Discovery waarsku oor derde virusvlaag‘n Gesondheidswerker ontvang verlede maand die Covid-19-entstof by die Klerksdorp-hospitaal. (Foto: Phill Magakoe/AFP) Die Discovery-groep sê terwyl hy hoop Suid-Afrika spring ŉ derde vlaag van Covid-19-infeksies vry, daar steeds ŉ werklike gevaar daarvan bestaan. Navorsing wys wel dat die kans skraal is om die virus ŉ tweede keer op te doen indien jy dit al onder lede gehad get. Dr. Ron Whelan, hoof van Discovery se Covid-19-taakspan, waarsku dat infeksies in die Verenigde Koninkryk en Ierland ná die tweede vlaag begin daal het, maar weer toegeneem en dié lande tot in hul derde infeksievlaag gestoot. Emile Stipp, hoofaktuaris van Discovery, het aan eNCA gesê hy is bekommerd oor ŉ derde vlaag en meer sterftes as mense byvoorbeeld nie maskers dra nie en sogenaamde superverspreiderbyeenkomste bywoon. Hy sê ŉ ontleding van data van November en Desember het gewys infeksies het teen die begin van die vakansietyd beduidend toegeneem – en as dieselfde patroon oor die Paastyd gevolg word, voorsien hy die moontlikheid van ŉ derde vlaag. “As maatreëls steeds geld en groot sosiale byeenkomste teen daardie tyd steeds vermy word, kan ons nog ŉ derde vlaag verhoed,” sê Stipp. Volgens hom hang ŉ moontlike derde vlaag van etlike faktore af. In Suid-Afrika het ŉ nuwe variant van die virus in Desember kop uitgesteek en Stipp sê wetenskaplikes meen daar bestaan ŉ moontlikheid dat die virus weer kan muteer. As dit saamval met groot sosiale byeenkomste is daar ŉ betreklik goeie kans op ŉ derde vlaag infeksies. Aan die ander kant het talle Suid-Afrikaners reeds die virus opgedoen en daarvan herstel. Suid-Afrika het teen Sondagaand altesame 1 513 393 gevalle van Covid-19 bevestig en die herstelkoers staan in hierdie stadium op 94,5%. Stipp sê die derde faktor wat in berekening gebring moet word, is die staat se inentingsveldtog. Hy sê daar is groot samewerking tussen die staat en die private sektor en genoeg geld is opsy gesit om vir die entstof te betaal. “As ons teen die winter ouer en siek mense inent, dui ons model daarop dat die uitwerking van ŉ derde vlaag met meer as die helfte verminder,” sê hy. Volgens die mediesefondsreus wys sy data voorts dat sy lede tydens die tweede vlaag meer kwesbaar vir infeksie was. “Die een ding wat ek dink talle mense bekommer het, is of jy Covid-19 weer kan opdoen indien jy dit een keer gehad het. Die waarskynlikheid is betreklik laag. Sowat 0,8% van mense doen weer die virus op. Ons het net sowat 600 van dié gevalle gehad.” Die groep se data oor hospitaalopnames wys dat nuwe opnames tot 520 per dag in die tweede vlaag toegeneem het – ŉ styging van 70% sedert die eerste vlaag. Stipp sê daar was die afgelope ruk wêreldwyd vooruitgang in die behandeling van Covid-19 en mediese protokolle is aangepas. Die koers waarteen mense in hospitale opgeneem is, was tydens die tweede vlaag infeksies wel hoër, maar mense is vir korter tye in die hospitaal behandel. Die regering hoop om teen die einde van volgende maand minstens ŉ miljoen mense teen Covid-19 in te ent – die program het afgeskop met die inenting van gesondheidswerkers waarna die inenting van noodsaaklike werkers, diegene ouer as 60 of in sorgsentrums en mense met onderliggende siektetoestande onder meer in die tweede fase sal volg. Die res van die volwasse bevolking, nagenoeg 22,5 miljoen, sal die entstof in die derde fase ontvang. Stipp meen die inentingsprogram gaan ŉ beduidende rol speel in virussyfers. “Gesondheidsorgwerkers word meer gereeld aan die virus blootgestel as ander en dit is ook hoekom hulle wêreldwyd eerste ingeënt word.” Pres. Cyril Ramaphosa het Sondagaand ŉ verdere verslapping in Covid-19-regulasies aangekondig. Discovery maan egter dat daar vir ŉ geruime tyd steeds aan voorkomingsmaatreëls voldoen sal moet word. “Ons kan ŉ eenvoudige ooreenkoms tref om dié behoefte te verduidelik. Die punt van ŉ naald is dalk piepklein, maar dit kan 10 000 Covid-19-virusdeeltjies op sy oppervlak van 1 mm huisves. As jy op die punt van die naald blaas, kan jy jou voorstel dat die mikroskopiese virusse in die lug versprei om later op die grond of ŉ oppervlak te val, of ingeasem word,” sê Whelan. “Die dra van makers, hande was en sosiale afstandhandhawing werk om ons blootstelling aan hierdie klein virusdeeltjies in die lug of oppervlakke om ons te beperk.”