LEGENDES – mistigheid oor harde feite | Loer Toer
LEGENDES – mistigheid oor harde feite
Côte d'Azur, Frankryk, Suid-Afrika May 28, 2017 Leave a comment
My ouma Lenie, gebore in die 19de eeu, het my vertel dat ons 'n voorouer gehad het wat 'n jong aanvallende leeu met sy eie hande verwurg het. My ouma Miemie, gebore in die 19de eeu, het my vertel dat, op Vegkop, waar die Trekkers onder impi's se spiese geval het, 'n swart vrouebediende gevlug het met 'n blanke baba. Daardie baba was ons voorsaad.
Legendes omhul hulle heldhaftig figure in mistigheid. En hierdie figure stryk oor struikelende feite van die geskiedenis. Só 'n figuur ook, is St Honorat.
Kyk ons na sy geboorte datum, 350 jaar na Christus, sien ons die Gallies-Romeinse wêreld van Belgie. Hier is hy en sy broer bekeer tot die nuwe, vreemde siening van die Christene. Twintig jaar tevore het Constantin die geloof aanvaar en 'n skamele eeu voor dit is Christene nog vir vermaak voor skare deur leeue verskeur.
Na avonture en reise oor Europa kom Honorat en sy volgelinge op 'n eiland, by die suidkus van Frankryk, te lande waar hy een van die eerste kloosters en met groot invloed gestig het. Ek is bevoorreg om drie dae in daardie klooster deur te bring, 'n plek van ryke geskiedenis en legendes. Een van die legendes kom so in die Dictionnaires d'Antibes voor:
"Die duiwel was weg, maar slange was nog daar. Honorat val neer en smeek God om hulle uit te wis. Dadelik is hulle dood, de laaste een. Maar hulle was soveel dat die oorblyfsels in die lug gestink het, maar ons heilige het nie versmoor nie.
"Hy styg 'n palmboom en bid vurig. Toe wel die see op, vloed die oppervlakte van die eiland, en voer weg die walglike karkasse van die slange".
Die legendes duur voort. Vir die moderne mens is daar tog iets in hierdie legendes – die wurg van die leeu; Vegkop; die slange. Moet die slange letterlik opgeneem word? Was dit nie 'n innerlike stryd wat hier verbeeld word nie? Kyk net na die psigologiese skatkis van Griekse mitelogie.
En watter waarde is daar nie vir alle Suid-Afrikaners in ons familie legende van Vegkop nie?
Dictionnaire D'Antibes Juan-Les-Pins. Pierre Tosan (red.) HEPT – Antibes. 1998
Tagged: Gallies-Belgie, gelowe, klooster van Iles de Lerins, psigologie, Suid-Afrikaanse geskiedenis