KASAP İLE PADİŞAH
(İç Anadolu Bölgesi, Sivas)

Bir zamanlar bir padişah varmış. Bu padişahın çok güzel bir atı varmış. Padişah, atını çok severmiş. Hemen hemen bütün zamanını atın yanında geçirirmiş. Padişahın karısı bu duruma sinirlenip sorarmış:

— Bu at mı, ben mi? Hangimiz daha kıymetli, dermiş. Padişah bu soruya hiç cevap vermezmiş:

Sonunda padişahın karısı kendini ispat etmek için kendisi ile atın pazara götürülüp satılmasını istemiş. Kadın seyise emir vererek atın mı, yoksa kendisinin mi pazarda satılacağını ispatlamaya çalışıyormuş. Fakat seyis, padişahın karısının emrini bir şartla yerine getireceğini söylemiş. Seyis:

— Pazarda satılana kadar hiç konuşmayacaksın, deyip atı ve kadını pazara götürmüş.

Pazarda padişahın karısını bir bezirgân başı almış. Seyisin unuttuğu bir şey varmış. O da padişahın karısının gerçekten satılık olmadığıymış. Bezirgân başı, padişahın karısını aldığı gibi kasabasına doğru yola düşmüş. Seyis de atı satamayarak saraya dönmüş. Saraya gelince durumu padişaha anlatmış.

Padişah olanları kimseye duyurmadan bezirgân başının peşine düşmüş. Sormuş, soruşturmuş. Sonunda karısının getirildiği kasabayı bulmuş. Kasabada konaklamak için en yakın eve girmiş. Padişahın gittiği ev bir kasaba aitmiş. Kasap, padişahı eve alıp hemen odasını hazırlatmış. Padişahın durumundan kuşkulanan kasap, odanın kapısından padişahı gözetlemeye başlamış.

Padişahın durumu hiç de iç açıcı değilmiş. Sonunda padişahın bu durumuna dayanamayan kasap, ne olduğunu sormuş. Kasap, padişahın anlattıklarına çok şaşırmış. Padişaha o gün bezirgân başının düğünü olacağını söylemiş. Elinden geleni yapacağını söylemiş. Kasap ve padişah düğüne gitmişler.

Düğün bitip el ayak çekilince kasap durumu bezirgân başına anlatmış. Bezirgân başı hiç oralı olmamış. Kasap, padişahın karısını ısrarla isteyince kavga çıkmış. Bıçağını çekerek bezirgân başını öldüren kasap, padişaha karısını teslim etmiş. Padişah karısını alıp ülkesine doğru yola çıkacağı zaman, kasaba bir gün muhakkak kendisine gelmesini söylemiş.

Gel zaman, git zaman kıtlık başlamış. Kasap, çocuklarını doyuramaz olmuş. En son çare olarak padişahın yanına gitmeye karar vermiş. Kasap, çocuklarını da alıp padişahın yanına gitmiş.

Padişah, kasap ve çocuklarını dilenci zannedip yemek artıklarından vererek saraydan ayrılmalarını istemiş. Kasap üzgün bir şekilde saraydan ayrılmak üzereyken padişah, kendisine yardım eden kasabı tanımış. Kendi imkânlarının aynısını kasaba da vermiş.

Padişahın üç kızı, bir oğlu varmış. Kasabın ise üç oğlu varmış. Padişahın ailesi ile kasabın ailesi bir arada yaşamaya başlamış. Bir gün padişah ve kasap sefere çıkmışlar. Bu sefer çok uzun sürmüş. Seferden döndüklerinde bir gencin karısı ile şakalaştığını gören kasap, genci bıçakla öldürmüş. Kasabın hanımı çığlıklar atarak, kocasına:

— Padişahın oğlunu öldürdün, demiş.

Bunun üzerine kasap çok pişman olup vicdan azabı çekmeye başlamış.

Padişahın oğlunu öldürdüğüne pişman olan kasap, aynı acıyı kendisin de çekmeyi istemiş, büyük oğlunu öldürmesi için padişaha teslim etmiş. Padişah bunu kabul etmemiş. Fakat kasap ısrar edince padişah:

— Ben oğlunuzu yanınızda kesemem. Oğlunu götürüp ormanda keseceğim, deyip oğlanı ve cellâdı alıp ormana gitmişler.

Padişah ormanda cellâda bir kese altın vererek geri göndermiş. Kasabın oğluna da kızını vererek kendi ülkesinde bir yere bey olarak atamış.

Kasap oğlunun ölmediğinden haberdar olunca, vicdan azabından kurtulmak için ikinci oğlunu, padişaha teslim etmiş. Padişah kasabın ikinci oğluna da diğer kızını vererek ülkesinin başka bir bölgesine bey olarak atamış.

Kasap ikinci oğlunun da ölmediğini görünce, üçüncü oğlunu padişaha kesmesi için teslim etmiş. Padişah, kasabın üçüncü oğlu için de aynısını yapmış.

Bütün yaptıklarından sonra vicdan azabından bir türlü kurtulamayan kasap, bu sefer de padişahtan kendisini öldürmesini istemiş. Bu teklif karşısında çaresiz kalan padişah, bir heyet toplayıp “Kimin, kim üstünde daha fazla iyiliği varsa onun dediği olsun.”, diye karar vermelerini istemiş.

Heyet toplantı sonunda, kasabın ilk iyiliği karşılıksız yaptığını, bu yüzden kasabın daha fazla iyiliği olduğunu söylemiş. Bunun üzerine padişahın oğlunu öldürdüğü günden bu güne kadar vicdan azabı çeken kasap, heyetin kararı üzerine rahatlamış. İç huzura kavuşan kasabı, padişah bir türlü öldüremiyormuş.

Sonunda kasap da ölmekten vazgeçmiş. Aynı gün, padişahın kızları ile evlenen ve beylik sürdüren kasabın üç oğlu da padişahın sarayına gelmişler. Böylece her iki taraf da mutlu olup muratlarına ermişler.