Antjie Krog ontgin 'Huilboek' se ryke stof | Netwerk24
Antjie Krog ontgin 'Huilboek' se ryke stof
Deur Le Roux Schoeman 08 Maart 2017 10:56
Ryk Hattingh, Maandagmiddag in die ATKV-boektent in gesprek met die digter Antjie Krog (links) en die aktrise Jana Cilliers. Foto: Le Roux Schoeman
In Nieu-Seeland ken mense hom dalk net as die skoenmaker wat hou van bome, tuinmaak en boeke, maar Ryk Hattingh was nie Dinsdag om 17:00 doer in die land waar hy hom 19 jaar gelede gaan vestig het nie.
En hier, in die AKTV-Boektent in Ryneveldstraat, Stellenbosch, ken die meeste mense hom 'n bietjie dieper. Vir versetpolitiek, porno en doodeerlik skryf. Hy't in die 80's naam gemaak by Vrye Weekblad, grense beproef by Loslyf en hoewel hy sy boeke (eers Die Tonnel in 1984 en voorlaastens Witskrif in 1997) ewe beskeie as literêre "valbaan" eerder as loopbaan beskryf, het dit hom nietemin 'n uitgelese gevolg besorg.
Hy's die randfiguur se randfiguur.
En toe Hattingh byna twee dekades se dink en uitpluis tot 159 blaaie distilleer, was die resultaat Huilboek. 'n Woendende slapbandjie wat prof. Joan Hambidge "ingesluk" het.
Dis 'n boek wat afsluit met 'n suiwer eksistensiële siersprong wat Antjie Krog, as fynvaardige onderhoudvoerder in Dinsdag se Woordfeesonderhoud, so te sê in pop-up-teater omskep het deur Hattingh te kry om die slot voor te lees. Krog, onder wie Hatting by Vrye Weekblad gewerk het, beskryf Huilboek se "toonaard" as "tight".
Huilboek – genoem na 'n boekie waarin die huilerige jong Hattingh in sy kinderdae moes gaan merkies maak om aan te toon hoeveel keer per dag hy sou gehuil het – is inderdaad "tight". Maar sonder om toevuistig te wees. Hy maak oop waar ook al in die boek jy oopmaak . . . bl.16: "Neem my as voorbeeld. Jy sien my nou so mooi speel met my kinders, jy sien my in die kombuis besig om kumara te skil, knoffel en preie op 'n kauriplank fyn te kap . . . 'n Gewone mens is wat jy sien. Dit was nie altyd die geval nie. Ek was nie altyd so nugter en voorspelbaar nie. Ek was 'n plofbare vent. Verslaaf aan alles. Selfsugtig, egosentries.
Hattingh se toneelstuk Sing jy van bomme herleef ook op vanjaar se Woordfees en dié skrywer was opvallend in sy noppies met die aandag en agting vir hom hier in sy gewese tuisland. "My kinders is, soos: 'Dad, what the fuck?' " het Hattingh aan Krog gesê toe sy vra hoe dit voel om buite die kring van literêre bekendheid te leef.
Kyk, Ryk is cool. Hy gebruik die woord altoos en Latynse name vir voëls, glo in boeke sonder plot en as iemand hom 'n bier aanbied, sy hy ja, "een van daai baie grotes".
Selfs die studentedorp wat reeds stampvol is en meer as 70 000 kaartjies wat boonop verkoop is vir die mega-produksie wat die Woordfees deesdae is, is dié buitestander sonder twyfel steeds die cool-ste Kiwi in die dorp.