Toxoplasma gondii is 'n eukariotiese sporosoo wat die katsiekte toksoplasmose veroorsaak.
Die genus Toxoplasma is monotipies. Dit wil sê dat T. gondii die enigste spesie in hierdie genus is.
Die eintlike gasheer van hierdie obligate parasiet is lede van die familie Felidae waartoe die huiskat behoort. Die ongesporuleerde oösiste word in die kat se uitwerpsel uitgeskei. Dit duur 1 tot 5 dae voor die siste sporuleer en besmetlik raak.
Die natuurlike sekondêre gashere is voëls en knaagdiere wat grond, water of plantmateriaal wat besmet is drink of vreet. In die sekondêre gasheer vorm die oösiste tagisoïete wat in die senuwee- en spierweefsel innestel en bradisoïet-siste vorm. Katte vreet hierdie vleis en raak besmet. 'n Deel van die bradisoïete vorm gametosiete wat manlik of vroulik is en seksueel in die kat voortplant.
Mense kan op verskeie maniere besmet raak:
Besmette vleis eet wat nie goed genoeg verhit is nie.
Kos eet of water drink wat deur 'n kat besmet is.
Bloedtransfusie van besmette bloed.
Deur die plasenta van 'n besmette moeder aan haar baba.
Daar is navorsing wat toon dat die parasiet die gedrag van die besmette sekondêre gasheer beïnvloed, byvoorbeeld dat geïnfekteerde rotte 'n verminderde afkeur vir die kat se urine ondervind, en ook makliker as prooi gevang word deur katte.