Altz en Heimer's se Aftree-Oord | SkalkSkryf
« Ou Galblaas (deel 2)
Altz en Heimer's se Aftree-Oord
Junie 27, 2016 deur Louwie
Ek was nog nooit in my lewe in ´n tronk nie. Ek is ´n eerlike, gekultiveerde man wat lief is vir konsertsale waar simfonie orkeste Bach en Beethoven en ander komponiste se klasieke musiek opvoer. Ek besoek teaters en kunsuitstallings, en woon deftige onthale by, en ek geniet skemerkelkies saam met vriende. Tronke is vir diewe, moordenaars en verkragters, en hier sit ek op my oudag (en om alles te kroon in my nagklere), in die tronk.
Ek sit myself nog so en bejammer, toe staan Sarie voor my sel se deur met ´n groot pak grondbone in haar hand. "Ek kon my f*kn ore nie glo toe hulle vir my sê jy is in die f*kn tronk nie," babbel sy in haar gewone stortvloed van woorde wat sonder dat sy dink, by haar mond uit borrel. "Ek hoor altyd hulle sê jy moet vir iemand wat in die tronk is peanuts bring, toe dog ek ek sal gou kom hallo sê en vir jou peanuts bring dé hier is vir jou ´n f*kn sak vol mens weet nie hoe lank jy nog hier gaan bly nie en nou dat jy hier sit en f*kol doen kan jy sommer aan daardie boek van jou begin skryf jy moet my storie oor my geel panty heel voor in die boek sit hier is vir jou ´n pen en papier sodat jy sommer dadelik kan begin skryf…." toe raak haar asem op en die bewaarder sê haar tyd is om, sy moet nou gaan. Ek dog ek soen die man van dankbaarheid en neem my voor om hom te vra om my asseblief in eensame opsluiting toe te sluit sodat daardie vrou nie weer naby my kan kom nie.
So met die wegstap skreeu sy oor haar skouer vir my dat sy my nog ´n ander storie ook wil vertel vir my boek, ´n storie oor 'n Priester, ´n paaldanser en ´n plot. Natuurlik spring die skrywer in my dadelik penorent en die idee van eensame opsluiting verdwyn soos mis voor die son.
"Kom more weer en vertel vir my die storie," skreeu ek opgewonde agter haar aan.
Sarie was skaars weg, toe kom die bewaarder en sluit my seldeur oop. "Jy is vry, jy mag maar gaan," sê hy saaklik en loop weg.
"Wag nou, haai jy sersant of generaal of wat ook al," roep ek terwyl ek agter hom aan draf. "Hoekom laat jy my los, ek meen, ek wil nie hier bly nie, maar ek wil darem weet waarom ek losgelaat word." Hy steur hom egter nie aan my nie en loop weg. ´n Ander klein, maer mannetjie met ´n swart rok gedoente aan kyk op toe ek by hom verby draf agter die bewaarder aan.
"Iemand het jou borg kom betaal," sê hy saaklik.
"Wie?" vra ek verbaas.
"´n Ou tannie, ek weet nie wie sy was nie," sê hy.
"Een wat vreeslik baie vloek?" vra ek
"Nee," sê hy saaklik.
"Het sy ´n Voortrekker rok aangehad, met gehawende bruin skoene en ´n kappie op haar kop, en dalk ´n voorlaaier in die hand?" vra ek en wens dadelik dat ek dit liewer nie gevra het nie, want ek wil dit nie regtig weet nie.
"Nee," sê hy met ´n erge frons tussen sy oë. "Nee, nie ´n geweer nie, maar ´n besem. Een van daardie met takke vir vee, nie gras nie. Sy het ´n lang swart rok gedra en swart skoene met skerp punte, boots eintlik, maar nie ´n kappie nie, eintlik ´n swart hoed met ´n baie skerp punt en ´n woeste bos swart hare, en ek dink daar was ´n groot moesie op haar ken. Vreemd, baie vreemd," mompel hy en stap weg. Maar hy steek weer vas en sê; "Die saak teen jou is terug getrek, daar was genoeg getuies wat gesê het dat dit nie jy was wat geskiet het nie, almal half seniel as jy my vra. Ons soek nog die skuldige."
Ek haas my terug na Altz en Heimers. Dit is nie vêr nie, maar ´n ou man wat helder oor dag kaalvoet in sy nagklere die straat af stap trek nogal aandag. Mense staan openlik en staar. Sommiges wys met die vinger en giggel. 'Iemand gaan boet vir hierdie vernedering' prewel ek uitasem en waai vir die mense wat staan en staar. Dit laat hulle wegskarrel. Dink seker hierdie ou man is mal.
By die rusoord stap ek eers na my kamer toe om my klere te gaan aantrek. Ek wil ordentlik lyk as ek die ouvrou konfronteer. Bid jou aan; skiet wild en wakker, sit die rewolwer in my hand en hardloop weg. Sy sal nie wegkom daarmee nie. Die dooie Korporaal sal ook weer genoem word!
Ek storm my kamer binne en vind die Burgermeester se vrou wat aan Altzheimer's ly, in my bed met my pakkie biltong in haar hand. "Wil jy van my biltong hê," vra sy en hou die pakkie na my toe uit. "Jy kan maar vat, ek gee nie om nie." Ek merk dat haar slaapklere op ´n hopie voor die bed lê en dat sy van my slaapklere aan het. Toe ek nie reageer op haar uitnodiging nie, woel sy haar dieper onder die komberse in, draai haar rug op my en begin saggies 'Die Heiland is gebore' sing.
Die Matrone kom die kamer uitasem ingedraf en maak verskoning: "Jammer Schalk, dis weer ´n malhuis hier vanmore. Sy was al in elke bed in hierdie gang vandag. Elke keer moet ek haar gaan uithaal en mooipraat met die mense omdat sy hulle kos eet. Dan vat ek haar terug na haar kamer toe, en dan loop sy weer weg. Ek weet nie meer wat om met haar te doen nie. In haar kamer toesluit kan ek ook nie. Miskien moet ek haar met ´n tou aan my vasmaak en haar saamsleep waar ek ook al gaan," sê sy moedeloos. Die trane van frustrasie sit vlak in haar oë.
Ek gaan staan buite in die gang en wag terwyl die matrone mevrou-die-Burgermeester uit my bed en uit my nagklere help. Ek staan nog so en dink aan alles wat nou al met my gebeur het in hierdie plek, toe kom die outannie met die pienk pantoffels en die gehawende nagklere driftig aangeskuifel. Die keer het sy ´n kierie in die hand.
"Ek wil dringend met jou praat," sê ek omgekrap vir haar, maar sy steur haar nie aan my nie.
"Jy moet loop kyk," skel sy boos. "Daar is kinders in my kamer. Hulle het seks onder my bed en agter my deur. Loop kyk en jaag hulle weg, hulle pla my!" skel sy driftig en gluur my aan. "Toe-toe, roer jou," por sy my met haar kierie in my ribbes toe ek nie dadelik reageer nie.
Ek loop na haar kamer toe en loer onder haar bed in, kyk dramaties agter die deur en soek selfs in haar hangkas na die kinders. Om haar te plesier raas ek met die "kinders" en sê hulle mag nie weer in die tannie se kamer kom nie, hulle moet loop speel.
Sy staan daar in die deur en kyk na my met ´n breë glimlag op haar gesig. Dit lyk of sy my jammer kry, of sy dink ek die een is wat nie al sy varkies op hok het nie. Ek merk ook dat sy nie meer die kierie in haar hand het nie, maar ´n besem, een van daardie met die takke vir vee, nie gras nie.
"Wie de hel is jy?" vra ek verbouereerd.
"Noem my Granny Weatherwax," sê sy en lag so ´n kekkel laggie.
"Soos in Terry Pratchet?" vra ek sarkasties en loop by die kamer uit. Ek is moeg, ek het nie nou tyd vir speletjies nie. Toe ek later omkyk staan sy in haar kamerdeur, sy het ´n lang swart rok aan en by haar voete sit daar ´n gitswart kat. Op haar kop het sy ´n verweerde swart hoed met ´n lang punt op.
Uitgeput gaan lê ek op my bed. Ek sweer ek is besig om van my kop af te raak. Ek moet wegkom hier, dink ek net voor ek aan die slaap raak. Hoe lank ek geslaap het weet ek nie, maar ek skrik wakker van ´n onaardse gil in my ore en ´n swaar gewig op my bors. Ek dog ek is besig om ´n hartaanval te kry. Toe ek my oë oopmaak sit daar ´n vroumens wydsbeen oor my bors met haar hande om my keel geklem.
"Jou vreksel," skreeu sy woedend. "In daardie verpeste Vuurvoël boek van jou maak jy asof ek verantwoordelik is vir Karel se dood, ek met my swak hart wat my my lewe lank afgesloof het vir die lamsak. Wie is jy om my te beskuldig van iets waarvan jy niks weet nie!" gil sy en druk my lugpyp met geweld toe.
Dit vat uiteindelik drie verpleërs om die ou vrou van my af te trek. Sy is so sterk soos ´n woedende tierwyfie.
'Oom Karel two-step' dink ek later toe ek effens gekalmeer het. Die man met die 'viervoet' bakkie wat, volgens die storie, deur Afrika wou ry en toe net buite die dorp op die eerste dag van sy toer in ´n vreemde ongeluk dood is. Dan was die woedende vrou op my borskas sy vrou Betsie. As sy so sterk is dat drie mans sukkel om haar van iemand af te trek, dan was Sckalk reg, haar hart kan nie regtig so swak wees nie. Verdomp, amper vermoor die 'sagmoedige' ou tannie my toe ook!
Die matrone kom gee my later ´n inspuiting en hou my vir twee dae in die bed. Sy laat niemand by my toe nie, ek moet rus sê sy. Maar kort-kort hoor ek hoe Sarie voor die deur in gekruide taal daarop aandring om "die ou donner te sien voor hy vrek," en dan beduie sy wat sy met 'die ou vreksel' sal doen as hy dood voor hy die f*kn boek geskryf het. Een of twee maal het ek my verbeel ek sien Klaas van die onderdorp by die venster inloer, maar dit kon ook my bedwelmde brein gewees het wat my drogbeelde laat sien het.
Na twee dae van rus sien ek weer daarvoor kans om die inwoners van Altz en Heimer se aftree-oord te trotseer. Ek stort en skeer my baard en trek skoon klere aan, en toe maak ek my deur oop en betree dapper die gang … en loop my tromp-op teen ´n vreemde vrou vas. Sy moes my voor die deur staan en inwag het. Die vrou is vanoggend nie ´n mooi prentjie nie, sien ek toe ek terugsteier. Sy het ´n langbroek aan, maar het vir een of ander rede haar panty bo-oor die langbroek aangetrek. Bo het sy ook nie beter gevaar met die rangorde van ordentlik aantrek nie. Sy het ´n mooi bloes aan, en bo-oor die bloes het sy ´n kortmou vest aan, en bo-oor dit het sy haar bra aangetrek. Sy lyk, om dit sag te stel, soos ´n voëlverskrikker, en sy is kwaad.
"My bra is weg," skel sy op my. "Jy het my bra wat my borste perky laat opstaan gesteel," sê sy en stamp my teen die bors met haar voorvinger. Ek storm bevange terug in my kamer in en slaan die deur in die mal vrou se gesig toe. Om seker te maak sy kom nie in my kamer in nie sluit ek die deur en sit sommer die grendel ook op. Net daar trek ek weer my slaapklere aan en klim terug in die bed. Vir hierdie spul mal mense sien ek nie meer kans nie.
Daar was vir lank ´n rumoer voor my deur. Mense het die gang af gehardloop, iemand het geskreeu om hulp en ek het ´n ambulans se sirene in die verte gehoor, toe het dit stil geword. Later het Matrone kom soebat dat ek die deur moet oopmaak. Eers toe sy belowe om vir my ´n slab van Cadbury se donker sjokolade te gee, het ek die deur gaan oopsluit. Voor Matrone egter by die deur kon inkom het Sarie by haar verby gestorm met ´n pak handgeskrewe A4 papiere triomfantlik omhoog in haar hand. "Dé vat," sê sy en probeer die papiere in my hand stop. "Omdat jy te slapgat is om my storie te skryf het ek dit sommer self gedoen. Hier is dit, sorg dat dit in die f*kn boek kom."
Maar ek vat nie die papiere by haar nie, ek storm by die kamer uit en sluit die deur van buite af toe met Sarie nog steeds aan die skel aan die binnekant. Matrone staan nog in die gang en kyk verbaas na my wat uitasem teen die deur leun, toe kom Sarie reeds weer by die deur van die kamer langs myne te voorskyn met die papiere in haar hand. Sy het by my kamer se venster uitgeklim en weer deur my buurman se venster ingekom, duidelik vasbeslote om haar storie aan my te oorhandig. Dit was toe ek die wit bikini broekie met die geel kol aan die voorkant in haar ander hand sien dat ek weer terug is in my kamer in. Ek het die deur gesluit maar voor ek by die venster kon kom was Sarie se een been alweer halfpad in my kamer in. Ek het die been gegryp en na ´n gestoei daarin geslaag om dit en ander dele van haar lyf wat in my kamer probeer inkom het by die venster uit te boender. Toe het ek die venster toegemaak en die gordyne toegetrek en uitasem op my bed gaan sit met my oë toe en my kop tussen my hande vasgeklem.
Na ´n lang ruk het ek my oë weer oop gemaak en die wit bikini broekie met sy geel kol in ´n patetiese bondeltjie op die vloer voor die venster sien lê. Die absurditeit van die situasie het my soos ´n vuishou in die maag getref. Verdomp, ons is tog almal volwasse mense hier, maar ons reageer soos ´n klomp kinders, het ek gedink. Toe staan ek op, tel die broekie op en sluit my deur oop. Ek sal soos die volwasse mens wat ek is met Sarie gaan sit en praat en hoor wat haar probleem eintlik is. Ek vermoed daar skuil meer agter die bikini-storie as wat sy voorgee.
Dit is egter Matrone wat ek eerste in die gang raakloop. Sy vertel my dat die vrou met die onderstebo klere in die hospitaal opgeneem is. Hulle vermoed dat sy ´n beroerteaanval gehad het daar voor my deur. Toe voel ek skuldig omdat ek haar so sleg behandel het en die deur in haar gesig toegeslaan het. Om my skuldige gewete te sus gaan besoek ek en die matrone haar in die hospitaal. Die outannie is lelik deurmekaar en praat aanhoudend met haar afgestorwe voorgeslagte. Die lewendes wat om haar bed staan, herken sy nie een nie. Sy vertel vir ons dat daar een pragtige klein dogtertjie is wat op ´n blik staan en ´n baie mooi toespraak hou. Sy sê ons moet kyk dat die kind nie van die blik af val nie, sy sal seerkry. Later raak sy aggressief en sê sy ons moet vir die kind sê sy moet nie so op en af spring en lawaai nie, sy pla haar. Toe ons nie op haar vermaning reageer nie gil sy op die kind en beduie in die rigting waar die kind dan sou wees. Matrone spring vervaard om en kyk agter haar na waar die outannie beduie.
"Verdomp," sê sy ontstoke. "Nou raak ek ook van my kop af. Ek soek glad na die kind wat so spring en lawaai!"
Die outannie knipoog vir my en glimlag skalks. "Ons het gisteraand lekker party gehou," sê sy vir my of dalk vir een van haar onsigbare vriende. "Ons het gedans. Daar was ´n mooi man, hy wou my soen maar ek het vir hom gesê ek kan nie met hom trou nie, al is hy mooi en sterk gebou." Sy lag weer haar skalkse laggie. "Hy is swart," kondig sy trots aan en giggel soos ´n stuitige tiener meisie. "En het jy geweet die Burgermeester se vrou verwag?" vra sy.
"Dis tog onmoontlik" sê ek half vies. "Sy is 88 jaar oud, sy kan nie verwag nie!"
"Haar man kom haar elke naweek haal, en ek weet wat dan daar gebeur," fluister sy sameswerend en glimlag stuitig.
Die outannie is daardie selfde aand oorlede. Sy het nog so met die dooies gesels, toe glimlag sy soos ´n opgewonde kind wat ´n geliefde ouer sien (of was dit die mooi swart man?), en toe blaas sy haar laaste asem uit.
Die oggend na die outannie se dood het hulle ou oom Jan half verkluim in sy geliefde (maar nou verwoeste) Anglia gekry. Dit was ´n erge tragedie wat hom daar in die donker afgespeel het. Skynbaar het Jan weer vir sy dogter om die sleutels vir die kar gevra. Hy wou vir laas ´n draai met die geliefde Fordjie gaan ry, maar sy het botweg geweier om die sleutels vir hom te gee. Laat die nag het Jan toe na sy kar toe gegaan en in ´n woedebui elke venster stukkend geslaan. Ons kon nie verstaan hoe so ´n verswakte mens soveel verwoesting kon saai nie. Dit was egter duidelik dat hy nie meer rasioneel gedink het tydens sy orgie van geweld nie, want agter by die uitlaatpyp van die kar het hy ´n stuk tuinslang ingedruk en dit toe deur die stukkende agterste ruit aangelê tot voor by hom waar hy agter die stuurwiel gesit het. En so het ons hom in sy Anglia gekry, onsamehangend en aggressief met die tuinslang in sy hand vasgeklem, half dood van die koue. 'n Ambulans het hom kom haal en hy is na ´n kliniek (malhuis sê die oumense) oorgeplaas vir waarneming.
Vir ´n tyd lank het alles toe rustig verloop by Altz en Heimer se aftree-oord. Niemand het my aangeval of probeer vermoor oor "Vuurvoël" nie, en die outannie met die groot pienk pantoffels het rustig haar gang gegaan. Toe daag daar iemand op wat my dringend wil spreek, in my kamer, sê hy ferm. Dis amptelik en privaat, sê hy saaklik maar steeds nie onvriendelik nie.
Die man is sterk gebou en geklee in ´n deftige donker pak klere, Armani as ek dit nie mis het nie. Hy het ´n Ray Ban donkerbril op sy neus en aan sy voete dra hy leerskoene uit Italië. In sy hand dra hy ´n duur aktetas van egte leer. Die man is swart en belangrik.
By my kamer stap hy voor my by die deur in, kyk vinnig rond asof hy na iets soek, toe gaan staan hy in die deur en kyk op en af in die gang, maak die deur toe en, tot my verbasing sluit hy die deur van binne. Hy wys vir my met ´n geringe beweging van die hand om op die bed te gaan sit terwyl hy venster toe loop, die omgewing buite my kamer bespied en toe die gordyn toetrek.
Tot hier was ek nog heel op my gemak, maar die ferm toetrek van die gordyn het waarskuwings ligte in my breintjie laat begin flikker. Hier was iets vreemds aan die gang en dit was al asof ek die man al voorheen ontmoet het, ek kon hom net nie mooi plaas nie.
Hy het op ´n stoel met sy rug na die muur gaan sit. Aan sy regterkant was die venster en aan sy linkerkant was ek met die deur reg agter my. Iewers het ´n alarm in my agterkop afgegaan. Hierdie man, wie hy ook al was, was baie duidelik ´n professionele man, 'n gevaarlike man.
Hy kyk lank en stip na my, maak dan sy aktetas oop en haal tydsaam papiere en fotos uit, maak die tas weer toe en staar weer stip na my. Ek merk nou vir die eerste keer op dat hy dun leerhandskoene aan het. Swart handskoene.
"Die doel van my besoek," sê hy in vlot Afrikaans, "is heel eenvoudig. Ons het u hulp nodig in ´n saak wat betrekking het op die moord van ´n hond. Ons glo u kan ons help." Net dit, afgemete en saaklik, toe staar hy weer na my met daardie onverbiddelike uitdrukking op sy gesig.
"Moord op ´n hond?" vra ek verbaas. "Van wanneer af word die doodmaak van ´n dier as moord beskou?" wil ek so effens sarkasties weet.
Hy sê nie ´n woord nie, gee net saaklik vir my ´n kleurfoto van ´n erg verminkte hond aan. Ek gril en staar in afgryse na die foto. Hy gee nog twee foto's van dieselfde hond uit ander hoeke afgeneem vir my om na te kyk.
"Herken jy die hond?" vra hy nou minder vriendelik. Ek skud my kop. Een verminkte hond lyk vir my maar soos enige ander verminkte hond. Buitendien is die hond se kop so verbrysel en die lyf so vol bloed dat mens nie regtig kan sien watter ras of kleur, of selfs hoe groot die hond was nie.
"Nee," sê ek ontsteld. "Nee, ek weet niks van die hond af nie." Ek gee die foto's bewend vir hom terug. Hy moet mal wees, dink ek. Gevaarlik mal.
"Is jy seker?" vra hy so half waarskuwend. "Miskien moet ek jou geheue so ´n bietjie verfris," sê hy en hou nog foto's na my toe uit.
"Jy moet gek wees. Ek weet niks van honde wat vermoor is nie," sê ek nou kwaad. "Jy mors my tyd en jou tyd. Hierdie onderhoud is nou verby," sê ek en staan op om deur toe te loop.
"Sit!" beveel hy bruusk en druk die foto's in my hand. Ek kyk na die foto en word yskoud. Ek voel hoe my bene onder my meegee en gaan sit vinnig op die bed om nie op die vloer te beland nie. Op die foto is die bebloede, opgekapte en onthoofde lyk van ´n man. "Bloedspoor" skiet dit my te binne.
"So," sê die man half vermakerig. "Dit lyk my jy onthou tog van die moord op die hond?"
En toe verskyn daar ´n rooi laserstraal kolletjie uit die aktetas op my bors en op dieselfde oomblik gaan die deur oop en die ou tannie met die groot pienk pantoffels kom angstig die kamer ingeskuifel met ´n pienk papiertjie in haar uitgestrekte hand, en met ´n half histeriese stemmetjie sê sy; "vat gou, vat gou vir jou ´n papiertjie."
Posted in Louwie | Tagged Altz en Heimer se Aftree-oord, Bloedspoor, Louwie, Schalk van Renswijk, Storie, Vuurvoël | Lewer Kommentaar