Skuur en skaaf bring digdebuut op 59 vir Pieter Hugo | Netwerk24
Skuur en skaaf bring digdebuut op 59 vir Pieter Hugo
26 Julie 2019 09:00
Die digter Pieter Hugo (59) vra homself af waarom dit so lank geneem het om sy debuutbundel, Alchemie van my muse, uit te reik. Nou ervaar hy 'n besonderse gevoel om dit in sy hande te hou en hy werk reeds aan 'n nuwe bundel, vertel hy aan AJ Opperman.
Die digter Pieter Hugo.
Toe Pieter Hugo (59) se debuutdigbundel, Alchemie van my muse, onlangs verskyn het, het sy ouer broer, die digter Daniel Hugo, vir hom gesê: "Pieter, jy het iets reggekry wat ek nog nie het nie: jy het 'n villanelle geskryf."
Dié versvorm het Daniel nog nie vantevore in sy digbundels gebruik nie.
"Dit was regtig 'n baie nice kompliment," sê (Pieter) Hugo, wat "die lewe, die liefde en die lettere" in sy nuwe bundel (uitgegee deur Naledi) beskryf.
"En saam met die lewe kom die onafwendbare dink oor die dood."
Hugo, wat in Windhoek op skool was, het in 'n huis vol taal, woorde en boeke grootgeword.
"My pa was 'n predikant en 'n woordspelmeester. Met gesinstyd was daar voortdurend 'n speletjie met woorde. My ma was 'n bibliotekaris. Tussen die woord en die boek was dit feitlik 'n gegewe dat ek my sou besig hou met taal en woorde en boeke."
Noudat sy bundel op die rak is, vra Hugo homself waarom dit so lank geneem het.
"Op 59 kan ek met reg sê dit het 'n leeftyd geneem. Maar dit is so dat van die gedigte van lank gelede af kom. Ek het in 2010 in die bundel Nuwe stemme 4 gedebuteer. Dit is ook al nege jaar gelede. Daarna het ek aan 'n manuskrip begin werk."
Dit is 'n paar jaar later voorgelê.
"Gelukkig is dit nie uitgegee nie, want dit sou nie goed gewees het nie."
Alchemie van my muse deur Pieter Hugo, uitgegee deur Naledi.
Nou ervaar hy 'n besonderse gevoel wanneer hy die bundel in sy hande vashou.
"Ek probeer die gedigte lees asof ek dit vir die eerste keer sien, maar dit is natuurlik onmoontlik."
In die bundel verwys hy na talle digters soos D.J. Opperman, N.P. van Wyk Louw, Olga Kirsch en Gert Vlok Nel.
"Gert Vlok Nel is my groot digter-liefde. En ek het voorheen op Beaufort-Wes gewoon, wat natuurlik 'n aanknopingspunt meebring."
Die gedig "Gert" is 'n ode aan hom.
In die kwatryn "Mik tik-tik" gebruik hy Opperman as 'n werkwoord. Die gedig het ontstaan uit 'n essay wat Opperman oor die kwatryn as versvorm geskryf het.
Die bundel laat die leser sy liefde vir Afrikaans vermoed.
In sy gedig "Hiernamaals", waarin baie digters ter sprake kom en geparafraseer word, dui Hugo aan dat die taal nie gaan sterf nie.
"Dis my harts- en sielstaal," sê Hugo.
"Boerneef was my eerste liefde. Ek het sy werk verslind, die heerlikheid van om dit hardop te lees. Ek het baie ander digters ook gelees, maar Boerneef het diep in my hart gaan lê."
Ondanks sy liefde vir die taal en poësie het hy nie Afrikaans en Nederlands op universiteit geneem nie. Hy het wel Engels geneem en hy was voorheen 'n Engels-onderwyser.
"Die aanvanklike gedig word geskuur en geskaaf totdat jy uiteindelik die suiwer goud van die geslaagde gedig vind. By my is die muse meer 'n saam help skuur en skaaf as die muse wat net uit die lug uit die idee in my kop sit."
Hy werk deesdae by die Wes-Kaapse provinsiale biblioteekdiens.
Die verwesenliking van sy debuutbundel sluit eintlik by die titel aan.
"Dit is ook die naam van die openingsgedig. Daarin kom eintlik baie dinge te sprake. Dit gaan oor die muse wat die skrywersblok kom oplos. En goud maak van die lood – soos wat die ou alchemiste deur die eeue probeer het.
Dit dui ook op die muse wat veelvlakkig is, as medium om goud uit die lood te maak."
Hugo sê hy is nie 'n baie gedissiplineerde skrywer nie.
"Daar gaan soms dae en weke verby wat ek nie skryf nie. En dan kan ek weer roei en stoei vir weke aanmekaar met 'n gedig. By my is dit dikwels so dat die aanvanklike idee en dit wat ek neerskryf dikwels heeltemal anders en dikwels baie langer as die uiteindelike gedig is.
Hugo erken dat die skep van poësie harde werk is, maar vir hom is dit 'n stokperdjie.
"Ek geniet daardie proses van om dit uiteindelik net reg te hê. Ek dink in die hele bundel is daar net een gedig wat omtrent 90% is soos wat ek hom aanvanklik bedink en geskryf het. Al die ander het deur baie fases van ontwikkeling gegaan."