ÜÇ KIZ
(Karadeniz Bölgesi, Kastamonu)

Vakti zamanında bir padişah varmış. Bu padişah gece devriyesine çıkarmış. Işıkları kararttırırmış. Bu padişahın sarayına yakın bir yerde bir de bey varmış. Beyin üç kızı varmış. Padişah gecenin birinde gezmeye çıkmış. O beyin penceresinin altından geçerken, beyin büyük kızı:

—Ah, bu padişah beni alsa da, ona makas vurulmadık elbise yapardım, demiş.

Ortanca kız:

—Ah, beni alsa da ben ona halı kilim dokurdum, demiş.

Ondan sonra here* kız:

—Beni alsa da ben ona altın saçlı kız, altın dişli oğlan doğuruverirdim, demiş.

Padişah, bunlardan büyük kızı almış. Bakmış ki elbise filan yapmamış. Ondan sonra ortanca kıza dünür göndermiş. Onu da almış. O da çok zaman durduktan sonra, bakmış halı kilim filan yapmıyor, tutmuş bu kez de here kıza dünür yollamış. Here kızı da almış. Aldığı geceden hamile kalmış. Sekiz ay geçtikten sonra büyük kız ile ortanca kız şaşırmışlar.

— Ben elbise yaparım dedim, yapmadım, demiş.

Ortanca kız da:

— Ben de halı kilim dokuyamadım, demiş.

— Şimdi bizim here kız kardeşimiz hamile kaldı. Bu doğurunca sabah bir gün padişah bizi cellat eder, demişler.

Ondan sonra bir cadı karı bulmuşlar. Cadı karıyı götürmüşler. Cadı karı:

— Bundan kolay ne var, demiş.

—Siz bana bir sandık yaptırın, bir de kunnacı* köpek bulun. Ben size onun kolayını bulurum, demiş.

Bunlar sandığı yaptırmışlar. Dokuz ay deyince here kız kardeşleri hastalanmış. Hemen o cadı karıyı götürmüşler, o köpek de kunnamışmış*.

Çocukları doğurmuşlar. Odanın içerisi ışımış. O vakit de o çocukları sandığa koymuşlar. Kapağını kilitleyip, bir hamalın sırtına verip denize atmışlar. O hamile kadın da kendinden geçmişmiş. O köpek gövlezlerini* götürmüşler, yanına koymuşlar. Padişaha varmışlar:

—Şevketlim, ailen* doğurdu. Fakat diyemiyoruz, demişler.

Padişah:
—Ne var da diyemiyorsunuz? diye bunları zorlamış.

—Ailen iki köpek gövlezi doğurdu, demişler.   

Padişah o vakit öfkelenmiş:

—Alın bu kadını, üç yol ayrıcına* beline kadar gömün, demiş.

Oradan alıp üç yol ayrıcına gömmüşler. "Gelen ve giden bu kadının yüzüne tükürecek!” diye tellal salıvermişler.

Eski zamanın ermişlerinden birisi denizin kıyısında, kendi hâlinde orada yaşarmış. Bakmış ki denizin yüzünde bir sandık var.

—Mal ise beri gelsin, yoksa can ise öte gitsin, demiş.

Sandık başlamış öte öte gitmeye. "Ya Rabbi, hata yaptım.” demiş.

—Can ise beri gelsin, mal ise öte gitsin, demiş.

Başlamış sandık beri beri gelmeye. Sandığı denizin kenarından almaya başlamış. Kapağını kırmış, içinde altın saçlı bir kız ve içinde bir de altın dişli oğlan çocuğu varmış. Bunları hemen alıp yerine götürmüş.

—Hey ya Rabbi! Bana bunları verdin, şimdi ise bir de nafaka ver, demiş.

O vakit bir geyik ineği gelmiş. Bunu sağıp bu çocuklara sütünü içirmiş. Bu çocuklarının her öğününde bu geyik gelirmiş. Sütünü sağıp bu çocukları beslermiş.

Çocuklar üçer yaşına girmişler. Onları okutmaya başlamış. Bunları on sene okutmuş. Ondan sonra on birinci sene:

—Ben galan* vefat edeceğim. Gelin arkam sıra, demiş.

Denizin kenarına inmişler. Orada bir taş kaldırıp bir hayvan dizgini göstermiş.

—Bu dizgini alın, denize sallandırın. Bir kır at gelir, sizi gezmeye götürür, demiş.

Ondan sonra bulundukları yere gelmişler. Bu oğlan çocuğuna bir de kitap vermiş.

—Başın nerede sıkılırsa bu kitabı oku, demiş.

Ondan sonra hastalanmış. 

—Ben öleceğim. Beni yıkayın öldükten sonra, gömün, demiş.

Birkaç gün sonra ölmüş. Çocuklar bunu gömmüşler. Bulundukları yerde bunların canı sıkılmış. Oğlan kardeşi kız kardeşine:

—Ben bugün gezmeye gideyim, demiş.

Denizin kenarına inmiş. O taşı kaldırmış, altından dizgini almış. Denize sallandırmış. Hemen bir kır at gelmiş. “Emret!” demiş. O çocuk “Beni biraz gezdirmeye götür.” demiş.

Çocuk ata binmiş. Onu bir şehre götürmüş. Şehre çıkmış, gezerken [görmüş ki] bir bey bir ev yaptırıyormuş.

—Ah ya Rabbim! Kaya kavuğunda yaşamadan böyle ev de benim olsun, demiş.

Bey bunu yukarıdan duymuş. Yukarıdan inmiş, çocuğa sormuş:

—Oğlum, sen ne dedin?

Bir şey görmeyen çocuk, korkudan:

—Ben bir şey demedim, demiş.

—Hayır, sen bir şey dedin, demiş

—Böyle bir ev de benim olsa, demiş

—Ben sana bu evi satayım, demiş.

—Benim param yok, demiş

—Oğlum, hiçbir şeyin yok mu, demiş.

Çocuk o bulunduğu yerden cebine bir taş koymuşmuş.

—Yok. Bu taşım var, demiş.

—Peki oğlum. Bu taştan daha var mı, demiş.

Çocuk da:

—Çok, demiş.

—Öyleyse sen bana bu taştan bir heybe gözü getir de ben size bu evi vereyim, demiş.

Çocuk oradan güvene güvene* denizin kenarına gelmiş. Denize dizgini sallandırmış. At gelmiş. Çocuğu alıp bulunduğu yere götürmüş. Çocuğun kız kardeşinin de canı sıkılmış, o taşlardan çok toplayıp bir yere yığmışmış. Oğlan kardeşi gelmiş, kız kardeşine:

—Ben taşlarla bir ev aldım, demiş.

Heybenin gözüne bu taşlardan doldurup denizin kenarına inmişler. Dizgini denize sallandırmışlar. O vakit at gelmiş. Heybeyi ata yükleyip kendileri de birlikte binip o şehre varmışlar. O beye heybenin gözündeki taşın bir yanını vermişler. Bey bunlara bu evi anahtar teslimi vermiş. Çocuk çarşıya çıkmış. Aşçıda* yemek yemiş. Bundan para istemiş. Para isteyince bundan:

—Param yok. Şurada bir taşım var, demiş.

Aşçı buna:

—Oğlum, buna derler cevahir. Ben bunu bozamam. Şurada birinci sarraf var, sarrafa bozdur, demiş.

Çocuk sarrafa varmış:

—Şunu bozuver, demiş.

Sarraf da:

—Bunu ben bozamam. Şurada ikinci sarraf var, ona bozdur, demiş.

İkinci sarrafa varmış, o da bozamamış. Baş sarrafa varmış. Baş sarraf da:

—Ben bunu bozarım, ama ikide bir parasını veririm, demiş.

“Peki.” demiş çocuk, orada cevahiri bozdurmuş. Parayı alıp aşçıya borcunu vermiş. Ondan sonra kasabaya çıkmış. Ekmek ve zerzevat alıp eve, kız kardeşinin yanına gelmiş. Kız kardeşiyle birlik, orada yaşayıp dururken ava merak etmiş. Bir gün avcı beyine:

—Beni ava götür, demiş.

Avcı bey:

—Hay hay, ne demek olsun, götürürüm, demiş.

Buna bir tüfek almış, bir de at almış. Ertesi gün ava gitmişler. Bir çeşmenin yanına varmışlar. O çeşmenin yanında avcılar hep taksim olmuşlar. “Kim önce avını yaparsa buraya gelsin.” demişler.

O çocuk çeşmeden biraz ayrıldıktan sonra bir keklik vurmuş. Geriye dönmüş. Çeşmenin yanına gelirken bakmış orada biri namaz kılıyor. O da padişahmış.

Padişah sağına selam vermiş, soluna selam verirken o çocuğu görmüş. Çocuğun güzelliğine göre namazı terk edip o çocukla konuşmaya başlamışlar. Ondan sonra avcı bey de gelip birlikte konuşmaya başlamışlar. O arada padişah sormuş çocuğa:

—Oğlum sen nerede bulunuyorsun, demiş.

Çocuk cevap vermiş:

—Ben filan yerde bulunuyorum, demiş.

Bunların hepsi birbirinden ayrılmışlar. Padişah eve gelmiş, canı sıkıntı içinde. Ailelerine çalım etmeye başlamış. “Şevketlim ne o?” diye sormuşlar.

—Ne olsun, avcı beyinin yanında bir çocuk gördüm. O çocuğun sıkıntısı, demiş.

Aileleri:

—Niye götürmedin, demişler.

Ertesi gün, gene o çocuk avcı beyiyle ava gitmiş. Çeşmenin yanına varmışlar. O çocuk gene herkesten önde avını yapıp çeşmenin yanına varmış. Gene padişah oradaymış. Konuşup kaynaştıktan sonra avcı bey de gelmiş, hepsi birlikte yola revan olmuşlar. Çocuğa padişah:

—Oğlum, bize gidelim, demiş.

Çocuk:

—Padişahım,  zamanı var, demiş.

Herkes evine gelmiş. Padişahın gene canı çok sıkkın. Aileleri sormuş:

—Çocuğu niye getirmedin, demişler.

—Zamanı var, dedi.

Aileleri sormuş “Bu çocuk nerede bulunuyormuş?” diye. “Filan yerde bulunuyormuş.” diye ailelerine söylemiş.

O anda padişahın ailelerinin aklına gelmiş, “Bu bizim kız kardeşimizin çocuğu olsa gerek.” demişler birbirlerine. Hemen gene cadı karıya varmışlar:

—Böyle böyle. İki gündür bizim padişah bir çocuk görüyormuş. O bizim kız kardeşimizin çocuğu olsa gerek.

O cadı karı:

—O ise ben sabah anlarım. Ona giderim, o olduğunu anlarım, demiş.

Ertesi gün o cadı karı, çocuğun evine gitmiş. Çocuk ava gitmişmiş gene. Çocuğun kız kardeşi varmış evde. Kız kardeşine cadı karı sormuş:

—Kızım, siz nerelisiniz, demiş.

Kız cevap vermiş.

O cadı karı bunların padişahın çocukları olduğunu anlamış.

—Kızım, çok iyi, çok güzel ama sizin evinizin kapısına bir de ayna lazım, demiş.

Kız sormuş:

—Biz bu aynayı nereden bulalım, demiş.

Cadı karı:

—Filan yerde filler vardır, o fillerin olduğu yerde bir ayna vardır. O aynayı oğlan kardeşine götürt, demiş.

Kardeş, akşam avdan gelmiş.

—Kardeşim, filan yerde fil varmış, orada fillerin aynası varmış. O aynayı götürüp bizim evin kapısına takarsak daha iyi olur, demiş.

Çocuk ertesi gün yola revan olmuş. Fillerin yanına varmış, fakat oradan aynayı alması çok zor ve çok güç imiş. Çocuk hemen cebindeki kitabı çıkarıp okuyarak fillerden aynayı almış. Geriye dönmüş, eve gelmiş. Evin kapısına aynayı takmış.

Cadı karı padişahın karılarına:

—O sizin padişahın çocukları imiş, ama ben o çocuğu fillerin içine gönderdim. O, bir daha gelemez, onu filler yer, demiş.

Hâlbuki çocuk sapasağlam gelmiş. Ertesi gün çocuk gene ava gitmiş. Padişah bu çocuğu iki gündür görmeyince daha fazla canı sıkılmışmış. Ertesi gün o çocuğu görünce sevinmiş. Padişah akşam gene eve gelmiş. Gene canı çok sıkkınmış. Padişahın karıları padişaha sormuşlar:

—Gene ne o canının sıkıntısı, demişler.

—Gene o çocuğu gördüm, demiş.

O vakit padişahın karıları şaşırmış. Hemen gene koşup o cadı karıya varmışlar:

—Sen “O çocuğu fillerin içine gönderdim. Gelmez.” dedin. Gene gelmiş, demişler.

Cadı karı cevap vermiş:

—Ben onu bu defa Kaf Dağı’nın arkasına gönderirim, demiş.

Cadı karı gene yola revan olmuş. Çocuğun evine varmış, bakmış ki ayna gelmiş. Cadı karı da şaşırmış. Oğlanın kız kardeşine:

—Aynayı götürtmüşsünüz. Şimdiyse Kaf Dağı’nın arkasında perilerin ağaçları var. O çiçek ağaçlarını götürüp aynanın üstüne koymalı, demiş.

Oğlan kardeşi akşam eve gelince:

—Kardeşim, Kaf Dağı’nın arkasında perilerin çiçekleri varmış, o çiçekten de aynanın üstüne koyarsak daha güzel olurmuş, demiş.

Çocuk hemen denizin kenarına varmış. Denize dizgini atmış. Bir kırat çıkmış, “Emret!” demiş.

—Emrim şudur ki, Kaf Dağı’nın arkasında perilerin çiçeği varmış, ondan çiçek getireceğiz, demiş.

Kırat buna cevap vermiş:

—Giden oradan gelmez, fakat gidelim ama korkmayasın, demiş.

Ata binip gitmiş. Bir tepeye varmışlar.

—Şu gördüğümüz ağaçtaki çiçektir. Ondan alacağız, demiş.

—Ben ona doğru varırken bir peşrev yaparım. Aldın ne âlâ, alamadın ne âlâ. Ben perilerin evine yakın varınca bir nara atarım. O vakit yer gök sarsılır. O vakit perilerin dünya güzeli “Üzengiye kadar taş olası!” der. Ondan sonra ikinci defa nara atışımda “Göbeğine kadar taş olası!” der. Orada ben taş olurum, sen elindeki kitabı oku, demiş.

Bunlar oraya varmışlar. Bir peşrev yapmış, çocuk çiçekten alamamış. Perilerin evine yakın varınca at bir nara atmış. Perilerin dünya güzeli bu ata “Dizlerine kadar taş olası!” demiş. At orada dizlerine kadar taş olmuş. İkinci defa nara atınca üzengiye kadar taş olmuş. Ondan sonra çocuk şaşırmış. Hemen cebindeki kitabı çıkarıp okumaya başlamış. Kitabı okurken atın dizlerindeki taşlar çözülmüş. Dünya güzeli bunları alıp hemen evine götürmüş. Çocuğa:

—Oğlum, dünyada ve ahirette sen benim evladım ol, demiş.

Bir iki gün orada çocuk kalmış. Ondan sonra çocuk, bu dünya güzeline derdini anlatmış. Dünya güzeli çocuğa cevap vermiş:

—Ben seninle gidip sizin derdinize derman olacağım, demiş.

Ondan sonra dünya güzeli ile çocuk birlikte kız kardeşinin yanına gelmişler.

Çocuk ertesi gün gene ava gitmiş. Padişah bu çocuğu gene görmüş. Beş altı günden beri görmediği için padişah buna çok üzülmüşmüş. Çocuğa:

—Sen birkaç gün neredeydin, diye sormuş.

Çocuk:

—Hastaydım, demiş.                                                                              

“Bugün akşam bize gideceğiz.” diye çocuğa padişah ısrar etmiş. Çocuk:

—Şevketlim zamanı var, demiş.

Ondan sonra ayrılıp evlerine gelmişler. Padişahın canı çok sıkkın imiş gene. Aileleri sormuşlar “Ne o gene?” demişler. “Bugün gene o çocuğu gördüm.” deyince padişahın aileleri şaşırmışlar.

Hemen gene o cadı karıya koşmuşlar. “O çocuk gene gelmiş.” demişler. Cadı karı hemen gene yola revan olmuş. Çocuğun evine yakın yere varmış. Kapıdan girerken dünya güzeli bunu görmüş. “Dizlerine kadar binek taşı olası!” demiş. Orada o cadı karı taş olmuş. Sonra çocuk dünya güzeline:

—Valide, padişah beni davet ediyor. Ben ne cevap vereyim, demiş.

Dünya güzeli, buna şu sözü söylemiş:

—Bugün padişahı görünce “Ben bütün askerimle gelirim.” de, demiş.

O gün çocuk gene ava gitmiş. Avını yapıp döndükten sonra çeşmenin yanına gelmiş. Padişah oradaymış. Ayrılırken padişah buna:

—Bize gidelim, demiş.

Çocuk buna cevap vermiş:

—Ben askerimle gelirim, demiş.

—Peki, sabah beklerim, demiş.

Çocuk akşam eve gelmiş. Dünya güzeline söylemiş. Dünya güzeli sabahleyin çocuk yatarken bir alay asker düzmüş. Çocuğa çığırmış*:

—Haydi oğlum! Padişaha ziyafete gideceksin, demiş.

Çocuk kalkmış giyinmiş, bakmış ki bir alay asker düzülmüş. Dünya güzeli:

—Gideceksiniz, şimdi şu sözü söylüyorum: Üç yol ayrıcında bir kadın var. Şu mendili al, buna gelen tükürür. Bütün askerin geçtikten sonra sen o kadının sağ yanına dikil, yüzünü sil. Sen tükürme, demiş.

Bunu görünce padişah öfkelenmiş. Askerlerine bu çocuğu vur emri vermiş. Çocuk askerlere karşı cebindeki kitabı çıkarıp okumaya başlamış. Askerler bu çocuğu vuramamışlar.  Padişah şaşırmış:

—Neyse,  ziyanı yok. Onu da alın gelin, demiş.

Çocuk padişahın sarayına varmış. Konuşup kaynaşmışlar, çocuk ertesi gün evine dönmüş.

Orada gömülü kadının bu defa da sol tarafına dikilmiş. Bütün asker tükürüp geçtikten sonra o çocuk bu kadının gene yüzünü silmiş. Padişaha:

—Şevketlim, siz de bize buyurun sabah, demiş.

Padişah ertesi gün o çocuğa ziyafete çıkmış. O çocuğun yanında bulunan dünya güzeli, bu padişahın askerlerine hep birer yer hazırlamış. Padişah gelmiş.  Çocuğa misafir olmuş. Dünya güzeli yemek yiyip içtikten sonra kızı bir eline almış, oğlanı bir eline almış:

—Bak şevketlim, bu çocuklar senindir, demiş.

Kızın başını açmış, altın saçı göstermiş. Oğlanın da ağzında altın dişi görmüş.

—Beniâdem cinsinden köpek gövlezi doğmaz, demiş. Senin büyük sultan ve ortanca sultan bu çocukları denize attılar. Şimdiyse bu çocukları Allah esirgemiş. Bunlar senin evladın, deyince padişah, hemen büyük kız kardeşi ile ortanca kız kardeşini cellat edip toprağa gömülü karısını çıkarıp çocuklarla birlikte yaşamışlar.       

 


*here: Küçük (çocuk için).

*kunnacı: Karnında yavrusu olan, doğuracak köpek, at, eşek vb. hayvan.

*kunnamak: Köpek, at, eşek vb. hayvanlar doğurmak.

*gövlez: Kedi, köpek yavrusu.

*aile: Eş.

*ayrıç: İki yolun ayrıldığı yer, yol kavşağı.

*galan: Bundan sonra, artık.

*güvenmek: Sevinmek.

*aşçı: Lokanta.

*çığırmak: Seslenmek; bağırmak.