PressReader - Volksblad: 2017-08-31 - Nóg ’n lug­diens van staat is in die knyp
Nóg ’n lug­diens van staat is in die knyp
Vin­nig op pad na nê­rens?
Volksblad - 2017-08-31 - Sake - Fran­cois Wil­li­ams
Die vlieg­tuig­ver­hu­rings­maat­skap­py So­len­ta A­vi­a­ti­on het ’n hof­aan­soek in­ge­dien om SA Ex­press, die staat se streeklug­diens, te li­kwi­deer.
Die par­le­ment se staan­de ko­mi­tee oor o­pen­ba­re re­ke­nin­ge (S­koor) het gister ge­hoor SA Ex­press het R39 mil­joen aan So­len­ta be­taal vir die huur van vlieg­tuie, maar is in dis­puut met So­len­ta oor nog R55 mil­joen.
Vic­tor Xa­ba, waar­ne­men­de uit­voe­ren­de hoof van SA Ex­press, sê SA Ex­press het sy be­ant­woor­den­de ver­kla­ring oor So­len­ta se li­kwi­da­sie­aan­soek op 25 Au­gus­tus in­ge­dien en glo op grond van sy regs­ad­vies dat hy die aan­soek suk­ses­vol kan teen­staan.
So­len­ta het drie vlieg­tuie aan die lug­diens ver­huur.
Be­ste­ding aan vlieg­tuig­huur is van die i­tems onder die R35 mil­joen wat in die ou­di­teur-ge­ne­raal (OG) se ou­dit­ver­slag oor SA Ex­press vir die 2016-boek­jaar (die boek­jaar tot ein­de Maart 2016) as on­re­ël­ma­ti­ge be­ste­ding ge­lys is.
Xa­ba sê SA Ex­press het ’n ek­ster­ne fo­ren­sie­se on­der­soek­maat­skap­py ge­naamd BCPS aan­ge­stel om van die tran­sak­sies vir vlieg­tuig­huur
Daar is dui­de­lik geen lei­er­skap en be­stuur by die lug­diens nie. — EZEKIEL KEKANA
te on­der­soek, as­ook die aan­koop en ge­bruik van on­der­de­le.
Dit blyk van die vlieg­tuig­huur­tran­sak­sies is son­der ’n ten­der­pro­ses ge­doen en was dus in stryd met die Wet op die Be­stuur van O­pen­ba­re Fi­nan­sies en van die na­si­o­na­le te­sou­rie se ver­kry­gings­re­ëls.
Ge­or­ge Mat­he­ma, voor­sit­ter van SA Ex­press, kon nie ant­woord op ’n vraag van Ezekiel
Kekana, ANC-lid in S­koor, waar­om daar in die 2016-boek­jaar ’n oor­skry­ding van R169 mil­joen op han­dels­ont­vangs­te aan­ge­te­ken is nie.
Kekana sê daar is dui­de­lik geen lei­er­skap en be­stuur by die lug­diens nie.
Een van die be­vin­dings van die OG was dat daar geen voort­du­ren­de mo­ni­te­ring en toe­sig by SA Ex­press is nie.
Tim Brau­te­seth, DA-lid van S­koor, het SA Ex­press se top­be­stuur ge­pols oor die 216 ly­ni­tems van on­re­ël­ma­ti­ge be­ste­ding en waar­om elk­een nie in­di­vi­du­eel on­der­soek is nie, ter­wyl net een per­soon weens die wan­be­ste­ding af­ge­dank is.
Uit die 216 i­tems word
R15 mil­joen se tran­sak­sies on­der­soek, maar R20 mil­joen se be­ste­ding word nie on­der­soek nie, het Xa­ba toe­ge­gee.
Hy het onder druk van Brau­te­seth in­ge­stem dat hul­le nou elk van die tran­sak­sies sal on­der­soek.
Baie van die om­stre­de tran­sak­sies is be­klink toe I­na­ti Nts­han­ga, vo­ri­ge uit­voe­ren­de hoof, in be­heer was.
Mat­he­ma sê Nts­han­ga het die teg­nie­se ken­nis van lug­vaart ge­had, maar die di­rek­sie het be­kom­merd ge­word oor die ma­nier waar­op hy die lug­diens be­stuur het en daar is be­sluit om nie sy kon­trak te her­nu nie. Dit is vyf maan­de voor die ver­stry­king daar­van be­ëin­dig en hy is die oor­bly­wen­de vyf maan­de se sa­la­ris uit­be­taal as skei­dings­pak­ket. Die skei­dings­pak­ket was R736 000.
Die S­koor-le­de wou weet waar Nts­han­ga nou is, maar Mat­he­ma sê hy weet nie waar hy nou werk nie.
SA Ex­press het in die 2016-boek­jaar ’n wins van R16 mil­joen be­haal, maar on­re­ël­ma­ti­ge be­ste­ding van R35 mil­joen is in die­self­de tyd­perk aan­ge­te­ken, het die par­le­ment se staan­de ko­mi­tee oor o­pen­ba­re re­ke­nin­ge (S­koor) gister ge­hoor.