Die Sweedse digter, Tranströmer, het in 2011 die Nobelprys vir Letterkunde ontvang. In die sewentigerjare het sekere digters hom daarvan beskuldig dat hy verwyderd van die werklikhede van die tyd geleef het. Hulle het dit beweer omdat Tranströmer nie sosiale en politieke kwessies direk in sy gedigte aangespreek het nie.
Ander skrywers het hom verdedig en getoon dat sy poësie gegrond is in die Modernistiese, Ekspressionistiese en Surrealistiese tradisies van die twintigste eeu. Daar is gesê dat sy oënskynlik eenvoudige beelde uit die alledaagse lewe en die natuur, ’n mistieke insig bied in ’n wye reeks aspekte van die menslike psige.
Die surrealistiese kwasstrepe in die gedig is op ’n eienaardige manier nie so ondeursigtig en verwarrend as wat surrealistiese poësie en beeldende kuns soms kan wees nie. Dit belig die gedig op ’n wyse wat nie die intellek aanspreek nie, maar die onbewuste. Die digter se onbewuste praat direk met die leser se onbewuste.
Probeer nou hierdie toneel logies verklaar. Dit bly wegglip onder die loep, maar gee ’n helderheid aan die gedig wat moontlik glad nie met ’n “logiese” stelling bereik sou kon word nie.
In die volgende reëls sien mens hoe die self, die “ek” in die gedig, neig om die objek te word, die rol van die subjek af te lê:
Ek het verkies om die metafore ietwat meer vatbaar te maak deur die woord “roerloos” te gebruik, eerder as “versteen”. Na my mening maak dit die bok meer geloofwaardig soos hy, tipies van ’n boek, roerloos bly staan as hy gevaar vermoed.
Tranströmer se poësie illustreer op besonders wyse die begrip dat ’n gedig sy ontstaan het in die onbewuste en nie “uitgedink” kan word nie. In die gedig hierbo word die leser feitlik teen wil en dank “ingevoer” in die gedig. Jy sien hoe die lig soos ’n pil oplos en dan begin die stad “naderkrimp”. Die wêreld word kleiner om jou en daardie mense met uitdrukkinglose gesigte – jy weet hulle het iets om vir jou te sê, en hulle gaan dit sê.