Die staat kan dit doen omdat hy deel is van ’n regstelsel wat daarop ingestel moet wees om die reg en die orde te handhaaf en die kwaaddoener te straf. ’n Regstelsel wat onreg, onregverdigheid en die kwaad met mag en mening in die kiem smoor. # Menslike waardigheid kry nuwe betekenis – Mense is nie vry om te beweeg waar hulle wil nie; nie vry om self keuses uit te oefen nie (bv. in die konsentrasiekampe ligte uit of moeders nie vry om hulle kinders nie na die hospitaal te stuur nie). Ek weet die Hele land sal deur die donkerte gaan, maar is dit nou die hele Suid afrika, of die hele Africa??? Oplaas word Swartskaap die verhaal van iemand wat die deursettingsvermoë het om ten spyte van talle ontberings en struikelblokke bo haar omstandighede uit te styg. ’n Gerusstellende, hoewel nie heeltemal grensverskuiwende gedagte nie! Kenmerkend van Hugo duik die metaforiese spieëling tussen werklikheidswaarneming (of -belewing) en poëtiese vormgewing derhalwe oral in die bundel op. Vergelyk die prettige “Pterodaktiel” (opgedra aan wyle Ernst van Heerden):