40. Eugene Nida | Bybelverskille
← 39. Gebed en vas? Markus 9:29
41. 1Johannes2:23 Wie die Seun erken… →
Professor Eugene Nida (11 November 1914 – 25 Augustus 2011)
Ek plaas hieronder 'n huldeblyk wat op RSG uitgesaai is.
'n Huldeblyk deur Prof. Hennie Stander.
Ons ken dalk nie almal sy naam nie, maar die meeste gelowiges is bewus van sy invloed indien jy 'n nuwe Afrikaanse Bybel in jou huis het.
Hy was vir meer as vyftig jaar lank leier van die vertalingsprogram van die United Bible Societies.
Hy het onder andere 'n nuwe metode van Bybelvertaling ontwikkel, bekend as die dinamiese ekwivalente vertaling. Hiervolgens word eerder die betekenis vertaal as bloot die woorde. In plaas van woord vir woord, word gedagte vir gedagte vertaal.
Sy metode het groot impak gehad op verskeie Bybelvertalings, insluitende die Good News Bible, Contemporary English Version, New Living Translation, New Jerusalem Bible, en selfs tot 'n mate ons eie Nuwe Afrikaanse vertaling, en ook ander vertalings soos Die Boodskap, ens.
Die metode behels dat vertalers ook die kulturele konteks in ag neem. Een geliefde voorbeeld is Matteus 25:31-46, die gelykenis van die skape en die bokke. Die skape is hier diegene wat God se wil doen; die bokke diegene wat ongehoorsaam is. Nida wys daarop dat in baie Afrika-lande skape gesien word as die slegte diere.
Hy het baie gereis. In 1952 het hy reeds meer as 30 lande besoek, en gehelp met vertaling in meer as 80 tale, veral om spanne op te lei om te vertaal.
Nida het ook 'n paar keer Suid Afrika besoek en lesings aangebied aan die Universiteit van Pretoria.
Sy ander groot bydrae was op die gebied van leksikografie, studie van woordeboeke. Saam met Prof. Louw van UP het hy die Greek-Eng Lexicon uitgegee wat vandag oor die hele wêreld heen deur teoloë gebruik word. Hulle het 'n nuwe metode ontwikkel vir die maak van woordeboeke. Woorde word nie meer alfabeties gerangskik nie, maar eerder volgens die semantiese velde. Waar die tradisionele woordeboek verskillende betekenisse van een woord by 'n inskywing gee, groepeer hierdie woordeboek eerder verskillende woorde met dieselfde betekenis saam.
Byvoorbeeld: musiekinstrumente word saam bespreek. So word die harp, trompet en fluit saam groepeer en ooreenkomste en verskille verduidelik. Hierdie bydrae word nie net in Grieks gebruik nie, maar in leksikografie in die breë.
Hy het ook geglo dat vertalers 'n goeie Bybelse grondteks moet hê, en die eerste edisie van die Greek New Testament is deur hom uitgegee.
Hy het baie boeke geskryf, onder andere:
1964: Toward a Science of Translating
1969: Theory and Practice of Translation.
Eugene Nida as mens:
Hy was 'n toegewyde gelowige. Op jong ouderdom het hy tot bekering gekom toe sy gemeente 'n oproep gedoen het op mense om Christus as hulle Redder aan te neem. Hy was 'n sprankelende persoonlikheid wat sy lesings lewendig aangebied het.
Nida was 'n baie baie nederige mens. Ek en my vrou Lottie het in 1983 die voorreg gehad om hom in Greenwich, net buite New York, te besoek. In sy mooi huis wat hy self gebou het, was talle van sy eie houtsneewerke. Die groot tuin het hy ook self onderhou.
Hy was vyftig jaar getroud met Althea Nida, wat hom in 1993 ontval het. Vier jaar later is hy getroud met bekende vertaler Elena Fernandez-Miranda. Hulle het tot sy dood in Brussels, België gewoon.
Die Christian Herald het hom in 1978 vereer as die persoon wat meer as enigiemand anders ooit, mense in staat gestel het om die Skrif in hul eie taal te lees.
Ek volstaan met die woorde wat sy vrou pas na sy sterwe uitgereik het: "My adored husband has passed away 10 minutes ago. Thank you for your prayers. He was a saint. The Lord is with him."
Eugene Nida het God gedien, en 'n kosbare nalatenskap vir ons agtergelaat.
My opregte dank aan Prof. Hennie Stander vir hierdie huldeblyk aan 'n persoon vir wie ek persoonlik die hoogste agting koester.