Canolawerkgroepvergadering notule: 11 Junie 2015
Dr Jos de Kock open die vergadering met gebed.
Die Voorsitter, Mnr GJH Scholtemeijer, heet die teenwoordiges welkom by die vergadering. Hy heet in die besonder vir Dr Erik Eksteen welkom, wat 'n voorlegging sal aanbied oor die doodspuit van canola, en inligting sal verskaf oor Syngenta se produkte.
Dr E Eksteen Syngenta
Mnr W Heunis OverbergAgri / MKB
Mnr F Human OverbergAgri
Mnr K Meintjes Dow
Mnr K van Niekerk Overberg / MKB
Die notule van die vergadering gehou op 9 April 2015 word as gelese beskou en goedgekeur.
Kennis word geneem van die dokument getitel "Canola: Supply and Demand table based on SAGIS' Information", gedateer 25 Mei 2015, van SAGIS se Weeklikse Bulletin, gedateer 28 Mei 2015, en van die dokument Maandelikse Data, gedateer 25 Mei 2015.
Kennis word geneem dat die finale canola-oesskatting vir die 2014-produksieseisoen bereken is op 121 000 ton, wat 'n daling van 2,2% verteenwoordig teenoor die 2013-produksieseisoen se finale oesskatting van 123 500 ton. Die canola-oppervlakte het 95 000 hektare beslaan in die 2014-produksieseisoen.
Mnr Heunis rapporteer dat die eerste reën in die Swartland nagenoeg 'n maand later as gewoonlik neergesak het, met die gevolg dat heelwat canola­produsente gewag het met hul aanplantings. Hy noem dat produsente in die sanderige gedeeltes die vorige jaar 1 600 hektare canola aangeplant het, met 'n gemiddelde opbrengs van 1,09 ton per hektaar. Hy sê volgens inligting wat hy ingewin het, sal canola-aanplantings in daardie gebied in die huidige produksieseisoen met ongeveer 33% afneem. Hy noem dat aanplantings in ander gebiede na verwagting dieselfde sal bly. Hy sê in die MKB-gebied is nagenoeg 1 000 hektare minder canola aangeplant as in die vorige seisoen.
Mnr Slabbert is in ooreenstemming dat die laat reëns tot gevolg gehad het dat canola-aanplantings in die Swartland afgeneem het.
Die vermoede word uitgespreek dat produsente in die suidelike dele van die Swartland minder hektare canola aangeplant het, terwyl aanplantings in die noordelike gebied konstant gebly het, met canola-aanplantings in die Swartland wat met nagenoeg 3 000 hektare sal afneem.
Melding word gemaak dat die insetkoste van canola die afgelope paar jaar heelwat toegeneem het, met spesifieke verwysing na uitgawes ten opsigte van swamdoders en slakpille, wat nie in die verlede gegeld het nie. Kennis word geneem dat die canolapryse wat behaal is nie voldoende was om die verhoogde insetkostes te regverdig nie.
Kennis word geneem dat goeie reëns teen die einde van Maart uitgesak het in die Suid-Kaap, met van die produsente wat op daardie stadium begin het om te plant.
Mnr Laubscher rapporteer dat die Suid-Kaap 'n droë April en 'n droë Mei gehad het, met van die produsente wat vroeg in April begin saai het, terwyl sommiges gewag het tot middel-April om te begin plant, en ander gewag het vir reën. Hy noem dat ongeveer 10 ton saad wat bestel is, uiteindelik nie geplant is nie. Hy sê na verwagting sal die canolahektare in daardie gebied min of meer dieselfde, of effe minder wees, as dié van die vorige jaar. Hy noem dat veral TT-cultivars steeds sukkel om op te kom in die swaar kleierige gronde.
Mnr Heydorn noem dat SOILL verwag dat totale canola-aanplantings in die huidige seisoen op ongeveer 78 000 hektare te staan sal kom.
Dr De Kock rapporteer dat canolacultivarproewe aangeplant is by Groblersdal, Brits, Koedoeskop en Vaalharts. Hy sê daar sal aan die hand van die resultate wat met dié proewe behaal word, besluit word welke werk in die volgende seisoen in die somerreënvalgebied gedoen moet word.
Kennis word geneem dat die waarde van canola afgelei van sojaboonoliekoek (47% proteïen) geland in Kaapstad op 28 Mei 2015 soos volg daar uitsien:
47% Proteïen teen 'n waarde van R5 371 per ton en 'n wisselkoers van R12,05 – die relatiewe waarde van volvetcanola is dus:
Pluimvee (94%) R5 049 per ton
Varke (100%) R5 371 per ton
Suiwel (58%) R3 115 per ton
Kennis word geneem dat die Wes-Kaap na verwagting in die volgende paar maande, tot selfs die einde van die jaar, El Niño-toestande gaan beleef. Vir die tydperk Junie tot Augustus kan normaal tot ondernormale reëntoestande en kouer toestande as normaal verwag word.
Kennis word voorts geneem dat terugvoering ingewag word, na aanleiding van die versoek wat aan Mnr Cerfonteyn gerig is rakende die Australiese langtermynweervoorspellingsmodel.
Dat navraag gedoen word oor die Australiese langtermynweervoorspellingsmodel, en of dieselfde model in Suid-Afrika gebruik word.
Mnr Lombard rapporteer dat die stand van sake by die onderskeie nasionale cultivarproewe bevredigend is, met die plante wat goed opkom, stand wat goed is, en die eerste blommetjies – dié van die cultivar Diamond – wat reeds oop is by die Riversdalse cultivar­proef. Hy noem dat die Langgewensproewe, wat laaste aangeplant is, nog moet opkom. Hy sê al die cultivarproewe, behalwe dié by Langgewens, is geplant voor die reën gekom het.
Bywoning van canolaproefbesoeke
Die Voorsitter noem dat dit nie in die huidige jaar prakties moontlik is om die proefbesoeke in die Suid-Kaap en Swartland só te reël dat dit nie op twee agtereenvolgende dae aangebied word nie.
Kennis word geneem dat inligting oor witblaarvlek en vriendelike insekte eersdaags by wyse van die Canolafokus aan die bedryf kommunikeer sal word.
Mnr Heydorn rapporteer dat van die ouer garde verkies om die Canolafokus in hardekopieformaat te lees, terwyl die jonger mense verkies om die inligting in elektroniese formaat te ontvang.
Kennis word gekom dat die volgende inligtingsdae beplan word:
17-21 Augustus Besoek: Dr Milisich, INTA
18 Augustus Suid-Kaapse proefbesoeke
19 Augustus Swartlandse proefbesoeke
26 Augustus Riversdalse Inligtingsdag
1 September Roodebloem-inligtingsdag
9 September SKOG-Dag
16-19 September AgriMega Week
Dr de Kock noem dat heelwat inligting oor die voorkoms en beheer van slakke beskikbaar is by die webblad van die Departement Landbou: Wes-Australië (www.agric.wa.gov.au).
Kennis word geneem dat skakels na interessante canolaverbouingsvideo's op die PNS se webblad gepubliseer sal word.
Kennis word geneem dat die maatskappy PhytoEnergy beoog om canola-olie te gebruik in die produksie van biodiesel, en om die canola-oliekoek beskikbaar te stel aan die Suid-Afrikaanse mark.
Mnr Laubscher rapporteer dat besluit is om die sywaartse prys van canola te gebruik vir die doeleindes van die artikel "Begrotings vir koring- en canola­vertakkings bestudeer", wat gepubliseer is in die SAGraan van Mei 2015. Hy sê Mnr Le Roux van SOILL het aangedui dat die sywaartse prys die beste prys is om te gebruik, aangesien begrotings hier ter sprake is. Hy bevestig dat die agterskotte wat gewoonlik uitbetaal word, nie ingesluit is by die sywaartse prys nie.
Mnr Heydorn noem dat sy kommer oor die huidige prys van canola gestaaf word deur die inhoud van die artikel. Hy sê 'n prys van R4 300 per ton canola impliseer vir hom 'n verlies van R500 per hektaar, gebaseer op 'n gemiddelde opbrengs van 1,4 ton per hektaar.
Prof Agenbag sê die geskiedenis toon aan dat canola-agterskotte tot R500 per ton per jaar mag beloop. Hy is van mening dat produsente attent gemaak moet word op dié feit.
Mnr Coetzee wys daarop dat 'n begroting gebaseer moet word op realiteit, met 'n agterskot wat 'n agterskot bly, en betaal­baar sou kon, of nie sou kon wees nie. Hy sê baie produsente gebruik die vaste prys van R4 300 per ton as 'n goeie begrotingsriglyn. Hy ondersteun Prof Agenbag se siening dat produsente attent gemaak moet word op die moontlike uitbetaling van agterskotte.
Kennis word geneem dat inskrywings vir die canola-opbrengskompetisie op 1 Junie geopen het en teen die einde van Julie sluit. Kennis word voorts geneem dat die registrasievorm beskikbaar is op die PNS se webblad.
Insekte in die Eendekuil-area
Kennis word geneem dat geen rapporterings tot dusver in die huidige seisoen ontvang is van die voorkoms van die insek Camenta innocua (Christmas beetle, flying peanut) in die Eendekuil-area nie.
Kennis word geneem dat geen saadtekorte ondervind is in die huidige produksieseisoen nie.
Toekomstige Canolawerkgroepvergaderings: Moontlike sprekers
Kennis word geneem dat Dr Hector Milisich, canolateler verbonde aan die Instituto Nacional de Tecnologia Agropecuaria (INTA) in Argentinië, 'n voorlegging sal aanbied tydens die Augustusvergadering van die Canolawerkgroep.
Spreker: Mnr Jannie Bruwer, Bayer
Mnr Bruwer verskaf 'n bondige oorsig van die besoek wat in September die vorige jaar onderneem is aan canola-aanplantings, in 'n gebied wat 200 km noord-oos van Nairobi naby Mt Kenya geleë is. Hy sê kortseisoengroeiers word in Augustus aangeplant, terwyl langseisoengroeiers in Maart/April aangeplant word. Hy noem dat canola, koring, gars en hawer verbou word, met canola-opbrengste van oor die drie ton per hektaar wat behaal word. Hy sê daar word beoog om binne die volgende vyf of ses jaar 30 000 hektaar canola in daardie gebied aan te plant. Hy noem dat 'n groep produsente 'n klein canolapersaanleg daar opgerig het.
Spreker: Dr Erik Eksteen, Syngenta
Dr Eksteen bied in sy voorlegging 'n oorsig oor die produkte wat Syngenta die afgelope jaar of twee in Suid-Afrika op canola geregistreer het, wat drie saadbehandelings en drie swamdoders insluit, met 'n doodspuitmiddel, wat tans geregistreer word. Hy verskaf ook toeligting oor die doodspuit van canola, en oor die voordele wat doodspuit bied.
Kennis word geneem dat die nuutste canolawebstudie ingebind sal word saam met die dokumentasie van die eersvolgende vergadering.
Canola: Twintig jaar later
Kennis word geneem van die artikel "Canola: 1996".
Kennis word geneem van die datums van die oorblywende Canolawerkgroepvergaderings in 2015, naamlik
Donderdag 20 Augustus; en
Die Voorsitter bedank die lede vir hul deelname tydens die vergadering. Aangesien daar geen verdere sake vir bespreking is nie, word die vergadering om 12:45 as gesluit verklaar.