Postkonsensus-era gaan ons uitdaag - Solidariteit GildesSolidariteit Gildes Postkonsensus-era gaan ons uitdaag - Solidariteit Gildes
Tuis / Arbeidsverhoudingspesialiste Artikel / Postkonsensus-era gaan ons uitdaag
Postkonsensus-era gaan ons uitdaag
Onderhandelaars en bemiddelaars is gedoem tot mislukking as die nuwe onderhandelingstyl wat besig is om in die land pos te vat, nie bemeester word nie. So skryf Nerine Kahn, 'n voormalige direkteur van die Kommissie vir Versoening, Bemiddeling en Arbitrasie (KVBA) op haar blog oor die onderwerp van die "postkonsensus-styl" van onderhandelinge. Kahn beskryf die nuwe benadering as 'n staalgesig-, geharde posisionele styl van bedinging met minimale ruimte vir toegewings en waar 'n wen-verloor-skikking die doel is.
Hierdie geweer-teen-die-kop-benadering bedreig die Kodesa-styl van gee-en-neem-onderhandelinge en ook die tradisionele posisionele benadering. Volgens eersgenoemde benadering begin vakbonde met 'n onrealistiese hoë eis en werkgewers reageer met 'n onrealistiese lae openingsaanbod en dan word 'n skikking bereik deur 'n "my skuif, jou skuif"-benadering.
Die Marikana-voorval en Amcu se 2014-platinumstaking oor 'n minimum loon van R12 500 was die voorlopers van dié nuwe styl. Nog voorbeelde is die #FeesMustFall-debakel waar studente ongenaakbaar was in hul eis van geen klasgeld; die Kamer van Mynwese se eensydige besluit in 2017 om drie dekades van sentrale kollektiewe bedinging ongedaan te maak en steenkool-onderhandelinge na mynhuisvlak te voer; en die DA, EFF en Cope se ontwrigtende styl in die parlement om druk in 2017 op Zuma te plaas om te bedank.
In die postkonsensus-benadering speel die "hof van openbare mening" 'n belangrike rol en die sukses van die twee opponente se openbare betrekkinge en mediastrategie sal bepaal of die eiserparty se eis as onrealisties en onlogies uitgebeeld en die ander party as hardvogtig en onregverdig beskou word. Die beïnvloeding van openbare mening is belangrik, want die geloofwaardigheid van leiers in die onderhandelinge en 'n party se handelsmerk kan daardeur gemaak of gebreek word.
Die voordeel van die nuwe styl is dat die teenparty uit die staanspoor weet wat die eiserparty wil hê, maar die eiserparty se ongenaakbare houding maak dit uitdagend vir 'n bemiddelaar, en uiteraard vir die teenparty of werkgewer om oor 'n alternatiewe skikking te beding. Dit gaan hier soos in die fabel van die vark en die hoender wat 'n ham-en-eiergereg wou maak –wat totale opoffering en verbintenis van die vark verg.
Die postkonsensus-styl sal al hoe meer in die arbeidsverhoudinge-omgewing en in die politieke arena voorkom omdat intreevlakwerkers, wat voor 1994 deel van die werksmag was, ná 23 jaar uiters gefrustreerd is omdat hul lewensomstandighede nie wesenlik verbeter het nie. Boonop stel politici in die parlement die voorbeeld van onverdraagsaamheid en onbuigbaarheid; word gewelddadige studente en gemeenskapsprotesoptredes geregverdig, en wat veral van belang is, is dat suksesse op die manier behaal word.
As teenvoeter kan die postkonsensus-benadering in sekere omstandighede met 'n sterk hand teengestaan word, soos in die verwydering van die EFF uit parlementêre sessies, die verkryging van 'n interdik, of massa-ontslag van werkers. Die kuns lê egter daarin om 'n strategie te ontwikkel om dit sagter te hanteer anders gaan dit katastrofies raak.
Volgens Kahn is dit belangrik om aktief te luister na die gegriefde groep en dat die tradisionele benadering om 'n wen-wen-oplossing te vind met die badwater uitgegooi moet word.
Sy is reg. In onderhandelinge is dit altyd belangriker om te luister as om te praat. Daar moet met simpatie na gegriefde eisers geluister word sonder om die indruk te skep dat protesteerders 'n absolute reg het en dat 'n onrealistiese eis verwesenlik kan word. Naas 'n skikking, is 'n platform vir sosiale dialoog sodoende onmisbaar, want die desperaatheid vir verandering en om gehoor te word, kan nie geïgnoreer word nie.
Verder het e onderhandelinge ná die Marikana-voorval ons geleer dat dit 'n belangrike element van postkonsensus-onderhandelinge is om slegs met bona fide-verteenwoordigers van die gegriefde party/werkers te onderhandel. Marikana het ons ook geleer dat alle kwessies wat protesteerders opper, aangehoor moet word, anders word die geïgnoreerde onbenullige kwessies later brandpunte.
Om 'n ooreenkoms volgens die nuwe styl te bereik, is moeilik, maar wanneer dit gebeur, moet die ooreenkoms finaal en bindend wees en moet dit geen ruimte vir nuwe brandpunte laat om 'n volgende postkonsensus-fase in te lei nie. Belangrik, die ooreenkoms moet ook 'n platform vir voortgesette dialoog skep.