Gaan lees in Handelinge 13 hoe volksgenote die Woord van die Here verwerp het terwyl heidene hul wel daardeur bekeer het. Dan waarsku God dat die veragters van sy Woord net voordat hulle verdwyn in verwondering sal toekyk na die wonderwerk wat God sal doen, so groot, so ongelooflik, dat niemand dit sal glo indien dit vooraf vir hulle vertel word nie. Dit kan ook in hierdie dae in Suid-Afrika gebeur. OWK toont mentale weerbaarheid in Kampen | Dorpshuis Leek
Table Stars met vele jeugdspelers uit Noord-Nederland in Leek Stap-vir-stap deur die kraamproses
JY LEES NOU Stap-vir-stap deur die kraamproses
Vra die kenner: Baba lê stuitjie na onder
Deur Tina Otte
Hoe voel dit werklik terwyl jy besig is om te kraam? ’n Ervare vroedvrou berei jou voor op wat jy kan verwag.
Namate jou baba se geboorte nader kom, sal jou liggaam en jou baba jou ’n paar subtiele en ander baie duidelike leidrade gee dat dinge nou enige tyd kan begin gebeur.
Leidrade net voor kraam
Jou serviks sal begin sag raak en effens oopmaak.
Kontraksies is kort, matig en ongereeld en kan dalk net soos ’n bietjie rugpyn of soos menstruasiepyne laag in die buik voel.
Daar is dikwels ’n toename in vaginale afskeiding.
Ander tekens sluit in skielike gewigsverlies of aanhoudende rugpyn.
Emosioneel kan jy dalk agterkom dat iets anders voel, maar steeds ontken dat dit die begin van kraam kan wees. Jy kan dalk voel hoe jou nesskop-instink uitbars en jy kan ywerig begin skoonmaak, verf of babaklere was. Aan die ander kant kan jy dalk vind dat jy minder wil beweeg, meer passief raak en meer wil rus. Jy sal dalk intuïtief subtiele liggaamsveranderinge aanvoel.
Moenie nou iets uitputtends aanpak nie, maar bly rustig en ontspan soveel as wat jy kan. Eet hoë-energie-peuselhappies soos vrugte en koolhidrate en drink genoeg water. Wanneer jy rus, fokus daarop om te ontspan en diep asem te haal terwyl jy in voeling met jou liggaam begin kom.
Fase 1: Vroeë kraam
Jou serviks hou aan om ál dunner te word en ál groter oop te gaan. Dit beteken jy ontsluit.
Kontraksies is vyf tot 20 minute uit mekaar en kan tussen 20 en 50 sekondes duur. Dis gewoonlik nie juis seer nie, maar tog sterk genoeg om jou aandag te trek.
Die vaginale afskeiding word meer en jy kan nou dalk ’n slymprop met ’n klein bietjie bloed in voel uitkom. Jou water kan nou of later breek.
Die pyne in die onderrug kan voortduur of selfs saam met die kontraksies toeneem.
In dié stadium ervaar jy waarskynlik gemengde gevoelens. Aan die een kant is jy opgewonde omdat die bevalling uiteindelik begin het, maar jy kan ook angstig voel dat dit dalk moeiliker gaan wees as wat jy verwag. Opwinding en afwagting, rusteloosheid en senuagtigheid, die behoefte om rond te loop, oogkontak te maak, en die behoefte aan geselskap en afleiding is alles nou normaal.
Jy kan dalk al vroeg reeds hospitaal toe wil gaan, of jy kan voel jy wil liewer so lank as moontlik in die gemak en bekendheid van jou huis bly. Eet lig en drink helder vloeistowwe. Rus, sit in ’n wiegstoel of stap stadig rond. Lei jou aandag af van die kontraksies deur tussendeur te lees, te gesels, musiek te luister of selfs telefoonoproepe te maak.
Fase 1: Aktiewe kraam
Die serviks is nou heeltemal dun en maak steeds ál wyer oop.
Die kontraksies word langer en sterker en vind ál nader aan mekaar plaas: drie tot vyf minute uit mekaar en elkeen duur van 50 tot 60 sekondes.
Jou vaginale afskeiding word nou baie meer. As die vrugsak met water nog nie geskeur het nie, sal dit nou gebeur.
Jou bevalling kan dalk nou ’n plato bereik, wat beteken die kontraksies duur voort, maar jy ontsluit nie meer nie of ontsluiting staan tydelik stil.
Jy sal nou baie wakker en gefokus voel tydens kontraksies en slaperig en moeg tussendeur. Jou endorfienvlak is baie hoog. Jy kan gefrustreerd voel omdat die kraamproses nou stadiger verloop, maar probeer ontspan: Jou liggaam skep net gou asem voor die volgende groot stap. Jy sal nou waarskynlik geselsies wil vermy en stil tussen kontraksies wil rus. Jy kan dalk passief raak terwyl jy jou gemaklikste posisie probeer vind, dikwels sittend met jou kop op jou arms terwyl jou maat jou ondersteun sonder om jou te pla.
Onthou om deur elke kontraksie asem te haal. Verander gereeld van posisie om jou baba te help om in die regte posisie te kom en bly so regop moontlik sodat jy swaartekrag kan gebruik om jou baba sover te kry om af in die bekken in te beweeg. Maak elke uur jou blaas leeg en rus tussen kontraksies. Gebruik die visualiseringstegnieke wat jy in jou voorgeboorteklasse geleer het. Hou aan om asem te haal op ’n manier wat jou gefokus hou. Onthou dat die baarmoeder baie suurstof nodig het om doeltreffend te werk. Jou pyn sal ook minder wees as jy met bewustheid asemhaal.
Oorgang: Gevorderde kraam
Jou serviks het nou amper ten volle ontsluit.
Die kontraksies is nou na aan mekaar: twee tot vier minute uit mekaar en elkeen duur tussen 50 en 90 sekondes. Jy sal ’n verandering in die kontraksies voel namate hul funksie verander van die ooptrek van die serviks na die uitdruk van die baba.
Die vlak van oksitosien (die hormoon wat die kontraksies veroorsaak) is nou baie hoog. Jy kan die drang voel om te druk. Jy sal drukking en ’n volheid in die vagina, rektum en lies-area ervaar.
Dit is algemeen om nou bewerig en naar te voel as gevolg van die baie adrenalien en endorfiene in jou liggaam. Adrenalien gee jou ’n tweede asem en verbeter jou konsentrasie. Dit maak jou ook baie aggressief teenoor ander en beskermend teenoor jou baba wat nou enige tyd sy verskyning kan maak. Sommige vroue raak knorrig en deurmekaar en dikwels heeltemal ontmoedig. In hierdie stadium is dit normaal dat jy vrees jy gaan dood, want jy kan heeltemal buite beheer voel, asof jy dit nie langer kan hanteer nie.
Onthou egter: Hierdie tyd, net voor die tweede fase van kraam aanbreek, is die moeilikste deel van die kraamproses en dit sal binnekort verby wees. Hanteer dit dus een kontraksie op ’n slag. Elke kontraksie is nou ’n treetjie nader aan jou ontmoeting met jou baba! Ontspan soveel moontlik tussen kontraksies om jou energie te spaar vir die drukwerk wat kom. Hyg of blaas as jy die drang voel om te druk voor die tyd reg is.
Uitdruk en geboorte
Die aard van die kontraksies verander en hulle word meer hanteerbaar. Dis nou twee tot vyf minute uit mekaar en elkeen duur 50 tot 60 sekondes lank. Die baarmoeder druk met elke kontraksie afwaarts. Die baba beweeg af in die geboortekanaal en jy voel drukking en ’n brandgevoel in die perineum namate die koppie die vagina rek.
Die baarmoeder rus tussen die eerste en tweede fase. Dit is normaal en dit kan tot 30 minute duur voor die proses weer in alle erns hervat. Die kontraksies in die tweede fase word dikwels die ma-maakkontraksies genoem. Jy word kalmer sodra jy jou tweede asem kry en ’n doelgerigtheid skop in. Jy ervaar intense konsentrasie en voel wakker en gretig namate die geboorte van jou baba nader kom. As die drukproses egter lank aanhou, kan jy moeg en ontmoedig begin voel.
Druk net saam met kontraksies; nie tussendeur nie. Probeer kort, sterk druktegnieke gebruik eerder as langer drukpogings waar jy jou asem ophou, anders kan dit jou vinnig moeg maak. Neem ’n gemaklike, optimale posisie in vir die drukproses, hoe meer regop hoe beter.
Die uterus trek saam om die plasenta uit te druk. Die borste raak gevul met kolostrum, slaggereed om jou baba te voed, en jou veltemperatuur styg om jou pasgebore baba warm teen jou lyf te hou.
Jy kan gevra word om te help met ’n paar klein drukpogings om die plasenta uit te kry. Jy kan krampe ervaar wanneer die baarmoeder saamtrek en dit is algemeen om te bewe of kouekoors te kry. Jy sal verlig, dankbaar en gelukkig voel, opgewonde om jou kosbare baba vas te hou.
Moenie verbaas wees as jy emosioneel en fisiek totaal uitgeput voel nie. Jou endorfien- en oksitosienvlak is steeds baie hoog. Gebruik hierdie geleentheid om jou baba vel teen vel op jou lyf te plaas. Druk soos voorgeskryf om te help met die uitdruk van die plasenta. Ontspan jou bene en perineum as die dokter dalk stekies moet insit as gevolg van ’n skeur of knip.
Probeer jou baba dadelik borsvoed – dit help ook met die sametrekking van die baarmoeder. Borsvoeding help dat nog okistosien vrygestel word, wat die baarmoeder help om styf saam te trek en so enige ongewenste en oorblywende weefsel uit te druk.
Die eerste uur ná geboorte
Jou baarmoeder rus nou, maar jy kan steeds ligte kontraksies voel namate dit na sy oorspronklike grootte begin terugkrimp. Vaginale afskeiding is swaar en bloederig.
As jy borsvoed, sal jy nog kontraksies voel. Jy kan dalk steeds kouekoors kry en bewerig wees. Jou vagina sal ook sensitief en ongemaklik voel.
Jy sal waarskynlik ’n wye verskeidenheid emosies ervaar noudat die kraamproses verby is. Jy kan absolute vreugde en ongelooflik baie liefde vir jou baba voel, maar jy kan ook dalk teleurgesteld en doodmoeg wees as die kraamproses baie langer en moeiliker was as wat jy verwag het of as dinge nie presies volgens jou verwagtinge uitgewerk het nie. Moenie bekommerd wees as jy nie regtig enige emosie voel nie. Sodra jy kans gehad het om te rus en te herstel, sal jy soos jou ou self begin voel.
Rus, ontspan en pak dinge stadig aan. Fokus op jou baba en bied jou bors vir hom aan. Haal maar net diep asem deur die ongemaklike ondersoeke wat jy dalk nog moet verduur. Hulle sal dalk vir jou ’n koppie tee aanbied en jy kan tot jou verbasing ontdek dat jy rasend honger is. Deel hierdie spesiale oomblik met jou maat: Dit is ook die geboorte van ’n splinternuwe gesin.
Jy word kalmer wanneer jy jou tweede asem kry en ’n doelgerigtheid skop in.
Meer oor: geboorte| swanger