Luukse ‘Bloutrein’ nou (effe) meer haalbaar vir SA’nersDeesdae is die meeste gaste Suid-Afrikaners en nie buitelanders nie. (Foto: The Blue Train/Facebook) Suid-Afrika se luukse Bloutrein was jare lank oorwegend die speelplek van buitelandse toeriste wat die betreklik stywe koste daaraan verbonde veel makliker kon bekostig. Selfs dié gekoesterde wêreld kon egter nie die Covid-19-pandemie vryspring nie. Ironies genoeg kon talle Suid-Afrikaners – vóór die pandemie – skaars daarvan droom om hierdie soort luuksheid te bekostig. Reisbeperkings wat ingestel is om die verspreiding van die virus te verminder het die kraantjie skatryk buitelandse toeriste wat gewoonlik die oorheersende groep passasiers op die trein was, egter toegedraai. Hulle was meestal van Australië, Brittanje en Japan. Die treindiens is in November hervat – teen beduidend verminderde toerpryse – en deesdae is die meeste passasiers op die luukse trein Suid-Afrikaners. Toeriste sal egter steeds ŉ hele paar duisend rand vir ŉ kaartjie moet opdok. “Ek het grootgeword en geweet daar is ŉ Bloutrein – maar dit was heeltemal onbekostigbaar,” sê Mashiko Setshedi, ŉ Kaapstadse dokter wat saam met haar 67-jarige ma die reis onderneem. “Danksy Covid-19 het dit ŉ werklikheid geword,” sê sy. Almal aan boord! (Foto: The Blue Train/Facebook) Bennie Christoff, ŉ 54-jarige finansiële raadgewer, sê hy en sy vrou sou verlede jaar na die VSA reis, maar dié planne moes weens die pandemie laat vaar word. “Ons is ingeperk en ŉ rit op die Bloutrein is een van die dinge wat ek nog wou doen. My grootouers het ons daarvan vertel,” sê hy. Omring deur luuksheid Personeel staan reg om gaste op die luukse trein te verwelkom. (Foto: The Blue Train/Facebook) Kelners in grys onderbaadjies met borde fyn kanapees (southappies) beman die private sitkamer by Kaapstad se hoofstasie, terwyl die geklingel van vonkelwynglase gehoor kan word. Passasiers wag om aan boord van die trein te gaan vir dié luukse twee nagte lange trek oor Suid-Afrika. Passasiers word taktvol in klein groepies afgekeer en na ŉ snel-koronatoetssentrum geneem. Indien die uitslag negatief is, ontvang die passasier ŉ SMS en ŉ elegante vingermiddagete – die laaste stap voor “almal aan boord!” uitgeroep word en die avontuur begin. Digby staan die legendariese Bloutrein, gereed vir die passasiers wat in 19 weelderige waens met houtpanele en gepoleerde koper sal tuisgaan. Die roete kronkel van Kaapstad deur die binneland tot in Pretoria. (Foto: The Blue Train/Facebook) Die 48 uur lange bederf begin wanneer die trein stadig uit die stasie rol op sy reis van 1 600 km deur die Karoo, sentraal-Suid-Afrika en tot in Pretoria. Die dorbruin landskap verander mettertyd na heuwels en groen landerye, en myndorpe en informele nedersettings vlieg verby. Hulle sê die Bloutrein is die perfekte ontsnapping van die wêreld se bekommernisse. Die dekades oue trein word bedryf deur Transnet, wat die afgelope ruk veral sukkel weens die ekonomiese houe wat die Covid-19-pandemie uitgedeel het. Boonop besorg ŉ toename in kabeldiefstal die onderneming hoofbrekens. Drome bewaarheid ŉ Goedkoper kaartjie is volgens die meeste mense se standaarde dalk steeds nie “goedkoop” nie: Dit gaan jou steeds sowat R23 000 uit die sak jaag. “Dit is selde dat gaste ŉ tweede keer terugkeer,” sê kroegman Simon Moteka terwyl hy drankies behendig oor die toonbank skuif. “Vir die meeste mense is dit ŉ eens-in-ŉ-leeftyd-ervaring.” Dit is amper tyd vir aandete en ŉ luidspreker herinner gaste beleef om hul weg na die eetwa te vind. Plakkies en kortbroeke maak plek vir donker pakke en swierige rokke en die reuk van parfuum hang in die nou gange. Die son gaan onder terwyl gaste na hul tafels begelei word en ŉ goue gloed hang oor die Karoo met sy troppe skape in die verte. Elke dis op die spyskaart – wat wissel tussen drie en vyf gange – word vergesel van ŉ verskillende soort wyn. ‘n Sjokolademousse-nagereg is een van die disse op die spyskaart. (Foto: The Blue Train/Facebook) Nagereg, ŉ gedekonstrueerde kaaskoek of suurlemoenskuimpietert, word gevolg deur ŉ skeut grappa of ŉ soet Suid-Afrikaanse wit van Klein Constantia. “… Nelson Mandela se gunsteling,” sê restaurantbestuurder Sydney Masenyani, onberispelik geklee en gereed vir enige gebeurlikheid. Ongesiens, maar sigbaar Een van die kamers op die trein. (Foto: The Blue Train/Facebook) Ná ete keer sommige gaste terug na hul pas opgemaakte kajuitbeddens. Ander vat die pad na die uitkykwa met sy oorgrote vensters, die sitkamer of die klub vir ŉ laaste sopie. Alles aan boord van die trein, van die eerste koppie koffie in die oggend, tot ŉ middernagtelike sigaar, word by die kaartjieprys ingesluit. Geen kontant word toegelaat nie en passasiers word gevra om hul beursies weg te pak en hulle te verlustig in die luuksheid aan boord. Tyd vervaag en tussen etes en middagslapies word die tyd verwyl deur te lees, kaart te speel of nuwe vriende te maak. Snags vind personeel ongesiens hul weg tot in die kajuite terwyl aandete voorgesit word. Ferm matrasse kom uit die mure te voorskyn en vars beddegoed word oorgetrek. Die kussings word opgepof en dan verdwyn dié personeellede weer terwyl net die nuut opgemaakte kajuit die bewys is dat iemand ooit daar was. Gaste kan die vensters oopmaak en volkome sorgeloos tuur na die landskap wat onder die sterrehemel in die maanlig verbyrol – ten minste tot hulle deur die eentonige geluid van die treinwiele aan die slaap gesus word.