Ons geloofgesprek: KETTERY.....
Daar word op die oomblik in die kerk meer gepraat oor self-ontplooiing as oor self-opoffering.-Anon.......As 'n kerk haar woorde begin devalueer, dan word die kerk 'n ramp vir die volk. - K Schilder 12/19/2008
Ek het 'n eenvoudige vragie vandag - wat moet mens deesdae sê / doen om as 'n ketter beskou te word? Dit hang seker af wie jy vra, maar julle, wat sê julle?
Yf, hoe sien jy die woord "ketter"?
Ek dink nie die definisie van "ketter" het oor die jare verander nie, maar wel die kerk se gesindheid teenoor ketters.Ek verstaan van 'n ketter dat dit iemand is wie leringe verkondig wat in stryd is met die belydenisskrifte van die kerk. So het Prof. Albert Geyser reeds in die sestiger jare die maagdelike geboorte bevraagteken. Vandag is daar heelwat Calvinistiese teoloê wie nie net die maagdelike geboorte nie, maar ook die fisiese opstanding van Jesus verwerp.
Hallo Daan,Dankie vir die verklaring. So 'n "ketter" is iemand wat teen die belydenisskrifte van die kerk optree?Sou dit beteken dat iemand wat byvoorbeeld teen die NG Kerk opstaan, ook 'n ketter is?GroeteMart
Hallo Daan. Jy's natuurlik reg, die definisie (kriteria) van kettery het nie verander nie, wel die toepassing vna die kriteria. Vir my is die kriteria ook die belydenisskrifte. Maar wat van eksigese? Daar lê die probleem. Die belydenisskrifte is ondergeskik aan die Bybel, daarom kan dit nie as enigste kriteria aanvaar word nie. Alhoewel, die belydenisskrifte kan seker gesien word as 'n samevatting van die geloofswaarhede in die Bybel? Ek mag verkeerd wees, maar ek het so 'n gevoel dat die (meeste) punte van dispuut (sien dit as vurke in die geloofspad waar kettery kan begin) tog in die belydenisskrifte aangespreek word. Sekerlik kry mens ook algemeen geldende kettery, maar meestal is dit denominasie-gebonde? Waar 'n spesifike denominasie iets as kettery sou beskou terwyl ander dit nie noodwendig so sou beskou nie. Sou jy met so 'n lys van ketterye wou begin, Daan?
Daan jy sê: "Vandag is daar heelwat Calvinistiese teoloê wie nie net die maagdelike geboorte nie, maar ook die fisiese opstanding van Jesus verwerp. As mens eers sekere dele van die Bybel begin "verwerp", waar trek 'n mens die streep? Sover ek kan onthou, het Paulus sterk te velde getrek teen ouens wat "'n ander evangelie/'n ander Jesus" verkondig het (2 Kor 11, maar veral Gal 1 en verder in die brief aan die Galasiërs) - maar ek het nog dieper gekyk om te sien presies wat hy bedoel het nie. Vir my is die belydenisskrifte ook maar die maatstaf, want dit is gebaseer op die Bybel.
Mart vra: "Sou dit beteken dat iemand wat byvoorbeeld teen die NG Kerk opstaan, ook 'n ketter is?"Na my mening, nie noodwendig nie. Dit hang af van die gronde van die persoon se "opstand". As die NG Kerk van die suiwer leer afwyk, kan die persoon nie 'n ketter wees nie.Die Katolieke het Martin Luther as 'n ketter veroordeel. Vir die Protestante was hy egter die man wat deur God geinspireer is om die kerk weer terug te bring op die regte pad.Ek dink kettery gaan oor die verkondiging van dwaalleringe. As 'n mens in opstand kom teen die kerk, is dit nie noodwendig as gevolg van dwaalleringe nie.So onthou ons dat die NG Kerk (ek is 'n Hervormer)destyds 'n openbare skuldbelydenis ten opsigte van die sonde van apartheid gedoen het. Dit het niks met die leer van die kerk te doen gehad nie. Tog was 'n groot groep mense so ontsteld dat hulle nie net in opstand gekom het nie, hulle het sommer hulle eie kerk gestig!Yf! More.Lys van leerstellings wat neerkom op kettery:1. Dat die mens sonder sonde gebore word.2. Dat Jesus nie die Seun van God en self ook God is nie.3. Dat Jesus se kruisdood nie die volmaakte offer tot vergifnis van sonde was nie.4. Dat geloof in Jesus se kruisdood tot vergifnis van sondes nie genoeg is om die ewige lewe te be-erwe nie.5. Dat gelowiges eers gedoop moet word as hulle "groot" is.En seker nog vele meer.Ek dink egter nie dat mense wat dinge soos die sondvloed soos in die Bybel beskryf en 'n pratende slang wat Eva verlei het, noodwendig ketters is nie.
Sorry!Laat ek die laaste paragraaf regstel: Ek dink egter nie dat mense wat dinge soos die sondvloed soos in die Bybel beskryf en 'n pratende slang wat Eva verlei het, verwerp, noodwendig ketters is nie.
Dankie Daan en Yf, vir die verdere verduidelikings. Die brief wat ek in die BY geplaas het, oor die Hansie en Grietjie storie, het gegaan oor kreasiologie (die skeppingsleer) , wat ook in die artikel ter sprake was (af van die onderwerp af na my mening). In navolging van die VSA, word die pro-Darwinisme stemme in SA al hoe meer.... In hoeverre wyk dit af van "die leer van die gereformeerde kerke", sou julle sê? (Ja, ek weet daar is baie nuanse-verskille ten opsigte van hoe die skeppingproses verloop het, maar ek bedoel in breë trekke gesien?)
More Daan! (Of is dit nou vandag, Daan?)Dis nes jy sê, wat vir die een kettery is, is vir die ander waarheid. Dit lei my na die stelling dat jou vertrekpunt jou antwoord bepaal. (Eintlik my oortuiging)Om tot jou lysie by te voeg:Betreffende die bevraagtekening van Bybelse wonders (o.a. ook die pratende donkie, byl wat op die water dryf) sou ek sê dat verwondering daaroor (by gebrek aan 'n verklairng in terme van die fisiese en natuurwette) nie kettery is nie, TENSY dit as argument gebruik word om die ge-inspireerdheid, betroubaarheid en geldigheid van die Bybel af te maak en die Bybel as onsin te beskryf. Die konsep van die Here se wil geskied (die geskiedenis is klaar geskryf - van Genesis tot Openbaring, dus, die Here is totaal in beheer v. die Here se wil is besig om in vervulling te gaan, m.a.w iemand of iemande anders se wil speel ook 'n rol in die bepaling van die verloop van dinge. Om hierdie gedagte verder te voer, dit gaan oor die almag an die Here - of Sy wil geskied ten volle of Hy is nie almagtig nie watn iemand of iemande anders deel in die besluite oor hoe dinge verloop. My vertrekpunt in die verband is: Die Here is almagtig, alwys en alomteenwoordig. M.a.w. slegs Sy wil geskied en is klaar bepalend tot aan die einde van tyd en is nie nog besig om in vervulling te gaan nie. Ten tweede, die hele kwessie rondom siekte en swaarky. Die Here laat toe dat dit gebeur (Dink o.a. aan Job, en ander tekste) v. alles wat sleg is kom van die aardsvyand, die sielerower, die satan af. Dit impliseer weereens dat die Here se almag aangetas word. Hoe moeilik dit dan ookal mag wees om die sin van swaarkry te verklaar, maar daarvoor is ook antw. in die Bybel, as mens dit net sou wou glo. Enigiets wat die Here se almag onder verdenking plaas, is vir my kettery. Betreffende die wil van die Here bring dit ons natuurlik by predestinasie soos deur Calvanius verstaan v. die siening van Armenius en Wesley. Maar dit is nuanseverskille wat nie vir my op kettery neerkom nie.'n Laaste punt, die verlossingsleer. Sover ek kan agterkom is daar drie hoofstrome: Apokastasis wat sê dat almal uiteindelik gered sal word, 'n siening wat tot en met Nicea gewild was en wat o.a. verantwoord word met Bybelse uitsprake soos "Kyk Ek maak alles nuut," die nuwe hemel en die nuwe aarde en die argument dat: waarom sou die Here net vir sommiges kom sterf? Sekerlik is hierdie offer goed genoeg vir almal? Saam met die Bybelse stelling dat die Here graag wil hê dat almal gered moet word. Die 'middelgrond' vna die vrye wil keuse. Jy sal gered word as jy wil en die keuse maak vir Christus (by gebred aan 'n beter omskrywing, maar ek glo jy weet wat ek bedoel.) Soos jy weet is hier 'n kwessie rondom die wil vna die Here, as die Here se wil klaar in vervulling gegaan het, hoeveel van 'n keuse het jy? Maar ek glo dat die Here se wil is dat ons 'n vrye wil moet hê en alhoewel Hy weet wat ons gaan kies, 'respekteer' Hy dit, al kies ons teen Hom. Hy doen 'alles in Sy vermoê' om ons te oorreed om tot bekering te kom, maar Hy dwing niemand nie, Hy nooi net uit.Die laaste siening aan die ander ekstreme kant is die van predestinasie soos deur Calvyn vertolk. Sommiges word gered, of jy nou wil of nie en sorry vir die ander want dis binne God se wil. Al drie kan tog nie reg wees nie, selfs nie 2 uit drie nie, so watter een is waarheid en watter is kettery (indien wel, want onthou dis 'n ernstige saak die - dit gaan oor die beërwing of mis van die ewige lewe) Nouja, ek is eers weer 5 Jan. terug. Vrede en nabyheid vir almal en mag die beste dag die jaar die slegsted dag wees volgende jaar!