Ja die einste Merweville van Kyknet se "Die Boekklub"
Merweville is ‘n dorp geleë in die Beaufort West Munisipaliteit, Weskaap, 45 km noord-wes van Prince Albertweg en 160 km suid-oos van Beaufort Wes. Op die N1 draai by Prins Albertweg en geniet die nuwe teerpad, voltooi in 2015, tot op die dorp. Vir die wat van grondpad ry hou is daar is nog drie ander toegangspaaie na Merweville. Hierkan jy nog die kleinwereldse bekoring van die platteland ervaar en geniet, vat die kans en draai af van die N1.
Op die R353, Leeu Gamka - Fraserburgpad is daar ‘n afdraai na Merweville, en 40 km se redelike grondpad bring jou tot op die dorp. Die ander afdraai op die N1 is by Koupstasie en dan is dit 90 km grondpad dorp toe. Dan is daar die 105 km op die R356 vanaf Sutherland.
Op alle paaie in die distrik word motoriste gemaan om versigtig te bestuur en op die uitkyk te wees vir koedoes.
Die dorp is in 1904 op die plaas Vanderbijlskraal, woning van Johannes Jacobus Le Seur van der Bijl, gevestig. Hy het ‘n skool en ‘n kerk vir die gemeenskap opgerig. Hy het ook ‘n winkel geopen en het ook as polisieman en magistraat opgetree. Hy is gedurende die Angloboereoorlog deur Kommandant Malan in sy eie tronk toegesluit. Die dorp is vernoem na Ds Pieter van der Merwe.
‘n Lae-graad steenkool neerslag is in die omgewing gevind. Van die uitgewerkte skagte is steeds sigbaar op van die plase in die distrik.
Bernard Israel Nowits, ‘n Kaapstadse winkelier, het die NG Kerk genader om prospekteer regte te bekom maar dit is afgekeur. Intussen het hy verlief geraak op ‘n plaaslike meisie, maar die se pa was nie geneë dat sy met ‘n jood sou trou en of die distrik wou verlaat nie. Net daar het Bernard homself as ‘n christen-jood verklaar en het ‘n steunpilaar in die distrik en in die kerk geword. Oor tyd het hy talle ander jong jode oorreed om ook na Merweville te verhuis waar van hulle met plaaslike meisies getroud is en hulle op Merweville gevestig het.
Merweville is geleë in die Koup. Die naam is gegee deur die eerste bewoners van die gebied. Hulle het gemeen die goue gras met die donker grond tussenin lyk vir hulle soos die vet om die lewer van ‘n skaap. Die dorp se bedrywighede gaan hand aan hand met dié van sy boerderygemeenskap. In die distrik met sy uitgestrekte plase word met olywe, uiesaad, vrugtebome en volstruise geboer, maar dit is veral vir sy skaapboerdery wat die Koup bekend is. Water in die karoo is skaars en die rivier loop selde, so selde dat wanneer dit gebeur kom alles tot stilstand, tot die skole se leerders kom kyk na die lopende water. Te danke aan ‘n sterk boorgat kan die munisipaliteit water aan die dorpenaars voorsien. Talle dorpserwe het ‘n eie windpomp, wat toesien dat die vrugteboorde en groentetuine water kry.
Die Karoo, wat hierdie streek insluit, was ook onlangs in die nuus vanweë die onwelkome voorneme van skaliegas ontginning.
Merweville is een van die enkele ongerepte “outydse” dorpies in Suid-Afrika. Daar is in die hoofstraat geen straatligte nie, die plaaslike owerheid het beplan om groot spreiligte bo-op hoë pale op te rig maar die Merweville Landbouvereniging het daarteen beswaar aangeteken en die plan is laat vaar. Merweville is ‘n klein dorpie met ‘n groot hart. Stap na donker in die straatliglose hoofstraat af, heelwaarskynlik sonder dat jy ‘n ander mens of motor sal sien, en verkyk jou aan die naghemel. Karoodorpies soos Merweville kry deesdae 'n nuwe asem soos wat al hoe meer stedelinge 'n huis hier koop om naweke te kom ontspan. Talle sogenaamde “inkommers” het al hier 'n plekkie aangeskaf, om so nou en dan bietjie rustighed en vrede te kom geniet. Nie almal verstaan, of begryp hoe om die klipkoppies en rustigheid van die Karoo te waardeer nie, maar diegene wat dit ken, sê dat daar niks beter is nie en as dit eers aan jou gevat het los dit nie maklik nie. Vir diegene wat wonder oor die hoofstraat sonder straatligte, die muisipaliteit wou straatligte laat opsit maar die inwonders het daarteen geskop en die plan is laat vaar.
Hier in die dorp is dit ook glad nie ongewoon om skape en bokke in erwe te sien nie, en aanplanting van gorntetuine en vrugte bome word nog baie gedoen. Op Merweville is nie 'n groot stads tipe supermark nie. Voorraand word van ver af ingebring so om jou eie vars produkte te kweek is 'n alternatiewe oplossing.
Die eerste veeboere het tussen 1750 en 1760 in die distrik weidinglisensies bekom en 'n ene Mnr Kruger was een van die eerstes wat in 1755 vir Houtenbeck 'n weidinglisensie bekom het. Die eerste permanente boere het hulle vanaf 1838 hier in die distrik kom vestig en tot vandag toe boer van hulle nasate in die distrik.
Eskom krag is op 13 Julie 1991 op Merweville aangeskakel.
Merweville is a town located in Beaufort West Municipality, Western Cape 45 km north-west of Prince Albert Road and 160 km south-east of Beaufort West. Turn off the N1 at Prins Albert Station and enjoy the new tar road to the town. There are three other roads to Merweville, on the R353, Leeu Gamka Fraserburg Road there is a turn-off to Merweville, 40 km of dirt road will bring you in to the town. The alternative route form the N1 is the turn-off at Koup Station and then there is a reasonable dirt road of 90 km to the town. This road is mainly used by the farmers in the district. The last access road of 105km is on the R356 from Sutherland, however this road is not suitable for cars.
Some low grade coal was found in the area and this kept the town and surrounds warm during the Anglo-Boer War. This was not a viable coal field, but disused shafts attract tourists who today visit holiday farms. A Cape Town Merchant, Bernard Israel Nowitz approached the Dutch Reformed Church for permission to prospect and mine. It was not granted, but by then he had lost his heart to a local girl.
Her father was not keen on her marrying a Jew, nor leaving the area. So Bernard declared himself a Christian Jew, became a pillar of the local community and a stalwart of the church. In time he persuaded many more young Jews to come to Merweville where many married and settled down.
Merweville is a gem. It has one tarred road, electricity, but no street lights. The town may be isolated, small and unsophisticated, but it has a warm heart, unstinting hospitality and an, hard to beat, old world charm.
WAT OM TE DOEN/KYK
Uitstekende motorfiets roetes
Vroeë môre draf of stap
Fietsry op die lekker grondpaaie met min verkeer
Besoek die Engelsman se Graf
Dankfees einde April
Dagrit na Prins Albert / Swartbergpas
Dagrit na Fraserburg
Besoek ‘n skaapplaas
Jag in die winter
Koop die beste skaap/lamvleis
Besoek die Algemene Handelaars
Klim Letterkop agter die kerk
Niks – dit is die lekkerste
Ervaar die “vulstasie”
Stap in die dorp
WELKOM IN MERWEVILLE
Merweville is nog een van die min dorpe in Suid Afrika wat nog tradisioneel platteland is. Hier is nie enige Mall’s en KFC’s en sulke plekke nie. Hier is die lewe rustig en stil. Merweville is geleë in die Koup en maklik bereikbaar per, 45km puik teerpad, vanaf die afdraai N1 by Prins Albert Stasie. Soos mens oor die laaste bult ry verskyn Merweville onderkant met die groot toring van die NG Kerk wat prominent uitstaan.
Die dorp bied verkeie verblyf opsies met gastehuise en ‘n karavaanpark wat beskikbaar is. Soos genoem is daar nie wegneem eetplekke nie en ook nie enige restaurant nie maar sou u ‘n groep wees kan u gerus by die Muller Kafee in die hoofstraat navraag doen omtrent etes by Tries se Skuur. Joubert se slaghuis op die dorp voorsien gehalte Koup produkte en ‘n rustige braai is waarskynlik wat u op Merweville sal verkies.
Besoek gerus Muller se Kafee en Du Plessis Algemene Handelaar, dit is ‘n ou wereld belewenis. Binne in die Algemene Handelaar is ‘n ABSA ATM asook ‘n Posagentskap beskikbaar. Daar is ‘n Drankwinkel in die dorp, daar naby die Polisiestasie.
Brandstof, petrol en diesel, is gedurende gewone besigheidsure is op die dorp, by Victor se Garage beskikbaar.
Neem kennis dat op Merweville daar nie ‘n dokter of apteek is nie, daar ‘n wel ‘n kliniek wat van hulp kan wees . Op Merweville is wel ‘n Polisiestasie en die parsoneel doen goeie werk.
Besoek die Kerkkantoor by die saal langs die kerk en maak kontak met die NG Kerk se Koster om toegang te kry gedurende die week. Dit is ‘n pragtige struktuur en die orrel iets om te aanskou. Vra of julle in die kerktoring kan opklim, dit is ‘n besondere belewenis en uitsig vandaar.
In die aande is daar geen vermaak op Merweville nie, jammer vir die tieners maar gaan staan buite en aanskou die sterrehemel soos wat u dit lanklaas gesien het.
Daar is geen aanwysings na die verskillende plekke gegee nie, Merweville is so klein en verdwaal nie moontlik nie, een straat op, oor die rivier, anderkant af en al die plekke is gevind.
Onlangs is twee reekse van Kyknet se TV reeks "Die Boekklub" op Merweville verfilm. Dit was 'n groot opgewondenheid op die dorp en nou weet die hele Suid-Afrika van Merweville. Nie dat die inwoners teveel van hierdie pubilisiteit hou nie want hulle verkies dat Merweville maar net Merweville bly. Ongeskonde outydse plattelands.
Nogtans wonder die inwoners tog of daar nog 'n reeks gemaak gaan word, die opwinding van akteurs en kameras was tog lekker.
Vir die motorfiets ryers is die lekker 80km grondpad vanaf Koup Stasie tot op Merweville ‘n rit om te onthou. Die pad word gereeld geskraap en is in ‘n goeie toestand. Maar dis baie belangrik om kennis te neem van die hoë risiko van Koedoes op al die paaie in die distrik, veral by riviere waar daar bome is, moet baie versigtig gery word. Ander wild soos Steenbokke, Hase, Skilpaaie, Duikers, Erdvarke en af en toe ‘n skaap wat deur die draad gekruip het, word ook gereeld teegekom so wees maar altyd versigtig en bewus daarvan dat hulle in die pad kan wees.
Die grondpad na Sutherland is nie baie goed nie en motors word afgeraai om die pad aa te durf. Die grondpad na Beaufort Wes is goed en is ‘n lekker alternatief.
Dit is seker nie nodig om te noem nie maar neem maar altyd water saam, teespoed gebeur vinnig en onthou die pad is baie stil, selfoonontvangs skraps en hulp van 'n mede pad verbruiker kan mskien langer as wat verwag word neem.
Net buite die dorp in die rigting van Prins Albertweg (op die N1 nasionale pad), 100 m van die pad tussen doringbome en langs die Koedoeskloof dui 'n klein grafsteen en 'n marmerkruis die graf aan van luitenant Walter Oliphant Arnot. Arnot het in Maart 1900 uit Australië gekom om die Britte in hul oorlogspoging by te staan. Op sy verkenningstogte in die omgewing van Marweville het hy die Afrikaanssprekende boere goed leer ken en 'n begrip vir hul standpunt in die oorlog ontwikkel. Dit het voorgekom of hy met die vyand geheul het. Die gevolg was dat hy op 16 April 1902 selfmoord pleeg en 'n vrou en vier kinders in Australië agterlaat. Arnot is begrawe waar hy gesterf het. Sy vrou het gereël vir die oprigting van die grafsteen en die inwoners van Merweville het onderneem om die graf te onderhou.
Hierdie onderneming word tot vandag toe gehandhaaf deur die Merweville gemeenskap.
Met die inry op Merweville is dit die reuse en mooi NG Kerk wat die besoeker sal opval. Maak kontak met die Koster sou u toegang tot die kerk wil kry. Hoor ook wat die moontlikheid is om in die kerktoring op te klim. Dit is die moeite werd.
Die kerk is op 28 April 1916 ingewy.
NAAM KONTAK NOMMER
Belia Muller 023 5014 006
Anna-Marie Blom 023 501 4025
Kallie le Roux 083 255 6931
Ester Fourie 023 501 4061
DV Volgende Dankfees - 27 - 29 April 2018
2018 Dankfees program
Groot veiling 28 April 2018 om 14:00 Kliek hier om lys te sien.
Die boere van Merweville is 'n gedugte groep wat die kennis, vernuf en bo al uithou vermoeë het om in hierdie streek suksesvol te kan boer.
Min reen, ongediertes, veediefstal, vrektes, hitte, koue, droogtes is alles wat hierdie boere elke dag beleef en moet bestuur.
Hier word meestal met skaap geboer maar daar is ook boere wat met gesaaides suksesvol boer.
Dit is veral die Dorper skaapras wat goed hier aard en meer onlangs het boere begin oorskakel na de Meatmaster. Die Meatmaster is 'n skaap wat meer genaig is om as trop te wei en dit gee meer beskerming teen ongediertes.
Die boere bied ook elke jaar gedurende Oktober 'n baie lekker Boeredag aan.
DIE POSKANTOOR EN TELEFONE
In die tyd van die van der Byls tot by hulle vertrek op 25 Junie 1904, en vir jare daarna het die stoepkamer van die gebou gedien as poskantoor. Pos is weekliks met ‘n perdekar op Prins Albertstasie gaan haal. Die gebou staan vandag nog en alhoewel die posbus nie meer in gebruik is nie, is dit steeds daar.
Gedurende 1916 is ‘n telefoonlyn tussen die dorp en Prins Albertstasie gebou maar net enkele lyne in die dorp en op plase is ingesit. Eers in 1951 is meer lyne geinstalleer en is meeste plase voorsien van ‘n telefoonlyn. Die alombekende gedeelde plaaslyn.
Op I Mei 1923 is die poskantoor verkuif na ‘n gebou wat in Piet Retiefstraat was.
Die nuwe poskantoor in Voortrekkerweg word gedurende 1954 voltooi en in hierdie tyd het vervoer ook sodanig vooruitgegaan dat JN Solms die pos vier dae per week vervoer.
Tans is daar slegs 'n Poskantoor agentskap op die dorp, en dit word vanuit die du Plessis Algemene Handelaar gebou, in Hugenotestraat bedryf.
Die SA Poskantoor het die poskantoor in Voortrekkerstraat aan die einde van Januarie 1996 gesluit, Me Belia Muller was die laaste Posmeesteres.
Dit word afgegradeer na 'n Posagentskap en is verskuif na die gebou van NP du Plessis, Algemene Handelaar in Hugenotestraat.
Merweville Poskantoor Agentskap
DANNY "SKAAP" LOTTERING
Een van Merweville se inwoners was onlangs 'n gas op Coenie de Villiers se program "'n Ander wêreld met Coenie."
Danny "Die Skaap" Lottering is een van die manne wie se kantoor die stuurkajuit van 'n groot trok is. Danny is baie bekend by die RSG luisteraans wat inskakel op die laataand program "Siele op Wiele" en dit was ook Danny se voorreg om in die RSG ateljee saam met die aanbieder, Ettienne Ludick op die lug te wees.
Baie geluk Danny en dankie dat jy Merweville se naam hoog hou - hou die wiele veilig op die teer.
Merweville na Prins Albertweg pad opening