Nederlandse stemuitslae dui op polarisasieThierry Baudet van die Forum vir Demokrasie by die bekendmaking van die verkiesingsuitslae in Amsterdam in Maart 2018. (Foto: Reuters/ Cris Toala Olivares) “Aardverskuiwend”. “Monstersege”. Dít is die opskrifte in Nederlandse koerante ná 20 Maart se verkiesing vir provinsiale besture en indirek ook vir die lede van die dié land se senaat (“eerste kamer”). Die nuwe Forum vir Demokrasie (FvD) van Thierry Baudet het van geen setels die grootste opposisieparty in die senaat geword. Die party het meer as 14% van die stemme gekry en 13 setels in die 75-setel senaat. Die huidige regeringskoalisie van die VVD, CDA en D66 is sy meerderheid in die senaat kwyt. Premier Mark Rutte se VVD self het sowat 13% van die stemme en 12 setels. Die regeringspartye sal nou moet onderhandel vir steun oor wetsontwerpe in die senaat. Groenlinks van Jesse Klaver, ’n party met ŉ verlinkse verlede, het nege setels in die senaat. Dié party het in die meeste groot stede die grootste party geword, soos in Amsterdam, Den Haag en Utrecht. Forum, eers in 2016 gestig, is daarenteen die grootste party in baie voorstede en ook in stede soos Tilburg en Almere. Forum en identiteitspolitiek Forum gee ’n duideliker stem aan gematigde identiteitspolitieke en eko-realistiese stemme onder die middelklas, werkersklas en jong mense. Die party het dus baie kiesers en etlike setels van die VVD (18%), CDA en PVV (31%) oorgeneem. Thierry Baudet, die jong akademikus met ŉ uitspattige styl, se toespraak gisteraand gee ’n goeie idee van sy denke: Die Europese beskawing is een van die grootstes nóg in die wêreldgeskiedenis en Nederland is ’n deel daarvan. Die land se mense moet belangrike bevoegdhede wat hulle aan die EU afgegee het terugneem en massa-migrasie van vreemde kultuurdomeine beperk. Hulle moet ook nie baie van hul hulpbronne mors op ’n klimaatpolitiek terwyl Nederland maar ’n klein onderdeel van die aarde uitmaak nie. Forum en PVV Die anti-migrasie PVV en Forum vang vis in verskillende waters en gedra hulle byna asof daar ’n onderlinge nie-aanvalsverdrag is. Die PVV se steunbasis is ná die verkiesing kleiner, maar die party het sy kernbasis behou. Forum het ’n gematigde identiteitspolitiek nou in wyer kringe in die Nederlandse politiek ingedra. Te oordeel na kennisse hier het Forum ook buitelandse Afrikaner-stemme getrek. Die Volkskrant-spotprent met Baudet op ’n doodskis en soortgelyke propaganda om sy idees te koppel aan die Nieu-Seeland-terroris van dae gelede, het nie gewerk nie. Forum het steeds ’n opdraande pad om die party self uit te bou en vele slagysters te vermy. Die gevestigde partye het egter gisteraand ’n stewige dwarsklap gekry. Europese parlementsverkiesings Baudet het toe TV-kameras gisteraand minute lank op hom gefokus het, sy toespraak gebruik om af te skop vir die Europese parlementsverkiesings in Mei. Hierdie kombinasie van rebelsheid en identiteitspolitiek gaan die politieke ordes in ander Europese lande ook verder roer. Polarisasie neem toe in die politiek van Europese lande, veral oor klimaatpolitiek, migrasie, sosio-ekonomiese verdelings en nasionale bevoegdhede in die EU. Dis ook duidelik in die suksesse van Forum en Groenlinks. Nes ŉ mens dink identiteitspolitieke kwessies mag verdwyn in Europa, duik daar iewers weer ’n insident op: Soos die Senegalese busbestuurder wat vandeesweek die bus met Italiaanse kinders aan die brand wou steek uit protes teen Europa se migrasiebeleid. Of die Turkse skutter met ’n verkragtingsklag en kriminele rekord, wat in hegtenis geneem is in verband met die skietdood van mense Maandag op ŉ trem in Utrecht. Nuwe politieke patrone Die politieke denkdomein is aan’t verander. Kiesers kies meer eklekties per kwessie en per verkiesing, eerder as om langdurig een party te steun. Protesstempolitiek en nuwe swewende kiesers het ’n stewige aandeel in uitslae. Die politieke spektrum in Europese lande raak ook meer gefragmenteerd. Die kampe wat voorheen as sosiaal-demokraties of Christen-Demokraties of liberaal gegeld het, het nou meer partye as voorheen opgelewer. Dit raak al moeiliker om regeringskoalisies te vorm met ’n meerderheid en ook om hulle te laat werk. Die gevestigde partye soos die VVD en CDA sal ook moet besin hoe hulle die suksesse van flankpartye by ontevrede kiesers hanteer. Dit is egter steeds dikwels gevestigde partye en hul ondersteuners wat die lakens uitdeel: in parlemente, diplomasie en verdediging, maar ook in sakesektore en universiteite. Afrikaner-organisasies moet in Europa voortgaan om met ŉ spektrum van rolspelers kontak te bou en te behou.