Dr Retha J v Rensburg
Ongelukkig word miljoene mense geraak deur een of ander vorm van slaapstoornis. Slaapstoornisse kom in verskillende vorme voor, en die bekendste is:
• Slaap loop
• Slaapprobleme as gevolg van skofwerk
Met soveel verskillende soorte slaapstoornisse en behandelings is dit noodsaaklik dat jy die korrekte diagnose van jou dokter kry. Daar is verskillende toetse wat jou kan help om vas te stel wat jou slaapstoornis is.
Een van die eerste dinge wat jou dokter sal doen, is om 'n mediese geskiedenis te kry, saam met 'n volledige fisiese ondersoek. Dit sal help om te identifiseer of daar enige ander gesondheidsprobleme is, wat dalk die rede kan wees dat jy nie slaap nie.
Jy moet eerlik met jou dokter wees tydens jou toets. Veral as jy voorskrif- of nie-voorskrifmedisyne gebruik, jy alkohol- en tabak gebruik, asook hoeveel kafeïen jy verbruik.
As hierdie ondersoek nie die oorsaak van jou slaapstoornis openbaar nie, kan gespesialiseerde toetse gedoen word. Daar is verskeie 'slaapstoornis'-toetse wat hiermee kan help.
Die eerste staan ​​bekend as 'n polisomnografie of 'n slaapstudie-toets. 'n Toets word uitgevoer waar elektrodes aan jou gesig en kopvel geheg is. Dit is sodat jou breingolwe saam met jou spiertonus gemeet kan word. Hierdie toets is soortgelyk aan 'n EEG en word oornag uitgevoer terwyl jy slaap.
Tydens hierdie toets word jou lugvloei, asemhalingsinspanning, bloedsuurstofvlakke en beenbewegings gemonitor.
'n Meervoudige slaaptoets of MSLT word gebruik om slaperigheid gedurende die dag te meet. Gedurende hierdie toets mag jy gedurende die dag vier of vyf slapies in 'n stil kamer neem. Hierdie toets word dikwels met tussenposes van 2 of 3 uur gedoen.
Die toets sal meet hoe lank dit neem voordat jy aan die slaap raak van wakker wees, en dit meet jou slaapvertraging. Tydens die herhaalde slapies kan 'n gemiddelde bereken word. As jou slaapvertraging 5 minute of minder toon, het jy te doen met slaperigheid gedurende die dag.
Nog 'n toets wat uitgevoer word, is die "Wakefulness Test", oftewel MWT. Dit meet jou vermoë om wakker te bly terwyl jy in 'n stil, donker kamer rus.
Daar is ook 'n toets wat in die vorm van 'n vraelys afgelê word. Dit staan ​​bekend as die "Epworth Sleepiness Scale", en jou dokter sal dit normaalweg aan jou gee. Die toetse stel 'n verskeidenheid vrae oor hoe lank dit neem om in verskillende situasies aan die slaap te raak.
Daar word vermoed dat meer as 40 miljoen Amerikaners met 'n soort chroniese slaapstoornis te doen het. Benewens die getalle, is daar miljoene mense wat soms slapeloosheid of ontwrigte slaappatrone moet hanteer.
Tot op hede is daar meer as 70 verskillende soorte slaapstoornisse en die mees algemene sluit in:
• Rustelose bene-sindroom
Slapeloosheid is die een wat die meeste mense ken. Dit word gedefinieer as 'n slegte slaapkwaliteit en dit sluit in dat jy nie aan die slaap kan raak of aan die slaap kan bly nie.
Slapeloosheid kom baie algemeen voor en kom by byna 50% van die Amerikaanse bevolking voor. Ongeveer 10% van die mense het te doen met chroniese slapeloosheid, dit is slapeloosheid wat al jare aan die gang is.
Slaapapnee is 'n siekte wat jou asemhaling beïnvloed. Mense met slaapapnee sal hul asemhalingspatrone verminder en hulle kan asemhaling heeltemal onderbreek.
Daar is twee verskillende soorte slaapapnee:
1. Sentrale slaapapnee - dit is waar die brein nie seine na die spiere stuur om asem te haal nie.
2. Obstruktiewe slaapapnee - dit is waar die brein 'n sein na die spiere stuur om asem te haal. Wat gebeur, is dat die lugweg van die persoon belemmer word dus nie die korrekte hoeveelheid lugvloei laat deurgaan nie.
Dit is moontlik om aan beide vorme van slaapapnee te ly. Baie mense met hierdie toestand is vetsugtig en moet gedurende die nag met asemhalingsapparate slaap.
Rustelose bene is 'n slaapstoornis wat 'n persoon ongemaklik in sy bene laat voel. Die persoon het ook 'n onbeheerbare begeerte om hul bene te beweeg.
Dit is nie 'n toestand waar jou bene kramp nie. Inteendeel ervaar jy vreemde gevoelens soos tinteling, naalde en spelde, trek of 'n stekelrige gevoel.
Die rede waarom dit slaapprobleme veroorsaak, is omdat dit so moeilik is om 'n gemaklike posisie vir jou bene te vind.
Narkolepsie is 'n siekte wat jou sentrale senuweestelsel aantas. Dit lei daartoe dat jy gedurende die dag slaperigheid kry, bekend as EDS. Mense met narkolepsie het dikwels 'n verlies aan spiertonus, hallusinasies en kan nie beweeg of praat nie.
Hierdie simptome kan saam of afsonderlik voorkom, en dit kan in verskillende vorme van erns voorkom.