DIE DONDER. Volmaakte Insig. Deel 2. Die Donder : Volmaakte Insig, of, Die Donderslag : Volmaakte Intellek. Vertaling van die Koptiese teks met die Griekse titel Tɛ brontei : nūs ǝntɛlɛyos, wat in die Nag Hammadi versameling gevind is.
Description: Dié sonderlinge teks wat in die Nag Hammadi versameling gevind is, het geen gelyke nie. Dit neem die vorm van ʼn diskoers deur ʼn ongeïdentifiseerde vroulike verlossersfiguur aan wat deurentyd in d...
Dié sonderlinge teks wat in die Nag Hammadi versameling gevind is, het geen gelyke nie. Dit neem die vorm van ʼn diskoers deur ʼn ongeïdentifiseerde vroulike verlossersfiguur aan wat deurentyd in die eerste persoon praat. Drie tipe stellings deurweef en verweef die narratief: 1 Paradoksale selfbevestigings in die ˈEK ISˈ styl 2 Oproepe om ag te slaan op haar woorde 3 Verwyte oor die versuim om gehoor te gee of om lief te hê Dis onmoontlik om die teks te klassifiseer volgens enige religieuse tradisie in die Nag Hammadi versameling. Geen spesifiek Christen, Joodse of Gnostiese verwysings kom voor nie, hoewel daar vae ooreenkomste met die styl en tonaliteit van die wysheidhimnes in die Bybelse en intertestamentele wysheidsliteratuur bestaan, en die EK IS stellings soortgelyk aan die aretalogiese Isis inskripsies is. Die Engelse titel: The Thunder : Perfect Mind.
Die donderslag : volmaakte insig
Tɛ brontei : nūs ǝntɛlɛyos
Deel Twee, deur Pieter Uys
Omniscience deur Swans. Foto: Larry Lamé.
Geskiedkundige agtergrond van die teks Die Donderslag : Volmaakte Insig
"The Thunder, Perfect Mind" is a poem or a hymn discovered among the Gnostic manuscripts at Nag Hammadi in 1945. Thunder Perfect Mind (the title is, more accurately, The Thunder : Perfect Intellect) takes the form of an extended, riddling monologue, in which an immanent saviour speaks a series of paradoxical statements concerning the divine feminine nature. These paradoxical utterances echo Greek identity riddles, a common poetic form in the Mediterranean. There are some translations to the right from the same section of the poem. Line numbering is different in different translations. As to dating, Anne McGuire writes: "Thunder, Perfect Mind exists only in the Coptic version found at Nag Hammadi (NHC VI,2:13,1-21,32). The author, date, and place of composition are unknown, but a cultural milieu like that of second- or third-century Alexandria is plausible. In any case, it is clear that the text was originally composed in Greek well before 350 C.E., the approximate date of the Coptic manuscript." The work as a whole takes the form of a poem in parallel strophes, and the author, it may be surmised, has drawn on a tradition of such poems in both Egyptian and Jewish communities, in which a similarly female divinity (Isis and Sophia respectively) expounds her virtues unto an attentive audience, and exhorts them to strive to attain her. Examples of the genre abound in Old Testament literature. The riddles of the poem may presuppose a classical Gnostic myth, such as the one found in the Reality of the Rulers, or in the Secret Book of John. The original language of the poem was Greek, though only a Coptic version survives in the Nag Hammadi library; the manuscript resides in the Cairo Coptic museum.
Psigospirituele betekenis van die teks Die Donderslag : Volmaakte Insig
Die Donderslag : Volmaakte Insig is ’n sielkundige traktaat wat drie bekende skryfstyle aanwend om die punt te maak dat die mens se gewaarwording/persepsie/oordeel van die wêreld beperk en imperfek is. Die intellek word uitgedaag om die eenheid agter die oënskynlike teenstrydighede van die lewe te identifiseer. Teologie is nie werklik nodig om hierdie konsep te bemeester nie. Dis blote kennis – dat alle afsonderlike dinge deel van ’n groter, onsigbare geheel vorm waarin die verwarrende kompleksiteite versoen word. Drie literêre style word ingespan om dié insig oor te dra: ’n Egiptiese, Hebreeuse en Griekse styl wat mekaar in die teks afwissel: Isis aretalogieë (EK IS stellings), Wysheidstekste in die Hebreeuse tradisie, en Platoniese dialoog. Dié drie style werk mee om die boodskap ’n besondere trefkrag te gee. Daar is byna geen kosmologie of antropologie daarin nie, wat beteken dat die boodskap aan die individu gerig word sodat die kompleksiteite van die lewe haar/hom nie so intens hoef aan te tas nie.
In die aretalogiese element word die intellek uitgedaag deur paradoksale stellings. Deur ’n identiteit op teenoorgestelde polariteite te vestig, verwar dit ’n mense se logiese ingesteldheid op dieselfde wyse as ’n Zen Koan. Die wysheidselement vorm ’n reeks vermanings aan die leser, soos byvoorbeeld “kyk na my”, “wees waaksaam” en “slaan ag”. Dié beklemtonings versterk die aretalogiese stellings sodat die leser die teenstrydighede nie so maklik kan ignoreer nie maar gedwing word om dit te bepeins. ’n Mens word dus deurentyd herinner aan die dualiteite van bestaan soos deur die aretalogiese sinne uitgespel. Die Griekse element omvat vrae en antwoorde wat die filosofiese terrein betree, soortgelyk aan Platoniese dialoog waar dialektiek as wegwyser tot waarhede lei. Wat die struktuur van die teks so merkwaardig maak, is dat die inhoud van elkeen van die drie style hier so drasties verskil van die inhoud wat gewoonweg daardeur gedra word. In plaas van filosofiese spekulasie, teologiese/morele vermaning en religieuse omskrywing, is sielkundige insig die doelwit van die drie verweefde style. Die woordvoerder wys daarop dat teenoorgesteldes noodsaaklik is vir persepsie, maar beklemtoon dat die werklike noodsaak is om bewus te word van die eenheid agter die skeiding. Indien nie, sal ’n mens aanhou verwar word, voortdurend deur hartstogte en vlietende plesiere gesus word en nooit werklik gemoedsrus bekom nie. Die enigste straf is dat die verwarring voortduur terwyl dit net tydelik hoef te wees en oorkom kan word. Wie is die spreker dan? Wysheid, wat in beide die Hebreeuse*Voetnota p 18 en Gnostiese geskrifte as vroulik beskou word. Die mite van Sofia is sentraal aan die Gnostiese psigospirituele kosmologie. Een weergawe van die mite is dat Sofia weggedwaal het uit die hemelse Pleroma (volheid), al verder die dieptes in, totdat ’n krag genaamd Horos (Limiet) haar dwalinge gestuit het. Toe het haar siel in twee verdeel. Haar hoër self het onmiddellik teruggekeer na die Pleroma, terwyl haar laer self in die vreemde gebly het. Die laer Sofia, in die intensiteit van haar ontsteltenis, het kragte afgegee wat eindelik die boustene van die materiële kosmos voortgebring het. Daarby het sy ’n gemengde vorm van bewussyn voortgebring, wat merendeels onkundig is. Dié mite word weerspieël in die menslike psige, waar die ego-self met die laer-bewussyn “demiurge,” en die hoër self met die spirituele Sofia in die Pleroma vergelyk word. Die spreker is dus die totaliteit van bewussyn, wat alle menslike ervaring insluit.
Ek is dìt wat julle nagejaag het, en ek is dìt wat deur julle beperk is. Ek is dìt wat julle verstrooi het, en julle het my versamel. Ek is die een voor wie julle beskaamd was, en julle het skaamteloos voor my opgetree. Ek is sy wat geen fees vier nie, maar my feeste is talryk. Ek, ek is goddeloos, en ek is die een wie se God almagtig is.
Ek is die een waaroor julle gepeins het, en wie julle geminag het. Ek is sonder geleerdheid, maar hulle leer by my. Ek is die een wat julle verag het, en julle verwonder jul oor my. Ek is die een vir wie julle weggekruip het, maar julle verskyn aan my.
En waar julle ook al skuil, daar verskyn ek self. En wanneer julle ook al verskyn, Kan julle my nie waarneem nie.
Die wat […] daardeur […] In sinneloosheid […]. Neem my […] insig uit verdriet en neem my vir julself deur begrip en uit lyding. En trek my na julself uit aaklige plekke en uit berou, en neem my by dìt wat, hoewel goed, in skande verkeer.
Uit skaamte, aanvaar my skaamteloos vir julself, en uit skaamteloosheid en skande, beskuldig dié aspekte van my wese in julself. Kom in my in, julle wat my daardeur leer ken en julle wat die aspekte van my wese ken, plant die grotes tussen die eerste klein wesentjies. Kom na vore as kleintjies, en moenie kindwees minag omdat dit klein en nietig is nie. En moenie grootheid in enige mate van nietigheid skei nie, want grootheid word deur nietigheid geken.
Waarom vervloek julle my en vereer julle my? Julle het verwond en julle het genade betoon.
Moenie my skei van die eerstes wat julle geken het nie. En moet niemand verwerp en niemand wegwys nie […] wegdraai en [ … ken] hom nie. Wat myne is [...].
Ek ken die eerstes en hulle afstammelinge ken my. Ek is die volledige bewussyn van die voortyd en die volmaakte rusplek van die voleindiging. Ek is die kennis wat ek deur my soeke opgedoen het en die vonds van dié wat na my soek, en die opdrag van dié wat versoeke aan my rig.
Ek is die krag agter die magte van my kennis van die engele wat op my woord uitgestuur is, en die gode in hul tye volgens my ontwerp, en dis by my waar die siele van alle mense bestaan en dis in my waar die vrou bestaan.
Ek is die een wat vereer en geprys word, en minagtend gehoon word. Ek is vrede en oor my breek oorlog uit. Ek is ’n vreemdeling en ’n boorling.
Ek is wese en ek is niemand. Dié wat uit my wese ontstaan, weet van my niks, maar dié wat in my substans bestaan, ken my. Dié wat naby aan my gekom het, kon my nie herken nie en dié wat ver van my af is, het my raakgesien. Op die dag dat ek naby aan julle kom, is julle ver van my af, en op die dag dat julle ver van my af is, kom ek naby aan julle.
[Ek is ...] binne. Ek is die bron van ingebore eienskappe. Ek is die smagting na die skepping van siele. Ek is die oorsprong en die wieg van siele. Ek is orde en chaos. Ek is harmonie en entropie. Ek is die bestendigheid en die ontrafeling.
Ek is die afgrond en hulle kom op na my toe. Ek is die oordeel en die vergiffenis. Ek, ek is sonder sonde, en die wortel daarvan setel in my. Ek is die voorkoms van wellus maar in my woon selfbeheersing. Ek is die woorde wat almal kan hoor maar niemand kan uitspreek nie. Ek is die stomme wat stil is, en groot is die magdom van my woorde.
Hoor my aan in swakheid en luister na my in krag. Ek is sy wat roep, ek is sy wat luister, en ek word op die aarde uitgestort. Ek berei die brood van my gedagtes binne voor. Ek is die kennis van my naam. Ek is die een wat roep, en dis ek wat luister.
Ek verskyn en [...] stap in [...] seël van my [...]. Ek is die aanval en die verdediging. Ek is die een wat Waarheid genoem word, en as oortreding bekend staan.
Julle vereer my en murmureer teen my. Julle wat triomfeer, oordeel hulle voordat hulle jul oordeel, want die regter en die partydigheid woon in julle. Indien julle hierdeur veroordeel word, wie sal jul vryspreek?
Of indien julle hierdeur vrygespreek word, wie sal jul kan beheer? Want wat binne julle is, is buite julle, en die een wat jul uiterlike ontwerp het het jul innerlike ook gevorm. En wat julle aan die buitekant sien, word aan die binnekant onthul; Dit manifesteer as jul gewaad. Hoor my, luistereraars, en leer uit my woorde, julle wat my ken. Ek is die stem wat deur alles gehoor word, Ek is die spraak wat nie gedemp word nie. Ek is die naam van die klank en die klank van die naam. Ek is die letters van die skrif en die onderskeid tussen hulle.
En ek [...]. [...] lig [...]. [...] luisteraars [...] aan julle [...] die groot mag [...] sal die naam nie verroer nie. [...] aan die een wat my geskep het. Ek sal egter sy naam uitspreek. Kyk dan na sy woorde, En na al die voltooide geskrifte. Slaan dan ag, luisteraars en julle ook, engele en dié wat gestuur is, en julle geeste wat uit die dode opgestaan het, dat ek die een is wat alleen bestaan, en daar is niemand om my te oordeel nie.
Want volop is die aangename vorme waarin talryke sondes en losbandighede en afstootlike hartstogte en kortstondige plesiere verskyn, wat mense oorheers totdat hulle wakker word wanneer hulle na hul rusplek opgaan. En daar sal hulle my vind, en hulle sal lewe, en hulle sal nie weer sterwe nie.
Wysheid as vrouefiguur in die Hebreeuse kosmologie
Uit: Spreuke 8
Die Here het my geskep, Hy het met my begin; ek is die eerste wat Hy gemaak het, lank, lank gelede. Ek is lankal daar, van die begin af, voor die aarde daar was. Ek het gekom toe die groot waters nog nie daar was nie, toe daar nog nie fonteine vol water was nie. Voor die berge hulle plek gekry het, voor die rante het ek al gekom, voor die Here die aarde met sy vlaktes gemaak het, voor Hy selfs die eerste grond gemaak het. Ek was daar toe Hy die hemelgewelf opgerig het, toe Hy die horison oor die see afgemerk het, toe Hy die wolke daarbo gesit het, die fonteine onder die diep water laat uitborrel het. Ek was daar toe Hy vir die see sy grens vasgestel het, die waters aan sy wil onderwerp het, toe Hy die fondamente van die aarde afgesteek het. Ek het my kennis by Hom gekry, ek was elke dag sy vreugde; die hele tyd het ek dit by Hom geniet. Ek het my verlustig in die wêreld wat Hy gemaak het, die mense was vir my 'n vreugde. Daarom, kinders, luister na my, dit sal goed gaan met dié wat op my pad bly. Luister na wat ek julle leer, moet dit nie verontagsaam nie, dan sal julle ook wysheid hê. Dit sal goed gaan met die mens wat na my luister, die mens wat elke dag na my huis toe kom en op my drumpel staan en wag. Wie my vind, vind die lewe self en geniet die guns van die Here.
Uit: Sirag 24
Ek het uit die mond van die Allerhoogste gekom en die aarde soos ’n wolk bedek. Hy het my in die begin gemaak, voor die kosmos bestaan het, en ek sal nooit faal nie. WIKIPEDIA:
The "Book of ben Sirach" (‫סירא בן ספר‬, Sefer ben Siraʼ) was originally written in Hebrew, and is also known as the "Proverbs of ben Sirach" (‫סירא בן משלי‬, Mišley ben Siraʼ) or the "Wisdom of ben Sirach" (‫סירא בן חכמת‬, Ḥokhmat ben Siraʼ). The Greek translation was accepted in the Septuagint under the (abbreviated) name of the author: Sirakh (Σιραχ). Some Greek manuscripts give as the title the "Wisdom of Iēsous Son of Sirakh" or in short the "Wisdom of Sirakh". The older Latin versions were based on the Septuagint, and simply transliterated the Greek title in Latin letters: Sirach. In the Vulgate the book is called Liber Iesu filii Sirach ("Book of Joshua Son of Sirach"). The Nova Vulgata and many modern English translations of the Apocrypha use the title given by the early Latin Fathers: Ecclesiasticus, literally "of the Church" because of its frequent use in Christian teaching and worship. Today it is more frequently known as Sirach. The name Siracides, of more recent coinage, is also encountered, especially in scholarly works.
Broek, R van den. Gnosis in de Oudheid: Nag Hammadi in context. Amsterdam, In de Pelikaan. 2010. ISBN:978-90-71608-27-8 ~ EAN:9789071608278 Calaway, Jared; Kotrosits, Maia; Lasser, Justin; Lillie, Celene; Taussig, Hal. The Thunder: Perfect Mind: A New Translation and Introduction. Palgrave Macmillan (2010) ISBN-10: 0230105637 ISBN-13: 978-0230105638 http://deoxy.org/thunder.htm#comments Hoeller, Stephan. Gnosticism: New Light on the Ancient Tradition of Inner Knowing Quest Books; 1 edition (July 1, 2002) ISBN-10: 0835608166 ISBN-13: 978-0835608169 McBride, Daniel. www.perankhgroup.com/thunder.htm McGuire, Anne. www.stoa.org/diotima/anthology/thunder.shtml Meyer, Marvin W, Robinson, James M. The Nag Hammadi Scriptures: The Revised and Updated Translation of Sacred Gnostic Texts Complete in One Volume. HarperOne; Int Rep Re edition (2009) ISBN-10: 0061626007 ISBN-13: 978-0061626005 Olsen, Nanna Liv Elkjær. Thunder Perfect Mind – or How Nonsense Makes Sense.
Pagels, Elaine. The Gnostic Gospels. Vintage; 1st Vintage Bks Ed, Sept. 1989 edition ISBN-10: 0679724532 ISBN-13: 978-0679724537 Waskow, Arthur O. The "I" Who Spoke at Sinai-- and Nag Hamadi. https://theshalomcenter.org/content/i-who-spoke-sinai-and-nag-hamadi
Omslagfoto: Omniscience deur Swans. Foto deur Larry Lamé
Illustrasie p 3
The Angel of Healing by Aeoliah
Illustrasie p 6
Kaart p 7
Weerlig op p 11
A very limited edition to benefit AMNESTY INTERNATIONAL and THE SHACKLETON UNFINISHED JOURNEY PROJECT
THE END offers an extremely rare and intimate glimpse into Jarboe's ability for restraint and straightforward narrative. In the course of this album, she tells disparate stories and recites a Gnostic text. This project is historical as it marks her first incursion into recording spoken-word territory. Features ambient music and sound collages created by long-time visual and music collaborator, Cedric Victor.
http://www.discogs.com/Swans-Omniscience/release/401657 oung God ecords – G D , oung God ecords – YGCD7
©Pieter Uys 2013