Lesersbrief: Om anders te dink…Eckhardt Bosch skryf: Roger Scruton is op 12 Januarie in die ouderdom van 75 oorlede. Foto: (John Stillwell/PA via AP, File) Ons leef in ‘n tyd wat oorheers word deur sekere ideologieë. Ideologie is die lens/perspektief waardeur ons die lewe verstaan. ‘n Alombekende ideologie is dié van sosialisme. Die handel oor die versorging van die gemeenskap deur die “verdeling” van rykdom. Hiervoor is ‘n sterk beheerstelsel, naamlik die staat, nodig om kontrole uit te oefen. Dit klink goed, maar is dit? Indien “verdeling” eintlik ‘n verskuilde woord vir “steel” is, verander die begrip van sosialisme heeltemal. Met ander woorde, ek steel van jou, sodat die ander ook mag kry. Is sosialisme dan werklik so moreel reg? Om anders te dink en die sogenaamde goeie ideologie soos bo te bevraagteken, vra dapperheid. Dit was die geval met Sir Roger Scruton wat sy lewe lank anders gedink en geskryf het. Deur sy skryfwerk het hy gedagtes probeer vind wat agter die sogenaamde waarheid skuil. As bekende behoudende – of konserwatiewe – filosoof was dit sy lewenstaak om die sogenaamde waarheid te bevraagteken. Alhoewel hy geweldig kritiek ontvang het, was dit vanweë sy andersdenkendheid, en nie as gevolg van verkeerde denke nie. Die kern van sy filosofie het gehandel oor die bewaring van die goeie, naamlik kultuur en erfenis. Ons kan sê dat hy die bewaring van die goeie geag het as vooruitgang. Trellick Tower Ons hoor gereeld van die belangrikheid van ontwikkeling. Dit is veral ‘n werklikheid op die gebied van argitektuur. Ter wille van ontwikkeling word eksentrieke/eksotiese ontwerpe vir geboue dikwels geag as vooruitgang. Die fenomeen kan gesien word in meeste moderne stede. ‘n Ekstreme voorbeeld hiervan is die Trellick Tower in Londen. Is dit mooi? Nee. Daar is ook ander, soortgelyke ontwerpe wêreldwyd wat boksagtig voorkom – en dan verklaar word as “mooi”. Tans word stede soos Londen ontsier met ‘n moderne staal- en glasontwerpe onder dieselfde vaandel. Met die eerste kykslag lyk Londen mooi, maar nie as jy dit vergelyk met Edinburgh (Skotland) of Dresden (Duitsland) nie. Ek is seker dat enige persoon wat dié stede besoek, sal saamstem dat die klassieke ontwerpe van Edinburgh en Dresden meer “siel” het. Edinburgh, Skotland Volgens die denke van Scruton was die vooruitgang in die argitektuur, vir die onthalwe van modernisme, nie vooruitgang nie. Dieselfde geld vir moderne kuns wat eintlik ‘n verlies is van kreatiwiteit. Hy het ook oor ander onderwerpe geskryf, naamlik die politiek. Dit is waar sy denke Suid-Afrikaners kan help. Sy werk gee alternatiewe woorde en gedagtes teenoor die oorheersende retoriek van die dag. In ‘n tyd waar die ideologie van sosialisme en linkse retoriek die sogenaamde hoë morele grond het, kan sy werk ‘n vars oggendbriesie wees. Alhoewel Scruton onlangs ná ‘n kort siekbed oorlede is, sal sy behoudende gedagtes voortleef. Gedagtes wat die bewaring en opbou van die goeie voorhou. Doen gerus die moeite om van sy boeke te lees.