PressReader - Volksblad: 2018-10-12 - On­der­wy­sers­dag van­dag ge­vier
On­der­wy­sers­dag van­dag ge­vier
Volksblad - 2018-10-12 - Voorblad -
Volks­blad het op die voor­aand van Wê­reld­on­der­wy­sers­dag, wat die Be­heer­lig­ga­me van Suid-A­fri­kaan­se Sko­le (Fed­s­as) van­dag vier, met ’n ge­wo­ne, toe­ge­wy­de on­der­wy­ser van Bloem­fon­tein oor die soet en suur van dié be­roep ge­sels.
Ma­ri­ta Her­sel­man doen ver­slag.
’n In­spi­reer­der. ’n Ak­teur. Ie­mand wat al­tyd sy “cool” hou. En ’n le­wens­lan­ge stu­dent van sy of haar vak. Dít is die rol­le wat on­der­wy­sers in 2018 in sko­le in Suid-A­fri­ka moet ver­vul, sê dr. An­dré Groe­ne­wald (61), ad­junk­hoof van die La­er­skool B­reb­ner in Bloem­fon­tein. Dit en meer.
“Jy moet e­mo­si­o­neel sterk wees, want van die kin­ders gaan vir jou reg­tig moei­lik­heid maak,” sê dié on­der­wy­ser in so­si­a­le en e­ko­no­mie­se en be­stuurs­we­ten­skap. Hy het al 36 jaar on­der­vin­ding, werk se­dert 2001 by dié skool en sien hom­self al as ’n “meu­bel­stuk”.
“Jy moet maar to­neel­speel. Maar par­ty­keer raak hul­le aan jou vel. Dan krap hul­le jou, dat jy voel hoor hier, ek gaan ont­plof.”
Hy sê dit is be­lang­rik om kalm te bly en nie iets te doen wat la­ter pro­ble­me kan ver­oor­saak nie.
Oor die ja­re heen ont­wik­kel on­der­wy­sers stra­te­gieë om si­tu­a­sies in die klas­ka­mer te be­na­der.
Nog ’n wenk is dat on­der­wy­sers moet aan­hou om van hul vak­ge­bied te leer en met die teg­no­lo­gie moet by­hou om die leer­lin­ge te sti­mu­leer.
Hy ge­niet ná al die ja­re steeds sy werk. “Hul­le maak jou kwaad, na­tuur­lik maak hul­le jou kwaad, maar dis lek­ker,” glim­lag hy.
Groe­ne­wald ver­moed on­der­wy­sers se span­nings­vlak­ke ver­an­der ge­wel­dig, weens die hoë ei­se wat aan hul­le ge­stel word.
“Ons suk­kel om die eind­re­sul­ta­te te be­reik wat van ons ver­wag word. Hoe­wel jy jou bes pro­beer.”
Hy sê on­der­wy­sers het be­perk­te me­to­des om dis­si­pli­ne toe te pas. Jy moet ver­sig­tig wees in wat jy sê en doen.
By die La­er­skool B­reb­ner is daar by­voor­beeld ’n pun­te­stel­sel waar die leer­ling se oor­tre­dings aan­ge­te­ken word en die ou­ers in­ge­roep word as ’n se­ke­re punt be­reik word. “Dit is ’n lan­ger pro­ses. Jy kan baie keer nie die pro­bleem in die klas op­los nie.”
Hy sê hoe­wel daar in­di­vi­due is wat dié stel­sel “el­ke keer bie­tjie om­krap”, is daar leer­lin­ge wat ná ’n be­soek van hul ou­ers be­daar het. Groe­ne­wald prys die ou­ers se be­trok­ken­heid.
Dat leer­lin­ge nie meer luis­ter nie en die klas­se la­waai­e­rig is, is ’n al­ge­me­ne pro­bleem in die on­der­wys. “Die ge­raas­vlak het ge­wel­dig ge­styg. En dit ver­oor­saak uit­ein­de­lik dat jy voel jy wil weg­hard­loop . . .”
Die on­lang­se ge­weld in sko­le maak hom eg­ter bang vir die toe­koms van on­der­wys.
Een van sy vrien­din­ne is by ’n an­der Bloem­fon­tein­se skool deur ’n leer­ling met ’n mes ge­dreig.
“Die kind het met ’n mes na haar toe te­rug­ge­kom en vir haar ge­sê: ‘Ek weet waar jy bly en ek gaan jou met die mes by­kom.’ ”
Met haar klag­tes by die hoof het hy ge­sê hy kan niks daar­aan doen nie, om­dat die kind min­der­ja­rig is.
Groe­ne­wald won­der wat hul be­sker­ming as on­der­wy­sers is.
“Tot waar gaan jou be­sker­ming en jou reg, en tot waar gaan sy be­sker­ming?”
Maar al is daar so­veel uit­da­gings, hou die on­der­wys steeds groot be­vre­di­ging in.
Een ma­nier hoe hy ’n ver­skil in kin­ders se le­we pro­beer maak, is om hul­le op kul­tu­re­le ont­dek­kings­rei­se deur die land te neem. Hy en die gr. 7-leer­lin­ge het on­langs be­siens­waar­dig­he­de in die Suid-Kaap be­soek.
Ver­al be­vre­di­gend is die re­ak­sie van leer­lin­ge wan­neer hy hul­le op dié toe­re aan nu­we din­ge be­kend stel. Op dié toe­re sien hy ook ’n an­der sy van die leer­lin­ge – selfs moei­lik­heid­ma­kers wys hier lei­ers­ei­en­skap­pe.
Uit­ein­de­lik ge­niet hy dit om met men­se te werk en die in­ter­ak­sie wat daar­mee ge­paard­gaan – “as ek nie no­dig ge­had het om ’n klomp ad­mi­nis­tra­sie­werk te doen nie, sou dit u­to­pies ge­wees het”.
Nog ’n riem on­der sy hart is wan­neer oud­leer­lin­ge hom be­soek ja­re na­dat hul­le in sy klas was om te sê hy was hul guns­te­ling­on­der­wy­ser.
Die be­sef dat hy op ie­mand ’n in­druk ge­maak het, maak al­les vir hom die moei­te werd.
Dr. An­dré Groe­ne­wald, ad­junk­hoof van die La­er­skool B­reb­ner in Bloem­fon­tein. Hy het sy dok­tors­graad in ge­skie­de­nis aan die U­ni­ver­si­teit van die Vry­staat ver­werf.