sijabula kakhulu ukuba namalungu eqembu labameli ecaleni laserivonia lokuvukela umbuso – lord joel joffe osezinze elondon manje kanye nejaji u--arthur chaskalson. sikhumbula futhi sihlonipha umnu. harry schwarz, odlule emhlabeni ngokukhulu ukudabukisa ngesonto elidlule. phakathi kokunye, wayeyilungu leqembu elalimele abasolwa erivonia. sidlulisa ukubonga kwethu kubangani bethu kanye namaqabane emazweni omhlaba ngokulwa ngokuhlanganyela nathi ukuze sithole inkululeko. samukela ngokukhethekile umndeni wakwamandela. waba wuphawu lokuzinikela kwabaningi abathwala umthwalo wobandlululo. sibingelela ubuholi beqembu elibusayo kanye nozakwethu bombimbi, kubona okuwumcimbi obalulekile lona. "njengoba ngase ngikuqonda okushiwo emihlanganweni, inhliziyo yami yathinteka kakhulu futhi ukomela kwami ulwazi kwakhula. ngosizo lukastéphane ukuqonda kwami ibhayibheli kwaqhubeka kukhula futhi ngo--1992, nganikezela ukuphila kwami kujehova unkulunkulu futhi ngabhapathizwa. nokho, nakuba ngangithuthuka, nganginamahloni futhi ngibasaba abantu ngenxa yokuthi kusukela ngisemncane ngangingakwazi ukuxoxa nabo. Sekukubi amaNgisi lomBhunu sebefuna ukumhluthunela umbuso uTshaka wakhetha ukufa lanxa nje wabulawa ngabafowabo. Kwakuvele sekusobala ukuthi amaNgisi lamaBhunu sebewufuna umbuso. Wafa uTshaka wakwaZulu kodwa wabazisa abafowabo ukuthi loba bembulala nje abasoze babuse okuyangaphi ngoba izinyoni zezulu zasezindiza seziwuhahabela umbuso. Wabatshela abafowabo uTshaka ukuthi ilizwe lakwabo seliyobuswa zinyoni esitsho wona amaBhunu lamaNgisi.