Ayotine ke minerale woo o nyakwago ke mmele wa motho gore o hlabollwe bjoko, bophelo le kgolo ya bana. Ge motho a sa hwetše ayotine ye e lekanego, motho yoo a ka hlagelwa ke diemo tše di fapanego tša tlhaologanyo le sebopego tšeo di bitšwago malwetši a tlhaelelo ya ayotine (IDD).
Bana ga ba gole ka tshwanelo. Gantši ke ba bakopana go feta bana ba go lekana le bona ka bogolo eupša ba hwetšago ayotine ye e lekanego.
Bana ba na le mathata a go ithuta gomme ga ba šome gabotse sekolong.
Batho ba lapa ka pela.
Go boa tseleng ka tlhago, bjalo ka pelego ya bana ba hwile, goba go goma tseleng o le mmeleng.
Batho ba ka swarwa ke sekgokgokgo. Sekgokgokgo ke go roroga mo molaleng. Sekhwi se laetša gore mmele o na le tlhaelelo ye šoro ya ayotine.
Motho yo mongwe le yo mongwe yoo a sa jego ayotine ye e lekanego a ka swarwa ke IDD.
A eja dijo tše di se nago le ayotine ye e lekanego.
Dijo tše di metšego mobung le/goba meetseng a a nago le ayotine ye nnyane, gantši a na le ayotine ya fase kudu.
Šomiša letswai le le ayotinefaditšwego. Lona le hwetšagala ka go mabenkele a mantši a a rekišago krosari. Mantšu akhwi " iodated salt" a swanetše go ba godimo ga lepakana.
Eja dijo tša lewatle go swana le dihlapi tša meetse a letswai, ge go kgonega.
Go na le molao ka Afrika-Borwa wo o rego matswai ka moka a a rekišetšwago batho a swanetše go ayotinefatšwa.
Tshobo ye nnyane fela ya letswai le le nago le ayotine tšatši ka tšatši e lekane go thibela IDD.
Ga go nyakege gore motho a je letswai le lentši la ayotine. Go tšhela letswai le lentši la ayotine go ka se hlalefiše goba gwa dira gore motho e be ye moteletšana. Nnete ke gore, letswai le lentši kudu le ka oketša kgatelelo ya madi, yeo e lego kotsi kud kudu.
Letswai le nago le ayotine le swana le go latswega bjalo ka leo le se nago le ayotine.
Ee, letswai le ayotinefaditšwego le bolokegile. Motšweletši wa letswai o tšhela ayotine ye nnyane ka letswaing e lego le le lekanego dinyakwa tša mmele. Go feta moo letswai leo le nago le ayotine ga le na le kotsi bathong bao ba šetšego ba hwetša ayotine ye e lekanego go tšwa go methopo ya dijo tša tlhago.
Boloka letswai la gago le nago le ayotine ka gare ga setšhedi se omilego sa sekhurumelo se se tswalelago tidi goba ka gare ga mokotlana wa plastiki wo o bitietšwego, ka ge ayotine e moyafala gabonolo.
Tšhela mosobana wo monnyane fela wa letswai la ayotine dijong ge dijo di le kgauswi le go butšwa, ka gobane karolo ya ayotine e senywa ke phišo nakong ya go apea.
Ke batho ba mmalwa fela bao ba nago le kganano le/goba tširogo go ayotine. Le ge go le bjalo, ba ka botšiša rakhemise wa tikologo gore a ba otarele letswai leo le se nago ayotine.
Go bohlopkwa go thibela IDD ka lebaka la malwetši a mašoro a monagano le diphetho tše šoro mmeleng.
Motho mang le mang o nyaka dijo tše di fapanego le mosobana wo monnyane wa letswai le nago le ayotine gore a phele gabotse ka mehla le kgolo ye kaone ya monagano le mmele.