Boerevolk | Thulana
Tag Archives: Boerevolk
Silverkoppies vier Kersfees met hannevashou.
Een daggie voor Kersfees, maar vandag vier die Duitsers van Windhoek hulle Kersfees. In ‘n supermarkkoffiewinkel wyl ek my tyd totdat my kind klaarmaak met sy werkery. Darem net halfdag vandag.
Besig soos ‘n miernes is Windhoek net ‘n klein dorpie. Dis een lewendige TV-sepie, diedselfde mense oor en oor, ander plek, dieselfde plek, ander tyd, oor en oor. Probeer jy nou incognito rondsluip in jou plakkies en muisneshare; sál jy in ou skoolonnies, skoonheidtitelhouers en jou afdelingshoof vasloop. Hierso lê Namlish inVolksmond. Ek verluister my in die skaterlag van die Nama, Duits en Afrikaners om my. Dié wat in Ingels aangaan is almal toeriste. Toeriste vra vir WiFi toegangswoorde en staar vir Windhoek in die weerkaatsing van hulle telefone.
Lekkerder as pepperminttjoklits is mensebekyk. Meer as die vissesoorte van die see, snuffel die laaste winskopiejagters deur die winkel. Almal is hier; slapgewriggies met haarsproei in die kuifie en dubbelslagroom en neute in die hande. Manne wat eerder in ‘n tannedokter se stoel wil wees, as om te deel met die lysie-in-die-hand. Boere Omies met teruggekamde hare; bossleutels aan die beld en mammie op ‘n drafstap met ‘n versadigde trollie agterna. Kinders is hier nie veel van te sien nie, Ouma kyk seker na hulle terwyl die ouers gou die laaste karnaatjie kom opraap.
Deesdae werk en woon ons in Wes-Afrika, en al die vriendelike mense wat sonder druk en stoot, kalmpies hulle gang gaan, het my skoon van koers af. Ek staar oopbek hoe mense mekaar spontaan omhels. Soengroet nog vol oppie pruilmondjie, gee drukkies en ‘n vryfie oor die rug. Niemand hierso skrik vir die Ebola ding nie.
Ou Silverkoppies groet mekaar by die kaasrak en maak geselsies terwyl hulle kromgetrek handevashou. Daar is baie geknikkery en winkeltanne-glimlaggies. Hulle kuier en gesels by die wagry vir brood en kouevleise. Hulle swaai met die armpies en beduie met knoetsvingers en lewervlekke op die hande. Brilletjies word om die beurt op die neus en in die silverhaartjies geskuif.
Almal is so besadig en beleef, manne trek nog stoele uit vir die aunties en meisies. Brilletjie op die neus en warm boeretroos word so slurp-slurp opsuig. Brödchens mors krummels oor die boepies en steek harstallig in die snorre vas. Party sit en koerantlees oor groot visvangste kuslangs, bekyk fotos van mouterongelukke en skudkop oor staatsamptenare se kaskenades. Ander sit ook mense en kyk en knik en groet so in die sit. Die winkelbaas loop rond en taaisels op die vloer word uitgewys en opgemop. Winkelbaas groet kliënte met die hand en knik vir die ander in soortgelyke rooihemde met naamplaatjies op die bors. Al tien kasregisters se liggies en klokkies gaan te kere soos dit hoort in ‘n propperste casino.
By die kouevleisglaskas groet mense vir Brümelde op haar noemnaam. Etlike jare reeds dekoreer sy self haar afdeling sorgvuldig met haar eie Kersversierings. Pragtig, sowaar iets om te bekyk, so vrolik. Daars verskeie sertifikate in vergulde gouerame met die woorde Urkundewat verklaar hoekom mense die een na die ander worsstapel wegraap. Gegeurde kase, geurige slaaie, gestopte salamies, gerookte vleise is maar net van die uitsoekkossies wat sorgvuldig in wakspapier toegedraai word. In ‘n oomblik van asemskep deel die raakvatdames agter die kouevleisglaskas ‘n grappie en trek die een die ander se rooi frilletjie voorskoot reg. Dis kopkrap en ‘n gevroetel met die kruisbande vir die Omie wat voor my in sy sokkies en sandale staan. In hoog Duits vra hy wat vandag spesiale prys het, en stap weg met ‘n ham gestop met kersies en ‘n brandseltjie chilly.
Die ry by die broodkas word langer, niemand elmboog ‘n ander uit die ry nie. Warm brood word in bruinkardoessakkies oor die glasvertoonkas aangee. Die reuk is hemels, daars nie ‘n enkele stoeletjie oop in die koffiehuis nie.
In die supermark is verskeie bont jongmense in sloffies met hanne in die sake en sonbrille in die hare. Jy hoor hulle sleepvoet redekabel oor onbenullighede soos watter soorte saaie om te koop, hoeveel ystee hulle moei inlaai en vra waars die papierborde. Duidelik het hulle geen tyd vir koffiedrink nie, daar is geen vooruitbeplanning gedoen vir Kersdag nie. Papierborde gaan beslis nie bydra tot die Kerstafelversierings nie. Hulle moet nog van A na B rits om ys en ‘n voggie te kry voor toemaaktyd.
Hier is jongmense met ‘n baba, hulle eerste Kersfees saam. Hulle bly goete van die rak afhaal, prysbekyk en weer terugsit. Die jongmannetjie is sekerlik handig met sy hande hy is sonverbrand en sy nuwe vroutjie bleekvaalwit. Later staan sy by die kasregister, wip ingedagte ‘n reuse bottel krismisrooikersies op die heup, terwyl haar baba so in die slaap langspoegstepe kwyl oor sy Pa se skouer.
“n Yl bleskop omie streel met ‘n dikvinger oor die baba se saghandjie. Daai babahandjie vou instinktief styf om die omie se jigvinger en klou. Die silverhaar-omie staan met die grootste pienktandvleisglimlag; hy vier vandag Kersfees terwyl hy handevashou.
 Namlish-‘n Kombinasie van Namibiese sêgoed vanuit Engels, Afrikaans, Duits , Nama en Wambo.
 Brödchen-Duitse brood bolletjie – krakerige buitekant en sagte broodpênsie.
 Urkunde-Sertifikaat van verdienste
This entry was posted in Living in Africa, Oumense se dinge, South Africans, Strange things and tagged Afrikaans, Boeremense, Boerevolk, Culture, Namibia, Tjoklits, Toeris, Wifi on December 24, 2014 by Daniël Bezuidenhout.
Majazaan. Die een wat ‘n jas dra.
My Pa se eerste taal was nie Afrikaans nie dit was Zulu. Hy het dit sommer so terloops aangeleer terwyl Memme hom geabba het, op die plaas in Witrivier. Wanneer iemand Zulu praat so gemaklik sonder ‘n aksent, is ‘n gepaste Zulubynaam; ‘n groot eer.
Sodra ‘n motreën (Kiza) die grond se nat in die neusvluels stoot, het my Pa so roering in hom gekry. Geen geselsskap kon hom verder interesseer nie. Hy het bly uitkyk by die venster en die jasse op die kapstok opgeweeg met die oog. Sommer so in die middel van ‘n sin het hy sonder sokkies; sy vellies aangeglip. Hy het ‘n handvol gedroogte saad in koerantpapierkoevertjie van die kombuisvensterbank gaan uitkies. Die eerste beste jas is aangeglip en die kraag opgeslaan. Vandaar sy bynaam, Ma-jazáán. Die een wat ‘n jas dra. Daai jasse was meestal te groot, sy Pa se jas, of een van sy broers se jasse. Enige jas het gewerk vir hom wat sy plant-lus nie kon inhou nie.
Mense wat plant belê in ‘n belofte van môre.
Daar in die reën het jy my Pa gekry, op sy knieë, en vroetel-skoffel-druk-en-steek in die grond. Plant was sy ding. Niks kon daarmee vergelyk nie. Elke jaar het hy iewers ‘n boom geplant, in Maart, sodat die wortels in Mei-verjaarsdagmaand stewig kon vasstaan. So in die ry deur die Laeveld het hy eendag vir my gesê: “Daar staan drie-en-dertig-jaar se boom”. Daai tyd was ek net ‘n kind, en vandag kan ek nie onthou waar al sy verjaarsdagbome staan nie.
Ek het nie groenvingers nie. Inteendeel, my varings staan nie boskop soos my Ouma sin nie, my Malvas lyk steeds soos stiggies en my Viooltjies kry te veel water. Daar is sade wat droog op koerant in my kombuisvensterbank maar ek plant, en vroetel in nat grond, skoffel grond óm en krap blare bymekaar.
Wanneer dit Kiza (motreën) kan ek op geen geselsskap konsentreer nie; ek soek daai een wat altyd jas dra; iewerste grou hy in ‘n bedding.
This entry was posted in Living in Africa, Strange things and tagged Afrikaans, Boerevolk, Bynaam, Plantlus, Zulu on December 10, 2014 by Daniël Bezuidenhout.