Items per datum gefilter: Januarie 2019
'n Kopkrappery oor koppeltekens
Donderdag 31 Januarie 2019 13:23
Een van die skryftekens in Afrikaans wat puristiese teksredigeerders hoofbrekens kan besorg, is die oorbenutte koppelteken. Dit is, in sekere spellingomgewings, 'n broodnodige ortografiese hulpmiddel, maar die koppelteken het in die hande van skoolkinders en spellingonkundiges ŉ paar toepassings gekry waarvan taalkundiges soms met verstomming kennis neem.
Ek kom agter onseker spellers gebruik die koppelteken soos wat ek op skool my handskrif gebruik het om my rekenkundige geknoei in wiskunde-eksamens te kamoefleer: As ek nie seker was of my antwoord reg was nie, het ek so lelik geskryf dat dit bykans enige syfer kon voorstel met die hoop dat die onderwyser met genade sou besluit dit wat ek daar neergegriffel het korrek is. Skrywers wat onseker is of ŉ woord vas of los moet wees, gebruik die koppelteken as ŉ soort goue middeweg met die hoop dat die spellingnazi's hulle onkunde oor die hoof gaan sien. Les: Die gekrap op my wiskundeantwoordstelle het nie vir my op skool gewerk nie. Die koppeltekenkamoeflering gaan nie ook nie nou werk nie.
Vrydag 18 Januarie 2019 06:25
Vra Ockie daar uit die Vrystaat uit: “Neem ek ŉ besluit, of maak ek ŉ besluit? Dit wil vir my voorkom dat die volkstong meer en meer daarna neig om 'besluite te maak'. Vir my is die gebruik van 'maak ŉ besluit' so platvloers, terwyl die gebruik van 'neem ŉ besluit' soveel meer uitdruk as wat werklik bedoel word. Wat is jou mening?”
My mening? Wat vir een iemand platvloers is, is dit nie noodwendig vir ŉ ander nie. Ek meet byvoorbeeld nie platvloersgeit aan die verskil tussen “maak” en “neem” (en “doen”) nie; veel eerder aan iemand wat met ŉ oop mond kou. Maar dis maar net ekke; elkeen is geregtig op sy/haar eie platvloermeter.
Is ons aan die 'digitiseer' of 'digitaliseer'?
Vrydag 04 Januarie 2019 08:00
Terwyl almal nog ter strande is, skryf ek maar ŉ bietjie vir die bleeksiele wat al hierdie week agter hulle kompers en ander digitale toestelle moes inskuif.
Die woord “digitaal” is lank reeds in Afrikaans en ander Germaanse tale bekend. Oorspronklik ŉ afleiding van die Latynse “digitus” wat “vinger” beteken, het dit in die sestiende eeu verwys na dit wat betrekking het op vingers. Ook Afrikaans het vroeër slegs dié betekenis geken, soos in 1955 in die WAT opgeteken: