Woensdag 6 Februarie: Groen volhoubare ekonomiese groei?
Written by Braam Hanekom on February 6, 2013 . Posted in Nuusperspektief
Die afgelope twee dae was ek deel van ‘n konsultasie met ‘n groep Duitsers, plaaslike ekonome en kerklui waar daar intens gepraat is oor die uitdaging van volhoubare, groen, ekologiese ekonomiese groei.
Deel van die groep was o.a Prof Peter Bofinger, ekonomiese adviseur aan die Bundes parlement en Heinrich Bedford Strohm, Lutherse Biskop van Bavaria, Prof Gerhard Weger, Social Science Institute EKD, Dr JP landman, Prof Ernst Conradie UWK
`n Paar dinge het vir my duidelik geword.
As ons (Suid-Afrika en die wêreld) aangaan soos ons tans aangaan, gaan ons onsself vernietig.
In SA is ons CO2 uitlate per kapita selfs hoër as dié van Duitsland en China
*USA 18 tons p/c
 SA/UK/Nethl 10 tons p/c
 Germany 9,3 tons p/c
 China 6 tons p/c
 Average 4 tons p/c
 The future? 2 tons p/c
 Tanzania 0,2 tons p/c
Die WWF het aangetoon dat as ons aangaan soos ons tans aangaan ons teen 2030 nog een hele nuwe aarde gaan nodig hê.
Terselfdertyd wil ons ekologies-vriendelik, ekonomies groei.
In SA is ongelykhede die grootste in die wêreld. Dit weet ons
Navorsing het gewys dat waar ongelykhede die grootste is, groei die moeilikste is, want die rykes pot hul geld gewoon op. Dit is hoekom aandeelbeurse bly styg terwyl die ekonomie ‘n ander storie vertel.
Ons sal vir mekaar moet sê dat ons lewenstandaard in die Weste nie volhoubaar is nie!
Ons sal vir armes ongelukkig moet sê dat hulle almal nie sal kan kom waar die rykes is nie.
Ons sal mekaar halfpad moet ontmoet.
Rykes sal meer moet deel, veral dalk om volhoubare duurder energie (soos wind- en sonkrag) te ontwikkel en subsidieer.
Die volgende aanhaling van Julius Nyerere het my diep geraak: “The very desire to accumulate personal wealth must be interpreted as a vote of no-confidence in the social system” – Julius Nyerere
Swart mense in SA twyfel steeds of ‘n heel gelukkige samelewing moontlik is en gryp geld. Wit mense voel uitgesluit en voel hulle moet hulself beveilig en hou aan hul geld vas!
Woensdag 30 Jan: Kan die storm stilgemaak word? Die Burger Godsdiens Aktuee;
Written by Braam Hanekom on February 4, 2013 . Posted in Nuusperspektief
As Laurika Rauch vandag haar bekende Hotgates-liedjie moes sing, het sy dalk oorweeg om die name Marikana, De Doorns en Sasolburg by te voeg. Analises oor wat tans in die land aan die gang is, word oral gehoor. Mense verskil oor die oorsake en die oplossings vir die krisis. Waar jy vandaan kom, waar jy woon en met wie jy elke dag meng, beïnvloed jou daadwerklik. Die feit bly egter staan dat die gebeure van die laaste dae ons almal raak. Die vraag is waar dit vandaan kom en wat gedoen moet word. Mag ek waag, al sal sommige van my verskil, om my stuiwer in die armbeurs te gooi.
Eerstens het die kritiese massa hooplose, kwaad, ongeskoolde en soms waningeligte armes `n versadigingspunt bereik. Dit is mense wat niks het om te verloor nie en nie meer werklik omgee as die land in vlamme opgaan nie. Gelyklopend misluk die staat in kritiese areas. Onderwys, `n verantwoordelike en omvattende, volhoubare welsynsbeleid, swak bestuur en korrupsie is maar enkele voorbeelde. Derdens is ons op `n glybaan na morele bankrotskap. Instellings wat eens die pilare van ons samelewing gevorm het, is beleër en verbrokkel. Ons gesinne, en gebrek aan gesonde ouerskap, is `n enkele voorbeeld. Vierdens is daar `n gebrek aan vertroue. Min instellings word nog vertrou. Daar is `n skrikwekkende groei in wanpersepsies oor en misinterpretasie van mekaar en ons intensies. Dit verhoog rassespanning by die dag en word aangevuur uit alle oorde.
Wat sou die kerk in so `n kookpot kon doen? Die eerste is om te bid vir kalm, nugtere redelikheid, maar ook self die voorbeeld daarin te stel. Dit beteken dat ons sal poog om ingeligte uitsprake te maak, nie kant te kies nie, maar konstant die werklike feite op die tafel te help sit. Enige oorlogspraatjies moet ten sterkste veroordeel word. Diegene wat hul daaraan skuldig maak, weet nie regtig wat oorlog is nie.
Tweedens moet ons armoede beveg, maar net so ernstig oor rykdom praat en rykes aanmoedig om meer te deel. (Matt 19:16 ev) Die feite is dat ons, selfs met die verdubbeling van ons ekonomiese groeikoers en die beste modelle en planne, nie die massiewe armoede sal laat verdwyn nie. Die aarde het gewoon nie genoeg bronne daarvoor nie. Ons sal meer moet deel, anders gaan mense wat niks het om te verloor nie, dit gryp. Ek weet dit is pynlik vir rykes om dit te hoor en ek maak waarskynlik nie vriende as ek dit sê nie. Geniet jou luukses, maar deel meer.
Derdens sal ons harder moet werk. Ook die armes. Daar is te veel kinders wat nie erg aan onderwys het nie omdat `n nuwe waarde gevestig is: Daar is maniere, om met die regte konneksies, vinnig en maklik ryk te word wat niks met eerlike harde werk te doen het nie.
Mag ons almal harder werk en bid: werk asof ons nooit bid nie, maar bid asof ons nooit werk nie.
Dinsdag 15 Januarie : Kom tot die punt asseblief!
Written by Braam Hanekom on January 15, 2013 . Posted in Nuusperspektief
Verlede jaar sit ek in een van Amanda Strydom se vertonings by die KKNK en luister na haar liedjie “Kom tot die punt”. Vooraf deel sy haar frustrasie met predikante wat te dikwels al om `n saak praat. Ek is `n groot aanhanger van Amanda, maar dié een het seergemaak, waarskynlik omdat sy `n punt beet het. Die afgelope tyd het ek meermale die kritiek gehoor dat die kerk met vae, geykte retoriek baie praat en tog min sê.
Ons het al voorheen in dié rubriek gepraat oor helderheid te midde van kompleksiteit. Deesdae gaan daar al meer stemme op wat sê dat helderheid (“clarity”) die wagwoord behoort te wees vir enige kerk, organisasie en selfs besigheid wat in vandag se robuuste en deurmekaar tye wil oorleef. Dit sluit in helderheid oor jou bestaansdoel, sowel as helderheid oor die waardes en prioriteite waarmee jy werk. Daaruit behoort dan helder, duidelike en eenvoudige kommunikasie te vloei. As jy daaroor nie duidelikheid het nie, is jy in die moeilikheid.
Wanneer ‘n mens egter met spesifieke kwessies begin werk, is dit nie altyd so maklik om vinnige en eenvoudige antwoorde te gee nie. Die onrus op plase en selfs die konflik in Palestina, is maar twee onlangse voorbeelde. Hoe nou gemaak?
Die eerste logiese stap is om seker te maak dat jy met die regte feite werk. Daar is `n uitdrukking wat sê dat die eerste slagoffer in enige konflik gewoonlik die waarheid is. Die waarheid kom op die langtermyn meestal aan die lig, maar op die korttermyn sneuwel dit dikwels. Dit het ons weer eens in die onlangse konflik gesien. Vir die kerk is dit dus altyd nodig om, so ver as moontlik, werklik ingeligte uitsprake te maak.
Die tweede stap is om te verstaan en vrede te maak daarmee dat die wêreld daarbuite dikwels “duidelikheid” verwar met “my eie siening”. Jy moet asseblief duidelik praat, maar asseblief net nie met my verskil nie. Om maar weer die huidige landboukrisis as voorbeeld te neem. Sê jy duidelik dat jy meen dat `n netto R70 per dag nie `n menswaardige loon is nie, “verstaan jy nie die ekonomiese werklikhede van die landbou nie”. Sê jy duidelik daar is ekonomiese realiteite wat in ag geneem moet word, “is jy vir die boere en teen die armes”.
Maklik sal dit nie wees nie, maar wie op ingeligte wyse vashou aan kernwaardes en opreg soek na God se leiding, mag dalk net vind dat ‘n paar helder woorde in deurmekaar tye nie onmoontlik is nie.
Intussen het ek glashelder duidelikheid daaroor dat ek God bo alles moet liefhê en my naaste (wat meer insluit is as net my eie mense) se belang bo my eie moet stel. Ek het groot duidelikheid dat die radikale, konsekwente uitlewing van die evangelie van Jesus Christus in hierdie komplekse land van ons, `n wesenlike verskil kan maak.
Woensdag 9 Januarie: Dans van vreugde!
Written by Braam Hanekom on January 9, 2013 . Posted in Nuusperspektief
In die Nuwe Lewende Vertaling Ps 30:12 staan daar: “U het my droefheid verander in `n dans van vreugde.” Baie mense sal sê dat hulle dit glad nie so ervaar nie. Ek verstaan uit eie ervaring dat daar wintertye in `n mens se lewe voorkom. Soms is dit lang wintertye. Tog weet ek ook uit eie ervaring dat dit nie vir altyd bly nie. God se liefde en genade triomfeer altyd. Ons moet Hom net `n behoorlike kans gee en geduldig wag.
Miskien is die probleem dat ons wat die geluk proe, nie genoeg uit dankbaarheid vir die wêreld vertel wat met ons gebeur het en waar ons dit gekry het nie. Ons is soos die tien melaatse manne wat genees word en dan draai net een om om te gaan dankie sê…
Woensdag 2 Jan 2012: Palestina en ons plase: Die Burger Godsdiens Aktueel
Written by Braam Hanekom on January 4, 2013 . Posted in Nuusperspektief
Kort voor Kersfees het ek die voorreg gehad om saam met `n paar mede-Christene en op uitnodiging van `n groep Palestynse Christene, Palestina en in besonder die Wes-Oewer te besoek. Voor die reis het ek min verstaan van terme soos “besette gebied, kontrole punte, die muur (hoër en langer as die Berlynse muur), die 1967-grense, setlaars en settlements. Dit is woorde wat vir die Palestyne alledaagse terme is en hul lewe op ingrypende wyse raak. Die Wes-Oewer is ongetwyfeld een van die mees gemilitariseerde lappies grond op aarde.
As `n mens op die Olyfberg staan, kyk jy af op die ou stad Jerusalem. Die Olyfberg is deel van Oos-Jerusalem en ook deel van betwiste, besette gebied in Palestina. Reg agter die Olyfberg lê `n stuk grond wat jou op pynlike wyse aan Distrik Ses herinner. Hier sal jy die rommel van huise sien, waarvan sommige reeds `n paar maal platgeslaan is. Min besoekers sien dit of word daarop gewys. Die ou stad Jerusalem is vandag in vier dele verdeel: `n Joodse deel, `n Armeense deel, `n Islamitiese deel en `n Christen deel. Selde het die bekende woorde van Christus (Luk 13:34) vir my soveel betekenis gekry soos hier: “Jerusalem Jerusalem… hoe dikwels wou Ek jou kinders bymekaar maak soos `n hen haar kuikens onder haar vlerke, maar julle wou nie.”
Ek kon ook nie anders as om aan ons eie land te dink nie. `n Week tevore was ons midde in die landbou-onrus hier in die Wes-Kaap. Tydens `n besoek aan `n plaas hier in die Boland, haal die boer die volgende briefie uit sy hemp se sak. Dit is geskryf deur een van sy plaaswerkers. Ek beskerm om verskeie redes graag hulle en die plaas se identiteit:
“Goeie Môre Meneer
Die rede hoekom ek hierdie brief skryf is om vir u `n bietjie moed in te praat. Ek weet meneer is `n bietjie bekommerd oor die stakery. Meneer is baie gespanne. Al maak u of alles okay is, maar dit is nie. Ek kan dit sien. Ek voel dit saam meneer. Want as dit hier moet gebeur gaan dit groot skade wees. Maar u moet weet hier is Iemand wat oor die plaas kyk. En dit is Jesus. God beskerm die plaas en Hy sal nie toelaat dat enige iets hier gebeur nie. Sit maar net meneer se vertroue in Hom. Ek glo God luister na ons gebede en Hy sal die storm stilmaak. Ek wil net hê u moet `n bietjie kalmeer, want Jesus se beskermde vlerk is oor …. (die plaas se naam) Moenie bekommerd wees nie, want alles is oraait op die plaas.
Ek het tydens die besoek aan Palestina telkens besef hoe ongelooflik trots ek is op wat in Suid-Afrika vermag is, maar ook watter enorme uitdagings ons nog voor ons het.
Mag ons in 2013 skuiling onder Sy vlerke bly soek en onthou dat ons baie verskillende kuikens is wat skuiling soek.
Maandag 31 Desember 2012: Christus en sonde
Written by Braam Hanekom on December 31, 2012 . Posted in Nuusperspektief
Daar is tans `n beweging oor die wêreld aan die gang – ook in ons eie land – wat wil beweer dat daar nie so iets soos sonde is nie. Oor waar die verskriklike kwaad om ons vandaan kom, word geswyg. Die logiese volgende stap is dan om te sê dat ons ook nie n Verlosser nodig het nie. Christenskap is dus niks meer as nog `n wyse van lewe nie. Die kruising en opstanding van Christus verloor betekenis. Dit is tog belangrik om te onthou dat Christus se leerstellinge nie net oor `n lewenswyse gegaan het nie. Die heel belangrikste wat Hy ons kom leer het is dat Hy die Seun van God was en is. Wie dit verwerp verwerp in der waarheid Christus, al praat ons hoe mooi oor Hom.
Maandag 10 Desember: `n Vroeë Kersfees in Palestina
Written by Braam Hanekom on December 11, 2012 . Posted in Nuusperspektief
Dinsdagaand 4 Des
Ek skryf uit Bethlehem. Geboorteplek van Christus maar ook in die Wes-Oewer, Palestynse gebied, maar ook besette gebied. Daar is terme waarvan ek voorheen al gehoor het, maar vandag intens beleef het. “Vlugtelingkampe”, “setlaars-dorpies”,verdelings mure, kilometers van mure, checkpoints, soldate en veel meer.
Ons was by `n tronk waar Palestynse kinders aangehou word, geluister op site na n Palestyn wie se huis 6 keer platgeslaan is…. met die Olyfberg in die agtergrond. Gestap deur Palestynse gebied naby Jerusalem wat onder Israeli administrasie is… `n absolute rommelhoop!
Gery op paaie wat aan beide kante mure so hoog soos die Berlynse muur het. Israeli korridors in Palestynse gebied.
Die dag is begin by die Saabil Ecumenical Liberation Theology Centre. Uitstekende teologiese gesprek oor die rol van Christene in `n opset soos hierdie. Diep gesprekke oor `n oplossing vir Israel/Palestina: `n Twee-staat oplossing volgens 1947? 1967? 1991-Oslo? Of een demokratiese staat? Waar ons tans is, nie op korttermyn moontlik. Die belangrike besluit verlede week by die UN re Palestina.
More na Hebron waar 500 Joodse “setlaars” deur 2000 Israeli soldate opgepas word, maar onthou dit is in besette gebied.
Op die Olyfberg het Jesus se trane oor Jerusalem vir my nuwe betekenis gekry… Jerusalem is inderdaad `n stad `n stad waar so baie bymekaar kom. Geskiedenis, gelowe, Dit behoort nie net aan die Jode nie.
… meer as ooit glo ek dat die Evangelie (lees weer Ef 2:11 ev) die oplossing is. Ook vir SA! Voor die meerderheid hier dit nie verstaan nie kan ons maar net bid dat dat iets redelikheid sal deurbreek. Godsdiens wat diensbaar raak aan ideologie is verskriklik
Ek is te kort hier om vinnige antwoorde te gee en of vingers te wys, maar dit is vir my baie duidelik dat hierdie n abnormale samelewing is wat in huidige vorm nie volhoubaar is nie. Dit is die mees gemilitariseerde plek waar ek ooit was… ek jok miskien was Ovamboland meer maar die mure nie so hoog en die doringdraad baie minder…
Ns ons bly in `n eenvoudige hotelletjie `n paar blokke weg van die geboorteplek van Christus…
Dit is nie `n mooi land nie vol murasies en klippe… baie klippe… (wat sal uitsroep?), maar die plek wat God gekies het om naby aan ons te kom… dit is aangrypend mooi… bo-natuurlik!
Ek verstaan die eerste keer die Jode se beheptheid met mure! Nehemia Jerusalem en veel meer. Hier word graag mure gebou…
Ek beginsien nog te veel by ons. Nie grotes soos hier, maar om elke huis….
Ns My gedagtes is so baie by julle in SA. Hoop dit bly relatief kalm.
Sommer net nog…
Vanoggend 06h00 by die checkpoint gewees waardeur nagenoeg 4000 Palestyne v Bethlehem na Jerusalem beweeg om daar te gaan werk Permitte word nagegaan en duimdrukke geneem wat bepaal dat hulle vannaand @ 17h00 weer terug moet wees… Die checkpoint is veel groter as enige paspoorbeheerpunt in enige land waar ek al ooit was. Dit voel soos n reuse tronk. Die muur wat reeds vir 85% voltooi is en die Wes-Oewer van Israel skei is grotendeels op Palestynse grondgebied gebou. (1967 ooreenkoms) Dis hoog en vertoon veel erger as die Berlynse muur… ek kan dit nie maklik beskryf nie. Sal fotos wys. Onthou ons beweeg heeltyd in Palestynse gebied en kyk dit deur daardie daardie lens. Sien die graffitti van daardie kant
Was in Hebron (ook by die graf van Abraham) maar `n hoogs gemilitariseerde dorp in twee verdeel. Die kerk wat oor die grafte gebou is, is nou in twee verdeel: `n Moskee en `n Sinagoge! Hebron eintlik pragtig maar flenters met 101 kontrole punte. Daar is strate letterlik met n groen muurtjie in middel wat die Jode en Palestyne skei. Palestyne mag nie aan die een kant van die straat loop nie… en dis Palestina! Maar ge-okkupeerde gebied. Daar is tans 59 Joodse “settlements” waar daar tans 500 000 Jode woon in Palestynse gebied. Dit word die hele tyd vermeerder.
Vanaand later ontmoet ons afgevaardigdes van Hamas.
Ek dink hardop: Christene word al minder hier! Ons het n kans om die Boodskap te bring aan Moslems deur in solidariteit met hulle iets te doen! Die kinders gryp my aan die hart! Ek sal beslis met Jode ook wil praat. Dit moet gedoen word, maar op die oomblik sien ek net `n massiewe “landgrap”. Hoop ek kry `n ander perspektief want as ek nie dit kry nie, lyk dinge sleg Die woorde “ethnic cleansing” is dalk nie vergesog nie. Ek is jammer julle maar hier is net te veel wat jou op `n naar manier aan apartheid en Oos- en Wes Berlyn herinner.
Daar is versoening tussen Palestyne en Jode nodig. Meer as ooit glo ek in die Evangelie van Jesus Christus! Ek sal mooi en versigtig praat as ek tuiskom maar wat ons tot dusver gesien het lyk glad nie goed nie. Heel eerste moet die internasionale ooreenkomste nagekom word. Vir die eesrte keer verstaan ek die Oslo ooreekomste wat vir net 6 jaar in plek moes wees: Hoe ge-okkupeerde gebiede in A B en C verdeel is Israel volledige beheer oor Palestynse gebiede B gesamentlike beheer en C Palestynse administrasie… sou `n bladsy oor die implikasies van elk kon skryf. Die Evangelie van Christus is ook hier op `n radikale manier in gedrang. Ek wens die mense, al die mense hier het Belhar gehad en bely….
Ns Ons is `n paar blokke v die Nativity kerk … maar ongelukkig hoor ons al heel aand geweerskote en ek oordryf nie. In die hotel voel ons egter veilig.
Gister in die Lutherse Int sentrum in Bethlehem gesprekke met kerkleiers en Kairos Palestina gehad Gisteraand in die Joodse kwartier in Ou Jerusalem (was ook by die wes-muur Klaagmuur) die “ander kant” vd storie gehoor
Dis duidelik dat hier aan beide kante radikale elemente is wat die situasie kompliseer. Dis duidelik dat die Jode steeds met `n massiewe vervolging psigose leef. Kan jy hulle blameer? Sekuriteit is als. En onthou die Jode bou al uit die OT se dae graag mure! Dis duidelik dat hier onreg in Palestina (wes-ower) plaasvind Dis vir my duideloik dat Christene hier `n wonderlike rol speel en nog sal moet speel! … maar dis ook vir my duidelik dat ons nog baie baie werk in SA het…!
Palestina skep op `n pynlike manier vir die NG kerk n geleentheid… maar ons praat later verder daaroor.
… ns steeds wonderlik om in hierdie advents dae elke oggend wakker te word en af te kyk op die Nativity kerk… Die plek wat aangedui word as die geboorteplek v Christus
Groete uit die seer Heilige Land
My laaste oggend van wakkerword en uitkyk oor Bethlehem.
Klokke lui, die Imam doen sy ding en erens kraai `n haan….
Gister nog `n besonderse dag.
Die sg “Velde v die skaapwagters besoek” Wat my veral getref het was die voorbeelde van eenvoudige grotte, eintlik gate waarin die skaapwagters gebly het. Hulle was die armstes v die armstes en tog kry hulle eerste die nuus!
Gistermiddag in die afsluitingskonfrensie v Kairos Palestina hier by die Lutherane se indrukwekkende konfrensie sentrum in Bethlehem. Met uitskende tolkdienste geluister na spreker op spreker se “radikale” vertolking v die Evangelie vir Palestina. Ja daar word oor sankisies gepraat. Dit is nou die groot gesprek hier. Ja die wekrope om bevryding is groot. Maar dis Christene wat praat en kinders wat die mooiste musiek maak en gesofistikeerde mense mans en vroue wat praat. Nie terroriste nie. Vir geen oomblik lyk hulle so nie.
Toe beland ek en Moss Ntla saam met die voormalige Palestynse ambassadeur na die VSA op die verhoog om `n paar woorde te se. Die SA ambassedeur ook in gehoor. Die oomblik was vir my toe ek en en Moss saam op die verhoog staan en ek kon se: Ek kom uit wit SA en Moss uit swart SA maar vandag staan ons saam op hierdie verhoog Vergeet ons woorde maar onthou die prentjie…. dit kan en moet anders wees.
Vet weet ons het baie werk in SA, maar vir een oomblik kon jy `n spelt in die saal hoor val. Ek se dit weer Meer as ooit te vore in my lewe glo ek in die radikale versoeningsboodskap wat Christus gebring het. Mag ons dit in die dae vier.
Toe gisteraand met `n lid van Fatah (“regerende part’ in die Wesoewer” gepraat) Die fyn maar ook belangrike verskille tussen Hamas (Gaza) en Fatah (Wesoewer) ontleed. Die verband tussen die Arab Spring en wat tans hier gebeur. Waarom dit lyk of die VSA nou die Muslim Brtherhood ondersteunDie moeilikheid v d Palestyne se aanspraak op Oos-Jerusalem as hul hoofstad (die Jode gaan die een met die westelike muur daarin nie maklik prysgee) en veel meer,
Die twee-staat voorstel is die oplossing, maar ek kan nie sien hoe dit kan werk nie! Hmmm so waar laat dit ons?
Kom ons gaan vier eers regtig Kersfees en dan praat ons verder.
Groete uit die Heilige Land