AFRIKAANSE OPSOMMING: Die teenwoordigheid van natuurlike en sintetiese chemiese middels wat oor die vermoë beskik om die aksies van hormone in die mens en dier na te boots was ’n belangrike focus in navorsing gedurende die laaste twee en ’n halwe dekades. ’n Verskeidenheid van ontwikkelings-, reproduktiewe- en fisiologiese abnormaliteite ontstaan as gevolg van die aksies van hierdie molekule, genaamd endokriene-ontwrigters, op die natuurlike funksionering van die endokriene-sisteem. Gegewe dat die groep chemiese middels waaruit endokriene-ontwrigters bestaan ’n diverse oorsprong het lei dit daartoe dat algemene analitiese tegnieke nie altyd geskik is vir effektiewe omgewingsmonitering is nie. Die modulasie van geentranskripsie is een van die metodes wat voorgestel word as ’n metode waarop hierdie eksogene molekule die homeostatiese regulering deur die endokriene-sisteem ontwrig. ’n Algemene wyse waarop vele endokrien-ontwrigtende stowwe geentranskripsie beïnvloed is deur interaksie met die hormoon-bindings loki van ’n belangrike groep transkripsiefaktore, die nukluêre reseptore. Die huidige konsensus is dat endokriene ontwrigters ’n beduidende, langtermyn omgewingsrisiko vir die welsyn van mense, sowel as diere inhou. Gevolglik is daar 'n toenemende behoefte aan die ontwikkeling van tegnologieë vir die vinnige nasporing van nadelige xenobiotika in omgewingsmonsters. In die lig van dié behoefte beskryf hierdie proefskrif membraangebaseerde biologiese toestelle wat uiteindelik die basis kan vorm van nuwe toetse vir die spoedige opsporing van endokriene ontwrigtende verbindings in afgeleë geografiese areas. Meer spesifiek beskryf hierdie studie: 1. 'n Oorsig oor die ontwikkeling van in vitro membraan-gebaseerde immunoessaïs wat gebruik word in vinnige diagnostiese analise, punt-van-sorg-analise en oor-die-toonbank-toestelle vir die deteksie van siektes, omgewingsbesoedeling, dwelms en nadelige bymiddels in kos- en waterbronne. 2. Die heteroloë uitdrukking en suiwering van hoogs funksionele rekombinante vorme van die alfaisoform van die menslike estrogeenreseptor ligandbindende domein. 3. Die karakterisering van die ligandbindingseienskappe van hierdie reseptorproteïene ten opsigte van die natuurlike ligand, 17β-estradiol, ander hormone en verskeie bekende endokriene ontwrigters deur versadiging en mededingende radioligand-bindingsmetodes. 4. Immobilisering van die reseptorproteïene op 'n sintetiese membraan deur middel van kelering, gevolg deur toetsing van binding aan die biofunksionele membraan deur verbindings met bekende endokriene aktiwiteite. 5. Die vestiging, seleksie en vermeerdering van hibried muissellyne wat gevorm is deur die versmelting van antigeengestimuleerde B-selle met die Sp2/0-Ag14 muis miëlomasellyn. 6. Die suiwering van monoklonale teenliggaampies wat vervaardig is om 'n gedefinieerde epitoop op die alfa-isovorm van die menslike estrogeenreseptor se ligandbindingsdomein te herken. 7. Kovalente binding van gesuiwerde monoklonale teenliggaampies aan kolloïdale goudnanopartikels in voorbereiding vir die ontwikkeling van 'n nuwe immunochromatografiese toestel.