#JongStemme: ŉ Kultuur van middelmatigheidDeur Christo Janse van Rensburg Foto: Devin Avery/Unsplash.com Myns insiens is een van die grootste dreigemente tot die toekoms van die Afrikanervolk, die kultuur van middelmatigheid wat so deeglik gekoester is in die Afrikanerjeug. Daar is ŉ bekende gesegde, wat jy gereeld sal hoor indien jy jouself bevind op die terrein van ŉ Afrikaanse hoërskool of ŉ universiteitskampus gedurende eksamentye. Hierdie gesegde lui so: “50% is deur en 51% is presteer”. Sommige mense sal nog ŉ stertjie daaraan heg: “As jy 52% kry, het jy te hard geleer”. Sommige sal sê dat ek van ŉ grap ŉ groot storie maak, en dit mag seker waar wees, maar elke faset van ons jongmense se lewens word deurdring met hierdie tipe boodskappe. Daar bestaan ŉ kulturele norm onder die Afrikanerjeug, waar hulle streef om amper te misluk, maar net-net nie. Hierdie onkundige gewoonte het tot gevolg dat jongmense in die werklikheid misluk, maar veral op die terrein van akademiese prestasie. Hulle het gewoond geraak om die minimum te doen, en dit omdat ons as ŉ gemeenskap die minimum aanvaar het. Ons het dié kultuur van middelmatigheid gekoester, deur lae verwagtinge en nog laer standaarde. Daar het in die tweede helfte van die 1800’s ŉ merkwaardige man met die naam van Booker T Washington geleef. Hierdie man is ŉ slaaf gebore, so hy het van kindsbeen af harde handearbeid gedoen. Nie sy ouers, broers, susters of hy self is geleer om te lees of skryf nie. Daar was ook geen redelike verwagting dat dit ooit iets sou wees wat hy sou benodig nie. Maar jong Booker was van nature anders. Hy deel ŉ herinnering in sy outobiografie (Up from Slavery), van toe hy nog ŉ klein seuntjie was. Hy moes sy eienaar se dogter begelei na haar skool toe en haar boeke vir haar dra. Toe hulle by die plattelandse skooltjie se deur kom, kon Booker in die klaskamer insien – daar het hy al die kindertjies in hulle skoolkleertjies met hulle boeke en die geskryf teen die mure waargeneem. Hy weergee sy innerlike reaksie op hierdie prentjie soos volg: “I had the feeling that to get into a schoolhouse would be about the same as getting in to paradise”. Hierdie besondere insig was nie normaal in sy gemeenskap nie, daar is ook nie veel waarde aan opvoeding geheg in sy familie nie. Booker vertel verder hoe hy jare later sy moeder oortuig het om vir hom ŉ boek te soek, enige boek. Net sodat hy kan leer lees. Sy moeder het vir hom ŉ boek opgespoor, hy het homself leer lees en jare later, na die “emancipation proclamation”, het hy as opsigter die perseel van ŉ gekleurde skool skoongemaak, en sodoende vir sy opvoeding betaal. Christo Janse Van Rensburg (Foto: Verskaf) Hierdie voormalige slaaf het later ŉ skrywer, ŉ orator en ŉ adviseur van Amerikaanse presidente geword. Terselfdertyd het hy ook die Tuskegee Instituut gestig, nou die Tuskegee Universiteit genoem. Meneer Washington het handearbeid verheerlik, hy het neergesien op persone wat geskroom het om fisiese arbeid te doen. Verder het hy sy studente nie net ŉ akademiese opvoeding gegee nie, maar het daarop aangedring dat almal die bevoegdhede aanleer wat die samelewing werklik benodig, naamlik die ambagte. Meneer Washington het later in sy lewe, soos ons ouers en ons voorouers, by die positiewe invloed van die protestantse geloof en gepaardgaande kultuur gebaat. Die ekonomiese groei, relatiewe welvaart en stabiliteit wat kenmerkend is van Christelike samelewings, soos gesien kan word vanaf die reformasie, word beskryf en verduidelik deur die term ‘protestantse werksetiek’. Hierdie term word gebruik as ŉ omvattende beskrywing vir die doktrines wat Christene motiveer om daagliks in hulle professie te streef na uitnemendheid. Hierdie term verduidelik waarom ons ouers en voorouers so betroubaar was, en steeds is. Hierdie protestantse werksetiek is afwesig in die meerderheid van die Afrikanerjeug. Die Christelike deugde is by die agterdeur uitgesmyt toe Hollywood in die geheim, deur skynbaar onskuldige TV-programme hul goddelose kultuur van selfsug, trots en verdraagsaamheid van alles boos, in die jeug se koppe in gesmokkel het. Hierdie kultuur van middelmatigheid is slegs een simptoom hiervan. Dit is van kardinale belang vir die Afrikanervolk om hierdie tekortkoming in ons kultuur te korrigeer. Die oplossing is duidelik. Herinner jouself daagliks aan die volgende. Keer terug na die Christelike deugde, beliggaam die protestante werksetiek, poog om oor-bevoeg te word. Doen alles asof jy nie vir die mens werk nie, maar vir die Here. Lees, dink, skryf en streef in alles na uitnemendheid. #JongStemme is ŉ projek deur Maroela Media en Solidariteit Jeug wat die jeug se stem in die openbare domein wil beklemtoon. Besoek Solidariteit Jeug se webblad by www.jeug.co.za vir hulp en raad met jou loopbaan. As jy tussen 18 en 26 jaar oud is en ŉ meningstuk wil skryf, stuur ŉ e-pos na [email protected] en ons maak graag kontak met jou.