Meer as R51 miljard se onreëlmatige uitgawes by staatsdepartementeOuditeur-generaal Kimi Makwetu (21 November 2018) (Foto: Elmond Jiyane, GCIS) Die ouditeur-generaal Kimi Makwetu het Woensdag onthul onreëlmatige uitgawes vir nasionale en provinsiale staatsdepartemente en staatsbeheerde ondernemings beloop meer as R51 miljard. Makwetu het die ouditverslag vir die 2017/18- finansiële jaar vrygestel. Dié bedrag sluit nie die onreëlmatige uitgawes (R28.4 miljard) in wat by Transnet en Eskom aangegaan is nie. Transnet en Eskom het privaat maatskappye wat hul finansiële state oudit. Die syfer kan egter nog styg, aangesien 27% van die staatsdepartemente en organisasies aangedui het hulle het onreëlmatige uitgawes aangegaan, maar die volle bedrag is nie bekend nie. Verkwistende en sinnelose uitgawes het “ook ŉ groot sprong” van 200% gehad, in vergelyking met die 2016/17- finansiële jaar en staan tans op R2,5 miljard, het Makwetu gesê. “Dit is uitgawes wat ons kon verhoed het, maar wat nou toeneem.” ŉ Toename in ongemagtigde uitgawes van 38% tot R2,1 miljard word toegeskryf aan oorspandering. Ouditeur-generaal Kimi Makwetu (21 November 2018) (Foto: Elmond Jiyane, GCIS) Die OG se verslag volg ŉ dag ná nuwe wetgewing vandeesweek van krag geword het om munisipale en ander staatsamptenare persoonlik finansieel aanspreeklik te hou vir onregmatige besteding wat onder hul toesig aangegaan word. Die nuwe bepalings is vervat in die Openbare Ouditwet, wat Sondag deur pres. Cyril Ramaphosa onderteken is en dus nou wet geword het. Dit bepaal dat die kantoor van die ouditeur-generaal persoonlike skuldbriewe kan uitreik teen amptenare wat willens en wetens wanbestee of bedrog pleeg. Dit is nog nie duidelik wanneer die wet in werking sal tree nie. Makwetu se kantoor het riglyne saamgestel wat sal bepaal onder watter omstandighede ŉ skuldbrief uitgereik kan word. Onreëlmatige uitgawes deur die KwaZulu-Natalse departement van vervoer beloop R4,4 miljard; die waterhandelentiteit staan op R4,5 miljard, die Passasierspooragentskap van Suid-Afrika (Prasa) staan op R3,939 miljard, die Gautengse departement van paaie en vervoer R2 miljard, nasionale departement van water en sanitasie R1,9 miljard, die departement van korrektiewe dienste R1,9 miljard, en die departement van gesondheid in KwaZulu-Natal en Gauteng staan onderskeidelik op R1,8 miljard en R1,7 miljard. Verkwistende en sinnelose uitgawes by die waterhandelentiteit het R1 miljard tot die gesamentlike R2,5 miljard bygedra. “As hierdie neigings voortduur, sal die hoofde van departemente en staatsbeheerde ondernemings, wat nie redelike verduidelikings kan verskaf vir die uitgawes nie of versuim het om op te tree teen diegene wat nie aan die wet voldoen nie, die gevolge moet dra,” het Makwetu bygevoeg.