Neydim Ne Oldum Ne Olacağım
(Karadeniz Bölgesi, Kastamonu)

Bir varmış bir yokmuş

Allah’ın kulu çokmuş

Evvel zaman içinde

Kalbur saman içinde

Deve tellal iken

Pire möhsür* iken

Anam eşikte iken

Babam beşikte iken

Bir padişah varmış. Bunun son zamanda bir kız çocuğu olmuş. Fakat çocuk her yerinden çıban çıkarmaya başlamış. Ne ettilerse bir türlü iyi edememişler. Çocuğun ölümünü istemişler, o da ölmemiş. En sonra bunu bir dağa bırakmışlar. Padişah, kızını bir gün birkaç hizmetçiyle birlikte “Gezdirmeye götürüyoruz.” diyerek sokağa çıkarmış. Hiç gezdirmeden çocuğu uzak bir dağın eteğine götürmüşler.

Akşama doğru hizmetçilerle kızın babası, çocuğa gözükmeden kaybolmuşlar. Çocuk yalnız kaldığını görünce ağlamaya başlamış. Babasını ve hizmetçileri aramış bulamamış. Uykusu gelmiş. Bir ağacın dibine yatmış uyumuş. Sabahleyin olmuş, uyanmış. Dağın içinde bir uğultu, bir gürültü duymuş. Bir de bakmış ki birçok koca koca yaban hayvanı… Çok korkmuş. Bir ağacın doruğuna çıkmış, orada pisikmiş* kalmış.

Bir gün de ağacın doruğunda vakit geçirdikten sonra kuduz bir kurt gelmiş. Çocuğun bulunduğu ağacın yanındaki gölün içine girerek yunmuş*, yunmuş, kurdun hastalığı geçmiş. Yeniden tüy çıkarmış. Cip cıbır* hasta kurt, tülenerek* çıkmış gitmiş. Kurt gidince çocuk hemen ağaçtan inmiş. Soyunmuş dökünmüş, gölün içine girmiş; yunmaya başlamış. Yundukça çocuğun da hastalığı geçmiş. Bu da iyileşerek sudan çıkmış, fakat yine gidecek bir yer yokmuş. Gölün kenarında dolaşıp dururken üzeri yassıca, iyi bir ağaç bulmuş.

Bu sırada iki üç Kürt avcı da aralarında av avlamayla uğraşırken dalgın dalgın suyun kenarına kadar gelmişler. Yorgun avcılar gölden su içmek için göle eğilmişler. Bir de bakmışlar ki suyun içinde bir kız çocuğu görünüyor. Nihayet bu çocuğu aramaya başlamışlar. Avı filan bırakmışlar. Araya araya çocuğu ağacın doruğunda bulmuşlar, ağaçtan indirmişler.

— İn misin, cin misin sen kimsin, demişler.

Çocuk da:

— Ne inim ne cinim. Sizin gibi ben de âdemoğluyum, demiş.

Avcılar, çocuğu aldıkları gibi avcıbaşına kadar götürmüşler. Avcıbaşının bu çocuk hoşuna gitmiş. Avcıbaşı, o günkü avların hepsini avcılara bağışlamış, yalnız çocuğu alıp obasına götürmüş. Çocuğu beslemiş, büyütmüş, nihayet oğluna almış. Bu kızın, Kürt’ün oğlundan üç çocuğu olmuş. Birisinin adını “Neydim”, birisinin adını “Ne Oldum”, birisinin adını da “Ne Olacağım” koymuş.

Aradan seneler geçmiş, çocuklar biraz büyümüşler. Olacak olur ya, bir gün padişah kızını küçükken bıraktığı dağa ava çıkmış. Kızının hatırasını ana ana, ağlayarak av etmeye başlamış. Akşama kadar av etmişler ve çocuğu da aramışlar. Çocuk kaç senedir orada durur mu? Ne ses varmış ne de seda varmış. Padişahın canı sıkılmış. O akşam orada kalmak istemiş. Yanındakilerden birisi buraları iyi biliyormuş.

Padişaha:

— Şurada yakında bir Kürt göçebesi var. Bu göçebenin iyi bir de beyi vardır. Oraya gidersek iyi olur. Bey çok hoştur. Görünce herhâlde sizin de hoşunuza gider. Onun davar sürüleriyle eğlenirsiniz, demiş.

Padişah razı olmuş ve Kürt Beyi’ne misafirliğe gitmişler. Bey bunları misafir etmiş, fakat bu misafirin padişah olduğundan haberi yokmuş. Kız, babasını görünce hemen tanımış. Kaynatası olan Bey’e:

— Bu akşam bu misafirlerin yemeğini ben kendi bildiğim gibi yapayım. Bana izin verin, demiş.

Bey de razı olmuş. Kız, babasının sevdiği yemeklerden saraydaki tertip üzerine bir yemek çıkarmış. Çocuklarına da hizmet ettirmiş. Çocukları hizmette öyle sıraya koymuş ki bir kere biri, bir kere biri, bir kere de biri giriyormuş.

Çocuklar sırayla girip çıktıkça, ev sahibi tarafından adları söylendikçe bu vaziyet padişahın dikkatini çekmiş. Zaten yemeklerden ve tertipten nem kapan padişah, bütün dikkatini çocuklara vermiş. Sabretmiş, sabretmiş, en sonunda sabrı taşmış. Bey’e çocukların adındaki hikmeti sormuş. Bey de vaziyeti şöyle hikâye etmiş:

— Ben bunların analarını sizin av yaptığınız dağda buldum. Buraya götürdüm, besledim, büyüttüm. En sonunda oğluma aldım. Bu uşaklar* bulduğum bu kızdan oldular. Bunların adlarını anaları kendisi koydu. Ben de şimdi siz söyleyince bu adların bir hikmeti olduğuna kani oldum, ama ben şimdiye kadar bunu düşünmemiştim. Ben bundan başka bir şey bilmiyorum.

Padişah da başka bir şey sormamış, sabahleyin ortalık ağarınca yine ava çıkmışlar. Akşam olunca yine Kürt Beyi’ne gelmişler. O akşam da sabretmiş. Başka bir sır da öğrenememiş. Ortalık ağarmış, padişah ava gitmiş. Akşam yine Bey’e dönmüş. Tertip ve hizmet aynı ama ortada bir sır yokmuş. En sonunda sabrı taşmış, Bey’den bu çocukların analarını görmeyi ve onunla konuşmayı istemiş. Bey, gelinini misafirlerin yanına çağırmış.

Gelin misafire saray tertibi üzerine bir selam vermiş. “Hoş geldiniz” dedikten sonra bir kenara oturmuş. Padişah, kadına çocukların adlarındaki hikmeti sormuş. Gelin vaziyeti olduğu gibi anlatmış. Bu acılı hikâyeden üzülen padişah ağlamaya başlamış. Kadın bu vaziyeti görünce sabredememiş ve kendisinin kızı olduğunu, altı yedi yaşlarındayken hastalığı yüzünden bu dağa bırakıldığını söyleyince padişah çocuklarının adlarındaki hikmeti anlamış. Kızı olan Kürt Beyi’nin geliniyle sarmaş dolaş olmuşlar. Padişah, kızını bu suretle esirgemiş olan bu aileyi alarak beraber saraya götürmüş. Orada da ayrıca kırk gün kırk gece düğün etmişler. Guyosunun* kendisinden sonra tahta çıkması için veliaht ilan etmiş. Kürt olmuş bir veliaht.

Onlar ermiş muradına biz de erelim muradımıza...

 


*möhsür: ? (Metin altında ve kitabın sözlük bölümünde bir açıklama yok. Derleme Sözlüğü, Kastamonu Yöresi Söz Varlığı gibi kaynaklarda da bu söz yok).

*pisikmek: Sinmek, pusmak.

*yunmak: Yıkanmak.

*cip cıbır: Bütünüyle tüyü dökülmüş.

*tülenmek: Tüy çıkarmak.

*uşak: Çocuk; evlat.

*guyo: Güveyi, damat.