ŉ Strategie vir Afrikaans: Opleiding, relevansie en selfvertroue is kernbelangrikDie Afrikaanse Taalmonument Leiers van die meeste Afrikaanse instansies en talle meningsvormers uit die Afrikaanse taalgemeenskap het die beraad bygewoon. Die beraad is gekenmerk deur sterk menings en praktiese strategieë met voorstelle wat op ŉ dag-tot-dag-basis geïmplementeer kan word om Afrikaans se toekoms te verseker. Voorstelle het gefokus op hoe Afrikaans as deel van ŉ groter veeltalige samelewing suksesvol kan wees, sonder dat Afrikaans teenoor ander tale gestel word. Al die sprekers het groot klem gelê op die belangrikheid van Afrikaanse opleiding en opvoeding. Volgens dr. Theuns Eloff, voorsitter van die Dagbreek Trust en vorige visekanselier van die NWU, is ondersteuning van Afrikaanse opleiding en opvoeding ŉ sleutelelement in so ŉ strategie. Ouers moet die keuse maak om goeie Afrikaanse skole te ondersteun, het hy gesê, maar terselfdertyd moet daar seker gemaak word dat kinders in dié Afrikaanse skole goeie Engelse onderrig ontvang, sodat hulle gemaklik as Afrikaanssprekendes in ŉ Engels-gedomineerde samelewing kan funksioneer. Hy het ook klem gelê op die belangrikheid van ondersteuning vir Afrikaanse tersiêre instansies soos die Potchefstroom-kampus van die Noordwes Universiteit, die Universiteit van Stellenbosch en Akademia. Voorts, het hy gesê, moet die Afrikaanse Taalraad ŉ posisie inneem waar dit amptelik die breë Afrikaanse gemeenskap verteenwoordig in skakeling met owerheidsinstansies en waar ŉ raad vir die Afrikaanse gemeenskap oorweeg word. Prof. Koos Malan, professor in publiekreg aan die Universiteit van Pretoria wat ŉ politieke strategie vir Afrikaans voorgestel het, het ook die onderwys geïdentifiseer as ŉ area waar ŉ strategie vir Afrikaans sy grondslag moet hê. “Ons kan egter nie alles behou wat ons gehad het nie – ons moet ons energie konsentreer,” het hy gesê. “Ons moet eerder ŉ klompie skole identifiseer wat oor ŉ lang termyn Afrikaans kan bly en hulle ondersteun en versterk, as om almal te probeer behou.” Hy het ook verwys na die belangrikheid daarvan dat sommige sektore van die Afrikaanse media ontslae raak van hul “polities lamlendige ingesteldheid”. “Afrikanerskap en Afrikaans staan nie die idee van Suid-Afrikanisme en Suid-Afrika teen nie,” het hy gesê. “Die media behoort juis aandag te gee aan burgerlike organisasies in die Afrikaner- en Afrikaanse gemeenskap wat die regering op sy plek hou.” Hy het voorgestel dat daar op die lang termyn gekyk word na ŉ Afrikaanse metropool waar Afrikaans die dominante taal is, die “masjienkamer vir Afrikaans, waar Afrikaans nie onder druk is nie en waar jy, soos prof. Jaap Steyn sê, ‘volledig tuis kan wees in eie taal’.” Henk Schalekamp, wat ŉ ekonomiese strategie vir Afrikaans voorgelê het, het die versekeringsmaatskappy Virseker voorgehou as ŉ model van hoe Afrikaanse maatskappye in ŉ ekonomiese omgewing vir Afrikaans ŉ verskil kan maak. Afrikaans is ŉ goeie geleentheid om ŉ nismarkstrategie te volg, het hy gesê. Dié nis is lojaal, welaf en opgewonde oor Afrikaans. Voorts is ŉ onderneming wat gekoppel is aan die Afrikaanse saak, soos Virseker gekoppel is aan ŉ trust wat fondse vir Afrikaanse opleiding genereer, ŉ wenresep. “Wanneer jy die keuse maak om Afrikaans in die sake-omgewing te gebruik, is selfvertroue belangrik,” het hy gesê. “Afrikaans kan haar plek volstaan, maar dit verg selfvertroue en deursettingsvermoë.” Schalekamp het ook klem gelê op die belangrikheid van die steun van Afrikaanse opleiding, asook steun aan Afrikaanse beroepsliggame soos die Vereniging vir Afrikaanse Regslui en die Vereniging vir Afrikaanse Wiskunde-onderwysers. “Mobiliseer jou professie deur Afrikaans daarin uit te bou,” het hy gesê. “Afrikaans moet in die sakewêreld sy spiere bult en oefen.” Andries Vrey, voorsitter van die Aardklop-kunstefees, wat ŉ strategie vanuit ŉ kultuurperspektief voorgestel het, het gesê Afrikaanssprekendes moet besef kultuur is nie ŉ stokperdjie nie. “Afrikaanse feeste het ŉ jaarlikse omset van sowat R200 miljoen,” het hy gesê. “Dis gewone Afrikaanse mense wat geld uithaal en dié feeste bywoon. Tussen hierdie feeste word 98% van alle Afrikaanse kulturele uitsette geproduseer. Die merkwaardigste is egter dat 70% van die kulturele uitsette wat in Suid-Afrika die lig sien en beloon word, vertalings is van Afrikaanse werk wat vir Afrikaanse feeste gedoen is.” Kultuur moet relevant wees, deur dit byvoorbeeld vir kinders toeganklik te maak en die diversiteit binne die Afrikaanse gemeenskap te erken en te vier, het Vrey gesê. “Ons benadering moenie wees, ‘Afrikaans vir almal’ nie, maar eerder, ‘Afrikaans vir iemand’.” Flip Buys, voorsitter van die Solidariteit Beweging, het ŉ samevattende strategie aan die beraad voorgelê. “Alles wat ons aanpak, moet gemeet word aan die impak wat dit sal hê, asook die implementeerbaarheid daarvan,” het hy gesê. Hy het klem gelê daarop dat Afrikaanssprekendes moet gebruik maak van bestaande staatsruimtes waarop Afrikaanssprekende belastingbetalers geregtig is, maar dat hulle ook self gemeenskapsruimtes moet skep deur selfhelporganisasies. Volgens Buys is die bevordering van onafhanklike Afrikaanse media belangrik in ŉ strategie vir Afrikaans, omdat media enersyds vir gemeenskappe ŉ leefwêreld skep, maar andersyds ŉ “uitstekende vermenigvuldiger van taalinisiatiewe” is. “Taalinisiatiewe, of ‘taalfabrieke’, moet egter nie taalwelsyn pleeg nie,” het hy gesê. “Taalgeld moet hanteer word soos ŉ mens enige ander finansiële belegging sou hanteer.”