Tsalwa leri ri hlamusela hi ku komisa swin?
Khopi ya Xiboho xa Xiyenge ya kumeka eka Vakandziyisi va Mfumo kumbe eka Ndzawulo ya Mintirho naswona ra kumeka eka webusayiti ya Ndzawulo eka: www.labour.gov.
Tiholiseli na Switolo swi vula Xiyenge lexi eka xona vathori ni vatirhi va nga na vuxaka hi xikongomelo xo xava tinhundzu leswaku ti xaviseriwa munhu unwana na un?
Migingiriko yinwana na yin?
Migingiriko yinwana na yinwana endhawini yo fana leyi ntirho wa yona wa nkoka wu welaka ehansi ka ntirho wa Xiboho xa Xiyenge?
Xana i mani loyi a nga sirheleriwangiki hi Xiboho xa Xiyenge?
A xi tirhi eka vatirhi lava thoriweke eka migingiriko leyi sirheleriweke hi xiboho xa xiyenge xin?
Vatirhi lava tirhaka tiawara ta 24 kumbe ehansi hi n?
Loko mhaka yinwana leyi nga khumbiwangiki eka Xiboho xa Xiyenge lexi ku ta tirhisiwa swilaveko swa Nawu wa Swiyimo swa Masungulo swa Ntirho (BCEA) eka vathori ni vatirhi hinkwavo eka Xiyenge lexi?
Xana nawu wu vula yini hi miholo?
Tiawara ta 27 R.p.
Xana vatirhi hinkwavo va le Tiholiseli na Switolo va ta amukela muholo wo fana?
Hi ku twanana?
Muholo wa ku ya hi awara hi laha swi hlamuseriweke hi kona eka Matafula ya 1 ku fika 3 eka awara yinwana na yinwana kumbe xiphemu xa awara yeleyo leyi va yi tirhaka, swin?
Kumbe ku ringana hakelo ya awara tanihi laha swi hlamuseriwke hi kona eka Matafula ya 1 ku fika 3 eka awara yinwa na yinwana kumbe xiphemu xa awara leyi mutirhi a yi tirhaka?
Loko mutirhi yaloye a hole mali ya le hansi ka muholo wa minimamu hikwalaho ka xivangelo xa muthori, u fanele ku hakeriwa ku ringana muholo wa minimamu.
Muholo wa nhweti na nhweti/4?
Siku rinwana na rinwana, vhiki rinwana na rinwana, endzhaku ka mavhiki mambirhi kumbe nhweti yinwana na yin?
Mutirhi unwana na un?
Xilipi xa muholo i nhundzu ya muthori.
Loko CPIX yi ri 10% kumbe ku tlula, muholo wa minimamu wu ta engeteriwa hi CPIX.
A ku na muthori loyi a faneleke ku ala ku holela mutirhi hi mhaka yo lava leswaku mutirhi a hakela muthori kumbe munhu un?
A nwi phakele swilo swinwana leswi lavekaka ku tiyisisa leswaku swi fambelana na swilaveko swa rihanyu na vuhlayiseki?
Xana nawu wu vula yini hi minsuso?
Nsuso wa muholo wa munhu un?
Muthori a nge lavi leswaku mutirhi a n?
Muthori a nge lavi leswaku mutirhi a sayinela ntsengo wa le henhla.
Hakelo yinwana na yin?
Tiawara ta 9 siku rinwana na rin?
Tsundzuka: Leswi a swi tirhisiwi eka Vafambisi lavakulu, vatirhi va nxaviso lava famba-fambaka, kumbe vatirhi lava holaka ku tlula R115 572.
Tiawara ta ntirho ta vatirhi lava tirhaka tiawara ta lehansi ka 27.
Livhi ya vhiki rin?
Loko ku nga ri na ntwanano mutirhi u na mfanelo ya swiyimo hinkwaswo leswi nga eka Xiboho xa Xiyenge lexi laha swi faneleke.
Nkarhi lowu nga tluleki tiawara ta 12 ku katsa na ntirho wa le ndzhaku ka nkarhi wa ntirho siku rinwana na rin?
Ntirho wa le ndzhaku ka nkarhi wa ntirho wu fanele ku hakeriwa ku ringana n?
Ntwanano lowu tsariweke wu nga lava leswaku muthori a holela mutirhi muholo lowu nga riki ehansi ka muholo wa ntolovelo wa ntirho wa le ndzhaku ka nkarhi wa ntirho no nyika mutirhi nkarhi wo ringana 30 wa timinete to wisa leti hakeleriwaka awara yinwana na yin?
Ku nyika mutirhi nkarhi wo wisa wo ringana 90 wa timinete lowu hakeleriwaka eka awara yinwana na yin?
Nkarhi wo wisa lowu hakeleriwaka wu fanele ku nyikiwa ku nga si hela nhweti yinwe endzhaku ka loko mutirhi a tirhile, kambe hambi swi ri tano ntwanano lowu tsariweke wu nga engetela nkarhi lowu ku fika eka tinhweti ta 12?
wa tiawara hi vhiki; kumbe ku tlula masiku ya 5 hi vhiki.
Tiawara ta ntolovelo ta ntirho na ntirho wa le ndzhaku ka nkarhi wa ntirho wu ta endliwa avhareji enkarhini wa tin?
Ntwanano wu ta hela endzhaku ka nkarhi wa tinhweti ta 12?
Mutirhi u fanele ku hakeriwa xiphemu xa nkarhi wo dya lowu hundzaka 75 wa timinete.
Nkarhi wo wisa siku rinwana na rin?
Nkarhi wo wisa wa vhiki rinwana na rinwana wo ringana tiawara ta 36 leti landzelanaka leti ehandle ka loko ku twananiwile hi tindlela tin?
Ntwanano lowu tsariweke ehansi wu nga lava leswaku ku nyikiwa nkarhi wo wisa wo ringana tiawara ta 60 leti landzelanaka evhikini rinwana na rinwana ravumbirhi?
Ku tirha nkarhi wun?
Nwe na hafu ya muholo wa mutirhi eka awara yinwana na yin?
Andzisa kambirhi muholo wa mutirhi eka awara yinwana na yin?
Ntwanano wu nga pfumelela muthori ku nyika mutirhi loyi a tirhaka hi Tisonto nkarhi wo wisa lowu hakeleriwaka lowu ringanaka na nkoka wa muholo lowu amukeriweke hi mutirhi loko a tirhe hi Sonto naswona hakelo leyi mutirhi a faneleke ku hakeriwa yona.
Wu fanele ku endliwa hi ku twanana naswona mutirhi u fanele ku hakeriwa hakelo ya xiengetelo xo ringana 10% ya muholo wa awara yinwana na yin?
Mutirhi loyi a talaka ku tirha ku tlula awara endzhaku ka 23:00 na loko ku nga si ba 06:00 ku ringana ka 5 hi n?
Loko Holodeyi yi wela eka siku leri mutirhi a fanele ku tirha hi rona muthori u fanele ku holela?
Loko mutirhi a tirha hi Holodeyi leyi mutirhi a nga fanelanga a tirha, muthori u fanele ku holela mutirhi ntsengo wo ringana muholo wa ntolovelo wa siku; xikanwe na ntsengo lowu horiweke hi mutirhi ku va a tirhile hi siku leri, swi nga ri na mhaka ku wu khakhuletiwa hi ku tirhisa ku hambana ka nkarhi lowu a wu tirheke kumbe endlelo rin?
Muthori u fanele ku holela mutirhi ntirho lowu a wu endleke hi Holodeyi hi siku ra ntolovelo ro holeriwa ka mutirhi.
Xana i muxaka wihi wa livhi lowu mutirhi a faneleke ku nyikiwa wona?
Ku na tinxaka ta mune ta livhi, xikombiso: livhi ya lembe, livhi ya vuvabyi, livhi ya vutihlamuleri bya ndyangu na livhi yo titshunxa.
Vatirhi va fanele ku nyikiwa livhi ya mavhiki manharhu hi ndzhendzheleko wa livhi.
Xana ku humelela yini loko Holodeyi yi wela ehansi ka ndzhendzheleko wa livhi?
Ku fanele ku nyikiwa siku ro engetela ra livhi leyi hakeleriwaka.
Xana i yini swa nkoka leswi faneleke ku langutiwa eka livhi ya vuvabyi?
Ndzhendzheleko wa livhi ya vuvabyi i tinhweti ta 36 leti simekiweke eka nhlayo ya masiku lama tirhiweke enkarhini wa mavhiki ya 6?
Mutirhi wa le Holiseli na le Xitolo u tirha masiku ya 5 hi vhiki.
Muthori a nga kombela setifikheti ya vuvabyi loko mutirhi a xwa entirhweni ku tlula masiku mambirhi hi ku landzelana, kumbe kambirhi enkarhini wa mavhiki ya 8.
Xana i yini livhi ya vutihlamuleri bya ndyangu?
I livhi leyi nyikiwaka mutirhi etimhakeni tokarhi ta ndyangu.
Xana i mani a faneleke ku nyikiwa livhi ya muxaka lowu?
Vatirhi lava thoriweke ku tlula mune wa tinhweti; naswona lava tirhaka masiku ya 4 hi vhiki eka muthori yaloye va fanele ku nyikiwa masiku ya 3 ya livhi ya vutihlamuleri bya ndyangu enkarhini wa ndzhendzheleko wa livhi ya lembe?
Xana livhi leyi yi nga tekiwa rini?
Livhi leyi yi nga tekiwa loko ku velekiwa nwana, loko nwana a vabya nsati kumbe nuna, mutswari, kokwana, nwana, ntukulu, kumbe loko makwerhu a lovile?
Xana hi tihi timhaka ta nkoka eka livhi yo titshunxa?
Livhi yo titshunxa i nkarhi wo ringana tinhweti ta 4 lowu sungulaka mavhiki ya mune ku nga si fika siku ro velekiwa ka n?
Mutirhi a nga sungula ku tirha ntsena endzhaku ka mavhiki ya 6 loko nwana a velekiwile; ehandle ka loko dokodela a tiyisisa leswaku mutirhi a nga sungula ku tirha?
Loko swi koteka, ku fanele ku nyikiwa xitiviso xa livhi na siku ro tlhelela entirhweni loko livhi yi nga si sungula.
A ku na munhu loyi a faneleke ku thola n?
A ku na munhu loyi a faneleke ku thola nwana entirhweni wa Xiyenge xa Tiholiseli na Switolo laha swi nga fanelangiki eka munhu wa malembe yo tani; kumbe loyi a vekaka ekhombyeni rihanyu ra n?
Muthori u fanele ku hlayisa ku ringana malembe ya 3 rhekhodi leyi nga na vito, siku ro velekiwa na adirese ya mutirhi unwana na unwana loyi a nga na malembe ya le hansi ka 18 hi vukhale loyi a nwi tholeke?
Xana ntirho wu fanele ku herisiwa njhani?
Ntlawa wunwana na wunwana wu nga herisa kontiraka ya ntirho. Loko mutirhi a tirhile 6 wa tin?
Loko mutirhi a thoriwile ku tlula tin?
Loko mutirhi a thoriwile lembe rinwe kumbe ku tlula u fanele ku nyika xitiviso xa mavhiki ya mune?
N.B. Xitiviso xi fanele ku tsariwa ehansi, ehandle ka loko xi nyikiwa hi mutirhi loyi a nga koteki ku tsala no hlaya.
Mutirhi a nge nyiki xitiviso enkarhini lowu a nga elivhini kumbe ku xi endla xi fambisana na nkarhi wa livhi, ehandle ka loko yi ri livhi ya vuvabyi. Hakelo yi nga hakeriwa ematshanwini ya xitiviso, ntsena loko yi ringana na nkarhi wa xitiviso?
Loko muthori a herisa ntirho wa mutirhi hikwalaho ka swilaveko swa ntirho, hakelo yo lahlekeriwa hi ntirho ya nkarhi wo ringana vhiki rinwe ya lembe rinwana na rinwana leri tirhiweke yi fanele ku hakeriwa swinwe na tihakelo tin?
A ku na hakelo yo lahlekeriwa hi ntirho leyi hakeriwaka loko mutirhi a tshika ntirho.
Hakelo yo lahlekeriwa hi ntirho ya vhiki rinwe ya lembe rinwana na rinwana leri tirhiweke loko muthori a herisa ntirho wa mutirhi hikwalaho ka swilaveko swa ntirho?
Mutirhi loyi a nga na vutihlamuleri byo hlantswa swiambalo u fanele ku nyikiwa R2.60 hi vhiki eka xiambalo xinwana na xin?
Mutirhi a nga hakelela xiambalo hi switolomendhe swa 4.
Mutirhi loyi a holaka ku tlula R115 577 hi lembe.
Marhijisitara ya manghenelo ya fanele ku hlayisiwa, ehandle ka loko ku ri na ntwanano lowu kanetanaka na leswi.
Ntirho wa nkarhinyana na kahisimende va ni vutihlamuleri loko ntirho wa nkarhinyana wu nga fambisani na Xiboho xa Xiyenge lexi.
Ku tiyisisa nkarhi wo thoriwa ka mutirhi hi muthori, ntholo wa nkarhi lowu nga hundza eka mutirhi wo fana wu fanele ku tekeriwa enhlokweni loko nkarhi wo tshika ntirho wu ri ehansi ka lembe.
Muthori unwana na unwana loyi a bohiwaka hi Xiboho xa Xiyenge lexi u fanele ku hlayisa khopi ya Xiboho xa Xiyenge kumbe nkomiso wa ximfumo, lowu kumekaka entirhweni endhawini leyi fikeleriwaka hi mutirhi?