SALMAN'IN SAPLI TAŞI
(İç Anadolu Bölgesi, Sivas)

 

Bir varmış, bir yokmuş. Bir evde yaşlı bir karı koca, oğulları ve gelinleri; dördü birlikte yaşarlarmış. Bir gün kaynanası gelinine:

— Ahıra git de keçiye yem ver, demiş.

Gelini ahırda keçiye yem verirken bir kabahat işlemiş. Yaptığı şeyden utanıp keçiye tembihte bulunmuş.

— Aman keçi, kimseye söyleme emi, demiş. Keçi yemi yedikçe kafası sallanıyormuş, gelin de bunu keçinin inat edip söyleyeceğine yoruyormuş. Kaynanası, gelin gelmeyince merak etmiş. Ahıra bakmaya gitmiş, Gitmiş ki ne görsün? Gelini bir tarafta çıplak bir vaziyette oturuyor. Her şey keçinin üstünde. Kaynanası:

— Hayrola, ne yaptın gelin? Bu ne hâl, demiş. Gelin:

— Anne, ben böyle bir kabahat ettim. Keçiye de söylemesin diye her şeyimi verdim, hâlâ söyleyeceğim diye ısrar ediyor, demiş. Kaynanası da:

— Aman, kayınbaban duymasın, deyip o da üstünde ne var, ne yok keçiye vermiş. Keçi hâlâ yemi yedikçe kafasını sallıyormuş. Sonra kayınbaba da giden gelmeyince merak edip ahıra gitmiş. Ahırda onları, o vaziyette görünce sormuş:

— Hayrola, ne oldu size?

Onlar da başlarından geçenleri anlatmışlar. Kayınbaba da:

— Aman, oğlan duymaya, diye o da her şeyini vermiş keçiye. Hepsi aynı vaziyette ayrı köşelere geçmişler. Akşam oğlan eve gelince bakmış ki evde kimse yok. Ahıra gitmiş, bakmış ki hepsi bir köşede, her şey keçinin üstünde. O da ne olduğu sormuş, onlar da anlatmış. Oğlan:

— Hepiniz delirmişsiniz. Ben gidiyorum. Bu kadar da olmaz ki, deyip evden çıkmış. Bir köye gelmiş. Köyde bir evin kapısını çalıp:

— Tanrı misafiri alır mısınız, demiş. Onlar da almışlar. Bu evde  anne, baba bir de bunların kızları varmış. Akşam olmuş, bu adamın yerini yatağını yapmışlar. Herkes yerine yatmış. Evin kızı gece bir akıl düşünmüş.

— Bu misafir kardeş beni alsa, ondan bir oğlum olsa, adını Salman koysam. Salınsa, salınsa şu merdivenlerden düşse, ölse; bunun annesi ne çeker, diye ağlamaya başlamış. Annesi ağlamasını duyunca kızın yanına gelmiş, derdini sormuş. Kızı anlatınca kadın:

— Bunun anneannesi ne çeker, diye ağlamaya başlamış. Bunların sesine babası uyanmış. Adam sorunca ona da aynısını söylemişler o da:

— Dedesi ne çeker, diye ağlamaya başlamasın mı?

Misafir bunları duyunca:

— Bu evde herhâlde bir ölen oldu. Yoksa bu kadar feryat olmaz, demiş. Kalkıp onların yanına gitmiş. Kızın annesi:

— Gel kardeş, gel, demiş. Misafir, ne olduğunu sormuş. Kadın da kızın düşündüklerini söyleyince misafir:

— Ya, ben buraya akıllı aramaya geldim. Siz de deli çıktınız, deyip gitmeye kalkışmış. Kızın babası:

— Dur, dur! Salman’ın mirasını paylaşmadan nereye gidiyorsun, deyip adamın yolunu kesmiş. Evdeki bütün her şeyi ortaya döküp paylaştırmaya başlamışlar.

— Salman’a, babasına, Salman’la babasına, diye evde ne kadar altın, eşya varsa adama bir ata yükleyip vermişler. Tam adam giderken arkasından bağırmışlar:

— Gel, gel, nereye gidiyorsun? Salman’ın saplı tası burada kaldı, demişler. Onu da adama vermişler. Adam evine dönmüş. Bakmış ki annesi, babası, karısı ve keçi hâlâ aynı şekilde öylece duruyorlarmış. Onlara:

— Hadi kalkın. Ben böyle bir şey yaşadım. Gelin, soralım; bakalım bu neye delâlet, diye hocalara danışmışlar. Onlar da “Zenginliğe delâlet.” demişler. Zengin olup mutlu hayat yaşamışlar.