Kan jy onthou | Ons onthou die lekker dinge van die verlede
Junie 28, 2020 – 12:52 nm
Tagged african grey, Afrikaans, dieretuin, Golden retriever, honde, humor, kompromie, rescue, spanjoel
"As ek in 'n volgende lewe kan terugkom as 'n hond, wil ek in julle huis kom bly". Die opmerking is al male sonder tal deur vele van ons vriende en kennisse gemaak. Dalk is dit omdat hier so baie van hulle is, dalk omdat sosiale media die indruk wek dat dit 'n diere paradys is of ….. en hier is dit baie moeilik om objektief te wees, dalk is dit omdat die spulletjie dalk regtig die huis regeer!
Omdat Izelle deeltyds (al voel dit soms soos voltyds) by die red en plasing van Spanjoele betrokke is, het daar oor die jare 'n konstante stroom van honde, nie net Spanjoele nie, hulle opwagting by die Britse gemaak. Die groot gros is "oldies", wat nie deur meeste mense oorweeg word vir aanneming nie en dan "net vir 'n rukkie hier gaan wees, todat ons vir hulle 'n huis kry". Die laaste stelling is 'n bekende een vir my eggenote en ek het al geleer dat die kanse dat hulle permanente inwoners gaan word, buitengewoon hoog is.
Ons verhouding is een van kompromie. Kom ek verduidelik: My vrou sal aandui dat ons nog 'n hond gaan kry. Ek sal met logika en oortuiging die alternatief verdedig, met weldeurdagte insigte soos dat daar nie plek is vir nog een nie, dat hulle kos alreeds 'n fortuin kos, dat die span se harmonie en samewerking juis nou perfek is en dat wanneer Chené met haar twee ook nog hier is, hulle reeds nege is. Sy sal my rasionele argumente aanhoor, dit oorweeg en my dan die volgende dag inlig dat (nuwe hond se naam) vanmiddag hier sal wees. Teksboek kompromie.
Die huidige spannetjie is 'n mengsel van rasse, kleure en groottes. Interessant genoeg is daar nie op die oomblik 'n werklik 'n dominante Alpha in die pak nie.
Bruno (8) is nou die langste hier, alhoewel hy nie die oudste is nie. Hy reageer ook op Brun, Brunnie en Brunsel. 'n Tipiese groot roomkleurige Golden Retriever, alhoewel ek nog al die jare tevergeefs wag vir hom om enige goud huistoe te bring. 'n Regte groot softy. Hy is by verre die grootste en swaarste in die huis (skrywer uitgesluit), maar het nie 'n aggressiewe sel in sy lyf nie en word selfs deur Savanna (Chene se 5kg Jack Russell) geïntimideer. Wanneer ons vreemde besoekers kry, sal hy gaan soek vir 'n geskenk om vir die persoon te gee, wat al onnoembare items uit die wasgoedmandjie ingesluit het. Ter versagting het hy darem ook al 'n toegedraaide geskenk onder die kersboom gaan haal om 'n goeie indruk te maak. Hy sal sonder blik of bloos 'n vreemde persoon vergesel na die badkamer en saam ingaan om hulle geselskap te hou. Sy nemesis is 'n eekhoring wat in die omgewing bly, en ek is oortuig dis doelbewus, wat heen en weer oor die telefoondraad sal hardloop net wanneer Bruno agter in die tuin rondsnuffel. Tot my groot frustrasie sal hy elke keer as hy in een van die mandjies in die leefkamer wil inklim, eers blaf om toestemming te vra, al is dit drie uur in die nag en twee mandjies is beskikbaar. Sy gunsteling tyd is wanneer ek op die bed sou gaan lê om 'n Sondagmiddag slapie te vang of om te lê en lees. Dan sal hy opspring en met sy amper 40 kg halflyf bo-op my kom lê, wat nou nie eintlik ontspanning vir my beteken nie.
Cody (9) is maar 'n jaar by ons, maar het die huishouding soos 'n tornado getref. 'n Spanjoel/Golden Retriever kruising, wat ingekom het en eenvoudig oorgeneem het. Hy het my op dag een uitgekies en sederdien is hy aan my vas met 'n denkbeeldige een meter toutjie. Waar ek ookal beweeg is hy langs my. Wanneer ek klasgee oor Zoom, lê hy langs my en as ek vir die buurtwag patrollie ry, sit hy paraat op die agtersitplek en soek vir skelms. Al die hondekinders slaap in die leefvertrek, maar meneer het besluit dis nie goed genoeg nie. Met onophoudelike deursettingsvermoë het hy sy pad oopgeveg en is hy nou die enigste een wat saam met ons in die kamer slaap. Die intense gehegdheid veroorsaak ongelukkig ook skeidingsangs. Gevolglik maak hy almal gek as ek iewers heen moet gaan. Hy praat graag terug, ongelukkig met die volume knoppie op sy hardste gestel. Sy nuuskierigheid het veroorsaak dat hy 'n paar keer oor die heining na die bure se erf gespring het (seker so 5 vt), wat hom 'n rugbesering besorg het. Gelukkig het hy geen probleme om enige medisyne in te neem nie. Hy kom sit heel besadig en sluk wat hy moet sluk, sonder enige weerstand. Hy ken ook sy ander name baie goed – Codes, Seun en Codels. Ook ligbruin soos Bruno.
Kylie (12) is 'n roombruin Cocker Spaniel wat ons gered uit uit haglike omstandighede. Sy en haar broer het hulle hele lewe in 'n klein courtyard op sement gebly, met min skuiling en nog minder aandag. Die broer is kort na die redding dood. Kylie was oortrek met vlooie, velsiektes en haar boude het soos 'n bobbejaan s'n gelyk, glad en sonder hare as gevolg van die sementvloer. Sy lyk vandag soos 'n ander hond, maar mens kan ervaar dat die opvoeding agterweë gebly het. My naam vir haar is Gatvlieg of Gatties, omdat sy so sosiaal onbeholpe is. Sy laat my dink aan sekere kinders wat jy in elke klas kry. Daai enetjie wat heeltyd "juffrou, juffrou" en wat glo enige aandag is beter as geen aandag nie. Sy is soos hulle in Engels sê weird. Sy trek skewebek as sy blaf vir aandag, maak die eienaardigste geluide en haar gunsteling is om die ander honde te poke met haar groot neus, al irriteer dit die ander todat hulle grom en hap. Grom en hap is in orde vir haar, want dit beteken aandag of van hulle of van ons wat sal raas. Sy sal maar altyd ons afvlerk enetjie wees.
Lulu is een van die twee oudstes in die huis op amper 14. Sy was 'n werkshond wat haar staal gewys het by die hawe om verstekelinge op bote uit te snuffel. Toe sy te oud geword het om te werk, wou hulle haar eenvoudig uitsit. Izelle het ingegryp en vir haar nog 'n paar jaar se rustige aftrede gereël. Omdat sy letterlik van haar slaapplek na haar werkplek en terug na haar slaapplek geleef het, het sy geen troeteldier vaardighede nie. Nou is sy boonop heeltemal blind en seker 90% doof. Dié bruin en wit Springer Spaniel het vinnig aangepas en geleer waar die water is (iets wat sy by die kiloliters verslind) en sy weet ook presies waar die plekkie is waar sy haar kos kry. Verder gaan loop sy haar draaie op 'n spesifieke roete, val af en toe in die swembad en slaap die res van haar dag om. Sy kom sê soms hallo, maar soos 'n tiener wie se ouers aandring dat hulle 'n langverlore familielid moet kom groet.
Die ander ou tannie is 'n swart Pug genaamd Trixie of Girlie, wat ook amper 14 is. Haar eienaar bly in die omgewing, maar mag nie diere aanhou waar sy huur nie. Girlie is nie 'n kontakhond nie en wil nie opgetel of gedruk word nie. Sy sal dalk teen jou kom sit, maar dis so ver dit mag gaan. Haar stembande is verwyder, blykbaar omdat sy nooit opgehou blaf het nie. Sy het dit op 'n manier oorkom en blaf steeds lekker saam, net effens sagter as vroeër. Haar missie in die lewe is om Gatvlieg te teiken. Sy sal haar heeltyd omsingel, in haar gesig blaf of haar bestorm. Gelukkig is Gatvlieg salig onbewus van die aanslag en heers daar gelukkig steeds harmonie in die pak. Trixie het 'n baie effektiewe boudswaai ontwikkel, wat sy op ons en al die ander honde toepas. Sy stamp soms een van die ander dat hulle steier, sonder enige provokasie, en dan sien jy die verbasing in hulle reaksie. Sy sukkel maar met rumatiek, maar met medikasie bly dit min of meer onder beheer. Sy het my as alternatiewe eienaar identifiseer en volg my ook soos 'n stertjie.
Cassie (5) is aangeneem met die veronderstelling dat sy Spaniel in haar het. Sy lyk soos 'n Border Collie, is so slim soos 'n Border Collie en tree op soos 'n Border Collie. In my oë is dit soos die gesegde oor 'n eend en is sy 'n Border Collie. Sy het die gevoelvolste oë wat tot in jou siel kyk. Daar moes iewers in haar onbekende verlede mishandeling voorgekom het, wat haar baie skugter en versigtig maak en wat veroorsaak het dat dit maande geneem het voordat sy uit haar dop begin kruip het. Sy bly steeds uiters bang vir harde geluide of enige bewegings wat bedreigend kan lyk. Sy het Emile uitgesonder as haar gunsteling en spandeer meeste van haar tyd op sy bed of in sy kamer terwyl hy studeer. Sy het die skerpste ore in die pak en sal besoekers by die hek hoor lank voor enige van die ander. Ongelukkig sien sy dit ook as 'n lekker tydverdryf om net een blaf te gee en dan dop te hou hoe die hele pak histeries reageer en blaf dat hoor en sien vergaan, terwyl sy dan iewers in die son gaan lê en in haar mou lag.
Die laaste een van die pak sou Izelle eerste genoem het. Haar onbetwiste gunsteling, 'n Amerikaanse Cocker Spaniel met die naam Marley. Tot haar frustrasie noem ek hom Buddy, waarop hy beter reageer as op sy eintlike naam. Marley is vir my 'n Labrador se naam, seker maar na aanleiding van die rolprent 'n paar jaar gelede. Marley is ook al 10 en is die hond met die dikste hare wat ek nog gesien het. Hy moet ook twee keer vinniger geskeer word as al die ander. Marley moet eintlik 'n skoonheidsalon oopmaak, want hy groom vir Cody en Bruno elke oomblik wat hy die geleentheid kry. Die twee lyk soms soos natgereënde hoenders van al die gesig lekkery. Jy sal Marley en Gatties altyd kry waar Izelle is. Haar twee dissipels. Izelle se liefde vir American Cocker Spaniels kom al 'n lang pad en sy wil maar altyd ten minste een van hulle in die pak hê.
Nou dat al die akteurs bekend is, kom ek verduidelik hoe 'n herhalende toneelstuk (tragedie/komedie) hom elke oggend in ons huis afspeel. Een van die slapendes in die leefvertrek sal rondom halfvyf of vyfuur van hulle laat hoor (gewoonlik een van Izelle se twee volgelinge), wat dan vir Cody inspireer om Izelle se aandag daarop te vestig dat dit kostyd is. Hy sal dit doen deur bo-oor haar gesig te gaan lê, todat sy verplig is op te staan.
In die kombuis sal sy eers almal laat uitgaan om hulle draaie te gaan loop. Iets wat hulle moreel verplig laat voel om dié belangrike gebeurtenis vir die hele buurt aan te kondig. Hulle kry dan ontbyt, elkeen op sy eie plek. Die volgende hoofstuk in die toneelstuk is wanneer sy dan die gangdeur oopmaak en die hele spannetjie, behalwe Lulu, die gang afstorm na ons slaapkamer.
Izelle sal nou haar troepe begin mobiliseer en organiseer. Dit klink min of meer so:
"Kom Buddy, kom ek help jou op, nee jy kan nie bo-op pa gaan lê nie. Kom lê hier onder. Cassie, klim op. Bruno, kom lê hier langs die bed, daar's nie plek vir jou bo-op die bed nie. Cassie, ek het gesê klim op. Cody, waar gaan jy nou heen. Cassie, klim op. Kylie, klim in die mandjie. Girlie, kom uit die gang uit, jy kan ook hier kom lê. Cassie klim nou op."
Teen die tyd staan ek maar op en gaan maak koffie. Jy sou verwag dat, aangesien die meeste van hulle nou in die slaapkamer lê, dinge darem stil en rustig in die leefarea sou wees.
Maar die dieretuin hou egter nie op met die vierpotiges nie. In die leefarea wag daar ook 'n African Grey, 'n Kaketoe, 'n Kokketiel en 'n Lovebird.
Hendrik is die African Grey. Ook al 12 jaar oud. Sy vorige eienaars het hom vir 'n vakansie hier laat bly en hy het nooit weer weggegaan nie. Sy naam was eintlik Henry, maar hy het vir ons meer soos 'n Hendrik gelyk. Hy het 'n redelike goeie woordeskat, maar spesialiseer eintlik in geluide. Hy kan die garagedeur se oopmaak so goed doen, dat ek al gaan kyk het of iemand nie dalk probeer inkom nie. Hy roep vir Izelle in my stem en sy reageer gereeld om te hoor of dit ek is wat haar gesoek het. Hy roep ook vir Emile, Chené, Kylie en Bruno. Sêgoed sluit in: "kom hierso", "stop dit", "waar's ouma", "gee pad", "wat maak so", "daar's hy" en "province". Hy fluister ook: "Wie's daar?" Hy laat val 'n bom van 'n hoogte af wat dan ontplof, fluit 'n paar deuntjies en is lief om te dans, soms so erg dat hy al sy water uitmors. As jy aan 'n stofsuier raak, sien hy dit as badtyd en bemors hy die die hele omgewing. Hy sien homself as een van die honde en stap sonder vrees tussen hulle rond. As een te naby kom sal hy laat waai met "gee pad". Hulle is gelukkig baie versigtig vir hom en gee eerder pad as hy naby kom ('n paar akkurate byte het nogal die gevolg). Hy kry dit gereeld reg om geluidloos af te klim van sy hok, te stap tot waar ek sit en my dan 'n ligte hartaanval te gee as hy my toon byt. Elke middag teen sononder of daar naby het hy 'n gekrys wat mens teen die mure uitdryf. Dis sy manier om te se "gooi my toe, ek wil gaan slaap". Gelukkig bedaar die geluid meestal kort daarna. As ek my foon optel van die kombuis se blad, sê hy onmiddelik: Johan, hallo"
Jody (7) is die Katetoe. Hy is gered uit 'n huis waar hy net sonneblomsaad en menskos gekry het, geen speelgoed in sy hok gehad het nie en waar die mense so gerook het dat hy asemhalingsprobleme ontwikkel het. Hy het vir seker 'n maand by ons steeds na rook gestink. Hy is soos meeste Kaketoes baie liefdevol en geniet alle aandag, alhoewel hy nie graag uit sy hok wil klim nie. Hy praat nie eintlik nie, maar speel graag peekaboo.
Tommy die Kokketiel het ek 'n paar jaar gelede op ons stoep gevang. Ons ken nie sy geskiedenis nie en hy bly super wild.
Gino die Lovebird het al die kleure van die reenboog en is die mooiste van al die geveerdes in die huis. Ons weet ongelukkig ook nie veel van sy agtergrond nie. Hy het die raarste dansie waar hy sy een poot optrek asof die poot mank is en dan gooi hy sy lyf rond. 'n Paar maande gelede het hy 'n maatjie gekry, wat hy baie geniet het. Sy het ongelukkig komplikasies ontwikkel met 'n eier wat sy wou lê, wat nie wou uit nie en sy is dood as gevolg daarvan. Ons sal maar moet kyk om weer vir hom weer 'n ander helfte te soek.
Dis die Brits dieretuin opgesom. Soms is daar nog twee, Chené se twee, die "kleinkinders". Ammo, die Worsie/Jack Russell kruising (sy pa was Bullet) en Savanna, 'n miniatuur Jack Russell. Gelukkig kom die hele spulletjie goed klaar.
Savanna en Ammo
As jy gewonder het waar ek in die ranglys van voorkeur en balangrikheid inpas, doen maar self die sommetjie. Twee kinders, sewe honde en vier voëls. Ek klou verbete aan my veertiende plek, tot die volgende hond sy opwagting maak.
Junie 7, 2020 – 5:56 nm
Tagged Afrikaans, Loftus Versveld, Ondersteuners, Oos-Transvaal, PAM Brinkstadion, Rooi duiwels, rugby, Rugbyhelde, sport, Springs, Verandering
Dis nou byna drie maande wat ek geen sport van enige aard gekyk het nie. Ek is 'n self-erkende sport fanatikus, maar vir geen verklaarbare rede nie, is ek net nie lus om oor en oor na heruitsendings te kyk nie. Ek en Emile gaan stap vanoggend deur die buurt, die plek waar ek die afgelope weke kreatief probeer bly deur te soek na moontlike fotos, vir een van my ander passies, fotografie.
Ons praat oor die reëls wat die Internasionale Rugbyraad voorgestel het en die veel beter reëls wat Nieu-Seeland wil toepas, wanneer wedstryde weer toegelaat gaan word. Net daar neem die gesprek toe 'n heel ander wending. Ons praat oor hoe dit was vir my generasie, voor televisie, rekenaars, selfone en tablette en hoe ons sport, veral rugby beleef het. Wat was dit wat ons lief gemaak het vir sport? Ek sal wil weet van die mense wat belangrike besluite neem oor die toekoms van die spel, of hulle ooit daaraan dink wat dit is wat jong ondersteuners lok na die spel en wat van hulle lewenslange, lojale en entoesiastiese toeskouers sal maak.
Terug in die verre verlede was dit tradisie vir my om saam met my pa en ooms, Saterdag na Saterdag of op PAM Brinkstadion of op Loftus Versveld deur te bring. Nie net vir die tyd wat dit neem om 'n wedstryd tussen twee topspanne dop te hou nie. Nee, daar was 'n laerskole wedstryd, gevolg deur 'n hoërskole wedstryd, die 0/20's van die twee unies, die B-spanne en dan eers die hoofwedstryd. Daar was geen pom-pom meisies, vuurwerke en foefies nie. Jy het jou sak naartjies (heerlike groot, soet naartjies met los skille, wat vandag seker net vir die oorsese mark bestem is) saam met jou pakkie biltong gekoop en dan was jy reg vir die dag se rugby. Daai naartjies was ook uitstekende missiele as die skeidsregter nie geblaas het soos hy moes nie. Wie kan die stil afwagting vergeet net voor die hoofwedstryd, wat dan gevolg is deur 'n gejuig wat jy tot by die manskoshuise in Lynnwoodweg kon hoor, wanneer Thys Lourens die ligbloues uit die tonnel gelei het. Dit het die hare op jou arms laat regop staan en jou koue rillings gegee. Dit was die tradisies, wat mens 'n ewige liefhebber van die spel gemaak het. As jy dan uitgeput en half aan die slaap agter in die kar gelȇ het oppad terug van Pretoria na Springs en daar boeremusiek oor Afrikaanse radio gepeel het, dan het jy geweet dit was 'n perfekte dag.
Op ander tye was dit van die hardste klubrugby denkbaar as die aardsvyande Springs en Brakpan mekaar getakel het op Olimpia Park se velde. Ander spanne soos Nigel, Polisie en Benoni was ook in die liga, maar die grote was maar altyd tussen die twee buurdorpe. Dit was oorlog. Manne soos Boesman Wilkinson, Ockie Jacobsen, Richard McKechnie, John Pace en Johan Brits het mekaar behoorlik getakel, net om 'n week of twee later spanmaats te wees in die Rooi Duiwels span, met die legendariese Skip Henderson as kaptein.
Maar ook, al het mense in die jare dit nie noodwendig breed gehad nie, was dit steeds bekostigbaar om saam met jou seun te kon rugby kyk. Die laaste twee jaar se twee wedstryde op een dag, net voor Superugby se afskop, het gewys dat as jy kaartjies bekostigbaar maak, gesinne weer saam sal gaan rugby kyk. Ongelukkig is die mense wat die sport beheer, onder die indruk dat dit die Marvel bemarkingsfoefie is wat die mense laat instroom het.
Seuns van my ouderdom se kamers was van hoek tot kant versier met ons sporthelde. Frik, Mannetjies, Dawie de Villiers, Jan Ellis, Tiny Naude, Syd Nomis en Gerald Bosch (al het hy ons harte gebreek in die Curriebeker finaal op PAM Brink in 1972 met sy drie skepskoppe). Daar was ook 'n paar krieketspelers soos Graeme Pollock, Barry Richards en Mike Procter en ook Gary Player as gholfheld en later Pierre Fourie met boks. Die middelblad van die Huisgenoot en die Sondagkoerant se tydskrif, het ons weekliks voorsien van fotos van al ons helde. Vandag is dit net fotos van Kim Kardashian, One Direction en onbekende Idols wenners. Ons het ook seker gemaak dat ons by elke wedstryd die amptelike program in die hande kry (of anders gestel: jy het geneul todat jou pa geld gegee het om dit te koop) Dit is dan in detail bestudeer, veel meer as ons skoolboeke.
Dan elke paar jaar was daar 'n toer oppad (of 'n toeggh), soos Danie Craven dit genoem het. Die All Blacks, Franse en die Leeus. Australië het minder opwinding veroorsaak as die ander, maar ons was steeds opgewonde. Die afwagting om op ons tuisstadion na die wedstryd te gaan kyk. Hoe opwindend was dit nie om jou provinsiale span te sien speel teen die internasionale manne nie. En die uitdaging vir provinsiale spelers om te kon sȇ, ons het die Franse of die All Blacks geklop. Ek het die los uitgawe in die koerant oor al die spelers soos 'n kleinnood opgepas. Presies geweet wat se werk elke speler doen, sy lengte en gewig en tuisklub. Vandag nog onthou mens die spelers se name. Phil Bennett, JPR en JJ Williams, Mighty Mouse McLauchlan, Willie John McBride, Andy Irvine, Gareth Edwards, Bryan Williams, Sid Going, Colin Meads, Roger Bourgarel, Benoit Dauga en vele meer. Ek het ook glansfotos van die toerspanne gehad (nugter weet waar dit vandaan gekom het). Ek het selfs een of twee langspeelplate met kommentaar oor van die beroemde Springbokseges met beperkte sakgeld aangekoop.
Die toere oorsee was weer 'n ander tipe opwinding, veral die betogertoer in Brittanje en die ander toere wat plaasgevind het voor TV in Suid-Afrika begin het. Om vroegoggend voor skool by my pa en ma in die bed te klim en na Gerhard Viviers se kommentaar te luister, met die weekdag wedstryde teen ander lande se klubs en provinsies. Heerlike herinneringe.
Ons het ons helde nageaap met elke wedstryd wat ons self gespeel het, by die skool en op ons sypaadjie. Ek het leer skop soos Gerald Bosch, met die skewe aanloop en skop met die binnekant van die voet, De Wet Ras se deur-die-bal-hardloop skopstyl, later Naas se geen nonsens bal-neersit-terugstap-en-skop sonder enige fieterjasies. Ons het Joggie Jansen se beroemde duikslag op Wayne Cottrell probeer namaak, maar as jy so klein soos ek op skool was, was dit 'n gevaarlike praktyk. Ek het my vleuelhelde fyn dopgehou om te sien hoe hulle by 'n lynstaan ingooi, want toe was dit nog die vleuel se werk, alhoewel as jy in die laerskool is, was die twee hande ingooi van tussen die bene af, maar eintlik die beste en enigste metode. Rustyd was lemoene tyd. Dan het jy of 'n kwart of 'n agtste lemoen gekry (party skole was maar suinig met hulle lemoene). Maar dit was lekker Outspan lemoene.
Die leerbal (Test of Super Springbok) was jou kosbaarste besitting (saam met 'n stel kouse wat jy by jou rugbyspeler oom gekry) het en is gewoonlik by Ideal Cycles in die middedorp van Springs gekoop. Die winkel se aantrekkingskrag is 'n storie op sy eie. Die bal moes jy gereeld met Dubbin smeer en blinkmaak om die leer te beskerm, anders het nat velde gou die bal se tekstuur en vorm verander. Alhoewel meeste van die balle in elk geval na 'n tyd begin neig het om so rond soos 'n sokkerbal te word. Die kombinasie van 'n harde leerbal, kaalvoete en plekke soos Ermelo en Heidelberg, waar ons die ryp en soms ys van die veld af gespeel het was nie 'n goeie een nie, maar ons het nie gekla nie, solank ons net kon speel. Eers op hoërskool het jy rondom 0/15 met toks begin speel, wat nogal 'n aanpassing was, maar ten minste het die bokant van jou skopvoet nie meer al die pyne gevat nie.
Elke middag was daar 'n reuse rugbystryd op ons sypaadjie saam met al die maats in die buurt, tot halfvyf, dan het die eindfluitjie geblaas, want dit was wanneer my pa van die werk af gekom het. Dan was daar nog 'n halfuur tot 'n uur se balskop saam met my pa todat my ma aangedring het dat ons moet kom eet.
Al my plakboeke het oor die jare verlore geraak en ek sou wat wou gee om vandag weer daardeur te kon blaai.
Hoe en wanneer sport weer gespeel gaan word weet ons nie. Of dit nog dieselfde gaan wees, weet ons ook nie. Dalk sal ons aan groot aanpassings gewoond moet raak. Ek wonder of ek dit wil gewoond raak. Selfs vandag se spel met verdedigingslyne wat herinner aan Rugby League, het my alreeds laat terugverlang na die dae van Piet Visagie, Mof Myburgh en Spiekeries wat skree: Sydee, Sydee, Sydee.
Verandering is partykeer net dit, verandering. Dis nie noodwendig verbetering nie.
Januarie 1, 2020 – 12:40 nm
Tagged 2020, Afrikaans, Nuwejaar, nuwejaars wense, vuurwerke
1 Januarie 2020. Hier sit ek vroegoggend met 'n koppie koffie en wonder of ek nie meer opgewonde oor die nuwe jaar moet wees nie. (Blykbaar nog nie 'n nuwe dekade, as ek na die bekgevegte op sosiale media kyk nie)
Die aftelling het gekom en gegaan en byna geruisloos het die volgende 365 dae sy plek ingeneem. Ek sê geruisloos, want genadiglik was daar bykans geen klappers en vuurwerke in die buurt nie, net veraf op die horison 'n paar kleurryke ontploffings en een of twee ou weermag flares, wat so half gesê het, moenie van my vergeet nie, ek bly ook nog in hierdie gebroke land.
Wat is anders hierdie jaar? Hoekom het ek nie die geykte "ek hoop hierdie jaar is 'n goeie jaar", "voorspoedige nuwe jaar" of "dit kan net beter gaan hierdie jaar" vir my beter helfte gesê terwyl ons na die verligte horison kyk nie. Net 'n sagte, terloopse drukkie. Is dit omdat die vorige kere sê wense nie regtig realiseer het nie, of is dit omdat ons mekaar al so goed ken, dat woorde onnodig geraak het en mens onbewustelik weet wat in die gedagtes van die ander persoon maal.
Ek sien al die prentjies met goeie wense op Facebook en ek "like" al my vriende se inskrywings, maar hierdie jaar dring nie een van die wense deur na my nie, Dit voel soos leë woorde, iets wat gesê word net omdat daar 'n verwagting is dat mens iets moet sê op oujaar. En dis nie die skrywers se fout nie. Ek weet die meeste van hulle bedoel dit opreg.
Dalk moet ek die ouderdom blameer of dalk meer optimisties, wysheid of ervaring. Is ek nie maar net realisties dat niks werklik verander op 1 Januarie nie; dat dieselfde probleme en geleenthede maar elke dag daar is en dit van ons afhang wat ons daarmee maak nie.
Dis dalk die rede dat my nuwejaarsboodskap hierdie jaar gestroop is van die tipiese soetsappige wense:
Mei 1, 2019 – 8:32 vm
Tagged Afrikaans, Bohemian Rhapsody, Freddie Mercury, goue era van musiek, herinneringe, kommune, musiek, plate, Queen, seven single, Springs
Met die onlangse uitreiking van die Queen rolprent, Bohemian Rhapsody, is daar skielik 'n hele nuwe generasie Queen aanhangers. 'n Jonger generasie wat grootgeword het met tegnologie, die internet en digitale musiek. Hulle stream die musiek en laai dit af op mp3 spelers, i-Pods, selfone en tablette en luister dit op koordlose oorfone. Ek hoor opmerkings soos "hierdie ouens is nogal goed" en "dis nou nie BTS nie, maar ek kan hieraan gewoond raak".
Bid jou dit aan; dis nou nie BTS nie! (vir lesers van my generasie, dit is 'n Koreaanse groep wat alle musiek rekords wêreldwyd verpletter)
Maar Bohemian Rhapsody, die rolprent, het my in 'n oogwink teruggeneem na 'n ander era. 'n Meer eenvoudige en ongekompliseerde era. 'n Era wat terugskouend, in stadige aksie afgespeel het, as jy dit met vandag se dolle gejaag na wind vergelyk. Die sogenaamde goue era van musiek, die jare van die sestigs tot min of meer aan die einde van die tagtigs.
Dit was die tydperk van groot name in die musiek wêreld: ABBA, Simon & Garfunkel, die Beatles, die Bee Gees, die Moody Blues, Neil Diamond, ELO, Fleetwood Mac, Heart, Kris Kristofferson en veral ook die onmiskenbare rockgroepe: Led Zeppelin, Foreigner, die Rolling Stones, Status Quo, die Eagles, Boston, Creedence Clearwater Revival, Pink Floyd, Dire Straits, Journey, Nazareth en natuurlik, Queen.
Meeste van my tydgenote se plaatversamelings het vorm begin aanneem tydens ons hoërskooldae. Inligting oor nuwe uitreikings was bitter skraps en het grootliks op toeval staatgemaak. Jy sou toevallig by die platewinkel in Derde straat in Springs instap en deur die plate begin blaai en dan 'n seven single oor die winkel se luidsprekers hoor speel. By verdere navraag sou jy dan verneem dat dit so-en so se nuwe plaat is. As jou beperkte sakgeld nog veilig in jou beursie was, kon jy die nuutste uitreiking aanskaf en kon jy nie vinnig genoeg by die huis kom om dit te luister nie. Nou dat ek mooi daaraan dink, my vakansiewerk by die klerewinkel, twee winkels verder, het seker ook 'n rol gespeel om redelik gereeld toevallig by die platewinkel te gaan snuffel, om nie te praat van die aanvallige jong Engelse skoolmeisie agter die toonbank nie.
Die ander manier om op hoogte te wees van die nuutste musiek, was maar deur jou vriende. As iemand 'n nuwe plaat gekoop het, het jy spoedig daarvan gehoor. Die volgende stap was gewoonlik om te smeek of jy dit so gou moontlik kon leen om dit te kopieer op 'n kasset. Ek onthou ABBA se plaat met dieselfde naam, met liedjies soos SOS, Mamma Mia, I do I do I do en Rock me, wat ek by Carl opgeneem het. Marius was die verskaffer van die Moody Blues se beste treffers, sowel as Schizophonia van Mike Batt. En so kan ek aangaan. Hopelik kan 'n paar vriende ook onthou dat hulle 'n plaat of twee by my geleen het. Daar word gespot dat Pink Floyd se Dark side of the Moon so goed verkoop het, omdat elke persoon wat dit geleen het, dit nooit teruggegee het nie. Op universiteit het manne soos Ogies en Berning, met hulle verstommende plaatversamelings, my eie musiekkennis en -verskeidenheid erg verruim en het ek van musiek bewus geraak waarvan ek in my plattelandse grootword, nooit geweet het nie.
In 1979 het Mike verneem die buurdogter, van die huis waar hy in ons eerste jaar loseer het, het die nuwe dubbel album van Fleetwood Mack, Tusk, gekoop en sy het dit sterk aanbeveel. Ons het met groot afwagting oorgestap, ek eerlikwaar om na Fleetwood Mac te gaan luister en Mike, wel met minder suiwer motiewe. Fleetwood Mac het nie teleurgestel nie, maar vir die res, kan ek nie namens Mike praat nie.
Musiek uit die era is ook nou verweef met herinneringe van goeie tye. Soos die aand toe al ons Tuks manne gaan kuier het by die RAU manne wat saam met ons in matriek was. Soos hulle sê, "what happened in Vegas, stays in Vegas", maar wat duidelik in my geheue vasgebrand het, is Pink Floyd se The Wall wat oor Marius se blou Datsun se luidsprekers weergalm het op die N1. Of die eerste keer toe ek Hot August Night van Neil Diamond gehoor het, en Canta Libre, I am I said en Morningside se rou emosie my soos 'n vuishou in die maag getref het. Daar was die aand toe ons koshuis die Sharp rugbybeker gewen het en sodoende die koshuiskampioene geword het. Nadat die manne die grootste en sterkste hifi in die koshuis tot op die dak van die koshuis gedra het, kon Queen vir die hele Pretoria laat weet "We are the champions". Of die middag toe Org by ons kommune in Sunnyside ingestap het en gesê het: "julle móét hierdie nuwe groep hoor". Die groep waarna hy verwys het was Dire Straits en het ek vir die eerste keer die geniale Mark Knopfler se toorkuns met sy kitaar op Sultans of Swing ervaar. 'n Paar jaar later was daar Private Investigations en Brothers in Arms, wat steeds die vermoë het om emosies te roer elke keer as ek daarna luister.
Maar om terug te keer na Queen. Ook in 1979 het ons in die kommune verneem dat Queen 'n nuwe lewendige opname gaan uitreik, hul eerste. Soos wat ek vroeër genoem het was inligting in die tyd maar skaars en moes jy maar gereeld by platewinkels gaan uitvind wanneer die groot dag sou aanbreek. Op 'n middag het Derick by die huis ingestorm met die dubbel album. Ons wou onmiddelik luister, net om te besef dat nie een van die lede van die huis wat teenwoordig was, 'n platespeler beskikbaar gehad het nie. Hy het onthou van 'n familielid wat in 'n woonstel 'n paar blokke verder gebly het en ons is almal agter hom aan. En dan, dan raak mens weg in die lewendige klank van Queen in 'n tyd waar sulke optredes nie vir ons Suid-Afrikaners beskore was nie. Dis waar die nuwe generasie nie noodwendig begrip sal hê oor hoe dit gevoel het om die ervaring te beleef van 'n nuwe plaat nie. Die naald wat met viniel kontak maak, die effense gekrap en gesuis en dan die ongelooflike klank van Brain May se kitaar en Freddie se stem wat rillings langs jou ruggraat laat afgaan.
Vandag is my musiek ook op 'n digitale platform, op my foon en in enige formaat om dit maklik in te trek vir my radioprogramme op internetradio, of om dit via Bluetooth in die motor of deur 'n luidspreker te speel terwyl ek braai. Maar soms, net soms, wanneer ek weer na Bohemian Rhapsody luister, verlang ek na daai stadige aksie tyd. Toe jy elke liedjie in werklike tyd moes kopieer, maar jy ook tyd gehad het om elke noot en liriek te hoor en waardeer.
Die nuwe generasie sal dit jammerlik nooit ken nie.
Hoe voel ek op die oomblik?
Februarie 26, 2016 – 12:32 nm
Ek kry gister 'n e-pos van 'n ou mater van my, wat al amper twintig jaar in Engeland bly. Ons twee kom 'n lang pad en verstaan mekaar se denke en kompleksiteite.
Hy skryf (en ek haal net 'n stukkie van sy skrywe aan):
My goeie ou vriend,
Ek is verskeurd tussen my hart en verstand. Gelukkig wen my verstand gewoonlik.
Ek sit hier die dinge in SA van 'n afstand af en beskou (en beleef!) en my hart bloei. Ek is van nature 'n optimis en probeer positiewe gedagtes en boodskappe plant. Maar ek is ook 'n realis en dis waar die stryd tussen my hart en verstand vandaan kom.
Vertel my asseblief wat jou gedagtes is, jy wat nader aan die vuur sit.
Hy verwys natuurlik na dit wat tans by die universiteite en in die land aan die gebeur is.
Ek gaan sit voor die rekenaar om hom gou te antwoord en ek besef ek kan nie. Daar is nie 'n vinnige antwoord om alles wat binne my woed, net gou te verwoord nie.
En ek wonder. Hoekom voel ek anders oor wat tans gebeur, as oor al die ander gebeure van die afgelope twintig jaar? Ons het tog nog altyd betogings, optogte en oproer gehad. Dis nie iets wat nou skielik oornag begin posvat het nie. Wat is anders? Hoekom voel ek soos ek op die oomblik voel?
Hoe voel ek, wonder ek skielik?
Ek vang myself die afgelope paar weke dat ek baie meer kort van draad is. Daar is so bedonnerde wolk wat oor my hang. Ek hap na my arme vrou en is ongeduldig as Emile my iets oor huiswerk vra. Die honde se blaffery en die African Greys se gekras werk op my senuwees en ek storm gereeld in die TV kamer in om hulle stil te maak.
Daar bel 'n tele-bemarker en ek sny hom onmiddelik af met 'n "ek stel nie belang nie". Vyf minute later bel daar nog een en ek verloor dit met die man. Toe ek aflui, skrik ek vir myself. Waar het dit vandaan gekom?
Ek ry gister in Tygervallei. 'n (Swart)vrou staan langs die straat en wag om oor te stap. Sy drink die laaste bietjie van haar McDonalds melkskommel en gooi die houer met 'n boog langs haar op die sypaadjie. Ek moes my bedwing om nie stil te hou en haar te konfronteer nie.
Ek beskou myself nog altyd as iemand met 'n gesonde emosionele intelligensie, 'n redelike mens met empatie, met 'n koel kop wat emosies kan herken en gemaklik daarmee kan werk, wat gebalanseerd na enige situasie kan kyk en die meriete van albei kante kan insien. Ek is nog altyd diplomaties en taktvol. Ek oorreageer selde en kan kalm bly in krisis situasies.
Maar ek is nie myself die afgelope tyd nie. Ek is onrustig. Ek is moeilik. Ek is aggressief.
Ek kan nie my vinger presies daarop sit nie, maar ek vermoed ek het 'n idee wat aangaan.
Ek sien wat op die oomblik by die universiteite gebeur. Universiteite waarvan ek oor jare deel van was. Waar ons klas gedraf het, geleer het, gegroei het en drooggemaak het. Universiteite wat besig is om te brand. Universiteite wat klasse onbepaald sluit. Universiteite wat duisende, onskuldige studente die reg ontneem om met hul studies voort te gaan.
Oral word eise gestel en wanneer ruggraatlose besture aan die eise voldoen word die eise verander en verhoog. Oral word geëis dat vise-rektore moet bedank, vise-rektore wat onlangs nog gespog het met hul slim planne om transformasie te verseker. Geboue, kunswerke en historiese standbeelde word vernietig en aan die brand gesteek. Menslike ontlasting word in kantore en lesinglokale uitgegooi. Polisiemanne staan en kyk hoe dié dinge gebeur met 'n non-chalante houding. Wanneer "studente" wel gearresteer word, is dit R800 borgtog en twee weke later word die sake teruggetrek, omdat die eisers dreig om die instansie onregeerbaar te maak indien die sake nie laat vaar word nie.
Oral is politici besig met opruiende toesprake oor grond wat gesteel is en wetgewing word aanvaar wat die afneem van grond wettig maak. Toesprake en uitsprake wat opsweep, verdeel en polariseer. Nie alleen die groepe van wie jy dit in elk geval sou verwag nie, maar ook vanaf die president en sy kaders in verskillende ministeries.
Maar dit gebeur nog altyd. Wat is nou anders?
Ek vermoed dit gaan vir my daaroor dat die eise oor klasgelde, standbeelde wat moet val en Afrikaans as onderrigtaal wat moet verdwyn, alles net rookskerms is. Wat ons nou beleef is 'n doelgerigte aksie teen my as blanke Afrikaner. 'n Totale onverdraagsaamheid teenoor alles wat uit die verlede kom. 'n Miskenning van wie ek is, my taal en my geskiedenis. 'n Aksie wat skree: "Jy is nie welkom hier nie". Dis wat my gemoed so omdolwe.
In die situasie sou 'n mens goeie leierskap van verkose leiers verwag. Politieke-, sake-, gemeenskaps- en godsdiensleiers. Maar die stilte is oorverdowend. Ons is in 'n totale leierskap vakuum. Almal is so besorg oor dit wat hulle kan verloor as hulle eerlike menings met integriteit sou lug. Ons moet tog net nie 'n ding op sy naam noem of uitsprake maak wat nie polities korrek is nie. Ons sit dus met niksseggende uitsprake en veroordelings. En die politici wat die vuur aanblaas, verkeer onder die illusie dat hulle die haat en anargie kan beheer en gebruik soos dit hulle pas. As dié kruitvat ontplof gaan niemand wen nie.
Sosiale media blaas die vlamme nog hoër. Kyk ek na die kommentare oor elkeen van die berigte wat op Twitter verskyn, kom ek diep onder die indruk van die effek van ons skoolstelsel oor die afgelope twee dekades. Die vlak van redenasie en debatvoering is nie eens op graad 1 vlak nie. Daar is net onverdraagsaamheid, ons/hulle denke en beledigings. Beslis nie die plek waar oor die land se toekoms gepraat moet word nie. Daar is ook dié wat net wil oorlog maak. Dis diegene wat nog nooit 'n oorlog beleef het nie. Hulle dink dis soos Playstation. Wat dink die mense sal die gevolg wees as 'n burgeroorlog sou uitbreek? Wie gaan wen? Wie sal oorbly?
Ek het 'n vermoede daar is ook 'n element in van die politieke partye wat voel hulle is verneuk met die skikking wat in die vroeë 90's bereik is. Hulle het nooit hulle rewolusie gehad soos in die res van Afrika nie. Daarom die doelbewuste poging tot polarisasie en verdeeldheid en om gemoedere op te sweep.
Die aanstigters van links en regs, moet ons altyd in gedagte hou, is die ekstremiste. Klein groepies wat die meeste geraas maak, die meeste media dekking kry (omdat dit sensasie veroorsaak wat koerante verkoop) en wat weet dat die massa in die middel gematig is. Al hoe jy hulle kan mobiliseer en aanhits, is met dit wat ons tans beleef.
Ek is een van daai massa in die middel wat net probeer om 'n toekoms in hierdie land te bou. Ek is hier gebore, my voorgeslagte ook. Dis waar ek is en waar ek gaan bly. Dis my land. Ek mag hier wees en geen ekstremis sal dit verander nie. Daar is miljoene wat voel net soos ek. Mense soos die jongmense van alle rasse wat elke oggend by die universiteit se hek bymekaar kom en saam bid. Dis die stemme wat meer gehoor moet word.
My antwoord op die e-pos? Ek weet steeds nie. Ek leef maar elke dag met die wete dat God in beheer is van my lewe. Ek doen wat ek kan in my onmiddelike omgewing. Ek probeer goeie verhoudinge bou met almal in my werksomgewing, is vriendelik met almal wat oor my pad kom. Ek lees minder kommentare op sosiale media en verwyder persone van my profiele af wat ekstremisiese sienings preek.
Ek sien humor in meeste dinge wat gebeur. Ek weet ook dat ons nie ons vertroue in die regering, politici en belangrike mense moet plaas nie. Dis net die Here en gewone mense wat die land sal red. Die groot massa in die middel. Dis hulle wat moet saamstaan en die stemme links en regs moet stilmaak, ook by die stembus.