Lillian Bruwer | SARIE
Lillian Bruwer	deur admin
Ek het altyd gedroom van ‘n Pienk Matriek afskeid rok. Ek het deur honderde fotos gekyk en niks vir my gesien nie. Ek het van vyr verskillende idees gehou en die fotos geknip en plak om bymnekaar te sit. My ma het my na haar nefie toe gevat wat rokke maak met my idees. En daar kry ek toe my spesiale rok my eie lili rok net vir my enigie van sy soort. Ek het net ‘n armband gedra die res van my juwele was sommer op my bling rok. Ek het soos ‘n adelike prinses gevoel in my rok en sal nie ‘n ander rok verkies het nie.
alta van graan
Lillian dit is ‘n rok om van te droom.
Baie uniek en pragtig!
Elegant en pragtig PressReader - SA Jagter Hunter: 2018-05-01 - Vat die spoor by Mo­ho­lo­ho­lo
Vat die spoor by Mo­ho­lo­ho­lo
SA Jagter Hunter - 2018-05-01 - VOORBLAD - Deur KOOS BAR­NARD
Daar is baie din­ge wat jag lek­ker maak en die lek­ker­te be­gin reeds die dag as jy by die vuur­wa­pen­win­kel in­stap om ’n nu­we ge­weer, am­mu­ni­sie of jag­toe­rus­ting te koop. La­ter is dit die be­plan­ning wat jou op­ge­won­de maak en uit­ein­de­lik daar­die eer­ste kamp­vuur saam met lek­ker pêl­le.
Van die jag self praat ek nie eens nie. Om met ’n ge­weer oor die skou­er in die veld te wees is ’n lek­ker­te wat moei­lik ge­klop kan word. Tog dink ek dat se­ke­re vel­de van jag nog braak lê. Te veel van ons haak vas by die skiet van die dier.
In die Fe­bru­a­rie-uit­ga­we het Herman Jon­ker lek­ker ge­sels oor die veld­koe­rant en hoe hy ge­lees kan word. Die be­grip veld­koe­rant word ge­bruik om na die te­kens en spo­re te ver­wys wat die­re in die veld laat en hoe hier­die te­kens “ge­lees” en ge­ïn­ter­pre­teer kan word. Hoe­veel bok­soor­te se spo­re kan jy i­den­ti­fi­seer? Kan jy on­der­skei tus­sen dié van ’n steen­bok en dui­ker? Hoe ver­skil ’n wa­ter­bok se spoor van ’n blou­wil­de­bees s’n? Wat­ter soort vo­ël het in die pad ge­stap en hoe ver­skil ’n si­vet se spoor
van ’n jak­kals s’n. Het blou­aap se kind hier ge­stap of was dit ’n ys­ter­vark?
As jy ’n se­ke­re dier se spoor kan i­den­ti­fi­seer, hoe ver kan jy dit in die veld volg? Die veld is in­der­daad ’n baie in­te­res­san­te koe­rant en as jy eers ge­leer het om die skrif te ver­staan, voeg dit ont­set­tend baie waar­de by tot jou jag­er­va­ring.
Om spo­re goed te kan i­den­ti­fi­seer en te volg, verg oe­fe­ning en ste­de­lin­ge wat min in die veld kom, kry ho­pe­loos te min oe­fe­ning. Som­mi­ges gee dus som­mer moed op nog voor hul­le be­gin leer het. Maar dis eint­lik nie heel­te­mal so moei­lik as jy ’n ken­ner het wat jou die ba­sie­se din­ge kan leer nie. Het jy dit eers on­der die knie, sal jy ver­baas wees hoe­veel mak­li­ker spoor­i­den­ti­fi­ka­sie en spoor­sny raak.
Co­lin Pa­trick, die be­stuur­der van die Mo­ho­lo­ho­lo Na­tuur­re­ser­va­te in M­pu­ma­lan­ga is so ’n ken­ner. Hy is nie net ’n FGASA S­cout nie (die hoog­ste vlak van veld­gids) maar ook ’n FGASAop­lei­er en as­ses­sor (FGASA staan vir Field Gui­des As­so­ci­a­ti­on of South A­fri­ca). Hy is ’n mees­ter­spoor­sny­er wat ge­reeld kur­sus­se aan­bied vir voor­ne­men­de veld­gid­se, jag­ters en na­tuur­lief­heb­bers. Pa­trick is ook die man wat die prak­tie­se skiet­toets wat FGASA-stu­den­te moet slaag, uit­ge­werk het.
Mo­ho­lo­ho­lo be­hoort aan die S­try­dom-ge­sin van P­re­to­ria. Ger­hard S­try­dom het my ver­le­de jaar ge­kon­tak en ge­vra of ek be­lang sou stel om te gaan kyk na die werk wat Co­lin Pa­trick doen ty­dens een van die kur­sus­se wat hy op Mo­ho­lo­ho­lo aan­bied. Die kur­sus­se wat Co­lin aan­bied duur se­we dae of jy kan ’n vol­le maand-kur­sus doen waar­in al die kur­sus­se ge­ïn­te­greer is. Die kort kur­sus­se is die Track and Sign- kur­sus, Trai­ling- kur­sus (waar jy die­re se spo­re volg) en die Con­ser­va­ti­on- kur­sus. Die spoor­kur­sus­se word deur die be­ken­de Cy­ber Trac­ker er­ken.
Die Mo­ho­lo­ho­lo Moun­tain View-re­ser­vaat lê aan die voet van die Dra­kens­ber­ge so 26km van Hoed­spruit af. Co­lin was be­sig om die Track and Sign­kur­sus met ’n hand­vol B­rit­se be­soe­kers te doen en ek het vir twee dae by hul­le aan­ge­sluit.
Hier­die kur­sus be­hels ba­sies die i­den­ti­fi­se­ring van die­re- en vo­ël­spo­re as­ook hul­le mis (waar moont­lik) in die veld en ’n bie­tjie spoor­sny self. Selfs om spo­re te kan i­den­ti­fi­seer, moet jy eers die te­o­rie daar­van on­der die knie kry en die kur­sus skop dus af met ’n he­le stel le­sings waar­ty­dens die kur­sus­gan­gers sket­se van die­re- en vo­ël­spo­re be­stu­deer. Ty­dens hier­die le­sings leer hul­le hoe die ver­skil tus­sen ’n bok­spoor en ’n vlak­vark­spoor lyk, die ver­skil tus­sen ’n duif­spoor en ’n neus­ho­ring­vo­ël s’n, en­so­voorts. Die groot­tes van ver­skil­len­de die­re­spe­sies se spo­re en hul u­nie­ke ken­mer­ke word ook uit­ge­wys.
Ge­wa­pen met hier­die te­o­re­tie­se ken­nis sak die kur­sus­gan­gers dan op die veld toe en on­der lei­ding van Co­lin Pa­trick leer hul­le hoe om spo­re in die veld te i­den­ti­fi­seer. Leer­ders vind gou uit dat jy ’n spoor uit ver­skil­len­de hoe­ke en van ver­skil­len­de kan­te af moet be­stu­deer (om die be­skik­ba­re lig te ge­bruik) om die spoor te kan i­den­ti­fi­seer – nie al­le spo­re is prag­ti­ge teks­boek-af­druk­ke nie. Jy moet ook weet wat­ter spe­sies in die be­trok­ke ge­bied voor­kom en dus nie an­der ti­pe die­re se spo­re daar ver­wag nie. Aan die ein­de van die kur­sus is daar na­tuur­lik ’n as­ses­se­ring of toets om te be­paal wat jy ge­leer het.
Oe­fe­ning en nog­maals oe­fe­ning is die wag­woord. ’n Ti­pie­se vel­d­oe­fe­ning be­hels dat Co­lin op ver­skeie plek­ke spo­re en an­der die­re­te­kens om­kring wat die stu­den­te dan moet i­den­ti­fi­seer. Hier­die ti­pe oe­fe­nin­ge word oor en oor her­haal (sog­gens en na­mid­dae) en Co­lin pro­beer om so­veel as moont­lik van die spe­sies wat in die ge­bied voor­kom se spo­re en an­der te­kens uit te wys. Hy is ook ’n plaat­jie en sal soms iets om­kring wat glad nie eens ’n spoor is nie. Dan staan hy met dui­wel­tjies in sy oë en »
» luis­ter hoe die stu­den­te die “dier” se spoor i­den­ti­fi­seer.
Wan­neer stu­den­te die te­kens ver­keerd i­den­ti­fi­seer en in­ter­pre­teer, help Co­lin hul­le reg en hy ver­dui­de­lik breed­voe­rig hoe­kom dit by­voor­beeld ’n dui­ker­spoor is en nie ’n steen­bok s’n nie. Dit is werk­lik ’n o­pen­ba­ring om hier­die man in die veld te sien werk. Sy ken­nis van spo­re en sy ver­moë om spo­re raak te sien waar an­der men­se skaars e­ni­ge mer­kies in die sand sien, is merk­waar­dig. Co­lin Pa­trick is voor­waar ’n mees­ter!
Be­hal­we vir die spoor­sny het Co­lin som­mer ook vir die B­rit­se be­soe­kers ’n bie­tjie prak­tie­se veld­gids­op­lei­ding ge­gee. Op die dag van my aan­koms het hy hul­le die oe­fe­ning laat doen waar daar na ’n “stor­men­de leeu” ge­skiet word. Die tei­ken is ’n le­wens­groot fo­to van ’n leeu wat deur ’n e­lek­trie­se mo­tor teen ’n hoë spoed in die rig­ting van die “veld­gids” ge­trek word soos wan­neer ’n leeu sou storm. Na goeie in­struk­sie en ’n paar sko­te op sta­tie­se tei­kens het die stu­den­te toe met ’n .22-ge­weer en ’n .303 na die leeu ge­skiet.
Die op­lei­ding ge­skied op die ver­skil­len­de Mo­ho­lo­ho­lo-re­ser­va­te. Ek het Co­lin en die stu­den­te op die Moun­tain Vie­wre­ser­vaat ont­moet wat ook Mo­ho­lo­ho­lo se hoof­kwar­tier is. Daar­na is ons na die Ba­lu­le- re­ser­vaat wat aan die Kru­ger­wild­tuin grens en waar die Groot Vyf vry­lik rond­loop. Op die een dag wat ek daar was, het ons slegs ’n re­nos­ter en buf­fels teen­ge­kom, maar da­rem ge­du­ren­de die nag leeus hoor brul. Ons het wel vars leeu- en lui­perd­spo­re ge­kry as­ook o­li­fant­spo­re wat ’n paar dae oud was.
Vir hier­die jaar is daar nog spoor­kur­sus­se van 9 tot 15 Ju­lie en 10 tot 16 Sep­tem­ber. Daar is ook ’n Trai­ling- kur­sus van 11 tot 17 Ju­nie en ’n week­lan­ge be­wa­rings­kur­sus van 9 tot 14 De­sem­ber. Die een vol­le­di­ge maand­kur­sus vir 2018 word vir 9 Ju­lie tot 5 Au­gus­tus be­plan.
Hier­die kur­sus­se wat Co­lin Pa­trick aan­bied, is reg­tig iets wat ek met groot vry­moe­dig­heid aan­be­veel. * In­dien jy meer in­lig­ting oor die kur­sus­se ver­lang, stuur ’n e-pos na mo­ho­lo­ho­lo­moun­ta­in­view@ wor­l­don­li­ne.co.za of kon­tak die span by 082-907-5983.
LINKS: Die spoor van ’n blou­wil­de­bees. REGS: ‘n Blou­wil­de­bees­spoor en rooi­bok­spo­re.
‘n Koe­doe­bul se spo­re.
Die spo­re van ‘n hi­ë­na. ‘n Ken­merk van dié dier se spo­re is dat die to­ne al­tyd ef­fens na bui­te­kant toe wys.
BO: Co­lin Pa­trick maak ‘n kur­sus­gan­ger tou­wys in die ge­bruik van ‘n jag­ge­weer. ON­DER: Pa­trick (die een in die mid­del, son­der hoed) ver­dui­de­lik hier iets oor spo­re.
Mo­ho­lo­ho­lo na­by Hoed­spruit waar die kur­sus­se aan­ge­bied word.
Kur­sus­gan­gers luis­ter aan­dag­tig ter­wyl Co­lin Pa­trick ver­dui­de­lik en wys waar­na ‘n spoor­sny­er moet op­let.