Ook in Suid-Afrika het die griep ongekende verwoesting gesaai. Gesinne op plase is gelyk getref, met ’n hoë koors, dermprobleme en ondraaglike spierpyne, maar daar was niemand om vir hulle te sorg nie. Albei ouers is soms dood, met verwese klein kindertjies wat dan heeltemal wees gelaat is.
BAIE navorsers reken egter al lank dat dit net ’n kwessie van tyd is voordat die volgende weergawe van ’n uiters dodelike griepvirus deur die mensdom woed. Die uitbreking van sars in die Ooste het reeds beklemtoon dat hul vrese nie ongegrond is nie (al is sars natuurlik nie ’n griep nie, maar wel ook ’n aantasting van die lugweë).
Mense word in die reël nie deur voëlgriep aangetas nie. Só het die vrektes van baie volstruise ’n tyd gelede in ons land (baie is van kant gemaak om die verspreiding van die siekte te voorkom) gelukkig geen gevaar vir mense ingehou wat met die voëls gewerk het nie.
Die uiteinde? Die uitbraak in 2009 van die sogenaamde varkgriep, wat gelukkig op die oomblik net as “matig ernstig” ervaar word, het die wêreld nogmaals tot besinning geskok. Want wat sal gebeur as hierdie nuut gemuteerde griepvirus nogeens sou muteer om in ’n veel gevaarliker gedaante om die aardbol te trek? Lees hieronder meer oor varkgriep...
VARKGRIEP word dit dikwels in die media genoem. Maar eintlik moet dit as mens-voël-varkgriep bekend staan. Want die opspraakwekkende grieppandemie wat in 2009 begin het, word nie net veroorsaak deur ’n gemuteerde variasie van die virus H1N1, stam A, nie. Dit is volgens gerekende navorsers ook kennelik die gevolg van ’n hergroepering van minstens vier bekende onderstamme van die genoemde virus:
Hoewel ’n Duitse vervaardiger betreklik gou aangekondig het dat hy ’n entstof daarteen ontwikkel het, sou die konvensionele vervaardiging van ’n griepentstof, naamlik deur eierproteïen as basis te gebruik, veel langer duur. En toe dit uiteindelik beskikbaar raak, was dit, ten minste wat Suid-Afrika aanbetref, nie eens vir almal beskikbaar nie, dog slegs vir hoërisiko-mense soos bejaardes en hartlyers. Gelukkig is hierdie soort griep in die reël tans vir betreklik gesonde mense nie so ernstig nie.
Die klem word egter op die TANS geplaas. Die probleem is naamlik dat die varkgriepvirus onstabiel is in die sin dat dit maklik mutasies ondergaan, met die gevolg dat ’n inenting wat Piet en Petra teen die griep kan vrywaar, dalk nutteloos kan wees vir Paul, Klaas en Katrina wat elders woon.
Hoewel dit die eerste keer in die land Mexiko waargeneem is (waar dit die hoofstad Mexiko-stad ’n ruk lank so te sê tot stilstand gedwing het) word sterk vermoed dat die virus deur besmette mense uit Asië na Noord-Amerika gebring is. Dele van die digbevolkte Asië is immers berug as die broeiplekke van sulke gemuteerde virusse, omdat mense, varke en voëls baiemaal daar in die haglikste onhigiëniese toestande saamlewe.
Hoe ook al, die varkgriep was vermoedelik reeds maande lank in Mexiko aanwesig voordat dit in April 2009 geïdentifiseer is. Daarna het dit, ondanks streng voorsorgmaatreëls, dermate oor die wêreld heen versprei dat die Wêreldgesondheids­organisasie die uitbraak vroeg in Junie 2009 tot ’n wêreldwye pandemie (wêreldwye heersende siekte) verklaar het.
Daar is veral gevrees vir wat in arm lande sou kon gebeur indien die virus sou posvat in gemeenskappe wat nie oor die nodige gesondheidsdienste beskik nie.
Minder dodelik vir gesonde mense soos dit (nog) is, kan die gevaarligte egter flikker vir swanger vroue. Die hoofrede is bes moontlik dat die swanger vrou se immuunstelsel ’n verandering ondergaan om te verhinder dat haar liggaam die “vreemde” klein wesentjie binne-in haar verwerp. Gevolglik raak sy meer vatbaar vir die virus se verwoestingswerk.
Voorts kan besmetting natuurlik ook veral gevaarlik wees vir mense met onderliggende gesondheidsprobleme soos hartsiekte, obesiteit, asma, diabetes of ’n verswakte immuunstelsel. Wat die laasgenoemde aanbetref, kan daar ’n wesenlike gevaar bestaan vir mense wat HIV-positief is (van wie daar miljoene in Suid-Afrika en elders in Afrika suid van die Sahara is).
Die grootste bekommernis van gesondheidsowerhede is nietemin dat die virus later soseer kan muteer dat dit nog veel dodeliker kan word. Die vrees word deels aangewakker deur wat in 1918 tydens die Spaanse grieppandemie gebeur het. Aanvanklik was daar ook ’n hele klomp minder ernstiger gevalle, totdat die virus onverwags in ’n verwoede monster verander het wat baie miljoene mense na hul graf gestuur het.
Een genade is wel dat die wêreld nog nooit so voorbereid op ’n gevaarlike globale pandemie was as tans nie. Soos almal is ook gelowige Christene baie dankbaar daarvoor, maar hulle sê dat ons nie moet ophou om te bid vir ’n wêreld wat in soveel opsigte in nood verkeer en gebroke is nie.
Opdatering, Augustus 2010: Op 10 Augustus 2010 het die Wêreldgesondheidsorganisasie amptelik die einde van die H1N1-varkgrieppandemie aangekondig, iets meer as ’n jaar nadat dit begin het. Dit het nie beteken dat die virus verdwyn het wat die pandemie veroorsaak het nie, maar bloot dat dit toe so wyd versprei het dat baie mense van alle ouderdomsgroepe ’n sekere immuniteit daarteen opgebou het. Kenners het verwag dat die virus steeds op betreklik lae vlakke sou sirkuleer, baie soos dit met ’n seisoenale griep gebeur.
Vir eers is dit belangrik om te weet dat die regte entstof vir ’n spesifieke virusstam gebruik moet word. Dan moet mense onthou dat die beskerming wat die entstof bied twee weke neem om te ontwikkel.
’n Kenner by ’n groep mediese sentrums verduidelik voorts dat die entstof mense net teen die griepvirus en nie teen ontsteking van die boonste lugweë of teen gewone verkoues beskerm nie. Juis om hierdie rede dink baie mense die inspuitings werk nie.
Maar doodveilig soos die entstof is, is daar volgens ’n apteker tog mense wat ’n effense “grieperigheid” daarvan kry—en ’n minderheidsgroepie wat hulle liefs glad nie moet laat inent nie. Onder die laasgenoemdes is dié wat baie allergies is vir eiers, want eierproteïen word as basis vir die entstof gebruik.
Eierproteïen word as basis vir griepentstof gebruik. Op die foto BO is ’n mikrobioloog besig om ’n heel eier se binnekant te onder­soek deur ’n lig daarop te skyn.
Onthou dat geen medisyne verkoue en griep kan genees nie. Jou apteker het egter middels wat wel onaangename simptome soos pyn, ’n hoë koors, ’n genies en gehoes, en ’n toe neus kan verlig. Dit sal jou help om beter te slaap sodat jy liggaam beter in staat sal wees om die infeksies te beveg.