Munene u vula leswaku Jabu u rivata hi leswa maphephe ya Valungu leswi vulaka mali. / swi nga va swi vula leswaku u rivatiwa hi ku hlaya tibuku, ku yisa tidyondzo emahlweni. "NO GUNS: 143+ SILENT DEATHS AND STILL COUNTING" (PDF). www.ohsc.org.za. Swikoxo hinkwaswo swi nga fekiseriwa eka 0861 00 4367 kumbe Ku imeyiriwa eka enquiries@gems.gov.za. Loko u nga rna ntiyiso wa leswaku swi ya kwihi, u nga kanakani ku tihlanganisa na Xikimi eka 0860 00 4367. Siku ra AIDS eMatikweni hinkwawo ri tlangeriwa hi ti 01 ta N'wendzamhala ku lemukisa vanhu hi tinhlayo leti na leswi endliweke ku lwa na vuvabyi lebyi. Ka ha ri siku ro tsundzuxa vanhu hi lewi swa ha lavaka ku endliwa. Soshanghana u tswariwe hi lembe ra 1780 endzhawini leyi namunthla yi vitiwaka KwaNongoma, eKwaZulu Natala naswona tata wakwe akuri Zikode ka Gasa, ndhuna ya rhavi leri tsongo ra rixaka raka Ndwandwe. Ndzisana yakwe akuri Mhlabawadabuka. Vaka Gasa ava tshama e ndzhawini ya Mkuze ethlelweni ra ntshava yale eTshaneni (Ntshava ya Swipuku) kasi rhavi ra muti lerikulu ehansi ka Zwide ari ake eMagudu ekusuhi na nkova wa Pongola. Hinkarhi lowufanaka vaka Ndwandwe ava rikarhi va kula eka matimba ya vona ya tinyimpi, naswona Zwide tlakukele eka vuhosi bya ka Ndwandwe-Nxumalo, endzhaku ka kulova ka tata wakwe Langa KaXaba.