Nee, hy is besig met ’n verkiesingsveldtog. Niks fout daarmee nie, maar kom ons noem die kind by sy naam.
Ons beleef ook gereeld formele konsultasieprosesse, wat sedert 1994 ’n opvallende deel van ons demokrasie geword het. Dit is potensieel ’n goeie gebruik, indien die maghebbers regtig luister en daarop reageer.
Konsultasie vind ook in ander kontekste plaas, soos waar ’n organisasie sy lede se mening oor ’n belangrike saak vra. Maar mense is nogal skepties oor al die konsultasie, want “hulle gaan in elk geval doen wat hulle wil”. Daarom weier sommige om deel te neem. Dit is tydmors, glo hulle.
Gaan die honderdduisende voorleggings oor grondonteiening enige invloed hê op die regering se uiteindelike besluit? Gaan die inhoud van die voorleggings saakmaak? Of gaan dit maar op die ou end ’n geval wees van die meerderheidsparty se woord wat wet word – weliswaar met die hulp van ’n paar kleiner partye? Dan dreig ’n tirannie van die meerderheid.
Daar moet onthou word dat deelname aan konsultasieprosesse bloot beteken jy kry kans om jou mening te lug. Dit is nie ’n referendum nie. Dit beteken egter nie dat openbaredeelnameprosesse sonder nut is nie. Luister net hoe kundiges in groot getalle hul menings oor die onteieningskwessie lug.
Dit is ondenkbaar dat die regering al hierdie bewese standpunte summier gaan ignoreer, maar in Suid-Afrika is die ondenkbare ongelukkig nie ondenkbaar nie.
Ons moet egter bly glo aan die mag van die rede. Ons moet aanhou veg met die mag van die pen en die weldeurdagte woord. Demokrasie is tog fundamenteel ’n rasionele saak, al oorheers die emosionele alte dikwels.