&larr Die verdwynende grens tussen reklame- en ander inhoud
Welvaartbelasting? Rasbelasting? &rarr
3 antwoorde op Paul Cilliers
Jammer om te hoor van dit.
Ek dink hy was reg oor die setel van die persoonlikheid in die kompleksiteit van die brein – die ding is ongelooflik kompleks, en het ‘n vermo-e om goed op verskeie plekke te stoor, en weer uit te haal self na skade aan van die dele.
Ja dis sowaar ‘n wonder in die ‘natuurlike’ sin van die woord.
Jip – soort van ‘n krokodil in ‘n perd in ‘n aap tipe van ding… Dermal Piercing Jewelry - Dermal Tops & Anchors | Painful Pleasures | Opal Color: Orange (OP30)
Internal 0.9mm 13 items InRat 15 Desember 2013 by Justus Visagie - issuu
Almal op aandag: dis die Audi A3­sedanInRat
Bylae tot Rapport15 Desember 2013Dakar 2014:5Benz S­klas vat
sy kroon terugBehoort 2014 se
Giniel en Toyota?59Ek het jou Leaf,
sê InRat­manSA stuur
spesmagtena Suid­Amerika6­112 InRat15 Desember 2013||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||| |InRat
Tel: 011 713 9545KompetisieRygenot, kamera en
Kyk wat maak InRat se mense oor naweke | FOTO: DESMOND LOUWIn samewerking met Citroën, Peugeot, Canon en
Midas gee InRat jou die geleentheid om bobaas-pryse in
ons InRat-JIMS-kompetisie te
wen. Drie van dié pryse is Midas- 90-stuk-gereedskapstelle.
Die Midas-groep, wat vanjaar sy 30ste verjaardag vier,
het in 1983 met een winkel
begin en het vandag 298 winkels in Suid-Afrika, Swaziland,
Zimbabwe, Botswana, Namibië en Lesotho.
Eerste prys – Ry ’n week
in ’n luukse Peugeot en ’n
week in ’n luukse Citroën; ’n
Canon PowerShot D20-kamera; en ’n Midas- 90-stuk-gereedskapstel
Tweede prys – ’n Canon
PowerShot D20-kamera en ’n
Derde prys – ’n Midas- 90stuk-gereedskapstel
1. Neem die JIMS-kompetisieblad in InRat van 17 November of 15 September na ’n
Peugeot- en ’n Citroën-vertoonlokaal en kry ’n hande-OnsRydingRy lekker, ry veilig
laarstempel van elk. (As die
handelaarstempel nie beskikbaar is nie, sal die verkoopsbestuurder se handtekening
aanvaar word.) Ons kan ’n inskrywingsvorm aan jou e-pos
as jy een versoek van justus.visagie@media24.com.
2. Pos die voltooide blad
aan InRat-JIMS, Posbus 6367,
Roggebaai, 8012 om ons teen
31 Desember 2014 te bereik.
3. Inskrywings kan ook by
Rapport se kantore in Auckland Park of Kaapstad afgelewer word (e-pos justus.visagie@media24.com of skakel
011 713 9532 vir die adresse).
is op aanvraag beskikbaar van
impliseer aanvaarding van bepalings, reëls en voorwaardes.Ons is op die vooraand van die vakansie­
diaspora en die stortvloed van mediaberig­
te oor padsterftes. InRat het slegs drie ver­
soeke aan almal wat dit op ons gevaarlike paaie
waag en ons preek ook vir onsself:
Wees geduldig. Strêp jou kinders vas. Wees be­
wus van motorfietsryers.
Oor kinders: “Drie kinders jonger as 15 sterf
daagliks op Suid­Afrikaanse paaie,” sê Stefan le
Roux van die Midas­groep. In die stryd teen kin­
dersterftes het Midas verlede maand 200 motor­
stoeltjies aan Imperial se I­Pledge­veldtog geskenk.
Wanneer jy jou kinders vasmaak, verbeter jy hul
kans op oorlewing met 70%: ’n wonderlike Kersge­
Oor motorfietsryers: Die gewildheid van motor­
fietse, veral avontuurmotorfietse, neem toe. BMW
Motorrad Suid­Afrika het vanjaar byvoorbeeld 11,1%
meer motorfietse verkoop as verlede jaar.
Dis waar dat vele bikers roekeloos is, maar die
stille meerderheid wil maar net veilig by die werk
uitkom of by ’n verlate grondpad waar hulle nie­
mand pla nie. Wees asseblief bedag op hierdie
klein, weerlose voertuie.
Van grondpaaie gepraat: InRat se redakteur, fo­
tograaf en motorfietsskrywer het onlangs ’n kortSuzuki Swift 1.4 GLSvideo van BMW se 800 Adventure op grondpaaie
in die Overberg gemaak. Besoek gerus
www.bikeroutes.co.za/overberg om dit te sien.
Daar is wel ’n plek waar motorfietsryers verplig
is om roekeloos te wees en dit is die motorfiets­
waaghals Travis Pestrana se Nitro Circus, waar sy
span akrobatiese toertjies uitvoer op motorfietse,
BMX’e, bromponies en ander vreemde rygoed.
Dié verstommende skouspel, wat meer toeskou­
ers lok as U2, sal vir die eerste keer in Suid­Afrika
te sien wees in Februarie: op die 15de in die Kaap­
stad­stadion (kaartjies van R280) op die 19de in
Durban in die Moses Mabhida­stadion (kaartjies
van R180) en op die 22ste in die FNB­stadion in
Johannesburg (kaartjies van R300).
Moet dus nie al jou geld oor die feestyd blaas
nie! Kaartjies is te koop by Computicket en deur
www.nitrocircuslive.com, waar jy ook na videogre­
pe kan kyk. Besoek sommer ook www.face­
Geluk aan die volgende lesers wat elk ’n eksem­
plaar van Greg Beadle se motorfietsboek Bike –
The Longer Road (MapStudio) losgeslaan het: A.J.
van Wyk, A. Killian, E.J. Steyn en M. Tredoux. Die
antwoord was Triumph Tiger 800XC.
@RapportInRat op TwitterFormule EenMotorSportSwift, vlug van voet‘Absurde’ regulasies ontstelIDnRat speel van vandeesmaand gasheer vir ’n skitterwit Suzuki Swift 1.4 GLS. Ons
het lank reeds waardering vir
die rygoed van dié Japanse vervaardiger, of hulle nou op vier
of twee wiele loop, en die Swift
is ’n treffende voorbeeld van
Suzuki se prettige, gehalte-aanslag.
Die pret vind gestalte in die
ontwerp van die Swift se dak,
getinte glas en bak, wat die suggestie van ’n motorfietshelm
skep. In die stad maak sy kompakte afmetings hom ook lekker
vlugvoetig (en maklik om te parkeer). Sy voorwiele klou verbete
aan die pad en dit verskaf hope
genot op kronkelpaaie.
Die rit is sag, maar as die
padoppervlak waarlik sleg is,
word die agteras ontsenu.
Ondanks die jeugdigheid wat
hy uitstraal, het die Swift oor
die algemeen ’n heerlike “grootkar-gevoel” en in dié opsig klop
hy twee gedugte mededingers:
die Ford Fiesta en die Volkswagen Polo.
Die Swift se groot-kar-karakter
het ongelukkig nie die bagasiebak bereik nie en in dié opsigHy’s klein, maar voel
nie soos ’n Checkers­
trollie op wiele nie
FOTO: QUICKPICgee die Polo en Fiesta hom ’n
pak slae. As troos vou die agterbank se rugleuning met groot
gemak vorentoe om ’n groot
laairuim te ontsluit.
Nog iets wat ons gretig gemaak het om die Swift op te
pas, is sy bewese lae brandstofverbruik. Soos nege uit tien motorvervaardigers is Suzuki ook
optimisties oor hoe min petrol
die Swift gebruik. Ná ’n snelle
reis om die Swift in Kaapstad by
InRat af te lewer, dui die ritmeter verbruik van 6,2 liter/100 km
aan. Nie sleg nie, maar ons
hoop om dié syfer binne die
volgende drie maande te verminder. – Justus VisagiePRYS R184 900
ENJIN 1 372 cc- viersilinder-petrol;
70 kW en 130 Nm
VERRIGTING 0-100 km/h in
10.9 sek. en 170 km/h topsnelheid
VERBRUIK 5,5 liter/100 km en
132 g CO2/km (volgens Suzuki)
PETROLTENK 42 liter
AFSTAND DEUR INRAT AFGELê
NAVERKOPE Waarborg van drie
jaar of 10 000 km, diensplan van
vier jaar of 60 000 km, versien elke
OORWEEG OOK Ford Fiesta 1.4
Ambiente, VW Polo 1.4 Comfortline, Peugeot 208 1.6 AllureF1-jaers, ondersteuners
ie besluit vandeesweek
van die FIA-motorsportbeheerliggaam se F1-kommissie om dubbelpunte vir die
finale ren in 2014 toe te ken,
is met ontsteltenis deur jaers, kundiges en geesdriftiges
Ingevolge dié regulasie sal
die wenner van aanstaande
jaar se Abu Dhabi- Grand
Prix 50 pleks van 25 punte
verdien. Die wenner sal dus
in een ren meer punte kry as
wat die finale vier vervaardigers vanjaar in die hele seisoen kon aanteken.
Sebastian Vettel, viermalige
en huidige F1-wêreldkampioen, het dié besluit as “absurd” beskryf. “Dit straf die
jaers wat die hele seisoen
lank hard gewerk het. Ek het
respek vir die ou tradisies in
Formule Een en verstaan nie
die nuwe regulasie nie.”
Sy siening word deur vele
F1-kundiges gedeel, en baie
wys daarop dat Fernando
Alonso vir Vettel in 2012 sou
geklop het as dié reëling gegeld het. Dit sou ook betekenhet Felipe Massa in 2008
kampioen sou wees, pleks
van Lewis Hamilton, en dat
Kimi Räikkönen in 2008 vir
Michael Schumacher sou uitgestof het.
Dit lyk of dié besluit meer
te doen het met F1-bemarkingsbehoeftes (om belangstelling tot die finale ren te
prikkel) nadat Vettel vanjaar
se kampioenskap al vroeër in
die seisoen beklink het. Dit is
egter te betwyfel of dié besluit sal bly staan, te oordeel
na die negatiewe reaksie.
Ander voorstelle wat aanvaar is, is dat F1-spanne se
uitgawes beperk word en dat
jaers voortaan hul eie nommers – tussen 2 en 99 – sal
kan kies en vir die res van
hul F1-loopbaan kan behou.
Die F1-kalender vir 2014 is
bekend gemaak. Altesame 19
renne sal plaasvind in Australië, Maleisië, Bahrein, China, Spanje, Monaco, Kanada,
Oostenryk (nuut), Brittanje,
Duitsland, Hongarye, België,
Italië, Singapoer, Japan, die
VSA, Brasilië en Abu Dhabi.15 Desember 2013InRat 3||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||| |NuutToyota PradoAudi A3 SedanEmosie en
harmonieDie A4 het vele goeie dinge vir
Audi beteken. Sedert die eerste
weergawe in 1994 sy buiging gemaak het, was hy ’n suksesvolle teenvoeter vir die BMW 3-reeks en Mercedes-Benz C-Klas, en het hy Audi se
opwaartse mars in die premium-segment gelei. Die A4 moes egter deur
die generasies al groter word om tred
te hou met kopersverwagtinge, en dit
het hom al verder teen die prysleer
opgeskuif. Die nuwe A3-sedan mik om
die gaping onder die A4-reeks te vul,
en bied tradisionele Audi-gehalte, treffende stilering en ’n uitmuntende bestuurservaring in ’n kleiner pakkie
Moet egter nie dink dat hy ’n gewone A3-luikrug met ’n bagasiebak is
nie, want elke bakpaneel is uniek. Sy
enjinkap se ekstra voue beklemtoon
die Audi-sierrooster, en die karakterlyne langs sy flanke is skerper gedefinieer en eindig in ’n kort, hoë bagasiedeksel met ’n ingeboude drukvlerkie
en platgetrekte agterligte. Saam met
sy koepee-agtige sy-aansig, 17 duim-allooiwiele (19 duim met die S-line-opsie) en laer ryhoogte as die Sportbackmodel wek die A3-sedan ’n sportiewe
indruk. Die lyne versteek egter ’n reuse-bagasiebak met 425 liter-laaikapasiteit (880 liter as die agtersitplekke
weggevou word), dus is hy mooi én
Die binneruim stel sy Audi-gene verder ten toon. Die kajuit is dieselfde as
die Sportback s’n, maar die toerusting
is op die luukser SE-spesifikasievlak.
Dit beteken dat die USB-, iPod en
Bluetooth-versoenbare klankstelsel ’n
kleur-wegvouskerm gebruik, met ’n
magdom geriefstoerusting soos outomatiese dubbelsone-lugversorging,
leerbeklede sportsitplekke en -stuurwiel, en outomatiese hoofligte en
-ruitveërs as standaardtoerusting.
Die eenvoudige uitleg van die voorpaneel wek ’n indruk van ruimte en
sorg dat ’n mens sommer gou tuis
voel agter die wiel.
Die bestuurservarings van die A3-sedan stel sy vele talente ten toon, want
hy verras met ’n aangename mengsel
van hope padgreep, gedempte kajuitgeruis en uitstekende ritgehalte. Ten
spyte van die sportsuspensie en laeprofiel-bande ontlok selfs slegte paaie
geen stamperigheid nie, en wanneerDie A3­sedan is goed genoeg om Benz
se CLA te kan klop | FOTO’S: AUDI
Die nuwe Prado kombineer luuksheid, taaiheid en veldry­talente | FOTO: QUICKPICKoninklik!
Die skerm op die instrumentpaneel
kruip weg as dit nie gebruik word nie
die pad begin kronkel, verander hy
met graagte van koers. Hy is nie ’n
blitsbuks nie, maar sy padhouvermoë,
selfversekerde stabiliteit deur draaie,
en kalm ritgehalte maak van die A3sedan ’n uitsonderlike motor om lang
afstande mee aan te pak.
Die A3-sedan gebruik dieselfde enjins as die luikrug-variante, met ’n 1.4
TFSI turbopetrol (92 kW/200 Nm) as
intreemodel en ’n 1.8 TFSI
(132 kW/250 Nm) vir ekstra woema.
Daar is ook ’n 2.0 TDI
(110 kW/340 Nm) beskikbaar, en alle
enjins bied ’n keuse tussen sesganghandratkaste of S-tronic- dubbelkoppelaar- outo’kaste (sewe gange vir die
petrol en ’n sesgang vir die TDI). Die
witwarm S3 met 206 kW en 380 Nm
volg teen die middel van 2014. Al die
enjins beïndruk met hul egalige kraglewering, en die 1.8 TFSI behaal moeiteloos uiters onwettige snelhede.
Brandstofverbruik is ook goed onder
beheer, met amptelike syfers wat wissel tussen 4,1 en 5,6 liter/100 km.
Met die A3-sedan het Audi daardie
skaars balans behaal: ’n bekostigbare,
stylvolle motor met bruikbare kajuiten bagasieruimte, wat net so ekonomies as sportief is. Met pryse tussen
R323 500 en R372 500 bied die reeks
uitstekende waarde vir geld, gegewe
die hope standaardtoerusting, verrigting en standaard-instandhoudingsplan
vir vyf jaar of 100 000 km. Hierdie
nuweling bied waarlik ’n perfekte
kombinasie van emosionele aantrekking, danksy sy prag-lyne, sprankelende bestuurservaring en praktiese oorwegings. – Martin PretoriusMet die nuwe Prado se bekendstelling in Namibië was die eindelose sandduine by Swakopmund
ons toetsterrein. Hier het die Prado die
woestyn oudergewoonte gewys wie is
baas en wie is Klaas. Maar wat omtrent
dié bielie is nuut?
Die Prado se aangesig is verfris, met ’n
bonkiger, vierkantige sierrooster, nuwe
lighulsels, voorste buffer en nuwe allooiwiele om sy hardebaard veldrytalent te
beklemtoon. Met sy LED-liggies voor lyk
die Prado taai, maar modern. Daar is
twee nuwe kleure beskikbaar, naamlik
middernag-metaalblou en metaalbrons.
Die binneruim vind baat by ’n nuwe
multimedia-klankstelsel in ’n herontwerpte voorpaneel met beter gehalte materiaal en fyner detail. Die goedkoper TX
het nou voorsitplekke wat elektries verstel, nes die VX. ’n Diep “yskassie” skuil
onder die armleuning (wat die bestuurder en voorste passasier deel) vir koeldrank en bier. In die luukser VX-variant
is die sitplekke in die tweede ry verhitbaar en dubbelarea-lugversorging (vir bestuurder en voorste passasier) is voorts
standaard in albei variante. Die agterbankers kan hul eie verkoeling beheer.
Veranderings aan die Prado se stert is
subtiel, maar die meeste verbeterings
aan die voertuig bestaan uit allerlei slim
stelsels onder sy vel. Sommige van hulle
is so slim, dat ek gesukkel het om hulle
te verstaan, soos die navigasiestelsel wat
standaardtoerusting is in die VX-variant.
Die res is heelwat gebruiksvriendeliker,
soos die Multi-Terrain Select-stelsel (standaard in VX-variante) wat ’n vyfde modus bygekry het om jou deur ’n kombinasie van rotse en modder te help. Dié
stelsel se verskillende modusse word
voortaan met ’n eenvoudige draaiknop
gekies soos in ’n Land Rover Discovery.
Die VX-variante het ook ’n Multi-Terrain Monitor wat die bestuurder met vierkameras “oë” reg rondom sy Prado gee
en die beeld word op die (raak)skerm
van 18 cm in die middelkonsole vertoon.
Albei variante – TX en VX – het truratkameras. Tussen die hersiene instrumente
kan die bestuurder (in die VX-variant) op
die skermpie sien presies waar die Prado
se wiele hulle bevind, wat jou ewenaarslotte maak en hoeveel wringkrag daar
na verskillende wiele gelei word.
Ander verbeterings is die elektroniese
veerstelsel (in albei variante) wat die
voertuig minder laat oorleun in ’n draai
en hom stewiger in sy spore laat voel.
Daar is ook nuwe hulpmiddels soos ’n
blindekol-monitor en vir die VX. Sleepwa-swaaibeheer (standaardtoerusting vir
die VX en TX) voorkom dat jou woonwa
sy eie rigting inslaan in sterk wind of op
Omdat die Prado as ’n sewesitplekker
bekend staan, was ek geïnteresseerd om
te sien hoeveel plek daar in die derde ry
is. Die heel agterste grootmense gaan beslis nie afgeskeep voel nie, want die
beenruimte is verleng en die tweede ry
se stoele kan met die druk van ’n knoppie vorentoe kantel, verder as voorheen,
om in- en uitklim te vergemaklik.
Die enjins bly onveranderd en jou opsies is die vierliter- V6-petrol (202 kW en
381 Nm) of die drieliter-turbodiesel met
120 kW en 400 Nm. Albei was ’n plesier
om te bestuur en laasgenoemde trek nie
sy neus op vir lae-gehalte diesel nie.
Die vyfspoed-outo’kas is stil en verfynd
en het hom goed van sy taak gekwyt. En
ondanks al die verbeterings styg die algehele prys met slegs een persent. Die Prado het ’n waarborg van drie jaar of
100 000 km en ’n diensplan vir vyf jaar
of 90 000 km, asook 24 uur-padbystand.
Pryse wissel van R632 200 vir die Prado
TX 4.0 V6 Outotot R742 400 vir die Prado VX 3.0 DT Outo met sondak.
– Ané Theron4 InRat15 Desember 2013||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||| |Nuus
Motoriste wat dieselkarre
ry, kan gerus ’n bietjie
moeite doen om vulstasies
te vind wat die nuwe 10
ppm ­diesel verkoop. Dit
verleng enjins en inspuiters
se leeftyd en maak enjins
dus betroubaarder. Dit laat
ouer enjins ook soggens
makliker vat en verminder
besoedeling | FOTO: SASOLSasol eerste met
dieselSasol het vir ’n aangename verrassing gesorg met sy aankondiging dat Suid-Afrikaners binnekort hul dieselvoertuie met
nuwe Sasol turbodiesel 10 ppm Ultra-Lae
Swael (ULS) kan vol maak. Die verskaffing
van hierdie superskoon dieselbrandstof het
reeds begin en 78 Sasol-vulstasies in Gauteng
en Mpumalanga het reeds hul 50 ppm- met
nuwe ULS 10 ppm-diesel vervang. Oor die volgende vyf maande sal dié getal tot ongeveer
245 vermeerder, gevolg deur landwye beskikbaarheid.
Tot dusver het die skoonste diesel wat vrylik in ons land verkoop word, ’n maksimum
van 50 partikels swael per miljoen partikels
brandstof bevat, vandaar die partikels-per-miljoen (ppm of gram per liter) -telling. Dit was
reeds ’n groot verbetering op diesel met
500 ppm, wat ons sedert 2002 plaaslik kon
kry, op sy beurt weer ’n enorme verbetering
op die 3 000 ppm diesel wat voor 2002 die
In die verlede was die hoeveelheid swael in
ons diesel nie van groot belang uit ’n enjinvervaardiger se oogpunt nie. Die oormaat
swael het selfs gehelp om die inspuiter-pompe se smering te verbeter – ’n funksie wat in
laeswael-diesel deur bymiddels vervul word.
Die nadeel van ’n hoë swaelinhoud is dat
swael in die enjinolie beland waar dit sure
laat vorm wat die enjin se binnegoed vreet.
Verder het swael se teenwoordigheid (en
die primitiewe inspuitstelsels van ouer enjins)
die uitlaatgasse so besoedel dat daar geen
hoop was dat partikel-filters en katalitiese
omsetters die uitlaatgasse skoner sou kon
maak nie. Dit is hoekom ou dieselenjins
meestal deur ’n rookwolk gevolg word.
Gelukkig het moderne dieselenjins tegnologie wat hul uitlaatgasse al hoe skoner maak,
hul werkverrigting verbeter, hulle stiller en
gladder laat loop en al hoe minder brandstof
Partikel-filters, katalisators, drukbuis-inspuiterstelsels en elektroniese enjinbeheer sorg
vir ingrypende verrigtingsverbeterings. Die
presiesheid (toleransie) waarop die inspuitstelsel se onderdele staatmaak, vereis egter
die skoonste moontlike brandstof vir ’n lang
enjinlewe en optimale verrigting. Dit het gelei
tot die beskikbaarheid van ULS- (Ultra Lae
Die implikasies van wye ULS 10 ppm-beskikbaarheid is verreikend. Selfs al sou die belofte van dieselenjins wat soggens makliker vat
en skoner uitlaatgasse uitblaas, moeilik wees
om te bewys, baan ULS ook die weg na SuidAfrika vir die jongste generasie dieselenjins.
Dit beteken dat ons vinnige, brandstofdoeltreffende glansmodelle soos die BMW 125d,
Golf GTD en MINI Cooper D op ons paaie
kan sien, terwyl ons ouer dieselmodelle langer en beter sal kan aanhou draf.
Maar wees gewaarsku: omdat die dieselprys
nie gereguleer word nie, sal kopers steeds
daarby baat vind om vulstasies se pryse vir
ULS 10 ppm te vergelyk.
Boonop wou Sasol nie sê hoeveel meer hulle die vulstasies vir 10 ppm as die ou 50 ppm
gaan vra nie. – Martin Pretorius15 Desember 2013InRat 5||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||| |NuutMercedes­Benz S­klasS­klas stel nuwe standaarde
In die motorwêreld beteken weelde
iets heel anders as blote luuksheid.
Luukse motors word deur suksesvolle
sakemense of regsgeleerdes gery, maar
weeldemotors is bedoel vir hul base.
In dié milieu was die Mercedes-Benz
S-klas nog altyd plutokrate se eerste keuse. Dit is met goeie reg ook, want elke
generasie van die S het iets nuuts na die
motorbedryf gebring: eienskappe soos
klasleidende gemak, skrikwekkend vinnige verrigtings-variante en innoverende
Die tradisie word voortgesit in die nuwe S-klas, want hy verskuif weereens die
bakens in sy klas. ’n Hoogtepunt op die
gemaksfront is die aktiewe veerstelsel
wat met kameras na die padoppervlak
voor die motor kyk, en dan die dempers
en lugvere verstel om ’n slaggat of
spoedhobbel ten beste te hanteer. Hierdie stukkie wetenskap is net een van ’n
groot klomp ontwikkelinge, alles daarop
gemik om die insittendes so gemaklik
moontlik te hou.
Veiligheidstelsels? Ja, hy het alles waarvan ’n sterfling kan droom: nagvisie-kameras en ’n remstelsel wat self ankers
uitgooi as die motor ’n ongeluk sien
kom, en LED-hoofligte wat voetgangers
of diere langs die pad raaksien en hulle
ekstra goed belig. Die verskeidenheid bestuurdershulpmiddels is amper oneindig.
En dit is baie goed dat hulle daar is,
want die vinniger variante se werkverrigting is van so ’n aard dat min mense
hulle daarsonder sal kan baasraak.
Die “normale” S500 se 4,7 liter- dub-So leef jy
LeafSy stilering is dalk ’n aangeleerde smaak,
maar die nuwe S is algeheel briljant
belturbo-petroloond gelei sy 335 kW en
700 Nm na die agterwiele deur ’n sewegang- outo’kas, en hy is onbehoorlik vinnig. Die 0-100 km/h-lopie glip doodstil in
4.8 sekondes verby, en sy topspoed word
beperk tot 250 km/h. Maar selfs sy krag
vervaag teen die 5,4 liter- S63 AMG se
430 kW en 900 Nm. Hierdie monster
haal 100 km/h in net 4.4 s en bied hoëspoed-versnelling wat ’n Nissan GT-R sal
kan bangmaak – en behalwe die uitlaatDit is die S63 AMG wat so hakke wys.
Nul tot 100 km/h duur net 4.8 sekondesse brom is hy, net soos die S500, grafstil
in die binneruim. Hul padhouvermoë is
onberispelik, en die magdom elektroniese bestuurshulpmiddels sorg dat die verrigting altyd bruikbaar is.
Vir weelde-kopers wat nie behoefte het
aan sulke maniese verrigting nie, is daar
tans twee ander enjinopsies: die stadgefokusde S400 Hybrid gebruik ’n 3,5
liter- petrol-V6 en ’n elektriese motor om
245 kW te lewer, terwyl die S350 BlueTec met sy 190 kW/620 Nm dieselbrander
lekker lang bene op die oop pad het.
Hierdie twee variante is die ekonomieleiers wat die nuwe S-klas se doeltreffendheid ten beste demonstreer, met
verbruiksyfers van 5,9 liter/100 km vir
die diesel en 6,8 l/100 km vir die hibriede model, volgens Mercedes-Benz.
’n Mens kan van sy stilering, en veral
van sy agterent, wat so erg na die Art
Deco-motors van die jare dertig lyk, sê
wat jy wil. Die nuwe S-klas is miskien
nie vir almal ewe mooi nie, maar hy trek
beslis aandag op die pad. Dit maak iedergeval nie regtig saak nie, want die
S-klas het die statigheid en selfversekerdheid wat net kan kom van die wete dat
hy niks het om te bewys nie. Die nuwe
model sit dié tradisie voort deur weereens as tegnologie-leier te voorskyn te
kom. “Dit verander alles” lui MercedesBenz se bemarkingslagspreuk vir die
S-klas, en ’n meer akkurate beskrywing
kan daar nie wees nie. – Martin Pretorius
* Pryse wissel tussen R1 214 000 vir
die S350 BlueTec tot R2 174 000 vir
die S63 AMG.NuutNissan LeafToe die Nissan Leaf onlangs bekendgestel is, was ek nuuskierig om te
weet of dié motor prakties is vir iemand
soos ek. Want as verkoopskonsultant vir
Media24 ry ek ongeveer 140 km per dag.
Koot Jacobs, bestuurder van Imperial
Nissan Menlyn in Pretoria-Oos, het ingestem om die Leaf drie dae lank vir my
Om die Leaf te ry, is maklik. Jy hou
eenvoudig die sleutel in jou sak, druk
die START-knoppie en die motor is aan.
Voet op die rempedaal, trap jy die handrem om dit te ontkoppel, skuif die klein
ratknoppie regs en vorentoe vir agteruit
ry en agtertoe vir vooruit beweeg.
My eerste indruk? Die Leaf is fantasties. Volle kraglewering gebeur oombliklik. Daar is tonne wringkrag en die binneruim is gerieflik. Buite hyg die kwik
op 35 °C, maar die lugversorger laat die
binneruim koel en luuks voel.
Ek was op pad huis toe, 21 km van die
handelaar. Meer as een skerm het gewys
dat ek 120 km ver kan ry voordat die
battery wat die elektriese motor wat die
kar aandryf, pap is. Op die snelweg het
die Leaf moeiteloos by verkeer aangesluit
en siedaar – ek het lag-lag 120 km/h of
vinniger gery sonder dat die motor ’n
druppel petrol gebruik het. My roete
huis toe is meestal afdraand en daarom
het die trefafstand na 145 km gestyg toe
ek by die huis aankom. Op pad huis toe
het ek my twee seuns by die skool opgelaai en al wat ek uit die agterste sitplek
gehoor het, was: “Dis cool, Pappa!” By’n Elektriese motor kan goed werk en geld
bespaar vir ’n gesin met twee motors. Maar
die aanvangskoste is hoog FOTO: NISSANdie huis was my vrou se kommentaar
maar skraps. “Dis nogals lelik; gelukkig
is dit mooi binne.”
As jy in daardie gemaklike leerstoel sit
en daar is teen 100 km/h steeds ’n doodse stilte, maak dit nie saak hoe hy buite
lyk nie, was my antwoord aan my vrou
en enigiemand anders wat oor die Leaf
se voorkoms kerm.
Om die verkeer te trotseer, is veel minder uitputtend met die luukse Leaf as
met ’n ander motor. Die stilte streel jou
gemoed en ek was bly om nie liters en
liters petrol te verbrand sonder om te
vorder nie. Die sowat 20 km na my kantoor het verby gevlieg. Ek beplan toe ’n
roete na agt kliënte en maak somme wat
bepaal dat ek eers na Silver Lakes in die
ooste van Pretoria moet gaan, sowat
20 km van die kantoor. Van daar af ’n
batterylaai-stilhou by Nissan Menlyn so
12 km van Silver Lakes voordat ek die
oorblywende sewe kliënte in Centurion
besoek, 25 km van Nissan Menlyn, en
dan by die kantoor eindig.
By Nissan het ek koffie gedrink en
e-pos gestuur terwyl die Leaf gratis ge-laai het. Ná 20 minute was die battery
96% vol en het ek na Centurion laat
waai. Hiervandaan was ek terug na my
kantoor in Lynnwood, na Brooklyn, terug kantoor toe en gou weer na Nissan
Menlyn om te laai. Want ná die dag se
gerits was daar energie vir net 40 km
oor en ek wou nie die volgende oggend
op pad kantoor toe gaan staan nie.
Die gereelde herlaaiery by die handelaar sou nie nodig gewees het as ek ’n
Leaf gekoop het nie, want dan word ’n
spesiale herlaaier by die eienaar se huis
geïnstalleer. In dié stadium kan Leaf-eienaars die motors nie by ’n gewone
muurprop laai nie omdat daar nog nie ’n
draagbare herlaaier in Suid-Afrika beskikbaar is nie.
Ek het in drie dae sowat 260 km in die
Pretoria-omgewing gery. Nissan sê die
Leaf se reikafstand is ongeveer 190 km.
My gemiddelde trefafstand oor die drie
dae was sowat 145 km op ’n vol battery,
minder as Nissan se beweerde 195 km.
Dit kos ongeveer R30 om die battery
van dolleeg tot vol te laai. Dit werk uit
as ’n uiters billike 21c per kilometer.Daar is tans nege laaistasies in Gauteng
waar Leaf-bestuurders gratis kan laai en
nog word elders beplan.
Die Leaf het ’n groot bagasiebak, besonder gemaklike leersitplekke en al die
ekstras wat ’n koper in ’n topklas-luikrugmotor verwag.
Daar is wel twee goed wat pla: die
reikafstand en die prys. Totdat jy die
Leaf by enige muurprop kan laai, gaan
die reikafstand soms lol. Die ander tameletjie is die prys – R478 000 vir ’n luikrugrugmotor en herlaaier is net te veel.
As ons regering dalk eendag ’n belastingtoegewing of subsidie bied, sal die prys
Wil ek ’n Leaf hê? Ja. Ek hou van wat
dit verteenwoordig, die nuwe era in motors en die bewaring van ons beperkte
bronne. Ek hou van die nuwe tegnologie
en die betroubaarheid wat die elektriese
motor bied. Ek hou van die binneruim
en die onmiddellike kraglewering. Die
Leaf is prakties en ek sal al my dagtake
daarmee kan verrig. Ongelukkig het ek
net nie R478 000 vir ’n tweede motor
nie. – Brendon Staniforth6 InRat15 Desember 2013||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||| |15 Desember 2013InRat 7||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||| |InRat | 2014 Dakar­voorskouInRat | 2014 Dakar­voorskou
RoeteDakar­jaers gaan klippe kouLangste, kwaaiste
roete in tien jaarDie 36ste Dakar-marathonveldren
beloof om ’n titaniese stryd tussen die voorloper-spanne in die
voertuig-, motorfiets- en vragmotorafdelings in die pampas van Argentinië, die
Andes-gebergtes in Bolivië en die Atacama-woestyn in Chili op te lewer.
Dié wêreldbekende ren, die grootste
motorsport-byeenkoms ter wêreld, begin
op 5 Januarie in Rosario, Argentinië, en
sal weer ’n grootse uitdaging vir mens
en masjien bied alvorens die spanne die
eindpunt twee weke later, op 18 Januarie, in Valparaiso, Chili bereik.
Behalwe die strawwe roete gaan die
mededinging in die 2014-ren taai wees:
Daar is vyf voormalige kampioene in die
voorste wegspringplekke van die voertuig-afdeling in nuwe, mededingende rygoed, asook interessante skuiwe in die
motorfiets- en vragmotorafdelings.
Nog ’n kenmerk van volgende maand
se ren is die Suid-Afrikaanse betrokkenheid, veral onder die voorloper-voertuigspanne. Die eer van die motorreus
Toyota is geheel in Suid-Afrikaanse hande en die nuwe Ford Racing Ranger is
byna volkome in Suid-Afrika ontwikkel!
Boonop is die Toyota Imperial Dakarspan nou gerekend in die Dakar en die
Giniel de Villiers/Dirk von Zitzewitzkombinasie is ’n gunsteling vir algehele
oorwinning. Voorts word ’n hele aantal
Suid-Afrikaans ontwikkelde Hiluxe deur
oorsese spanne gebruik, en al die logistieke steun vir die Ford-span word deur
’n Suid-Afrikaner bedryf.
Dit, asook ’n aantal privaat ingeskrewe
spanne en ons teenwoordigheid in die
motorfiets-afdeling, dra by tot ongekende
plaaslike belangstelling in die ren. InRat
wens hiermee al die Suid-Afrikaanse
deelnemers voorspoed toe.
Altesame 450 deelnemers uit 50 lande
in voertuie, vragmotors, motor- en vierwielfietse, gaan die uitdagende roete oor
nagenoeg 8 500 km deur Argentinië, Bolivië (net motor- en vierwielfietse) en
Chili aanpak. Alles dui daarop dat dit die
langste, hoogste en moeilikste Dakar-roete die afgelope 10 jaar sal wees met 13
sneltrajekte oor 5 000 km se sneltrajekte
waarin die geestelike en fisieke uithouvermoë van die spanne en jaers tot die
uiterste beproef sal word.
Die 2014-gunstelinge in die top-voertuigklas (T1) is die verdedigende kampioene Stéphane Peterhansel en Jean-Paul
Cottret van Frankryk. Peterhansel, wat
die Dakar al 11 keer gewen het – ses keer
op ’n motorfiets en vyf keer in ’n voertuig – spring eerste weg in ’n Mini ALL4
Racing (#300) van die Monster Energy
Hy word gevolg deur Nasser Al-Attiyah
van Katar en sy Spaanse navigator, Lucas
Cruz, wat die Dakar in 2011 gewen het.
Hulle jaag in Mini #301.
Ons eie Dakar-held, Giniel de Villiers
(in sy 11de Dakar) en Dirk von Zitzewitz,
die wenners in 2009, spring derde weg
(#302) voor die 2010-wenner Carlos
Sainz van Spanje en sy Duitse navigator,
Timo Gottschalk, in ’n Amerikaans geboude Red Bull SMG-buisraammotor
Die Spanjaard Nani Roma, wat die motorfietsafdeling in 2004 gewen het voordat hy na die voertuigafdeling oorgeskuif
het, en sy Franse navigator, Michel Perrin, spring vyfde weg in nog ’n MINI
(#304) met die gewilde, maar omstrede
Amerikaner Robby Gordon, nou saam
met Kellon Walsh, in sy groot HummerDie openingstrajek op 5 Januarie in Rosario, geboortedorp van Che Guevara en
Lionel Messi, strek oor net 180 km tot
in San Luis ná ’n lang ooppad-gedeelte van
Die sneltrajekte word elke dag langer en op
8 Januarie durf die motor- en vragmotordeelnemers die langste Dakar-sneltrajek sedert die
2005-Dakar (toe nog in Afrika) aan. Dié trajek
van 657 km, hoofsaaklik in sand, strek van
San Juan tot in Chilecito.
Die rusdag is vanjaar op 11 Januarie in Salta,
Argentinië, waar tienduisende toeskouers in
die Dakar-bivak verwag word.
Die ren hervat op 13 Januarie, oor die Andes-bergreeks en die hoogste bergpas in Argentinië (4 900 m) – tot in Chili, vir sneltrajek
8 tussen Salta en Calama.
Hier skei die voertuig- en motorfietsroetes,
met die fietse wat deur die asemrowende
landskap van Salar d’Uyuni ’n draai in Bolivië
gaan gooi, alvorens hulle weer in Copiapo by
die res aansluit.
Die voertuie en vragmotors het twee opeenvolgende marathon-trajekte van 600 km: sneltrajekte 10 en 11 in Chili op 15 en 16 Januarie.
Laasgenoemde sal die deelnemers van Antofagusta deur die Atacama-woestyn, die droogste woestyn ter wêreld, na El Salvador en dieVolg die jaers se vordering op www.dakar.com.
Supersport Blitz sal nuusdekking verleen.
Die X­Raid Mini­span is die gunstelinge in die voertuig­afdeling van die Dakar­marathonren, met die verdedigende kampioene
Stéphane Peterhansel en Jean­Paul Cottret aan die voorpunt | FOTO: MINIDie 2010­wenner,
Carlos Sainz van
Spanje, en sy
Durf die Dakar
aan in ’n Ameri­
Red Bull SMG­
Sewende op die wegspringpodium is
die twee Portugese, Carlos Sousa en Miguel Ramalho (GWM Haval), gevolg deur
die Argentyne Orlando Terranova en
Paulo Fiuza, nou in ’n X-Raid MINI, en
hul landgenote Lucio Álvarez en Ronnie
Graue (#308), die voorste Ford Ranger
Saam met die Poolse jaers Krzysztof
Holowczyc en Konstantin Zhiltsov
(X-Raid MINI) in die 10de posisie hou
hierdie jaers (Gordon, Sousa, Terranova,
Álvarez) ’n groot bedreiging in vir al die
Die Amerikaner is wild en skouspelagtig vinnig, Sousa is bestendig en jaag met
sy kop, terwyl Terranova al bewys het
hoe blitsig hy kan wees as hy nie emosioneel raak nie. Álvarez is die buiteperd
wat in die nuwe Ford kan verras.
Moenie die Suid-Afrikaners Leeroy
Poulter – ’n Dakar-groentjie – en Rob Howie in hul Toyota Imperial-Hilux (#323)
onderskat nie, en Chris Visser/Japie Badenhorst (ook nuwelinge) se vordering in
die tweede Ford Racing Ranger (#329)
sal ook interessant wees.
Altesame 155 spanne is in die voertuig-klas ingeskryf, maar wees verseker, minder as die helfte sal die eindpunt bereik.
Die heersende Dakar-motorfietskampioen Cyril Despres (#1) se skuif van KTM
na Yamaha het wêreldwyd opslae gemaak. Die Oostenrykse motorfietsmaker
(KTM) het tot dusver die Dakar oorheers
met 12 seges, maar met sy troefkaart
nou in ’n mededinger se kamp, sal dit
van die Spanjaard Marc Coma (#2), wat
uit vanjaar se ren is met ’n skouerbesering, afhang of die KTM-vlag weer hoog
Coma, ’n driemalige Dakar-wenner,
word bygestaan deur Ruben Faria (#8),
wat verras het deur vanjaar as naaswenner op die podium te staan, en Chaleco
López (#5), wat vanjaar derde was.
David Casteu (#9), wat tweede was in
2007 en vierde in 2009, bring ondervinding na die span, en die Suid-Afrikaner
Riaan van Niekerk (Broadlink-KTM), wat
vanjaar 13de algeheel was, sal vir 2014
ook amptelike KTM-steun geniet.
Van Niekerk spring 30ste weg in die
ren, en nog ’n Suid-Afrikaner, Brett Cummings, sal 59ste wegtrek op sy privaatVragmotors
Die vragmotor-afdeling in die Dakar is
die afgelope tyd deur die monsters van
Kamaz oorheers, maar verbeterde Iveco’s
vir die Nederlanders Gérard de Rooy en
Hans Stacey, asook Wuf van Winkle se
nuwe Ginaf, ’n splinternuwe MAN vir Peter Versluis en ’n hersiene Tatra vir Ales
Loprais kan sake vir die Russiese armada
In die klas vir vragmotors met kleiner
enjinkapasiteit is die Hino’s van Span Sugawara onkeerbaar. Vir 2014 sal die span
weer twee Hino 500’s inskryf – die een
met ’n 9 liter-enjin wat 445 KW en
1 950 Nm ontwikkel, en die ander met ’n
8 liter-enjin (360 kW, 1 425 Nm).
Die 72-jarige Yoshi Sugawara, ’n Dakarlegende, sal die 9 liter-Hino saam met
Katsumi Hamura beman, met sy 41-jarige
seun, Teruhito, saam met Hiroyuki Sugiura in die tweede vragmotor.
– Ferdi de Vossandduine by Copiapo neem.
Volgens die organiseerders sal dié roete die
deurslaggewende sneltrajek in die 2014 Dakarren wees. Die ren eindig met die kortste sneltrajek – 157 km – van La Serena na die hawestad Valparaiso, die sogenaamde Pêrel van die
Stille Oseaan, met sy 44 heuwels vol kleurryke huisies met ’n uitsig oor die see.
– Ferdi de VosPromosie | Renault Duster
(#327) en José
García (#340) wil
in 2014 in die top­
vyftien met hulle
Dusters in die Da­
FOTO: RENAULTingeskrewe KTM.
Die HRC Honda-span het intussen gewys hy is slaggereed nadat die Brit Sam
Sunderland onlangs die Merzouga-ren op
die nuwe CRF450 Rally-fiets gewen het,
met spanmaat Hélder Rodrigues (#7)
tweede. Kort voor dit het Paulo Gonçalves (#10) die marathonveldfiets-wêreldkroon verower met sy sege in Marokko.
’n Rekord-getal inskrywings (meer as
40) is vir die Dakar se vierwielfiets-afdeling ontvang, maar die groot gunsteling
bly die Argentyn Marcos Patronelli wat
sal poog om sy derde titel aanstaande
jaar te verower.
Jong jaers soos Ignacio Casale (Chili)
en Lucas Bonetto (Argentinië) vernou die
gaping, maar die Suid-Afrikaner Sarel
van Biljon, wat vanjaar opspraak verwek
het met drie trajek-oorwinnings en tot
derde algeheel opgeskuif het voordat hy
probleme met sy fiets ondervind het, sal
gemis word.Suid­Afrika se hoop in die motorfietsafdeling
is op die KTM­jaer Riaan van Niekerk (#30)
gevestig | FOTO: VERSKAFDAARDIE KODDIGE
DIS TYD OM JOU MAN TE STAANDuster wil
In pas met sy bemarkingsveldtog wat sy
Duster se taaiheid beklemtoon, het Renault
weer twee van dié gewilde sportnuts-rygoed
vir die Dakar-ren ingeskryf.
Die Dusters, wat in Argentinië deur Renault
Sport voorberei word, het vanjaar hul debuut
in die Dakar-ren gemaak, en volgens die tegniese direkteur, Hector “Tito” Perez, het die
Duster hom as ’n goeie platform vir ’n veldrenvoertuig bewys.
Die span het baie uit sy eerste deelname
aan dié uitmergelende ren geleer en sy ondervinding het tot aansienlike veranderinge aan
die Dusters gelei. Die voorvering en luginlaatstelsel vir die 2014-renvoertuig is volkome herontwerp, ’n Nuwe soort skokbreker word gebruik en die stuurstelsel is hersien.
Die bewese 3,5 liter Renault V6-enjin wat
sowat 230 kW en 442 Nm wringkrag ontwikkel, die vierwielaandryfstelsel en sesgang-opvolgratkas, asook groot sessuier-remme voor
en viersuier-remme agter is behou, maar verder verfyn.
Die projek word nou deur Renault SportInternasionaal gesteun, en Patrice Ratti, uitvoerende hoofamptenaar van Renault Sport
Technologies, het die span verlede maand besoek om hom van hul vordering en voorbereiding te vergewis. Soos verlede jaar sal die Argentyne Emiliano Spataro en José García agter die stuur van die Dusters wees, met
onderskeidelik Benjamín Lozada en Mauricio
Malano as hul medejaers.
Volgens Spataro was die eerste toetse met
die nuwe Dusters belowend, maar die span
het intussen hard gewerk om hul betroubaarheid en duursaamheid te verbeter.
“Die Dakar is ’n strategiese ren wat goeie
logistiek en beplanning verg. Ons het baie geleer uit ons ondervinding vanjaar, maar aanstaande jaar se ren gaan ongelooflik mededingend wees, met tot 20 spanne in die top-voertuigklas wat ’n kans op oorwinning het.”
Spataro (#327) sal in die 28ste plek wegspring, en sy spanmaat (#340) in die 41ste
plek. “Die Duster is nou heelwat verbeter en
ons mikpunt is om in die top-15 te eindig,”
Renault is g’n groentjie wat Dakar-deelname betref nie. In 1979 was die Marreau-broers
die naaswenners in ’n Sinpar-voorbereide Renault 4x4 en in 1992 het hulle die ren in ’n
Renault 20 Turbo 4x4 gewen. Renault Sport
het tegniese steun aan die Schlesser Renault
Elf-buisraamvoertuie verskaf wat in 1999 en
2000 die Dakar gewen het. Die sege in 1999
was die eerste keer dat ’n tweewielaangedrewe voertuig dit vermag het.RAAKSKERM NAVIGASIE
OOK BESKIKBAAR IN 4X4 EN DIESEL
VANAF SLEGS R194 900 OF R2 499PM*ONS STEL BEKEND DIE NUWE
RENAULT DUSTER SUV.
renaultsouthafricaDRIVE THE CHANGEwww.newduster.co.za*15% Deposito | Oor 72 maande | 29% Ballon-paaiement van R56 521 | 9.29% Rentekoers | Handelsprys van R194 900 Totale koste van
R233 920 | Handelsprys in ooreenstemming met 10 September 2013 pryslys | Sluit “op-die-pad” kostes uit. Termes en voorwaardes van
toepassing. Kenmerke is model-spesifiek en kan van mekaar verskil.JHB/A
10011802JB/SKRYF IN BY TOYOTA.CO.ZAEN JY KAN ’N HILUX DAKAR-WEERGAWE WEN15 Desember 2013InRat 9||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||| |InRat | 2014 Dakar­voorskou
Promosie | Toyota Imperial­span
Toyota Imperial­spanToyota se mobiele onderdelestoorLogistieke
Volspoed op pad na die eindpunt. Die Toyota Imperial­span het net een doel voor oë – om met hul Hilux V8 die Dakar­ren te
wen | FOTO’S: QUICKPICGrommende SA-Hilux
teen fluisterende Mini’s
Wanneer Giniel de Villiers en
Dirk von Zitzewitz op 5 Januarie van die Dakar-beginpodium in Rosario, Argentinië af ry, sal hulle
net een doel voor oë hê: Om ’n algehele
oorwinning vir Suid-Afrika en die Toyota Imperial SA Hilux-span in dié strawwe, uitmergelende ren te verseker.
Om op 18 Januarie in Chili aan die
bopunt van die wennerspodium te
staan, sal die kroon span op Toyota
Suid-Afrika se Dakar-aanslag, want tot
dusver het die motorsportspan nog elke
jaar sy Dakar-droom verwesenlik en al
hoe nader aan ’n oorwinning gekom.
In 2012 het De Villiers ’n ongelooflike
derde plek in sy Hilux V8 vermag, vanjaar ’n tweede plek, en nou hopelik ’n
oorwinning vir 2014. Vir spanbaas Glyn
Hall en De Villiers sal dit dan twee
Mini’s (2012), een Mini (2013) en geen
Mini (2014) wees.
Sedert 2012 was die Dakar-stryd in
Suid-Amerika tussen die grommende
Hilux V8 en die fluisterende dieselMini’s, en vanjaar was dit tussen De Villiers en die elfmalige Dakar-kampioen
Om die Toyota-droom te bewaarheid
sal onse De Villiers dus allereers die armada X-Raid Mini’s moet neutraliseer
om dan Peterhansel hopelik in sy Mini
onder druk te plaas. Dit lyk na ’n byna
onbegonne taak, want behalwe die
Spanjaard Nani Roma (wat verlede jaar
die naaswenner en vanjaar vierde was)
is die Mini-span verder versterk met die
koms van die vreeslose Katarrees NasserAl-Attiyah en voortvarende Argentyn
Orly Terranova (Mini).
Ook sal De Villiers met die skouspelagtige, maar wilde Robby Gordon (Hummer), die vurige Carlos Sainz (SMG) en
die buiteperd, die kalm Argentyn Lucio
Álvarez (Ford), moet rekening hou.
Gelukkig ken die Stellenbosser sy mededingers goed, want Al-Attiyah en
Sainz was sy spanmaats in die VW Touareg-span, terwyl Terranova en Álvarez
albei voorheen in Hall-geboude en Toyota-gesteunde Hiluxe gejaag het.
Hierdie kennis sal hom goed te pas
kom in sy ren-strategie, maar Hall en sy
manne het ook hard gewerk om ’n mededingende ryding aan die voormalige
Dakar-kampioen te verskaf, en die
plaaslike veldrenreeks, een van die strafste en mees gerespekteerde nasionale
kampioenskappe ter wêreld, wat Toyota
vanjaar op ’n drafstap gewen het, was ’n
uitmuntende toetsplatform vir die Dakar-Hilux V8.
“Die kampioenskap het ons geleentheid gegee om die betroubaarheid en
duursaamheid van die voertuig-komponente te beproef en te verfyn. Ons het
die res in Namibië – wat met sy sandduine en halfwoestyn-omgewing geografies baie soortgelyk aan die Suid-Amerikaanse kusgebiede en Atacama-woestyn
is – gaan toets,” het Hall gesê.
Onder sy waaksame oog het die span
op die instel van die onderstel en vering
van die Hilux gefokus, en ook aan die
aërodinamika, remme, ratverhoudings,
aandryfstelsel en nuwe lugversorging-Toyota Hilux­spanHou nommer 404 dop!
Die private veldrenjaers Thomas
Rundle (regs op foto) en Juan Mohr
(links) sal in ’n gewese Toyota Motorsport-Hilux, geborg deur die bandeverspreiders Dmack en Barden Tyres, die
Suid-Afrikaanse vlag in aanstaande jaar
se Dakar-ren laat wapper.
Hulle het ’n gratis inskrywing vir diebyeenkoms losgejaag toe hulle die Dakaruitdaging in vanjaar se Toyota-1000woestynren in Botswana gewen het.
Die paar sal in die 103e plek in die Hilux waarin Giniel de Villiers en Dirk von
Zitzewitz vanjaar tweede was, in hul
heel eerste Dakar-ren wegspring. Dis sowaar groot renstewels om vol te staan.stelsel – iets wat deur De Villiers en Von
Zitzewitz waardeer word – gewerk.
Ander V8-enjins en ’n spul ander nuwighede is ook op die proef gestel, maar
die span het oplaas besluit om weer
vanjaar se 5 liter-weergawe in te span.
Meer as 2 000 km se waardevolle toetskilometers is in die woestyn afgelê.
Die toetse het ook die Dakar-nuweling
Leeroy Poulter kans gegee om hom vir
die groot sandduine in Chili en rowwe
grondpaaie in Argentinië voor te berei.
Poulter (33) is egter ’n veelsydige renjaer
met vele nasionale renkampioenskaptitels agter sy naam, en het ook al sy slag
in plaaslike veldrenne gewys.
Sy medejaer is Rob Howie (40), wat
die derde agtereenvolgende keer die navigasiewerk deur Suid-Amerika sal doen.
Die paar sal in die 23ste plek in Toyota
Motorsport Suid-Afrika se tweede Toyota-Imperial-Hilux wegspring,
Hall se strategie sal moontlik wees
om Poulter in die eerste paar trajekte
op Argentynse grondpaaie so gou
moontlik tussen die voorlopers te kry,
sodat hy De Villiers in die duine kan
“Dié marathonren bly ’n allemintige
uitdaging, en ons moet realisties oor
ons kans op ’n oorwinning wees. Net
om die roete oor 14 dae en 8 500 km te
voltooi, is al ’n taai uitdaging. En die
Dakar bly onvoorspelbaar. Enigiets kan
gebeur,” sê Hall.
Volg die Toyota Imperial Hilux-span
se vordering by www.toyota.co.za of
http://dakar.toyota.co.za.ie logistieke behoeftes vir ’n
span soos Toyota Motorsport
Suid-Afrika se deelname aan die
Dakar, is om dit sagkens te stel, ’n
Die span het nog tot einde vandeesweek geswoeg met die reusetaak om ’n stuk of ses ton se toerusting en onderdele vir die ren
volgende maand te verpak. Die
twee Toyota Imperial Hilux 4x4’s,
wat gedeeltelik uitmekaar gehaal
en op laaiplanke van die Suid-Afrikaanse Lugdiens se vragafdeling
verpak is, sowel as al die toerusting en onderdele vir die 13 dae
van die Dakar-byeenkoms, is Vrydag in sowat 130 kaste en drie aluminium-houers by die OR Tambolughawe vir die lang vlug na Argentinië afgelewer.
“Alles wat ons nodig sal hê om
die twee renvoertuie te versorg,
moet saamgaan. Dit beteken bykomende onderdele vir bykans elke
komponent vir die twee Hilux4x4’s. Daar is omtrent 4 000 individuele items,” het Glyn Hall, die
Die span van 21 (bestaande uit
die renjaers, navigators, ’n ingenieur, ’n fisioterapeut, tegnici en
die spanbestuurder) sal op 29 Desember met hul aankoms in Buenos Aires dadelik vertrek na Zarate, Toyota Argentinië se monteeraanleg.
Daar sal die toerusting uitgepak
en in twee ondersteuningsvragmotors, asook ’n renvragmotor wat die
deelnemers met noodsaaklike onderdele volg, oorgepak word. Die
twee Hilux V8’s sal ook daar weer
aanmekaargesit word vir ’n toetslopie op 2 Januarie. Daarna volg die
amptelike registrasie en voorondersoeke op 3 Januarie in Rosario
voordat die Dakar-ren op 5 Januarie begin.
“Ons het ook ’n logistieke ondersteuningsvragmotor wat alles sal
vervoer wat ons in die kuipe en
die bivak sal benodig – kitsafdakke,
grondseile, tente, slaapsakke en
verbruiksgoedere,” het Hall bygevoeg.JWT64606/Awww.ford.co.za
Besoek FordSouthAfrica15 Desember 2013InRat 11||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||| |InRat | 2014 Dakar­voorskou
| Span Ford Racing
vertensie­artikelRanger se groot
vuurdoopSó wil die Ford­manne in Suid­Amerika in die Dakar vlieg om Suid­Afrika se naam hoog te hou. Inlasfoto: Japie Badenhorst en Chris Visser | FOTO’S: QUICKPICVir die Ford Racing-renspan en sy
-ontwikkelde Ranger V8’s sal die
Dakar-ren, wat oor minder as ’n maand
in Argentinië begin, ’n vuurdoop wees.
Sedert einde Julie vanjaar, toe dit aangekondig is dat Ford in Januarie 2014
aan die Dakar-ren gaan deelneem, het
die Ford Racing-span onder leiding van
Neil Woolridge in sy werkswinkel in
Pietermaritzburg dag en nag gesweet
om die twee Ranger V8’s slaggereed te
kry vir hul debuut-aanslag op die strafste ren ter wêreld.
As deel van hierdie plan het Ford ook
die dienste van die gesoute Argentynse
Dakar-jaers Lucio Alvarez en Ronnie
Graue bekom, wat negende in die opkomende ren sal wegspring (#308).
Ford Racing kon kwalik ’n beter tweemanskap gekies het, want in die laaste
twee Dakar-renne het dié paar ’n vyfde
plek in 2012 losgejaag en vanjaar tot derde algeheel gevorder voordat ’n meganiese probleem hulle tot 26ste laat terugsak het.
Hulle het egter teruggeveg om eindelik 10de te eindig.
Die koelkop Alvarez se kennis van die
Suid-Amerikaanse terrein en vorige Dakar-ondervinding sal die span ook goed
te pas kom, en as spanleier-jaer sal hy
ook die voormalige SA-veldrenkampioene Chris Visser en Japie Badenhorst,
wat 30ste wegspring (#329) in die tweede Ranger, van raad kan bedien.
Volgens Alvarez, ’n duinry-spesialis,
gaan daar minder duintrajekte in die
2014-Dakar wees, en daarom het hy en
Graue vanjaar aan die Argentynse Tydrenreeks deelgeneem om hul spoed op
gruis- en grondtrajekte te verbeter.
Dit behoort ook vir Visser en Badenhorst te help, want, soos Visser prontuit
erken, is hulle groentjies wat duinry betref, maar op die harder trajekte be-TEGNIESE SPESIFIKASIES – Ford Ranger V8
Basisvoertuig Ford Ranger 4x4­dubbelkajuit
Regulasies/klas FIA /ASO klas T1
Enjin Ford 5,0 liter­V8 (petrol) met dubbel­
Enjinbeheerstelsel Magneti Marelli
Kraglewering 260 kW @ 4 500 r/min
Wringkrag 560 Nm @ 4 100 r/min
Toerebeperking 5 500 r/min
Verbruik 90 liter/100 km (sand), 28 li­
ter/100 km (normale paaie)
Bakwerk Vol saamgestelde materiale
Veerstelsel Onafhanklik voor en agter
Teenkantelstawe voor en agter
Remme Voor: Brembo (lugverkoel)hoort hulle die pas te kan handhaaf.
“Ons kan dalk effens sukkel in die
duine, maar ons het heelwat geleer tydens ons toetssessie in Namibië, en
Lucio en Ronnie het ons ook waardevolle raad gegee,” het Visser gesê.
Vir Badenhorst sal die navigasie in die
Dakar ’n uitdaging wees, en hy en Visser sal moet gewoond raak aan die GPSstelsel, maar hulle het ook heelwat aandag aan hierdie aspek in Namibië gegee.
Volgens Alvarez is fiksheid en ’n goeie
dieet belangrik vir die Dakar, want vyf
na ses ure se voluit-jaag en 12 tot 14 ure
per dag se bestuur eis beslis sy tol. Hoë
temperature van meer as 40 °C en kajuit-temperature van oor 60 °C vereis
fiksheid, en die twee spanne het al van
Julie af hiervoor voorberei.
Gelukkig is die Ford Rangers met ’n
spesiaal ontwerpte lugversorgingstelsel
toegerus, wat jaer-uitputting behoort te
Die Ford Racing Ranger is van konsepstadium hier ontwerp, ontwikkel enAgter: Brembo (waterverkoel)
Petrol­sel 500 liter
Ratkas Sadev sesgang­ opvolg’kas, perma­
Ewenaar Beperkte gly­eenhede voor en
Interne elektronika GEMS
Wiele/bande 16 duim­ Evocorse­vellings,
Massa 1 975 kggebou om te voldoen aan die hoogste
standaarde, en die mees gevorderde materiale en prosesse beskikbaar is gebruik
in die bouproses.
Die kern hiervan was ’n gevorderde
onderstel-setmaat, enig in sy soort in
die land, waarmee die afmetings en ander tegniese berekeninge vir die struktuur geheel akkuraat gedoen is. Volgens
Woolridge het dié proses tot die meeste
tegniese insette en koste bygedra.
“Dis egter soos om ’n huis te bou. As
die fondament nie reg is nie, is die res
ook nie goed nie, en daarom was die onderstelraam uit die staanspoor die fokuspunt van die projek.”
Nadat die sowat 1 600 unieke onderdele vervaardig is, is dit dan soos om ’n
legkaart op die setmaat – ontwikkel
deur Woolridge Motorsport en verfyn
met die hulp van Ford se Special Vehicles Team (SVT) in Detroit, asook onderstelspesialiste van Europa – te bou.
Hierdie metode verseker dat enige beskadigde onderdele akkuraat herstel ofvervang kan word.
“As die voertuig beskadig word, kan
ons met behulp van onderdeelnommers
die regte items gou kry om dit vinnig te
kan herstel,” het Woolridge gesê.
Net die beste lugvaartgraad-materiale
is in die konstruksie gebruik, want volgens Woolridge is ’n ligte, maar sterk
onderstel die sleutel tot sukses in hierdie sport. Ook die ontwerpwerk is deur
NWM se span onder die wakende oog
van die ren-ingenieur Bernd Wellman
Om die 8 500 km in 14 dae te kan aflê,
vereis ongelooflik goeie koördinasie en
beplanning. Die Suid-Afrikaner Scott
Abrahams van South Racing, wat 10 jaar
se Dakar-ondervinding het, sorg hiervoor.
Volgens hom sal die span van 27 en
die twee klas T1-Rangers deur ’n 10 tonvierwielaangedrewe klas T4-renvragmotor, twee groot 26 ton- seswielgedrewe
diensvragmotors en ses Rangers (vir die
res van die span en media) ondersteun
word. Al die ekstra onderdele sal op die
seswiel-trokke gelaai word, met noodonderdele op die T4-renvragmotor.
Wat gaan die Ford Racing-span se
strategie vir Dakar wees? Volgens Woolridge beplan die spanne om ’n stewige
pas in die eerste ses dae van die ren te
handhaaf, waarna die Rangers tydens
die rusdag geheel uitmekaar gehaal en
alles behalwe die onderstel en enjin vervang sal word.
Daarna sal die twee Fords die laaste
sewe dae en die moeilike marathontrajekte na die eindpunt op 18 Januarie in
Valparaiso in Chili aanpak.
Ford-aanhangers en belangstellendes
sal die span se vordering op Ford SuidAfrika se Facebook-blad, en Twitter- en
Instagram-profiele kan volg, of deelneem aan die gesprek deur #FordDakar
op sosiale media te gebruik.www.kia.co.zaOntwerp wie
jy is. Bepaal wat
jy wil h .
Besluit hoeveel berge
jy wil versit.
Trotseer jou vrees.
En as enigiets
in jou pad staan,
1.6 MAN EX11% DEPOSIT 35% BALLOON 9.5 % INTEREST RATE TERM 72 MONTHSInterest rate is linked to prevailing prime rate subject to change. Deal subject to credit approval by KIA
Finance, a division of MFC, a division of Nedbank Limited. Nedbank Limited is an authorised financial
services provider. Nedbank Limited is a registered credit provider under the NCA (NCRCP 16). Price excludes
an initiation fee of (R1140) and a monthly service fee of (R57 p/m). Deal is for advertised specifications only,
any additional accessories will be subject to separate terms and conditions. On road costs excluded. E&OE.15664OFytVanaf R2999 per maandAll pages:3456791112InfoSaveLikeShareDownloadMoreInRat 15 Desember 2013 Published on Dec 16, 2013 Rapport se motorbylaagcumulonimbusFollowRead moreRead moreSimilar toPopular nowJust for youGo explore