By geleentheid is gesê dit is makliker vir ’n seuntjie om ’n trop wilde tarentale in ’n hoenderhok in te keer, as om die Afrikaner oor iets te laat saamstaan. Sodra die kwessie van regte vir die Afrikaner ter sprake kom, reageer ’n groep onder die “aanvoering” van ’n paar bekende gesigte met “wat van die groter geheel?” Suid-Afrikanerskap eerste dus, of te wel nasiebou.
Met die onlangse afsterwe van prof. Johan Degenaar, Stellenbosse akademikus en filosoof, is die onderwerp weer oopgeruk met aanhalings van ’n artikel wat hy in 1995 geskryf het, en toe in die tydskrif Insig verskyn het. Aangehaal uit Netwerk24 het Degenaar onder meer geskryf: “Indien die mite van ’n Suid-Afrikaanse nasie wel nagestreef word, het dit boonop die nadeel dat ’n etniese nasie-begrip aangewakker word by volkere wat dan, as kulturele eenhede, bedreig voel in hul eie nasionalistiese gevoelens, soos in die geval van Afrikaners en Zoeloes.”
Geoordeel aan wavragte kommentaar in die sosiale media is dit presies wat nou gebeur. Daar is ’n duidelike aanslag teen Afrikaans, nie net in die staatsektor nie, maar ook korporatiewe Suid-Afrika. Maar ook die kleiner sakelui bly nie agter nie – dit lyk soms of dit ondenkbaar is dat ’n nuwe sake-onderneming ’n Afrikaanse naam kan kry. Selfs in die Afrikaanse platteland ry ’n mens vandag deur ’n dorpie en verstom jou aan die oorspronklike Afrikaanse name, soos die Indraf-kafee, maar môre, met die terugry is alles net Engels (met hier en daar iets meer eksoties soos Frans).
Sedert die naweek dra die media berigte oor hoe ’n FAK-ondersoek aan die lig gebring het dat selfs die boeke van die skole-geskiedenisleerplan deurspek is met foute en leuens.
Degenaar skryf voorts: “Suid-Afrikaners moet besef nasionalisme is onaanvaarbaar in sowel ’n inklusiewe as ’n eksklusiewe etniese sin. ’n Ruimer nasionalisme bedreig onvermydelik kleiner nasionalismes. Nasionalisme met sy uitgediende nasiebou-program moet plek maak vir ’n demokratiese kultuur wat ruimte laat vir etnisiteit, pluraliteit, streek- en federale beginsels.”
Hoewel die media soms die beweging van ’n verenigde Nederland en Vlaandere as regse verskynsel probeer afmaak het, was veral die aanvanklike drywers hiervan eerder liberaliste. Op die oomblik het die ideaal weer stoom verloor omdat die proses nou die hardste deur regses gedryf word.
Die hele proses geskied teen die agtergrond van “verskuiwende nasionalismes” in Europa. Met die totstandkoming van die Europese Unie is kleiner nasionalismes aangewakker met dié dat die grondwet van die Europese Unie selfbeskikking aan minderhede waarborg. Om ’n lid te word moes Spanje byvoorbeeld ’n groot mate van selfregering aan die Baske en Kataloniërs toestaan. Dit het egter ook die impak dat kleiner eenhede soos die Skotte, Vlaminge en ander toenemend voel hul nasionale regerings is ’n onnodige tussenvlak vir behorende tot die Europese Unie. Maroela Media het onder meer onlangs in die artikel “Gaan Switserland ‘n kuslyn kry?” geskryf oor hoe dit op talle plekke in Europa manifesteer.
Oor die vraag of dit ’n goeie of slegte ding sal wees dat die Afrikaner op ’n vorm van selfregering afstuur waarvoor die grondwet deur art. 235 voorsiening maak, of beter sal vaar as deel van die groter geheel, sal verskil word.
Natuurlik kan baie ander faktore ’n rol speel, maar die voorbeelde hierbo staan nie in isolasie nie.
Ook artikels waarin daar kommer uitgespreek word oor die slegte spelling van Afrikaanssprekendes, onder meer in die sosiale media, kry ook maar ’n louerige ontvangs.
Die Afrikaner sal om sy oorblywende belange te verskans en verlore regte terug te win, nog baie ander probleme en uitdagings as apatie die hoof moet bied. Trouens, daar word gereeld gedebatteer oor wie en wat die Afrikaner nou eintlik is. Om ’n spesifieke eksklusiwiteit te skep is die term “Boere-Afrikaner” (gewoonlik verkeerd gespel) geskep.
Gaan die Afrikaner veel uitrig as hy nie die bruin Afrikaanssprekendes as bondgenote in die proses meeneem nie?
Beide Boer en Afrikaner as volksbenamings kan oor die afgelope twee eeue gevind word, met voorbeelde van negatiewe en positiewe verbintenisse in beide gevalle. Feit bly, ons 19de eeuse geskiedenis word deur die naam Boer oorheers, terwyl ons 20ste eeuse geskiedenis weer hoofsaaklik Afrikaner gebruik. Dit is daarom nie verbasend dat in die 21ste eeu die saamgestelde titel Boere-Afrikaner veld wen nie. Die samestelling omvat immers ons ganse volksgeskiedenis tot ‘n mate wat elk van die twee op sy eie nie kan nie.
Volgens die voorstel is dit gunstig vir die stad om De Klerk se rol in die oorgang na ‘n nuwe bedeling in Suid-Afrika te erken.
NEE, Niks vir hom nie, asseblief. Hy verdien nie die eer om vernoem te word nie. Stem saam met Hanno!!