GELİN AYŞE
(İç Anadolu Bölgesi, Sivas)

Bir varmış, bir yokmuş. Evvel zaman içinde bir fakir adam varmış. Günün birinde evlenmiş. Karısıyla üç gün durmuşlar. Üç günden sonra para kazanayım, diye İstanbul’a gitmiş. Bir yıl gitmiş, iki yıl gitmiş, üç yıl gitmiş. Ne bir mektup ne bir haber, ne gelen ne de giden varmış. Sonradan bir mektup yazmışlar:

— Hanımın kötü yolda geziyor, gel yetiş, demişler. Bunu da adam gelsin, diye yazmışlar. O adam da hemen köyüne gelmiş. Üç sene çalışmış, üç lira para kazanmış.

O, köye gelince önüne tellâl çıkmış:

— Bir lira verene bir cevabım var, diye bağırıyormuş.

Bir lirayı çıkarmış, ona vermiş. Tellâl:

— Gözünle görmediğini söyleme, demiş.

— Daha, daha, demiş.

— Dahası yok, demiş tellâl.

Oradan başka bir sokağa girmiş. Yine bir tellâl önüne çıkmış:

— Bir lira verene bir cevabım var, demiş. Bir lirayı da ona vermiş. O da demiş ki:

— Elinle koymadığını yeme.

— Daha, daha, demiş. Tellâl:

— Dahası yok, demiş. Başka tarafta, yine bir tellâl önüne geçmiş:

— Bir lira verene bir cevabım var, demiş.

Bir lirayı da vermiş. O da demiş ki:

— Üstüne düşmeyen cevabı söyleme. Adam:

— Daha, daha, demiş. Tellâl:

— Dahası yok, demiş.

Cebinde hiç parası kalmamış. Bir konağa misafir olmuş. Oraya gelmiş ki bir gelin elini göğsüne bağlamış, camdan bakıyormuş. Bu gelin neden burada diye kızacakken, verdiği bir liranın cevabı aklına gelmiş, konuşmamış.

Tellâl, “Üstüne düşmeyen cevabı söyleme” demişti. Adamın içine bir korku düşmüş. Sonra yüzünü yıkamak için leğen getirmişler, su testisini getirmişler ama leğenin içinde bir adam kafası varmış. Adam bunun sebebini soracakken bir liranın cevabı aklına gelmiş.

Akşam olmuş, yemekler önüne gelmiş. Yemekte biri tazı, biri kedi yiyormuş. Yine soracak, yine bir liranın cevabı aklına gelmiş. Onu da sormamış.

Gece olmuş. Yatağına yatmış ama bir türlü uykusu gelmiyormuş.

— Bura ne biçim yer, ben buraya neden geldim? Sabah olsa da kaçsam, diye kendi kendine söyleniyormuş.

Sabah kalkmış, oradan kaçmaya çalışmış. Oradan bir ses:

— Dur, gitme, demiş. Adam:

— Tamam, ama burada beni öldürecekler, demiş. Aynı kişi adama:

— Neden buraya geldin de gelin orada ne yapıyor demedin?

— Ne bileyim, vardır bir şeyi.

— Adam kafasının üstünde elini yıkadın. Neden sormadın?

— İşte, sormadım.

— Neden yemeği tazı ile yedin, onu da söylemedin.

— Ne bileyim, sizin âdetiniz böyle diye söylemedim.

— O zaman dile bizden, ne dilersen.

— Sağlığınızı diliyorum, ben sadece buradan gitmek istiyorum.

— Sağlığımdan sana fayda yok, ne diliyorsan dile benden.

Meğer bu kişi her soru soranı öldürürmüş. İlk kez adam soru sormamış.

Adama bir at vermiş. Adamı yolcu etmiş.

Adam, karısı için kötü haber almıştı ya, gelini sınamak istemiş. Gelinin olduğu köye gelmiş. Gelin de pınardan su dolduruyormuş. Adam, gelinin yanına gelmiş:

— Pınarın başında duran gelin,

 Ak elleri suya vuran gelin,

 Ak ellerden bir su ver de,

    İçeyim de kandır gelin, demiş.

 

Gelin:

— Ben suyumu vermem yâda,

 Belki aslı haram zaten,

 İn atından iç suyunu,

 Var, git yolcu yollarına, demiş.

 

Adam:

 

— Hastayım, attan inemem,

 İnersem tekrar binemem,

 Ben içtiğimden kanamam,

 Bir su ver de kandır gelin.

 

 Bir çala gördüm yüzünü,

 Sürmeli sandım gözünü,

 Kırma kizirin sözünü,

 Bir su ver de kandır gelin, demiş.

Gelin:

— Kizir dediğin köpektir,

 Onun yediği kepektir,

 Benim yârim İstanbul’dadır.

 Ben suyumu vermem yâda, demiş.

 

Böyle söyleyince, oğlan demiş ki:

— Aslı yok, bu haberin. Karım bana ihanet etmemiş, demiş.

Oradan gelmiş, bir odaya misafir olmuş. Gece orada kalmış. Sabah olmuş. Sabahleyin evine gitmiş. Pencereden bakmış ki kadın bir adamla yatıyormuş. Meğer bu zaman içinde kendi çocuğu olmuş, haberi yokmuş.

Pencereye vurmuş, gelin sesi duyunca dışarı çıkmış. Adam:

— Sabah oldu tandır gelin,

    Kalk ateşini yandır gelin,

 Koynundaki yatanı da,

 Şu bana bildir gelin, demiş.

 

Gelin:

 

— Sabahtan kandırmışım,

 Ben ateşimi yandırmışım,

 Koynumda yatanı da,

 Ağ mememle emzirmişim, demiş.

O zaman karısın yatağında yatanın, oğlu olduğunu anlamış.

Adam devam etmiş:

— Aşağıdan gelir ferman,

 Dizimde kalmadı derman,

 Zala gelin, canım kurban,

 Aç kapıyı, al içeri, demiş.

 

Gelin:

 

— Aşağıdan gelir ferman,

 Dizine oluyum derman,

 Kolum yastık, saçım yorgan,

 Gir içeri nazlı yârim, demiş.

Böylece birbirlerine kavuşmuşlar. Mutlu bir ömür sürmüşler.