TEOKRASIE - eCKE (betroubare christelike kernensiklopedie)
TEOKRASIE is saamgestel uit twee woorde, Theos (God) en kratos (mag), en dit dui op die feit dat God (oor alles) regeer.
In die Ou Testament* vind ons 'n volledige teokrasie. Jahwe* is die God van Israel* en hulle is sy volk. Die kultus (godsdienstige praktyke), kultuur, regs­wese, indiwiduele, sosiale en politieke verhoudings, die etos, alles, is deur God vir sy volk bepaal – 'n voorbeeld van 'n "realis­tiese teokrasie".
In die Nuwe Testament* tree 'n nuwe situasie in en word God se volk saamgeroep uit alle nasies sodat kerk* en staat* nou duideliker onderskei word. Sedert die vierde eeu tree weer 'n wending in toe kei­ser Konstantyn* tot bekering* kom (312) en keiser Teodosius die kerk tot staatskerk ver­klaar (380).
Die ideaal van 'n teokrasie vind ons terug by Calvyn* in Genève en by A Kuyper* in Nederland. Kuyper wou met sy siening van "Christelike organisasies" (die sg "kerk as organisme") 'n eie Chris­telike kultuur* opbou wat die same­lewing (onderwys, wetenskap, politiek) sou beïnvloed. "Geen duimbreed" van die lewe mag aan die heerskappy van Christus* onttrek word nie. 'n Ander nuanse vind ons by AA van Ruler* (en Ben Engelbrecht*) waar die koninkryk van God (ook as politieke orde) 'n sentrale plek inneem.
Die opkoms van religieuse pluralisme het die ideaal van 'n "realistiese teokrasie" ondermyn – ook in Suid-Afrika. So 'n ideaal kan slegs dwangmatig deur 'n regering afgeforseer word, wat in stryd is met die evangelie* waar oorreding, oortuiging en vrye aanvaarding bepalende faktore is. 'n Realistiese teokrasie kan wel nog gesien word in (veral) die kerk, die gesinslewe en in die Christelike skool (en universiteit), maar nie in 'n (plurale) samelewing as geheel nie. Tog sal die Christen en die kerk steeds in die samelewing ywer vir die reali­sering van die (beginsels van die) koninkryk van God – en sodoende "bakens" van die koninkryk oprig – en téén bose magte wat die samelewing ondermyn.
Vir verdere lees: B Engelbrecht 1963. Agtergronde en grondlyne van die teo­kra­tiese visioen: 'n Inleiding tot die teokratiese teologie van prof AA van Ruler. Pretoria. A Kuyper (1959/1898) Het Calvinisme. Kam­pen: Kok.