eeufees | Bo-Karoo
Posted on July 18, 2018 by Leonette Smit
Dit is net gepas dat ek my 100ste blog oor Vanwyksvlei plaas op Mandela se 100ste herdenkingsdag. In die jaar waarin AVBOB en SANTAM hulle 100ste bestaansjaar vier en Antie Annie Swart van Vanwyksvlei 100 jaar oud sal word, berig ek graag oor ons gemeente se eeufeesviering.
Sondag val ons klompie ambisieuse gemeentelede in ysige wind weg om gesamentlik 101km te stap ter viering van ons gemeente se 101 jaar van bestaan. Die wind van 2˚C is so sterk dat Dawid le Roux sy drone nie gelanseer kry nie om ‘n lugfoto van ons klompie te kan neem.
Hoe het die eeufees dan verlede jaar so ongesiens by ons verbygeglip? Dis ‘n storie van ‘n ander kleur. Op 8 April 2012 vier die gemeente luisteryk die 100jarige bestaan met allerhande gedenkwaardighede, besoekende eertydse predikante, die lot; maar dit is van die kergebou – nié van die gemeente nie. ‘n Hoeksteen word weer gelê, ‘n eeu na die eerste hoeksteen gelê is – 8 Junie 1912.
Verlede jaar vra Samantha Fourie, boorling van Vanwyksvlei, op NG Vanwyksvlei se fb-blad, of ons enige iets spesiaals gaan doen om die gemeente se 100ste bestaansjaar te vier. Ek antwoord so ewe dat die gemeente reeds 5 jaar vantevore sy eeufeesviering gevier het.
Dit pla my egter. Waar kom sy aan haar feite? Gaan kyk in die feesbundel van 1980 wat gepubliseer is om die dorp se 100ste bestaansjaar te vier. Daar word nêrens melding gemaak van die afstigtingsdatum van NG Vanwyksvlei vanaf NG Carnarvon nie. Net van die datum waarop die hoeksteen van die kerkgebou gelê is; weliswaar 8 Junie 1912. Nee, sy maak seker ‘n fout …
So blaai ek onlangs toevallig deur die heel eerste notuleboek van NG Vanwyksvlei se kerkraadsvergaderings. Op die skutbladsy staan: Notule Boek van de Ned. Geref Gemeente van Wyksvlei gesticht 15 Jan 1917.
Iets rym nie. Vas onder die indruk dat die feesvierings van April 2012 die gemeente se eeufeesvierings was, begin ek delf. Kom ek later in die notuleboek af op die notule van ‘n kerkraadsvergadering van 4 Maart 1967 waarin besluit is dat die halfeeufees op 20 Augustus 1967 gehou sal word. Dan het die gemeente jou waarlik eers in die vyfde jaar nadat die kerkgebou se hoeksteen gelê is, afgestig van NG Carnarvon. Al wat ek kan aflei uit die inskrywings in die 1980 feesbundel is dat NG Vanwylksvlei toe nog steeds maar net ‘n wyk van NG Carnarvon moes gewees het.
Die groot afstand na Carnarvon en die nood aan ‘n vergaderplek vir ‘n erediens vir die mense van Vanwyksvlei, het aanleiding gegee daartoe dat die besluit geneem is waarvan geskryf word in die feesbundel van 1980. Carnarvon se kerkraad het besluit om ‘n kerkgebou in Vanwyksvlei op te rig vir eredienste in Vanwyksvlei. Besoekende predikante was soms genoop om vanaf ‘n bokwa by die dam, waar die meeste Vanwyksvleiers destyds gewoon het, eredienste te hou. Later is daar in ‘n soutstoor wat ook as tydelike woning van die magistraat gedien het, eredienste vir die gemeentelede in Vanwyksvlei gehou. Daar was geen sitplekke nie en die lidmate moes hulle eie stoele saambring.
Hoe lyk dit dan of ons een van die min gemeentes is wat éérs ‘n kerk gehad het, en tóé ‘n selfstandige gemeente geword het. Meer as 100 jaar gelede. En die datum van die gemeente se 100ste bestaansjaar het jou waarlik ongesiens by ons verbygegaan ondanks Samantha se navraag.
Ons het nie meer die lidmatetal of die hulpmiddels om nóú ‘n eeufeesviering te organiseer nie. Die handjievol gemeentelede is totaal uitgeput na die basaarvoorbereidings en twee begrafnisse in twee weke. Niemand het die krag om nou iets reusagtigs aan te pak nie. Die BullRun lê voor waarvoor ons vir seker nóú reeds moet begin voorberei. Hoe gaan ons reg laat geskied aan hierdie geskiedkundige tydvak?
Die gedagte aan ‘n kollektiewe stap van 101km op die Springbokoogpad word gebore. As siekte en onverwagte gebeure ons mense uitdun en verhoed om deel te neem, stap dié wat kan, net eenvoudig verder. (Van Zijl se afstand kan ook bygereken word want deesdae is hy ‘n gereelde bywoner van eredienste)
Daarna eet ons verjaarsdagkoek wat gesny word deur Elné Hoon, die jongste stappertjie vandag.
Ons hou ‘n feesdiens in die saal en kuier lekker verder saam om die braaivleisvuur. Staaltjies van die voorsate gee smaak aan die kuier.
Worsbroodjies is tog nie te minderwaardig as feesmaal wanneer hande en middele min geraak het nie. Ons Meester se leefstyl van eenvoud is nog altyd ‘n goeie voorbeeld om na te volg. Dan nie?
(Indien jy wonder, net 97 blogs vertoon nog omdat ek reeds 3 verwyder het weens hul sensitiewe aard)