JY LEES NOU Van die hemel tot die dieptes van die hel
Mense gebruik dwelms omdat dit hulle fantasties laat voel. Maar hulle het nie 'n benul van die enorme breinskade wat die nuwe soorte dwelms kan aanrig nie. Ook dokters en psigiaters begin nou eers dié skade op breinskanderings sien
Van die toppunt van ekstase tot in die dieptes van die hel. Binne 'n oogwink. En dan: Breinskade vir die res van jou lewe.
En selfs ná jy opgehou het daarmee, kan hierdie dwelms die delikate weefsels van jou brein verskroei, sodat jy verander in 'n monster wat tot die allerverskriklikste geweld in staat is. Of net in 'n donker moeras van depressie versink waaruit NIKS jou weer sal kan verlos nie.
Maak nie saak watter dwelm jy beproef nie, al is dit net vir één aand se rave, jy kan maar weet jy speel met vuur. Dit wat jy daar rook of snuif, sluk of spuit, gaan jou brein met die geweld van 'n weerligstraal tref.
Die hippies en dwelms van 'n vorige era begin soos 'n kindertuin lyk. Vandag se dwelms is soveel kragtiger, werk soveel intenser op jou in, bring jou tot ekstatiese hoogtepunte van euforie en energie, en slinger jou daarna in die dieptes neer. Dis nie verniet dat hulle sê jy 'crash' nie.
Tot dusver het niemand geweet watter verwoesting hierdie chemiese geweld in jou brein saai nie. Nou begin ons weet. En dis 'n skrikwekkende gesig.
Daar is die dwelm yellow honey, 'n dodelike nuwe vorm van marijuana, wat sewe keer sterker as gewone dagga is en tot 'n "inploffing" in jou brein kan lei.
Dit het onlangs in Los Angeles kop uitgesteek. Die SAPD se narkotikaburo voorspel dat dit binnekort in Suid-Afrika vastrapplek kan kry en dat dit die tikprobleem na 'n piekniek gaan laat lyk.
Plaaslike dwelms is nie veel veiliger nie. 'n Mens het geen idee van wat werklik in daardie middels skuil wat êrens in 'n toilet, huis of pakkamer vervaardig word nie.
Dis soos om vuurpylbrandstof in 'n stokou kar te gooi.
Dis ook moontlik dat straatdwelms skadelike onsuiwerhede kan bevat. 'n Voorbeeld is 'n chemiese stof in Mandraxpille wat longkanker kan veroorsaak.
"Ons sien ál meer dat as iemand vermoor word, hy nie een keer gesteek of geskiet word nie, maar sommer sestig keer. Tikgebruik verander die chemiese werking van die brein en stomp die verbruiker af.
Om iemand te verkrag of dood te maak, is vir hom niks nie," sê Casper.
Daar is drie hoofklasse:
Hallusinogene (wat jou vreemde dinge laat ervaar).
Tipiese tekens van die gebruik van stimulante is 'n kleiner eetlus, hope energie, slapeloosheid, vergrote pupille, spraaksaamheid, prikkelbaarheid, angs, hiperaktiwiteit, skielike buiveranderings, ongeduld en senuagtigheid.
'n Gevoel van opgewektheid, euforie, hiperaktiwiteit, selfvertroue, verhoogde bewustheid en onbeperkte energie.Dié opwelling vind plaas vyf tot tien minute nadat die kokaïen gesnuif is.
Party gebruikers ervaar hoofpyn, bewerigheid, angstigheid en slapeloosheid ná 'n enkele dosis. Groter dosisse kan tot 'n gekners van die tande en kompulsiewe gedrag soos 'n gekrap en vingergetrommel lei. Gebruikers kan stemme hoor en hewige vervolgingswaansin kry. Hulle kan angstig voel, irrasioneel dink en ook aggressief word. 'n Oordosis kan rukkings, paniekaanvalle, hartversaking, beroerte, asemhalingsprobleme en die dood veroorsaak.
Jou polsslag en bloeddruk styg en jou pupille vergroot. Mettertyd sal jy uitgeteer lyk, jou seksdrif sal afneem en jy sal gereeld verkoue en 'n loopneus kry.
Kokaïen meng in met die natuurlike afskeiding van dopamien en serotonien, die brein se chemiese boodskappers wat jou lekker laat voel. Dit veroorsaak ophopings van hierdie breinoordragstowwe en gee aanleiding tot die welbekende "kruin"wat gebruikers ervaar. Die vreesaanjaende feit is egter dat kokaïen die breinoordragstowwe uiteindelik so kan uitput dat dit depressie, apatie, moegheid, angstigheid en selfmoordneigings kan veroorsaak wat maande kan duur.
As die uitputting algeheel en blywend is, sal selfs die beste antidepressante nie werk nie en jy kan dalk nooit in staat wees om uit dié donker dieptes te ontsnap nie.Jy kan ook Parkinson se siekte ontwikkel wat jou op 'n vroeë leeftyd soos 'n bejaarde sal laat bewe.
Crack is 'n goedkoop vorm van kokaïen wat deur bymiddels in rookbare rocks omskep word. Dis 'n gekonsentreerde vorm van kokaïen en om op te hou, is drie keer moeiliker as met ander dwelms.
Jy voel welgeluksalig, opgewek en eufories. Die hoogtepunt is intens, maar duur maar 'n rapsie meer as tien minute.
Die gevoel van euforie word vinnig opgevolg deur net so 'n intense gevoel van depressie, wat die behoefte skep om weer en weer te rook. Dié siklus van kruine en insinkings lei tot 'n verslawing wat vinniger as enige ander dwelm posvat. Die risiko van 'n oordosis is ook baie hoog.
Dieselfde as kokaïen, maar intenser. Gebruikers kan "sneeuligte" of stralekranse sien. Hul polsslag kan onreëlmatig raak, wat 'n hartaanvalrisiko verhoog.
Omdat dit gerook word, bereik 'n hoë dosis die brein binne minder as tien sekondes – met 'n vyf tot tien keer hoër konsentrasie as kokaïen (wat gesnuif word). Dit verander die biochemiese toestand van die brein en put die voorraad van dopamien en serotonien, twee goedvoel-oordragstowwe, uit.
Rokers voel binne sekondes 'n intense opwelling van fisieke en geestelike opwinding. Die uitwerking kan van vier tot veertien uur aanhou.
'n Intense angs- en depressiegevoel, slapeloosheid, moegheid en uiteindelik raak jy die kluts kwyt. 'n Toestand soortgelyk aan paranoïese skisofrenie kan ook op swaar gebruik volg.
Breinskade soos met tik, maar in 'n nog erger graad.
Ecstasy is 'n "rave"- of "paartie''-dwelm en word dikwels gebruik om nagdeur te kan dans. Dis 'n saamgeflanste dwelm of dwelmkonkoksie, soos tik. Hoekom het dit so 'n cool naam? Omdat metieleendioksiemetamfetamien (MDMA) vir selfs die mees gesoute dwelmslaaf een te veel sal wees.
Daar is 'n verhoogde gevoel van plesier, verhoogde selfvertroue en hope energie, vreedsaamheid, aanvaarding en empatie. Die kruin-fase duur tussen vier en ses uur.
Gebruikers kan onduidelik sien, baie sweet en op hul tande kners of die binnekant van hul wange byt. Hulle kan begin ruk, naar voel, opgooi en epileptiese aanvalle kry. Gereelde of langdurige gebruik of groot dosisse kan jou in 'n hoogs depressiewe, paranoïese mens verander wat angsaanvalle kry.
Baie saamgeflanste straatdwelms of dwelmkonkoksies (met die misleidende naam designer drugs) word aan naïewe of desperate gebruikers verkoop as heroïen- of kokaïen-plaasvervangers. Omdat jy nie weet wat jy koop nie, is die gevaar groot dat jy 'n oordosis kan inkry.
Tik is 'n dwelmkonkoksie en word verkoop as poeiers, pille en kapsules wat gesnuif, gerook of ingespuit word. Dit kan tuis gemaak word uit medisyne wat oor die toonbank te koop is.
Net soos kokaïen en crack lei tik tot 'n toename in wakkerheid en meer energie, selfvertroue, seksdrif en euforie.
Bewende hande, verhoogde polsslag en kwaai sweet. 'n Oordosis kan koors en hartversaking veroorsaak. Langtermyngebruik maak die gevaar groter dat jy hepatitis C of MIV opdoen omdat dit ingespuit word en tot hoërisiko- seksuele gedrag lei.
Tik werk as 'n stimulant, net soos kokaïen. Dit bly egter veel langer in die liggaam. Die uitputting van die brein se dopamienvoorraad is uiters kommerwekkend. 'n Tik-verslaafde verloor elke twee jaar tot die helfte van sy dopamienvoorraad, teenoor die vyf tot tien persent elke tien jaar vir die gemiddelde mens.
Die babas van vroue wat tik tydens hul swangerskap gebruik, het 'n groter kans om al in hul kinderjare Parkinson se siekte te ontwikkel.
Heroïen word vervaardig van die hars van die opium-papawer en is die gevaarlikste en verslawendste dwelm. Suiwer heroïen is 'n wit, reuklose, kristalagtige poeier met 'n bitter smaak. Hoe bruiner die kleur, hoe meer onsuiwerhede bevat dit.
'n Diepgaande gevoel van warmte en welsyn deurspoel die gebruiker en blokkeer alle gewaarwordings van pyn en onsekerheid.
Heel eerste lei dit tot pyn-onderdrukking, lomerigheid, swaarheid van die ledemate, vlak asemhaling, 'n swak pols, droë mond en erg vernoude pupille. Langtermyngebruik lei tot lewerskade en vergiftiging as gevolg van bymiddels, bakteriële besmetting, absesse, infeksie van die hartvoering en -kleppe, en artritis.
Babas van ma's wat gedurende hul swangerskap heroïen gebruik, kan verslaaf gebore word.
Suid-Afrika het die hoogste misbruik per kop in die wêreld en die mandrax- (metakwaloon-) tablette word gewoonlik fyngemaak en saam met 'n mengsel van dagga of tabak in 'n bottelnekpyp, 'n sogenaamde white pipe of "witwyf", gerook.
Mandraxgebruik verander die brein-chemikalieë met die gevolg dat die gebruiker soos 'n zombie word weens die onderdrukking van die werking van die brein.
Hierdie psigedeliese dwelms vervorm 'n mens se werklikheid heeltemal en dompel die gebruiker in 'n droomwêreld waar alles vervorm is, en kleure hoorbaar en klanke sigbaar word. As groot hoeveelhede gebruik word, kan dit jou brein deurmekaarkrap en sinsbedrog en hallusinasies veroorsaak. Dit versnel ook die brein, wat gemoedskommelinge van euforie tot die diepste depressie tot gewelddadigheid kan veroorsaak. Partykeer kan die verlies van identiteit en depressie so erg raak dat dit tot selfmoord kan lei.
LSD is 'n geurlose en kleurlose dwelm wat in twee vorms beskikbaar is: LSD-papier wat met LSD deurdrenk is; of mikrotablette ("microdots") wat 'n baie lae konsentrasie LSD bevat.
LSD beïnvloed 'n groot aantal chemikalieë in die brein, insluitende dopamien en serotonien. Dit lyk of die dwelm moontlik die vlakke van die stof glutamaat in baie spesifieke dele van die brein verhoog, wat die breinselle oorstimuleer en 'n "elektriese storm"in die brein ontketen.
Met 'n brein-SPECT kan dokters kyk na die skade wat deur verskillende dwelms as gevolg van aangetaste bloedtoevloei aangerig is, verduidelik dr. Pieter Botha van die radiologie-departement by Tygerberg-hospitaal in Kaapstad.
Op skanderings verskyn die aangetaste dele as "gate" in die brein. Die skanderings hierbo wys die brein-SPECT'e van drie verskillende crack-gebruikers.
Dwelmafhanklikheid is 'n dodelike siekte indien dit nie behandel word nie. Dit is al met reg beskryf as 'n reis na nêrens.
Wanneer 'n mens tik (metamfetamien) rook, bereik dit binne dertig sekondes die brein en raak jy 'hoog', maar as jy dit sluk, neem dit tien tot vyftien minute om by die brein uit te kom.