[Kuyruk Acısı]
(Güneydoğu Anadolu Bölgesi, Şanlıurfa)

Çok eski zamanların birinde, bir memleketin uzak bir köyünde bir çoban yaşarmış. Bu çoban, çok bahtsız birisiymiş. Evinde yemeye bir parça ekmek desen yokmuş. Ev yok, avrat yok, uşak yok. Aba tek âsâ tek. Nerede akşam, orada sabah. Ama doğru sözlü, iyi kalpli, merhametli mazbut bir adammış. Kimsenin malında, namusunda gözü yokmuş. Abdestinde namazında biriymiş. Namazını kılar, Kuran’ını okur, Allah’ına şükreder, kimsenin gıybetini etmez, elin etlisine sütlüsüne karışmaz, kendi halında Allah dostu bir herif diye, köylü de onu sever sayarmış. Şimdiye kadar hiçbir hilesine hurdasına rastlanmamış. Bunca sene çobanlık yapmış, bir gün olsun bir davara zarar gelmemiş. Ona davarını emanet edenin gözü arkada kalmazmış. Filan çoban dendi mi akan sular dururmuş. Çoban da işini çok severmiş. Biri kendisine:

—Ne iş yapıyorsun, diye sorsa cevabı şak diye yapıştırırmış:

—Peygamberlerin mesleğini yapıyorum, dermiş.

İşte böyle, peygamber mesleği diye işini çok titizlikle yaparmış. Yaptığı işi böyle mübarek bildiği için davarlara da çok merhametli davranırmış. Onları okşar, sever, tımar eder; onlarla konuşur, dertleşirmiş. Onlara birer hayvan gibi değil de birer insan gibi bakarmış. Sürüsü onun her şeyiymiş.

Bu çoban çok da iyi kaval çalıyormuş. Sürüsü gidip başka bir sürüye karışsa çoban, kavalını çalmaya başlasa kendi sürüsü hemen öbür sürüden ayrılıp etrafını sararmış. Yani, sürüyü suya susuz götürüp susuz getirir cinsten bir çobanmış. Yüz tane kaval çalanın içinde bizim çobanın kavalının sesi ayırt edilirmiş. İnsanlar, onun kavalının sesini tanırmış. Davarlar tanır, anam babam, insanlar nasıl tanımasın? Sözü uzatmayalım, işte böyle evliya gibi bir adammış bizim çoban.

Ağama söyleyeyim, bu çoban bir gün yine böyle sürüsünü alıp dağlara çıkmış, bir ağacın altına oturup kavalını dertli dertli çalıyormuş. O kadar dertli çalıyormuş ki büsbüyük dağlardan bir çıt çıkmıyormuş. Kuşlar, kurtlar çobanın kavalını dinlermiş. Derken nerden geldiği belli olmayan kara bir yılan, ağzında bir altınla taşların arasından süzülüp gelir, çobanın karşısında böyle benle sen gibi bir mesafede durur, ağzındaki altını yere bırakıp gider birkaç arşın ötede durup kavalı dinlermiş. Çoban yılanın kaval sesine geldiğini tahmin eder hiç istifini bozmaz, kavalını çalmaya davam edermiş. Nice sonra yılan geldiği gibi sessizce ortadan kaybolur. Yılanın gittiğini gören çoban da çalmaya ara verir, kalkıp yılanın bıraktığı bir altını alır, kesesine koyarmış.

Çoban böyle Allah’ın her günü gelip o ağacın altında kavalını dertli dertli çalmaya başlamış. O, kavalını böyle dertli dertli çalmaya başladı mı kara yılan da ağzında bir sarı altınla gelir, altını çobanın dizi dibine bırakır, gider biraz ötede kavalı dinlermiş. Çoban, bu meseleden hiç kimseye söz etmemiş. Dallandırıp budaklandırmamış. Kendiyle Allah’ın arasında kalmış.

Bu böyle senelerce davam etmiş, gitmiş. Çobanla yılanın arasında bir ahbaplık oluşmuş. Çoban, kavalını çalmaya başladı mı yılan hemen deliğinden çıkıp, ağzında bir altınla çobanın yanına gelirmiş. Artık öyle eskisi gibi gidip uzakta da dinlemezmiş, çobanın dizi dibinde uzanır, yatarmış.

Bu arada çobanın da durumu yavaş yavaş düzelmiş. Hali vakti iyi olmuş. Evlenmiş, yuvasını kurmuş. Senesine kalmadan nur topu gibi Allah bir de ona bir oğul vermiş. Çoban, zengin olmaya olmuş ama çobanlığı da bırakmamış. Köylü ona:

—Bu değirmenin suyu nereden geliyor? BU kadar altını nerden getiriyorsun? Hazine mi buldun? Gömü mü buldun, diye her sorduklarında çoban onlara:

—Mal da Allah’ındır, mülk de... Allah onu kimi murat ederse ona verir, dermiş. Köylü de onun çalıp çırpmak, haram yemek gibi bir ahlakının olmadığını bildikleri için üstüne fazla gitmezlermiş ama bir yandan avradı bir yandan köylüler başının etini yerlermiş:

—Bak artık zengin oldun. Köyde zenginlikte dengin yok. Bırak artık bu çobanlığı. Sabahtan akşama kadar o dağ senin bu bağ benim dolanıp durursun. Bıkmadın mı? Bak artık yaşın da kemale erdi. Gel evinde otur. Çoluk çocuğunun başında ol. Zengin adamsın, çobanlık senin neyine? Tamahkâr olma, deyip dururlarmış. Çoban da onlara:

—Nankörlük mü edeyim yani? Ben bu varlığımın hepsini çobanlık yaparken kazandım. Hem de biliyorsunuz çobanlık peygamber mesleğidir. Ben onu nasıl terk ederim? Vallahi çarpılırım sonra. Hem de size ne yav. Beni davarlarımdan niye ayırmak istiyorsunuz, diyormuş.

Diyormuş demesine ama asıl yılanı düşünüyormuş o:

-Ben çobanlığı bırakırsam kim bu dertli hayvana kaval çalacak? Ben bu kadar altını bir yılanın yüzü suyu hürmetine yığdım. Ekmek bulamazken yılanın altınlarıyla zengin oldum. Şimdi onu nasıl yüzüstü bırakırım? Olmaz, vallahi Allah gözümü kör eder sonra, diye kendi kendine düşünürmüş.

Zaman böyle su gibi akıp gitmiş. Çoban iyice ihtiyarlamış. Artık bir yere çıkamaz olmuş. Oğlu da büyük bir delikanlı olmuş. Bir gün çoban oğlunu bir köşeye çekip senelerdir herkesten sakladığı sırrını ona açmış. Yılanla her gün buluştukları yeri ona söylemiş. Kavalını oğluna verip onu dağa yolcu etmiş. Oğlan, dağa varıp babasının tembihlediği gibi ağacın altına oturup kavalını çalmaya başlamış. Yılan kavalın sesini duymuş duymaya ama bakmış ki bu çalma daha önce çalınan kavalın sesine hiç mi hiç benzemiyor. Böyle çok yavan çalıyor. Altını ağzına alıp yuvasından çıkmış, oğlanla böyle on beş yirmi metre kadar ötede altını bırakıp gitmiş epeyce uzak bir yerde dinlemeye başlamış. Bakmış ki bu kaval kendini hiç sarmıyor. Nerde o çobanın çalması nerde bunun çalması. Arada dağlar kadar fark var. Bir lokma dinleyip kalkıp inine gitmiş. Oğlan da kavalını beline sokup altını kesesine koymuş, köyün yolunu tutmuş. Babası onu gözü yolda bekliyormuş. Uzaktan oğlunun geldiğin görene kadar derin bir nefes almış. Oğlan getirip altını babasına vermiş. Böylece artık oğlan gidip yılana kaval çalıyormuş. Oğlan, böyle git gel, git gel usanmaya başlamış. Kendi kendine kafasında:

—Ulan nedir benim bu yılandan çektiğim? Allah’ın her günü bir sürü yol gidip güneşin altında saatlerce yılan efendiyi eğlendiriyorum. Çingene gibi vereceği bir altını bekliyorum. Babamın da hiç aklı yokmuş, gitmiş bir yılanı kendisine dost etmiş. Ula hiç yılandan da dost olur mu? Bu ihtiyarlar da ne kadar geri kafalı oluyor böyle. En iyisi ben bu yılanı öldüreyim, bütün altınlarını bir kereden alayım ki kurtulayım. Yoksa babam beni buraya daha çok yollar. Babam ne kadar da sabırlıymış yav, deyip kafasında plan kurmaya başlamış.

Yine her günkü gibi dağa gidip ağacın altına oturmuş, kavalını çıkartmış, çalmaya başlamadan önce yanına büyük bir taş koymuş, sonra da kavalını çalmaya başlamış. Yılan, yine her zamanki gibi ağzında atlınla deliğinden çıkmış, ağzındaki altını oğlandan uzak bir yere bırakmış, gidip ilerde bir yerde dinlemeye başlamış. Oğlan bir taraftan kavalını çalarken bir taraftan da yılanı nasıl da izliyormuş. Yılan biraz dinleyip gitmek için arkasını dönene kadar oğlan arkasındaki taşı yılana fırlatmış. Gözümün nuru taş sen git yılanın kuyruğunu kopar. Yılan, o hırsla bir de can acısı ile dönüp oğlanı sokar. Oğlan olduğu yere yığılır, kalır. Dünden mi ölmüş bugünden mi bilinmez. Yılan kan revan içinde yuvasına gider.

Oğlanın babası yine gözü yollarda oğlunu bekler. Vakit geçer, güneş batar, derken gece yarısı olur, gelen giden yok. Çobanın içine bir kuşku düşer. Aklına bin türlü şey gelir. Bir düşüncedir herifi sarar. Ne yapacağını bilmez. Evin içinde bir o yana bir bu yana dönüp durur. Sabahı zor eder. Sözü uzatmayalım, güneş doğar doğmaz ihtiyar adam eşeğine binip dağın yolunu tutar. Yılanla her zaman buluştuğu yere gelir. Gelir gelmesine ama ne görsün. Oğlu ağacın altında beş arşın uzanmış cansız yatıyor. Temmuzun o sıcağında kadana beygiri gibi şişmiş. Yüzünü gözünü karıncalar, sinekler sarmış. Oğlunu öyle görene kadar adamın dizinin bağı çözülmüş. Oraya öyle yığılıp kalmış. Nice sonra kendine gelip yerdeki kavalı alıp çalmaya başlamış. O evlat acısından o yürek ateşinden öyle bir çalmış ki dağ taş inlemiş. Yılan, kavalın sesini hemen tanımış. Ağzında altınla hemen çıkıp gelmiş. Altını bırakıp çobanın dizi dibinde yuvarlak olup dinlemeye başlamış. Çobanın gözü yılanın kuyruğuna ilişmiş. Bakmış ki yılanın kuyruğu yok. O zaman meseleyi anlamış. Ciğeri bir defa daha cız etmiş. Kavalını daha çok dertli dertli çalmaya başlamış. Nice sonra yılan gitmek için hareket etmiş. O anda Allah’ın izniyle dile gelip çobana:

—Çoban kardeş, senelerden beri sen burada böyle kavalını çaldın, ben de seni dinledim. Hiç bir derdimiz olmadı. Ne sen bana kalleşlik düşündün ne ben sana hainlik ettim. Kardeş kardeş yaşayıp gittik. Ama oğlun tamahkârlık etti. Beni öldürmek istedi. Kuyruğumu kopardı. Ben de onu öldürdüm. Senden ricam, artık bir daha buraya gelme. Bende bu kuyruk acısı, sende de bu evlat acısı olduğu müddetçe artık biz dost olamayız, deyip akıp gitmiş. Çoban da oğlunu omzuna atıp köyün yolunu tutmuş.

İşte büyüklerimizin “kuyruk acısı” dedikleri mesele bu. Allah hiç kimseyi böyle tamahkâr etmesin. Allah bizleri hayırsız evlatlardan muhafaza etsin. İşte insan böyle nefsine köle olursa rızkına kani olmasa, başkasının malına tamah ederse bu yılan da olsa hakkını kimseye yedirmez.