Verbruikersake: Wanneer dit jou reg is om te kanselleerFoto ter illustrasie. (Foto: Pixabay) Teken net hier, moedig die verkoopspersoon jou aan en voor jy weet is jou handtekening daar op papier en as jy nou wil kanselleer, loop jy jou teen mure vas. Niemand wil jou oproepe neem of jou e-posse antwoord nie. Die goeie nuus is dat jy wel regte het indien jy ŉ transaksie wil kanselleer, maar jy moet onthou dat die winkel of verkoper ook regte het. Ina Opperman verduidelik wat die Wet op Verbruikersbeskerming bepaal oor jou regte wanneer jy ŉ kontrak wil kanselleer. Dit is eerstens belangrik om te onthou dat verskillende kontrakte verskillende voorwaardes het, soos vastetermynkontrakte. Die Wet op Verbruikersbeskerming maak voorsiening vir verbruikers wat ŉ kontrak wil kanselleer in artikels 14, 16 en 17. Wanneer die handelaar jou spesifiek genader het om ŉ kontrak vir goedere en dienste te sluit sonder dat jy eerste daarin belanggestel het, het jy die reg op ŉ afkoeltydperk om die kontrak te kanselleer. Artikel 16 van die wet bepaal jou regte op die afkoeltydperk, maar is nie van toepassing op transaksies wat ingevolge artikel 44 van die Wet op Elektroniese Kommunikasie en Transaksies gesluit is nie. Jy kan ŉ kontrak wat uit direkte bemarking voortspruit sonder rede of boete terugtrek, deur binne vyf werksdae skriftelik kennis te gee. Die handelaar moet dan enige geld wat jy betaal het, teruggee binne 15 werksdae nadat jou kennisgewing ontvang is of wat goedere verskaf is. As iemand jou byvoorbeeld uit die bloute gebel en ŉ selfoonkontrak aangebied het wat jy aanvaar het, kan jy dit nog binne vyf dae kanselleer, maar as jy intussen die selfoon ontvang, moenie dit oopmaak nie, want dan kan jy dit nie meer teruggee nie. Artikel 17 van die wet bepaal jou reg om voorafbesprekings, plekbesprekings of bestellings te kanselleer. Die handelaar kan vereis dat jy ŉ redelike deposito betaal en ’n redelike bedrag vir kansellasie hef. Die handelaar moet die aard van die goedere of dienste, die kennistydperk, die redelike moontlikheid om dit aan iemand anders te verkoop en die algemene praktyk van die betrokke bedryf in ag neem om die kansellasiefooi uit te werk. Handelaars mag nie ’n kansellasiefooi hef as jy sterf of in die hospitaal opgeneem word en dus nie die bespreking kan gebruik nie. Artikel 14 van die wet bepaal jou regte wanneer vastetermynooreenkomste tussen verbruikers en handelaars, wat nie langer as 24 maande mag duur nie, verstryk of hernu word. Jy mag ’n vastermynooreenkoms kanselleer sonder om ŉ boete of ander koste te betaal wanneer die 24 maande of ander tydperk waarop ooreengekom is, verstryk. Indien die kontrak nog nie verstryk het nie, moet jy die handelaar 20 werksdae skriftelik kennis gee dat jy die kontrak wil kanselleer. Dieselfde geld indien die handelaar die kontrak wil kanselleer omdat jy nie die maandelikse paaiemente betaal nie, tensy jy dit binne die 20 dae regstel. Die handelaar moet jou tussen 40 en 80 werksdae vooraf skriftelik kennis gee dat jou kontrak gaan verval en aandui of dieselfde voorwaardes van krag sal wees indien jy die ooreenkoms hernu. Wanneer ŉ vastetermynkontrak verstryk, moet dit outomaties op ’n maand tot maand-basis verleng word, tensy jy aangedui het jy wil die ooreenkoms beëindig of ŉ nuwe kontrak sluit. Jy bly egter aanspreeklik vir enige geld wat jy die handelaar nog skuld en die handelaar kan vereis dat jy ŉ redelike kansellasieboete betaal vir die goedere en dienste wat gelewer is. As jy vooruit betaal het, moet die handelaar die res van jou geld terugbetaal nadat die boete afgetrek is. Wanneer verbruikers kla oor ŉ kontrak wat hulle nie gekanselleer kry nie, is dit gewoonlik ŉ vastetermynooreenkoms. Mense met ŉ gewone DStv-kontrak kan dit byvoorbeeld gewoonlik binne ŉ maand kanselleer, maar as jy ŉ kontrak gesluit het wat ŉ Explora-dekodeerder en dieselfde premie vir 24 maande insluit, het jy ŉ vastermynkontrak wat jy nie so maklik kan kanselleer nie.