Die minister ken nie haar Calvyn nie, maar ken ons hom?Minister Lulu Xingwana se uitspraak, naamlik dat jong Afrikaner-mans in die Calvinistiese godsdiens opgevoed word met die oortuiging dat hulle vroue besit, vra om reaksie. My reaksie is tweërlei. In die eerste plek het Johannes Calvyn bewustelik gewaarsku teen ‘n leer of ‘n sisteem wat na hom vernoem sou word (die Calvinisme). Hy was daarvan oortuig dat die leer wat hy uitgedra het die leer van die Skrif is. Maar as ons, ten spyte van sy waarskuwing, tog van die Calvinisme wil praat, dan moet ons sekerlik die ‘vader’ van die Calvinisme reg weergee. Ek verwag egter nie van die minister om Calvyn op haar bedkassie te hê nie (hoewel sy slegs baat daarby sal vind), en daarom ruim ek graag haar wanpersepsies uit die weg deur ‘n ander beeld van Calvyn te skets. Man en vrou geniet, volgens Calvyn, gelyke waardigheid voor God. Beide is na God se beeld geskape, en beide deel op gelyke wyse in God se genade en in die heil in Christus. Ook in die huwelik het man en vrou gelyke verpligtinge en gelyke voorregte. Hoewel elkeen ‘n eie, unieke taak van God ontvang het, is Calvyn nie die chauvinis waarvoor hy implisiet deur die minister uitgemaak word nie. Inteendeel… Calvyn, wat van oorsprong ‘n regsgeleerde was, het homself daarvoor beywer om die huwelikswetgewing van die stad Geneve op ‘n gesonde grondslag te plaas. En net soos wat minister Xingwana haar beywer vir die beskerming van vroue, het Calvyn dit ook gedoen (hoewel hy van feminisme en die moderne konsep van menseregte nog niks geweet het nie). In sy huweliksorde van 1546 skryf hy immers: “Die reg om te skei behoort op gelyke wyse aan beide partye, aangesien beide ‘n gemeenskaplike en gelyke taak tot getrouheid ontvang het. Hoewel in ander sake die man bo die vrou gestel is, het die vrou in sake wat die huweliksbed aangaan, ‘n gelyke reg.” Calvyn het persoonlik daarvoor gesorg dat hierdie vorm van gelykwaardigheid in die juridiese wetgewing van Geneve vasgelê is. Klink dít vir die minister soos die soort ‘godsdiens’ wat mans leer dat hulle hul vroue besit? Maar die regsgeleerde het ook ‘n hart vol liefde en agting vir sy eie vrou gehad (net om die minister daarvan te oortuig dat dit nie net oor koue wetgewing gegaan het nie). Wanneer Calvyn se seuntjie kort na geboorte sterf, dan skryf hy in ‘n brief aan Pierre Viret onder andere die volgende: “My vrou bedank u vir die vriendelike troosbrief. Want sy kan u nie anders bedank as deur my skrywe nie, en tydens die diktering vind sy dit moeilik om haar gedagtes uit te druk.” ‘n Vrou wat aan haar man dikteer (voorsê) wat om te skryf?! En wanneer sy vrou enkele jare later te sterwe kom, dan beskryf Calvyn haar met die mees liefdevolle terme as sy lewensmaat! Sowel in die praktyk van sy eie huwelik, as in die wetgewing waarvoor hy hom beywer het, wys Calvyn dat Calvinisme nie is wat die minister daarvan maak nie (weereens met die kwalifikasie dat Calvyn die begrip ‘Calvinisme’ radikaal afgewys het). In die tweede plek ‘n kort woord aan die ‘Afrikaner-mans’ oor wie die minister haar uitgelaat het, veral dáárdie Afrikaner-mans wat graag in die sogenaamde Calvinistiese tradisie wil staan. Wanneer minister Xingwana wanpersepsies het oor die ‘Calvinistiese godsdiens’, dan moet dit óns bring tot selfondersoek. Ons is immers diegene wat veronderstel is om die ‘Calvinistiese godsdiens’, die gereformeerde leer, uit te leef. En indien ons dit nie doen soos wat die Skrif ons leer en soos wat Johannes Calvyn ons voorgeleef het nie, dan moet ons nie verbaas wees met wanpersepsies soos dié van minister Xingwana nie. Ons liefde en respek en agting vir ons eie vroue, en vir vroue in die algemeen, bepaal die persepsies van diegene daarbuite. Voordat ons die minister se afdanking eis, moet ons dalk eers ons eie huwelike weer ‘n slag onder die vergrootglas plaas.