In hierdie artikel word aangetoon dat reste van die negentiende-eeuse etiese teologie, asook van die twintigste-eeuse dialektiese teologie en kontekstuele teologie, in vandag se postsekulêre en postliberale teologie aangetref word. Enige poging vandag om die etiese teologie aan te bied as 'n kompromis tussen 'n liberaal-kritiese gees aan die een kant en die geloofsoortuigings van die ortodoksie aan die ander kant, berus volgens Loader op 'n verkeerde interpretasie (kyk Bob Becking  se artikel in die onderhawige James Alfred Loader Dedication). Hierdie mistasting van 'n 'kompromis' wat graag deur 'n sogenaamde 'middelgroep' in hedendaagse Hervormde kringe aangebied word, dien nie die debat van 'n kerk in 'n tyd van oorgang, onsekerheid en verwarring nie. Hierdie tyd is 'n tyd van liminaliteit (vgl. Barnard 2010:67-84).
In die bevinding van die artikel word teruggekeer na die vraag of die 'eties-dialektiese' disposisie as 'n eiesoortige en onafhanklike modaliteit in vandag se Hervormde Kerk gesien behoort te word. Die artikel beredeneer die teenoorgestelde. Die raakpunt is die ooreenkoms tussen 'postliberaal' in die destydse etiese teologie en 'postliberaal' in die hedendaagse postsekulêre postteïsme. Ten slotte argumenteer die artikel dat die tipiese teologiese etos van die Hervormde Kerk eerder 'kritiese realisme' is. Indien daar op 'n krities-realistiese wyse postliberaal in gesprek gebly word met die postsekulêre en postteïstiese tendense van ons tyd, sal die Hervormde Kerk steeds hier te lande en die kerk internasionaal in die hedendaagse wêreld 'n bydrae kan maak.
Hoe om die eenheid 'n werklikheid te laat word binne die bestaande diversiteit, is die uitdaging. Die Bybel én kerklike tradisie (vroegste kerkvaders en belydenisskrifte) beskryf die eenheid van die kerk as 'n versoenende verskeidenheid. Versoenende verskeidenheid is 'n geloofs- en lewenshouding. Dit is hoe 'n mens dink en leef. Die beskouing het 'n waardering vir:
Om modaliteite in die kerk te wil hê, is 'n poging om 'n volkskerkideologie te handhaaf. Dit word duidelik wanneer 'n mens die ontwikkeling van die begrip 'volkskerk' in die laaste twee eeue se Europese en Suid-Afrikaanse geskiedenis naspeur. Die volgende invloede kan gesien word:
Die begrippe 'nasie' en 'nasionalisme' het in Europa ontstaan in die negentiende eeu (kyk Van Wyk 2013:97107). Die groot revolusies in Frankryk en Noord-Amerika het (1) 'n skeiding tussen kerk en staat gebring en (2) 'n einde gemaak aan monargieë. Dit het ruimte geskep vir burgers (die middelklas) en vir kleinboere (die onderste laag van die samelewing). Dit was nou nie meer die kerk van die konings nie, maar die kerk vir die volk, vir die burgers. Die ontstaan van die 'volkskerk'-idee hou nie (1) direk verband met die vorming van ' skole' in die Middeleeue en die vroeë Renaissance nie en (2) staan alleen in indirekte verband met die Reformatoriese verskynsel van die Republica Christiana/ Staatskirchentum (kyk veral die werk van die teologiese historikus van Leuven, Andreas Beck 2004:53-70, 2008:225-240, 2013:233-250).
Die filosoof Jürgen Habermas ( 2001) skryf in sy boek, Postnational Constellation, 'n hoofstuk wat in die Engelse vertaling die titel het 'Learning from catastrophe? A look back at the short twentieth century', en met 'n sub-titel 'The long rhythms of the century'. Hy verwys só na die impak van die wêreldoorloë, met 'n nawerking in op een-en-twintigste eeuse Europsese denke (vgl. Van Wyk 2013:47):