Met die verstiging van die verversingspos aan die Kaap, het die rookpyp spoedig ook 'n belangrike rol in die Kaapse sosiale lewe gespeel. Hierdie feit word telkens bevestig deur skriftelike bronne sowel as argeologiese opgrawings.
Op Stellenbosch het die histories-argeologiese ondersoek reeds verskeie kleipype, stele en fragmente opgelewer. Hulle word gewoonlik saam met Chinese porselein- en glasfragmente, yster, ens. gevind wat deel van 'n huishouding se vuilgoed gevorm het. Die konteks waarin hierdie artifakte voorkom is hoogs belangrik, veral daar kelipype as 'n belangrike dateringsmiddel aangewend kan word. Kleipype is van 'n suiwer, harde, roomwit klei met 'n bekopening van 10mm tot 15mm en 'n koplengte van ongeveer 45mm. Die stele is besonder dun en broos met 'n dikte van 5mm. 'n Heel pyp se steel kan enigiets wissel van 200mm tot 'n verbasende 500mm of selfs langer. Dié wat gevind word is egter altyd stukkend, juis die rede waarom hulle oorspronklik op die vuilgiedhoop belang het!
Die klein pypkoppe van die 17de en 1ste helfte van die 18de eeu, is toe te skryf aan die hoë pryse wat vir tabak betaal moes word. Soos tabak egter goedkoper geword het, het die kleipype in grootte toegeneem. Dit blyk dat die meeste vroeë kleipype wat tans op Stellenboch gevind word, van die middelpunt van die kleipypnywerheid, nl. Gouda, afkomstig was.