Wat is apartheid? | Boerebib
Wat is apartheid?
APARTHEID IS RASSESKEIDING
Die NP-beleid was nie tot sekere konstitusionele stappe beperk nie, maar het 'n omvattende filosofie verteenwoordig wat tot praktiese maatreëls in verband met rasseverhoudinge herlei is. Hoewel politieke skeiding deur wetgewende stappe gefinaliseer kon word, het die mate van ekonomiese en sosiale rassevermengdheid nie daarmee tot 'n einde gekom nie. Daarom het die Nasionale Party se beleid ook behels dat binne die grondgebied waar Blankes en Nie-blankes saam verkeer, skeidingsmaatreëls moet wees om die strewe na rassegelykstelling teen te werk.
Die apartheidsbeleid is en was nooit 'n ideologiese konsepsie wat met willekeurigheid op die bevolking afgedwing sou word nie. Die apartheidsbeleid is die politieke erkenning van 'n gevestigde patroon van samelewing, wat gegroei het uit die intuitiewe aanvaarding van die feit van rasseverskeidenheid en die ingeboude wil tot selfbehoud van verskillende rassegroepe.
Dit behoef geen verduideliking of verskoning nie dat die Blankes, hetsy Afrikaners of Engelse, deurgaans 'n sterk besef van hulle rasseidentiteit en 'n ewe sterk drang en begeerte tot voortbestaan van hulle rassegroep gehad het, waardeur hulle hulleself apart gestel het - selfbehoud deur segregasie.
Hierdie skeiding het langs die grense van ras geloop, nie taal- of kultuur- of gondsdiensverskille nie. Dat hierdie verskille ook met ras geassosieer is, is waar, maar by die idee van segregasie was hulle sekondêr. Die primêre skeidingsfaktor was rasseverskil. Die Nasionale Party het dit veral in die veertigerjare sterk beklemtoon, en sy 1948 verkiesingsmanifes het dit onmiskenbaar as hoofklem gedra. Apartheid het rasseskeiding beteken.
Namate die liberale en kommunistiese propaganda daarin geslaag het om aan apartheid 'n stigma te gee van miskenning van menswaardigheid van alle rasse behalwe die Blankes, het by die sagter deel van die Nasionale Party 'n gevoel posgevat dat dit beter is om weg te kom van die woord apartheid om die assosiasie te breek. Die gebruik van die frase afsonderlike ontwikkeling in die plek van apartheid was bedoel om 'n meer positiewe betekenis aan die beleid van rasseskeiding te gee, en dit het seker iets daartoe bygedra.
Die volgende skuif was dat in die liberale deel van die Nasionale Party die frase "aparte vryhede" sy verskyning gemaak het, wat afsonderlike ontwikkeling tot 'n politiek-konstitusionele beleid vereng het. Na die sluipmoord op dr. Verwoerd is die proses van politieke onafhanklikmaking van Swart tuislande met groot haas bewerkstellig, asof dit die oplossing van die probleem van rasseverhoudinge sou meebring.
Gelyklopend met die "bevryding" van die Swart tuislande het die ander kant van die NP se veranderde beleid na vore getree. Dit het betrekking gehad op die Swartes buite die tuislande en veral in die stede. Dit het nie 'n nuwe naam gekry nie. Die naam wat die linkse politici en propagandiste gegee het aan die beleid wat teenoorgesteld van apartheid is, is net so deur die NP oorgeneem: wegbeweeg van diskriminasie
In die aanvaarding van hierdie identifikasie van NP-beleid het die voorstanders daarvan hulle op dr. Verwoerd beroep. Die betoog was dat dr. Verwoerd ook gesê het dat diskriminasie uitgeskakel sou word. Wat dr. Verwoerd gesê het, is volkome duidelik. "Deur skeiding ver genoeg te voer," het hy verklaar, "moet diskriminasie uitgeskakel word." (Hansard, 14 April 1961, kolom 4 708).
Dit is natuurlik lynreg die teenoorgestelde van wat beoog word met die beleid van wegbeweeg van diskriminasie soos dit uit die praktyk van die NP-regering geblyk het. Wegbeweeg van diskriminasie onder mnr. John Vorster en mnr. P.W. Botha het nie beteken dat skeiding verder gevoer word nie, maar dat skeidingsmaatreëls in 'n proses progressief afgebreek moet word. Diskriminasie kan op net een van twee maniere uitgeskakel word: die een soos deur dr. Verwoerd geformuleer, die ander deur rassegelykstelling, soos deur die VVO, die Organisasie vir Afrika-eenheid en die PFP van Suid-Afrika bepleit.
Die NP se beleid van wegbeweeg van diskriminasie is nie die voortsetting van die beleid waarop die Nasionale Party onder dr. Verwoerd bestaan het nie. Hoe die NP-beleid van mnr. Vorster en mnr. Botha ook al voorgestel word, dit volg dieselfde rigting as dié van die PFP, alleen teen 'n stadiger, versigtiger pas.
Hierdie beweging van die NP het 'n nuwe toestand geskep. Die basis van nasionalisme is deur die NP verlaat en die Herstigte Nasionale partv het dit in besitting geneem. Tussen die NP en die PFP as eertydse verteenwoordigers van twee teenstellende rigtings van skeiding en vermenging van rasse is die skeidslyne noodwendig vervaag, met aansienlike voordeel vir die PFP.
Uit: Waarheid en werklikheid