Posted on September 11, 2016 September 12, 2016 by Johan
Wat behels dit om met iemand te trou? Wat behels huwelikstrou en -ontrou? Wat beteken die gebod: Jy mag nie egbreuk pleeg nie?
Aan die hand van ons fokusgedeelte gaan ons hierdie vrae beantwoord. Ons tema: Die huwelik en trou – wat God wil. (1) God as Skepper en die mens; (2) Wat die huwelik behels.
God as Skepper en die mens
Opmerklik is dat ons twee weergawes van die skepping van die mens in die eerste twee hoofstukke van die Bybel kry. Die eerste: God het die mens geskep as sy verteenwoordiger, as beeld van God het Hy die mens geskep, man en vrou het Hy hulle geskep / manlik en vroulik het Hy hulle geskep (Gen 1:27). Die mens is man en vrou. Tussen man en vrou is daar ‘n eenheid – die eenheid van gesamentlik mens-wees. God drie-enig skep één menslike wese, ontvou in die twee-eenheid van man en vrou.
Die tweede weergawe het baie meer besonderhede. Soveel besonderhede word gegee dat dit lyk asof alles nie op ‘n enkele dag kon gebeur nie. Ons let op enkeles:
Die Here God het toe die mens gevorm uit stof van die aarde en lewensasem in sy neus geblaas, sodat die mens ‘n lewende wese geword het (Gen 2:7).
Soos wat die pottebakker klei vorm om ‘n produk te maak, het God die mens uit die stof van die aarde gevorm. Hiermee sê die Here ek en jy as mens is skepsel, nietig en afhanklik. Die lewensasem wat God in die mens se neus blaas beteken dat elke asemteug in ons lewe aan God te danke is.
Verder het die Here God gesê: “Dit is nie goed dat die mens alleen is nie. Ek sal vir hom iemand maak wat hom kan help, sy gelyke” (Gen 2:18).
Ons gebruik die woord huishulp en tuinhulp om na die mense te verwys wat in ons diens is, dus ons ondergeskiktes is. Wanneer God besluit om vir die mens ‘n hulp / helper te maak, beteken dit nie dat die vrou ondergeskik aan die man is nie. Immers, God word die Helper van sy kinders in nood genoem (vgl Ps 42:6, 12; 43:5 en Heb 13:6). In Hosea 13:9 (1953-vert) noem die Here Homself sy volk se helper.
Iemand (Vonk) sê die bedoeling is om te verhaal dat God aan Adam sy wederhelfte gegee het. Toe Adam Eva sien, het hy haar onmiddellik as sy gelyke herken – met die enkele verskil dat sy vroulik was en hy manlik. Saam vorm hulle ‘n paar – ‘n twee-eenheid.
Ons lees hoedat God hierdie twee-eenheid tot stand gebring het: Die Here God neem toe ‘n ribbebeen uit die mens, vul die plek met vleis op, en die ribbebeen wat Hy uit die mens geneem het, bou Hy om tot ‘n vrou en bring haar na die mens toe (Gen 2:21b, 22).
Net soos die man is ook die vrou is nie ‘n nuwe skepping nie. Ons sou kon sê dat die Here God die rib / sy van die mens uitbou tot ‘n vrou.
Hoewel die vrou nie man is nie, hoewel sy onderskeie is van die man, is sy eintlik die man se ander helfte – sy wederhelfte. As ons mekaar se wederhelftes is, beteken dit dat ons mekaar nodig het; dat ons op mekaar aangewese is. So kan ons dan sien dat God die huwelik geskep het.
Beteken dit dan dat iemand wat nie tot trou kom nie, nie volledige mens is nie? Allermins. Jesus het in sy reaksie op die opmerking dat dit beter is om nie te trou nie, perspektief gegee: “Wat julle nou sê, is nie vir almal moontlik nie, net vir dié aan wie dit gegee is. Daar is mense wat nie kan trou nie omdat hulle van hulle geboorte af so is, ander is deur mense so gemaak, en ander het self so gekies ter wille van die koninkryk van die hemel. “Wie dit kan doen, laat hy dit doen” (Matt 19:11, 12). Ook Paulus het oor hierdie saak gehandel: Dit is goed vir ‘n man om sonder ‘n vrou te lewe, … Eintlik wens ek dat alle mense kon wees soos ek is. Maar elkeen het van God sy besondere gawe ontvang, die een dít en die ander iets anders (1 Kor 7:1 en 7). Iemand (Oosterhoff) sê tereg ‘n mens mag nie op grond van Gen 2 sê dat die lewe van ‘n man of ‘n vrou wat nie trou nie, misluk het nie. Daar word nie gesê dat die vrou uitsluitend vir die man daar is nie (of ook omgekeerd nie). Daar word wel gesê dat God in die huwelik die vrou aan die man gegee het tot ‘n hulp en ‘n steun in die lewe en hulle saam tot ‘n eenheid saambind.
Wat die huwelik behels
Nadat Adam die eerste minnelied gesing het, gee die skrywer ‘n samevatting: Daarom sal ‘n man sy vader en moeder verlaat en saam met sy vrou lewe, en hulle sal een word (Gen 2:24). Ons kyk na die drie dinge wat hierin na vore kom:
Iemand (Oosterhoff) sê dit beskryf gewoon dit wat elke dag gebeur: ‘n man gaan uit sy ouerhuis om vir hom ‘n vrou te soek – so verlaat hy sy pa en ma. Wanneer die man sy vrou teenkom, verbind hy hom aan haar. Saam vorm hulle dan ‘n nuwe huishouding. Hy meen dat dit so van die begin af God se wil was en dat Hy die mens so gemaak het.
Trouens, toe die Fariseër in ‘n strydgesprek vir Jesus oor geldige rede vir egskeiding gevra het, was sy antwoord aan die hand van Gen 2:24: “Het julle nie gelees dat die Skepper hulle van die begin af man en vrou gemaak het nie? … Hulle is dus nie meer twee nie, maar een. Wat God dan saamgevoeg het, mag ‘n mens nie skei nie” (Matt 19:4, 6). Dat die huwelik van die begin af onontbindbaar is, spruit volgens Jesus daaruit dat God die egpaar van die begin af man en vrou gemaak het.
Die woord wat vertaal is met saam met haar leef (‘83) / haar aankleef (‘53) het volgens die woordeboek (Brown-Driver-Briggs) die figuurlike betekenis van lojaliteit, liefde en toegeneentheid. Stel ons dit breër as dit net van toepassing sou wees op die getroude man, kan ons sê dat wanneer jy iemand as lewensmaat neem, so ‘n persoon die voorwerp word van jou toegeneentheid en jou liefde. Jou eerste en grootste lojaliteit moet wees teenoor jou huweliksmaat.
In die nuusbrief sien ons Willis sê: “Wanneer jy moet kies tussen jou loopbaan en jou huweliksmaat, jou vriende en jou -maat, of selfs jou familie en jou -maat, moet jy altyd jou -maat voor al die ander plaas. As jou eerste lojaliteit nie teenoor jou huweliksmaat is nie, verstaan jy nie wat die huwelik beteken nie.”
Die samevatting van ons teks eindig met die gevolgtrekking: … en hulle sal een word (‘83) / En hulle sal een vlees wees (‘53, Gen 2:24). Veral die grondteks se letterlike vertaling laat ‘n mens onwillekeurig dink aan seksuele eenwording wat tussen man en vrou waar die twee letterlik een vlees word. Natuurlik geld die eenwording beslis ook die liggaamlike. Een vlees wees strek egter veel wyer. Die eenwording raak die twee persone in geheel. Dit dui op die huweliksgemeenskap tussen man en vrou in sy totaliteit. Op grond van hierdie vers lees ons in ‘n huweliksformulier: “Die doel van die huwelik is om tot eer en verheerliking van God as man en vrou, deur ‘n opregte liefde verbonde, mekaar in volle lewensgemeenskap toe te behoort.” Die een word in die huwelik is ‘n totale eenwording. Seksuele intiemheid dien tot die versterking van die eenheid.
Die fondament vir die huwelik wat aan God se doel beantwoord, is wedersydse trou aan mekaar in elke faset van ‘n mens se hele lewe – dit is dan op die terrein van die emosionele, intellektuele en die fisieke.
Soms voel iemand: “my wederhelfte voorsien nie meer in my emosionele behoeftes nie.” Hulle ontdek iemand anders by wie hulle wel emosioneel aanklank vind. ‘n Sogenaamde “emosionele affair” ontstaan. Dit is in sy wese ontrou aan jou wederhelfte. Volgens Willis ontwikkel ‘n emosionele verhouding dikwels tot ‘n seksuele.
Soms besluit iemand om iets te koop waarvan die huweliksmaat liewer nie moet weet nie. Hulle gaan steek so ‘n ding dan weg. So verbreek jy volle lewensgemeenskap. Ook so maak jy jou skuldig aan (ekonomiese) ontrou.
Enigiets wat jy vir jou huweliksmaat geheim hou, is niks anders nie as ontrou. Willis sê tereg: “Geheimhouding is die vyand van intimiteit. Elke gesonde verhouding is gebou op die fondament van eerlikheid en vertroue.”
Wat dan van liefde? So sou iemand kon vra. Iemand (Will Vosloo in Bybellenium) sê: liefde is die klimaat waarin die huwelik moet groei en gedy. Liefde kan egter net ontplooi wanneer daar wedersydse trou is, nooit andersom nie. Trou kom altyd eerste. Sy gevolgtrekking: Daarom kan ‘n huwelik nooit op liefde alleen gebou word nie.
Is dit moontlik om mekaar “in volle lewensgemeenskap toe te behoort? Is dit moontlik om die positiewe eis van die sewende gebod na te kom? Die Here het sy Gees gegee om ons langs die weg van bekering te lei wanneer ons oortree; om ons gewillig te maak en die vermoë te gee om in die huwelik mekaar in volle lewensgemeenskap toe te behoort. Die liefde wat die klimaat is waarin die huwelik en trou moet groei en gedy, is vrug van die Gees se werk in ons wat aan die Here behoort. Ek en jy moet ten opsigte van die huwelik die leiding van die Heilige Gees volg.
Wat behels dit om met iemand te trou? Wat behels huwelikstrou? Wat beteken die gebod: Jy mag nie egbreuk pleeg nie?
Ek sluit af met ‘n opmerking van Oosterhoff: So ingrypend is die huweliksband dat die getroudes nie meer vry en onafhanklik naas mekaar staan nie, maar geheel op mekaar aangewese en aan mekaar verbonde is. Daarom mag die mens hierdie eenheid nie in enige opsig losmaak nie. Hierdie huwelikseenheid is uit God.
As gelowiges is ons volgens die betrokke formulier in die huwelik daartoe geroepe om mekaar “in volle lewensgemeenskap toe te behoort”.
Die preek is beskikbaar in .pdf-formaat. Kliek op die naam wat volg: 2016-09-11-die-huwelik-en-trou-wat-god-wil-gen-2-v18-en-24
CategoriesGebooie vandag, Genesis, Leefwyse as Christen, Preke
Previous PostPrevious (2016 09 11 1e) Hardloop die geloofswedloop gelowig, enduit, voluit Heb 12 v1tot3 ♪
Next PostNext (2016 09 18 1e) Jy moet liefhê en leef as mens van die dag Rom 13 v8tot14 ♪