AARDKLOP 2015: "Hemelruim." | idontleaveiexit
AARDKLOP 2015: "Hemelruim."
Posted on October 22, 2015 by Lida Krüger
Deur: Nick Payne, vertaal deur Nico Scheepers
Met: Tinarie van Wyk Loots en Paul du Toit
Regie deur: Nico Scheepers
8 Oktober: 9:00
Volgens Humberto Maturana (in De Kock, 2008:88) bestaan ons nie binne 'n enkele heelal (of universe) nie, maar binne 'n veelvuldige een ('n multiverse). Maturana verwys só daarna aangesien hierdie veelvuldige heelal voortdurend herskep word binne elke individu se bewussyn. Met ander woorde, die heelal soos ek dit waarneem is nie dieselfde as die heelal soos jy dit waarneem nie, hoewel albei weergawes geldig is. Elke gebeurtenis het dus 'n magdom alternatiewe weergawes, afhangende van hoeveel mense dit ervaar het. Daarmee saam kompliseer die keuses wat ons uitoefen ook hierdie situasie aangesien elke keuse wat nié uitgeoefen word nie steeds alternatiewe weergawes bied tot die narratief van 'n individu se lewe soos hy of sy dit ervaar.
Daarom wys Heelal nie vir ons die enkelvoudige narratief van hoe Mariaan (Tinarie van Wyk Loots) en Roelof (Paul du Toit) ontmoet by 'n braai, 'n verhouding aanknoop, later uitmaak omdat een van hulle ontrou was en dan weer bymekaar uitkom voordat Mariaan voortydig weens 'n breingewas sterf nie. Die drama wys vir ons grepe van die verskillende moontlike uitkomste van hierdie gegewe. Tog word die breë verhaallyn nie verwater deur hierdie "wat as" speletjie nie. Soos Charles Spencer (2012) tereg uitwys, ondersoek die drama die implikasies van vrye wil en toeval en die vermenigvuldiging van gebeure op die verhoog word later oorweldigend en angswekkend. Die akteurs slaag daarin om deur middel van 'n gefragmenteerde teks samehangende karakters te skep waarby die gehoor emosioneel aanklank vind.
Elke aspek van die produksie was weldeurdag en is ingespan om 'n afgeronde eindproduk te skep. Die teks is uitstekend en die vertaling en verplasing na Kaapstad was moeiteloos. Marianne is 'n dosent in kosmologie aan die Universiteit van Kaapstad en sy vertel dus vir Roelof (en die gehoor) van die idee van 'n multiverse. Op die verhoog hang 'n groepering geel gloeilampe wat aan die hemelruim herinner. Verskillende kombinasies van hierdie gloeilampe verhelder by tye soos die karakters 'n ander weergawe van die plotgegewe uitbeeld. Die atmosferiese klankontwerp het ook bygedra om spanning te bou. Die kostuums is met klein veranderinge deur middel van onder andere serpe en haarbande gevarieer.
Ongelukkig was die gehoor deurentyd onrustig. 'n Hele paar selfoonliggies het gedurig aangegaan. Ek dink ook nie hierdie bepaalde skoolsaal was die regte venue vir Hemelruim nie – ek sou die stuk graag in 'n klein, intieme teater wou sien. Ten spyte hiervan, is Hemelruim my Aardklop-hoogtepunt van 2015. Die akteurs en produksiespan verdien 'n pluimpie vir hierdie verfrissende opvoering.
De Kock, Leon. 2008. "Making the body public." English Academy Review, 25(2):88-100.
Spencer, Charles. 2012. "Constellations, at the Royal Court, review: Constellations by Nick Payne. The Telegraph: 20 January. Online: http://www.telegraph.co.uk/culture/theatre/theatre-reviews/9027655/Constellations-at-the-Royal-Court-review.html (Accessed: 22 October 2015.)