February « 2010 « REISGESELSKAP
Park Avenue : Vreemdelinge word Vriende
2010/02/28 by Danie Mouton No Comments »
Stel jou die volgende voor: ‘n middelklas, wit Amerikaanse voorstad waar Afro-Amerikaners in toenemende getalle begin woon. Bendes raak meer aktief in die omgewing, en die woonbuurt verloor sy tradisionele karakter. ‘n Beduidende aantal inwoners, en lidmate van die gemeente, verskuif na ander woonbuurte. Hulle stel dan voor dat die gemeente sy gebou verkoop, en self skuif na ‘n ander woonbuurt. Die leiers besin daaroor en roep ‘n stemming in die gemeente uit: bly ons, of gly ons? Met ‘n klein meerderheid word besluit om te bly. Onmiddellik bedank sowat 30% van die lidmate en verskuif hul lidmaatskap na ander gemeentes in hul nuwe omgewings. Die getraumatiseerde gemeente rig haarself nou meer intensioneel op die veranderde omgewing. ‘n Jeugpredikant begin kontemporêre, publieke musiekuitvoerings (dis nie halleluja’s en metodiste koortjies nie) op die kerk se parkeerterrein vir die gemeenskap aanbied. Jongmense kom. Hulle ouers kom. Gemeente en gemeenskap maak vriende, en meer en meer Afro-Amerikaners sluit by die gemeente aan. Die gemeente reik ook uit na die bendes en ander nood, veral die tipiese nood of behoeftes van nuwelinge in ‘n gemeenskap.
Hierdie is die verhaal van die Park Avenue Metodiste-Gemeente in Minneapolis, in die staat Minnesota, VSA. Die verhaal speel in die sestiger- en sewentigerjare af. Sedertdien het die gemeente ‘n baken geword waar vreemdelinge vriende word en mense ingeskakel word in egte, lewensveranderende gemeenskap oor ook hierdie soort grense heen.
Ek het die gemeente in 2003 die eerste keer besoek, en weer in 2009. Daar is nou ‘n nuwe senior leraar, ‘n Afro-Amerikaner. Die erediens word deur mense van alle denkabre groeperinge bygewoon. Juis vanweë die karakter van uitreik na nuwelinge, beskik hierdie gemeente net oor die ongelooflike vermoë om vreemdelinge welkom te laat voel – en ons het dit nou weer beleef. Die leierspan verteenwoordig die diversiteit waarheen hulle mik. Die predikantespan het lede uit die blanke, Afro-Amerikaanse en Spaanse gemeenskappe. Engels en Spaans word gebruik – die voorbidding is bv in Spaans gedoen. Tydens die erediens word van jongmense, oumense en ander lidmate gebruik gemaak om voorbidding te doen, die Skrifgedeelte voor te lees, ensovoorts. Die diversiteit is voortdurend sigbaar en die eenheid in die verskeidenheid ooglopend. Dit beteken dat jyself, met die diversiteit wat jy bring, baie maklik deel word van die handelinge.
Tydens ons besoek het die Red River in die staat Noord-Dakota, noord-wes van Minneapolis sy walle oorstroom. In die erediens is daar indringend vir die situasie voorbidding gedoen. ‘n Aantal lidmate het gaan help om sandsakke te pak, sodat die gemeente eerstehandse terugvoer oor die situasie gehad het. Die indringende en egte petisie vir God se hulp was opvallend. Die gemeente het die gebruik dat enigiemand wat iemand anders, of ‘n bepaalde situasie, aan die Here wil opdra op ‘n stadium voor in die kerk kom kniel terwyl daar in die groot groep voorbidding gedoen word. Jy kan gaan om, sê, jou nefie wat aan dwelmmiddels verslaaf is, aan die Here te gaan opdra. Terwyl die voorganger in die algemeen bid, kan jy jou eie gebede daarby invoeg. Die konneksie wat hierdie simbolies daad skep tussen God, lewe, en die priesterlike intrede van die geloofsgemeenskap by God, is lewensveranderend. Die gebede word ook nie met ‘n morele meerderwaardgheid (“dat sondaars sal regkom”) gedoen nie, maar as ‘n kreet uit die hart vir God se genadige ingrype. Mens en hul nood word ernstig geneem.
(Hierdie bydrae het aanvanklik in OosKaap eNuus verskyn.)
Posted in: Gemeente, Leierskap
Van onmagtig na bemagtig
2010/02/27 by Danie Mouton 1 Comment »
Onderweg na gestuurdheid
Gemeentes wil graag hul gestuurde roeping uitleef. Baie leraars en lidmate weet die kerk is geroep vir ‘n publieke bediening waar die gemeente ‘n verskil in haar omgewing maak. Daar is twee belangrike bewegings waaraan gemeentes op hierdie reis aandag moet gee:
Die beweging van onbewus na bewus;
Die beweging van onmagtig na bemagtig.
Hierdie bewegings was die tema van ‘n skitterende werkswinkel oor diversiteit wat Elize Morkel en Nelis Janse van Rensburg vandeesweek in PE aangebied het. Persoonlik het hulle my gehelp om fokus en ‘n greep op uitdagings vir gemeente te kry wat van besondere waarde is. Ek verwerk hulle insigte om dit van toepassing op die geestelike reis van gemeentes te maak:
Bewus en onbewus, onmagtig en bemagtig
Die verhouding tussen hierdie twee polariteite of skale kan as kwadrante van ‘n vierkant uitgedruk word:
In kwadrant 4 is die gemeente besig met die bekende, tradisionele bediening. Die doel is om die gemeentelike bediening baie effektief in stand te hou, of selfs te vernuwe, maar steeds binne die grense van die bekende ruimte van “ons” samesyn (die kring van bestaande lidmate). Die gemeente dink nie bewustelik na oor die gemeenskap, of oor siekte en nood in die omgewing nie. Baie middelklas lidmate en leiers weet nie regte van die geweldige nood op hul voorstoep nie, of weet daarvan maar bring dit nie in verband met die Here of geloof in die Here, en die Here se roeping vir ons nie. Almal is onbewus van nood, disoriëntasie, die lewe anderkant die grense wat vir julle bekend is. Die gemeente is onbewus en onmagtig.
Kwadrant 2 is waarskynlik die posisie van verreweg die meerderheid NG gemeentes. Alles wat van kwadrant 4 gesê is, is hier waar. Die werklikheid is dat die gemeente relatief voorspoedig is, die lidmate is mense met kapitaal, reserwes, geleerdheid, wysheid, lewenservaring, mense met besighede, motors, faksmasjiene, of ‘n gemeente met ‘n kerkgebou, aksies e.s.m. Daar is baie potensiaal, maar dit word nie in belang van die omgewing aangewend nie, omdat die omgewing nie bewustelik verken word, of nie doelgerig in verband gebring word met God, geloof, gemeente en gemeentelike roeping nie.
In kwadrant 3, bewus maar onmagtig, het die gemeente grense oorgesteek, en bewus geword van nood in die omgewing. Niemand weet egter hoe om die nood aan te spreek nie. Die behoeftes lyk trouens oorweldigend. Dink aan die groot hoeveelheid armes in die plakkerskamp, terwyl die gemeente se bronne beperk is. Of die werklikheid van verkragting, gesinsgeweld, of drank- en dwelmmisbruik. Hoe gaan ons gemeente ooit ‘n verskil aan die MIV/Vigs-uitdagings maak? Hierdie is ‘n baie pynlike posisie om jouself in te bevind.
Nog ‘n voorbeeld: gemeentes en leraars ervaar hoe die invloed wat hulle in die samelewing het voortdurend kwyn. Dink aan die respek wat die gemeenskap vroeër vir predikante gehad het. Dit is weg. Baie dominees het rondom die The Ultimate Goal-projek, waar gemeentes gevra is om gemeenskapskomitees op dreef te kry, gesê dat hulle dit nie sal kan doen nie. Hulle is of voel gemarginaliseerd en sonder invloed. Dieselfde geld gemeentes en die invloed van die kerk oor die algemeen Waarom is dit so? Watter kragte is aan die werk wat gemeentes, leraars en ander leiers marginaliseer? Hoe gaan ons ‘n verskil maak? Dit, terwyl baie lidmate ook nie regtig kans sien om uit hul gemaksone te beweeg nie.
Hierdie verlies aan invloed verteenwoordig ‘n groeiende bewussyn by baie kerkmense. Hoe meer leiers hiervan bewus word, hoe meer kan hul onmagtig voel om sinvol op die Here roeping vir die gemeente te reageer. Hulle voel hulself as die gevangenes van ‘n onmagtige en onwillige sisteem.
Kwadrant 1 is die posisie wat indiwidue en gemeentes inneem wanneer hulle met uitdagings geworstel het en nuwe weë ontdek het om dit aan te spreek. Hier word ‘n gemeenskaplike roeping om ‘n verskil gemaak geïntegreer met toepaslike planne en aksies wat inderdaad ‘n verskil maak. Hierdie is die ruimte vir bemagtigde response.
Gestuurde gemeentes is voortdurend besig met (1) beweging van onbewus na bewus en (2) beweging van onmagtig na bemagtig.
Dit is gemeentes wat doelgerigte aksie neem om ‘n groter gemeenskapsbewussyn te kweek, en ook voortdurend hul kapasiteit bou om effektief te reageer op die nood van die gemeenskap.
Twee belangrike vaardighede op hierdie reis is:
Plons as strategie om te beweeg van onbewus na bewus;
Die ontwikkeling van bemagtigde response in oorleg met die gemeenskap na wie uitgereik word as toepaslike strategie om die genesing van die Here in die gemeenskapslewe in te weef.
Lees ook meer oor plons as strategie. Dit is ‘n voordrag wat ek voor die SA Missionêre Werkgemeenskap gelewer het op 17 Januarie 2010.
In ‘n volgende bydrae skryf ek oor bemagtigde response.
To Plunge : Congregations crossing Boundaries
by Danie Mouton 4 Comments »
TO PLUNGE …
WHEN CONGREGATIONS CROSS THEIR BOUNDARIES
Paper read at the meeting of the SA Missionary Society on 2010-01-17, Bloemfontein
Plunging as missional strategy embodies what Henry Nouwen calls missional presence:
Plunging, as strategy of the SA Partnership of Missional Congregations, is an example of a South African innovation in the process originally proposed to us by the Church Innovations Institute. It intentionally builds the capacity of congregations to cross boundaries, or – more exactly – to discern the way in which God is already busy guiding them to those outside the current sphere of community. Plunging takes place in Phase 2, the engagement-phase, although it is meant to become a lifestyle for congregations.
2. LUKE 10 : CALLED AND SENT
Luke 10 verses 1 to 12 plays an important role in congregations sharing in the journey proposed by the SAPMC. The passage profoundly shapes their Christian imagination. By means of Dwelling in the Word, that is an extended discourse in the world in front of the text over an extended period of time (Ricoeur), this text creates a world of new missional meaning and possibilities for congregations.
In the first verses of Luke 10 Jesus calls a number of disciples together and sends them two by two, ahead of Him, to every town and place where he was about to go on his journey from Galilee to Judea. They are made vulnerable by the Lord’s instructions: no purse, no bag, no sandals. They go intentionally in complete dependence on the hospitality of those they are sent to. The task is to join people in their daily lives, to work shoulder to shoulder with them, to share peace, to heal the sick. That is wherever they are welcomed. They form new community in the Name of Christ. In this way they participate in the mission of Jesus, the One that was sent by the Father and empowered by the Holy Spirit. In this way the Kingdom of God is made manifest, even where the disciples and the peace are rejected.
This communal missional imagination empowers congregations to develop a missional understanding of the Scriptures, which will gradually change and re-shape the culture in the congregation. Those currently outside the congregational community will become more and more important.
Soon congregations will ask: But to whom is Jesus sending us? Which part of the harvest was prepared in advance by the Father and the Spirit to whom Jesus is sending us, his body, now?
3. WHAT IS PLUNGING?
Plunging refers to the capacity to cross the congregation’s cultural boundaries, which includes conceptual and geographical boundaries. It is a way of extending the peace by deliberately moving outside the current sphere of community, to form new community. The primary agent is the triune God, who sends God’s congregation. In order to obey this call the capacity to plunge needs to be built in the congregational life.
On the SAPMC journey congregations will discern communities to plunge into, to discover if the peace is accepted. They will use their experience to discover to whom God is sending them.
4. PLUNGING AND CULTURE
A few remarks about culture: culture refers to a set of shared attitudes, values, goals, and practices that characterizes an institution, organization or group. We all take part in, and are part of culture, and e.g. all churches are cultural institutions. They are governed by this shared sense of what it is all about.
Our culture is often blind to other possibility, it is often a closed system where we cannot imagine other ways of being and doing, which make it very threatening for us to jump into the murky water of groups we do not feel comfortable with. This activity needs to be conducted in the safe space of a shared journey, wisdom and experience. Hence congregations are clustered in the partnership.
5. THE LOGIC BEHIND PLUNGING : WHY PLUNGE?
5.1 To re-connect with our context and with God’s actions, and to be refreshed and re-energised
That disconnects us with the world in which Father, Son and Holy Spirit are active agents, bringing healing and restoration to. We can re-connect with God’s actions by dwelling, plunging in our world.
If we take the cross-cultural movement, and the serial nature of Christian expansion (Andrew Walls, Lamin Sanneh) seriously, the importance of an embedded communal lifestyle of plunging becomes evident.
5.2 To grow in our teachability
Once we move beyond our boundaries, once we plunge, we experience a different reality. Suddenly our ideas become problematic – we realise that we do not understand, that we need to be taught how to minister in realities that are vastly different from our presuppositions.
5.3 To become aware of our own invisible walls, which keep people out
5.4 To form new community (the Gospel of Plunging)
5.5 To form a bridge community that will be able to guide our ministry forward
6. THE GOSPEL AND PLUNGING
6.1 The plot of the gospel
To plunge is therefore at the heart of the Gospel. When Jesus originally sent the first disciples into the world my forebears were living in Europe, far from God. It was by plunging, and plunging, stretching over centuries, that new community was formed. Some of those Christians came to Africa, as strangers, and brought the gospel here (unfortunately often with their theological and ecclesiological baggage, with a purse).
6.2 Taming the gospel?
We can tame the gospel by institutionalising it, by making it our way of caring for existing members. It often happens in congregations. You can use the gospel to run a congregation in the interest of the congregation. We e.g. exchange the dynamic character of the gospel for the idol of exclusive mutual care for existing members. Mutual, Christian care is part and parcel of the gospel. But it is not the whole gospel.
7. THE BIGGER PICTURE OF PLUNGING
This philosophical approach goes back over centuries and is deeply rooted in Western thought. It reminds me of the metaphor the Greek philosopher Plato, used in his Republic-dialogue, likening us to prisoners being chained in a cave. Behind us people are carrying stuff around, and a big fire is burning in the mouth of the cave. We see only shadows against the walls of the cave, and we take the shadows for reality. We need to be released from our chains, we need to walk in the light to see the real truth, in order for us to apply truth, in this case in the governance of the city.
It is first about theoretical seeing, and then applying it. This model is the death in the pot for missional ministry. It is this model that isolates us from real, vibrating, pulsing life, and which isolates us from God in our midst. The active, triune Fellowship becomes a philosophical or theological construct.
Posted in: English, Gemeente
Richard Osmer oor leierskap in gemeentes
2010/02/22 by Danie Mouton 2 Comments »
Op ‘n verrassende manier is Richard Osmer se onlangse boek, Practical Theology, An Introduction (2008), ook van besondere betekenis vir die gemeentedominee. Osmer is professor by die Princeton Teologiese Seminarium en bekend vir sy publikasies oor lering in gemeentes, soos A Teachable Spirit en The Teaching Ministry of Congregations.
Hy beskryf die vier take van Praktiese Teologie op só ‘n manier dat mens net weet: dit is ook jou taak, die hele leierskap se taak, in die gemeente. Osmer praat doelbewus van “congregational leadership” waarin hy nie net met predikante rekening wil hou nie.
Na aanleiding van konflik in sy eerste gemeente rondom aanpassings op die terrein van die kerkgebou, verduidelik hy dat die teologiese take die volgende is:
Priesterlike luister :
“What is going on in this situation?”. Hierdie is die beskrywend-empiriese taak. Hoe verstaan en interpreteer ons in die gemeente hoe dinge in mekaar steek. Dit kan geskied rondom ‘n episode in die gemeentegeskiedenis, of vanweë ‘n situasie wat ontwikkel het, of na aanleiding van die konteks.
Interpretasie (wysheid) :
“Why is this going on?” Hierdie is die interpreterende taak waar deur middel van verskillende interpreterende lense gevra word na die dinamika van die gebeure.
Normatiewe taak :
“What ought to be going on?”. Hier is profetiese onderskeiding nodig wanneer oor die geïnterpreteerde praktyke gepraat word.
Praktiese taak – dienende leierskap :
“How might we respond?”. Hoe kan ons lei op ‘n manier wat getrou aan die evangelie en effektief is?
Gemeenteleiers as interpreterende gidse
Osmer werk met Charles Gerkin se konsep van die pastor as interpreterende gids. Die pastor het in die moderne wêreld sy outoritêre, hiërargiese gesag en dus sy “reg om gehoor te word” verloor. Dit open egter die moontlikheid dat die pastor meer in kontak met die leefwêreld van mense kan kom, in die vel van die konteks kan inklim, en saam met lidmate op reis kan gaan. Saam gaan hulle na ‘n nuwe landskap, verken dit, interpreteer dit en maak sin daarvan. In hierdie benadering word interpretasie die sentrale taak – soos beliggaam in die vier take wat hy identifiseer.
Osmer skryf oor mense as interpreterende wesens, en praat oor die spiritualiteit van gemeentelike leiers wat op ‘n toepaslike manier begelei deur dialoog tussen die leefwêreld en die normatiewe bronne van die Christelike geloof begelei. Hy doen dit op ‘n werklik verhelderende wyse.
Taak 1 : Priesterlike luister
Die eerste taak, priesterlike luister, verg ‘n “spirituality of presence” van leiers. Vir leiers beteken dit om aandag te gee aan ander in hul spesifieke uniekheid en andersheid in die teenwoordigheid van God. Die sleutelwoord is “attending” – wat bou op die Heilige Gees se gemeenskapsvormende teenwoordigheid in mense se lewens.
Die vorming van nuwe gemeenskap veronderstel priesterlike luister. Hierdie soort luister is nie net ‘n leierskapstaak nie, maar die werk van die hele gemeente. Natuurlik is dit ook ‘n leierskapstaak. Wanneer ons bid, bid ons nie net oor of vir mense nie, maar tree namens hulle by God in – wat luister veronderstel. Wanneer gepreek word, word die teks in verband gebring met die konkrete spesifiekheid van die leefwêreld, wat luister veronderstel.
Daar is ‘n kontinuum van luister en aandag gee – van informele tot formele luister of ondersoek. Hy moedig alle vorme aan – van ‘n informele bewussyn tot meer formele ondersoeke, ook navorsing, in gemeentes. Om teologies-verantwoord op uitdagings te reageer, begin by hierdie ontsluitende luister. Osmer skets verskeie situasies wat vra om ‘b teologies-verantwoorde respons, en dui aan hoe die prosesse by priestelike luister begin.
Taak 2: Interpretasie: wysheid
In ‘n formidabele hoofstuk beskryf Osmer die interpretasie van gebeure. Daar is ‘n kontinuum met twee pole : weldeurdagtheid en teoretiese intepretasie. Om behoorlik na te dink oor elke situasie en teoretiese lense daarop van toepassing te maak lei tot wyse oordeel.
Osmer bespreek Israel se wysheidstradisie op aangrypende wyse, bv met verwysing na die doel van die wysheid as die kuns van rigting verskaf. Hy toon aan hoe die Nuwe Testament Jesus teken as die openbaring van God se verborge wysheid. Hy maak dit alles van toepassing op die taak van interpretasie.
Osmer werk met ‘n kommunikatiewe model van rasionaliteit waarin:
Argumente beredeneer word, wat tot konsensus of dissensus kan lei;
Bewustelik rekening gehou word dat argumente in ‘n bepaalde perspektief ingebed is, en
Teorieë in beginsel as feilbaar gesien word.
Hy gebruik alkoholisme as gevallestudie en toon aan hoe die teoretiese taak om ‘n wyse oordeel te vel, uitgevoer word.
Taak 3: Normatiewe taak: profetiese onderskeiding
Posted in: Boeke, Leierskap
Was ons werklik só?
2010/02/21 by Danie Mouton 5 Comments »
Vandeesweek kom ek af op twee besluite van die Algemene Sinode oor saamwoon, so 40 jaar gelede:
1966: Na aanleiding van ‘n versoek van die Ring van Uitenhage en ander klagtes wat ontvang is oor die sondige verskynsel van ongehude persone wat openlik as gehudes saamlewe en ergenis verwek in die Christelike samelewing, versoek die Sinode die Minister van Justisie beleefd om wetgewing in te dien wat die saamwoon van ongehude persone as gehudes strafbaar maak.
1970: Die Sinode versoek die owerheid om deur middel van doelmatige wetgewing alle buite-egtelike saamwoon met vervolging strafbaar te maak en kerkrade om teen hierdie onheilige praktyke met die kerklike tug op te tree.
‘n Kerk wat sulke besluite neem, is binne die sentrum van mag in die samelewing. Dit is inderdaad waar die NG Kerk was, hoewel die owerheid natuurlik nooit aan hierdie versoek gehoor gegee het nie. Gelukkig ook nie, want die ontugwet was demonies genoeg.
Deesdae hunker baie mense daarna dat die kerk weer standpunt moet inneem. Met soveel moreel-bankrot leiers op die nasionale en plaaslike toneel verstaan mens die behoefte. En te dikwels word geloof net as ‘n private aangeleentheid gesien. Gemeentes en kerkverbande moet ‘n publieke rol opneem.
Maar gee ons asseblief gesonde oordeel as dit kom by die metodes wat ons aanwend en die vennote wat ons betrek.
Leer ons om deur liefde, belangstelling en deernis invloed by mense te verwerf. Genees en vernuwe ons innerlik, sodat ons ‘n getuienis kan hê. Leer ons uitreik na mense, leer ons om buitestanders gasvry te verwelkom, leer ons om dissipels van mense te maak. Leer ons verhoudinge bou van waaruit ons impak op ander se lewens kan maak.
Mag ons nooit weer so aanmatigend wees nie!
Die kode van een tyd en plek
2010/02/20 by Danie Mouton No Comments »
Sy pa was ‘n spoorwegwerker, sy ma ‘n nooi Potgieter, en hy het op Middelburg in die Oos-Kaap grootgeword.
Time Magazine beskryf hom as die belangrikste lewende toneelskrywer.
Athol Fugard, oor wie dit gaan, vertel dat hy “net die kode van een tyd en plek (veral die Oos-Kaap) ken”. Hy sê: “Ek kan op ‘n straathoek staan hier in Nieu-Bethesda of in my ou Port Elizabeth. Ek kan kyk en ek kan ‘n geloofwaardige scenario aanmekaarslaan vir die ou swart vrou wat haar kaalvoet haas om betyds te wees vir die laaste bus, vir die sakeman wat in sy BMW verbyry.” Met verwysing na die VSA, waar hy die laaste 20 jaar woon, sê hy dat hy niks weet van hierdie wêreld waaruit die Amerikaners kom en waarheen hulle op pad is nie. (Onderhoud met Willemien Brümmer, Die Burger 2006-05-26, soos aangehaal deur Hermann Giliomee in By van 2010-02-21)
Geloof en konteks
Dit is ‘n cliché om te sê gemeentes moet hul konteks, hul leefwêreld ken. Tog val dit my op hoe ons daarmee sukkel. Ons gee hoog op dat mense aan huis besoek word, en dat die prediker die wêreld van die hoorders van die Woord ken. Dit is ongelooflik belangrik.
Maar wat maak ons met hierdie kennis?
Die meeste leiers wat ek ken, gebruik hierdie kode bloot om polities-korrek te manevreur tussen:
al die familietwiste,
die onverhandelbare voorkeure van lidmate,
die verborge skandes wat nie genoem mag word nie, en
om aanstoot te vermy.
Mens kan hulle ook nie kwalik neem nie. Baie dominees en kerkraadslede oorleef bloot omdat hulle political animals is wat weet watter patriarge en welke oortuigings nooit aangevat moet word nie. Dis noodsaaklike oorlewingskennis, veral wanneer jy die patriarge leer ken, en gemeenskappe se robuuste tegnieke – waarmee hulle profete wegwerk – in aksie sien.
Waarom die kode van een tyd en plek ken?
Eugene Peterson beklemtoon dat Jesus ons roep om ‘n lokale en spesifieke lewe te lei. Jesus leef elke dag saam met ons en lei ons tot dissipelskap in ‘n lokale en spesifieke plek. Só kom sy koninkryk.
Nogmaals: Jesus vorm ons deur sy Woord en sy Gees op ‘n plek en in ‘n spesifieke tyd.
Die uitdaging is dus dat die geloofsgemeenskap deur die evangelie gevorm word. Die opdrag vir gemeenteleiers is om dinge te doen wat die kode, die DNA, van ‘n tyd en plek transformeer sodat die Jesus Way (Peterson) geïnkarneer kan word.
Die koninkryk kom naby, en breek deur, in die kode van een tyd en plek. Daarom moet ons aansluit, lokaliseer, die tyd en plek ken en join sodat ons getransformeer kan word.
Om saam gevorm te word
Ek kan onthou hoedat ek, terwyl ek as student vakansies op die destydse SA Spoorweë en Hawens se rangeerterreine gewerk het, dikwels gewonder het hoe ek die evangelie gaan toepas op mense soos hierdie.
Dit was die fout. Ek kon nie regtig antwoorde kry nie.
Terwyl ek die evangelie wou toepas op “mense soos hierdie”, het ek nog nie by hulle aangesluit nie, nog nie die kode verstaan en omarm nie. Nog nie gelokaliseer nie, die mense nog nie lief genoeg gehad om deel van hulle te word nie. Letterlik nog nie genoeg ‘n vriend van tollenaars en sondaars geword nie. (“Skuus, ek probeer nie sê die rangeerders was slegter as ander nie, dit was net ‘n wêreld wat ek glad nie geken het nie, en wat nie maskers opgesit het vir dominees-in-wording nie. Sommige van hulle het besondere vriende geword – sien ‘n paar foto’s.)
Mens kan die evangelie nie rasioneel beheer nie – asof dit “ek” is wat deur ‘n proses van teologiese kundigheid rasioneel kan uitwerk wat die evangelie “vir hulle” beteken nie. Terwyl jy nog op hierdie punt staans, kan jy net destruktief moraliseer. Die vorming van die evangelie kom deurdat jy saam met hulle weerloos voor die aansprake van die Woord staan, en sáám gelei word om die evangelie uit te leef.
Eers wanneer jy die kode ken en as dissipel saam met mense leef – die scenario in Fugard se woorde hierbo – kan jy saam met die mense deur die evangelie gevorm word.
Die rol van die regte gewoontes
Die vorming deur die evangelie is ‘n tydsame proses. In hierdie proses is die navolg van geloofsvormende gewoontes die regte ding om te doen. Prosesse soos Woon in die Woord, lectio divina, en…
Stories vertel as geloofsvormende gewoonte. Verhale oor die gemeenskap, uit die gemeenskap, verhale waarin mens fyn luister na wat gebeur en waarmee die Here besig is. Waarderende verhale wat veilige ruimtes, nie-beskamend, skep waarin ons die Here se genade leer ken en verstaan. Verhale wat die “kode van hierdie tyd en plek” beliggaam, en waarin ons soos speurders vra hoe die Here hierin betrokke is en hierdeur werk.
Pasop om die misterie en verwondering uit die stories te haal. Pasop om van die kode van hierdie tyd en plek ‘n bron van moraliserende strooi te maak. Kerkmense en dominees is tog baie goed hiermee. Dan is dit steeds jy wat in beheer is.
En onthou dat alma die reg het om stories te vertel. Hoe meer ons die stories opdiep van diegene wat nie in die gemeente of gemeenskap in posisies van mag is nie, bv die dames in die tuiste vir bejaardes, die plaaswerkers, die onbelangrikers en onbenulliges, soos Fugard se kaalvoetvrou hierbo, sal ons die kode van die tyd en plek leer ken. Dit vat nogal die kuns van veilige ruimtes skep om die stories in die eerste plek te hoor.
Dit neem tyd, verwondering en baie stories – wat op ons gemeenskaplike geloofsvormende reis verbind word met die verhale uit die Bybel, om die kode van hierdie tyd en plek te transformeer tot die ritme van die evangelie. En in hierdie proses word ons self as predikante getransformeer. Ons het ook hierdie bekering nodig.
As bonus: een van die mense wat plaaslike stories goed baie goed kan vertel, is Michelle Faure van die Langkloof (Joubertina)
Tags: fugard, geloofsgewoontes, gewoontes, kode, Onderskeiding, stories
Nederlanders werk by Vukasebenze-Skuiling in Cradock
2010/02/19 by Danie Mouton No Comments »
Die evangelie het ‘n droom in die harte van Cradock se NG Gemeentes wakker gemaak, vertel prop Riana Erasmus, pastorale jeugwerker van Cradock-Oos. Dié visie is in 2005 gebore tydens ‘n naweek saam met Engela Ellis en Johan Theron van die Kingfisher Mobiliseringsentrum. Die onderskeie NG Gemeentes, die ACVV en die Cradockse gemeenskap het hul gawes en tyd gepoel, en vandag is die droom, die Vukasebenze-Skuiling, ‘n Oos-Kaaplandse sinodale projek waar tussen 70 en 80 mense elke weeksdag ‘n bord kos kry.
Personeel van Vukasebenze
Die doel van die skuiling is egter nie net om mense te voed nie, maar om hulle te bemagtig om in Christus ‘n nuwe lewe te begin. Deur opleidingsprojekte kan mense hulle gawes ontdek en ‘n nuwe lewe ontsluit. Dit sluit in:
Hout- en sweiswerk
In samewerking met die plaaslike Polisieforum en die Departement van Onderwys word ook gepoog om ‘n verskil in die lewe van talle straatkinders te maak.
‘n Groentetuin is begin om uitgawes te help dek. Nou lê daar elke dag vars groente op die kombuistafel. Die verkoop van groenteplantjies, tuisgebakte brood, gebruikte klere en die was en pars van die plaaslike gastehuis se linne help verder om uitgawes te dek.
Riana vertel verder: “Ons droom hou nooit op nie en die gemeenskap staan telkens verwonderd hoe die Here elke dag voorsien en nuwe deure oopmaak. So het twee Nederlandse egpare, Dick en Bernike van Mersbergen, en Kees en Greet van Someren, aan die begin van 2010 by die skuiling aangesluit. Hulle werk kliphard, en gee boonop ook finansiële steun. Dankie! Julle het ons prakties kom leer wat dit beteken wanneer ons sê: Vukasebenze! Staan op en werk!”
Twee Nederlandse egpare het aan die begin van 2010 by Vukasebenze kom aansluit.
Vukasebenze en sy mense is ‘n inspirasie!
Posted in: Cradock
Roepingsverklaring Algemene Sinode 2007
2010/02/17 by Danie Mouton 2 Comments »
Elke kerkraad, ring en sinode behoort voordurend te beplan in terme van die Algemene Sinode 2007 se roepingsverklaring.
Dit is ‘n aangrypende dokument wat die pad vir ons uitstippel. Hier volg die teks:
(a) Om met ŉ leerbare gees die wil van God deur sy Woord te leer ken en uit te leef in die uitdagende en komplekse wêreld waarin ons lewe.
Ons is daarvan oortuig dat slegs die evangelie van Jesus Christus mense op die pad van verlossing, versoening en lewende hoop plaas. Daarom wil ons die Woord van die Here tydig en ontydig verkondig, as profete optree en oral getuienis aflê van die hoop wat in ons leef.
Ons word deur God geroep as deel van sy liggaam in Afrika. Ons is dankbaar vir alle positiewe ontwikkelinge op ons kontinent, waaronder die snelle groei van die Christelike geloof. Daar is ook vele tragiese verhale van geweld, misdaad, armoede, hongersnood en die gevolge van MIV-Vigs. Ons betuig ons meegevoel aan die talle slagoffers hiervan en wil meewerk aan genesing vir mens, dier en omgewing. God roep en stuur sy kerk om ŉ verskil te maak. Ons verseker alle owerhede van ons voorbidding.
NG-Familie kuier saam in PE
Powerful people helpless: “We need you God!”
2010/02/16 by Danie Mouton No Comments »
Michelle Faure, from the town of Joubertina in the Langkloof, regularly and eloquently blogs about life in the beautiful town with its equally beautiful people.
In a recent post she writes about a public prayer meeting in the local NG Kerk for rain:
Its not often that I have been in such a meeting, when a community comes together, and acknowledges that they are powerless. Powerful people, money, possessions, land, all dependent now, on a force beyond their control. Make it rain. Please make it rain. The fruit is on the trees, not quite ready for harvest, and we need you God – please make it rain.
Pray with us here in a very dry Eastern Cape Province as you read Michelle’s entire blog post.
Yes, please God: make it rain!
>> Read about a public day of prayer for the draught in Port Elizabeth.