Lesersindruk: Klaskamer deur Vita du Preez | LitNet
Daar was 'n tyd in die geskiedenis van die mens toe sadomasochisme as 'n soort sielkundige afwyking beskou is. Net soos homoseksualiteit. Maar daardie jare lê ver in die verlede. Natuurlik is seks en seksualiteit tradisioneel 'n onderwerp waarvan die samelewing af wegskram, en hoewel die meeste mense waarskynlik al jare bewus is van sadomasochisme, is daar steeds nie besonder baie daaroor geskryf in Afrikaans nie. Hier en daar 'n artikel. Dalk iets op die radio of televisie (wie kyk nog televisie?). Maar die meeste is waarskynlik in Engels.
'n Bekende Suid-Afrikaner wat meer lig op die onderwerp laat skyn het, is die aktrise Yvonne van der Berg, oor wie daar wyd berig is. Meer onlangs is daar ook in Francois Loots se boek 'n Spook in die huis (Umuzi 2019) oor die sadomasochisme geskryf. Die mees bekende populêre bron oor die saak is waarskynlik die Fifty shades of Grey-trilogie van die Britse skrywer EL James, wat ook verfilm is, en hoewel daardie boeke nie krities goed ontvang is nie, was hulle topverkopers.
Daar bestaan reeds heelwat kritiek teen Du Preez se Klaskamer, wat ek nie wil herhaal nie. Dit is nie my tipiese leesstof hierdie nie en ek het maar langtand daaraan gelees. Tog het ek die boek hier en daar heel leersaam gevind, en die verhaal speel af in die Karoo, wat aan die boek 'n lekker romantiese gevoel gee. Daar is min karakters in die boek, wat dit makliker maak om die storie te volg. Die boek se einde bevat 'n interessante kinkel. Ek dink ook nie dit kan maklik wees om so oor seks te skryf nie. Veral om grafiese sekstonele oortuigend te beskryf sonder dat dit verspot word, is iets wat nie net enige skrywer kan doen nie.
Die storie wentel om ene Emma Louw, wat 'n onderwyseres is. Emma doen aansoek vir 'n pos as onderwyseres op 'n plaas. Die baas van die plaas is Daniel Swart, en hy is 'n gegoede Karooboer met 'n seun genaamd Neal. Daniel eksperimenteer graag met sadomasochisme, oftewel BDSM. Emma aanvaar die pos en vestig haar op Daniel se plaas Omdraai, waar sy uiteindelik sterk snuf in die neus kry nadat sy per ongeluk in Daniel se martelkamer instap. Ons kry op ble 71 en 72 die volgende definisie van BDSM: "BDSM is 'n vorm van menslike seksuele gedrag. Bondage, discipline, sadism and masochism, oftewel dominansie, onderwerping, sadisme en masochisme met erotiese vervulling as doelwit." Emma raak al meer ingesuig in Daniel se fantasieë. Sy probeer agter die kap van die byl kom en Daniel se donker verlede ontrafel, maar hy bly 'n geslote boek. Kort voor lank is daar vir haar weinig "omdraaikans". Sy is vasbeslote om meer oor Daniel uit te vind en sy glo as sy toegee aan sy begeertes sal hy dalk meer emosioneel oopmaak teenoor haar. Maar dit werk nie. Daniel laat haar nie volkome in sy psige inklim nie.
Twee klein dingetjies het my so 'n bietjie gesteur. Op bl 80 beweer Emma dat sy nog nooit op Matjiesfontein was nie want sy "kon dit nie bekostig nie". Dit reflekteer darem 'n bietjie onregverdig op die arme Matjiesfontein. Uit my eie ervaring is Matjiesfontein darem ook nou nie so duur nie. Bewys jouself 'n guns en vind self uit. Gelukkig vir Emma vlieg Daniel haar na Matjiesfontein met sy Cessna, waar hulle in gerief uitspan. Dit is daar op Matjiesfontein waar Daniel en Emma se verhouding dan ook begin ernstig raak. 'n Ander vreemde geval is op bl 28, waar Daniel meer probeer uitvind oor Emma, en dan 'n winkelklerk pols oor watter juwele sy in belang gestel het toe sy vroeër in die winkel was. Die manier waarop die winkelklerk sommer sulke persoonlike inligting verstrek, oortuig my maar swaar. Suid-Afrika het nie verniet deesdae wetgewing wat persoonlike inligting probeer beskerm nie. En 'n ervare winkelklerk sal waarskynlik nie sommer so maklik toegee nie.
Alles in ag genome was Klaskamer iets anders, ongewoon, maar ek het gesukkel om deur te druk en die boek klaar te lees. Ek moes myself forseer. Maar ek is seker daar is baie mense wat die boek veel meer sal geniet as ek. Dit was nogtans die lees werd, want ek het tog dinge geleer wat ek nie geweet het nie. Volgens die skrywer is hierdie nog maar net die begin – daar word nog twee boeke beplan. Die finale sweep het dus nog lank nie geklap in die verhouding tussen Daniel Swart en Emma Louw nie.
2021-06-20 at 20:05
Ek het klaskamer baie geniet, maar is daar opvolgboeke, asb? Hy het nie lekker geëindig nie.
2021-06-21 at 08:56
Die opvolg het so tyd gelede verskyn en staan bekend is "Skoolgeld". Ek het dit nie self gelees nie.