Die volgende twee maande gaan deur-slaggewend wees vir baie Oos-Kaapse boere as hulle die huidige droogte die hoof wil bied. Voorspellings wys egter hulle gaan nog langer moet wag op reën, skryf Lourens Schoeman.
Ná minder reën as normaalweg oor die afgelope vier jaar, sal net broodnodige winterreën in Julie en Augustus die Oos-Kaap van ’n katastrofiese droogte kan red. Foto: Zigi EKron
In die Oos-Kaap trek veeboere reeds noustrop en dit lyk nie asof daar tekens van verligting op die horison is nie.
Cobus de Klerk, voorsitter van die Suid-Afrikaanse Sybokhaarkwekersvereniging (SASKV), sê hierdie twee maande is besonder belangrik, maar as daar voor die lente nog nie ’n keerpunt gekom het nie, stuur die veebedryf op ’n ramp af. “Ons lamseisoen is van Augustus tot September, en dan moet daar kos in die veld wees, en die ooie melk hê vir die lammers.
“As die ooie nie in goeie kondisie is nie, weens te min kos in die veld, kan hulle baie maklik aborteer, terwyl die lammers kan vrek as die ooi nie genoeg melk het vir die lam nie,” meen hy.
Hy sê voorts die vereniging sal boere wat sukkel om voer vir hulle vee te kry sover moontlik met subsidies bystaan.
“Dit kos in die omgewing van R80 000 om ’n vrag voer (vervoerkoste ingesluit) op jou plaas te kry,” sê hy.
“Die boere het hulle veegetalle tot so ’n mate verminder dat hulle net hulle kernkuddes oor het en geen surplusdiere nie.
Omdat die boere nie vee het om te verkoop nie, beteken dit noodwendig ’n gebrek aan inkomste. “Dit sal weer ’n baie groot invloed hê op die kontantvloei van boere en dit is ’n baie groot bekommernis. Die georganiseerde landboubedryf in die Oos-Kaap doen alles in sy vermoë om sagte lenings vir boere te bekom.
“Ons is egter nie seker of dit enigsins suksesvol sal wees nie, veral omdat daar nie veel hulp vir die boere kom vanaf die kant van die staat nie,” sê Stern.
Intussen vertrou sitrusboere in die Gamtoosvallei dat hulle hul lonendste variëteite aan die lewe sal kan hou met die toekenning van ’n skrale 20% van hulle normale besproeiingswater vir die nuwe waterjaar wat op 1 Julie in werking gekom het.
“Daar is nog nie ’n situasie op die horison waar ons geen water sal hê nie. Ons pas dus maar aan soos die natuur ons lei. Omstandighede laat jou ook buite die boks dink.
“Met die onsimpatieke landbou-ondersteuning deur die staat, veral tans, is die wel en wee van die gemeenskappe ons plaaslike verantwoordelikheid.
Vleis met die been in sorg vir die lekker geur van die potjie, maar dit jy kan dit ook met ghoelasjblokkies vervang.
Wie het gesê jy hoef self na die Maasai Mara-park in Kenia te reis om die bekende wildebeesmigrasie te sien? Met die gebruik van virtuele realiteit (VR) maak ’n Suid-Afrikaanse produksiemaatskappy dit moontlik om te voel asof jy self daar is.
Hoendervlerkies is lekker peuselkos om die kuiervuur, maar dit bly ’n moeilike ding om met etiket te eet. Ek sny hoendervlerkies middeldeur vir meer hanteerbare happies.
Moeg vir die lewe in die stad? As jy in Pretoria bly en dié bekende liedjie maal in jou kop, mik vir die Irene Farm.