Berri Hala
(İç Anadolu Bölgesi, Sivas)

BERRİ HALA

Bir ülkede bir padişah yaşarmış. Bu padişahın üç tane de kızı varmış. Evvel zamanda, kızları evlendirirken ok atarlarmış. Ok nereye, kimin kapısına düşerse kızı muhakkak ona verirlermiş. O zaman gelenekler böyleymiş.

Padişahın kızları büyümüş, yetişmiş, evlenme zamanları gelmiş. Padişah emir vermiş, büyük kızın okunu attırmış. Ok gitmiş, bir vezirin kapısına düşmüş. Büyük kızı vezirin oğlu ile evlendirmişler. Padişah, ortanca kızın okunu da attırmış. Ok gitmiş, bir kapıya düşmüş. Bu kızı da oradakiyle evlendirmişler. Önceleri vezirlerin kizirleri* olurmuş. O da kizir imiş. Sıra gelmiş küçük kızın okuna. Onun okunu da atmışlar. Ok, gidip bir kayanın dibine düşmüş. Şans bu... Gelenekler böyle ya... Kızı götürüp o kayanın dibine bırakmışlar. Kız, orada ağlamış, ağlamış... Bir yandan da bacılarının ne kadar şanslı olduğunu düşünüyormuş. Eline bir çöp almış, yeri kurcalamaya başlamış. Kurcalarken kurcalarken orada bir delik açılmış. Merak etmiş, toprağı eliyle temizlemiş, karşısına bir kapı çıkmış. Masal bu ya... Kız kapıdan içeri girmiş. Bir de bakmış ki dayalı döşeli ev!

— Allah Allah! Bu evin kapısını toprak kapatmış, demiş.

Eşyalar, her şey tamammış. Kız, evin o yanını, bu yanını gezmiş. Kendi kendine:

— Ne edeyim? Herhâlde bu kapıyı Allah bana açtı, demiş.

Akşam olunca kız orada yatmış, uyumuş. Bu kız yattıktan sonra koskoca bir yılan kıvrıla kıvrıla gelmiş, kızın yatağının ayakucuna yatmış. Kız, yılanı görünce korkmuş. Korksa ne... Ölse bile bir daha babasının evine gidemezmiş. Sabah olmuş. Kız:

— Bu yılan bana bir şey yapmadı, demiş.

Ertesi gün olmuş. Kız, kapısını, bacasını kilitlemiş, yatmış. O yılan yine gelmiş, yatağın ayakucuna kıvrılmış, yatmış. Bir gün böyle, beş gün böyle, on gün böyle... Kız, bu yılanı ailesi gibi bilmeye başlamış. Artık hiç korkmuyormuş. Her gün akşam olunca yılanı bekliyormuş.

Günün birinde yılan bir uzamış, bir kısalmış, bir uzamış, bir kısalmış. Kabuğundan çıkmış, bir delikanlı olmuş. Adam görmeye, bakmaya kıyamıyormuş. Kız, şaşırıp kendini kaybetmiş.

O zamana kadar oğlan:

— Ben tılsımlıyım. Seninle evlenelim ama ben yine yılan şeklinde geleceğim. Sakın kimseye söyleme! Söylersen beni ebediyen bulamazsın, demiş.

Kız da:

— Kimseye söyler miyim? Bu günleri ne için bekledim, demiş.

Oğlan her gün yılan kılığına girip gidiyor, akşam olunca yılan kılığında geliyormuş. Böylece bir müddet kimseye bildirmeden yaşamışlar. Bir süre sonra kızın akrabalarının birinin düğünü olacakmış. Bu kızı da düğüne çağırmışlar.

Kız, oğlana demiş ki:

— Akrabalarımın düğünü oluyor. Beni de düğüne çağırıyorlar. Gideyim mi, gitmeyeyim mi?

Oğlan da:

— Git de beni kimseye söyleme. Ben de düğüne kılığımı değiştirip geleceğim. Orada cirit oynayacağım. Beni kimselere gösterme. Eğer gösterirsen ayağına demir çarık, başına demir külâh giy. Eline de demir baston al. Onlar yırtılana kadar arasan bile beni bulamazsın, demiş.

Kız da:

— Tamam, yemin ederim kimseye söylemem, demiş.

Kız düğüne gelmiş. Bacıları, konu komşu:

— Nerelerdesin? Nerede kalıyorsun, diye sorup durmuşlar.

Kız da:

— Beni bir kayanın dibine bıraktılar. Allah'tan bir kapı açıldı. Ben de içeri girdim. Orada bir de yılan var. Her akşam geliyor, her sabah gidiyor. O yılanla beraber duruyoruz, demiş.

Bacıları, kendi kocalarını göstermişler. Kıza gıcıklık yapmışlar. Durmadan laf vurmuşlar. Kızın sabrı tükenmiş, canı azalmış. O sırada oğlan da oraya gelmiş. Atın üzerine binmiş. Bir güzel, bir güzelmiş ki adam bakmaya kıyamıyormuş.

Kız dayanamamış:

— Niye benim kocam yılan olsun? Daha ya benim kocam, demiş.

Tılsımlı olan oğlan, o zamana kadar cana gelmiş:

— Tamam! Daha beni ebediyen bulmazsın, ben Berri Hala’ya gidiyorum, demiş, kaybolup gitmiş.

Kızın düğünde müğünde gözü kalmamış. Doğru evine gitmiş. Bir gün beklemiş, beş gün beklemiş, on gün beklemiş, bir ay beklemiş, yılanın geldiği yok… Kız:

— Eşek kafam! Niye söyledim ki, demiş.

Kafasını duvarlara vurmuş, kendini taşlara çalmış, ama çare yok…

Gidip ayağına demir çarık yaptırmış. Eline de demir baston almış. Başına da demir külâh takmış, yola düşmüş.

— Ben Berri Hala'yı arayıp bulacağım, diye diye gidiyormuş.

Az gitmiş, uz gitmiş, dere tepe düz gitmiş; altı ay, bir güz gitmiş. Bir de bakmış ki karşıda bir ev var. Evden bir tütün tütüyor, bir tütün tütüyor ki tütünü göklere çıkıyormuş.

— Aman, demiş, sevinerek eve gitmiş.

Eve girmiş, bakmış ki ne ins var ne de cin… Kimsecikler yokmuş. Hemen bacaya çıkmış. Bacadan içeri bakmış ki bir dev karısı oturuyor. Bir dev, bir dev ki adam heybetinden korkar. Bir dudağı yerde, bir dudağı gökte. Ağzında bir sakız varmış ki kırk batman. Hem sakız çiğniyor hem de eline bir çıkrık almış, ip eğiriyormuş. Bir memeleri var, bir memeleri varmış ki bir memesi adam gövdesi kadarmış. Sağ memesini sol omuzuna atmış, sol memesini sağ omuzuna atmış, hiçbir tarafa bakmadan hay-haşem* ip eğiriyormuş. Kız korkudan tir tir titreyerek aşağı inmiş, içeri girmiş. Usulca devin arkasından dolanmış, "Anaaaa!" diye memesini emmeye başlamış.

O zamana kadar dev karısı:

— İnsanoğlu, sen mememi emmeseydin seni çoktan yerdim. Seni yemeyeceğimi nereden bildin de mememi emdin, demiş.

Kızın karnını, burnunu doyurmuş. Kıza:

— Buralara hiç insanoğlu gelmez. Sen buralarda ne arıyorsun, demiş.

Kız da:

— Böyle, böyle... Ben Berri Hala'nın yolunu arıyorum. Bana yardım et, demiş.

O da:

            — Ben bilmem yavrum. Benim yedi tane oğlum var. Onlar gelince soralım, demiş.

Akşam olmuş, oğullarının gelme vakti olunca kıza tükürmüş. Onu lenger* etmiş, rafa koymuş.

Oğulları gelmiş:

— Ana! Buralarda insanoğlu kokuyor, demişler.

Anaları da:

— Buralarda insanoğlu ne arar yavrum? Kuş uçmaz, kervan geçmez. Dişlerinizin dibinde insanoğlu eti kaldıysa o kokar. Dişlerinizi kurcalayın, demiş.

Çocuklar dişlerini kurcalamışlar. Kiminin dişinin dibinden insanoğlu ayağı, kiminden de insan kolu çıkmış. Bunlar yiyip, içip istirahate çekilmişler.

Dev karısı demiş ki:

— Yavrum, Berri Hala'nın yolu neresi? Siz biliyor musunuz?

Oğulları da:

— Ana, durup dururken Berri Hala'yı nereden çıkarttın, demişler.

            Dev karısı da:

— Bilmem yavrum. Evvelce baban Berri Hala'yı anlatırdı, benim de aklımda kalmış, şimdi aklıma geldi, demiş.

Oğulları:

— Ana, biz orayı bilmiyoruz. Bilse bilse ortanca halamın oğulları bilir, demişler.

Bu dev karısı, üç kardeşin en küçüğüymüş.

Dev karısı:

— Halanın oraya nasıl gidilecek, diye sormuş.

            Onlar da:

— Az gideceksin, uz gideceksin. Dere tepe düz gideceksin. Önüne bir nehir çıkar. Kanla karışık, köpüklü su akar. O su, imkânı yok, geçit vermez, demişler.

Dev karısı:

— Yavrum, oraya gideceğimizi bir düşün! Nasıl geçilir, diye sormuş.

            Oğulları:

— O nehre yedimizin suyunun artığından atarsan az bir geçit verir. İşte o zaman karşıya geçersin, diye cevap vermişler.

Dev karısı hiç belli etmeden çocukların içtikleri suyun artığını bir kaba biriktirmiş.

Sabah olmuş. Oğulları avlanmaya çıkmışlar. Dev karısı, kızı doyurmuş, artık suları da vermiş. Kız da demir çarık, demir bastonunu almış, külâhını da giyip yola düşmüş. Az gitmiş, uz gitmiş. Dere tepe düz gitmiş. Dev karısının oğullarının dediği nehre rastlamış. Nehir öyle bir nehir ki durmadan kan ile su karışık köpük atıyormuş. Kız, elindeki artık suya bakarak:

— Bu bir yudum suyla nehir bana geçit vermez. İmkân var mı? İmkân yok, demiş.

Bir yandan da iki gözü iki çeşme ağlıyormuş.

— Her neyse, suyu yine de atayım, demiş.

Suyu atar atmaz nehir geçit vermiş. Kız da hemen karşı tarafa geçmiş. Bir hayli yol gitmiş. Epey gittikten sonra uzakta yine bir ev görmüş. Evin bacasından bir tütün tütüyor, bir tütün tütüyormuş ki göklere set çekiyormuş. Etrafa bakmış, durmuş. Kimsecikler görememiş. Doğruca evin damına çıkmış. Bacadan aşağıya bakmış ki ne görsün? Bir dev karısı oturuyor. Öncekinden daha da heybetliymiş. Bir memeleri varmış ki öbür dev karısının memelerinden daha iriymiş. Sağ memesini sol omuzuna, sol memesini sağ omuzuna atmış, hay-haşem ip eğiriyormuş. Hemen usulca aşağı inmiş. Dev anasının arkasından dolanıp memelerini emmeye başlamış. Dev anası:

— Amaaan! Bir insanoğlu kokuyor ki, demiş.

Arkasını dönmüş, bakmış ki bir kız; "Anaaa!" diye memesini emiyor.

— İnsanoğlu, sen bana ana demeyeydin şimdiye seni çoktan yerdim. Buralarda kuş uçmaz, kervan geçmez. İns misin, cin misin, neysin sen? Buralarda ne arıyorsun? Buralara niye geldin, demiş.

Kız da başından geçenleri bir güzel anlatmış.

— Beni buraya öbür bacın gönderdi. Ben Berri Hala'ya gidiyorum. “O sana yolu gösterir.” dedi, demiş.

Dev karısı:

— Yavrum, ben Berri Hala'yı ne bileyim? Bunu bilse bilse oğullarım bilir. Akşam onlar gelince soralım, bakalım, demiş.

Akşam olmuş. Oğulları geleceği zaman kıza bir tükürmüş, onu kütük etmiş, üstüne oturmuş. Oğulları, eve gelir gelmez:

— Anaaa! Burada insanoğlu kokuyor, demişler.

            O da:

— Burada insanoğlu ne gezer yavrum? Buralarda kuş uçmaz, kervan geçmez. Siz dişlerinizin dibini kurcalayın. Oralarda insan etleri kalmıştır, onlar kokar, demiş.

Oğlanlar dişlerinin dibini kurcalamışlar ki her birinden dolu et çıkmış. Anaları bunların karnını, burnunu doyurmuş. İstirahate çekilmişler.

Dev karısı, yalandan Berri Hala'dan laf açmış.

— Yavrularım, Berri Hala'nın yolu ne taraf ki, diye sormuş.

Onlar da:

— Ne edeceksin Berri Hala'yı ana? Nereden aklına geldi, demişler.

O da:

— Hiç... Aklıma geldi. Babanız evvelce anlatırdı, demiş.

Oğlanlar:

— Berri Hala'nın yolunu bilse bilse büyük halamın oğulları bilir, demişler.

Dev anası:

— Halanlara nereden gidilir oğlum, diye sormuş.

Onlar da:

— Oraya gitmenin imkânı yoktur ana, demişler.

Dev anası:

— Niye, demiş.

Oğlanlar da:

— Az gidersin, uz gidersin. Dere tepe düz gidersin. Önüne bir çipil* çıkar, bir çipil çıkar ki görülmemiş şey! Yol ağaçlık, hem de çipille örülmüş. İmkân yok, öbür tarafa geçemezsin, demişler.

            Dev anası:

— Ya nasıl geçilir? Siz gitseniz nasıl geçersiniz, diye sormuş.

Onlar da:

— Bizim yedimizin değneğini yontar, yedisini karıştırır, oraya atarız. Az bir yol açılır, az bir geçit verir, oradan geçeriz, demişler.

Oğlanlar yatıp uyuyunca dev anası hepsinin değneğinden yontmuş, karıştırıp kıza vermiş.

Sabah olmuş. Oğlanlar dağlara, bayırlara avlanmaya gitmişler. Dev karısı, kızın karnını, burnunu doyurmuş. Yongaları da eline vermiş, yola yollamış.

Kız, az gitmiş, uz gitmiş. Dere tepe düz gitmiş. Aman Allah'ım! Bir sık ağaçlık yere gelmiş. Ağaçlar öyle sıkmış ki sanki duvar örülmüş gibiymiş. Üzüntüsünden ağlamaya başlamış. Hem ağlıyor hem de:

— Bu iki yongayla yol açılır mı ki? İmkânı yok, diyormuş.

Neyse, o iki yongayı çıkarıp oraya atar atmaz azıcık bir yol açılmış. Kız oradan hemen karşıya geçmiş. Gitmiş, gitmiş, gitmiş... Az gitmiş, uz gitmiş. Dere tepe düz gitmiş… Aynı öbür evler gibi bir ev daha görmüş. Yine bacaya çıkmış, bakmış ki daha önce gördüğü devlerden daha heybetli bir dev karısı. Bir dudağı yerde, bir dudağı gökteymiş; baktıkça adamın tüyleri ürperiyormuş. Ağzında kırk batman sakız, elinde iğ*, ip eğiriyormuş. Hemen aşağı inmiş. Usulca, korka korka dev karısının arkasına dolanmış. Memesine sarılmış, emmeye başlamış. Dev karısı:

— Amaaan! Burada insanoğlu kokuyor, demiş.

Etrafa bakınırken "Anaaa!" diyerek memesinden emen kızı görmüş.

Dev karısı:

            — Sen bana ana demeseydin ben seni yerdim, demiş.

Emdiği için evladı olurmuş, yiyemezmiş.

Kıza:

— Sen bu kuş uçmaz, kervan geçmez yerlerde ne arıyorsun, demiş.

Kız da, böyleyken böyle diye her şeyi anlatmış.

— Kocamı arıyorum. Bana Berri Hala'nın yolunu söyler misin, demiş.

Dev karısı, Berri Hala'nın yolunu biliyormuş.

— Filan yerden, filan yerden gideceksin. Filan yerde oturacaksın. Berri Hala'yı bulursun, demiş.

Akşam olmuş. Oğullarının gelme zamanı olmuş. Kıza bir tükürmüş, minder etmiş, üstüne oturmuş.

Oğulları gelmişler:

— Ana! Burada insanoğlu kokuyor, demişler.

            O da:

— Buralarda insanoğlu ne gezsin? Kuş uçmaz, kervan geçmez, demiş.

Sabah olmuş, herkes gitmiş. Dev anası, kızı doyurmuş. Sonra da ona:

— Filan yerden, filan yere git. Filan yerde çeşmenin başına otur, diye tembih etmiş.

Kız, çarığını giymiş, değneğini almış, külâhını bürünmüş, yola düşmüş. Az gitmiş, uz gitmiş, epey bir yol gitmiş. Dev karısının tarif ettiği yere gelip oturmuş. Bir de bakmış ki demir çarık delinmiş, demir değnek aşınmış, demir külâh da delinmiş.

— Yıllarca yol gittim. Bunlar da yırtılmış. Acaba kocamı bulabilir miyim, demiş.

Böyle düşünürken bakmış ki havada bir bulut ağmış, simsiyah olmuş. Koskoca bir gölgelik meydana gelmiş. O anda kocaman bir kuş gelmiş, usulca kızın önüne konmuş. Bir çırpınmış, güzel bir oğlan olmuş. Bu kuş meğerse kızın kocasıymış.

Kıza:

— Niye geldin buraya? Ben sana gelme demedim mi, demiş.

Kız:

— Ben seni kaç senedir arıyorum, diye cevap vermiş.

Meğer oğlan büyülü periymiş.

Kıza:

— Yakında düğünüm olacak. Ben seni anamın yanına nasıl götüreyim? Şimdi seni götürürsem anam ikimizi de öldürür. Ancak anama; "Sana hizmetçi getirdim." dersem seni götürebilirim, demiş.

Oğlan yeniden kuş olmuş, kızı sırtına bindirip doğru anasının yanına götürmüş.

— Ana sana bir hizmetçi getirdim, demiş.

Anası, oğlanın yanında kızı görünce, sevdiği olduğunu anlamış, kızmış. Bu kıza neler etmiş, neler? Bir yandan da oğlunun düğününe hazırlık yapıyormuş. Kıza da olmadık zor işleri yaptırıyormuş. Kızın eline bir çuval vermiş:

— Çabuk! Ne kadar kuş tüyü varsa hepsini toplayıp getireceksin. Oğluma yatak yapacağım. Beş dakika içinde kuş tüyünü getirmezsen sonunu sen düşün! Beş dakikaya kadar bu çuvalı doldur! Düğüne gelenlerin altına minder yapacağım, demiş,

Kız, çuvalı eline almış, düşüne düşüne yola düşmüş. Bir yerde oturup ağlamış, ağlamış, ağlamış...

— Benim kaderim niye böyle, demiş.

Havaya yine bir bulut gelmiş. Başını kaldırıp bir bakmış ki kocası kuş kılığında gelmiş, inmiş.

Kıza:

— Niye ağlıyorsun, demiş.

O da:

— Anan bana bu çuvalı verdi. Senin düğününe gelen milletin altına minder yapacakmış. Bunu kuş tüyü ile dolduracakmışım. Ben bu kadar kuş tüyünü nereden bulurum, demiş.

Oğlan, ne kadar kuş varsa hepsini çağırmış, hepsini silkelemiş. Kız, çuvalı ağzına kadar tıka basa doldurmuş, alıp götürmüş.

— Aha getirdim, demiş.

Oğlanın anası:

— Bu iş senin işin değil, bu benim oğlanın işi. İmkân yok, sen bu işi yapamazsın, demiş.

O arada düğün de başlamış... Ertesi gün kızı yine çağırmış:

— Bir iş daha vereceğim, demiş.

Maksat kızı canından bezdirmek, oğluyla evlenmesini engellemekmiş. Bu sefer kızın eline iki tane post vermiş. Postun biri siyah, biri beyazmış. Siyah postu kıza uzatmış:

— Bunu pınara götüreceksin. Tokaçlaya tokaçlaya öbürü gibi bembeyaz edeceksin, demiş.

Kız postu pınara götürmüş. Tokaçlamış, tokaçlamış, yıkamış. Hiç siyah post beyazlanır mı? İki gözü iki çeşme ağlamaya başlamış. Yine bir bulut gelmiş. Kocası kuş kılığında gelmiş, yanına inmiş.

— Ne oldu, niye ağlıyorsun, demiş.

Kız ağlayarak:

— Anan iki tane post verdi. Biri siyah, biri beyaz. Bunu da öbürü gibi bembeyaz edecekmişim, demiş.

Kocası o postu elinden almış, yerine beyaz bir post getirmiş. Kız bu iki postu alıp götürmüş.

            — Aha bak! Yuya* yuya beyazlandırdım, demiş.

            Oğlanın anası da:

— Ah seni, seni! Hiç siyah post beyazlanır mı? Beni mi kandırıyorsun? O benim oğlumun işi, demiş.

Ertesi gün, bir yandan düğün olurken bir yandan da kıza:

— Bütün sokakları sulayacaksın! Ne kadar sokak varsa sulayacak, süpüreceksin. Tertemiz edeceksin. Oğluma gelen gelincilerin ayağına toz, toprak bulaşmayacak, demiş.

Bu kız sabah kalkmış:

— Sokakları nasıl sularım? Nasıl süpürürüm, diyerek ağlamaya başlamış.

Hem ağlıyormuş hem de kadının verdiği süpürgeyi eline almış, sokakları süpürüyormuş. Daha bir sokak... O kadar sokak süpürülür mü? Bir de bakmış ki yine bir bulut geliyor. Kız, kocası olduğunu anlamış. Kocası oraya kuş şeklinde inmiş:

— Ne oldu? Niye ağlıyorsun, demiş.

O da:

— Anan söyledi. Bütün sokakları sulayıp süpürecekmişim. Ben bunu nasıl edeyim, demiş.

Oğlan hemen havaya bir bulut getirmiş, yağmur yağdırmış. Arkasından bir rüzgâr estirmiş. Her taraf silinip süpürülmüş.

Kıza da:

            — Hadi, sen git, demiş.

Kız gelmiş:

— Süpürdüm, demiş.

Kadın çıkmış, bakmış ki her taraf pırıl pırıl...

— Bu oğlumun işi, senin işin değil. Seni bundan da kurtardı, demiş.

Ertesi gün gelin gelecekmiş. Kadın, gelinle damat gerdeğe gireceği için kızı oradan uzaklaştırma planları yapmaya başlamış. Düşünmüş, düşünmüş, aklına bir şey gelmiş. Bir beşik bulmuş. İçine de bir çocuk yatırmış.

Sonra da kıza dönmüş:

— Bu beşiği hiç durmadan sallayacaksın, demiş.

Kız, hem beşik sallıyor hem de ağlıyormuş.

Akşam olmuş. Gelin ve damat gerdeğe girmiş. Damat, gelini kesip öldürmüş. Doğruca beşik sallayan karısının yanına gitmiş. Kendi kuş kılığına girmiş, kızı da sırtına almış, memleketlerine doğru uçmuşlar.

Bir de bakmışlar ki gelin orada al kanların içinde yatıyor.  Oğlanın anası, kocasına:

—Yürü! Yürü! Hemen arkalarından git, demiş.

Oğlanın babası da bir kuş olmuş, arkalarından uçmaya başlamış. Onlar gidiyor, o gidiyor. Onlar gidiyor, o gidiyor...

Oğlan, devamlı olarak karısına:

— Arkana bak, kim geliyor, diye soruyormuş.

Kız, arkasından gelen bu kuşu görmüş.

Oğlan bir daha sorunca:

— Bir kuş geliyor, demiş.

Oğlan:

— Rengi nasıl, diye sormuş.

O da:

— Siyah, demiş.

Oğlan:

— Tamam, o babamdır, demiş.

Hemen oraya inmişler. Oğlan orada çeşme olmuş, kızı da tas etmiş, çeşmenin üstüne asmış. Babası da oraya inmiş. Çeşmeden bir su içmiş. Etrafa bakmış, kimse yok... Ne kuş var ne de oğlu var... Geçip geri gitmiş.

Karısı:

— Onları gördün mü, diye sormuş.

Adam:

— Yok. Gittim, gittim, gittim, yoruldum. İndim, bir çeşmenin başından bir tas su içtim, demiş.

Karısı:

— Ah! Ah! O çeşme oğlum idi, tas da karısıydı. Niye tası alıp da bana getirmedin, demiş.

O da:

— Ben ne bileyim, demiş.

Karı, hemen öbür oğlunu göndermiş.

Bu arada oğlanla karısı tekrar yola devam etmişler. Oğlan, yine karısına durmadan:

— Arkana bak! Arkana bak, diyormuş.

Kız, bir kuş görmüş. Oğlana:

— Aman alıcı bir kuş geliyor ki deminkinden daha heybetli, demiş.

Oğlan:

— Rengi nasıl, diye sormuş.

Kız:

— Beyaz, demiş.

Oğlan:

— Bu benim büyük kardeşim, demiş.

Hemen oraya inmişler. Oğlan, kızı bostan etmiş. Kendi de bostancı kılığına girmiş. Eline bel almış, bostanı bellemeye başlamış. Abisi de oraya inmiş.

Oğlana:

— Sen hiç burada iri bir kuş ile üstünde de bir kızın geçtiğini gördün mü, diye sormuş.

Oğlan da:

— Yok! Kaç gündür bostan da bellerim, ama hiç kimseyi görmedim, demiş.

Abisi de biraz oyalanıp geri dönmüş, gitmiş. Anası:

— Kimi gördün, demiş.

Abisi:

— Hiç... Bir adam gördüm, bahçe belliyordu. Ona sordum, o da; "Hiç kimseyi görmedim." dedi. Ben de geri döndüm, demiş.

Kadın:

— Ah, akılsız oğlum! O bostan kızdı, o adam da kardeşindi, niye bilemedin, demiş.

Bu sefer kadın sinirlenmiş.

— Siz bu işi halledemeyeceksiniz. Bari ben gideyim, demiş.

Hazırlanıp onların arkasından uçmuş. Kızla oğlan da yoluna devam etmişler. Bunlar az gitmiş, uz gitmiş. Dere tepe düz gitmiş.

Oğlan, durmadan kıza:

—Arkana bak, kim geliyor, diyormuş.

O da devamlı arkasına bakıyormuş.

Kız bir ara:

— Bir kuş geliyor ki Allah korusun! Heybetinden yer gök titriyor, demiş.

Oğlan:

— Bu anamdır, demiş.

Hemen oraya inmişler. Kız bir çalı olmuş, oğlan da yılan olmuş, çalının dört bir tarafına sarılmış. Anası hemen çalının yanına konmuş. O bilmiş, anlamış:

— Oğlum, o gelini niye öyle ettin? Ben sana ne güzel gelin getirdim. Niye onu kestin de bu karının arkasına düşüp geldin? Sen bir peri padişahısın. Bunu ne edeceksin? Bu bizden mi? Arkasına düşüp gelecek ne vardı? Bunu bırak da gidelim, demiş.

Oğlan:

— Ana, gitmeye giderim de şu dilini ver! Bir kere öpeyim, ondan sonra gidelim, demiş.

Anası dilini çıkarmış. Oğlan, anasının dilini "Hartt!" diye ısırmış. Karının dili kökünden kopmuş. Öyle bir canı yanmış ki yıldırım gibi geri dönmüş, gitmiş. Bir daha arkasına bile dönüp bakmamış.

Bunlar da az gitmiş, uz gitmiş, gide gide evlerine varmışlar. Yiyip, içip muratlarına geçmişler...


* kizir: Muhtar, köy bekçisi, köy kahyası.

* hay-haşem: Gayretle, çabayla.

* lenger: Yayvan ve kenarları geniş, büyük bakır kap.

* çipil: Bataklık.

* iğ: Pamuk, yün vb.nden iplik eğirmekte kullanılan, ortası şişkin, iki ucu sivri ve çengelli olan, ağaçtan yapılmış araç, eğirmen, kirmen.

* yumak: Yıkamak.