SAID: R200 miljoen se inligtingstelsel ‘nooit geïmplementeer nie’Die Nugent kommissie van ondersoek. Foto: ANA Die Nugent-kommissie van ondersoek het Dinsdag gehoor die inligtingstegnologie-moderniseringsmodel ter waarde van R200 miljoen wat deur ŉ konsultasiefirma vir die Suid-Afrikaanse Inkomstediens (SAID) ontwikkel is, is nooit geïmplementeer nie. Dié konsultasiefirma, Gartner, is in Julie 2015 deur die geskorste inkomstediens-baas, Tom Moyane, aangestel om die SAID se rekenaarstelsel te herstruktureer en te laat herleef. Moyane het in Desember 2014 die SAID se moderniseringsprogram gestaak, net drie maande nadat hy in die amp aangestel is. Michael Lithgow, Gartner se hoof van openbare sektor- konsultering, het voor die kommissie verskyn wat onder die voorsitterskap van afgetrede regter Robert Nugent staan. Lithgow het erken die werk van R200 miljoen wat die maatskappy vir die SAID gedoen het, het nie waarde vir geld by die inkomstediens gelewer nie. “Toe ons ingekom het, het ons met mense gewerk wat desperaat was vir verandering. Kan ons regverdig hoeveel geld bestee is vir die werk wat gedoen is? Op die oomblik, nee, want die helfte daarvan word tans nie geïmplementeer nie,” het hy gesê. Lithgow het verduidelik hoe hulle aan die einde van fase 1 aanbevelings gemaak het waarmee die SAID reeds kon werk, maar die instansie het Gartner gevra om nog werk te doen en hulle het daarna in fase 2 inbeweeg. Hy het gesê al die aanbevelings wat aan die SAID gemaak is, is nie geïmplementeer nie. “Ek aanvaar ons het misluk, want niks wat ons gedoen het, is geïmplementeer nie en dit is vir my onstellend. My vertroue dat selfs net 10% van wat ons aanbeveel het gedoen is, is min.” Lithgow het gesê een van die oorsake waarom Gartner se pogings nie geslaag het nie, was omdat die inkomstediens swak leierskap gehad het. Volgens hom was daar faksies binne die inkomstediens; sommige werknemers was nie seker wat hul rolle behels het nie en van die personeel was huiwerig om hul samewerking te gee. “Ek het ŉ brief aan mnr. Moyane geskryf en dit duidelik gemaak dat indien ons nie sterk, toegewyde leierskap het nie, sal die transformasieproses nie werk nie.” Pres. Cyril Ramaphosa het Nugent in Junie aangestel om aan die hoof van die kommissie te staan wat opdrag gegee is om bewerings van finansiële wanbestuur by die SAID te ondersoek, insluitend dat dié beweerde wanbestuur gelei het tot ŉ tekort van R50 miljard tussen 2014 en 2018 onder Moyane se leiding. Ramaphosa het Moyane geskors aangesien daar ŉ gebrek aan vertroue was in sy vermoë om dié belangrike organisasie te bestuur. Die kommissie van ondersoek sal vroeg volgende maand sy werk voortsit.