Paasfees - Met morsigheid en al, Fourie Rossouw.
Toe ons kinders was het een my maats se ma 'n spierwit mat in hulle sitkamer laat insit. Ek onthou hoe sy altyd stoele voor die vertrek gepak het sodat ons met ons vuil voete nie daaroor moet loop nie. Daardie mat herinner my aan hoe ons soms oor God, die kerk en die lewe dink. Die Here behoed ons as dinge morsig word.
In die eerste eeu na Christus het 'n denkwyse soos 'n veldbrand begin versprei. Dit word Gnostisisme genoem. Een van die gedagtes daaragter was dat hierdie wêreld inherent sleg is. Daar teenoor bestaan'n hoër vlak van menswees, waar die siel verhewe is en naby aan God beweeg. Dinge soos politiek, werk, familie, eet, seks, tuinmaak, speelgoed is van 'n laer vlak. Goed soos armoede, seerkry, lyding is 'n teken van 'n baie lae vlak van lewe. Die strewe is om van hierdie wêreld en sy uitdagings, begeertes en swaarkry te ontsnap deur middel van 'n eksklusiewe vorm van kennis/liefde wat vir 'n mens verlossing bring. Iets wat nie vir almal beskore is nie.
Die eerste getuienisse oor Jesus was skaars op skrif, toe het hierdie denkwyse soos 'n virus onder Christene versprei. Gelowiges wat dit aangehang het, het geglo dat Jesus nooit regtig mens was nie. Hy het ook nie regtig gesterf nie. Vir hulle was sy opstanding deel van 'n ontvlugting van hierdie wêreld. Jesus was die eerste om hierdie hoër vlak van lewe te bereik en Paassondag was 'n goeie geleentheid om van hierdie wêreld met al sy gebrokenheid weg te kom.
Jesus se tydlose gebed eggo egter 'n ander verstaan van die lewe as die van Gnostisisme. "Laat U koninkryk kom, laat U wil geskied, soos in die hemel, so ook op die aarde." As ons die getuienisse van Jesus se opstanding lees, dan sien ons dat Jesus se eerste ontmoetings met mense in baie eenvoudige, aardse oomblike uitgespeel het. Hy ontmoet vir Maria in die graftuin en sy verwar hom met die tuinier. Petrus kondig aan dat hy gaan visvang, die ander dissipels volg hom en dan op die strand berei Jesus vir hulle ontbyt voor. Op 'n bekende staproete tussen Jerusalem en Emmaus, vergesel Jesus twee van sy vriende. Hulle verwar hom met 'n vreemdeling totdat hy vir hulle die brood aan tafel breek.
Dit was vir Paulus en die ander skrywers van die Nuwe Testament belangrik om hierdie goue draad van die Evangelie te eerbiedig. 'n Kruisdood en 'n opstanding word altyd in dieselfde asem gesê. Die hemel kom na die aarde toe, en God se wil geskied in beide.
'n Mens sou dink dat Gnostisimse saam met die draai van die eerste eeu uitgesterf het, maar die virus is vandag nogsteeds net so aan die gang soos destyds in Paulus-hulle se tyd. Elke dan en wan word geloof 'n al te heilige affêre. Alledaagse metafore soos brood en wyn het verander in iets wat slegs predikante en priesters mag hanteer. Selde raak ons geloof aan die alledaagse morsigheid van die lewe.
Wanneer Paulus byvoorbeeld in Romeine 8 skryf oor die skepping wat soos 'n vrou in baringsnood is, skryf hy dit teen die agtergrond van gesprekke oor Jesus se menswording en sy opstanding. Haar water het gebreek, haar kraampyne is minute uitmekaar, want haar kind is op pad. Kry jy meer aards as dit?
Onlangs kuier ek by vriende wat sopas 'n babatjie gehad. Die jong ma vertel haar weergawe van die geboorte. Dis nou nadat die romantiek afgewerk het. Langsaan my op 'n koffietafel is een van daardie swangerskap/ouerskap tydskrifte. Op die voorblad is 'n babatjie op 'n groot wit agtergrond. Eufories, hemels. Asof die baba doekloos deur die lewe gaan. Ek het niks teen sulke tydskrifte nie, maar die kontras tussen die idee van swangerskap op die tydskrif en die vertellings van die nuwe ouers is vir my merkwaardig.
Wanneer jy hierdie Paasfees die opstanding van Jesus Christus vier op Paassondag vier, mag die smaak van Goeievrydag se wyn en brood nog op jou lippe wees. Mag Jesus se opstanding jou ook laat opstaan, maar nie weg van hierdie wêreld nie. Eerder na die wêreld, toe met morsigheid en al.