Published: 2016-02-21 Views: 800
Die suidekant van die huis wat baie aan ‘n tradisionele Swart woning met rondawels rondom ‘n lapa herinner. Hierdie akkulturasie was ‘n kenmerk van die Transvaal Styl uit die 1920’er jare.
Sketse vir die kaggel wat deur Skote Petoors se seun gemaak is.
Die Prellers het in 1936 hier kom woon terwyl Eugéne Marais in die rondawelhuis ingetrek het. In 1973 is die huis deur die AEK onder toesig van argitek, Hannes Meiring en kultuurhistorikus, Elize Labuschagne restoureer en as Nasionale Gedenkwaardigheid verklaar. In die restourasieproses is die oorspronklike kaggel weer agter pleister blootgelê en volgens ‘n oorspronklike tekening van Lood Pretorius se seun herstel. Die leiklipbad is ook herstel en die oorspronklike sinknok op die grasdak teruggesit. Die bombuis is verander om aan restourantvereistes te voldoen en die kelder is ongelukkig toegegooi.
Foto van 2002 wys die kaggel wat toegebou was en volgens die sketse gerestoureer is.
Photo of 2002 shows the fire place that was bricked up but later rediscovered and restored with the help of the sketches.
Tydens die Anglo-Boereoorlog veg hy as artilleris in Natal en later as bittereinder in Oos-Transvaal en tree deurentyd op as oorlogkorrespondent vir “De Volkstem” en “De Zoutpansberg Wachter”. Vier maande voor die einde van die oorlog word hy by Ermelo gevange geneem en na Indië gestuur. Na sy terugkeer oorreed Eugéne Marais hom om nie na Argentinië te immegreer nie maar as joernalis by die koerant, “Land en Volk” aan te sluit. Hier lewer hy sy bydrae as redakteur tot 1936. Vanaf 1903 tot 1924 is hy ook assistent-redakteur en vanaf 1925 tot 1926 redakteur van “De Volkstem”, waarna hy redakteur van “(Ons) Die Vaderland” word tot sy aftrede in 1936. Na sy aftrede op Pelindaba in 1936 sit hy sy geskiedskrywing en navorsing vir die Staatsargief voort. Die omvangryke Prellerversameling in die argief in Pretoria getuig van sy baanbrekerswerk en ywer. In 1909 is hy stigterslid van “De Zuid-Afrikaanse Akademie voor Taal, Letterkunde en Kunst” (tans: Suid-Afrikaanse Akademie vir Wetenskap en Kuns). Hy is een van die belangrikste figure in die Tweede Afrikaanse Taalbeweging en een van die stigters van die Taalgenootskap in 1905.
Gesinsfoto van die Prellers in hulle huis.
Die prellers het graag vriende om hulle vergader.
Noordekant van die huis wys die balkon op eerste verdieping waar die teleskoop opgerig kon word.
Die foto wys die ysterklip mure tot vensterbankhoogte en die gesaagde lei daarbo.
Selfs die bad was van leiklip gemaak. Even the bath was built from slate.