Drie wenners gesels oor denke agter werke oor pyn en heling | Kerkbode
Drie wenners gesels oor denke agter werke oor pyn en heling
17 April 2021 KerkbodeNuus
Sedert die begindae in 1978 het die Andrew Murrayprys daarin geslaag om erkenning te verleen aan diverse bydraes binne die (aanvanklik) Afrikaanse teologie, dikwels op die voorpunt van godsdiens­tige denke. Die keuse van wenners het oor die jare ge­wissel van gewigtige hoofstroomwerke tot dapper randstemme, waarmee die prysfonds ook getuig van die moed om na nuwe stemme te luister.
Hierdie erkenning van nuwe of soms minder hoofstroom stemme het nog meer uitgebrei met die toevoeging van die Andrew Murray-Desmond Tutuprys in 2006 en die Desmond Tutu-Gerrit Brandprys vir debuutskrywes in 2014. Vanjaar word hierdie tradisie voortgesit.
Opvallend reflekteer al drie wenners nadenke oor swaarkry en lyding, 'n weerspieëling van die wêreldwye worsteling wat 2020 gebring het. Kerkbode het met die drie wenners gesels.
Hoop, heling en harmonie: Dink nuut oor siekte en genesing
Wenner: Andrew Murrayprys vir Teo­logiese Publikasies in Afrikaans
Om hierdie boek nou te koop, kliek op die illustrasie hierbo.
"Ek skryf al my hele lewe lank aan hierdie boek," sê Malcolm de Rouxbaix aan Deon Strydom.
"Ek wil dat mense op 'n ander manier kyk na pyn, siekte en genesing." Denkende mense het in hierdie Covid-tyd baie nagedink oor die lewe, oor die sin van die lewe. Die boek is gemik op sulke mense.
Die vraag wat al jare by hom leef, is of dit eties korrek is om essensiële mediese dienste van mense te weerhou om finansiële redes. In 'n sin is die boek die "kulminasie van 'n leeftyd se denke" oor hierdie on­derwerp. Die ge­dagte was om wetenskaplike kennis op 'n toegankli­ke en holis­tiese wyse by mense uit te bring. Dit is helend om te weet. "Mense kan slegte nuus hanteer, hulle kan nie onkunde hanteer nie."
Hy sê dat hy self baie geleer het uit die skryf van die boek. Die fisiese skry­we en verwer­king van die boek het byna vier jaar geneem. Met elke verwerking het hy die saak self nog dieper verstaan.
Die wen van die prys was egter 'n baie groot verrassing wat hom tot trane gedryf het. Dit is nie beplan as 'n teologiese of godsdienstige boek nie. Tog is hy dankbaar as dit op daardie vlak ook waarde het.
Op die vraag oor watter een ding hy graag wil hê lesers met hulle moet saamdra nadat hulle die boek gelees het, was die antwoord kort en kragtig – HOOP! Hoop is nie optimisme nie, dit is konkreet, gebaseer op kennis en ervaring. Heling en genesing is nie dieselfde nie, daar kan heling wees selfs waar daar nie genesing is nie. Dit help nie om genees te wees, maar jy is nog stukkend binne nie.
Soos De Rouxbaix self sê: "Hierdie boek vat 'n bietjie werk om te lees," maar dit is interessant, toeganklik en boeiend. Lees dit!
Die goeie nuus is dat daar nog twee boeke klaar is! Die een gaan oor voortplanting, is dit 'n reg, plig of voorreg? Die ander is ook in Afrikaans geskryf en sopas deur homself in Engels vertaal: "Neem beheer van jou veroude­ring."
Hoop, heling en harmonie: Dink nuut oor siekte en genesing is in 2020 uitgegee deur Penguin.
Ds Deon Strydom is predikant van die NG Kerk Stutterheim.
Wenner: Andrew Murray-Desmond Tutuprys vir Algemeen-Christelike Publi­kasies in 'n amptelike taal van Suid-Afrika
Hykie Berg het die Here ontmoet op die eiland van Survivor in 2010. "Daar het die Here vir my gesê ek moet 'n boek skryf vir mense wat met dieselfde goed sukkel. As pyn transformeer, het iemand die geleentheid om te kan gee en help," vertel Berg aan Carike Noeth.
CN: Wat sou jou advies aan jong Hy­kie wees as jy nou met hom kon praat?
HB: Om hom te laat verstaan dat hy waardig is, dat hy geliefd is. Ook dat perfekte verhoudinge nie bestaan nie, en dat 'n mens jou identiteit in die Here kan vind, ten spyte van gebrokenheid.
CN: Wat is vir jou die grootste dryf­krag agter jou daaglikse keuse om nie weer die pad van verslawing te loop nie?
HB: Dit is 'n daaglikse keuse. Ek kies om elke dag 'n pad met die Here te stap. Die keuse is elke dag nuut, daar is nie 'n "môre" nie. Ek leef glad nie in vrees nie. Daar is geen oordeel van God af oor my verlede nie. Ek is vergewe. Daar is altyd 'n kans dat 'n mens weer kan terugval, so al wat ek weet, is dit: "Vandag gaan ek nie val nie".
CN: Jy praat met openheid en eerlikheid oor jou "rock bottom". Hoe sou jy voorstel kan 'n mens iemand wat iets soortgelyk beleef, bystaan of ondersteun?
HB: "Rock bottom" is 'n plek van omkeer. Daar is drie dinge wat moet gebeur om verslawing om te draai: "Rock bottom", God se genade, en persoonlike keuse. Dan kan 'n mens die pad vorentoe stap saam met die Here. Dit is 'n plek van kies tussen God en die dood.
CN: Hoe kan 'n mens veral jongmense help om verantwoordelike keuses te maak ten spyte van uitdagende omstandighede?
HB: Die eerste belangrike ding is om 'n voorbeeld te wees vir almal daar buite. 'n Mens moet ook bereid wees om te erken dat jy 'n probleem het en dan jou perspektief te verander om te verander. Dit gaan gepaard met mentors en leiers in gemeenskappe wat sonder oordeel, en ten spyte van wie jy is, bereid is om die liefde van Christus met almal te deel. Daar is hulp daar buite – jy moet self kies en verantwoordelikheid neem om skoon te kom en skoon te bly. Daar is hoop! As 'n mens aanhou om God te soek, sal jy God vind!
Ultimate survivor is in 2018 uitgegee deur Lux Verbi.
Wenner: Desmond Tutu-Gerrit Brandprys vir debuutwerk
Carike Noeth (CN): Hoe dink jy kan jou boek hoop bring vir jongmense wat in dieselfde omstandighede grootword en dikwels deur bendebetrokkenheid ingesleep word?
Ivor Swartz (IS): Ek dink daai jongmense moet kan weet hulle storie nou kan óf so bly, en die bose kringloop aanhou herhaal, óf hulle storie kan onherroeplik verander word deur een of twee keuses reg te maak. Maar dit sal nooit kan gebeur sonder mentorskap, sonder eerlikheid oor jou swakheid, jou armoede, jou haat, bitterheid, ensovoorts nie. Mentors behoort spasies van veiligheid te skep – 'n mens weet nooit hoe ver die impak van een gesprek, een koffie of een boodskap in 'n jongmens se lewe kan gaan nie.
CN: Wat sou jou advies wees vir jongmense wat sonder 'n pa grootword?
IS: Moenie pretend dat dit nie seer maak, of dat dit jou nie affekteer nie. Die pyn van daai leemte het 'n wilde ma­nier om jou later in jou lewe in te haal – wanneer jy 'n man, 'n vrou, of 'n ouer moet word. Dit is ook okay om te sukkel om God as 'n man of 'n pa te sien. God sal jou nooit afskryf oor jy Hom slegs deur die lens van jou mis­sing dad sien nie. Weet dat God elke dag op die stoep staan en die verte in kyk om te sien of sy seun of dogter nie op die horison verskyn op pad terug huis toe nie.
CN: Jou broer, Deon, het 'n groot in­vloed gehad op jou lewe. Is dit moontlik om oor vergifnis te praat in van­dag se samelewing, en indien wel, wat verg dit van een mens om 'n ander mens te vergewe?
IS: Dis onmoontlik om healing en wholeness in hulle volheid te ervaar sonder om die pad van vergifnis te stap. Dit mag dalk 'n jaar of tien neem om ten volle te kon vergewe, maar 'n verharde hart kan nie vergewe nie. Ek moet nou nog waak teen die bitter-monster wat elke nou en dan in my gemoed opsteek oor dit wat Deon aan ons gedoen het.
CN: Jou storie is een van uitkoms, vryspraak en verandering. Dit bring hoop dat daar uitkoms is. Wat verg dit van 'n mens om deur al hierdie uitdagings as 'n ander, nuwe, vry mens te leef?
IS: Ek lewe sooooooo erg ingestel op dankaarheid. Dit maak die gewig van wat ek deurgaan ligter. Bygesê, ek lewe ook met 'n bewustheid van my storie, en ek "own" dit.
CN: Enige persoonlike opmerkings oor die boek?
IS: Die boek is wel net my storie, maar dit vat raak op soveel ander plekke in ons samelewing. Mense moet kan sien die antwoorde op SA se grootste pro­bleme is nie so maklik soos "hulle moet net ophou so entitled wees en alles afbrand" nie.