Pizza (die woord is moontlik afgelei van die Arabiese pita ("brood"), die Langobardiese bi°zzo ('n eenvoudige soort brood") of die Italiaans-Napolitaniese piceà, pizzà ("pluk")) is 'n bodem van gisdeeg, wat met pikante bestanddele soos byvoorbeeld tamatiesous, kaas, sampioene en salami of ham belê en daarna in die oond gebak word.
2 Nouverwante geregte in ander Europese lande
3 Resep (Italiaanse pizza)
Die verskillende volke van Italië het al duisende jare gelede 'n aantal voorlopers van die huidige pizza in hulle kookkuns geken. Die jagters en versamelaars van die Steentydperk het wilde graansoorte soos emmer en eenkoorn, maar ook gars vir hulle vroeë soort pizza gebruik. Die graan is eers geweek of gekook, tot pap gestamp en uiteindelik op hete stene geplaas en oor 'n oop vuur gekook.
Die Grieke, wat sedert die 8de eeu v.C. kolonies in die suide van Italië gestig het, het hulle gevorderde bakmetodes saamgebring. Alhoewel hulle ook 'n fyngestampte graandeeg vir hulle brood gebruik het, het hulle die vulsel bo-op die ongebakte deeg geplaas om die smaak verder te verfyn. Die tipiese Griekse plakuntos is as ronde platbrode gevorm en met vulsels soos olie, uie, kruie en knoffel belê.
Die oorspronklike pizza, wat net met olyfolie, tamatieskyfies, origanum of basilikum belê word, dateer uit die middel van die 18de eeu - 'n tydperk toe tamaties in Suid-Italië gewild geraak het.
Tradisionele pizza-oond met houtvuur
Pizza met tamaties, kaas, sampioene en uie
Ander soorte pizzas soos die Apoeliese pizza pugliese of die Kalabrese pitta inchiusa, wat naas die gisdeeg net met ou bekende bestanddele soos olyfolie, uie en sout belê word, is ouer variasies waarvan die naam oorgeneem is.
Aangesien pizza in die oond teen 'n baie hoë temperatuur van 400 tot 500 °C gebak moet word, wat in 'n gewone kombuis onmoontlik sou wees, is hy dikwels tuis voorberei en na die plaaslike bakkery gebring. Later ontstaan die ambag van die pizzabakkers, die sogenaamde pizzaioli, wat ook die deeg voorberei en belê het. Die oudste pizzeria in Napels, Port' Alba, is in die jaar 1830 geopen en bestaan nog steeds.