Knysna-bos se laaste olifant swerf nou alleenVan die Knysna-bos se eens groot trop is nou net dié enkele olifantkoei oor. Hier is sy op kamera in haar woongebied vasgevang. Foto: Verskaf deur Lizette Moolman Van die Knysna-bos se eens groot trop is nou net ŉ enkele, eensame olifantkoei oor. ŉ Studie deur Sanparke dui op die teenwoordigheid van een olifant wat deur die bekende bos swerf. Navorser Lizette Moolman sê die olifant is deel van dieselfde subspesie olifante wat in die res van Afrika voorkom, naamlik Loxodonta africana. Olifante wat in reënwoude in Sentraal-Afrika voorkom, behoort tot die subspesie Loxodonta cyclotis. Navorsers het gebruik gemaak van kamerastrikke om ŉ omvattende studie van die olifant se hele woongebied te doen. “Sy is omtrent 45 jaar oud en beweeg rond in die inheemse bos en fynbosgebiede van Sanparke en op aangrensende private grond,” het Moolman gesê. Navorsers is onseker oor haar reproduktiewe status. Moolman sê omdat olifante langs spesifieke paadjies loop, is kameras op dié roetes opgestel. Die kameras was 15 maande lank aktief en in dié tyd is dieselfde olifantkoei 140 keer gesien – elke keer stoksielalleen. “Geen ander olifant is afgeneem nie.” Die olifant is afgeneem waar sy onder meer met ŉ naambord en bosbou-masjinerie speel en ŉ hek afbreek. Olifantkoeie word in die reël altyd saam met die trop gesien en loop nie alleen nie. Knysna se ontwykende olifante het deur die jare bykans magiese status gekry en hulle voortbestaan is verewig in boeke soos Kringe in ŉ bos van die skrywer Dalene Matthee. Olifante het sowat 350 jaar gelede vrylik al langs die Suid-Afrikaanse kus rondgeswerf. Vir 200 jaar lank is hulle genadeloos vir ivoor gejag – tot net twee klein kusbevolkings teen die vroeë 1900’s oorgebly het: een by Addo en die ander in die Knysnabos van die Tuinroete Nasionale Park. Nadat hulle amptelike beskerming gekry het, het die Addo-bevolking floreer, terwyl die een by Knysna net verder gekrimp het. Sanparke sê die situasie het gelei tot talle pogings om die olifante te tel, dikwels met teenstrydige resultate. Die verwarring het boonop gelei tot groot uitdagings vir bewaringsowerhede en private grondeienaars oor hoe om ŉ olifanttrop te bestuur. Graham Kerley van die Sentrum vir Afrika-bewaringsekologie by die Nelson Mandela-universiteit en een van die navorsers, het aan businesslive.co.za gesê dit lyk of die olifant in ŉ redelike goeie toestand is. Daar is wél tekens van stres, waarskynlik omdat sy op haar eie is. “Die wrede werklikheid is dat daar nie meer ŉ bevolking Knysna-olifante oor is nie. Al die misterie van die Knysna-olifante is gereduseer tot ŉ enkele olifant wat in tragiese omstandighede agtergebly het,” sê Kerley. “As ŉ mens kyk na al die faktore is die debat oor hoe ons toegelaat het dat ŉ bevolking basies uitsterf, en hoe om die laaste olifant te bestuur, ŉ baie ernstige en emosionele een. Sy is ŉ simbool van hoe om biodiversiteit oor die algemeen te hanteer,” sê hy. Die nuwe navorsing en bevindings gaan nou gebruik word om die beste maniere te vind om die olifant se toekoms te bestuur. Sanparke sê dit is ŉ ingewikkelde situasie met baie onbekende faktore, maar daar is reeds met alle betrokkenes vergader om die olifant se welstand en veiligheid te verseker.