Tendinitis: oorsake, behandeling, prognose
Tenosynovitis (tendovaginitis, peritendinitis, tendosynovitis) is 'n ontsteking van die seningskedes. Die onderarm, die hand en die pols word meestal aangetas. Daar is twee spesiale vorme van tendonitis: Tendovaginitis stenosans en Tendovaginitis stenosans de Quervain. Alle belangrike inligting oor oorsake, simptome, diagnose en behandeling van tendonitis kan hier gevind word.
'N Seningskede (vagina synovialis, vagina tendinis) is 'n skede-agtige struktuur rondom 'n pees wat dit beskerm en wrywing met aangrensende weefsel soos ligamente en bene verminder. Dit is gevul met sinoviale vloeistof (sinoviale vloeistof).
Die tendinitis (tendinitis) onderskei van 'n tendonitis.
Tendinitis kan in beginsel op enige regte tendonmantel voorkom. In sommige dele van die liggaam word 'n tendonskede egter veral ontsteek: hand, onderarm en voet. Bekende vorme van tendonitis op die hand is Schnappfinger en Tendovaginitis de Quervain.
As die ongemak by die verspreider op die vingers voorkom, kan dit 'n snuifvinger wees. Lees meer in die artikel Schnappfinger.
As die duim pynlik in beweging beperk word, moet die Quervain tendosaginitis oorweeg word. Lees meer in die artikel Tendovaginitis de Quervain.
Die tendonitis begin dikwels verraderlik. Die belangrikste simptoom is pyn oor die aangetaste peesskede. Dit neem veral toe in die aktiewe of passiewe beweging van die gewrig, meer presies, die aangetaste pees. Swelling en rooiheid kan meestal bo die gewrig gesien word. Daar word ook 'n oggendstyfheid en 'n gevoel van spanning beskryf. In die sogenaamde Tendovaginitis crepitans As u die gewrig beweeg, kan u vryf.
Tendinitis: oorsake en risikofaktore
Baie selde word tendonitis veroorsaak deur bakterieë (septiese tendovaginitis). In plaas daarvan, is tendovaginitis gewoonlik 'n nie-bakteriële infeksie wat veroorsaak word deur oorbenutting en wanpraktyk. Die inflammatoriese reaksie veroorsaak dat die pees en die tendonomhulsel swel, tot die mate dat die fyn vloeistoffilm in die tendonmantel nie meer voldoende is vir gladde peesbeweging nie. Gedeeltelik sit die pees selfs in haar tendonmantel vas.
Die ontsteking neem steeds toe, en daar is ekstra pyn. Die oppervlaktes van die pees en die sening van die pees kan verander as gevolg van die inflammatoriese reaksie, wat lei tot 'n verstandige en hoorbare vryf tydens beweging. Dokters noem hierdie siekte simptoom Tendovaginitis crepitans.
By die flexor-senings van die vingers kan klein knoppies in die pees vorm, sodat dit nie meer glad kan gly nie. Dan praat mens van een Tendovaginitis stenosans (ook Schnappfinger of vinnige vinger). Dit raak meestal die duim. Maar dit kan ook die buigpense van ander vingers aansteek. Daarbenewens kan hierdie vorm van tendonitis ook ontwikkel in verband met inflammatoriese siektes van die rumatiese tipe.
'N Variant van Tendovaginitis stenosans is die Tendovaginitis stenosans de Quervain. Hier is die tendonitis in die eerste extensor tendon kompartement van die hand. Daar is ses sulke kompartemente waarin die ekstens tendons na die pols en vingers gelei word. Die seningswaaiers word gevorm deur 'n sterk ligament, die sogenaamde retinaculum extensorum.
Soms, by die oorgang tussen hand en arm, word 'n peesskede ontsteek (pols). Oorsaak is gewoonlik 'n akute of chroniese oorbelasting of verkeerde belading van die senings wat hier loop. As die tendonitis byvoorbeeld gebaseer is op te veel werk met die rekenaarmuis, praat die dokter van die "muisarm". Plaaslike kneusplekke op die senings kan ook veroorsaak dat 'n seningskede opbrand (en soms die pees self). Die buiging van die hand word veral beklemtoon tydens sportsoorte soos klim, gimnastiek, roei of tafeltennisspele.
Nie net op die pols self nie, kan u dit voel as 'n peesskede hier opbrand. Arm kwale kan ook voorkom, meer spesifiek 'n trek in die onderarm. Intensiewe oefening met musiekinstrumente soos kitaar, viool of klavier kan ook die rede wees as 'n peesskede in die omgewing van die pols en onderarm brand.
Pyn in die elmboog spreek dikwels die sogenaamde tennis-elmboog, wat veroorsaak word deur 'n permanente oorbelasting en mikrotrauma, wat lei tot trane in die senings. 'N Tennis-elmboog is egter 'n ontsteking van die senings van die spiere van die onderarm en dus geen tendonitis nie. Armpyn wat veroorsaak word deur tendonitis is in die meeste gevalle aan die onderarm gelokaliseer.
Dikwels, maar nie altyd nie, is dit die boonste ledemate waarop 'n sening omhul. Voetpyn kan ook dui op tendovaginitis. Dit ontwikkel dikwels by atleties aktiewe mense, hetsy deur direkte trauma of chroniese onstabiliteit in die enkelgewrig. Die volgende sportsoorte is veral 'n tendens vir die tendens: voetbal, basketbal, hokkie en ballet. Ook by skiërs kan dit 'n peesontsteking by die voet kry. Die posterior tibiale spier (tibialis posterior spier) of die fibulêre fibulêre spier (fibularis brevis spier) kan beïnvloed word.
Tendinitis: ondersoeke en diagnose
As u tendonitis vermoed, is dit die beste om 'n huisarts of ortopediese spesialis te raadpleeg. Op grond van die mediese geskiedenis en die fisiese ondersoek kan 'n tendovaginitis gewoonlik maklik gediagnoseer word. Om die mediese geskiedenis aan te teken, sal u dokter met u gesels oor u toestand. Hy kan die volgende vrae vra:
Het u onlangs buitengewoon swaar handewerk gedoen soos tuinmaak of skuif?
Watter beroep beoefen jy? Werk u baie op 'n rekenaarsleutelbord?
Watter bewegings veroorsaak die pyn?
Help u met anti-inflammatoriese middels?
Die simptome wat beskryf word, kan nie net by tendonitis voorkom nie, maar ook in ander siektes – soos artrose in die duim-saadgewrig (rhizarthrosis). Die dokter moet sulke siektes uitsluit voordat hy 'tendonitis' kan diagnoseer.
Beeldprosedures is gewoonlik nie nodig nie en word slegs in uitsonderlike gevalle gebruik. Om benige veranderinge uit te sluit, kan X-strale in twee vliegtuie geneem word. Daarbenewens kan die pees gevisualiseer word met behulp van ultraklank. Tendons kan ook gevisualiseer word deur magnetiese resonansbeelding (MRI).
Tendovaginitis-terapie is gewoonlik konserwatief. Dit is belangrik om sover moontlik die oorsaak van tendonitis (soos oorbelasting, slegte belading) te vermy. As die tendonitis byvoorbeeld op gereelde werk op die rekenaarsleutelbord gebaseer is, kan 'n spesiale palmsteun voor die sleutelbord sin maak: jy plaas jou polse as jy daarop druk, sodat hulle nie na bo gebuig word nie – dit verlig die senings.
Tendinitis: konserwatiewe terapie
Om bewegings wat tendonitis verhoog en die pyn vererger, te vermy, kan die hand of voet met 'n spalk geïmmobiliseer word. Die immobilisasie moet egter net van korte duur wees, anders kan die pees by die tendonmantel vassit.
Lokale afkoeling, elektroterapie en kruiswrywing kan ook gebruik word vir tendonitis. Fisioterapie-oefeninge vir versterking en strek kan 'n positiewe uitwerking op die spiere en senings hê. Deur middel van fisiese of manuele terapie is dit ook moontlik om chroniese verkeerde belading reg te stel.
Soms word anti-inflammatoriese pynstillers gebruik, soos nie-steroïdale anti-inflammatoriese middels (NSAID's). Dit sluit byvoorbeeld ibuprofen en diklofenak in. Dit kan as 'n tablet geneem word. Daarbenewens kan anti-inflammatoriese salwe nuttig wees.
Indien nodig (soos herhaalde pynlike tendonitis), kan die dokter geteikende kortisoon-inspuitings toedien. Dit het 'n anti-inflammatoriese effek en help gewoonlik goed, maar moet nie so gereeld toegedien word as wat u wil nie. Herhaalde kortisoon-inspuitings kan die tendonweefsel beskadig.
Tendon skede ontsteek: huismiddels
Verskeie huismiddels kan help met inflammasie en pyn in tendonitis. voorbeelde:
Vogtige koue kompresse wat in asynwater geweek is (1 eetlepel asyn op 1 glas water) kan die pynlike gebiede afkoel.
Goeie toestande help ook met peperwortel, helende aarde of maaskaas.
'N Salf met propolis (byehars) het 'n anti-inflammatoriese effek.
As pyn en herhalende tendovaginitis voorkom ondanks intensiewe konserwatiewe behandeling, kan chirurgie oorweeg word. Dit kan op buitepasiëntbasis gedoen word en word gewoonlik onder plaaslike verdowing gedoen (indien nodig onder algemene narkose). Afhangend van die vorm van narkose, kan u die kliniek onmiddellik na die prosedure verlaat (plaaslike verdowing) of na 'n paar uur (algemene verdowing).
By 'n tendon-skede-operasie word die ligament wat die senings bedek, afgesny. Die dak van die pees kanaal is ook gesplete en, indien nodig, word ontstoke en verdikte akkoordweefsel verwyder. Die chirurg moet versigtig wees om nie aangrensende senuwees en vate te beseer nie. Uiteindelik word die wond vasgemaak en verbind.
Na die operasie moet u dadelik met ligte bewegingsoefeninge begin om kleefmiddel te voorkom. Die drade word ongeveer tien dae na die prosedure verwyder. Die litteken sal oor die eerste paar weke sag wees. Met verloop van tyd daal die pyn egter en word die chirurgiese litteken minder sensitief. Afhangend van u werk, kan u na een tot drie weke weer begin werk.
Soos met enige operasie, kan komplikasies ook voorkom by chirurgie met senuweeskede, soos om senuwees per ongeluk te beseer. Selde gebeur dit ook dat 'n senuwee in die littekenweefsel groei. As pyn en ongemak na 'n simptoomvrye interval weer voorkom, kan 'n nuwe operasie nodig wees.
As 'n verdere komplikasie, kan die chirurgiese wond ontbrand. Dan moet u met 'n antibiotikum behandel word.
Tendonitis: siekteverloop en prognose
Die tendonitis het dikwels 'n uitgerekte verloop. Dit is belangrik dat die gewrig onmiddellik aan die begin van die simptome gespaar word om te voorkom dat die akute inflammasie chronies word. Die prognose van a tendonitis is egter goed, solank die snellerbewegings sover moontlik vermy word en daar geen ander siektes soos rumatiek of gewrigsontsteking is nie.