Tot dusver betwis of Ivan Petrovich Pavlov 'n goeie wetenskaplike van sy tyd was, of dit het hom genoegen gegee om die pyniging van sy "wyke" te sien, nie opgehou nie. Kom ons probeer emosies weggooi en alles onpartydig kyk.
Essensie van eksperimente
IP Pavlov in sy laboratorium, naby St. Petersburg, in Koltushi, het eksperimenteer en die meganismes van vorming van die gekonditioneerde refleks bestudeer. Die wetenskaplike het sy studies oor honde uitgevoer. Alle werke is in 'n soort "Towers of Silence" uitgevoer - 'n spesiale geïsoleerde klankdigte kamer waarin daar geen eksterne stimuli was wat die suiwerheid van die eksperiment kon beïnvloed nie. Die wetenskaplike het terselfdertyd die dier deur 'n stelsel van spesiale glase waargeneem, waardeur hy self vir die hond onzichtbaar gebly het. Die hond is ook vasgemaak op 'n spesiale masjien wat sy bewegings beperk het.
Pavlov het die meeste aandag aan die manier waarop die hond se speekselkliere op verskeie eksterne stimuli reageer. Om dit te doen, is die dier aangewend, wat die spysverteringskanaal uitwaarts gelei het om die teenwoordigheid van speeksel, die aanvang, die oorvloed en kwaliteit van speeksel aan te teken. Toe probeer Pavlov in die dier 'n gekondisioneerde reaksie op 'n voorheen neutrale stimulus - klank, lig. Daarbenewens is die uiteinde van die slukderm ook aan die buitekant getoon om die produksie van maagsap in die hond op te spoor.
Die klassieke ervaring van Pavlov op honde is dat wanneer 'n dier dadelik voedsel gegee word nadat die metronoom stakings tref. Na verskeie sulke pogings het die hond die geluide van die metronoom begin saliviseer. Pavlov se eksperiment met die gloeilamp het op dieselfde beginsel opgetree, maar in plaas van 'n metronoom is 'n gewone lamp gebruik, waarna die hond kos gekry het. So vroeër 'n vreemdeling vir 'n dier, het die bron daardie eksterne stimulus geword, wat hom 'n gekondisioneerde refleks veroorsaak het. Ongelukkig was nie alle stimuli so onskadelik nie. In sy eksperimente gebruik Pavlov elektriese stroom, verskeie strawwe.
Een van die interessantste voorbeelde van die toepassing van Pavlov se eksperimente is die ontwikkeling van gekondisioneerde reflekse in koyote na smaak van lam. Vir die opkoms van hierdie refleks is coyote vergiftigde vleis van skape gegooi. Verrassend, na die eerste keer het hulle opgehou om vir skape te jag, die vleis met die gevolglike ongemak vasgemaak nadat dit ontvang is. Baie boere het dit dadelik in diens geneem.
Die rol van eksperimente
Die teorie van die voorkoms van gekondisioneerde reflekse, wat meer as honderd jaar gelede gemaak is, en tot vandag toe bly een van die fundamentele in die geskiedenis van sielkunde. Selfs moderne sielkundiges word gelei deur die resultate van Pavlov se eksperimente in die behandeling van sekere geestesversteurings, en ook deur gedragsreaksies te vorm.
Honde van Pavlova
Baie van die operasies wat die wetenskaplike uitgevoer het, het ywerig geëindig vir die dier. Soos Pavlov self gesê het, as hy 'n lewende dier sny en vernietig, onderdruk hy in homself 'n bytende verwyt wat die kunsmeganisme breek. Maar dit doen dit net in die belang van die waarheid en tot voordeel van mense. Pavlov het al die chirurgiese ingrypings slegs onder narkose uitgevoer, om nie die dier se bykomende lyding te veroorsaak nie. Die houding van die wetenskaplike tot sy wyke word gesê deur die monument vir die hond wat hy in St Petersburg gevestig het.
Nou is die hond Pavlova - nie net 'n woordlose eksperimentele dier nie. Dit is 'n ware martelaar, 'n geduldige held wat gely het om die wetenskap en die hele persoon te help. Daar is baie rolprente geskiet, baie boeke is geskryf, monumente is opgerig. Ten spyte van sy dood leef die herinnering van hierdie dier nog steeds. Die naam van Pavlova in enige van ons wat dadelik met die hond verband hou, kan jy veilig sê dat dit die seldsame geval is wanneer herinneringe aan die eksperimentele dier die herinnering van die grootste wetenskaplike oorleef het.
So was Pavlov 'n goeie wetenskaplike? Hierdie vraag kan beslis net positief beantwoord word. Maar was sy metodes geregverdig? Daar is geen ondubbelsinnige antwoord nie.
Ongetwyfeld is sy bydrae tot die sielkunde van onskatbare waarde, maar ongelukkig is dit soms nodig om etiese norme ter wille van die wetenskap op te offer. Laat ons nie vergeet dat alle oorlewende diere by die wetenskaplike op 'n lewenslange pensioen was nie. Ek wil dit nie net ter wille van verdere waarnemings dink nie.