olacak ya da oğlun ölecek. O dağ dümdüz olursa kızımı veririm, yoksa oğlun cellâtlık olur, demiş.

Annesi ağlayarak eve gelmiş. Oğlan, annesine ne dediklerini sormuş. Annesi, padişahın istediğini söyledikten sonra oğlu mührü yalamış ve iki Arap çıkmış. Oğlan, Araplara:

— Şu Ali Dağ’ını sabaha kadar dümdüz göreceğim, demiş.

Oğlan sabaha kadar uyuyamamış. Sabah kalkıp baktığında dağın dümdüz olduğunu görmüş. Hemen padişahın yanına gitmiş. Padişah da kızını bu gence vermiş.

Meğer padişahın kızı da kapısındaki hizmetçiyi seviyormuş. Neyse kızı davulla zurna ile gelin getirmişler. Kızın gözü, hizmetçide olduğu için yüzü hiç gülmüyormuş. Oğlanın annesi:

— Yüzün neden asık? Dilinin altındaki sır neyse anlat, demiş. Oğlan:

— Neden yüzünü astın hanımım, diye sormuş. Karısı da:

— Ne yapayım? Geldim geleli bir marifetini anlamadım. Ne desen o geliyor, demiş. Oğlan:

— Bu mührü yalarım, Araplar gelir; ben emrederim, onlarda yerine getirir. Ben ne dilersem onlar yapar. Benim marifetim budur, demiş.

Kız bunu duyunca hemen hizmetçisinin yanına gidip her şeyi anlatmış. Hizmetçisi, kıza:

— Saçını turşu küpüne batır, o hapşırınca mühür ağzından düşer, o zaman mührü al, demiş.

Kız saçını turşu küpüne batırmış. Sonra da saçını oğlanın burnuna tutmuş. Burnuna turşunun kokusu gelince oğlan hapşırmış, mühür ağzından düşmüş. Kız mührü almış. Oğlanın yaptığı gibi yalamış. Araplar ortaya çıkmış. Kız, Araplara:

— Falan yerdeki denizin ortasına konak yapıp benimle hizmetçimi oraya koyacaksınız, demiş.

Sonra oğlan uyanmış ki ne karısı var ne de mühür var. Oğlan ne yapacağını kara kara düşünüyormuş. Bu sırada asılmaktan kurtardığı kedi ve köpek, oğlanın yanına gelmiş. Oğlana demişler ki:

— Ağam! Başındaki iş nedir, sıkıntının sebebi nedir? Oğlan:

— Ne yapacaksınız? Boş verin, siz merhem olacak adam değilsiniz, demiş. Kedi ile köpek:

— Belki de oluruz, sen anlat bakalım, demişler.

Oğlan, başından geçenleri bir bir anlatmış. Kedi ile köpek:

— Haydi gidelim, demişler. Geliyorlar denizin kıyısına. Köpek, kediye:

— Ben yüzerim, sen benim sırtıma bin, demiş. Kedi köpeğin sırtına binmiş, denizdeki eve gelmişler.

Evin yanına ulaşmışlar. Evin camı da kırıkmış. Camdan içeri hoplayarak girmişler. Kedi içerde bir fare yakalamış. Fareye:

— Süt kabın nerede, demiş. Fare:

— İşte şurada, demiş.

Kedi süte kuyruğunu batırıp kızın sevdiği hizmetçinin yanına gitmiş. Hizmetçinin ağzına kuyruğunu sürünce hizmetçi ağzını açmış. Kedi mührü almış, oradan hoplayarak çıkmış. Alacağını aldı ya, köpek demiş ki kediye:

— Sen mührü bana ver. Sen ağzını açarsın, düşürürsün. Ben dişimi sıkarım, denize düşmez, demiş.

Kedi köpeğin üstüne binip denizin kıyısına gelmişler. Oğlana mührü vermişler. Oğlan mührü yalamış. Araplar ortaya çıkmış. Karısıyla hizmetçiyi buraya getirmelerini emretmiş. Araplar kadınla hizmetçiyi getirmişler. İkisi birbirine sarılmış uyuyorlarmış, hiçbir şeyden haberleri yokmuş. Oğlan durumu göstermek için padişahı çağırmış. Padişah gelmiş, kızının durumunu görmüş. Oğlan:

— Kızının marifetini görüyor musun, demiş.

Padişah çok sinirlenmiş, kılıcı ile kızını ve hizmetçiyi oracıkta öldürmüş. Padişah bu defa da diğer kızını oğlana vermiş.

Yedi davul gelmiş, yedi zurna gelmiş. Çalgılar çalmış, günlerce düğün olmuş.