Só kan skole munisipale koste laat daal(Foto: pixabay) Die Solidariteit Skoleondersteuningsentrum (SOS) het onlangs ŉ opname onder skole gedoen om te bepaal wat die uitwerking van munisipale koste op hul maandelikse begroting is. Skole bestee ongeveer 10% van die maandelikse begroting aan munisipale dienste. Dié bedrag beloop gemiddeld tussen R40 000 en R70 000 per maand. Altesaam 14% van skole betaal tans meer as R100 000 per maand aan munisipale koste teenoor 8% van skole in 2018. Altesaam 55% van die 173 respondente het aangedui dat hulle as sakeondernemings op grond van hul rekening gekategoriseer word en daarom meer vir dienste betaal. Die klassifikasie van instellings hang gewoonlik af van munisipaliteite se munisipale verordeninge. Dit bepaal die bedrag wat maandeliks vir dienste gehef word. In sakeondernemings se geval is dit gewoonlik beduidend hoër. Wat kan skole doen? Skole moet dus seker maak dat hulle reg gekategoriseer is. As die munisipale verordening voorsiening maak vir ŉ onderwyskategorie, maar die skool word as ŉ sakeonderneming aangeslaan, kan skole ŉ dispuut verklaar by die munisipaliteit om dit reg te stel. Alternatiewe oplossings soos die gebruik van energiebesparende gloeilampe, sonpanele en slimmeters om water- en kragverbruik te monitor kan oorweeg word. Daar is ook maatskappye wat skole kan help met die monitor van krag- en waterverbruik. Elke munisipaliteit het sy eie tariefstruktuur, asook prosedure om byvoorbeeld dispute te verklaar of aansoek te doen om rabatte. Skole kan ook onderhandel om ŉ beter tarief wanneer die munisipaliteit die jaarlikse Geïntegreerde Ontwikkelingsplan (“Integrated Development Plan”) voorlê. ŉ Rooster vir die openbaredeelnameproses word in Augustus bekendgemaak. As die munisipaliteit nie ŉ tariefwysiging wil toestaan nie, kan skole ŉ direkte versoek aan die energiereguleerder Nersa rig. Indien daar ŉ fout is met jou skool se rekening, moet daar heel eerste ŉ dispuut met die plaaslike munisipaliteit verklaar word en die probleem so duidelik moontlik uiteengesit word. ŉ Konsep van hierdie dispuutbrief is hier beskikbaar. Maak kennis met jou plaaslike raadslid en klop by hulle aan om sake te help herlei na die regte afdelings. Let op en herstel lekkasies so gou moontlik en voed leerders op om te help bespaar. Nog ŉ paar handige skakels met meer inligting oor die onderwerp: Skoleondersteuningsentrum – Munisipale koste Stad Tshwane munisipale verordeninge Stad Johannesburg munisipale verordeninge Mangaung (Bloemfontein) munisipale verordeninge Stad Kaapstad munisipale verordeninge