umutphp/masallar huggingface dataset:
Üvey Anne ile Fatoş
(İç Anadolu Bölgesi, Kayseri)

Zamanın birinde, bir köyde Fatoş adında bir kız yaşarmış. Kız babası ölünce üvey annesi ve üvey kız kardeşleriyle yaşamak zorunda kalmış.

Üvey anne ve kızları Fatoş’a kötülük etmekte ve bütün işlerde onu çalıştırırlarmış. Fatoş bir gün inek sağmaya giderken yaşlı bir kadınla karşılaşmış. Kadın ondan saçlarını taramasını, içindeki bitleri temizlemesini istemiş. Fatoş da tereddüt etmeden kabul etmiş. Kadının isteğini yerine getiren Fatoş tam oradan ayrılacakken yaşlı kadın Fatoş’a bir çeşme göstererek orada yüzünü yıkamasını istemiş.

Fatoş kadının bu isteğini de yapmış ve yüzünü yıkadıktan sonra çok güzel olmuş.

Bu durumu fark eden üvey anne ise artık inek sağmaya kendi kızlarını göndermeye başlamış. Kızlar gidip gelirken bir gün o yaşlı kadınla karşılaşmışlar. Yaşlı kadın onlardan da aynı şeyi istemiş ama kızlar:

— Iyyy! Bitli, pis yaşlı kadın, senin bitlerini mi temizleyeceğiz, gibi sözler söyleyerek kadını terslemişler. Bunun üzerine yaşlı kadın onlara da bir çeşme göstererek yüzlerini yıkamalarını istemiş. Kızlar güzelleşeceklerini düşündükleri için kadının dediğini hemen yapmışlar ama tam tersi olmuş. Güzelleşecekleri yerde daha da çirkin olmuşlar.

Böylece aradan uzun zaman geçmiş. Fatoş’un güzelliği dilden dile dolaşmış ve bir gün büyük bir aşiretin oğlu için Fatoş’ u istemeye gelmişler. Üvey anne isteme esnasında görücülere Fatoş’ u göstermiş. Ama düğün günü gelince Fatoş’ u evin tandırına kapatmış, kendi kızlarından birini gelin etmek istemiş.

 Gelinin yüzü kapalı olduğu için de kimse durumu fark etmemiş. Tam kızı ata bindirip götürecekken horoz ötmeye başlamış

— Üürrrüü! Fatoş tandırda, sizi kandırıyorlar, diye

Horozun ötüşü erkek tarafından birinin dikkatini çekmiş ve hemen gidip tandıra bakmışlar. Bir de bakmışlar ki Fatoş gerçekten orada.

Üvey anneye fark ettirmeden gelin edilen kızı tandıra koyup, Fatoş’ u alıp gitmişler.

Büyük bir keyifle kızını ağanın oğluyla evlendirdiğine düşünen ve çok mutlu olan üvey anne tandırın başına gelip kapağını açınca şok olmuştur.

Aradan uzun zaman geçer. Üvey anne, Fatoş’un hamile olduğunu ve doğum yaptığını öğrenir. Torunlarını görme bahanesiyle kızlarını da yanına alıp Fatoş’u ziyarete gider. Ama kadının niyeti kötüdür. Fatoş’u öldürmek için zehirli bir tarak yaptırmıştır.

Fatoş’un yanına vardıklarında çok samimi davranır. Ona çok güzel bir tarak aldığını ve ilkin kendisinin taraması için izin vermesini ister. Fatoş ısrarlara dayanamaz ve kabul eder. Tarağın saçlarına değmesiyle kötü bir şeyler olduğunu hisseden Fatoş:

— Allah’ım! Beni bir an önce buradan uzaklaştır, der.

Allah duasını kabul eder ve oracıkta Fatoş’u bir kuşa dönüştürür. Fatoş oradan hızla uzaklaşır ve bir daha onu gören olmaz.
AKLI KULLANMA 
(İç Anadolu Bölgesi, Kayseri)

Evvel zaman içinde, kalbur saman içinde bir padişahın birbirinden akıllı üç oğlu varmış. Bu padişahın dillere destan bir serveti varmış ki üç oğlu da bu servete sahip olmak için adeta akıl yarışı yaparlarmış.

Gel zaman git zaman padişah hastalanmış, hekimler derdine derman bulamamışlar. Padişah:

— Ben bu dertten kurtulamam, en iyisi ölmeden birinizi padişah yapayım, demiş. Ancak padişah, oğullarına:

— Üçünüze de yüzer akçe vereceğim. Sizler bu parayı öyle bir kullanacaksınız ki yaptığınız şey bütün bir odayı dolduracak demiş. Hanginizin yaptığı işi beğenirsem onu yerime padişah yaparım, demiş.

Üç oğlan da acaba ne yapıp da babamı memnum ederim, diye düşünmeye başlamışlar.

Büyük oğlan, paranın tamamı ile saman almış ve bütün odayı samanla doldurmuş:

— Bununla hayvan besleyip zengin olacağım demiş.

Ortanca oğlan ise bütün odayı basa basa pamukla doldurmuş:

— Bu pamuklarla yorgan, yastık yapıp daha zengin olacağım, demiş.

Küçük oğlan ise ne yapacağını iyice düşündükten sonra:

— Babamın serveti zaten çok fazla. En iyisi ben bu paranın büyük bir kısmını halk için kullanayım geriye kalanı ise babamı memnun etmek için kullanayım, demiş. Ve paranın elli akçesiyle kimsesiz insanlara bir aşevi açmış. Küçük oğlan kalan paranın kırk dokuz akçesiyle şehrin kütüphanesine birçok kitap almış. Saraya dönerken elinde kalan tek akçeyle bir mum ve bir kutu kibrit almış.

Babasına yaptıklarını anlatmış. En sonunda babasını karanlık bir odaya getirmiş ve mumu yakmış. Mum bütün odayı ışığı ile aydınlatmış. Küçük oğlan:

— Ülke insanının aydın kimselere ihtiyacı var, ben padişah olursam bunun için çalışacağım, demiş.

Bütün bunlar padişahın çok hoşuna gitmiş. Ve küçük oğlanı padişah yapmış.

Abileri hatalarını anlayıp kendilerinden utanmışlar. Padişah olan küçük oğlan, uzun yıllar ülkeyi mutlu ve huzurlu bir şekilde yönetmiş.
Yeşil Urba
(İç Anadolu Bölgesi, Kayseri)

Bir varmış, bir yokmuş. Evvel zaman içinde, kalbur saman içinde bir padişahın bir oğlu varmış. Oğlan büyümüş ve bir kıza âşık olmuş. Kız da oğlana âşık olmuş. Kız oğlana yaklaşabilmek için yeşilce bir urba diktirmiş ve padişaha:

— Padişahım, kölen olayım, hizmetçin olayım beni kapına al, demiş. Padişah kızın yalvarmasına dayanamayıp kızı saraya almış. Adını Külkedisi koymuş. Külkedisi gel, Külkedisi git, derlermiş. Böylelikle kız padişahın oğluna iyice yaklaşmış.

Hanımlar gezmeye gittiklerinde Külkedisi oğlanın yanına gidermiş, yeşil urbasını çıkarırmış, oğlana gözükürmüş. Kızın sarayda Külkedisi olduğunu bilmeyen oğlan, kıza bir nişan yüzüğü vermiş. Kıza iyice sevdalanmış.

Kızın sevdasına dayanamayan oğlan, kızı aramaya karar vermiş. Arkadaşları da oğlanı yalnız bırakmak istememişler. Oğlanın annesi, oğlunun ve arkadaşlarının yolda yemesi için kete yapacakmış. Külkedisi de keteye yardım etmek istemiş. Kadın, Külkedisi’ne:

— Senin yeşilcen bulaşır, demiş. Kadının ısrarlarına rağmen Külkedisi sadece bir tane kete yapabilmiş. Külkedisi keteyi yaparken de oğlanın verdiği yüzüğü ketenin içine koymuş.

Oğlan ve arkadaşları yola koyulmuşlar. Az gitmişler, uz gitmişler, dere tepe düz gitmişler bir yerde mola vermişler. Oğlan, annesinin ve Külkedisi’nin yaptığı keteyi açmış. Hep beraber yerlerken oğlanın ketesinden yüzük çıkmış. Yüzüğe dikkatlice bakmış. Âşık olduğu kıza verdiği yüzükmüş bu. Oğlan:

— Ben aradığımı buldum, demiş. Ve saraya geri dönmüşler. Saraya geldiklerinde oğlan, annesine:

— Külkedisi bana yemek yapsın, demiş. Annesi de:

— Külkedisi’nin yeşilcesi bulaşır, demiş. Buna rağmen Külkedisi yemek yapıp oğlana getirmiş.

Oğlan, Külkedisi’nin sevdiği kız olduğunu yeşilcesini çıkartarak anlamış. Kırk gün kırk gece düğün yapmışlar. Onlar ermiş muradına biz çıkalım kerevetine.
Söz Dinlemeyen Cırcır
(İç Anadolu Bölgesi, Kayseri)

Bir varmış, bir yokmuş. Küçük bir ülke varmış. Bu ülkede hiç insan yokmuş. Ülkede her çeşit hayvan varmış. Bu hayvanlar birlikte yaşarlarmış ve çok iyi anlaşırlarmış. Aynı insanlar gibi birlikte yerler, içerler ve eğlenirlermiş.

Bu ülkede tavşan, ateş böceği, papağan ve kedi çok iyi dört arkadaşlarmış. Bu hayvanlar aynı yaşta imişler, içlerinde en şımarığı ateş böceğiymiş. Ateş böceğinin adı Cırcır imiş.

Cırcır ve arkadaşları üç yaşına gelmişler. Bu dört arkadaşın anneleri bu yavru hayvanları gündüz üç saat uyutmak istemişler. Çünkü yavru hayvanlar gündüz üç ya da dört saat uyursa gece meydana gelecek tehlikelerde kendileri koruyabilecek güce sahip olurlarmış.

Tavşan, kedi ve papağan annelerinin sözünü dinlemiş ve gündüz üç saat uyumuşlar. Cırcır annesinin sözünü dinlemiyormuş. Gündüz uyumuyormuş. Uyumanın yerine gezmek, oynamak istiyormuş. Annesi, Cırcır’a çok kızıyormuş ve bir gün ona:

— Yavrum, eğer gündüz uyumanın yerine oyun oynarsan güçsüz düşersin, gece devlerin saldırılarından kendini koruyamazsın ve yorulduğun zaman ateşin azalır, ülkemizi aydınlatamazsın. Ülkemizi aydınlatmak bizim görevimiz, demiş.

Cırcır yine annesinin sözünü dinlememiş. Gündüz oynarken yorulan Cırcır, yorgun olduğu için gece ışığını yakamıyormuş. Arkadaşları onu çok uyarmış, özellikle de papağan onu günde yüz kere uyarıyormuş. Fakat Cırcır yine kendi bildiğini yapıyor, onları dinlemiyormuş.

Bir gece hayvanların ülkesini devler basmış. Tüm hayvanlar ateş böceklerinin ışıkları sayesinde derelerden, tepelerden geçerek mağaralara saklanmışlar. Daha sonra da ateş böcekleri ışıklarını yaymamışlar, her yer karanlık olmuş, devler de çekip gitmişler.

Cırcır ise gündüz uyuyup dinlenmediği için gece ışığını yakamamış. O da mağaraya gidiyormuş, her yer karanlıkmış ve Cırcır dereyi görememiş dereye düşmüş.

Cırcır’ın çığlıklarını duyan annesi onu dereden çıkarmış. Sabah olduğunda Cırcır hatasını anlamış. Eğer annesi onu bulamasaydı, ölecekti.

Cırcır, gündüz dinlenseydi, uyusaydı gece ışığını yakabilecek ve dereye düşmeyecekti. Yani annesinin sözünü dinleseydi dereye hiç düşmeyecekti, pişman olmuştu.

Cırcır bu olaydan sonra büyüklerinin sözünü dinlemiş, herkesten özür dilemiş ve hayvanlar ülkesinde mutlu ve mesut yaşamışlar.
AYKIZ
(İç Anadolu Bölgesi, Kayseri)

Bir varmış, bir yokmuş. Allah’ın kulu çokmuş. Evvel zaman içinde kalbur saman içinde güzel mi güzel bir Aykız varmış. Aykız’ın saçları altın sarısı, gözleri kömür karası, teni buğday alasıymış. Aykız’ı bir gören âşık olurmuş.

Aykız, ihtiyar ve hasta olan babasıyla yaşıyormuş. Babası çok hasta olduğundan her işi Aykız görüyormuş. Aykız odun kesermiş, av avlarmış, balık tutarmış, koyun güdermiş. Anlayacağın her iş Aykız’dan sorulurmuş.

Aykız yine günlerden bir gün ormanda odun doğrarken odunun içinden iki başlı bir yılan çıkmış. Aykız, çok korkmuş, rengi atmış. İki başlı yılanın bir başı Aykız’ı sokmak isterken ikinci başı Aykız’a vurulmuş, âşık olmuş.

Aykız hızla ormandan kaçmaya başlarken bir çalıya takılmış ve düşmüş. Yılan hemen sokulmuş Aykız’ın yanına. Yüzü çirkin olan baş, Aykız’a:

— Ne bakıyorsun? Hadi şu yanımdaki başa bir taş indir de ez, demiş. Aykız korka korka taşı almış, beklemeye başlamış. Bir korkunç surata bakmış, bir diğerine.

Aykız o kadar iyi niyetliymiş ki içinden bir ses taşı korkunç surata vurmasını istemiş. Aykız da birden taşı kötü olan başa vurmuş. Bir gök gürlemiş, bir fırtına kopmuş, yer yerinden oynamış.

Börtü böcek bütün hayvanlar kaçışmaya başlamış. Aykız kötü yılanı ezince birden iki tane insan oluşmuş biri ölü, bir diriymiş. Ölü olan adam o kadar çirkinmiş ki adeta içinin pisliği, çirkinliği yüzüne yansımış. Diri olan da o kadar yakışıklı ve temiz kalpliymiş ki. Aykız hemen ona vuruluvermiş. Sormuş:

— Kimsin sen yabancı? Bu olanlar ne, demiş. Yabancı:

— Ben bir şehzadeyim. O ölü olarak yatan da benim kötü kalpli üvey kardeşim. Babamı öldürdü ki padişah olsun. Ben de olayı anladım ve ona karşı koydum. O da bana büyü yaptırdı. Sonra büyü ters döndü ve ikimiz bir yılana dönüştük.

Sonra Aykız ile şehzade birbirini çok sevmiş ve evlenmişler. Ülkeyi huzur içinde yönetmişler. Onlar ermiş muradına, darısı bütün iyi insanlara.

Aykız Masalı; Kayseri Melikgazi ilçesinde oturan 62 yaşındaki ev hanımı Semiya Oyalçın’dan 26.03.2007’de derlenmiştir. İlkokul mezunu kaynak şahıs masalı babasından dinlemiştir.
Akılsız Padişah ve Genç
(İç Anadolu Bölgesi, Kayseri)

Bir ülkede bir padişah varmış. Bu padişah nedense yaşlılara düşmanmış. Yaşı ilerleyenin, saçı sakalı beyazlayanın sonu satırmış.

Yine ülkede hiç yaşlı kalmasın diye bir temizlik yapmaya başlamış. Nerde varsa astırıp ölüsünü sokaklarda atlara sürütüyormuş.

Halk çok çaresizmiş. Bir köyde bir genç babasını dağda bir mağaraya saklamış. Padişahın askerleri yaşlıları götürmüşler ama bu adam kalmış.

Genç, babasının yemeğini suyunu götürüyor, ihtiyaçlarını karşılıyormuş.

Bir gölde bir elmas varmış. Günlerden bir gün padişah ve ahalisi o elması almaya çalışıyormuş. Kim girdiyse alamamış. Genç bu durumu duymuş. Gidip babasına söylemiş. Babası ona yapacaklarını anlatmış.

Genç bir gün sonra oraya gitmiş, bakmış ki halkın ileri gelenleri suya dalıyor ama elması alamadan geri çıkıyorlar. Genç:

— Ben bu elması alırım, demiş. Kimse inanmamış. Padişah:

— Tamam, al bakalım, demiş. Genç babasının tarif ettiği ağaca tırmanmış. Yumruk büyüklüğündeki elması almış. Herkes çok hayret etmiş:

— Biz bunu neden düşünemedik, demişler. Padişah bu gence:

— Seni bir imtihandan daha geçireceğim, eğer başarırsan seni vezir yaparım, demiş. Genç eve gidip babasına durumu anlatmış. Babası:

— Oğlum eğer hayvanlarla ilgili olursa sorular, yerinde duramayan hayvan, gençtir. Eğer insanlarla ilgili olursa sorular sen padişahın durumuna uygun cevap ver, demiş.

Padişah genci imtihana başlamış. Uzakta iki at göstermiş.

— Hangisi genç, demiş. Genç:

— Tabii yerinde duramayan genç, demiş. Sonra birkaç soru daha sormuş, genç duruma göre mantıklı cevap vermiş. Padişah demiş ki:

— Bak bunları sen bilemezsin, bu işin sırrı nedir, demiş. Genç de her şeyi anlatmış.

Padişah yaptıklarına pişman olmuş. Sonra genci vezir yapmış. Bundan sonra da yaşlılara hep hürmet göstermiş. Padişah ülkesinde adalet ve mutluluk abidesi olmuş.
Tilki Kene ve Kaplumbağa Ortaklığı 
(İç Anadolu Bölgesi, Kayseri)

Evvel zaman içinde, kalbur saman içinde, bir orman ve bu ormanda yaşayan tilki, kene ve kaplumbağa varmış. Bunların büyük, boş bir arazileri varmış. Düşünüp taşınmışlar ve bu araziden gelir elde etmeye, arpa ekmeye karar vermişler.

Üçü birlikte arpayı eklemişler. Aylar sonra arpalar başak vermeye başlamış. Derken hasat zamanı gelmiş çatmış. Yine tilki, kene, kaplumbağa üçü birlikte çalışmaya başlamışlar.

Bir süre sonra tilki yorulmuş ve nasıl yapıp da çalışmaktan kurtulurum diye düşünmeye başlamış. Birden tarlanın başındaki büyük kaya dikkatini çekmiş ve aklına güzel bir fikir gelmiş:

— Arkadaşlar, kaya üstümüze geliyor, ben kayayı tutayım da siz de bir an önce işleri bitirin, demiş.

Tilki, arkadaşlarını kandırmış ve kayanın gölgesinde ayaklarını uzatıp yatmış. Kaplumbağa ile kene çalışıp işleri bitirmişler.

Sıra hasılatı paylaşmaya gelmiş. Hepsi de arpayı almak istiyor, kimse kesniği* almak istemiyormuş. Kurnaz tilki de bir yolunu bulup arpayı almak istiyormuş. Yine aklına bir fikir gelmiş ve arkadaşlarına:

— O zaman bir yarış yapalım, kim daha önce koşar, arpanın yanına gelirse arpa onun olur, demiş.

Kendinden emin olan tilki, teklifinin kabul edilmesine sevinmiş. Koşu başlamadan önce kene bir akıllılık yapıp tilkinin bacağına yapışmış ama uyanık tilki hiç fark etmemiş.

Derken koşu başlamış, tilki kaplumbağaya büyük fark atmış, kendinden emin olduğu için keneye hiç dikkat etmemiş. Tilki gelip arpanın üstüne doğru atılmış ve:

— Ben kazandım, diye bağırmaya başlamış. Tam o sırada tilkinin üzerinde hiç yorulmadan gelen kene:

— Ne oluyor, beni ezeceksin. Ben senden önce geldim, demiş. Olayı anlamayan tilki çaresiz, samanı almayı kabul etmiş. Olan yine bizim kaplumbağaya olmuş.

 

*kesnik: Kesmi, iri saman.
KIRMIZ GÜL
(İç Anadolu Bölgesi, Kayseri)

Bir varmış, bir yokmuş. Evvel zaman içinde bir anne bir de oğlu varmış. Bunlar çok fakirlermiş. Oğlan her gün odun kesip, kazandığıyla hasta annesine bakmaya çalışırmış.

Günlerden bir gün ormanda odun toplarken bir çalı bulmuş. Çalıyı almış, orası bir mağaranın girişiymiş. Oradan içeriye girmiş. Az gitmiş, uz gitmiş, dere tepe düz gitmiş; altı ay, bir güz gitmiş. Bir adama rastlamış:

— Evladım, nereye gidiyorsun, diye sormuş adam. Delikanlı:

— Amca ben yolumu kaybettim, demiş. Adam:

— Bak oğlum, buradan ileriye var. Orada önüne bir ala koç, bir de kara koç çıkacak. Ala koça binme, kara koça binersen o seni doğru yola götürür, diye cevap vermiş.

Genç, adamın dediği yoldan gitmiş. Koçlara rastlamış. Kara koça binmeyi unutup, gitmiş ala koça binmiş. Ala koç, bunu yanlış yola götürmüş. Genç, orada da güzel mi güzel bir genç kıza rastlamış. Kız:

— Yabancı, sen burada ne ararsın, nereye gidersin, diye sormuş. Genç:

— Ben yolumu kaybettim, demiş. Kız:

— Bak delikanlı sana bir şey söyleyeceğim. Şu ilerde göçmenlerin bahçesi var, orada bahçede sadece bir tane kırmızı gül var. Ben burada tutsağım. Eğer o kırmızı gülü bana getirirsen hem ben kurtulurum hem de sana istediğin kadar altın verip evine gönderirim. Fakat orası çok tehlikelidir. Bunları yapabilir misin, demiş.

Delikanlı her şeyi kabul etmiş. Gitmiş ve o bahçeyi bulmuş. O gülü koparmış ve gelip güzeller güzeli kıza hediye etmiş.

Kız böylece kurtulmuş ve genci hazinesine götürüp istediği kadar altın vermiş. Kız, bu genci alıp geldiği ormana bırakmış. Genç, oradan yürüyerek evine gelmiş. Kapıyı çalmış. İyice yaşlanan annesi:

— Kim o, diye sormuş. Genç:

— Anne benim, diye cevap vermiş. Oğlunun öldüğünü zanneden anne:

— Benim oğlum öldü, diye cevap vermiş. Oğlu seslenmiş:

— Hayır anne ölmedim, sana anlatacak çok şeyler geldi başıma. Annesi kapıyı açıp oğluna sarılarak özlemini gidermiş. Sonra genç, her şeyi bir bir anlatmış annesine. Annesi hem üzülmüş hem de çok mutlu olmuş. Sonra dönüp kızı istemişler. Kırk gün kırk gece düğün yapmışlar. Getirdiği altınlarla da zengin olup mutlu bir şekilde yaşamışlar.

Onlar ermiş muradına, biz çıkalım kerevetine.
Hılhılı ile Dertli Dılılı
(Marmara Bölgesi, Kırklareli)

Bir varmış, bir yokmuş, evvel zaman içinde kalbur saman içinde birbirleriyle devamlı didişen, kavgasız günleri olmayan ama bir o kadar da saf ve yardımsever Hılhılı ve Dertli Dılılı isimlerinde karı koca yaşarmış.

Bir gün evlerinden çıkıp çevreyi gezmek istemişler. Adı gezmek ama taşınıyormuş gibi yanlarına eşya almışlar. Yolda giderlerken de Hılhılı ile Dertli Dılılı devamlı kavga edip duruyorlarmış. Tam o sırada tek ayağını kaldırmış etrafı dikkatlice izleyen bir leylek görmüşler. Hılhılı:

— Dılılı bir baksana şu zavallı kuşa, tek ayağını kaldırmış, üşüyor heralde, demiş. Dılılı:

— Hılhılı, yazık zavallının çorapları yok ya ondan üşüyor, demiş. Hılhılı da çantasından çoraplarını çıkarmış leyleği yakalamışlar, ona zorla çorapları giydirmişler.

Leylek iki ayağının üstüne basmış ve Hılhılı ile Dertli Dılılı’ya şaşkın şaşkın bakarak uçup gitmiş. Hılhılı da:

— Görüyor musun Dertli Dılılı, leylek sevincinden havalarda uçuyor, demiş.

 Tekrar yola devam ederlerken yine birbirleriyle didişmeye başlamışlar. Tam bu esnada aynı kendileri gibi anlaşamayan kavga eden iki köpeğe rastlamışlar. Hılhılı bu köpeklerin üstü başı olmadığı için kavga ettiklerini düşünmüş, bu düşüncesini de Dıldılı’ya söylemiş. Dıldılı da:

— Hılhılı sen çok zekisin, eğer zavallılar elbiseleri olmadığı için kavga ediyorlarsa benim üzerimdeki kazakla senin üzerindeki hırkayı şu zavallıcıklara giydirelim, demiş. Hılhılı ile Dertli Dılılı köpekleri zorla da olsa yakalamışlar ve birine hırka birine de kazak giydirmişler. Köpekler ne olduğunu anlamadan zıt yönlere kaçmışlar. Bunun üzerine Hılhılı:

— Bak elbiseleri olunca nasıl da mutlu olup gittiler, demiş. Bu arada hava serinlediği için ikisi de üşümeye başlamış. Çantalarından yırtık pırtık bir battaniye çıkarıp sarınmışlar.

Hılhılı ile Dılılı üşüyünce senin yüzünden kazağımı, senin yüzünden hırkamı verdim diye yeni bir kavgaya tutuşmuşlar. Tam o sırada bir ağacın üzerine tünemiş, uyuyan bir horoz görmüşler. İkisi birbirine bakıp:

— Gel şu battaniyeyi zavallı horozun üzerine örtelim de üşümesin, demişler.

Horozun üzerine battaniyeyi örtüp oradan ayrılmışlar. Artık akşam olmaya başladığı için evlerinin yolunu tutmuşlar. Birbirlerine de “Bu gezi çok güzel oldu. Yarın bir daha gezelim” demişler.

Evlerinin tam önüne gelince de kapıdan içeri girmek için yine birbirleriyle kavgaya tutuşmuşlar.
ALTIN BULAN HOROZ
(Marmara Bölgesi, Kırklareli)

Bir varmış, bir yokmuş, evvel zaman içinde, kalbur saman içinde, bir horoz çöplükte eşinirken bir altın bulmuş ve:

— Guggurigu, ben bir altın buldum, ben bir altın buldum, diye bağırmaya başlamış. Padişahın sarayı da oraya çok yakınmış. Padişahın oğlu pencereden bakarken horozun sesinden rahatsız olmuş. Hizmetkârlarına:

— Gidin horozun elinden şu altını alın, gelin, demiş. Onlar da almışlar. Horoz bu sefer:

— Guggurigu, padişah oğlu altınımı elimden aldı, diye bağırmaya başlamış. Padişah oğlu da hizmetkârlarına:

— Beni millete rezil ediyor, şu horozun altınını geri verin, demiş. Hizmetkârları da götürüp horozun altınını geri vermişler. Horoz bu sefer:

— Guggurigu, padişah oğlu korktu da altını mı geri verdi, diye bağırmaya başlamış. Padişah oğlu hizmetkârlarına:

— Gidin şu horozu tutun, getirin, kesin, pişirin yiyelim, demiş. Hizmetkârlar da tutup getirmişler, horozu keserken horoz:

— Guggurigu, ne keskince bıçak idi, diye bağırmaya başlamış. Pişirmek için tencereye koymuşlar:

— Guggurigu, ne sıcacık hamam idi, diye ötmeye başlamış. Suyuna pilav yapmışlar, horozu da üzerine oturtmuşlar bu sefer de horoz:

— Guggurigu, ne yüksecik tepe idi, diye bağırmaya başlamış. Padişah oğlu horozu yemeye başlamış, horoz padişah oğlunun boğazından geçerken:

— Guggurigu, ne daracık sokak idi, diye bağırmaya başlamış. Padişah oğlunun karnına gitmiş:

— Guggurigu, ne pislikçe sepet idi, diye bağırmaya başlamış. Padişah oğlu tuvalete gitmiş horoz:

— Padişah oğlunun g…. yırtıldı, benim canım kurtuldu, diye bağırarak kurtulmuş.
Alçakgönüllülük
(İç Anadolu Bölgesi, Kayseri)

Bir köyde anne, baba ve kızdan oluşan bir aile varmış. Bu aile çok mutluymuş. Anne ölmüş. Kızın babası tekrar evlenmiş. Üvey anne kızı hiç sevmezmiş. Kendi kızı olunca da babasına artık bu kızı azıtmasını istemiş.

Babası çok zorlanmış ama kızı azıtmaya karar vermiş. Babası ile kız ormana ağaç kesmeye gitmiş. Babası ormanda kızı azıtmış. Kız yolunu kaybetmiş. Ormanda bayağı dolanmış. Bir tandıra denk gelmiş. Tandır:

— Külümü ayıtla da sana hiç bitmeyen ekmek vereyim, demiş. Tandırın külünü ayıtlamış ve ekmeği almış. Bir pınara denk gelmiş. Pınar:

— Gözemi ayıtla da sana bidonlarca kevser vereyim, demiş. Pınarın gözesini ayıtlamış. Pınar bidonlarla soğuk kevser suları vermiş. Bir tilkiye denk gelmiş. Tilki:

— Benim pirelerimi ayıtla sana para ve altın vereyim, demiş. Piresini ayıtlamış ve tilki buna bavul bavul altın, kese kese para vermiş.

Ormanda gezerken bir at bulmuş. Elindekilerin hepsini ata yüklemiş. At, bu kızı köyüne götürmüş. Kızın getirdiklerini görünce üvey annesi kıza yalancıktan “benim kızım” diye köylüye hava atmış.

Daha sonra üvey anne benim kızım daha fazlasını bulur diye, kocasına kendi kızını da ormanda azıttırmış. Kız ormanda kaybolmuş. Kız tandıra denk gelmiş. Tandır:

— Külümü ayıtla da sana ekmek vereyim, demiş. Kız:

— Benim elim kınalı, gözüm sürmeli, demiş. Ayıtlamadan gitmiş. Pınara denk gelmiş, aynı cevabı vermiş. Tilkiye denk gelmiş aynı cevabı vermiş.

Tilki buna para diye üç tane bavul vermiş. Kız sonunda köyün yolunu tutmuş ve eve gelmiş. Annesi üvey kıza “senin paranı istemiyoruz” demiş. Kızım üç bavul para getirdi diye cevap vermiş. Babası, üvey annesi ve üvey kız kardeşi içeride kalmış. Valizleri açmışlar ki üç tane koca yılan. Yılanlar hepsini sokacakmış, bunlar ortalıktan kaybolmuşlar.

Herkes o yılanları aramış ama bir türlü bulamamışlar. Daha sonra kız bu zenginlik içinde rahat bir hayat sürmüş.