PressReader - Landbouweekblad: 2018-06-15 - JOHNE-SIEK­TE, BLOUTONG KAN VEE­BE­DRYF POOTJIE
JOHNE-SIEK­TE, BLOUTONG KAN VEE­BE­DRYF POOTJIE
Landbouweekblad - 2018-06-15 - Nuus Lbw - — JO­HAN COETSEE
JOHNE se siek­te steek ál meer kop uit in die he­le Suid-A­fri­ka, en boe­re moet nie ont­ken­nend daar­oor wees nie.
“Ent jou ska­pe in en ver­be­ter jou kud­de se ge­sond­heid­sta­tus,” het dr. Se­wel­lyn Da­vey van die di­rek­to­raat vee­art­se­ny­diens­te van die Wes-Kaap­se de­par­te­ment van land­bou op die Wes-Kaap­se Rooi­vleis­pro­du­sen­te-or­ga­ni­sa­sie se jaar­ver­ga­de­ring op Moor­rees­burg ge­sê.
Ver­al stoet­boe­re ont­ken dik­wels dat die siek­te in hul kud­des aan­we­sig is.
KOM­MER OOR BLOUTONG
Die feit dat geen ent­stof teen bloutong tans be­skik­baar is nie, is ’n groot be­kom­mer­nis en kan die lam­mer­oes van­jaar be­na­deel. “Ent­stof sal dalk eers weer vol­gen­de jaar be­skik­baar wees.”
In­tus­sen kan boe­re hul ska­pe in dro­ë­land­kam­pe op ho­ër de­le van die plaas aan­hou waar daar min­der mug­gies is. Dit kan ook help as ’n paar bees­te saam met die ska­pe loop, want die mug­gies steek eer­der die bees­te, wat meer be­stand is. Die ska­pe se ge­sig­te kan ook met in­se­kweer­ders be­spuit word.
Sy het ge­waar­sku as blou­ton­gent­stof ge­bruik word wat reeds ver­val het, moet die doel­tref­fend­heid daar­van eers ge­toets word. Dit moet steeds le­wen­de or­ga­nis­mes be­vat om doel­tref­fend te wees. “Hou dit ook uit die son.”
Vo­ël­griep is steeds ’n groot be­kom­mer­nis en tal­le see­vo­ëls vrek daar­aan.
Sy raai boe­re aan om hul kud­des te laat toets vir bru­cel­lo­se so­dat hul­le kan weet wat hul sta­tus is. Cryp­to­spo­ri­di­um en E. co­li is ver­der erns­ti­ge pro­ble­me wat baie lam- en kalf­vrek­tes ver­oor­saak.
Min brand­siek kom van­jaar in die pro­vin­sie voor.
Da­vey het ge­sê baie in­lig­ting is oor dié siek­tes be­skik­baar. “Die Kaap­se die­re­ge­sond­heids­fo­rum hou ge­reeld in­lig­tings­ver­ga­de­rings. Bly ook op die hoog­te van die bi­o­se­ker­heid op jul pla­se.”
Dr. Pe­ter John­ston, ’n kli­maat­kun­di­ge aan die U­ni­ver­si­teit van Kaap­stad, het ge­waar­sku oor ri­si­ko’s wat met kli­maats­ver­an­de­ring ge­paard­gaan. Dit sluit in ’n ver­an­de­ring in die ver­sprei­ding van siek­tes en plae, meer ge­reel­de tye van hit­te­stres, swak­ker groei en voor­plan­tings­ver­moë en la­er vleis­pro­duk­sie en -ge­hal­te.
Boe­re sal moet aan­pas deur be­ter skui­ling en ska­du vir hul die­re op te rig. Goeie wei­veld­be­stuur kan ook die uit­wer­king van kli­maats­ver­an­de­ring teen­werk.
‘Ver­al stoet­boe­re ont­ken dik­wels dat die siek­te in hul kud­des aan­we­sig is.’