kunye no walter sisulu no oliver tambo, unelson mandela wancedisa ekusekeni i african national congress youth league (ancyl) ngonyaka ka 1944. ngonyaka ka 1948 wayebambe isikhundla sokuba ngunobhala jikelele. ngonyaka ka 1949 iafrican national congress (anc) yaxhasa inkqubo yesenzo eyaziwa ngokubayi “programme of action” eyanikezwa kwi nkomfa yabo ya nyaka ngonyaka. 12 izandla zikamoses zadinwa. bathabatha ilitye, balibeka phantsi kwakhe, wahlala kulo; bathi ooaron nohure bazixhasa izandla zakhe, omnye engapha, nomnye engaphaya. zazimaseka izandla zakhe, lada ilanga latshona. i) kopaila, kopaila, komupailila mwanaako. kupailila mwanaako mulimo ngopedwe kuzwa kujulu. eliya bana ba isilayeli nibakazumana kuti bayanda kubaa mwami uubalela mbuli zisi zimwi, samuyele wakabapa bwiinguzi bwamoza bweelede kuba mukonzyanyo wamuzyali uuli woonse eelyo nasoleka kugwasya mwanaakwe uunjombede mukooze kakulangilizya zifwanikiso zitondwa zya mantanda kuti: “nkabela citacitiki kuti mebo mbisizye mwami yahuwah mukuleka kumukombela. alimwi ndinoomwiisya makani aanzila mbotu iiluzi” (1 samuele 12:23, nkjv) ikutiyebo koli topailili mwanaako, ino nguni ooyo uumupailila mwanaako?