Dis tyd vir 'n vennootskap tussen kultuur en kapitaal - Solidariteit Blog
Uncategorized @af - 29 April 2021
Die taalgeveg by die Universiteit van Stellenbosch spruit uit die universiteitsbestuur se jare lange projek om die universiteit te transformeer. Hierdie Engelse taalbulle sien Stellenbosch se verlede as 'n "volksuniversiteit" as 'n verleentheid waarvan hulle wil wegkom.
Die Transformeerders dink egter nie verder as wat hul neuse lank is nie. Die ervaring wys dat wanneer transformasiekoors 'n "volksuniversiteit" beetpak, dit uiteindelik by 'n staatsuniversiteit eindig. So word die universiteit in wese 'n verlengstuk van die staat en word dit gaandeweg deur die staatsideologie in dieselfde hoek as al die ander staatsinstelings gedryf. Die media het juis vandag berig dat 'n ongelooflike 35% van senior staatsdienshoofde nie voldoende gekwalifiseer is vir hul poste nie. Dit is 'n groot rede vir die stelselmatige ineenstorting van groot dele van die staatsdiens.
Die staatsuniversiteite dwing dieselfde politieke en rassebeleid af as wat reeds instellings soos Eskom en die land se stadsrade op hul knieë laat gedwing het. Die rede is eenvoudig: Wanneer ras swaarder weeg as meriete, bring dit die wese van 'n universiteit as instelling van uitnemendheid in gedrang. Die probleem is nie wanneer 'n swart akademikus op meriete aangestel word nie, maar wanneer rasseteikens nagejaag word sonder dat meriete die belangrikste oorweging is.
Kaap steeds 'Hollands?'
Die grootste probleem by universiteite is dat die rol van taal heeltemal onderskat word. Universiteitsbesture is gou om te sê dat hul doel wêreldklasopleiding en nie taalbevordering is nie. Dit is ongelukkig nie so eenvoudig nie. Transformasie begín maar net by die vervanging van Afrikaans met Engels; dit eindig nie daar nie. Verengelsing baan die weg vir die transformasie-ideologie, waarna die hele kultuur van die universiteit verander. J.M. Coetzee, 'n Nobelpryswenner in Letterkunde, het tereg gesê dat taal nie net 'n kommunikasiemiddel is nie, maar ook kultuuroordrag bewerkstellig. Die Stellenboschse transfomeerders dink verkeerdelik dat die Kaap steeds "Hollands" gaan bly, al is dit dan in Engels. Hulle onderskat die omvang en eindpunt van die transformasie-ideologie heeltemal, ten spyte van soveel voorbeelde.
Dieselfde universiteite wat beweer dat Afrikaans swart studente uitsluit, eindig uiteindelik by die uitsluiting van wit studente. Die beste voorbeeld hiervan kan by beroepsopleiding gesien word. Daar is net 1% wit studente oor op die 364 kampusse van die staat se 50 beroepskolleges. Dit het die Solidariteit Beweging genoop om Sol-Tech te stig om te sorg dat Afrikaanse studente ook by opleiding ingesluit word.
Hoewel die poging om die finale uitfasering van Afrikaans by Stellenbosch te stop prysenswaardig is, gaan dit net die onafwendbare uitstel. Evaring het bewys dat dit uiteindelik net kulturele sterwensbegeleiding is. Dit beteken beslis nie alles is verlore vir Afrikaanse studente nie. Die toekoms is net nie meer by die staat nie, maar in privaat hande. Dit het tyd geword vir wat dr. Anton Rupert 'n "vennootskap tussen kultuur en kapitaal" genoem het. Die land se sakelui wat by Afrikaanse opleiding gebaat het, behoort nou hande met die Solidariteit Beweging te vat om Akademia daadkragtig landswyd uit te bou.