Het Sibanye Midas-hande vir Amplats? | Netwerk24
Dít is vir verlepte Proteas op die spel
Wat steek in Enoch Nkwe? Wat het Faf du Plessis nog om te bied? Kan die regte Kagiso Rabada weer sy kop uitsteek? Hoeveel toetslopies is daar in Theunis de Bruyn en Temba Bavuma?.
Het Sibanye Midas-hande vir Amplats?
Deur Hanlie Stadler 09 September 2015 07:40
Teiken op lang termyn
Chris Griffith, uitvoerende hoof van Anglo American Platinum (Amplats).
Ná maande van bespiegeling het Sibanye Gold uiteindelik ingestem om Anglo American Platinum (Amplats) se Rustenburg-myne te koop.
Die mark het die nuus goed ervaar en Amplats se aandeelprys het die dag 3% hoër op R323,42 gesluit. Sibanye Gold het 5,41% hoër op R18,50 gesluit.
Die verkoopsprys is “minstens R4,5 miljard”, waarvan R1,5 miljard dadelik in kontant of Sibanye-aandele betaalbaar is.
Die uitgestelde betaling sal bereken word as 35% van die uitkeerbare vrye kontantvloei wat die myne oor ’n vasgestelde tydperk skep, met ’n minimum van R3 miljard. Die maksimum verkoopsprys is R20 miljard. Die vasgestelde tydperk is ses jaar en sal op 1 Januarie 2017 begin óf wanneer die kooptransaksie afgehandel is, watter datum ook al die laatste is.
“Met so baie onsekerheid oor PGM’e (platinumgroepmetale) op kort en mediumtermyn, lyk dit asof die struktuur van die transaksie, om groter waarde op lang termyn te skep, die enigste en verstandigste optrede is,” sê Investec Securities.
Platinumprodusente gaan gebuk onder aanhoudende lae pryse en die prys van die metaal het in Julie die eerste keer sedert 2009 onder $1 000 per ons gesak. Met pryse op daardie vlak ly na raming sowat twee derdes van die bedryf verliese.
Amplats gaan die geld gebruik om sy skuld te verminder. Hy het reeds in 2012 begin om sy portefeulje te hersien en nie-winsgewende myne te sluit of te verkoop. Dit het reeds meegebring dat die Rustenburg-myne van vyf tot drie verminder is en die Union-myne van twee tot een.
Die groep het verlede jaar – te midde van die vyf maande lange staking in die platinumsektor en die dalende prys van platinumgroepmetale (PGM’e) – begin fokus op myne wat gemeganiseer kan word of waar platinum teen ’n laer koste gemyn kan word.
Chris Griffith, uitvoerende hoof, sê in die Sens-verklaring die verkoop van Rustenburg aan Sibanye is ’n belangrike mylpaal in die “herposisionering van ons portefeulje”.
Die myne kan nie gemeganiseer word nie, hoewel hulle “langtermyn- en volhoubare potensiaal” het vir ’n maatskappy soos Sibanye, “met sy bewese prestasies in die bedryf van konvensionele myne in Suid-Afrika”.
Griffith sê hulle glo die transaksie is tot albei partye se voordeel, “terwyl dit ook ’n volhoubare toekoms vir die Rustenburg-bedrywighede waarborg.”
Die ingewikkelde transaksie maak voorsiening vir alle gebeurlikhede – ook as Rustenburg nie vrye kontantvloei sou skep nie. In so ’n geval sal Amplats in 2016, 2017 en 2018 tot R267 miljoen per jaar moet betaal om te verseker dat die vrye kontantvloei nul is.
Tot 31 Desember 2018 sal Sibanye al sy konsentraat uit die myne aan Amplats verkoop. Amplats sal vanaf 1 Januarie 2019 vir tussen twee en agt jaar lank die smelt- en affineerwerk van Rustenburg bedryf ingevolge ’n tolooreenkoms.
Amplat se Rustenburg-bedrywighede bestaan uit Bathopele, Siphumelele en Thembelani (waarby Khuseleka en Khomanani vroeër ingesluit is, asook twee konsentrasie-aanlegte, ’n chroomherwinningsaanleg en die Western Limb-uitskotaanleg.
​Die myne het PGM-reserwes van nagenoeg 9,7 miljoen fynons en ander mineraalreserwes van 88,8 miljoen fynons. Die jaarlikse produksie beloop 800 000 fynons wat dit die vyfde grootste platinumgroep ter wêreld maak. Die myne het in die eerste helfte van vanjaar vrye kontantvloei van nagenoeg R261 miljoen geskep, ondanks die skerp daling in PGM-pryse.
Sibanye, die grootste goudprodusent in Suid-Afrika en een van die wêreld se tien grootstes, besit vier goudmyne – Cooke, Driefontein en Kloof aan die Witwatersrand en Beatrix in die Vrystaat. ’n Swartbemagtigingskonsortium sal 26% van die Rustenburg-myne bekom. Dit sluit ’n werknemerstrust, gemeenskapsontwikkelingstrust, Royal Bafokeng Holdings en die Bakgatla-Ba-Kgafela-gemeenskap in.
Die mededingingskommissie moet die transaksie goedkeur en die departement van minerale bronne moet instem dat die mynregte van Rustenburg aan Sibanye oorgedra word. Sibanye se aandeelhouers moet die transaksie ook goedkeur.
Neal Froneman, uitvoerende hoof van Sibanye, sê in ’n verklaring hulle het nou al geruime tyd aangedui dat hulle daarin belangstel om die platinumsektor te betree “en ons glo dié bates skep ’n aantreklik geprysde intrede op ’n gunstige tydstip van die pryssiklus.”
Hy sê Rustenburg se bedrywighede is soortgelyk aan Sibanye se bestaande goudmyne en dat hulle hul “suksesvolle bedryfsmodel” daar kan inspan.
“Die Rustenburg-bedrywighede is omvattend geherstruktureer en is goed geplaas om voordeel te trek uit ’n herstel in die marktoestande vir PGM’e. Dit skep ’n platform om streeksgewys in die sektor te groei,” sê Froneman.
Hy bestempel dit ook as ’n “strategiese” transaksie wat vir albei partye voordelig is.
Amplats sal “ophou geld verloor by Rustenburg wat al vir ’n lang tyd bloei”, sê Rene Hoch­reiter, ’n ontleder van ­Noah Capital Markets, berig Bloomberg.
“Dit kan ook ’n goeie transaksie wees vir Sibanye indien hulle die kostes kan verlaag,” sê Hochreiter.
“Froneman is ’n baie goeie bestuurder en hy het wonderlike werk gedoen met swak goudmyne.”