Kerk is verniet so versigtig - baie lidmate is reeds weg - Ds. Rudi Swanepoel
Kerk is verniet so versigtig – baie lidmate is reeds weg
Deur Ds. Rudi Swanepoel op 1 Maart 2015
Statistieke en peilings kan op verskillende maniere gelees word. En ons doen dit in elk geval, nie waar nie? Ons interpreteer omdat ons wil verstaan en redeneer.
Wat is die opsies dus wanneer 'n mens jou in die gesprek oor Rapport se leserspeiling (en gepaardgaande statistieke) oor geloof en die Christelike kerk wil begewe? Is net een afleiding te maak? Is die prentjie wat 'n mens hieruit kry lelik of mooi? Lees jy dit met of sonder hoop vir die kerk, die wêreld en die mensdom?
Miskien sien almal wat na hierdie onderwerp en die bevindinge van peilings kyk bloot skakerings raak. (Dalk nie heeltemal 50 nie, maar amper...)
Dit is fassinerend dat 90% van respondente in Rapport se peiling hulle met die Christelike tradisie vereenselwig. Dít na 'n paar dekades wat baie mense gevrees het inklusiewe en liberale grondwette sou onkeerbare sekularisasie tot gevolg het.
Ek lig enkele aspekte uit wat na my mening verdere nadenke / gesprek verdien:
Die seksuele speel duidelik 'n groterige rol (vergelyk die bevindinge oor aborsie, seks buite die huwelik en saambly).
Dit lyk ook asof die respondente meer vrydenkend / akkommoderend (en minder uitsluitend / veroordelend) is as wat vermoed is. Hier verwys ek na die (net) 9% wat meen vroue hoort nie in 'n kerkamp nie en die 46% wat glo dis belaglik dat gay mense selibaat moet bly. Laasgenoemde beteken dan sekerlik dat bykans die helfte van respondente meen gay mense se seksuele uitlewing verdien ruimte.
Die aantal dopelinge (uit die peiling) val ook op. 98% van mense ouer as 45 jaar is gedoop en 95% van mense onder 30 jaar deel in hierdie sakrament.
My eie ervaring is dat mense wat die term "spiritueel" gebruik, voel hulle het die (institusionele) kerk ontgroei. Wat ook waar is, is dat 'n groeiende getal mense 'n geïntegreerde geloofsbelewing en Godsbelewing het. Wat beteken dit? Dit beteken dat die "geestelike" en die "beestelike" wêreld vir baie nie meer bestaan nie.
'n Groeiende groep mense, baie van hulle steeds aan te tref binne die mure van sogenaamde "gevestigde" kerke, sien die wêreld as God se wêreld. Hulle beskou hul dagtaak as 'n integrale deel van God se roeping en hul alledaagse aktiwiteite as God-deurdrenk. Dié beskouing is radikaal anders as die dualistiese (geestelik en beestelik aparte) wêreld wat kerke dikwels verkondig het. Na my mening is hierdie 'n geweldig positiewe beweging.
Was sekularisasie dus 'n slegte ding? Blykbaar nie. Net soos Afrikaans nie dood is toe ons land verruim is met tien ander landstale nie, het God ook nie gesterf toe die Grondwet nie meer die Christelike drie-enigheid by naam genoem het nie.
Die ander S-woord
'n Deel van die erfenis van die absurde dualisme hierbo genoem, is dat die meeste geïnstitusionaliseerde kerke nie gemaklik omgaan met mense se liggame nie. Volgens daardie model bestaan 'n mens uit 'n goeie, suiwere, ewige, red-waardige gees of siel met hoër funksies en 'n verderflike, tydelike, afskeepbare liggaam met laer funksies. Die dualisme het ons so op die geestelike (gees) laat konsentreer dat ons verleer het om in eredienste oor ons liggame se funksies (soos seks) te praat.
Dit was 'n kwade dag toe die kerk wel besluit het om 'n groep mense uit te sonder en oor húl seksualiteit (en seksuele praktyke) te begin praat. In die gesprek het talle mense seergekry, is etlikes dieper in eensaamheid en isolasie in "bespreek" – en is baie mense wat lankal die erkenning van menswaardigheid van byvoorbeeld die Grondwet aanvaar het en dit uitleef, dalk vir altyd vir die kerk verlore.
Wie dreig om te loop, wie het al geloop?
Baie van die besluite op byvoorbeeld die NG Kerk se agenda (soos die voorgestelde wysiging aan art. 1 van die kerkorde/die Belydenis van Belhar) word onhoudbaar kompleks gemaak deur die vertrekpunt om akkommoderend te wees en die behoefte om nie (nog) lidmate te verloor nie.
Hoekom is dit problematies? Omdat sommige lidmate voel dat vooruitgang gestuit word deur behoudendes wat die kerk (en sommige ampsdraers!) as gyselaar hou met die dreigement dat hulle "gaan loop."
In hierdie argumentering word gerieflikheidshalwe vergeet dat baie lidmate reeds geloop het. Hulle het vertrek, nie omdat die kerk te vrydenkend geraak het nie, maar omdat die kerk nie insluitend (en vrydenkend) genoeg is nie!