2009-06-17 Passie vir stoei ( Goudveld) | Suid-Afrikaanse Stoei
2009-06-17 Passie vir stoei ( Goudveld)
Junie 17, 2009 deur stoei
Passie vir stoei in al hul bedrywighede sigbaar
WILLIE RICHARDS en sy vrou, Alet, het meer eerbewyse as die meeste Suid-Afrikaanse egpare in die land ontvang. Hulle het Suid-Afrika in die buiteland verteenwoordig, klubs vir die minderbevoorregtes gestig, maar hulle bly doodgewone mense wat elke dag werk toe gaan, by vriende kuier en as die kans daar is, sport op TV kyk.
En hulle het dit gedoen in 'n sportsoort waaraan nie baie vroue deelneem nie – amateurstoei.
Willie het onder meer die hoogste eerbewys van die Internasionale Stoeifederasie ontvang (sien foto) – net die tweede Suid-Afrikaner wat die eer te beurt geval het – en Alet was die eerste vrou wat aan 'n internasionale stoei-afrigterskursus deelgeneem en met lof geslaag het. Dit was 'n paar jaar gelede in Italië.
Sy was ook die eerste Suid-Afrikaanse vrou wat tegelyk die afrigter en die bestuurder van 'n Suid-Afrikaanse stoeispan was. Dit was toe sy in beheer was van die span wat in Noorweë deelgeneem het.
Maar hul betrokkenheid in die sportsoort was nie net om medaljes en trofeë te wen nie, maar om die stoeisport uit te bou tot iets groots. "Dit is so 'n wonderlike en mooi sport. Daar is 'n kameraderie wat jy nie maklik onder die deelnemers van ander sportsoorte kry nie," sê Alet die afgelope week in hul woonstel in Bloemfontein.
Willie vertel hy het baie hoogtepunte in sy loopbaan beleef. Om die bestuurder en afrigter van Springbokspanne te wees is vir enige mens 'n hoogtepunt, maar die groot kêrel vertel hy is baie trots op iets heel anders wat hy in sy lewe vermag het.
Hy is in 1992 medies ongeskik verklaar om aan sport deel te neem. "Dit was nadat albei my knieë ingegee het."
Hy het egter nie in sak en as gaan sit nie, maar het besluit om by die straatkindprojek in Johannesburg betrokke te raak. Hy was koördineerder van die projek wat deur pastoor Ray McCauley van die Rhema-kerk gefinansier is. Die kerkgroep het sy salaris betaal.
'n Deel van die projek was om die kinders in die fyner kunsies van die stoeisport vertroud te maak. "Ons het uiteindelik een van die sterkste klubs in Suidoos-Transvaal gehad. Sewe Springbokke en 'n groot groep nasionale en provinsiale kampioene het daar geoefen."
Hy was tot 2002 'n lid van die klub en het as voorsitter en bestuurslid en natuurlik as afrigter diens gedoen.
Alet se twee seuns uit 'n vorige huwelik, Jannie en Jandré, was albei ook bekwame stoeiers, maar die 49-jarige onderwyseres sê sy is veral trots op 'n klub wat sy so 'n dekade of wat gelede begin het: die Koot Niemann-klub waaraan sy 'n onderwyser is.
"In 1998 het ons sowat 41 gekleurde stoeiers by die klub gehad. Van hulle het werklik baie goed gepresteer en in een jaar het 17 van hulle hul Vrystaatse kleure verwerf. Daar is seuns en meisies wat aan die sport deelneem. Ons is veral bly dat daar ook meisies is, want hulle leer om hulle teen lastige seuns te verdedig," glo sy.
Willie, wat al verskeie groot kampioene afgerig het, het een seun uit 'n vorige huwelik wat baie goed vaar. Trouens, hy glo sy seun, Francois, is een van die heel beste stoeiers met wie hy in sy loopbaan gewerk het. "Almal ken hom as Popeye. Hy het Suid-Afrika 26 keer verteenwoordig en het onder meer in een geveg die wêreldkampioen vasgepen."
Maar as Willie die grootste hoogtepunt in sy lewe moet uitsonder, was dit toe hy die Suid-Afrikaanse span na Rusland geneem het. Dit was in 1998 en daar kon jy sien hoe groot die verskil tussen stoei in Europa en dié in Suid-Afrika is.
"Ons spanne het nie titels op die Jeugspele gewen nie, maar daar is 'n wettige verskoning vir ons deelnemers.
"In Europa en veral Rusland is stoei 'n werklik groot sport. Daar sien jy dat die deelnemers ses dae per week ure lank oefen. Hulle oefen om die beste te wees en neem net aan een sportsoort deel. Dit is hul nasionale sport.
"Hier by ons oefen die outjies twee keer – en soms drie keer – per week vir 'n uur of wat. Jy kan dus nie die Russiese stoeiers met ons s'n vergelyk nie."
Willie sê hy bereik vanjaar die einde van die pad. Hy het 44 jaar van sy lewe aan die stoeisport gewy en wil nou gaan rus. Sy trofeë lê op 'n streep agter hom. Die klubs wat hy in sy lewe gestig het en waaraan hy afgerig het, is te veel om in een rubriek op te noem.
Die Goudveldse Stoeiklub, die Bloemfonteinse Stoei-akademie en die Van Rooyen-klub is maar 'n paar van die klubs waarby hy gewerk het.
Hy lyk deesdae soos een van die swaargewigte wat vir oom Bull Hefer gestoei het, maar in sy jonger dae was hy 'n blitsige kêrel.
Willie is op 20 Februarie 1943 in Benoni gebore. As skoolseun het hy aan die naellope (100 en 220 treë), die 880 treë en die hoogspring deelgeneem. Hy was onder meer 'n slag die victor ludorum op die skolebyeenkoms.
Hy sê sy ouers was nie welaf nie en hy is ná st. 8 na die tegniese kollege waar hy 'n ambag gaan leer het en sy NTS 4 behaal het. NTS 3 is gelykstaande aan matriek.
Hy het daarna op Waterpan (naby Randfontein) en in Welkom gewerk voordat hy na die Vrystaat teruggekeer het.
Hy het ook as vleuel vir die skool en later vir die Noord-Vrystaat se o.19-subuniespan gespeel en twee keer vir die Vrystaat se o.19's uitgedraf. ) Alet sê sy is eintlik 'n skrikkeljaar-baba. Sy is op 29 Februarie 1960 gebore, maar haar ma het besluit sy moet 'n dag vroeër geregistreer word. Dit was op dieselfde dag dat die groot Coalbrook-mynramp plaasgevind het.
Sy het op skool hokkie gespeel en was ook later in die eerste span van die Bloemfonteinse Onderwyserskollege.
Haar twee seuns het albei begin stoei en sy was een van die ma's wat hulle van die paviljoene af aangespoor het. "Jy weet mos hoe kan ander ouers die stoeiers en die skeidsregters veroordeel. Ek het toe maar besluit om my as 'n afrigter en skeidsregter te bekwaam. En nou is ek nog deel van die sport."