Keloğlan İle Arap
(İç Anadolu Bölgesi, Kırşehir)

KELOĞLAN İLE ARAP

Bir varmııış bir yohmuş. Tım dimesi hiiç yohmuş. Bazıları masal anlatırmış bazıları usluuu* uslu, efendice dinlerimiş. Bir Keloğlan varımış. Anasına,

—Ana bayram geldi, herkes harçlıh* veriyo, sen bana vermiyon. Ana bayram geldi haçlıh veriyolar sen bana vermiyon” dirmiş.

Bi de köyde panayır gurulmuş. Keloğlan,

—Anam anam diyo, bana da ver para diyo.

—Dutuyo anası on para veriyo. On para verince gidiyo, bi avuç leblebi alıyo. Yiye yiye gidiyo, bi guyunun başına geliyo. Bi de orda yirken leblebisinin bi tansei düşüyo. Ondan soona* başlıyo baarmaya,

—Bi leblelebiiim, bi leblebim. İlle* de gırıh leblelebim.

Öyle diyincek, bi Arap çıhıyo kuyudan,

—Ne aalıyon?* diyo.

—Ne aalıcam, ben leblebimi istiyom diyo.

—Biz sana onu nasıl virelim, ağaların, beylerin sofrasına meze oldu o diyo. Sana bi sofra veriyim. Sen gurul sofram gurul deyince yemekler gurulur, toplan sofram toplan deyince yemekler toplanır diyo.

—Pekâlâ diyo.

—Sofrayı alıyo eve varıyo.

—Anaa, ana! Ben ne getirdim bah diyo. Gurul sofram guruuul, deyince envayi çeşit yemek guruluyo.

Anayla oolan yiyolar içiyolar.

Diyo ki:

—Anaaa, yimek yimeyen çoh gomşularımız var. Gel, bi de onlara ziyafet verelim diyo.

—Pekâlâ oolum, amma elimizden alırlar. Biz gine aç galırıh diyo.

—Yoh ana ossun diyo.

Ondan soona bir iki ziyafet veriyollar. Sofra gayboluyo. Çalıyollar sofrayı. Sofrayı çalıncak,* varıyo guyunun başına.

—Leblebiiim, bi leblebim. Gırıh ta leblebim, ben leblebimi isterim diyo baarıyo. Ondan soona yine geliyo Arap,

—Ne aalıyon Keloolan burda, gine niye geldin diyo.

—Sorma diyo, sofrayı çaldılar diyo.

—Vay Keloolan, etme diyo. Ben sana bi değirmen veriyim, saa* çevirdiin zaman altın ahar, sola çevirdiğin zaman gümüş ahar diyo.

—Peki diyo.

Ondan soona değirmeni eve getiriyo. Anasına,

—Aman anaa, ben bu sefer çoh para gazandım diyo.

Saa çeviriyo altın ahıyo, sola çeviriyo gümüş ahıyoo. Ondan soona gonuya gomşuya para ikram ediyo. O değirmeni de çaldırıyollar. Bu oolan yine varıyo, yine aalıyo guyunun başında,

—Bi leblebiiim, bi leblebim, ille de gırıh leblebim. Ben leblebimi isterim diyo.

Arap çıhıyo,

—Eee Keloolan, sen de çoh oldun amma! diyo.

—Napıyım, değirmenimi de çaldılar diyo.

—Pekâlâ, ben sana bi tane tohmah vereyim, sen gomşularını çaar,* vur tohmaam* vur di. Öyle deyince sofranı da alırsın, değirmenini de diyo.

Tohmaa alıyo, eve gidiyo.

—Aman gomşular çoh güzel şeyler aldım, bir çuval çerez aldım, gelin de yiyelim diyo. Gomşular geliyollar. Bi çuval çerezi getiriyo, ortaya döküyo. Tohmaa da yanına goyuyo. Sofrayla değirmeni çalan gomşular,

—Her gün çerez çepen* yirsek biz daha iyi olur diyolar.

Keloolan da diyo ki:

—Gomşular, benim soframla değirmenimi çaldınız. Hanginiz çaldıysa dooruyu söylesin, virsin diyo.

Diyolar ki:

—Çaldıh ne olcah? Sana mı virceek diyolar.

Öyle deyince,

—Gah tohmaam yerinden, vur şunların gafasına, beline,vur tohmaam vur! diyo. Tohmah gahıyo, bunları bi dövüyo, bi dövüyo.

—Aaaman Keoolan! Tek sofranı da verelim, değirmenini de verelim. Şu tohmaana dur di diyolar.

—Dur tohmaam dur! diyo, duruyo.

Ondan soona,

—Getirin bahıyım sofrayı, getirin bahıyım değirmeni! Getirmezseniz tohmaana evinizi yıhtırırım valla diyo.

Getiriyolar veriyolar. Keloolan, tohmaa da alıyo, sofrayı da alıyo, değirmeni de. Götürüyo guyuya diyo ki:

—En güzeli emeklen* gazanmakmış. Bunları tohmaana aldım düşman gazandım. Siz bana bi iş verin, ben kendi paramı, emeğimi yiyim diyo.

—Hah, şimdi sen dooruyu buldun Keloolan diyo Arap. Al sana bi kese altın. Bu bi kese altınla sen git bi öküz al. Tarlanı sür, kendi ekmeeni çıhart. Hadi Keloolan, güle güle diyolar.

Keloolan da geliyo anasına anlatıyo. Yiyolaaar, içiyolaaar, murada geçiyolar. Bunlar ermiş muradına, biz çıhalım kerevetine.


* uslu: 1. Uysal, yaramazlık yapmayan. 2. Yumuşak huylu, 3.Yavaş, sessiz.

* haçlıh / harçlıh / haçlık / haşlıh: Bir kişiye başka bir kişi tarafından verilen ya da hediye edilen para.

* soona: Sonra.

* ille: Mutlaka, illa ki.

* aalıyon: Ağlıyorsun.

* çalıncak: Çaldığı zaman.

* saa: Sağ taraf.

* çaar: Çağır.

* tohmaam: Tokmağım.

* çerez çepen: Leblebi, fıstık, üzüm vb. çerezlerin karışımı.

* emeklen: Emek ile.