‘Wat wil Ramaphosa met grondonteiening bereik?’Pieter Groenewald. Argieffoto: Twitter Om ŉ vooruitstrewende Suid-Afrika te skep, moet daar wedersydse respek vir mekaar wees. Respek vir mekaar as individue, respek vir mekaar se verskille, respek vir mekaar se verskillende kulture, verskillende geskiedenis en verskillende tale. Só het dr. Pieter Groenewald, leier van die VF Plus, Maandag tydens die debat oor pres. Cyril Ramaphosa se staatsrede gesê. Hy het gesê ŉ gedeelte in die aanhef van Suid-Afrika se grondwet stel dit baie duidelik: “Ons, die mense van Suid-Afrika … glo dat Suid-Afrika aan almal behoort wat daarin woon, verenig in ons verskeidenheid….” Groenewald het rakende die kwessie van grondonteiening sonder vergoeding gesê blote aanvaarding van die beginsel is negatief vir die ekonomie en voedselsekerheid. “Die vraag is wat die president met onteiening wil bereik. Indien dit bloot is om vir mense grond te gee, moet dit so gesê word. Want om net grond vir iemand te gee, maak die persoon nie outomaties ryk nie. “Die minister van landelike ontwikkeling en grondhervorming erken dat 90% van die bestaande projekte om swart boere te vestig, misluk het. Daarbenewens wil 93% van alle suksesvolle eisers nie die grond hê nie, maar geld.” Hy het gesê die VF Plus verwerp grondonteiening sonder vergoeding omdat dit volgens dié party alle eiendomme, op ŉ plaas, ŉ dorp of in ŉ stad sal raak. “Dit sal die ekonomie nadelig beïnvloed en potensiële beleggers afskrik om in Suid-Afrika te belê.” Groenewald het gesê hy wil dit duidelik aan Ramaphosa stel dat die VF Plus hande wil vat en bou aan ŉ beter toekoms vir almal, nie aan ŉ beter verlede nie. “Soos dit in isiZoeloe lui: Ha ghe si bhambisane. I sandla siya ghesana.” Groenewald het gesê hy wil byvoeg hy is ŉ Afrikaner en ŉ kind van die grond van Afrika. “Afrikaners en wit mense wil bydra tot ŉ beter toekoms vir almal in die land. Ons kan help om ŉ beter land te bou, maar dan moet daar wedersydse respek vir mekaar wees.” Groenewald meen daar is tans ŉ aanslag op Afrikaans in skole en universiteite “ten spyte daarvan dat die grondwet lui almal geregtig is op moedertaalonderrig”. Hy het bygevoeg daar kan egter nie sprake van respek wees nie as Panyaza Lesufi, Gauteng se LUR vir onderwys, “Afrikaans met ŉ rassekwas wil bykom asof Afrikaanse onderwys gelyk staan aan wit bevoorregting, of waar hy optree teen skole wat reeds veelrassig is”. Groenewald het ook gesê 60% van Afrikaanssprekendes is bruin mense. “Dit skep nie wedersydse respek nie; dit laat vrae ontstaan.” Die president het in sy staatsrede baie klem geplaas op werkskepping, in besonder vir die jeug. Hy het onder meer gesê: “Ons bou ŉ land waarin ŉ persoon se vooruitsigte deur eie inisiatief en harde werk bepaal word, en nie volgens die kleur van hul vel, geboorteplek, geslag, taal of inkomste van hul ouers nie.” “Ek stem daarmee saam,” het Groenewald gesê. “Die realiteit is egter dat regstellende aksie en breë basis swart ekonomiese bemagtiging jong wit mense ontneem van werk, beurse en geleenthede, weens die kleur van hul vel. Is dit regverdig dat ŉ jong man of vrou wat in 1994 of daarna gebore is in die nuwe bedeling benadeel moet word deur regstellende aksie?” Groenewald meen dat daar ŉ afsnypunt hiervoor moet kom. “Swart studente wat tans universiteitsgrade behaal, is meer as dubbel die getal wit studente. Indien ons wedersydse respek vir mekaar wil bevorder en die ekonomie wil laat groei, moet meriete die kriterium wees met aanstellings, en nie velkleur nie.”