Burger, Alewyn Petrus * 1924 – Gemeentegeskiedenisargief
Burger, Alewyn Petrus * 1924
Alewyn Petrus Burger is op 15 November 1924 op Middelburg in die destydse Transvaal gebore. Alewyn se oupa was die bekende ds. AP Burger, leraar by die NG Moederkerk op Middelburg, waar hy van 1884 tot 1928 die herder en leraar was. Tydens die Anglo-Boereoorlog was hy veldprediker van die Boeremagte; hy is as krygsgevangene na die Bimthai-kamp in Indië weggevoer.
Sy een seun, die latere legendariese ds. AJV Burger, volg in sy pa se predikant-voetspore. Die word in 1928 leraar by die NG Gemeente Paulpietersburg, en hy tree in 1967 af as redakteur van die destydse Die Voorligter.
Die veldprediker se ander seun was Alewyn Petrus Burger, en ook hy voel hom van kindsbeen af geroepe om die Woord te verkondig. Maar vanweë gereelde epileptiese aanvalle moes hy van sy planne afsien, en in 1914 gaan boer hy op ‘n plaas tussen Middelburg en Hendrina.
In 1918 trou hy met Wilhelmina Hendrina Janse van Rensburg. Uit huwelik is daar vyf kinders gebore — drie dogters en twee seuns na Alewyn Burger (gebore 1924) is die derde kind en vernoem na sy pa, Alewyn Petrus.
Alewyn skryf oor sy ouers: “Ons ouers was belydende gelowiges. Hulle gereelde binnekamergodsdiens elke oggend en elke aand was vir ons ‘n inspirasie. Ons het ook elke aand aan etenstafel huisgodsdiens gehou — alles uit die Nederlandse Bybel en die Nederlandse gesangeboek. My vader het altyd in Hollands gebid, en ek herinner my dat my moeder dikwels aan hom gesê het: `Ou man, die Here verstaan ook Afrikaans.’ Hy het nietemin met die Hollandse gebede volhard, ook aan etenstafel.”
Alewyn begin sy skoolopleiding in 1932 op Bosmanspoort, ‘n tweemanskool. Van 1933 tot 1937 is hy in die skool op Driefontein — met tien leerders en een onderwyser. Hierna gaan hy na die Hoër Volkskool in Heidelberg (omdat die skool Latyn as vak aanbied) en in 1941 matrikuleer hy hier. Hy was kringleier by die CSV, en hy het altyd geweet dat hy predikant moes word. Hierdie roeping is versterk tydens ‘n reeks dienste wat ds. JCG Kotze (die latere “prof Kolie”) in die geskiedkundige ou Klipkerk hou.
Alewyn begin in 1942 met BA (Admissie) aan die Universiteit Pretoria. Hierna is hy ‘n student aan die nuwe Fakulteit Teologie (Afd B) van die Transvaalse Kerk aan die Universiteit Pretoria, waar hy aan die einde van 1949 as proponent gelegitimeer word. Hier behaal hy ook ‘n BD-graad. As ligswaargewig boks hy vir Tuks en hy speel ook 0/19 rugby vir die universiteit se span. Hy ontmoet sy vrou, Susanna Fransina Jonker, ‘n onderwyseres, op Lichtenburg. Sy is ‘n ouer suster van Willie Jonker (die latere professor op Stellenbosch). Hulle is op 10 Desember 1949 getroud.
Na prop AP Burger se legitimasie in 1949, aanvaar hy ‘n beroep na die NG Gemeente Rustenburg-Noord (die naam sou later na Northam verander word). Hier word hy op 4 Februarie 1950 met handoplegging bevestig; die rede word gelewer deur ds. (later dr) CF Beyers Naude, destyds studenteleraar op Tukkies.
Alewyn skryf so oor sy eerste gemeente: “Northam was ‘n gemeente met twee myne en twee groepe boere — tabak- en beesboere. Een myn was die chroommyn, met skuins inloopskagte; die ander ‘n platinummyn met diep sinkskagte. Die onderskeie boerderygemeenskappe was net so verskillend — die tabakboere totaal anders as die beesboere.
“Huisbesoektye en -geleenthede het baie van mekaar verskil. Daar was sewe punte waar daar dienste gehou moes word.”
Van 1956 tot 1960 is Alewyn leraar by die NG Gemeente Stilfontein ‘n nuwe (goud)myndorp — waar die nuwe leraar help met die bou van ‘n nuwe kerkgebou, saalkompleks en twee pastorieë.
In 1970 word ds AP Burger die herder en leraar van die NG Moedergemeente op Potchefstroom, en hier beleef hy meer as ‘n dekade lank liefdevolle samewerking met twee medeleraars. In sy dienstyd hier vind die gemeente se 125-jarige feesviering plaas. Op 6 September 1970 word hy leraar van die NG Gemeente Cachet op Germiston.
Op 14 September 1975 loop die leraarspaar se pad na die NG Gemeente Durban-Noord, waar hy geseënde werk verrig. Totdat die roepstem na Swartruggens hom sy geestelike ankers teen die see laat optrek. Daar was destyds spanning in daardie Wes-Transvaalse gemeente, en die Here het dit so beskik dat ds. AP Burger as deurwinterde predikant met heelwat lewenservaring en menslikheid, sy tentpenne op Swartruggens kom inslaan. Hy was die gestuurde van God op die regte tyd en die regte plek.
Na ‘n dienstyd van agt jaar op Swartruggens, aanvaar ds. AP Burger op 28 Februarie 1988 sy emeritaat. By die geleentheid word daar met dankbaarheid melding gemaak van die besonderse werk wat die leraarspaar op Swartruggens verrig het.
Die Burgers vestig hulle op Potchefstroom, waar hulle die eerste keer in hulle eie huis bly. Hierna dien hy byna ses maande lank as hulpleraar in die NG Moedergemeente Middelburg (Transvaal) — die einste gemeente waar sy oupa meer as 44 jaar lank die herder en leraar was.
Dit was ‘n krisistyd in die “Witkerk” op Middelburg, en onder Alewyn se leiding word die gemeentelike waters weer kalm en rustig. Na sy aftrede sou hy gereeld by gemeentes optree. ‘n Hartomleidingsoperasie het hom erg gekortwiek.
Uit die Burger-egpaar se huwelik is die volgende kinders gebore: Philippa — wat met Peet Vorster getroud is en musiekonderwyseres op Tzaneen is; Elma — ‘n Wiskunde-leerkrag in Potchefstroom, Alewyn — wat predikant word, met Laetitia Nel trou en tans die leraar by die NG Gemeente Wilkruin op Klerksdorp is; Willem — met Marietje getroud en tans professor in Afrikaans aan die Universiteit Pretoria.
Ds. Alewyn Burger bly tot met sy dood op 3 Julie 2014 sterk en gesond. Hy is in sy slaap oorlede. Sy seun en naamgenoot hou ‘n roudiens in die NG Gemeente Mooirivier in Potchefstroom — met Johannes 17 as Skriflesing. Philippa is die orrelis, Willie lewer ‘n huldeblyk en behartig die bedankings; Elma lei die verrigtinge by die gedenkmuur; en ‘n kleinseun, Berndt Burger, lewer ‘n huldeblyk namens die kleinkinders. — Dr Gerdrie van der Merwe VDM (Jaarboek 2015).