Is SA se eiendomsmark in ’n groef?Foto: Mastersenaiper/Pixabay.com Het die Suid-Afrikaanse eiendomsmark in ŉ groef verval? Gegewens wat deur eiedomskenners en banke uitgereik is, toon ŉ wisselvallige prentjie vir die sektor. Tog is daar rede vir optimisme. Een feit staan egter soos ŉ paal bo water uit. Dit is dat die Wes-Kaap vanjaar swakker vaar in die eiendomsmark vanweë die knellende droogte in die provinsie. En dit blyk dat Gauteng die land se beste eiendomsmark tans het. Dit word vervat in ABSA se Huiseienaarsindeks. Volgens dié indeks het eiendomsmark-sentiment in die Wes-Kaap met 11 persentasiepunte van die vierde kwartaal van verlede jaar in vergelyking met die eerste kwartaal van vanjaar verswak. In Gauteng en KwaZulu-Natal het sentiment ook ietwat verswak, maar stewiger as die Wes-Kaap gevaar. Intussen het die huismark nog positiewe nuus ontvang. Volgens die Suid-Afrikaanse Reserwebank se toonaangewende aanwyser, wat gister vrygestel is, was die grootste positiewe ontwikkelinge in Februarie die aantal huisplanne wat goedgekeur was. ŉ Eiendomskenner by First National Bank (FNB), John Loos, het op sy blog geskryf dat hy vanjaar steeds goeie groei in die huismark verwag. Hy skryf dit toe aan verskeie bydraende faktore. Dit sluit die sterker rand, laer inflasie, stabilisering van kospryse en ŉ verlaging in rentekoerse in. Volgens Loos was verlede jaar gekenmerk deur swakker vraag en aanbod op die eiendomsmark. Hy se dit het gevolglik daartoe gelei dat 95% van huisverkopers hul pryse verlaag het. Nog ŉ ekonoom by FNB, Dawie Maree, sê die droogte in die Wes-Kaap het ŉ kritiese punt bereik. Hy sê dat die dalende watervlakke in die provinsie ŉ groot kommer is. Volgens Maree het die droogte nie net ŉ uitwerking op die huismark nie, maar ook op die landbousektor. Hy sê dit kombineer om die vooruitsigte vir die provinsie te knou. Intussen is Loos van mening dat die huismark se herstel vanjaar, ofskoon matig, ook ondersteun word deur verslae van die Reserwebank en die aanstelling van Cyril Ramaphosa as president. Hy voeg by dat, indien die rand verder verstewig, dit die eiendomsmark ŉ verdere hupstoot kan gee. Die rand, wat gedurende November teen R14,47 teenoor die Amerikaanse dollar verhandel het, kos tans gemiddeld R12,30 teenoor die Amerikaanse eenheid. Loos voeg by dat ŉ verbetering in ekonomiese aktiwiteite onder Ramaphosa verwag word. Hy meen dat dit ook die sektor kan steun. Intussen sê die eiedomsagentskap Etchells & Young dat eiendomsagente hoopvol is dat sake vanjaar beter sal verloop. Die groep sê dat die huismark vanjaar ook kan verbeter omdat politieke en ekonomiese risiko afgeneem het.