Communitas » Pinkster
Posts Tagged 'Pinkster'
Verder Geluister: Handelinge 1:1-11 – Hemelvaart
Written by Admin on May 10, 2010 . Posted in Preekstudies, Verder geluister
Donderdag 13 Mei 2010 ~ Hemelvaart: Handelinge 1:1-11
Die Here is nou in die hemel
Dit was verlede jaar hierdie tyd. Om presies te wees, dit was die Sondag na Hemelvaart. Hemelvaart is mos op 'n Donderdag. In die ou dae was dit 'n vakansiedag, maar deesdae is dit 'n gewone werksdag. En dit verwar mense nogal. Hulle vergeet skoon dat die Here na die hemel opgevaar het. Skielik Sondag in die kerk onthou hulle daarvan. En dan word hulle aan die Pinksterdienste herinner wat deesdae op die Sondag na Hemelvaart begin.
Maar terug na verlede jaar se Sondag na Hemelvaart. Op dié dag sit ek en luister hoe die ouderling vir die gemeente verduidelik waar ons nou in die kerkjaar staan, dit is, tussen Hemelvaart en Pinkster. Hy sê: "Gemeente, kyk die saak staan so. Die Here is nou klaar in die hemel. En ons kry die Heilige Gees volgende Sondag".
Ek het lank oor die ouderling se woorde nagedink. Ja, hy verstaan beslis iets van die heilsgeskiedenis, het ek gedink.
Wat is die heilsgeskiedenis? sal julle vra. Die heilsgeskiedenis is die geskiedenis van God se betrokkenheid by die wêreld.
En hierdie tyd van die jaar dink ons in die besonder aan God se betrokkenheid by ons in Jesus Christus. Dis 'n geskiedenis wat hom elke jaar herhaal. Met Paasfees vier ons dat Jesus gesterf en opgestaan het. Nadat Jesus opgestaan het, het hy vir veertig dae op aarde saam met sy dissipels gebly om vir hulle sy leer duidelik te maak. Netsoos die veertig dae wat hy in die woestyn gesit en God se wil geleer het, so het Jesus nou vir veertig dae sy dissipels geleer. Dit was ook die gebruik in die Jodendom van die tyd, dat die jongmans veertig dae by 'n rabbi gebly het wat die leer van die geloof vir hulle 40 keer vir 40 dae lank herhaal het. Tot hulle dit verinnerlik het. Sodat daar geen onduidelikheid sou wees oor wat vir hulle geleer word nie.
En nadat Jesus sy dissipels vir 40 dae geleer het, het hy opgevaar na die hemel. En nog 10 dae later, op Pinkster, is die Heilige Gees uitgestort. En dit is hoe ons dit vandag nog vier: Hierdie jaar was Paasfees en Opstandingsondag op 4 April. Veertig dae daarna is Hemelvaart op Donderdag 13 Mei. En tien dae later, vyftig dae na die opstanding, op Pinkstersondag 23 Mei vier ons die uitstorting van die Heilige Gees. In Engels noem hulle dit Pentecost, wat afgelei is van die Griekse woord vir "vyftig". Ja, ons het die Gees gekry vyftig dae na die Opstanding.
Wanneer ek Handelinge 1:1-11 oor die Hemelvaart van Jesus lees, en ek dink aan die manier waarop die ouderling dit vir die gemeente duidelik gemaak het, is daar drie vrae wat by my opkom – en waaroor ek dink ons tereg op Hemelvaart met mekaar kan praat.
Die eerste vraag is: Waar is die hemel?
Van ouds het die Jode geglo die kosmos bestaan uit die hemel daarbo, die aarde hierso en die onderwêreld daar onder. Mense het nie hemel toe gegaan nie. Die hemel was die plek van God. Wanneer mense sterf, word hulle verhouding met God verbreek, en gaan hulle na die onderwêreld. Die dood is tragies. Dis die einde van 'n mens. In die latere Psalms (Ps 73 en Ps 49) sien ons egter dat die Jode begin het om in die lewe na die dood te glo. In Jesus se tyd het die Fariseërs beslis geglo hulle bly voortbestaan na die dood, maar die Sadduseërs het dit nie geglo nie. Onthou julle toe Jesus gevra is aan watter een van haar mans 'n vrou gaan behoort na haar dood, wat hy geantwoord het? Wel, hy het geantwoord dat ons almal in die hemel kinders van God sal wees, en dat ons nie sal trou nie, en vir ewig sal lewe. Vir Paulus, weer, het die mens uit 'n siel en 'n liggaam bestaan. Die siel was belangriker as die liggaam en dit is die siel wat vir ewig sou voortbestaan.
Deur die eeue het Christene baie beskrywings van die hemel gegee. Die vroeë Christene het aan die hemel gedink as 'n tuin, 'n herstelde paradys, waar daar vrede en rustigheid sou wees. Toe die Middeleeue op sy hoogtepunt was, het Christene die hemel as 'n stad beskryf, die nuwe Jerusalem. Daar sou mense nie dinge doen nie, maar net heeldag nadink oor God, en veral oor Christus se liefde. Die Renaissance, weer, het die hemel as 'n plek van genieting gesien, waar 'n mens jou vriende en familie weer sou ontmoet, en die vreugdes van die lewe sou geniet wat jy nie hier op aarde gehad het nie. Luther en Calvyn, tussen hakies, het glad nie oor die hemel geskryf nie. Hulle het hulle besig gehou met die koninkryk van God hier op aarde en sy uitdagings.
Wat glo ons nou vandag oor die hemel? Ek sou sê ons kan aan twee dinge dink. Die eerste is dat die hemel nie leeg is nie. Dat dit nie net God is wat in die hemel is nie. Dat dit nie net God en Christus is wat in die hemel is nie. Die hemel is 'n plek waar gelowiges by God en Christus is. Miskien sal ons verheerlikte liggame hê. Ons weet dit nie. Ons weet nie waar die hemel is nie. Ons weet nie hoe lyk dit nie. Maar ons weet dat ons by God sal wees. In die hemel.
Die tweede ding wat ons van die hemel durf glo, is dat 'n stukkie van die hemel reeds hier op aarde is, vandat Jesus hier was. Die hemel is hier op aarde as hoop en liefde. En dis hierdie hemelse waardes – hoop en liefde – wat ons elke dag hier op aarde aan moet werk. Want Jesus is klaar in die hemel. Hy het nou vir ons hierdie werk gegee, om die goeie boodskap van liefde en hoop hier op aarde te versprei.
Die tweede vraag waaroor ons op Hemelvaart moet praat, is Wat bedoel Lukas wanneer hy sê dat die Here opgevaar het na die hemel?
Ons het eintlik hierdie vraag noual geantwoord. Die hemelvaart is deel van die heilsgeskiedenis. Die heilsgeskiedenis het begin toe God ons na Sy beeld geskape het. Ons het toe 'n gemors daarvan gemaak deur eerder ander beelde na te volg. En toe het God besluit om na ons beeld gebore te word. En so het God in Jesus Christus vir ons kom wys hoe leef 'n mens werklik na God se beeld. En dis veral Jesus se liefde en deernis, en die hoop wat hy vir ons gebring het, wat maak dat ons nou weer weet: dis hoe 'n mens leef wat na die beeld van God geskape is.
Lukas vertel ons hoe Jesus deur mense se liefdeloosheid gekruisig is, maar daaruit en daarteen opgestaan het, veertig dae sy boodskap van liefde en hoop verkondig het, en toe na die hemel opgevaar het. Dit beteken nie dat Jesus nou op een of ander wolkie daarbo sit nie. Dit beteken dat Jesus van 'n menslike liggaam "oorgegaan" het na die Gees wat nou in ons almal woon.
En daarom kan ons nou maklik die derde vraag antwoord: Wat maak Jesus Christus nou in die hemel? Jesus het sy Gees vir ons gestuur, dat ons almal nou die dinge kan doen wat verwag word van mense wat na God se beeld geskape is. Deur sy Gees verkondig en leef ons liefde en hoop. Hierdie waardes is nou nie meer "vasgevang" in Jesus se aardse liggaam nie. Hierdie hemelse waardes leef oor die hele aarde voort deur sy Gees.
Met Hemelvaart kom hemel en aarde by mekaar uit. Elkeen van ons op aarde kan nou hierdie hemelse boodskap leef soos Jesus dit as mens geleef het: om liefdevol teenoor ons medemens te wees, en ernstig met God te wees. En om in hoop te leef, want die swaarkry hier op aarde, die gebrokenheid wat ons elke dag beleef – dit kan nooit die laaste sê oor ons hê nie.
Mag u in die komende dae, met Pinkster, hierdie goeie nuus nie vir uself hou nie. Dat ons nie deel van die onheilsgeskiedenis word nie.
Geen verdere preekriglyne in Preekargief
Pinkstergemeenskappe 5: 'n Vertrek waar ons verantwoordelikheid neem
Written by Jannie Swart on June 5, 2009 . Posted in Tussenin
Iemand het gister 'n kort, maar treffende, verhaal vertel van die merkbare verskil in die vertrek toe leiers begin verantwoordelikheid neem (sien https://www.communitas.co.za/index.php/dienste/gemeenteprosesse/314-bewegings-van-die-gees/1250-beweging-van-die-gees-8-die-gees-rig-leiers-op-wat-verantwordelikheid-neem?lang=). Dit is presies hierna wat Peter Block verwys, in sy nuwe boek Community: The Structure of Belonging, wanneer hy skryf oor hoe belangrike die gesprek oor eienaarskap ("ownership") vir enige gemeenskapsvorming en -transformasie is. Aangesien Block nie as teoloog skryf nie, ontbreek die perspektief natuurlik dat God die Eienaar is, en veronderstel eienaarskap by hom 'n optimisme t.o.v. die mens se konstruktiewe vermoens. Daarom hou ek meer van die woord verantwoordelikheid as eienaarskap, want daarmee behou ons die teologiese fokus dat gemeentes deel word van 'n beweging (die beweging van die Gees) wat reeds in volle swang is, nie deur onsself geinisieer word nie, en ook nie aan onsself behoort nie. Ons deelname staan altyd in die lig van hoe ons onsself verantwoord ten opsigte van dit waarvan ons die voorreg het ontvang het om te kon deel word. Paulus gebruik dikwels treffende metafore om hierdie aspek te verbeeld, soos bv. dat ons medewerkers (1 Kor. 3 & 2 Kor. 6) en bestuurders (1 Kor. 4) is van dit wat God reeds aan ons toevertrou het.
Block maak egter 'n baie belangrike punt wanneer hy oor eienaarskap of verantwoordelikheid skryf: "We have to realize that each time people enter a room, they walk in with ambivalence, wondering whether this is the right place to be. This is because their default mindset is that someone else owns the room, the meeting, and the purpose that convened the meeting. Every conventional gathering begins with the unspoken belief that whoever called the meeting has something in mind for us. We are inundated with the world trying to sell us something, so much so that we cannot imagine that this time will be different." In die vergadervertrekke van geloofsgemeenskappe is dit daarom uiters belangrik dat leierskap voortdurend 'n klimaat skep waarin mense vertroue kan vind dat hierdie vertrek en vergadering aan God behoort (eerder as die vooraf bepaalde belange van diegene wat die mag het om die vertrek en vergadering te beheer met hul eie agendas), en dat dit gefokus is op die onderskeiding van wat God in gedagte het rondom wat ookal ter sake is (eerder as 'n onderworpenheid aan die manipulasie en verkoopstegnieke wat die belange en agendas moet dien van diegene wat mag het in die vertrek). Dit is wanneer leierskap die vermoee het om so 'n klimaat te skep dat dit 'n vertrek kan word waarin mense verantwoordelikheid neem.
Maar wat veral vir my treffend was toe ek gister die verhaal lees waarna ek reg aan die begin verwys, is dat verantwoordelikheid in daardie situasie die teenoorgestelde van blamering beteken, want "blame" is ook Block se teenoorgestelde van "ownership"! Block skryf oor hoe werklike eienaarskap eers geskep kan word wanneer mense ophou om die blaam vir wat verkeerd is iewers anders te soek. Block stel 'n viertal vrae voor wat leierskap sou kon gebruik om die gesprek oor eienaarskap oop te maak en te fasiliteer, maar, skryf hy, "at some later point (nadat iets soos sy vier vrae reeds goed deur gepraat is), the essential question upon which accountability hinges needs to be asked: What have I done to contribute to the very thing I complain about or want to change?" Ek wil suggereer dat Pinkstergemeenskappe, wat glo dat die Gees teenwoordig en werksaam is in hulle midde om voortdurend nuwe moontlikhede te skep en die toekoms oop te breek, is gemeenskappe in wie se vergadervertrekke die fokus weg skuif van ander blameer vir wat verkeerd is na 'n klimaat van verantwoordelikheid aanvaar om deel te neem aan die moontlikhede wat die Gees skep. Dit geld vir gemeentes se interne sake sowel as gemeentes se verhouding tot die lewe van die breer gemeenskap waarvan hulle deel is.