Spookasem: PONT MARIE EN DIE KAT SE GAT
Nie net omdat dit die naaste brug is aan waar ek bly nie, is Pont Marie my gunsteling brug. Pont Marie is anders as al die ander sowat 22 brûe wat in Parys oor die Seine span. Dit neem my oor die rivier na die mooi tuin op die Ile de Cité aan die agterkant van die Notre Dame. Maar ook nie daarom nie.
Pont Marie is die enigste brug wat nie simmetries is nie, sien. Die vier boeë verskil almal van mekaar. Selfs die hoogste punt is nie in die middel nie. Pont Marie het attitude.
Toe ek klein was, het Dirkie-hulle 'n gat in die garagedeur gehad waardeur die hond kon in-en-uit vir koue Bloemfontein wintersaande. Arme kat, dag ons, en sny 'n kleiner gat in die deur sodat sy ook kan in- en uitgaan. 'n Soort van 'n katgat as jy weet wat ek bedoel (óns het geweet). Sy het kom verken, goed uitgesnuif, stert in die lug haar wang daarteen geskuur om te wys sy's tevrede, en ingeskuur. Kopomlaag van binne uitgeloer om dankie te sê. Dit het vir ons heeltemal sin gemaak en die kat se gat het haar goed gepas.
Pont Marie maak op dieselfde manier sin. Daar's 'n hoëe halfrond opening vir die hoë bote, 'n kleiner ronde opening vir kleiner bote en so 'n middelslag afgeplatte, wye een vir baggersbote. Maak heeltemal sin.
Hoekom staan jy altyd op dieselfde plek as jy alleen in 'n hysbak klim? Op dieselfde ander plek as twee mense daarin is; of drie mense? Hoekom gebruik jy dieselfde toilet as jy na die kantoor se ry toilette gaan? Sit op dieselfde plek óm die etenstafel? Drink ek jare al uit my Beatrix Potter bekertjie my koffie? Slaap jy op jóu kant van die bed?
Want dis jou kat-se-gat. Presies dieselfde. Jy vind 'n holte vir jou voet wat jou pas. Jy hou van die veiligheid van dít waaraan jy gewoond is. Wat jou persoonlike ruimte óm jou toe-eien en vir watookal rede vir jou prakties werk.
Die kuns van ergonomiese ontwerp is nog in sy kinderskoene. Ons het baie om te leer (veral met vroueskoene, maar dis 'n heel ander blog). Form follows function, sê die argitek en ontwerp summier 'n huis vol grênd marmerteëls en lang gange, maar geen plek vir die kinders om te speel nie.
Laat Pont Marie vir ons leer by die ou meesters. Jy hoef nie soos almal te lyk nie. Jy hoef nie simmetries te lewe nie. Maak alles óm jou regtig vir jou sin?