Chris Chameleon: Leed, my lewenslange skadumaatChris Chameleon (Foto verskaf) En dit was nag. Leed, my lewenslange skadumaat, my onafwendbare hindernis, my stil, swart fluweel oorjas, my verstrengelende metgesel. ŉ Mens leer mettertyd om daarmee om te gaan, om meer bedag te wees op die lokvalle en klopjagte waarin dit met groter sukses in jou priller jeug op jou toegeslaan het. En tog is daar af en toe die blindelingse aanslag op ŉ roltrap in ŉ Oos-Kaapse winkelsentrum, of terwyl jy nog die juiste grootte teelepel vir suiker in die eerste oggendkoffie langs die ketel bepeins, of tydens die onverwagse, doodnatuurlike drie-sekondestiltes midde-in die gang van alledaagse gesprekke. Jy leer om leed in ander te herken, want waar hierdie sielsparasiet vasbyt en die bloed van vreugde en geesdrif uitsuig is daar altyd ŉ letsel wat in lyne op die gelaat verraai. Ons ken mekaar, die gewondes deur wat was, die stryders teen wat kom, die oorlewendes van ŉ hede wat in leed die lemmetjiesdraad van gister tot more deurtrek. Aan doepas is daar nie ŉ tekort nie, vra maar die dokters, hulle is almal dieselfde – of hulle nou in All Stars met dreadlocks en vuil vingernaels op die hoek van Twist en Esselen verligting verkwansel, of in die Randburg Mediclinic in ŉ wit oorjas met blou oë jou van agter kristalhelder brilglase betrag – hulle glo almal hierdie doepa is die ding wat die ding kan doen. En wanneer daar ŉ nuwe weergawe op die mark verskyn, is hulle gretigheid om jou hierin jou soektog na verlossing voort te laat sit met moeite vermombaar. Dan is daar die dokters wat deur die gesprek die steeds ontwykende weg na saligheid begelei – kopdokters. Hulle het soms ook spreekkamers, maar bring, volgens my persoonlike ervaring, meer verligting as hulle gesette tannies is, met ruim boesems in geblomde rokke aan ŉ tafel om ŉ koppie tee in ŉ warm kombuis. En ook hier is die verligting presies net dit: verligting. ŉ Tydelike wysiging van die bekende Via Dolorosa, ŉ kers in ŉ donker nag van die siel wat voor dagbreek uitbrand en die versmorende donker sy regmatige nokturnale heerskappy laat opeis. Selfs die gode sit hand by. Die gode van hedonisme beveel: Dans! Lag! Speel! Werk! Oefen! Seks! Wen! Veg! Drink! Goeie raad, vir ŉ wyle. Voor die aanslag van plesier en uitbundigheid wyk die duisternis stert tussen die bene tot doer, anderkant, om die hoek, net om later, terwyl jy gelate huis toe strompel, uit te spring en jou aan die hakskeen te byt en met ŉ hondsdol swerende wond te wreek sodat jy langer, groter leed met jou sal meeneem as ŉ herinnering aan die doodse loon vir die wat dit wil waag om hulle rug te draai op die almag van die leed. Die alomteenwoordige leed. Die jaloerse leed. In my eie, Christelike verwysingsraamwerk, soek en soek ek na verlossing en vind dit in die belofte van hemelse loon vanaf die dag wanneer ek klaargespeel is met hierdie lewe, wanneer my kaalvoetwandelinge op die deur dorings en distels besaaide weë na my uitverkose lot op ŉ einde loop. Tussen nou en dan is daar vertroosting, tydelik, lofprysing, tydelik, hoop, ook tydelik. Desondanks, sak die son van my gemoed se dag weer – soms soggens, soms saans, meestal onverwags, en die nag is terug. Die nag wat die vuur van alle lewe, alle lus, alle vreugde en alle strewe blus en die swaar as, die teneerdrukkende mis van leed weer om my laat toesak. My lewe is waardeloos. My lewe is dood. My lewe moet end kry. Die beste wat ek nou met hierdie lewe kan doen is om hom finaal… Dit was die janfrederikkie wat die dag eerste aangekondig het. In sy helder stem en komplekse woordeskat het hy die Goddelike raad reguit, sonder tierlantyntjies uitgesing: ‘Noudat jou lewe van geen waarde meer vir jou is nie, wy dit toe aan ander. Bring die vreugde wat jou nie beskore is nie aan ander. En die betekenisloosheid van alle inspanning wat jou eie lewe kenmerk, span jou vir ander in.’ Ek hoor ons babadogtertjie se eerste koe-geluidjies, en langs my roer my vrou slakend uit haar sluimering. En in strale breek die nagtelose dag.