JY LEES NOU Aftreegeld te min? Voer só die gesprek met jou maat
Kry geldlas jou onder? Só kan jy jou langtermynlening bestuur
Met jul aftrede om die draai besef jy skielik jul neseier is nie na wense nie. Daar sal vinnig plan gemaak moet word . . .
Jul uitgawes ná aftrede behoort net sowat 75% te wees van dit wat julle voor aftrede bestee. Maar as een van julle se aftreegeld julle albei moet onderhou, is dit raadsaam om sommer dadelik jul leefstyl af te skaal.
Ingrypende gesprekke oor finansies met jou lewensmaat kan moeilik wees, maar op die duur kan dit jul goue jare – en ook jul persoonlike verhouding – teen geldstres verskans.
1. Praat nou daaroor
Die eerste hekkie is daardie eerlike gesprek tussen julle as lewensmaats. Dinge kan maklik emosioneel raak, wat dit moeiliker maak om oor praktiese planne ooreen te kom.
Oorweeg dit om 'n finansiële beplanner by die gesprek te betrek, wat met die objektiewe syfers oor lewensverwagtings en begrotingsplanne die emosie uit die gesprek kan haal, sê Annalise De Meillon Muller van Glacier by Sanlam.
2. Praktiese planne
As die kinders uit jul huis is, verkoop dit en kry 'n goedkoper woonplek. En het julle werklik nog daardie groot gesinsmotor – of twee motors – nodig? Skaal af waar julle kan.
Gebruik dan die geld wat jy so spaar om skuld te delg sodat jy skuldvry kan aftree.
As jou skuld gedelg is, kan jy 'n finansiële beplanner raadpleeg oor hoe om enige beskikbare geld belastingdoeltreffend te belê. Onthou Elke bietjie help, en danksy saamgestelde rente kan dit baie aanwas.
As jy oor vyf jaar elke maand R450 teen 8% rente spaar, sal jou opbrengs sowat R33 000 wees. Teen 6% rente sal dit steeds meer as R31 000 wees.
WENK As jy geld wil spaar, vergelyk verskillende beleggingsopbrengste se fooie en opbrengste, en raadpleeg 'n kundige.
Saamgestelde rente: Hoe langer jy spaar, hoe groter jou verdienste. As jy maandeliks net R500 wegsit vir vyf jaar, teen 7% rente, behoort jy R35 800 te spaar. Ná ses jaar is dit R44 530.
3. Heroorweeg jul aftreedatums
Dit is deesdae algemeen vir mense in hul 70's om nog te werk.
Gesonder leefstyle en beter gesondheidsorg beteken langer en aktiewer lewens. Kyk of dit moontlik is om jou en jou lewensmaat se aftrede uit te stel.
Sodoende kan julle langer verdien en meer spaar en ook die tydperk verkort wat julle op aftreegeld moet oorleef.
As julle nie voltyds by die werk kan aanbly ná aftrede nie, vra of julle halfdag of op vryskutgrondslag kan werk – al is dit net een van julle.
4. Bykomende inkomsteplanne
Nou is die tyd om planne te maak oor 'n inkomste vir jou en jou lewensmaat nadat julle afgetree het. Julle sal dalk albei verbaas wees oor hoeveel julle kan verdien danksy jul vaardighede en ervaring.
Wees versigtig om sommer 'n nuwe onderneming te begin – julle kan nie nou bekostig om geld te verloor nie. En julle moet veral nou pasop vir skurke wat julle met ponzi- en piramideskemas wil besteel. As dit te goed klink om waar te wees, dan is dit.
5. Stel vas hoeveel beskikbaar is
Aftreefondsgeld word gereguleer. Jy moet verstaan hoeveel jy kan uitkeer, hoe dit belas word en hoeveel jy moet herbelê. Elke mens se belasting- en aftreefondsbeplanning is uniek; gesels dus met 'n finansiële beplanner oor wat die beste vir jou is.
Jou werkgewer se menslikehulpbronnedepartement moet jou aftreefondsinligting verskaf. Jy kan ook die betrokke beleggingsmaatskappy kontak, of jou finansiële beplanner kan dit met jou toestemming doen.
6. Verstaan hoe jul inkomstebehoeftes kan verander
Tydens aftrede kan jul behoefte aan 'n inkomste uit jul aftreegeld taamlik verander.
Gedurende die eerste vyf tot 10 jaar het afgetredenes gewoonlik 'n bietjie meer inkomste nodig aangesien hulle nog relatief gesond is en dinge kan doen waarna hulle uitgesien het, sê Annalise.
Daarna verminder hierdie uitgawes gewoonlik omdat baie afgetredenes tevrede is om dinge tuis te doen. In hierdie tyd sal julle dalk minder geld gebruik en meer kan spaar. Maar wanneer iemand begin verswak, styg hul mediese uitgawes weer, en dan het hulle weer 'n groter maandelikse inkomste uit hul aftreespaargeld nodig.
Gesels onmiddellik met 'n finansiële beplanner hieroor, want julle sal die geld op so 'n manier moet belê dat julle vir elke fase van jul aftrede genoeg geld het. En dit sal van jul gesondheid en lewensverwagting ook afhang, want die persoon wat die langste leef, sal steeds 'n aftree-inkomste moet ontvang.
Kty hier nog raad
Finansiële raadgewers by fpi.co.za en fia.org.za
Aftreegidse en beleggingsinligting op beleggingsmaatskappye se webtuistes soos Sanlam, Old Mutual, 10X Investments en Allan Gray