Dokters ‘angstig, gefrustreerd’ oor plasings vir diensjaarFoto bloot ter illustrasie. (Argieffoto: Jossué Trejo/pixabay) Meer as ŉ week nadat ŉ groep dokters die departement van gesondheid gedreig het met regstappe, weet duisende jong dokters steeds nie waar hulle in Januarie vir hul verpligte diensjaar moet aanmeld nie. Dié dokters se angsvlakke loop hoog terwyl hulle wag vir die departement om hulle oor die toedrag van sake in te lig. Talle dokters vrees dat hulle glad nie ŉ plek sal kry nie omdat daar glo nie geld is vir al die poste wat nodig is nie. Dit is onseker presies hoeveel dokters nog wag vir plasing, maar luidens sommige berigte kan dit soveel as 5 000 dokters wees. ŉ Aantal dokters het nou aan Maroela Media gesê hulle oorweeg om hul vaardighede en kennis oorsee aan te wend, aangesien lande soos Kanada en Ierland reeds medici van Suid-Afrika werf omdat ŉ gemeenskapsdiensjaar nie daar verpligtingend is nie. “Ons is bekommerd dat ons werkloos gaan wees,” sê Marie Vermaak, ŉ dokter wat self nog wag om terugvoer van die departement te kry. “As ŉ dokter het jy nooit gedink daar is ŉ kans op werkloosheid nie, maar hier sit ons nou. “Ons sou beter voorsiening vir ons toekoms gemaak het as ons vroegtydig bewus gemaak is van die omvang van die probleem.” Nog ŉ dokter, wat op voorwaarde van anonimiteit met Maroela Media gepraat het, sê sy is oorlaai met stres aangesien sy midde van die deurmekaarspul steeds 24 tot 36 uur skofte moet werk. “Dit is baie stresvol om nie te weet wat aangaan of wat met jou gaan gebeur nie. Niemand is voorbereid vir die onsekerheid nie, wat nog te sê van die finansiële en emosionele impak wat dit op ons gaan hê,” sê sy. “ŉ Mens kan nie in Suid-Afrika praktiseer as jy nie jou gemeenskapsjaar voltooi het nie, so wat is daar vir ons om te doen as ons nie geplaas word nie. “Ons almal is meer as bereid om hierdie verpligte jaar te doen, ons gemeenskappe te ondersteun en hulle by te staan, maar ons hande is afgekap.” Nog ŉ dokter van die Wes-Kaap, wat liefs anoniem wil bly, sê haar besittings is reeds gepak want sy moet teen die einde van die jaar uit haar verblyf trek, maar het geen benul waarheen nie. “Ek bly in die hospitaal waar ek tans werk se dokterskwartiere en as ek nie voor Januarie geplaas word nie, sal ek by vriende of familie moet afpak, boonop sonder ŉ inkomste.” Sy sê hoewel haar geliefdes almal in die Kaap is, oorweeg sy dit nou sterk om oorsee te gaan werk. “Natuurlik oorweeg ek en baie ander dit om die land te verlaat en iewers heen te gaan waar ons nie met sulke nalatigheid en minagting behandel sal word nie.” Hof genader Die Suid-Afrikaanse Mediese Vereniging (Sama) het intussen ook gesê hy gaan die hof dringend nader indien die junior dokters nie teen 16 Desember vir hul verpligte gemeenskapsdiensjaar geplaas word nie. “Dit is onaanvaarbaar dat die regering so laat in die jaar beweer dat hy nie dié dokters kan plaas nie, omdat daar nie voldoende fondse is om hulle te betaal nie,” sê Sama. “Hierdie jong dokters kan nie elders gaan werk nie en gaan sonder ŉ inkomste gelaat word as gevolg van onbenullige statutêre vereistes.” Die Junior dokters- vereniging van Suid-Afrika (Judasa) het ook in ŉ verklaring gesê hy is besig om alle moontlike opsies te oorweeg om die departement hieroor aan te vat. ŉ Groep junior dokters het reeds vroeër gesê hulle sal self die departement hof toe sleep indien planne vir hul plasings nie binnekort bekend gemaak word nie. “Ons is steeds verward oor hoekom hierdie so groot probleem is. Die hoeveelheid dokters wat by elke universiteit hul studies voltooi is mos geen geheim nie. Die departement het lank al geweet hoeveel poste nodig is, so waarom is voorsiening nie gemaak nie?” vra Vermaak. Volgens Vermaak sal sy en ŉ aantal van haar kollegas wat nie voor die einde van die jaar geplaas word nie, beplan om volgende jaar vir die tweede siklus diensjaar-innames aansoek te doen. “Hierdie siklus begin op 1 Julie, maar die poste is steeds uiters beperk,” sê sy.