#JouVraag: Hoekom lyk my opbrengs so oes? | Netwerk24
#JouVraag: Hoekom lyk my opbrengs so oes?
Advies- en platformgelde kan jou opbrengs aansienlik verminder. Foto: iStock
Die opbrengs wat ek volgens my state op my beleggings verdien, verskil hemelsbreed van die opbrengs wat die effektetrustfondse se inligtingstaat aangedui word. Op sommige fondse verdien ek selfs 6% minder as wat die fonds sê hy verdien het. Hoe verklaar 'n mens dit?
Wessel Oosthuizen van Verso Wealth antwoord:
Veral twee aspekte kan die verskil in jou persoonlike opbrengs vs. dié op die fondsstaat (of die algemene opbrengs) verklaar: koste en groei oor verskillende termyne.
Koste in die fonds kan opsommenderwys ingedeel word in:
Fondsbestuursgeld of meer akkuraat gestel die totale kostekoers (in Engels die total expense ratio of TER);
Administrasiegeld vir die platformdienste waarop beleggings gehuisves word (dis nie in alle gevalle van toepassing nie, veral nie as die belegging regstreeks by die maatskappy gedoen is nie); en
Die aanvanklike en/of aaneenlopende adviesgeld wat jou finansiële adviseur of makelaar verdien.
Dit is belangrik om te noem dat die TER-koste reeds in berekening gebring word op die fondsstaat. Dit kan dus nie die verskil van 6% verduidelik nie. (Onthou dat TER nou vir nuwe beleggings vervang word met effektiewe jaarlikse koste (Engels: effective annual cost, EAC), maar dat dit nog nie op alle beleggings só aangedui word nie; dit word mettertyd ingefaseer. EAC word as akkurater beskou omdat dit ook platformgelde sal insluit.)
Die ander twee kostes, indien van toepassing, kan beslis 'n verskil maak. Dit kan tussen 0% en 4,5% méér koste toevoeg en dus die beleggingsopbrengs negatief raak. Die leser sal moet gaan kyk op die dokumente wat hy ingevul het toe die belegging gedoen is; die adviesgeld móét daarop aangedui word.
Die adviesgeld sal ook verskil na gelang van of 'n aanvanklike bedrag van die belegging afgetrek is en of dit 'n aaneenlopende bedrag is wat afgetrek word. Of die belegging gedoen is deur 'n enkelbedrag of deur middel van maandelikse premies kan ook 'n rol speel, ook wat betref hoeveel die aanvanklike adviesgeld was.
Bogenoemde koste verklaar steeds nie die volle 6% swakker opbrengs as op die fondsstaat nie.
Hiervoor reken ek moet 'n mens kyk na die beleggingstermyne waaroor die fonds belê is. Dit wil sê die beleggingstermyne gegee op die fondsstaat in vergelyking met die tyd wat die leser werklik belê is in die spesifieke fonds. Alles hang af van die twee foto's (figuurlik gesproke) wat ons vergelyk en wanneer dit geneem is.
Neem ons een van die meer bekende gebalanseerde fondse sien ons byvoorbeeld dat vanaf ontstaan het die fonds 17,73% per jaar opbrengs gegenereer. Kyk ons egter na die tien- en vyfjaarinligting lyk dit aansienlik anders en is dit onderskeidelik 10,52% en 13,03%. Dus, sou die leser sê nou maar vir slegs een jaar belê wees, dan sal sy opbrengs in die fonds nader wees aan 5,5% vir die jaar, wat 'n verskil is van ongeveer tussen 5 en 7,5 persentasiepunte per jaar vergeleke met die langer termyne. By hierdie verskil is dan nog nie eens moontlike platformkoste bygetel nie.
Selfs indien die leser net die eenjaaropbrengs van die fonds vergelyk met die eenjaaropbrengs wat hy verdien het, is dit tersaaklik op watter datum die fonds sy "foto" begin neem (sê maar 1 Januarie) teenoor die verjaringsdatum van die belegger self, dus die dag waarop hy belê het, (sê maar 1 Maart).
'n Goeie adviseur sal presies kan vasstel waar die verskil lê.
Wessel Oosthuizen is die besturende direkteur van Verso Wealth en 'n gesertifiseerde finansiële beplanner en fidusiêre praktisyn.