Dr MJ du Plessis Gereformeerde Kerk Bellville Datum: 20 Maart 2005 (aand) Oorgepreek in opdrag van die Kerkraad op 1 Oktober 2006
Sing vooraf: Psalm 31:17; Psalm 62:2; Skrifberyming 9-1:8 (26:8)
Psalm 133:1, 2
Teks: 1 Johannes 3:12, 15; Kategismus Sondag 40
. . . nie soos Kain wat uit die Bose was en sy broer doodgeslaan het nie. En waarom het hy hom doodgeslaan? Omdat sy werke boos was en dié van sy broer regverdig. (1 Johannes 3:12 AFR53)
Elkeen wat sy broeder haat, is 'n moordenaar; en julle weet dat geen moordenaar die ewige lewe as iets blywends in hom het nie. (1 Johannes 3:15 AFR53)
'n Vyand van die Here lewe nie in vrede met goeie dinge in hierdie lewe nie. Daarom ruk sy slegtigheid ook so hande uit dat hy die lewe van 'n ander mens neem.
Ten diepste gaan dit oor die liefdesgebod. Jesus self het dit ook so aangekondig:
En Jesus antwoord hom: Jy moet die Here jou God liefhê met jou hele hart en met jou hele siel en met jou hele verstand. Dit is die eerste en groot gebod. En die tweede wat hiermee gelykstaan: Jy moet jou naaste liefhê soos jouself. Aan hierdie twee gebooie hang die hele wet en die profete. (Matteus 22:37-40 AFR53)
Die basis van die praktiese uitoefening van ons geloof berus dus op die fondament van die liefde.
Hoe hanteer ons die liefdesgebod wanneer daar spanninge ontstaan? Ons ken die antwoorde goed, maar dit gaan nie hier oor die regte antwoorde nie, dit gaan oor hoe ons optree.
Dikwels loop ons gedagtes nie die regte pad nie, en ons verwens mense wat ons te na kom.
Soms haat ons hulle.
As ons nie van iemand hou nie en ons bots met hom/haar, wys ons dit openlik.
Dit gebeur selfs dat sogenaamde gelowiges soms die kans aangryp om iemand met wie hulle konflik opgetel het, te benadeel as hulle die geleentheid kry. Dink maar aan hoeveel keer in die geskiedenis was daar al uit wraak moord gepleeg.
Dit laat ons besin: Is my aanvanklike openlike afkeer teenoor 'n ander mens, of my openlike onverdraagsaamheid 'n minder growwe sonde as moord? Die antwoord is: Nee!
Die apostel Johannes stel die saak nogal sterk, want hy skryf dat iemand wat sonde doen uit die duiwel is. Vers 8:
Hy wat die sonde doen, is uit die duiwel, want die duiwel sondig van die begin af. Vir hierdie doel het die Seun van God verskyn, om die werke van die duiwel te verbreek. (1 Johannes 3:8 AFR53)
Moord, haat of onverdraagsaamheid is almal sonde. Vir sonde gee die Bybel 'n gelykwaardige kwalifikasie vir alle mense wat dit doen.
Die saak waaroor dit gaan, is liefde. As ons die liefdesgebod oortree, dan staan ons op die erf van moord. Dit word baie duidelik in vers 15 gesê:
Die voorbeeld wat die Bybel noem, is Kaïn.
Die oomblik toe sy liefde vir God knak, toe knak dit ook teenoor sy broer.
Daarom het sy optrede die kleur van verderf.
Hy gaan pleeg toe die eerste moord.
Die bedoeling van hierdie vers in die Bybel is om ons te waarsku oor hoe ons NIE moet wees NIE.
Daar moet 'n skerp teëstelling wees tussen ons en hierdie man, Kaïn.
Ons hele lewe en ons lewensbenadering moet ontken dat ons liefdeservaring (die gebrek daaraan!) en syne ooreenkom.
Liefde het nie elemente soos wreedheid en wraak en vergelding in sy sisteem nie.
Daarom skryf die Here hier dat Kaïn boos was. Hy het sy emosies verbind aan die duiwel s'n.
Die gevolg was dat hy die duiwel se dinge gedoen het op die duiwel se styl.
Om in liefde met ander mense te kan lewe, is 'n groot kuns wat heeltemal uit jou geloof gebore moet wees. Dit is waarna vers 11 verwys:
Want dit is die boodskap wat julle van die begin af gehoor het, dat ons mekaar moet liefhê; (1 Johannes 3:11 AFR53)
Dit is ook waarna vers 15 verwys met die woorde dat 'n moordenaar geen tekens van die ewige lewe in hom het nie.
Vers 14 leer ook dat die liefdelose in die dood bly. Met ander woorde hy het nog nooit die ewige lewe besit nie.
Die Christusprediking by hierdie teks is dat die Here juis onder hierdie swakheid van ons deurgeloop het toe Hy op die aarde was.
Dit was juis hierdie streep van Kaïn wat ook deur die gelowiges loop, wat veroorsaak het dat hulle Jesus aan die kruis wou hê om te sterf.
Jesus het toe vrywillig aan die kruis beland,
want met daardie daad het Hy die straf van God gedra oor ons onverdraagsaamheid,
maar ook met krag vir ons 'n bekering en herskepping moontlik gemaak dat ons nou in sy krag in staat is om nie meer hierdie sonde te doen nie.
Jesus Christus is juis aan ons geopenbaar om die liefde van God aan ons te bewys.
Daarom behoort die skok wat deur ons moet gaan as ons besef wat die mensdom gedoen het toe ons die Seun van God gekruisig het, ons te genees van enige vorm van haatdraendheid en gebrek aan liefde.
Die Here Jesus Christus kom leer liefde.
Hy gee ook liefde en daarmee saam die ewige lewe en versoening met God.
Nou eis Hy liefde.
Daarom kan ons nie as Christen gaan staan en sê dat ons vir onsself die reg voorbehou om net met sekere mense klaar te kom nie.
Die Here eis iets anders:
Die eienaardige is dat die Here geen kompromie iewers tussen liefde aan die een kant en haat of enige van sy vorms aan die ander kant aangaan nie.
Hy eis in ons lewens dat ons die mees duursame van alle dinge – naamlik liefde – moet beoefen.
As ons dus 'n mens haat – enige mens – mis ons die lewe en die ewigheid wat uit God is.
Dan gaan ons verwerp word deur die Here. Eenvoudig beteken dit dat ons die ewigheid sal slyt in 'n plek waar geen liefde is nie.
Die hel is 'n plek waar haat en pyn die hoofbestanddeel van die voortbestaan daar is.
Ons kry die hoofgedagtes van hierdie preek opgesom in die Heidelbergse Kategismus Sondag 40:
(a) Matt 22:39; 7:12; Rom 12:10. (b) Ef 4:2; Gal 6:1, 2;Matt 5:5; Rom 12:18; Luk 6:36; Matt 5:7; 1 Pet 3:8;