Swaardaanval: Gebeure spook 14 jaar later steeds | Maroela Media
Stephen Trent destyds as leerder aan die Hoër Tegniese Skool Nic Diederichs in Krugersdorp. (Foto: Verskaf)
Stephen Trent is nou 30 jaar oud. Maar die gevoel wat hy destyds as 17-jarige skoolseun gehad het toe hy op die bebloede toneel by die Hoër Tegniese Skool Nic Diederichs in Krugersdorp afgekom het, spook vandag steeds by hom.
Die onlangse nuus oor die swaardmoordenaar Morné Harmse se vrylating op parool het Trent dadelik teruggeneem na dáárdie noodlottige dag op 18 Augustus 2008; die dag toe Harmse met 'n Slipknot-geïnspireerde masker en samoerai-swaard by die skool ingestap en twee leerders en twee van die skool se werkers aangeval het.
Trent het die aanval vrygespring, maar die 16-jarige Jacques Pretorius was nie so gelukkig nie.
"Min het ek geweet dat daardie Maandagoggend in só 'n nagmerrie sou ontaard," vertel 'n nou volwasse Trent.
Hy was daardie oggend bitter opgewonde omdat die skool se nuwe leerderraad – waartoe hy verkies is – tydens saalperiode ingehuldig sou word.
Die leerders was in die saal byeen toe hulle ingelig is dat hulle die vertrek moet verlaat, glo weens 'n bomdreigement. Trent onthou die nuwe leerderraad is aangesê om onderwysers te help om die res van die leerders ordelik uit die saal te begelei.
"Ek het deur die kantoor en ontvangsgebied na een van die hoofgange wat na die klaskamers lei, gehardloop."
Buite die kantoor het hy en nog leerders op die grutoneel afgekom waar Harmse sommige van sy slagoffers met die swaard aangeval het. Daar was verskriklik baie bloed. Só baie bloed dat dit Trent in sy spore gestuit het.
"Dit was nie 'n mooi toneel nie," onthou hy.
"Byna die hele skool het gestorm vir die uitgange, steeds bang en in afwagting op die bom wat sou afgaan. Geen bom het daardie oggend ontplof nie."
Buite die skool het verslaggewers wat hulle na die skool gehaas het, vir Trent en sommige van die ander leerders uitgevra. Hy het die skoolterrein verlaat en sy ma gebel om hom te kom oplaai.
"Harmse het daardie dag besluit om nie net een mens se lewe te neem nie. Sy bedoeling was om 'n punt te bewys en lewens in die algemeen te neem," sê hy.
Harmse was 'stil'
Harmse, toe 'n matriekleerder, was net 'n jaar ouer as Trent.
"Ek het hom net geken van sien. Hy was stillerig. Jy sou nooit dink dat hy die soort mens is wat tot so iets in staat sou wees nie."
Volgens Trent het Harmse nie spesifiek vir Jacques, toe in gr. 9, geteiken nie.
"Daardie jong man was ongelukkig op die verkeerde plek op die verkeerde tyd."
Dit was 14 jaar gelede, maar vir Trent het die gebeure kwalik vervaag. Hy onthou dat hy in sy matriekjaar steeds nie verby die plek kon stap waar hy op die bebloede toneel afgekom het nie.
"Ons sal nooit vergeet wat Harmse daardie dag gedoen het en hoe dit ons almal tot vandag toe nog bybly nie. En dit is net 'n fraksie van die hartseer en rou wat Jacques se ouers en familie vir altyd sal moet verduur."
Trent stem nie saam met die paroolraad se besluit om Harmse op parool vry te laat nie. "Berou bring nie 'n kind terug na sy ouers nie. Dit wis nie die verlede se gebeure uit nie.
"Ek, as medetoeskouer van hierdie grusame moord wat moontlik in 'n massamoord kon of sou ontaard, voel dat Harmse se vrylating nie regverdig was nie. Parool ofte nie.
"Harmse sal in sy lewe nie kan opmaak vir die seer, trane en pyn wat hy veroorsaak het nie. Die pyn wat hy op daardie dag veroorsaak het, sal tot in ewigheid brand in die siele van Jacques Pretorius se medeleerders, vriende, familie en ander geliefdes."
Trent sê Jacques was 'n jong man wat in die fleur van sy lewe weggeneem is. "Ons Hemelse Vader het ander planne vir hom gehad en hy rus nou sag in sy teenwoordigheid."
Aan Jacques sê hy: "Ek weet jy kyk af na ons op aarde en ons stort trane saam met jou familie. Jy is nou op 'n beter plek sonder seer en pyn. Jy sal altyd in ons harte voortleef."
Ek het nie woorde nie. Sterkte aan almal betrokke.
Nee wat, jul maak 'n groot fout om hom terug in die samelewing toe te laat. Hou hom maar nog daar, kan nie sien hoekom 'n mens iemand doodkap en dood luiters jare later rondloop nie, ai hoe mis ek die doodstraf. Hy en Pistoruis kan saam gesels!
Wie is ons om te oordeel? Net God kan oordeel en ons as mens kan net bid dat so iets nooit weer sal gebeur nie.