“Dis jou storie, Pierre. Vat vir Rusty en gaan doen die onderhoud.” Die nuusredakteur se opdrag was skerp en duidelik.
’n Paar weke vantevore, met die voortvarendheid van ’n Kovsiestudent en die bravade van ’n deurtrapte lid van die UOVS se Kommunikasiekundevereniging, klop ek uit die bloute by die uitsaaisentrum aan. Ek is uitgetof in my eerstespanbaadjie sodat my voornemende werkgewers darem kan sien ek is ’n modelstudent. Ek val met die deur in die huis en verneem (diskreet) of ek as nuusverslaggewer daar kan inval. Ek is versigtig optimisties dat ek darem eersdaags ’n honneursgraad agter my naam kan skryf.
“En hoe sal jy te werk gaan as ons jou Soweto toe stuur en daar’s ’n oproerige skare in die Regina Mundi-kerk?” gooi Sakkie Burger ook sy stuiwer in die armbeurs. Hulle het my toe wel later Soweto toe gestuur waar ek so hittete deur ’n skare opstandiges bokveld toe gestuur is. Burger het sy vraag nie om dowe neute gevra nie, want pas die vorige jaar het Soweto gebrand en die jeug het gerebelleer en klipgegooi soos Suid-Afrika nog nooit vantevore beleef het nie.
“Kan jy op ’n gebalanseerde manier verslag doen, kêrel?” laat loop Jan van Zyl. Maar ek kon op my voete dink en verseker die grootbase van die Suid-Afrikaanse Uitsaaiwese dat ek my verslae met die grootste omsigtigheid sal lewer, want ek besef mos die belangrikheid van die verantwoordelike amp wat ek gaan beklee. En so by so, verseker ek die manne, ’n harder werker en meer lojale amptenaar as ek sal hulle nooit kry nie.
Mikrofoon in die hand, vleg ek deur die malende menigtes in die aankomssaal. Rusty is kort op my hakke, kamera op die regterskouer. “Ek moet hier deur”, beduie ek aan die sekuriteitsman en mik vir die deur wat oopmaak na die aanloopbaan. En toe die Boeing van Kaapstad land, is ons op die aanloopbaan.
Ek het hom dadelik herken toe hy by die trapleer afklim. Middelmatige bou, hare aan’t yl word, reeds amper bles. Vasberade tred. Innemende persoonlikheid. Charismaties. Vriendelike gesig, amper simpatiek. Hy kyk jou reguit in die oë. ’n Leier in die ware sin van die woord as ek ooit een gesien het. FW de Klerk, een van die jong Turke in eerste minster PW Botha se kabinet. ’n Uitskieter wat later die wêreld sou skud en die Groot Krokodil self uit die kussings sou lig. Hy is verlig en dinamies.
Ek peper hom met die vrae. Maar hy is koelkop en laat hom nie van stryk bring nie. Hy stel Sasol en Suid-Afrika se saak klinkklaar. Sasol is ’n wêreldleier en Suid-Afrika kan nie sonder hom klaarkom nie. Die onderneming moet meer stroombelyn gemaak word ten einde doeltreffender as brandstofverskaffer te word. En die privaat sektor moet help. Ten einde die Totale Aanslag te kan weerstaan, moet ons ons eie hulpbronne optimaal benut. Selfstandigheid is die wekroep. Sasol kry sy eie direksie en vrydenkende bestuurspan. Ek kon sweer iets ruik na ’n reaksie op Assault on Private Enterprise van A.D. Wasserman terwyl De Klerk my vrae antwoord. Dié boek het Suid-Afrika geskud en in 1977 verskyn.
“What does this dramatic development mean for South Africa, Mr De Klerk?” Gemaklik verduidelik De Klerk dat Suid-Afrika Sasol nodig het en Sasol Suid-Afrika. Goeie antwoord. Enige man wat tegerlykertyd só oortuigend en oorredend kan wees, kan ’n idee aan ’n nasie verkoop – ’n idee met verreikende en onberekenbare gevolge. En so eindig my ontmoeting met die man wat Suid-Afrika se geskiedenis onherroeplik verander het .
FW de Klerk het die ANC ontban, Nelson Mandela vrygelaat en die Nobelprys vir Vrede gewen. Dis waarvoor die wêreld hom sal onthou. Maar daardie dag in Oktober 1979 was die eerste keer dat hy op televisie verskyn het. Ek het rede om FW de Klerk te onthou.
Pierre Francois Massyn is ’n skrywer, avonturier en omgewingsaktivis van Suiderstrand. Hy is tans besig met sy tweede boek.
Jy is heeltemal reg, Manfred. Destyds was die woorde ‘wigte en teenwigte’, oftewel ‘checks and balances’ die man se gonswoord op elke vraag, bekommernis of grondige kritiek wat oor sy politieke rigting uitgespreek is. Kan iemand dalk onthou wanneer laas die kêrel daardie woorde in die openbaar gebruik het ? O ja, en wat het geword van die beloofde wigte en teenwigte geword noudat dit so nodig is ? Dan sou hy mos ook finaal teruggekeer het na die kiesers toe vir ‘n mandaat. Het ek daardie terugkoms dalk gemis ? Kan iemand vir my sê ? En les bes onthou ek die kêrel vir sy manewales op ‘n Griekse jag. Ja, dis die dinge waarvoor ék die man sal onthou.
Vu is die stigter en direkteur van Omgewingsopvoeding Vietnam, ŉ nie-regeringsorganisasie wat gemeenskappe oor omgewingsake oplei.
vervoer die geld in n ou Volkswagen kombi. Aangesien dit nie soos n geldwa lyk nie, sal gelddiewe nie dit teiken vir n aanval nie.
Jaco, jy praat presies soos iemand wat niks weet nie, die ouens volg ju vir dae besluit nie vandag hul roof ju nie, hulle weet waar jy gaan, waar jy stop hoelank jy stop. Kom by man en praat oor iets wat jy weet, ek praat van o dervinding was self in n roof van die aard het vir Coin gewerk
Iets rym nie met die roof van geldtrommels nie. Ek het menige keer op hierdie en ander forums gevra waarom die trommels nie ontwerp word dat dit ‘n kleurstof oor die geld sprei, wat dit onbruikbaar maak as die trommel oopgeforseer word. Die skade sal minimaal wees want die geldnote se nommers is bekend en dit kan vervang word. Rooftogte sal soos in heeltemal ophou. Geldwaens en geldtrommels sal nie weer geroof word nie. Dit is tog so ‘n eenvoudige oplossing wat lewens, geld en voertuie behoue laat bly en dit skep ongemaklike vrae oor waarom dit nie gedoen word nie.
Volgens Mokgwabone is die man die laaste keer saam met twee van sy werknemers gesien, maar die werknemers is sedertdien soek. Hy kon nie bevestig watter soort werk hulle vir die man verrig het nie.
Wanneer hulle siek was het hy hulle dokter toe gevat. Hy het gesorg dat hulle 3 ordentlike maaltye gekry het. Wanneer hulle siek was, het hy hulle dokter toe gevat. Sy werkers het ordentlike woon plekke gehad.
Dis baie waar wat jy sê, hy is my oudste neef en ons familie se wortels lê al van die vroee 1920’s in die Brits omgewing. Hy was altyd mededeelsaam vriendelik sag van woord maar met ‘n sterk karakter. Ons as familie gaan hom baie mis.
Dit is baie hartseer – en dit maak mens kwaad om te dink dat jy JARE lank vir iets werk en dan moet jy uit jou pad gaan om jouself, jou geliefdes en jou eiendom te beskerm. Sterkte aan julle families en die vriende van, soos jy hom noem, Johan, ‘n man wat sy God, sy vrou, sy kinders en sy boerdery op die hande gedra het.
Toe ek so 12-13 was het Oom Louwtjie ons altyd saam met hom en die ander nefies wildsplaas toe gevat. Saam op die bakkie dan gaan wys hy vir ons die bokke en die vlakvarke en voeltjies.
Ja Johann. Hoe meer ons doen vir hulle, hoe minder word dit waardeer en loop hulle met die sindroom dat hulle verdien dit en ons MOET dit doen. So jammer van oom Louwtjie. Mens is sonder woorde vir die lyding waardeer hy moes gaan en vir sy mense wat agterbly.
Dit was my neef – van sy ouers tot hulle was eerbare en dierbare mense. Ons kon nooit wag om vir oom Louw Wolwekraal en die neefs te gaan kuier nie. Ek beaam die feit dat hulle altyd agter hul werkers gekyk het asof hul familie was – goeie blyplek en altyd meer as genoeg om te eet. Dit was absoluut so onverdiend!
Besige dagboek? Ja natuurlik met al sy reise na die buiteland om sy vrouens gelukkig te niks. Hy het nie tyd om sy pligte na te kom nie. Hy moet afbetaal word.