"Alles het sy bepaalde uur, en vir elke saak onder die hemel is daar 'n tyd:'n tyd om gebore te word en 'n tyd om te sterwe .....'n tyd om dood te maak... (Pred.3:1, 2).
Tolstoy se War and Peace (1869) is een van die topverkoperromans van alle tye. Die verhaal speel teen die agtergrond van 'n Russiese volksgemeenskap af wat ná die inval van Napoleon se magte in 1812 ontwrig is. Hul geesteskrag, liefde vir hul volk en volharding het hulle laat volhard en vrede vind.
Is oorlogvoering geregverdig? Die Bybel regverdig dit indien dit defensief en nie offensief is nie. Met defensiewe word dit wat volkseie is, beskerming. Offensiewe oorlogvoering is roof – gebiedsuitbreiding vir eie gewin soos die eertydse Britse ryk met talle lande waaronder Suid-Afrika gedoen het.
Ongelukkig moet 'n volk wat in vrede wil leef, altyd vir oorlog gereed wees en veg om dit wat vir hulle kosbaar is, te behou.
"….. Julle moenie bang wees vir hulle nie.; dink aan die grote en gedugte Here en veg vir julle broers, julle seuns en julle dogters, julle vroue en julle huise" (Neh.4:14).
Dis in alle oorlogvoering uiters belangrik om te weet wie en waar die vyand is. Hy is soms nie waar hy verwag word nie - jongelinge veg terwyl die werklike vyand in hul midde is soos wat met die Angolese grensoorlog gebeur het. Ou manne het jongelinge laat sterf net om later aan die vyand oor te gee.
Gelowiges streef voortdurend na vrede:
"Laat ons dan najaag wat tot vrede en onderlinge stigting dien" (Rom.14:19).
Geen mens kan egter op dieselfde grondgebied met mense leef wat hulle wil doodmaak nie. Vrede word slegs deur wedersydse begrip en eerbied vir mekaar se andersheid verkry en 'n eie grondgebied ononderhandelbaar. Enige ander vrede is 'n misleidingsfase tussen twee eras van stryd.
'n Volk wat sy vryheid op die altaar van internasionale aanvaarding prysgee, gee sy geesteskrag verraderlik prys en is so 'n vrede dikwels erger as die oorlog self. Die jongste misdaadstatistiek onderstreep dit in geen onduidelike taal nie. Wie plundering en ontwrigting vrede noem, is dwaas; en om vrede met geweld af te dwing, so onsinnig soos om 'n bloedoortapping met 'n lyk te probeer bewerkstellig!
Vrede kan nie afgedwing word nie. Dis 'n proses wat deur regte besluite tot stand gekom en deur onderlinge begrip onderhou word. Daar is nie 'n pad na vrede nie; vrede is die pad en loop oor die kruis van Christus:
"Vrede laat Ek vir julle na, my vrede gee Ek aan julle; nie soos die wêreld gee, gee Ek aan julle nie .... " (Joh.14:27).
Om in vrede te leef moet ons weet dat ons mekaar se wagter is. As dit ontbreek, is vryheid broos en gebeur soos wat met Suid-Afrika gebeur het. Kerke wat altyd die gewete van die volk was, het met die volksvyand geheul en versoening met hulle bepleit wat onmiddellik 'n nuwe stryd ontketen het. Sonder vryheid op 'n eie grondgebied is vrede net so min werd as 'n goue pantoffel aan 'n seer voet!