Dünya Güzeli
(İç Anadolu Bölgesi, Sivas)

Vakti zamanında bir padişah ile bir de lalası yaşarmış. Bunların hiç çocukları olmazmış. Padişah, bir gün lalasına demiş ki:

— Lala, seninle gidip derdimize derman bulalım.

Atlarına binmişler, yola çıkmışlar. Bir müddet gittikten sonra bir su kenarına gelmişler.

Lala:

— Burada bir kahvaltı yapalım, demiş.

Su kenarına oturmuşlar. O anda sakallı bir derviş gelmiş:

— Selamünaleyküm padişahım, demiş.

O da:

— Aleykümselam derviş baba! Padişah olduğumu bildin, derdimi de bil, demiş.

Derviş:

— Sizin derdiniz belli. Zürriyetiniz yoktur. Ben size bir elma vereyim. Yarısını sen hanımınla yersin, öbür yarısını da lala, hanımıyla yesin. Elmanın kabuklarını da kısrak atlarınıza verin, demiş.

Elmayı aldıktan sonra saraya geri dönmüşler. Dervişin dediği gibi elmayı yemişler. Bir zaman sonra bir oğlan çocuğu padişahın, bir oğlan çocuğu da lalanın olmuş. Kısraklar da kulunlamış.*

Aradan epey bir zaman geçmiş. Gerek padişahın gerekse lalanın çocukları büyümüş. Bir gün padişahın oğlu ok atmak için saraydan dışarı çıkmış. Oku atar atmaz cadı karısının testisine değmiş, testi kırılmış.

Cadı karısı:

— İlahi padişahın oğlu! Biriciksin, sana ne beddua edeyim? Dünya Güzeli’ne âşık olasın, demiş.

Padişahın oğlu bundan sonra Dünya Güzeli’ne âşık olarak günden güne sararıp solmuş.

Bir gün padişah, cuma namazına giderken şehzadeyi görmüş. Lalasını çağırıp:

— Lala! Oğluna söyle de şehzadenin derdini anlasın, demiş.

Lala, oğluna durumu anlatmış. Lalanın oğlu şehzadenin yanına gitmiş:

— Sen niçin sararıp soluyorsun? Senin derdin nedir, diye sormuş.

Şehzade, lalanın oğluna:

— Şu sazımı ver de derdimi iki satırla anlatayım, demiş.

Sazını eline almış. Bir iki demeden sonra:

— Ya Rabbi! Beni Dünya Güzeli’ne kavuştur da sonra ruhumu al, demiş.

Lalanın oğlu, padişahın huzuruna gelmiş:

— Padişahım, şehzade Dünya Güzeli’ne âşık olmuş, demiş.

Padişah da:

— Oğlum, onu almak fermana mahsus. Dünya Güzeli kelleden kale yaptı. Her kimi dersen alayım ama onu alamam, demiş.

Lalanın oğlu, padişahın söylediklerini şehzadeye söylemiş. Şehzade, bu söz üzerine:

— Alamazsam yolunda ölürüm, demiş.

Şehzade, lalanın oğluna:

— Babama söyle, bana bir at versin, bir heybe de altın versin. Ben gideceğim, demiş.

Lalanın oğlu, padişahın huzuruna çıkmış, olanları anlatmış.

Padişah da:

— Hazineye gitsin, dilediği kadar altın alsın, demiş.

Bunun üstüne şehzade bir heybe altın ile kısraktan olan atına binmiş; “Allahaısmarladık!” demiş, atını sürmüş. O sırada lalanın oğlu düşünmüş ki; “İkimiz de bir elmadan olduk. Ben şehzadeyi nasıl tek gönderebilirim” diye padişahın huzuruna çıkmış.

— Padişahım! Biz ikimiz bir elmadan olmayız. Şehzadeyi tek bırakamam. Bana da müsaade et, ben de gideyim, demiş.

Lalanın oğlu da atına binmiş, hazineden bir heybe de altın almış. Şehzadeye:

— Ben de seninle geliyorum, diye arkasından seslenmiş.

Lalanın oğlu gayet akıllı fakat padişahın oğlu biraz safça imiş.

Beraberce yola revan olmuşlar. Az gitmişler, uz gitmişler… Yolun sonunda denizin kenarında bir kubbeye rastlamışlar. Padişahın oğlu bir taraftan, lalanın oğlu bir taraftan yol aramışlar. Lalanın oğlu, kubbenin sağına soluna bakarken kubbenin üzerinde iki buçuk satır bir yazı görmüş. Orada; “Buyur, Ya Ehl-i Misafir!” yazıyormuş. Kubbenin kapısı açılmış. Lalanın oğlu o anda hemen şehzadeyi çağırmış. Kubbeden içeri girmişler. Şehzade yorgun olduğu için hemen uykuya dalmış. Şehzade uyurken lalanın oğlu; “Biz bu denizi nasıl geçeceğiz?” diye düşünüyormuş. Kubbenin de deniz tarafına bakan bir ufacık penceresi varmış. Lalanın oğlu o pencereden bakarken denizin içinden bir alev çıkmış. Sandalyeler dizilmiş. Periler padişahı ile küçük oğlu gelmiş oraya oturmuş.

Periler padişahı:

— Buyur Ya Ehl-i Kubbe! İki satır muhabbet edelim, demiş.

Kubbeden de:

— Padişahım sağ olsun, varamam, misafirim var, diye bir seda gelmiş.

O anda periler padişahının oğlu babasına:

— Babacığım, kubbenin misafiri kim, diye sormuş.

Babası da oğluna:

— Oğlum, padişahın oğluyla lalanın oğlu Dünya Güzeli’ni aramaya gidiyorlar, demiş.

Çocuk, babasına tekrar sormuş:

— Baba, bunlar denizi nasıl geçecekler, demiş.

— Ne yapacaksın oğlum, demiş.

Oğlan yalvarmış, durmuş. O zaman periler padişahı oğluna:

— Şehzade uyuyor da lalanın oğlu uyanıktır. Bu sözlerimi iyice dinlese bari! Sabah erkenden kalkar, iki rekat namaz kılar, kubbenin sağ taraf eşiğinin altında bir kamçı var, o kamçıyı alır, şehzadeye göstermeden besmeleyi çeker, denize vurursa tozlu yol olur. Öbür tarafa geçtikten sonra yine şehzadeye göstermeden inşallah kamçıyı iyi bir yere saklar, demiş.

Lalanın oğlu sabah erkenden uyanmış. İki rekat namaz kılmış. Kubbenin sağ taraf eşiğinin altını eşip kamçıyı çıkarmış. Sonra da gidip şehzadeyi kaldırmış.

Şehzadeye:

— Şehzadem, sen şu tarafa git, yol ara! Ben de bu tarafa gidip yol arayayım, demiş.

O sırada besmeleyi de çekmiş, denize bir kamçı vurmuş. Deniz o anda tozlu yol olmuş.

Hemen şehzadeye seslenmiş:

— Şehzadem, gel! Ben bir yol buldum, demiş.

Tozlu yolu geçmişler. Lalanın oğlu:

— Şehzadem, sen biraz ilerle, ben geliyorum, demiş.

Şehzade biraz ilerledikten sonra kamçıyı saklamış. Yollarına devam etmişler. Gide gide Dünya Güzeli’nin memleketine vasıl olmuşlar. Orada bir hana gitmişler. Lalanın oğlu hancıyı yanına seslemiş:

— Hancı baba! Burada iyi bir kuyumcu var mı, diye sormuş.

O da:

— Olmaz mı? Hem de âlâsı var, demiş.

Hancı, kuyumcuya haber salmış, getirtmiş. Lalanın oğlu kuyumcuya:

— Kuyumcubaşı! Bana altından öyle bir koç yap ki içi vidalı olsun. İçine girince koç, dışına çıkınca insan olsun, demiş.

Bunun üzerine kuyumcu altından âlâ bir koç yapmış. Lalanın oğlu hancıya seslenmiş:

— Hancı başı, sana bir kırmızı lira. Bana bir zilli tef yaptır!

Hancı çok geçmeden tefi yaptırıp getirmiş. Şehzadeyi de altın koçun içine koymuşlar. Lalanın oğlu çalıyormuş, koç oynuyormuş.

Ertesi gün lalanın oğlu, hancıya bir kırmızı lira daha vermiş. “Handa altından bir koç oynuyor!” diye tellal bağırttırmış. Halk hana akın etmeye başlamış. Altın koçun oynadığını Dünya Güzeli de duymuş. Babasına yalvarmış, yakarmış; “İlla altın koçu saraya getirt de ben de göreyim” demiş. Babası cariyeler göndermiş, altın koçu ve sahibini saraya getirtmişler. Dünya Güzeli, altın koçu görünce gözlerine vurulmuş. Akşama kadar orada oynatmışlar. Akşam olunca lalanın oğlu müsaade istemiş.

Dünya Güzeli bir türlü bırakmak istememiş.

— Hayır, gitmeyin. Günlük kazancınızın iki katını vereyim, tek bir gece daha burada kalsın, demiş.

Lalanın oğlu:

— Aman sultanım! Bu benim çocuklarımın ekmek parası. Bir yerine bir şey olur da demiş.

Dünya Güzeli:

— Hiç korkma! Yalnız, sizin bu koç ne yer, ne içer, deyince Lala’nın oğlu:

— Fındık, fıstık, kurabiye… Bir miktar da su içer, uyur. Ha!.. Bir de benim koçum yerde yatmaz. Ancak kuş tüyü minder üstünde yatar, demiş.

Lalanın oğlu, koçu sarayda bırakmış, kendi hana gitmiş. Gecenin bir yarısında şehzade, koçun içinden çıkmış. Dünya Güzeli’nin şerbetini içmiş, geri girmiş. Sabah olunca erkenden lalanın oğlu gelmiş:

— Aman sultanım! Şu koçumu beş dakika ver de sonra geri getireyim, demiş.

Dünya Güzeli de:

— Tamam, olur, al da götür, demiş.

Bunlar saraydan dışarı çıktıktan sonra şehzade koçun içinden çıkmış.

Lalanın oğlu:

— Ey şehzadem! Ali Paşa görevini buldu. Ben han köşelerinde kaldım, demiş.

Şehzade, tekrar koçun içine girmiş, lalanın oğlu da onu yeniden saraya götürmüş. Gece olunca şehzade yine koçun içinden çıkmış. Dünya Güzeli’nin gözlerinden öpmüş. Dünya Güzeli hemen uyanmış.

Şehzadeyi karşısında görünce şaşırmış.

— Sen burada ne geziyorsun, demiş.

Şehzade:

— Ben padişahın oğluyum. Size âşık oldum, sizin için geldim, demiş.

Dünya Güzeli de:

— Ben de sana âşık oldum. Lalanın oğluna söyle de bize at hazırlasın. Gece yarısı pencerenin altına gelsin, kaçalım, demiş.

Sabah olmuş, lalanın oğlu erkenden gelmiş, altın koçu alıp gitmiş. Şehzade, lalanın oğluna:

— Gece olunca iki at bulup pencerenin altına getireceksin. Ata atlayıp kaçacağız, demiş.

Lalanın oğlu iki at bulmuş. Gece atları getirmiş, pencerenin altına yanaştırmış. Pencereye de taş atarak işaret vermiş. Bunlar pencereden iple inmiş, atlara binmiş, kaçmışlar.

Lalanın oğlu, başlarına gelecekleri bildiği için onlardan önce gelmiş. Sakladığı kamçıyı yerinden çıkarmış, besmele çekmiş, denize vurmuş. Deniz tozlu yol olmuş. Oradan geçip kubbeye misafir olmuşlar. Şehzade, Dünya Güzeli’ni almanın sevinciyle uyumuş.

Lalanın oğlu Dünya Güzeli’ne:

— Sen benimle otur da buraya gelenleri dinle, demiş.

Birdenbire o anda denizden bir alev çıkmış. Yine sandalyeler dizilmiş. Periler padişahı oğluyla gelip oturmuş, kubbeye seslenmiş:

— Ya Ehl-i Kubbe! İki satır muhabbet edelim, demiş.

Kubbeden de şöyle bir seda gelmiş:

— Padişahım sağ olsun, gelemem misafirim var.

Çocuk, babasına:

— Kubbenin misafiri kim, diye sormuş.

Periler padişahı:

— Oğlum, Dünya Güzeli’ni alıp gelen padişahın oğluyla lalanın oğlu, demiş.

Çocuk:

— Baba, bunlar sağ salim memleketlerine varabilecekler mi, deyince babası:

— Ne yapacaksın oğlum, demiş.

Oğlan, babasına yalvarmış. Babası oğlana:

— Oğlum, lalanın oğluyla Dünya Güzeli beni dinliyorlarsa Dünya Güzeli’nin babası sihirden bir değirmen taşı yapmış, kuşun ayağına bağlamış. Kubbeden ayrıldıktan iki buçuk saat sonra oğlanın başına düşürüp helak edecek. Sonra da kızı alıp gidecek, demiş.

Lalanın oğlu açıkgözlülük etmiş, şehzadeye göstermeden saatine bakmış. Kubbeden çıktıktan iki buçuk saat sonra gökten gıcılıyarak* kuşun geldiğini görmüş. Ayağında da değirmen taşı varmış. Şehzadenin başına doğru inerken lalanın oğlu bir sure okumuş. Çok şiddetli bir ses çıkmış. O anda şehzade dönmüş, lalanın oğlunun yakasına yapışmış. Dünya Güzeli bunları ayırmış. Belli müddet içinde üç yerde bu böyle olmuş. Sonunda memleketlerine vasıl olmuşlar.

Padişah bunları karşılamış. Lalanın oğluna da vezirin kızını almışlar. Düğün dernek yapılmış. Gerdeğe girecekleri gün, camiye giderken lalanın oğlu, şehzadenin odasına girmiş, saklanmış. Aramış, aramış, bulamamışlar.

Şehzadeyi gerdeğe vermişler. Şehzade namaza durur durmaz duvar yarılmış. Duvardan koca bir ejderha çıkmış. Şehzadeyi öldürüp Dünya Güzeli’ni alacağı sırada lalanın oğlu yine aynı sureyi okumuş, kılıcını çarpmış. O kadar çok ses çıkmış ki saray inlemiş. Şehzade hemen namazı bozmuş, lalanın oğlunun yakasından tutmuş. Babasını çağırtmış, başından geçenleri anlatmış.

Lalanın oğluna:

— Üç yerde kılıcını kınına sokarken yakaladım. Şimdi de odamda ne geziyorsun, demiş.

Padişah, celladı sesletmiş. Lalanın oğlu:

— Benim celladım benim elimde, demiş.

Anasını, babasını, nişanlısını çağırtmış, onlarla helalleşmiş. Sonra da başından geçenleri padişaha bir bir anlatmış.

— Kubbeden ayrıldıktan iki buçuk saat sonra kılıcı vurdum, sihiri bozdum, demiş.

Böyle der demez de topuklarına kadar taş kesilmiş. İkinci olayı anlatmış, diz kapaklarına kadar taş olmuş. Üçüncü yeri anlatınca da göğsüne kadar taş kesilmiş. Son olarak da padişaha:

— Şimdi de böyle yaptım ki ölünceye kadar oğluna hiçbir şey olmasın, deyince tamamen taş kesilivermiş.

Şehzade olup bitenin üstüne atına binmiş, kubbeye gelmiş. Orada hem oturmuş hem de ağlamış. Birdenbire deniz yarılmış, alevler çıkmış. Yine masalar, sandalyeler dizilmiş. Periler padişahı oğluyla beraber gelmiş, oturmuş.

Periler padişahı kubbeye:

— Ya Ehl-i Kubbe! İki satır laf edelim, demiş.

Kubbeden:

— Padişahım varamam, misafirim var, diye bir seda yükselmiş.

Çocuk, babasına:

— Kubbenin misafiri kim, diye sormuş.

Periler padişahı oğluna:

— Padişahın oğlu olan şehzade, Dünya Güzeli’ni götürdü ya, deyince oğlan:

— Baba, bu burada ne geziyor, diye sormuş.

Babası da:

— Oğlum! Padişah, lalanın oğlunu söyletti de oğlanı taş kesti. Bu da buraya dermana geldi, demiş.

Oğlan bunu duyunca babasına yalvarmış:

Babası:

— Oğlum, padişahın oğlu uyumuyorsa inşallah dinler. Sabahtan kalkar, Allah rızası için iki rekat namaz kılar, kubbenin sol taraf eşiğinin altındaki bir şişe yağı alıp da acele olarak gider de yağı tavuğun teleği ile tepesinden tırnağına kadar yağlarsa taş ikiye bölünür. Lalanın oğlu da taşın içinden çıkar, demiş.

Şehzade sabah erkenden kalkmış, namazı kılmış, yağı da alıp saraya varmış. Herkes ağlıyormuş.

Şehzade:

— Çekilin, çekilin! Geri çekilin, diye taşın yanına varmış.

Getirdiği yağı tepeden tırnağa her tarafına sürmüş. Onun üstüne taş birdenbire yarılmış, lalanın oğlu içinden çıkmış. Padişah, oğlana hekimler tutmuş, onu iyileştirmiş. Sonunda da kırk gün kırk gece düğün yaptırmış. Muratlarına ermişler…

 

* kulunlama: Atın doğurması.

* gıcılamak: Acele etmek.