Mmušo o tsebagaditše lenaneo le leswa la tlhahlo leo le bitšwago dithušothuto. Mananeo a a tlhahlo a buletšwe batho ba ba sa šomego. Pukwana ye e hlaloša ka mo lenaneo le le šomago.
Thušothuto ke lenaneo la go ithuta le le išago mangwalong a mošomo. Dithušothuto di akaretša thuto ya ka phapošing ya borutelo kholetšheng goba ka lefelong la tlhahlo le tlhahlo ya mošomong. Gore o kgathe tema thušothutong, se bohlokwa se se swanetšego go lokišwa ke gore go swanetše go ba le mothwadi yo a ikemišeditšego le gona yo a kgonago go go fa boitemogelo bja mošomo.
Ke mang yo a ka dirago kgopelo ya thušothuto?
Mang goba mang a ka dira kgopelo ya thušothuto. Se se ra gore dithušothuto di swanetše go hwetšagala go baswa ba ba tlogelago dikolo le dikholetšhe le go batho ba ba sa šomego le go batho bao ba šetšego ba šoma. Dithušothuto ga se tša direlwa fela batho ba bogolo bjo bo itšego.
Ge go kgethwa batho ba ba tla fiwago dithušothuto, mmušo o dumetše go palo ye e sego ka tlase ga 85% ya baithuti e swanetše go ba babaso, 54% e be basadi mola 4% e be batho ba ba sa itekanelago mebeleng.
E tla bitša bokae?
Ga go na tefišo go motho ge a eya thušothutong. Batho ka moka bao ba kgethelwago go ya thušothutong ba swanetše go lefelwa putseletšo ya boithuti ke mothwadi. Tšhelete yeo e swanetšego go lefša e ya le mohuta wa thušothuto. Tona ya Mešomo e dumetše kelo ya minimamo ya putseletšo le mabaka a yona eupša mothwadi a ka lefa go feta moo. Diputseletšo le mabaka di kwanelwa le moithuti yo mongwe le yo mongwe pele lenaneo le thoma.
E tšea lebaka le lekae?
Botelele bja Thušothuto bo tla fapafapana eupša ka tlwaelo bo ka se be ka tlase ga ngwaga o tee.
Go ya thušothutong go ra eng go nna?
Ge o dumetše go fiwa thušothuto, o tla swanela go saena kwano ya molao le mothwadi. Motho goba mokgatlo wo o fanago ka karolo ya teori ya tlhahlo le wona o swanetše go saena kwano. Yona e tla hlaloša seo se letetšwego go wena le seo o tla swanelago go se dira.
Ke bomang ba ba amegago thušothutong gomme maikarabelo a bona ke afe?
Moithuti o bewa thušothutong, a saena kwano ya molao le mothwadi, yeo e hlalošago ditokelo le maikarabelo a moithuti, gomme a latela lenaneo la go ithuta.
Mothwadi o fana ka karolo ya boitemogelo ya thušothuto gomme a saena kwano ya molao ya go swana le yeo, ye e hlalošago ditokelo tša mothwadi le maikarabelo, go akaretšwa dikwano tša putseletšo ya thušothuto.
Baabi ba tlhahlo ba fana ka tlhahlo legatong la mothwadi gomme ba saena kwano yeo ya molao ye e hlalošago ditokelo le maikarabelo a baabi ba tlhahlo.
Taolo ya Lekala la Thuto le Tlhahlo (SETA) e beakanya le go kgonagatša go thekgwa ka ditšhelete ga dithušothuto ka temeng ye e itšego ya ikonomi (mohlala, dinamelwa le boeti le bong-gae), gomme e kgonthiša gore tlhahlo e maemong ao a nyakwago ke intaseteri (tiišetšo ya boleng).
Kgoro ya tša Mešomo e kalatša, ya kgetha le go iša batho ba ba sa thwalwago bao ba kgotsofatšago dinyakwa tša minimamo tša thušothuto ye e itšego, go bathwadi ba ba nyakago baithuti. Mothwadi o tšea sephetho sa mafelelo.
Ke ile go hwetša eng mafelelong a thušothuto?
Ge thušothuto e rungwa ka katlego o tla ba le thuto ye e amogelwago ka nageng ye ka bophara. Go kgonthiša gore o na le thuto ye, o tla fiwa setifikeiti. Setifikeiti se tla hlaloša mabokgoni ao o tla bego o ithutile wona.
A ke tla hwetša mošomo morago ga go phetha thušothuto ye?
Ge e le gore ga o šome ge thušothuto e thoma, ga go na tiišetšo ya gore o tla fiwa mošomo mafelelong. Mothwadi yo a go fago tlhahlo ga a gapeletšege go go fa mošomo. Eupša ka thuto le boitemogelo bja mošomo o tla ba maemong a makaone a go hwetša mošomo go feta peleng. O ka nyaka gape go nagana ka go hwetša mangwalo a oketšegilego goba go ithomela kgwebo ka bowena.
Nka dira kgopelo ya thušothuto bjang ge ke sa šome?
Ingwadiše le Kgoro ya tša Mešomo bjalo ka motho yo a nyakago mošomo ka go tlatša foromo ye e gomareditšwego ya boingwadišo le foromo ye e laetšago dikgahlegelo tša gago. Morago ga moo e bušetše go bašomi ba ka lefelong la mešomo goba o e romele go bona ka poso.
Mabakeng ka moka dira gore dintlha tša go ikopanya le wena di dule di lokile.
Lefelo la mošomo le tla re morago ga moo, la ikopanya le wena ge o kgotsofatša dinyakwa tša minimamo tša thušothuto ya mothwadi yo a itšego.
Ge o kgotsofatša dinyakwa, o ka biletšwa tulong ya tlhalošetšo le kgonagalo ya go lekolwa pele ga kgetho ya mafelelo.
A o na le bofokodi bjo bo itšego?
Ge o na le bjona, ake o hlaloše?
Ge karabo e le aowa, o modudi wa kae?
A o na le lengwalo la go otlela?
Ka se ke tiišetša gore tshedimošo ya ka godimo ke ya therešo.
Go latela lenaneo la ditema tša go fapafapana tša go ithuta le ditiro tše dingwe tše o ka kgonago go di dira temeng ya thuto. Tšea gore o kgona go dira ditiro ka moka, iphe dintlha tema ye nngwe le ye nngwe ya thuto go ya ka mo o e ratago ka gona goba o ipshinago ka ditiro tša tema yeo ya thuto. Gantši diratwa tša gago di ka fana ka taetšo ya dikgahlegelo tša gago. Ge o rata fela e tee ya ditiro tše di boletšwego bjalo ka mohlala temeng ya thuto, thalela tiro yeo gomme o iphe dintlha temeng yeo ya thuto go ya ka mo o ratago tiro yeo e thaletšwego ka gona. Go ipha dintlha go swanetše go dirwa ka mokgwa wo o latelago: 1 - Ke e rata gannyanenyane, 2 - Ga ke e rate, 3 - Thato ya magareng, 4 - Ke a e rata, 5 - Ke e rata kudukudu.
Temo le pabalelo ya tlhago. Kgonagatša dijo ka go lema. Go hlokomela dirapana, dikgwa le tlhago. Go lema dibjalo le diphoofolo, go šoma ka diphakeng, dirapaneng le dikgweng le pabalelo ya tlhago.
Setšo le bokgabo.
Go dira dilo tše dibotse goba go dira ditiro tša go kgahliša batho. Dipitša le go šoma ka dipheta, go bina, go opela, mmino, dipapadi, go dira difilimi le go tšea diswantšho, thelebišene, video, modiragatši, go hlama mekgabišo, go dira diswantšho tša bokgabo le go thala diswantšho.
Kgwebo, kgwebišano le tshepedišo.
Peakanyo, thulaganyo le go kgonthiša gore khamphani e sepela gabotse. Go dira dipego tša ditšhelete tša khamphani, go sepediša khamphani, go sepediša mehlodi ya tša bašomi (bašomedi); go reka diphahlo tša khamphani, go bapatša diphahlo tša khamphani, taolo ya kantoro, go sepediša dikamano tša khamphani le batho, ke gore dikamano le batho.
Go diriša leleme go thuša batho go hwetša tshedimošo ka go bolela le go ngwala. Mofetoledi, mmegi wa ditaba wa makasine goba kuranta, setsebi sa maleme, mongwadi wa dikanegelo, go ngwala ditaba goba dintlha.
Thuto, tlhahlo le tlhabollo.
Go ruta le go hlahla batho. Morutiši wa dikolo, mafelo a thuto ye e phagamego a go swana le diyunibesithi, ditheknikone le dikholetšhe tša bothekniki, go ruta bana ba bannyane (tlhabollo ya motheo ya bana).
Bodiri, boentšenere le theknolotši.
Metšhene ya go thala, maporogo, ditsela, difofane, metšhene ya motlagase le ya elektroniki, go dira le go kgomaganya dikarolwana tša metšhene gore di šome gabotse, le meepo.
Dithuto tša batho le leago.
Go ithuta ditlwaelo tša batho gore o kgone go ba thuša. Go šoma le batho le go ba hlabolla Saekholotši le tlhahlo ya mabokgoni a bophelo, dithuto tša sedumedi moreri le moruti, histori, dithuto tša lefase le lebaka leo ka lona batho ba dulago ka ditoropong-kgolo thutafase, go ithuta dikamano tša batho thutaleago, go ithuta ka batho ba kgale le diphoofolo thutašope.
Molao, mahlale a tša sešole le tšhireletšego.
Go hlokomela polokego le tšhireletšego ya batho le toka ka nageng. Bophodisa, boramelao le batšhotšhisi, ditirelo tša tshokollo (dikgolego), go latela mošomo wa sešole (mašole a nageng, a lewatleng, a moyeng).
Mahlale a tša maphelo le ditirelo tša leago.
Go thuša batho ka go hlokomela maphelo a bona a mmele le a monagano. Go thibela malwetši, go tšweletša maphelo, go hlokomela batho ba ba lwalago, booki, go thuša diambulanseng, mešomo ya tša kalafo, bodirelaleago.
Mahlale a matematiki, a diphedi, dikhomphutha le mahlale a tša bophelo.
Go šoma ka dinomoro go rarolla mathata, go šoma ka dikhomphutha go boloka direkoto tša tshedimošo le go šoma ka diphedi. Dithuto tša khomphutha, matematiki, thuto ya diphedi (thuto ya dimela le diphoofolo).
Go thuša batho ba bangwe go swana le go ba direla ka direstoranteng le ka dihoteleng le dinolofatši tše dingwe tša boitapološo, go šoma bjalo ka šefo, mohlahli wa maeto, mmeakanyi wa maeto, mohlokomedi wa mafelo a diphoofolo, morwadi go swana le mootledi wa thekisi, mootledi wa pese, tlhokomelo ya botho go swana le go lokiša moriri, tlhokomelo ya batšofadi, mošomi wa ka gae, go šoma ka hoteleng, go šoma dithekišong (morekiši).
Go beakanya meago le go aga.
Go beakanya le go thala meago go swana le go aga dintlo, go aga ditsela le maporogo, go tsenya metato ya motlagase ka meagong.
Ngwala ditema tše tharo tša thuto tše o di filego meputso ya godimodimo.