www.domus.ac.za | Waardevolle Grov� Outograwe nou in DOMUS | Die, Van, Vir, Grov�, Wat
Waardevolle Grov� Outograwe nou in DOMUS
Stefans Grové is die mees gevierde van die eerste generasie Suid-Afrikaanse komponiste. Hy is die enigste Suid-Afrikaanse komponis oor wie daar tot op datum 'n bundel kritiese opstelle in boekvorm verskyn het (A Composer in Africa: Essays on the Life and Work of Stefans Grové, Sun Press, 2006), hy het eredoktorsgrade van die Universiteite van die Vrystaat en Pretoria ontvang en in 2008 is hy as erelid van die Suid-Afrikaanse Akademie vir Wetenskap en Kuns vereer. Grové, wat die eerste Suid-Afrikaanse ontvanger van 'n Fulbright-beurs was in 1953 en vir veertien jaar aan die wêreldberoemde Peabody Universiteit in Amerika doseer het, woon sedert 1973 in Pretoria. Hy was professor in komposisie aan die Universiteit van Pretoria tot en met sy aftrede in 1987, en is tans nog inwonende komponis aan hierdie universiteit.
In Mei vanjaar het Grové sketse, outograwe en gedrukte partiture van ongeveer honderd van sy werke aan DOMUS geskenk vir bewaring, katalogisering en ontsluiting vir navorsing en uitvoering. Die versameling bevat met enkele uitsonderings Grové se volledige werklys tot op hede, wat beteken dat navorsers en musici vir die eerste keer hierdie komponis se hele oeuvre op een plek kan besigtig en bestudeer. Die musiek wat nou by DOMUS gehuisves word, sluit voorheen onbekende jeugwerke in: 'n ongetitelde orkeswerk wat hy in sy matriekjaar geskryf het (1941), 'n Fantasie vir klavier en strykorkes (1939) wat vir die eerste keer deur Dodds Miller as dirigent uitgevoer is met die Kaapse radio-orkes, 'n Balletsuite vir twee klaviere (1944), sy eerste strykkwartet waaraan hy in Kaapstad gewerk het onder leiding van W.H. Bell (1945) en 'n Sonatine vir klarinet en klavier (1946).
Benewens al die werke uit Grové se neo-klassieke styl (insluitende die outograaf van sy 1955 Fluitsonate wat deur Jean-Pierre Rampal opgeneem is), en veelbesproke Afrika-styl wat reeds met die ballet Waratha (1976) 'n aanvang neem, is daar ook ongewone fondse in hierdie skenking. Dit sluit in sy stylproefnemings (1967-1995) wat hy drie keer met groot welslae in Amerika uitgevoer het na aanleiding van Rosemary Brown se 'Beyond the Fringe' opnames van 1966. Hierdie musiek, soos ook die vyfdelige nabootsingswerk, Cantata Profana (waarvan die teks volgens oorlewering tydens 'n bierdrinksessie ontstaan het), open hernieude perspektiewe op die legendariese humor en spitsvondigheid wat Grové se musiek van dié van sy meer melancholiese, neo-romantiese Suid-Afrikaanse tydgenote onderskei. Nog 'n werk in die versameling waaroor min bekend is, is die ongeorkestreerde partituur van 'n historiese opera, Die bose wind (1983), wat gebaseer is op volksliedere en wat handel oor die vryburger-opstand in Kaapstad (iewers tussen 1779 en 1783). Hierdie werk, wat deur die destydse Kaapse Raad vir die Uitvoerende Kunste (KRUIK) aangevra is, is nog nooit uitgevoer nie.
Die Grové-versameling is een van die belangrikste musiekversamelings in Suid-Afrika. Die skenking daarvan aan DOMUS beteken dat die Universiteit van Stellenbosch in die toekoms 'n belangrike sentrum kan word vir navorsing oor een van Suid-Afrika se grootste komponiste.
'n Fees & Simposium
Die program begin op Vrydag 10 Augustus met 'n praatjie deur prof. Grové (18:00) om die aand se konsert in te lui. Die konsert om 19:30 sal Grové se Tweespalt en Sanguinies uit Piano Pieces (1975), Nonyana, the ceremonial dancer (1994), Afrika Beelde (1999) en Dance Song for the Nyau Dance (2003) insluit. Ben Schoeman is die solis met dié klavierwerke. Ná pouse sal die Vyf Liedere op tekste van Ingrid Jonker, Pan en die Nagtegaal en Sielvoël uitgevoer word. Die kunstenaars is Helen Vosloo (fluit), Anmari van der Westhuizen (tjello), Lesley-Ann Mathews (klavier) en Matildie Thom Wium (mezzo-sopraan).
Op Saterdag 11 Augustus sal die Dokumentasiesentrum vir Musiek 'n simposium (9:00 – 13:00) oor Grové se musiek aanbied, insluitende referate deur bekende musikoloë soos proff. Gregory Barz (via video), Hannes Taljaard en Izak Grové, asook 'n lesingdemonstrasie deur Ben Schoeman. Met die konsert (19:30) sal Grové se Afrika Hymnus II, die première van My Jaargetye ('n opdragwerk vir Schoeman deur die Odeion Skool vir Musiek), Gesprekke vir orrel en klavier asook die wêreldpremière van sy nuutgekomponeerde Klavierkwintet - A Venda Legend insluit. Tydens hierdie konsert sal die FAK 'n toekenning vir besondere kultuurprestasie asook die Suid-Afrikaanse Akademie vir Wetenskap en Kuns 'n oorkonde aan Stefans Grové maak. Die konsert sal voorafgegaan word deur 'n onderhoud wat Ben Schoeman met Grové sal voer oor die onderwerp van Grové se klaviermusiek (18:00).
Prof. Gregory Barz oor Stefans Grové
Uitvoerings van Grové se werke
Elegie vir Strykers
DIGITALISERING VAN GROVÉ EN COATES MANUSKRIPTE
Die Dokumentasiesentrum vir Musiek (DOMUS) het onlangs begin om hul versamelings te digitaliseer. Die projek is befonds deur die Carnegie Korporasie van New York (CCNY) en gefasiliteer deur die Stellenbosch Universiteit Biblioteek- en Inligtingsdiens. Twee versamelings wat vir hierdie proses geïdentifiseer is, sluit in die versameling van die voortreflike komponis Albert Coates en mees gevierde Suid-Afrikaanse komponis Stefans Grové. Die digitalisering van die Grové-versameling sluit ook aan by die komponis se 90ste verjaardagvieringe in 2012.
Tans is die digitalisering van die Coates en Grové versamelings in proses. Besoek gerus SUNDigital Collections oor hierdie onderneming.