PressReader - Kuier: 2015-09-23 - Mis­han­del­de vrou gee nou hoop vir an­der met sen­trum
Mis­han­del­de vrou gee nou hoop vir an­der met sen­trum
In haar twee mis­luk­te hu­we­li­ke het haar mans haar erg mis­han­del. Sy ken van swaar­kry, maar sy het ge­kies om op te staan. En van­dag help sy an­der uit dié put van wan­hoop.
Kuier - 2015-09-23 - IN­HOUD - DEUR AMY JOHN­SON
Sy weet hoe dit voel om met pot­blou­ge­sla­ne oë te gaan werk, met haar kin­ders ag­ter bos­sies te skuil tot die geel vên hul­le kom haal en sy ken die angs van hoe dit voel om te vlug vir haar le­we. Maar Mag­da K­leyn het ná twee hu­we­li­ke waar­in sy mis­han­del is, be­sluit om te­rug te veg.
Mag­da (58), ’n oud­ver­pleeg­ster en stig­ter van die Te­hil­lah-sen­trum in Le­ons­da­le, El­sies­ri­vier bui­te Kaap­stad, het ’n vin­ni­ge stap­pie wat jou som­mer kan laat sien sy is reg om te woe­ker.
“Daar word nê­rens ’n pro­bleem­kind ge­bo­re nie en wie kan dit be­ter ver­staan as ek? S­tuk­ken­de hui­se maak kin­ders ook stuk­kend,”sê sy.
Te­hil­lah be­te­ken hoog­ste lof aan die He­re. Die sen­trum het tans 45 men­se in die re­ha­bi­li­ta­sie­sen­trum, 105 kin­ders in die crè­che op die per­seel en 200 ha­we­lo­se en mis­han­del­de ma’s en kin­ders woon by die Hou­se of Mag­da-skui­ling. Maan­de­liks is daar 3 179 men­se wat kur­sus­se by die sen­trum vol­tooi, hul­le voed daag­liks tus­sen 500 tot 700 men­se en hul­le bak ook so­wat 1 000 bro­de ’n dag.
Mag­da het nou ook ’n sen­trum in U­ping­ton op die been ge­bring.
Die e­pou­let­te lê steeds net­jies op haar skou­ers, maar dié vrou wat 20 jaar ge­le­de die sen­trum in ’n gang-in­fes­ted a­rea be­gin het, wou ’n ver­skil maak in die le­wens van die men­se wat deur hul pro­ble­me in­ge­sluk en weer uit­ge­spoeg is. Want dis iets wat sy goed ken.
Die plooie op haar voor­kop trek saam wan­neer sy be­gin ver­tel waar al­les in haar le­we be­gin skeef­loop het.
“Dis baie moei­lik om daar­oor te praat, want as ek so stil sit en dink, dan won­der ek hoe het ek hier uit­ge­kom. Hoe­kom het ek met ’n lang pad ge­kom? Hoe­kom moes daar so baie din­ge in my le­we ge­beur?”
Mag­da het in ’n huis groot­ge­word met ’n God­vre­sen­de ma wat 04:00 sog­gens al be­gin bid het. Haar ou­ers het ge­trou toe hul­le 16 was, maar toe Mag­da be­gin ver­stand kry, het sy be­sef haar ma word aan­ge­rand.
“Ek was in st. 8 toe ver­moor my pa am­per my ma. Daai nag toe vlug ek en my ma. Dit het ge­re­ën, maar ons het ge­hard­loop, want hy het met ’n mes in sy hand ge­staan.
“Ek kan ’n an­der aand ont­hou toe ek en my ma weg­ge­hard­loop het. Die pee het haar af­ge­loop, maar ek het haar ge­sê ‘Pap­pa gaan vir Mam­ma dood­maak’. Daar was tye wat hy haar ge­slaan het dat haar knie een­kant ge­sit het.
“Die aan­de wat jy as kind moet hard­loop en jy sien die bloed loop . . . Ek was die een wat al­tyd ge­skree het so­dat die neig­hbours kan hoor.”
Mag­da se ma het 21 swan­ger­skap­pe ge­had – al­mal seuns en sy was die e­nig­ste dog­ter. Maar ter­wyl haar ma swan­ger was met haar jong­ste broer, het haar pa weg­ge­loop met ’n an­der vrou.
“Ons het bit­ter, bit­ter swaar­ge­kry. Soms was daar nie krag nie en moes ons ker­se aan­steek en as daar nie ker­se was nie, moes ons die gor­dyn­tjie oop­maak so­dat die maan­lig kon in­skyn. Die­self­de jaar het ek die skool ver­laat om te gaan werk om my ma fi­nan­si­eel by te staan. Des­tyds het jy mos nie ma­triek no­dig ge­had om in daai rig­ting te gaan nie.”
Mag­da sê sy het in 1975 as ’n ver­pleeg­as­sis­tent be­gin werk en in haar fi­na­le jaar op kol­le­ge het sy haar eer­ste man ont­moet. Haar ma wou nie hê sy moes met dié man trou nie, maar Mag­da wou niks weet nie.
“Hy lyk soos Wes­ley S­ni­pes; so ’n reg­op man. Hy was ’n wer­ken­de man en hy het nie ge­rook of ge­drink nie. Ek was 23 en dit was my eer­ste boyf­riend. Ek het ge­dink ‘hoe­kom wil die kerk vir my be­sluit?’.
“Hy het al­tyd sy sus­ters ge­slaan, maar ek het nooit ge­dink hy sou vir my só slaan nie. Van maand een af tot ek hom ge­los het, is ek aan­ge­rand. Die dok­ter het in ’n sta­di­um ge­sê ek gaan nie 34 jaar oud word nie.”
Om ge­loofs­re­des wou haar ma nie hê sy moes skei nie.
“Ek en my vier kin­ders sou ag­ter ’n bos­sie gaan sit; die bloed het ge­loop, my on­der­kle­re is van my af­ge­skeur, maar dan sit en wag ons vir die geel vên om ons na my ma toe te vat. Dit het vir my ge­voel as­of my ma se he­le le­we voor my af­speel.” Tot op ’n dag . . . “Daai dag toe kom my ma na my toe; ek het met my kop toe ge­lê en sy’t vir my R1 000 ge­gee om met die eg­skei­ding te be­gin.
“Ek sal nooit die dag ver­geet wat ek in die hof ge­staan het nie. Die hu­we­lik was ’n lang se­re­mo­nie en toe net vyf mi­nu­te en ‘so help my God’, dan is dit ver­by.”
’n Paar jaar la­ter ont­moet sy nóg ’n man deur vrien­de. Sy was ’n skool­ver­pleeg­ster; on­af­hank­lik en het aan­be­weeg van die eer­ste te­leur­stel­ling.
“Hy was ’n Jo­burg­se man met ’n lin­ne­broek. Ek wou eers niks met hom te doen hê nie, maar hy het el­ke week uit Jo­han­nes­burg ge­vlieg om my te sien. Hy het hom voor­ge­doen as ie­mand met baie geld. Na­dat ons ge­trou het, het ek Jo­han­nes­burg toe ge­trek. Toe ek daar kom, was die huis vol ge­bruik­te kon­do­me. Toe moet ek maar aan­gaan, want ek is dan nou weer in ’n ding,” sê sy.
Mag­da se ma het ge­sien hoe ook dié man haar en haar kin­ders mis­han­del.
“Hy het kos vir my kin­ders weg­ge­steek en hul pa het net R50 ’n maand on­der­houd be­taal. In daai sta­di­um het ek vier wer­ke ge­had. Ek moes moon­lig­ht om my kin­ders deur die skool te kry. Een nag het hy my en my kin­ders by­na met ’n graaf dood­ge­slaan.
“Hy het weg­ge­loop en die dag toe hy te­rug­kom, het ek ’n eg­skei­dings­be­vel ge­kry. Ek kon nie my kin­ders meer deur dié goed sit nie.”
Mag­da het kort daar­na ’n oor­pla­sing na Huis V­re­de­lust in Kaap­stad ge­kry en be­sluit om saam met haar kin­ders langs die ri­vier by Die Ei­land-oord in U­ping­ton te gaan kamp.
“Daai nag sê die dui­wel vir my:‘Jy’s ’n fai­lu­re; spring hier in’. Ek het nog nooit so dui­de­lik self­moord ge­hoor soos daar­die aand nie. Dit was as­of iets my trek om in daai ri­vier te spring. Dit was kort ná Kers­fees en ons sou tot ná Nu­we­jaar bly.
“Ek het my kin­ders wak­ker ge­maak en toe ry ek reg­uit na ’n kerk­diens in El­sies- ri­vier. Daai aand toe gaan val ek voor die He­re en ek sê:‘He­re, help my nog net die een keer; tel my nog net die een keer op’. Dis hoe­kom ek sê ek sal nooit weer trou nie en ek sal hul­le (my kin­ders) nooit weer deur so iets sit nie.”
Mag­da sê die keer­punt in haar le­we was die stig­ting van die Te­hil­lah-sen­trum.
“Dit was ’n s­tuk­ken­de, ge­van­da­li­seer­de ge­bou en daar het vier ver­krag­tings hier plaas­ge­vind. Ons het ook ’n kerk ge­bou; my na­els was stuk­kend ge­bou aan die kerk. Dit is eint­lik ’n oa­se. Jy kom ver­sterk jou net dan gaan jy weer na jou eie kerk toe.”
Sy sê vroue moet nooit hul­self bla­meer as hul­le ge­slaan word nie en sy moe­dig hul­le aan om weg te stap eer­der as om in ’n on­ge­son­de ver­hou­ding te bly.
“Ek sê al­tyd vir vroue, gaan soek hulp en vra om hulp by die He­re. Daar’s tye wat jy vir jou­self die skuld gee. As jy uit­vind dit werk nie, wees lie­wer ’n en­kel­ou­er en voor­beel­dig, as twee ou­ers wat ba­klei. Want jy doen meer ska­de aan die kin­ders.
“Ge­bed, my kin­ders, klein­kin­ders en my werk hou my staan­de. Soms wys die He­re my hoe sterk die storm is, maar Hy sê ook moe­nie na die storm kyk nie; kyk an­der­kant die storm.
“El­ke mens in die le­we het ’n first half en ’n se­cond half en die eer­ste helf­te van my le­we het ek in die ver­keer­de trein ge­klim en al die sta­sies daar­na was ver­keerd. Ek is nou in my se­cond half en ek is se­ker ek is nou op die reg­te trein.”
HOOF­FO­TO EN IN­LAS: Mag­da K­leyn (58) is in tra­ne wan­neer sy ver­tel van haar twee hu­we­li­ke waar­in sy erg mis­han­del was.
REGS: Mag­da K­leyn by die mo­nu­ment wat sy by die Te­hil­lah-sen­trum in El­sies­ri­vier op­ge­rig het. ON­DER: Mag­da saam met mei­sies wat aan pro­gram­me by die sen­trum deel­neem.