Padişahın Gızıyla Çoban
(Doğu Anadolu Bölgesi, Elazığ)

Bi padişahın kızıyla bi çoban varmış. Zamanın birinde padişah öyle bi zenginmiş ki yedi ülkeyi şe yaparmış, idare edermiş. Bir tek güzel mi güzel, ay gibi parlar, cam gibi yanar bi güzel gızı varmış. Çobanın birine aşıg olmuş. Çoban da ona aşıg oli. Çoban gidi, padişahdan gızını isdi.

- Allah'ın emri peygamberin kavliyle -diyi- senin gızını kendime isderim.

Padişah diyi:

- Bre melun! Sen benim garşıma geçer de sen benim gızımın neyine güvenir de gızımı isdersin? Çobanlığına mı güvenisin de gelip benden gızımı isdisin? diyi.

Adamı süri gapıdan dışarı. Üş defa gidi, isdi. Üçüncüsünde adamı melmeketden yedi öte melmekete ati. Bi dağın başına sürgün edi, gidi. Ondan sona bir başga padişahın oğlu o padişahın gızını isdiler. Padişahın gızını veriler, işde dügünleri oli. Yedi gün yedi gece dügünler, dernekler yapili padişahın evinde. Ondan sona şeyi götürecekler başga melmekete. Padişahın oğlu başga melmeketde olduğu üçün padişahın gızını başga melmekete götüriler. Çoban beduva edi.

- Eğer benim sevdiğimden başgasına verirsen yolu toz, duman ola, yolu şaşıra. Gine döne, dolaşa bana gele bula.

Beduva edi. Tam dügün gecesi işde yola düşiler. Atlar, develer. Bele çeyizlerini taşiler, deve yüklerinen. Çeyizlerini taşiler gelinin. Atlar yüri önde. Padişahın güvenlik görevlileri, padişahları, şeler gori gelini. Gidiler, gidiler. Epeyce dere, tepe düz gidiler. Yolda bi fırtına bi şe esi. Çöle rasliler. Çöl dumanı, çölden, tozdan göz gözi görmi. Fırtına çıhi. Bu gızı fırtına olduğu gibi çobanın yanına savuri. Bi uyaniler ki ne uyanalar! Sabah oli. Heş ne gelin ne eşyaları. Hiç bi şey yoh. Develer bi yerde, atlar bi yerde, muhafazlar bi yerde. Heş kimse yohdur. Ariler, ariler, ariler, gelinden bi iz bulamiler. Döniler padişahın yanına. Diyi:

- Acaba da -diyi- babasının yanına mı döndü yolu bulamayınca?

Gidi, babasına söliler. Babası bağıri:

- Ben size emanet etmişdim. Gızımı nasıl olur da bulamazsız? Nasıl olur da sahip çıhamazsız?

Yoh, bulunmi. Ondan sora çobannan gız birbirlerini seviler, gavuşiler, evleniler. Üş tene çocuhları oli. Üş tene oğlan çocuğu oli. Zaman geli, geçi. Padişah yollara düşi gızına aramaya. Ama bulami. Epeyi zaman geçdikden sora büyük oğlunun adını “Neydim” goyi. Obirinin adını “Noldum”, birinin adını da “Nolacam” goyi. Ondan sora epeyi zaman geşdikden sora dede padişah olduğu üçün o çobanın durduğu köve vari. O dağlıh köve gavuşi. Çocuğu ordan biri çağıri ki:

- Neydimm!

Annesi çağıri. -ismi Neydim-

Diyi:

- Efendim.

- Gel, diyi.

Ondan sora bi daha duri. Bi daha:

- Noldum, diyi.

Obiri o çocuğunun adı. Bi daha çağıri:

- Nolacam -deyi- gelin buraya yemeğinizi yesin.

Padişahın ilgisini çeki. Ondan sora evlerine gidi. Gızının evi olduğunu bilmi; ama gızını tanimi. Epeyi zaman geçdikden sora ohoo gidi ki gendi gızı. Padişah gızı amma daha padişah gızının eseri galmamış. Kövlü gadını gibi olmuş, çoban garısı. Bele bahi, bahi deyi:

- Gızım -diyi- sen -diyi- bu çocuhların adını niye bele goydun?

- Ya -diyi- babalıh, -diyi- dedem -diyi- ben -diyi- vahdı zamanında çoh zengindim. Çoh iyi dim. Çoh güzeldi. -diyi- Ben bi çobana âşık oldum. Babam vermedi. Çobanı da sürgün etdi yeddi diyar o yanıya. Şimdi –diyi- ben düğünüm olidi –diyi- bi padişah oğluna verdiler. Dügünüm olduğu gün beni rüzgâr, fırtına savurdu, beni buraya getirdi. Ben şimdi çobannan evliyim.

- Peki -diyi- çocuğun adını niye ele goydun?

- Ya -diyi- başdan neydim? Sonunda noldum? Sonunda nolacam acaba? Ben neydim, noldum, nolacah sonum? -diyi- O yüzden onu bırahdım.

Padişah duri, duri, düşüni:

- Beni -diyi- gızım affedin. Ben -diyi- mağrurlandım.

Diyi:

- Mağrurlanma padişahım senden büyük Allah var.

Diyi:

- Ya ben senin babanım gızım. diyi.

O zaman gızların ayağına gapani, af dili.

- Baba -diyi- sen benden af dileme -diyi- beyimden af dile.

- Ya gocan saan nassı davrani?

- Baba -diyi- dünyalar iyisi bi gocam var. Çalışi, çabali ahşama ten. Gendi gücü yettiğince bizlere bahmaya uğraşi. Heş bi şeyimizi de eksig goymi.

- Yoh -diyi- ben gelmeem gocamdan izinsiz. Gocam gelsin de ondan sona ne diyi? Ona göre giderim. diyi.

Gocası geli, halı, vaziyeti göri. Ama nası fakirler nası müsteherler. O gadar fakirler ki bi parça ekmek yecek ekmekleri yoh. Çoban geli, diyi:

- Hayırdır hanım? -diyi- Misafirimiz mi var? diyi.

- Var -diyi- ama -diyi- hele bah -diyi- bu kimdir?

- Valla -diyi- ben tanıyamadım hanım. -diyi- Hayırdır? Hoş geldin -diyi- safa geldin. Tanrı misafiri umduğunu del bulduğunu yer. Başımızın üsdünde yeri var. diyi.

Diyi:

- Sen beni tanımadın mı?

- Yoh -diyi- tanamadım.

Sonra söli ki:

- Ya ben seni govan padişahım.

Gene de diyi:

- Hoş geldin, sefa geldin. Tanrı misafirisin. Başımın üsdünde yerrin var. diyi.

- Ya -diyi- ben gızıma dedim ki; gelin sizi sarayıma götürem. Beyler gibi paşalar gibi yaşayın. Burda sürünmeyin. Gızım gelmedi sen yohsun diye. Sen gelir misin?

- Valla -diyi- paşam -diyi- padişahım. diyi.

- Ben gelirim amma bi şartımla gelirim. Sen bahan -diyi- hiç garışmıyacahsın. Yaşamıma, şeyime, sözüme söz goymıyacahsın.

- Gel -diyi- vezirim ol -diyi- ben sahan hiş bi şeyine garışmıyacam. Beyler gibi yaşıyacahsın.

Sarayını onlara devredi. Gızını mıradına erdiri. Çocuhlarının ismini değişdiri; Ahmet, Mehmet, Murat bırahi. Yiler, içiler, onlar da muradlarına geçiler. İşde bele.