Is Jesus God – Die "Voorwaar" uitsprake van Jesus | Bybelwaarheid
Wanneer iemand praat luister ons. Wanneer dit ‘n belangrike persoon is wat iets sê of verduidelik, is dit veral vir ons belangrik om te hoor wat hy / sy te sê het. Dit was so in die tye waarin die Bybelse boeke geskrywe is. Rabbi’s en ander geestelike leiers was hoog aangeskryf en sommige van hulle het selfs hulle volgelinge gehad wat hulle leerstellings, oortuigings, en dies meer neergeskryf het. Jesus was onder sy dissipels en wyer beskou as iemand wat met gesag praat. Telkens lees ons die skares was verstom oor die gesag waarmee Hy geleer en opgetree het.
Ons is besig om te vra of Jesus God is. In die eerste oordenking hieroor is gevra waarom dit belangrik is om hierdie vraag te antwoord. In vandag se artikel kyk ons na Jesus se woorde en hoe dit wat Hy gesê het sy goddelikheid wys. Daar is veral een uitdrukking wat belangrik is in hierdie opsig. Dit is nie iets wat Jesus oor Homself gesê het nie, maar wat en hoe hy dit gedoen het.
Die woordjie “Amen”
‘n Bietjie agtergrond is nodig. Die woordjie “amen” word telkens in die Bybel vertaal met “amen” of “voorwaar”. Die Engelse vertaling ken ons as “amen”, “truly” en “verily”. Die konteks sal gewoonlik bepaal watter een gebruik moet word. Die betekenis van die woord is belangrik. Dit beteken “dit staan vas en waar”. Met ander woorde wanneer iemand “amen” sê, bevestig hy / sy instemming met die inhoud van wat dit voorafgaan. Dit is dus telkens ‘n woordjie wat gebruik word om bevestiging en instemming inhou. Veral word dit in gebede gebruik, naamlik aan die einde wanneer iemand klaar gebid het om met die inhoud van die gebed te identifiseer.
In ons moderne wêreld ken ons ‘n interessante uitbreiding hiervan, naamlik om te bevestig wat iemand sê terwyl hy preek of ‘n toespraak hou. Diegene wat in die Pinkster en Charismatiese strominge grootgeword het of tans deel is daarvan sal weet waarna ek verwys. Diegene uit hierdie tradisies hou daarvan om “te amen” wanneer die prediker / voorganger iets sê wat van belang is of gewig dra. Die Gereformeerdes is meer terughoudend en sal dit eerder “in die hart” sê.
Jesus se gebruik van “Amen”
Hierdie voorbeelde is almal verwysings na instemming met iemand anders se opinie of om gebede mee af te sluit. Jesus gebruik egter hierdie woord op ‘n unieke manier. Hy gebruik dit nie om met ander saam te stem nie, maar om stellings te maak. Die Bergpredikasie is het heelwat voorbeelde hiervan (Mattheus 5:18, 26; 6:2, 5, 16). Volgens die Johannes Evangelie het Jesus 26 keer die woord herhaal om ‘n dubbel amen te gebruik. Dit word dan gewoonlik vertaal met “Voorwaar, voorwaar” (kyk byvoorbeeld Johannes 1:51; 3:3, 5, 11; 6:26, 32, 47). Natuurlik is hierdie dubbele gebruik ‘n meganisme waarmee die hoorders (lesers) attent daarop gemaak word dat wat volg baie belangrik is – dus moet ekstra aandag daaraan gegee word.
Wat verder opval is wat Jesus gereeld daarmee saam sê: “Ek sê vir julle”. Byvoorbeeld Lukas 12:47:
Voorwaar Ek sê vir julle …
en Johannes 8:34:
Voorwaar, voorwaar Ek sê vir julle …
Hy gebruik hierdie woorde om vir sy luisteraars te sê dit wat Hy nou gaan sê is belangrik en hulle moet daarop let. Wanneer Hy dit doen, bedoel Hy dan ook die inhoud wat volg dra gesag omdat Hy dit sê. Die gesag van sy woorde lê met ander woorde in Hom en nie iets anders nie.
Die rol van die profeet in die Ou Testament
Hier moet ons net eers die stop knoppie druk vir nog meer agtergrond. In die Ou Testament het profete telkens namens God sekere dinge gesê. Hulle het hulle dan gereeld beroep op die gesag van God vir wat hulle nou gaan sê of gesê het. Daar is dan die bekende uitdrukking in die Ou Testament “So spreek die Here” of “So spreek die Here, Here”. Hoor byvoorbeeld vir Moses as Hy met Farao praat oor die vrylating van die volk in Eksodus 4:
Dan moet jy vir Farao sê: So spreek die HERE (4:22; 5:1).
Lees gerus ook hoedat die onderskeie profete telkens hierdie woorde gebruik. God het hulle opdrag gegee om te sê wat hulle moes, en nou gebruik hulle Sy gesag as die rede waarom hulle dit met soveel vrymoedigheid kan sê.
Nooit het een van hulle in sy eie gesag berus nie. Nie een profeet het ooit daarop geroem dat die woorde wat nou gesê word sy eie is nie. Dit was ALTYD ‘n terugval op die Here wat eerste gepraat het en nou praat hulle net agterna, of in ander woorde, hulle sê wat hulle van God gehoor het.
Moses het egter ‘n belangrike profesie uitgespreek oor die komende Messias-koning. Hy het die volk daarop gewys daar sal eendag ‘n Profeet kom na wie hulle sal moet luister.
‘n Profeet uit jou midde, uit jou broers, soos ek is, sal die HERE jou God vir jou verwek; na Hom moet julle luister— net soos jy van die HERE jou God by Horeb gevra het toe jy op die dag van die vergadering gesê het: Ek kan die stem van die HERE my God nie langer hoor en hierdie groot vuur nie meer sien nie, anders sterf ek. Toe het die HERE vir my gesê: Dit is goed wat hulle gespreek het. ‘n Profeet sal Ek vir hulle verwek uit die midde van hulle broers, soos jy is, en Ek sal my woorde in sy mond lê, en Hy sal aan hulle sê alles wat Ek Hom beveel. En die man wat nie luister na my woorde wat Hy in my Naam spreek nie, van hom sal Ek self rekenskap afeis. (Deuteronomium 18:15-19)
Hierdie Profeet sal namens God praat, net soos elke ware profeet na Moses dit sou doen.
Jesus die Profeet praat as God
Nou kan ons weer die speel knoppie druk. Die “voorwaar” uitsprake van Jesus is niks anders nie as die bevestiging van Jesus as die vervulling van hierdie profesie van Moses. Hy sal namens God met die volk praat en ook sal Hy nie sê wat Hy wil nie, maar wat God wil.
Maar Jesus het nie gesê “So spreek die HERE nie”. Inteendeel, Hy het gesê “Voorwaar EK sê vir julle” (of ander variante hiervan). Dit is op hierdie punt uiters belangrik om te besef dat Jesus nie soos die Ou Testamentiese profete terugval op die gesag van God wat hulle geroep en gestuur het nie. Inteendeel, Hy staan viervoetig op sy eie gesag, en wanneer ons dit sê, bedoel ons dat Hy dit kon doen omdat Hy self God is. Geeneen van die vorige profete kon dit doen nie. Hulle gesag om namens God te praat was afgeleide gesag. Die gesag waarmee Jesus gepraat het, was direkte gesag omdat Hyself God is.
Daarom het sy woorde soveel impak gehad. In die Johannes Evangelie word ons vertel selfs Jesus se dissipels het Hom verlaat omdat Hy na Homself verwys het as die lewende manna wat van die Vader kom om lewe te gee. Jesus het vir die twaalf gevra of hulle nie ook wil loop nie. Petrus het egter gesê:
Here, na wie toe sal ons gaan? U het die woorde van die ewige lewe. (Johannes 6:68)
Twee hoofstukke later lees ons ‘n aangrypende self-openbaring deur Jesus. Die slim ouens wat die Ou Testament klaarblyklik beter as Jesus geken het, was alweer besig om met Hom te stry oor Sy identiteit (en hulle s’n). Natuurlik sou hulle die duiwelbesete kaart speel om Jesus te probeer verneder (Johannes 8:48-58). Twee keer in hierdie gedeelte gebruik Jesus die uitdrukking “Voorwaar, voorwaar Ek sê vir julle”. In vers 51 om vir hulle te sê sy woord gee lewe. Dit sou die uitdrukking van Petrus kort hiervoor bevestig. Hulle vat Hom egter aan en gryp terug op hulle Abraham herkoms en tradisie. Jesus laat egter nie toe dat hulle hierdie valse teologie gebruik om sy identiteit af te breek nie en wys hulle daarop dat Abraham uitgesien het nie Christus se kom (vers 56). Dit het hulle onkant gevang en natuurlik was hierdie stelling vir hulle verregaande. Daarom die aantyging dat Hy nog nie eens 50 jaar oud is nie. Jesus antwoord egter met die tweede voorwaar stelling:
Voorwaar, voorwaar Ek sê vir julle, voordat Abraham was, is Ek. (vers 58).
Hier lees ons dus ‘n dubbele aanduiding van Jesus se godheid. Eerstens praat Hy vanuit sy eie gesag en tweedens gebruik Hy die teenwoordige tyd “is” om aan te dui dat Hy voor Abraham reeds bestaan het. Natuurlik gryp hierdie gedeelte ook terug op die gebeure in Eksodus 3 waar God Homself aan Moses openbaar as “Ek is”. Dus nie alleen Abraham nie, maar ook Moses is getuies van sy goddelike identiteit.
Dit is egter duidelik dat Jesus as mens ‘n diep oortuiging gehad het dat Hy God is. Dit teen die slim mense wat reken Hy was nie heeltemal seker nie, of dat Hy net ‘n mens met ‘n verhewe selfbeeld was. Jesus het geweet Hy is God en kon met oortuiging sê Hy sê wat die Vader Hom gee en dit kon Hy dan sê met die goddelike gesag in Homself.
Die implikasies is diepgaande. Hy het die woorde van die lewe, Hy spreek lewe, en sy woorde is vas en waar – selfs daardie woorde wat nie so sag op ons ore val nie. Omdat Hy God is, vereis dit gehoorsaamheid van ons kant. Dit vra reaksie en roep tot verantwoording. Niemand kan sê hy het sommer net gepraat nie. Inteendeel, teenoor die profete van die Ou Testament wat namens en in die naam van God moes praat, het Jesus namens Homself, die Vader en die Gees opgetree en gepraat.
“Voorwaar, voorwaar Ek sê vir julle.” Hierdie woorde staan vas. Wat sal jy daarmee maak?