GRAAD 9 NOVEMBER 2012 TEGNOLOGIE MEMORANDUM - PDF
Download "GRAAD 9 NOVEMBER 2012 TEGNOLOGIE MEMORANDUM"
1 Province of the EASTERN CAPE EDUCATION SENIOR FASE GRAAD 9 NOVEMBER 2012 TEGNOLOGIE MEMORANDUM PUNTE: 100 Hierdie memorandum bestaan uit 9 bladsye.
2 2 TEGNOLOGIE (NOVEMBER 2012) INSTRUKSIES EN INLIGTING 1. ŉ Leerder moet al die vrae van AFDELINGS A, B, C, D en E beantwoord. 2. Sketse moet duidelik, netjies en in potlood gedoen word. AFDELING A AFDELING B AFDELING C AFDELING D AFDELING E TOEKENNING VAN PUNTE MEERVOUDIGEKEUSE-VRAE VRAAG 1  STRUKTURE VRAAG 2  PROSESSERING VRAAG 3  STELSELS EN BEHEER (Meganiese Stelsels) VRAAG 4  STELSELS EN BEHEER (Elektriese Stelsels) VRAAG 5 (14) VRAAG 6 (18) 
3 (NOVEMBER 2012) TEGNOLOGIE 3 AFDELING A: MEERVOUDIGEKEUSE-VRAE VRAAG B (1) D (1) A (1) C (1) A (1) B (1) D (1) C (1) B (1) D (1) Uitdroog (Drying) (1) Vernis (Varnishing) (1) Vries (Freezing) (1) Elektroplatering (Electroplating) (1) Bestraling (Irradiation) (1) AFDELING B: STRUKTURE VRAAG 2 TOTAAL AFDELING A: Ontwrigting van verkeer Die veiligheid van die konstruksiewerkers Die veiligheid van die gemeenskap Die gebruik van plaaslike arbeid Die koste en tyd Opleiding van ongeskoolde werkers Werkskepping (Enige 1 x 1) (1) Staal dele Staal kabels Staal versterkte beton Sand Sement Steen Hout Yster (Enige 2 x 1) (2) Dinamies (of ongelyk) en Staties (of gelyk) (Enige 1 x 1) (1)
4 4 TEGNOLOGIE (NOVEMBER 2012) Treksterkte, Spanning (Tension) Druksterkte/Kompressie (Compression) Skeersterkte (Shearing) Draaisterkte/Torsie (Torsion) (Enige 1 x 1) (1) balk (beam) 2 kolom (column) 3 stut (strut) 4 steunstut (stay / guy) 5 stut (buttress) (5) TOTAAL AFDELING B: 10
5 (NOVEMBER 2012) TEGNOLOGIE 5 AFDELING C: PROSESSERING VRAAG Om te vergoed vir voeding wat verlore gaan in die verwerking van kos. (1) Konstant met woedebuie Geïrriteerdheid Rusteloosheid Ernstige slaapontneming/slaapsteurings (Enige 1 x 1) (1) Hoofpyn Angs Omgekrapte maag (Enige 1 x 1) (1) Preserveermiddels Kunsmatige versoeters Kaffeïen (Enige 1 x 1) (1) Verlies van voedingstowwe Hoër pryse (Enige 1 x 1) (1) E (1) C (1) B (1) A (1) D (1) TOTAAL AFDELING C: 10
6 6 TEGNOLOGIE (NOVEMBER 2012) AFDELING D: STELSEL EN BEHEER (MEGANIESE STELSELS) VRAAG Naam Inset Uitset Motorskêr-domkrag Iemand draai die kruk met die handvatsel Die domkrag lig die motorkar Skêr Krag is toegepas op die skêr deur die hand Die skêr sny die papier Klitser Die hand draai die handvatsel Die lemme van die klits draai ŉ Hand-gedrewe ratlier (windas) Die hand draai die handvatsel op die Die vrag is opgelig of geskuif Fiets ratstelsel windas Die voete druk op die pedale Die wiele draai en die fiets beweeg vorentoe ŉ Katrol is n gegroefde draaiende wiel waaroor ŉ tou, band of ketting kan beweeg om die rigting van ŉ trekkrag te verander. (10) (1) ŉ Persoon kan ŉ tou afwaarts trek om ŉ vrag opwaarts te lig. Katrolle skep ŉ meganiese voordeel om werk makliker te maak. (1) Meganiese Voordeel = = = 2 (3) Draai die band. (1) punt vir die draai van die band 2 punte vir twee katrolle 1 punt vir rotasierigting van die katrolle (4) B : C (1) A : E (1) Die veer-gelaaide ratte pas die spanning van die ketting. (1)
7 (NOVEMBER 2012) TEGNOLOGIE B (1) D (1) C (1) A (1) = = 4 90 omwentelinge (by C ) x 4 = 360 omwentelinge per minuut by D. (5) D draai in ŉ klokgewyse rigting. (1) TOTAAL AFDELING D: 33
8 8 TEGNOLOGIE (NOVEMBER 2012) AFDELING E: STELSEL EN BEHEER (ELEKTRIESE STELSELS) VRAAG Komponent Simbool Gebruik Batterye Batterye verskaf die elektriese krag sodat ŉ elektriese stroombaan kan werk. 1 Druk skakelaar ŉ Druk-skakelaar skakel (push switch) die stroom aan of af. Die elektriese stroom sal net werk terwyl die skakelaar gedruk is. Resistor 3 ŉ Resistor verminder die hoeveelheid stroom 2 wat in die stroombaan vloei. ŉ 470 W resistor, bv. verhoed dat ŉ LED uitbrand. 4 Lig emissie diode (LED) 5 ŉ LED is ŉ baie klein liggie wat aandui of iets aan of af is. LEDs gebruik baie min krag. Lig-Afhanklike Resistor (LDR) 6 7 Lig-Afhanklike Resistor (LDR) is ŉ toestel waarvan die weerstand verander as lig daarop skyn. Dit kan op dieselfde wyse as ŉ termistor gebruik word om lig te maak. 8 Motor 9 Motore verander elektriese energie in Gonser M 10 ( Een punt vir elke deel wat uitgelaat was.) beweging. Die elektrisiteit laat die motor draai. Ons kan dan die motor gebruik om ander dinge te laat beweeg. 11 Die komponent verander elektriese krag na klank. ŉ Voordeurklokkie is ŉ voorbeeld hiervan. (11)
9 (NOVEMBER 2012) TEGNOLOGIE Die stroombaan sal aan of af skakel wanneer die water te koud of warm word. (1) VRAAG Lig-Afhanklike Resistor (LDR) (1) Termistor (1)  Transistor (1) Transistors is elektroniese skakelaars (hulle laat of laat nie toe nie dat die stroom werk). Hulle kan ook die krag in die stroombaan versterk (hulle verhoog die inset). (2) Uitstraal (Emitter) Versamelaar (Collector) Basis (Base) (3) Resistor 1 Grys in die 1 ste band = 8 Geel in die 2 de band = 4 Rooi in die 3 de band = 00 = Ὠ (3) Resistor 2 Violet in die 1 ste band = 7 Blou in die 2 de band = 6 Oranje in die 3 ded band = 000 = Ὠ (3) ste band 7 = Violet 2 de band 5 = Groen 3 de band 0000 = Geel (3) ste band 8 = Grys 2 de band 0 = Swart 3 de band Nil = Swart (3)  TOTAAL AFDELING E: 32 GROOTTOTAAL: 100
NASIONALE SENIOR SERTIFIKAAT EKSAMEN GRAAD 12 FISIESE WETENSKAPPE: FISIKA (V1) SEPTEMBER 2015
NASIONALE SENIOR SERTIFIKAAT EKSAMEN GRAAD 1 FISIESE WETENSKAPPE: FISIKA (V1) SEPTEMBER 015 PUNTE: 150 TYD: 3 uur Hierdie vraestel bestaan uit 17 bladsye en 3 inligtingsblaaie Fisiese Wetenskappe/V1 DBE/September