Geplaas deur	Gerhard van Huyssteen Vrydag 23 November 2018
Oorspronklik is die woord natuurlik 'n samestelling: p**p + h*l, net soos p**psak of donkieh*l. Suiwer op grond van die betekenis is daar dus 'n sterk saak voor uit te make dat p**ph*l die korrekte spelling is.
Die konsonantkombinasie "...ph..." in die middel van die woord is moeilik om uit te spreek. Om dit te vereenvoudig, skrap ons een van die konsonante (die "h"), sodat daar slegs 'n "p" oorbly: p**ph*l word p**p*l.
Vreemd? Hoegenaamd nie! 'n Woord soos kermis was eens kerkmis; die oorspronklike boekpens het verander in boepens; vaatdoek het vadoek geword. Só gesien is p**p*l eintlik volkome natuurlik en voorspelbaar.
Wat moontlik inspeel op hierdie spelvorm is dat ons ander kragwoorde het wat ooreenkomste toon met p**p*l. Dink aan f*kk*l en b*gg*r*l, wat beide voorbeelde van verdraaiings is. Dalk kry ons nog eendag 'n suffiks -ol om woema aan 'n woord te gee: As jy moeg is, kan jy sê jy het 'n moegol; as jy naar is, is jy naarol. Baie suf? Dan voel jy suffol. Ek noem maar wat ...
Uit groot teksversamelings (korpusse) is die waarskynlikheidsverhouding p**ph*l tot p**p*l = 65:35. As 'n duimsuigreël kan ons sê dat spelvorme met 'n verhouding tussen 50:50 en 70:30 vir alle praktiese doeleindes wisselvorme is. In die spraakmakende gemeenskap is p**ph*l en p**p*l dus sonder meer wisselvorme.
Die les? Ná al die jare is Max du Preez gelukkig nog steeds in woord én daad 'n liberol.
Hierdie rubriek het in gewysigde vorm in Beeld van 23 November 2018 verskyn.
Lees 1353 tye	Laaste modifikasie op Vrydag 23 November 2018 16:58
Meer in hierdie kategorie: « Dikstertmerries en feite soos koeie	Oor ape wat nie weet hulle dra goue ring nie »