Statistieke in mosie vir grondonteiening ‘berus op fiksie’Argieffoto Die sakeregtewaghond AfriSake sê die mosie deur die EFF en die ANC vir onteiening sonder vergoeding berus op “statistiese fiksie” oor grondeienaarskappatrone in Suid-Afrika. Luidens ŉ ontleding deur Agri Development Solutions is grondeienaarskap in Suid-Afrika veel breër oor rasgroepe versprei as wat in die mosie beweer word. Piet le Roux, uitvoerende hoof van AfriSake, sê die mosie behoort onder sy eie feitefoute in te plof. “Die mosie verskaf drie grondeienaarskapstatistieke om onteiening sonder vergoeding te regverdig. Maar al drie statistieke is foutief, wat die mosie laat berus op statistiese fiksie. Inderwaarheid versprei grondeienaarskap in Suid-Afrika voortdurend en aansienlik oor rassegroepe,” sê hy. Die mosie voer onder meer aan: “Die swart (Afrika)-meerderheid was slegs beperk tot 13% van die grond in Suid-Afrika, terwyl wit mense 87% aan die einde van die apartheidsregering in 1994 in besit gehad het.” Le Roux sê hoewel dit waar is dat grondeienaarskap van swart, bruin en Indiër -mense voor 1994 beperk was, veral sedert die Wet op Grond van 1913, is die aangehaalde syfers foutief. Grond in regeringsbesit, grond in die voormalige tuislande, selfregerende state en die grond van ontwikkelingtrusts alleen het volgens hom in 1994 op 28% van totale bruikbare grond in Suid-Afrika te staan gekom. Hy sê daar moet verder ook in gedagte gehou word dat die insluiting van die halfwoestyn, skaarsbewoonde Noord-Kaap, wat sowat 30% van grondoppervlak in Suid-Afrika beslaan, in nasionaal-versamelde statistieke die prentjie heeltemal verwring. “Daar kan nie redelikerwys beweer word dat wit mense teen 1994 87% van alle grond besit het nie,” sê hy. Le Roux meen daar is ook foute in die vierde en vyfde paragraaf van die mosie. Die mosie voer aan dat slegs 8% van die grond sedert 1994 aan swart mense oorgedra is (par. 4) en dat swart mense minder as 2% van landelike grond en minder as 7% van stedelike grond besit (par. 5). Volgens hom is dié syfers nié akkuraat nie. “Volgens die beste beskikbare statistiek besit swart, bruin en Indiër -mense in Suid-Afrika tans sowat 38% van bruikbare grond in Suid-Afrika, en 27% van landbougrond. Meer nog, selfs by monde van die departement van landbouontwikkeling en grondsake, besit swart, bruin en Indiër -mense 46% van erfoppervlak in dorpe en stede,” sê hy. “Daar moet gemeld word dat die beduidende uitbreiding in grondeienaarskap in onlangse dekades plaasgevind het ten spyte van die regering se selferkende mislukking in grondrestitusie en -hervorming. Hierteenoor was suksesse met grondhervorming grotendeels die gevolg van welwillendheid tussen mense van verskillende rassegroepe in Suid-Afrika, en gewone vryemarkaankope en -verkope.” Le Roux sê die ANC en die EFF se beleid van onteiening sonder vergoeding dreig om die enigste twee bronne van suksesvolle grondhervorming, welwillendheid en die vryemark, te verwyder. “Om skande by skade te voeg, wys alle aanduidings dat die partye van plan is om die staat die eienaar van grond te maak, wat sal lei tot selfs minder swart, bruin en Indiër -eienaars as wat tans bestaan. Enige ondermyning van die eiendomsreg van wit grondeienaars sal ook ten koste van die eiendomsreg van alle rassegroepe in Suid-Afrika kom,” sê hy.