Kan dit waar wees—die dassie (foto BO) ’n nabye familielid van die olifant en die erdvark? En dat hierdie nederige ou kransdiertjie boonop verlangs verwant is aan die perd? In hierdie eerste artikel oor hoefdiere kyk ons na die sogenaamde primitiewe hoefdiere... ’n bra onverwagte kombinasie van op die oog af heeltemal verskillende soogdiere...
AAR was eenmaal ’n jong olifantwyfie genaamd Sadie wat geleer is om toertjies vir ’n Amerikaanse sirkus te doen. Trap hier, trap daar. Slurp sus, slurp só. Maar toe kom die stomme dier by ’n punt waar sy glad nie kan begryp wat van haar verwag word nie.
Die arme Sadie. ’n Mens moet hierdie die staaltjie miskien maar met ’n korreltjie sout neem. Daarteenoor is daar al talle kere berig van olifante wat regtig baie menslik opgetree het.
’n Bra onverwagte kombinasie, sou ’n mens wel kan sê. Op stuk van sake lyk hierdie diere almal verskillend en het hulle heeltemal uiteenlopende gewoontes. Dassies het kloue en nie hoewe nie en sireniërs, wat in die water woon, het spaanagtige voorste ledemate en glad geen ledemate agter nie.
“OLIFANT, jou reuse­dier... die mense lag vir hul plesier. . want waar het jy al ooit gehoor... van ’n stertjie van agter en ’n STERT van voor?!”
Deur dié kleuterrympie het ons hulle van kleintyd af leer ken, en vandag is hulle steeds vir ons geen onbekendes nie. Die olifante van Addo, die einste slurpkolosse van die Krugerwildtuin, die legendariese bosknewels van die Knysnawoud—hulle is immers eie aan Suid-Afrika.
HOEWEL die erdvark baie soos ’n miervreter lyk, is hulle glad nie familie nie. ’n Besonderse eienskap van die erdvark is dat hy geen voortande het nie, en bioloë het hom eers, saam met die armadille en luiaards, in die orde Edentata (die tandeloses) geplaas.
Maar hy het nou sy eie orde, waarvan die naam op ’n dier met buistande dui, vanweë die smal buise wat deur sy tande loop.
Die erdvark kom in die meeste dele van Afrika suid van die Sahara voor, maar hy is ’n nagdier, uiters ontwykend en word selde deur die mens gesien. Hy kry sy naam van sy ronde, varkagtige snoet.