Die tema is: 2000 - Jubel oor Jesus
Die volgende is subtemas
'N PREEK VIR DIE EREDIENS
Die Hemelse Godsdiensonderrigbeleid
Skriflesing: Deut 6:1-9
Wanneer Israel op die drumpel daarvan staan om die beloofde land binne te trek en dit in besit te gaan neem, tree die Here met hulle in gesprek. En dan voer Hy dié gesprek oor baie aktuele temas en onderwerpe. Oor een saak egter is daar in die hart van die Here 'n brandende passie; die godsdienstige onderrig van die kinders van die Godsvolk!
Dit is 'n baie gesogte en aktuele onderwerp op die bladsye van die Bybel.
Koning Dawid bid in Ps 144:12, dié gebed vir die seuns en die dogters van die volk, wat hy namens God regeer. "Mag ons seuns wees soos plante wat hoog groei in hulle jeug, ons dogters soos hoekpilare, uitgebeitel soos vir 'n paleis." Aan die anderkant waarsku die profeet Hosea die mense van sy tyd dat God se volk ten gronde gaan weens die gebrek aan kennis (4:6, 1953 vertaling). In sy heellaaste opdrag aan sy kerk beveel Christus die dissipels om nuwe gelowiges, sekerlik ook kinders, te "leer om alles te onderhou wat ek julle beveel het." (Matt 28:20).
Behalwe dat Paulus vir sy opvolger, Timoteus, ook dié opdrag tot lering gee (1 Tim 1:11), pleit hy by Timoteus in 2 Tim 3:14 om tog te bly by wat hy geleer het en wat hy vas glo.
In Deut 6:4-9 word die volgende uiters belangrike riglyne deur God self neergelê vir die godsdienstige onderrig van verbondskinders.
Die eise wat aan leerkragte gestel word
Vyftien keer gebruik die Here die woordjies "Jy" en "Jou" van vers 4 tot vers 9. Natuurlik dui dit heeleerstens op die verbondsouers, aan wie die persoonlike, onontduikbare, onoordraagbare en onvervreembare opdrag gegee word om self verantwoordelikheid vir die godsdiensonderrig van hul kinders te aanvaar.
Maar op God se onderrigpersoneel dien ook kategete, dominees, jeugwerkers, VCSV kringleiers, Kinderkranstannies, personeellede van dagskole ... trouens almal wat op een of ander manier by die godsdienstige vorming van die Kerk se jeug betrokke is.
Die eise wat God en sy Woord aan dié onderrigpersoneel stel is die volgende:
i) Hulle moet 'n hart hê waarin God woon. In vers 5 staan dit duidelik en onomwonde geskryf dat God se leerkragte die Here met hart en siel moet liefhê, met al hulle krag. Elkeen van sy personeellede moet dus geredde en toegewyde mense wees wat êrens in hulle lewensgeskiedenis 'n onomstootlike wilsbeslissing geneem het om hulle lewe, hulle hele lewe, hulle hart en hulle siel en hulle krag, aan die Here te gee.
ii) Hulle moet 'n oor vir God hê. Voorop in die Here se gesprek met Sy personeel staan die woordjies "LUISTER!" Voordat die leerkrag van die Here iets oor die Here aan die verbondskinders kan oordra, moet hulleself eers goed na God luister. Voordat hulle voor 'n kategeseklas kan gaan staan, moet hulleself eers in hulle binnekamers kniel. Voordat hulle 'n ontmoeting uit 'n handboek aanbied, moet hulle eers na God se stem in sy handboek, die Bybel, luister.
iii) Hulle moet oor 'n oorgegewe wil aan God beskik. God eis van sy leerkragte gehoorsaamheid. Daarom staan hier 5 keer "Jy moet". Jy moet! God se personeel is mense wat aan die wil van God daadwerklike uitvoering gee en vir wie dit 'n baie hoë prioriteit is. Dit is mense wat leef wat hulle sing: "Doen slegs U wil, Heer."
iv) Hulle moet baie omgee vir kinders. Dit is mense vir wie kinders, en dan veral God se volk se kinders, ontsaglik belangrik is. Dit is mense wat die belange van die seuns en die dogters van die Kerk swaar op die hart dra. Dit is mense wat bereid is om baie tyd en baie krag, soms gepaard met hoë offers, in belang van verbondskinders tot hulle beskikking te stel: in die huise, op die paaie, slapenstyd, soggens vroeg! Dit is mense in wie se hart daar 'n passie leef dat God en die inhoud en beginsels van sy Woord by ons kinders sal uitkom en hulle by Hom.
Die katkisante in die beleid
Dit is nou nogal 'n heerlike verrassing om dit in die Bybel te lees! In die eerste plek is die katkisante nie die kindertjies nie! In sy gesprek oor godsdienstige opvoeding van die Verbondsvolk se kinders, wend die Here Hom eerstens tot volwassenes. Ouers, kategete, dominees, jeugwerkers en noem maar op, hulle moet eers in God se kategese gaan sit, met God se Handboek besig word en Hom as hulle Leermeester ervaar.
Dan is die kinders natuurlik ook die katkisante. Wanneer die Here van die kinders praat, gebruik Hy die Hebreeuse woord wat met "babatjies" vertaal kan word.
Die gelowige Abraham het hierdie geheim beoefen, daarom het hy vir Isak as suigelingseuntjie reeds op die agste dag die verbondsteken, die besnydenis, toegedien. En Hanna het vir Samuel pas nadat hy gespeen was, tempel toe geneem. (1 Sam 1:24) Josef en Maria het toe Jesus net 8 dae oud was in die tempel "tot beskikking van die Here gestel." (Luk 2:22) En Eunice het vir Timoteus "van kleins die heilige Skrif geleer." (2 Tim 3:15)
Iemand het eendag gesê dat 'n mens nooit te vroeg met die godsdienstige opvoeding en vorming van kinders kan begin nie. Jy kan daarmee net te laat begin!
Die leerplan van die beleid
In die aankondiging en bespreking van sy godsdiensonderrigbeleid, kondig die Here ook die leerplan daarvan in vers 6 aan. Dit staan daar duidelik en onweerspreekbaar: "HIERDIE GEBOOIE" Die wese van godsdiensonderrig is dat die Woord van God aan kinders oorgedra word. Daarvoor is daar geen plaasvervanger nie en enigiemand wat iets anders as die Woorde van God aan kinders leer is nie besig met godsdienstige opvoeding van kinders nie.
Geen groter gebrek kan ooit in die opvoeding van 'n kind voorkom as dit naamlik dat die Woorde van God nie aan hulle geleer word nie. En ook geen gevaarliker gebrek nie.
In Ps 119:105 verklaar die Bybel self dat die Woord van God 'n lamp is wat vir mense die weg wys. Dit is die lig op hulle pad. Sonder hierdie lamp en hierdie lig bevind ons jeug hulle in die donker en loop hulle die riskante gevaar om te verdwaal op hulle lewenspad. Op die aktuele vraag in Ps 119:9 "Hoe kan 'n jongmens sy lewe skoon hou?" is die relevante en rusgewende antwoord tot vandag toe nog die uiterste waarheid ook vir óns seuns en dogters: "Deur hom te hou aan u woord!"
Die Here skryf ten opsigte van die leerproses in Deut 6 'n baie spesifieke metodiek voor. Hy sê dat die onderrigmetode die volgende twee dinge sal behels:
4.1 "Jy moet dit inskerp by jou kinders." (vers 7) Die Hebreeuse woord wat vir "inskerp" gebruik word, is die woord 'shanan'. Dié woord se grondige betekenis is om 'n swaard te veil. In oordragtelike sin beteken dié woord dat daar met 'n swaard se punt 'n merk op iemand gemaak word. Dit is presies wat op die Pinksterdag met die pinksterskare in Hand 2:37 gebeur het. Wanneer Lukas skryf dat die mense "diep getref" is, skryf hy in die oorspronklike Grieks dat hulle harte vol gaatjies gesteek was!
"Inskerp" is 'n sterk woord wat daarop dui dat die Woord van die Here doeltreffend en met oortuiging, met krag en met definitiewe effektiwiteit aan die kinders oorgedra word. Dit moet 'n impak op hulle lewens maak.
4.2 Die tweede metode wat die Here voorskryf is dat ons "met hulle daaroor sal praat." Teenoor die spesiale metode en poging van "inskerp" word hierdie normale metode van gesprek as onderrigmetode aanbeveel. Teenoor die inspanning en die erns waarmee "inskerp" gepaard gaan, is daar ook hierdie gemaklike, alledaagse en doodgewone metode: om oor God en die geskiedenis van heil met kinders te gesels.
Die tydrooster van die onderrigbeleid
Vir hierdie grootse taak het die Here selfs vir sy personeel 'n rooster uitgewerk. Hy sê wanneer dit moet plaasvind: ..."as jy in jou huis is en as jy op pad is, as jy gaan slaap en as jy opstaan." (vers 7)
Dit is asof God as't ware aan sy personeellede sê: "Godsdiensonderrig is 'n voortdurende taak. Dit geskied oral en altyd. Dit gebeur van vroeg tot laat elke dag. Dit is 'n eindelose opdrag!"
Die verrassende gevolge van dié beleid
Wanneer aan hierdie opdragte van God gehoor gegee word en dit stiptelik uitgevoer word, volg verrassende gevolge daarop. Ons lees dit in vers 10 en 11. Daarin beloof die Here verbysterende beloftes aan die volwassenes en die kinders van sy volk wat erns maak met die godsdienstige opvoeding van die verbondskinders.
Luister net na sekere van die bykans ongelooflike woorde en terme van die beloftes: "God sal jou bring", "groot en mooi stede", "huise vol voorrade waarvoor jy nie gewerk het nie", "putte wat jy nie uitgekap het nie", "wingerde en olyfboorde wat jy nie geplant het nie", "jy sal kos in oorvloed hê".
God beloof grootskaalse voorsiening en voortdurende seën. Hy beloof oorvloedige voorspoed en onuitputlike voorrade.
En die geheim waaruit dit alles voortspruit? Wat is die geheim daartoe?
Wie 'n oor het, laat hom hoor wat God sê!
Ds Janlu Kuyler