PressReader - Beeld: 2016-05-25 - LP be­hoort nie OB te word, sê ken­ner
LP be­hoort nie OB te word, sê ken­ner
Beeld - 2016-05-25 - Nuus - A­li­ces­ti­ne Oc­to­ber
Kaap­stad. – On­der­soe­ke wat baie aan­dag trek, soos dié na die om­stre­de Gup­ta-fa­mi­lie se ban­de met die re­ge­ring, sal op nu­we o­pen­ba­re be­sker­mer (OB) se les­se­naar be­land en daar­om sal dié aan­stel­ling met valk­oë dop­ge­hou moet word.
So is gis­ter ge­maan in ’n be­spre­king van bur­ger­li­ke or­ga­ni­sa­sies, waar­on­der die In­s­ti­tuut vir Se­ker­heid­stu­dies en Cor­rup­ti­on Wa­tch, oor die aan­stel­ling van ’n nu­we OB.
’n Re­so­lu­sie oor die ad hoc-ko­mi­tee wat dit moet han­teer, is gis­ter in die Na­si­o­na­le Ver­ga­de­ring (NV) voor­ge­lê.
Prof. Pier­re de Vos, grond­wet­ken­ner aan die U­ni­ver­si­teit van Kaap­stad wat ’n lid van die pa­neel was, het ver­al ge­maan teen ’n be­pa­ling in die Wet op die O­pen­ba­re Be­sker­mer dat ’n par­le­ments­lid met min­stens tien jaar on­der­vin­ding in die par­le­ment ook as OB aan­ge­stel kan word.
Vol­gens De Vos kan die grond­wet­lik­heid van dié be­pa­ling in die hof ge­toets word as ’n LP aan­ge­stel sou word.
“Die be­pa­ling oor LP’s wat in aan­mer­king kan kom, is waar­skyn­lik nie in pas met grond­wet­li­ke reg­spraak oor die on­af­hank­lik­heid en on­par­ty­dig­heid van ’n OB nie. Wan­neer ie­mand ’n lid van ’n po­li­tie­ke par­ty is, kan men­se sê dié per­soon is ’n DA- of ANC-lid en aan­voer dat dit hul saak kan be­na­deel.”
Vol­gens De Vos is die be­pa­ling in 2003 in ’n wets­wy­si­ging aan­ge­bring so­dat La­wren­ce Mushwa­na, adv. T­hu­li Ma­don­se­la se voor­gan­ger, OB kon word. Mushwa­na was voor­heen ’n ANC-LP en was tel­kens on­der skoot van­uit op­po­si­sie­ge­le­de­re om­dat hy die ANC glo be­skerm het.
Die be­pa­ling is nooit in die hof be­twis nie, waar­skyn­lik om­dat die OB min­der in die o­pen­ba­re oog was, meen De Vos.
“’n OB be­hoort nooit ’n spe­si­fie­ke po­li­tie­ke par­ty te ver­teen­woor­dig nie.”
Vol­gens De Vos kan voor­leg­gings aan die ad hoc-ko­mi­tee oor die OB ge­doen word om hul­le te maan om nie op die be­pa­ling te steun nie.
Da­vid Le­wis, di­rek­teur van Cor­rup­ti­on Wa­tch, het ge­sê baie is op die spel, ver­al in ag ge­no­me die on­der­soe­ke na kwes­sies soos die Gup­tas, wat Ma­don­se­la se op­vol­ger sal moet han­teer.