Exodus - Eksodus :: Evangelie-voor-elke-dag
Startpagina > Exodus - Eksodus
Exodus - Eksodus
VAN FAMILIE TOT VOLK
Eksodus 1:1-7 Die eerste verse van Eksodus verbind hierdie boek met die vorige boek: Genesis. In enkele verse word ons daaraan herinner dat Jakob met sy familie na Egipte getrek het. Dit is nie die einde van God se geskiedenis met sy volk nie. Sy beloftes vir Sy volk moet verder vervul word en daarvan vertel die Heilige Gees ons in Eksodus. Dit is die laaste keer in die eerste vyf boeke van die Bybel dat die woorde “seuns van Israel” op Jakob se huisgesin wys. Die periode van Jakob se huisgesin as die kerk, as God se volk is nou verby. Hierdie familie het in Egipte tot ‘n groot volk uitgegroei. Die name van Jakob se seuns het die name vir die stamme in die volk geword.
Josef was die man wat die hele familie na Egipte laat kom het en hulle as die Farao se onderkoning beskerm het. Die tyd van Josef en die ander broers het verbygegaan. Die eerste generasie in Egipte het gesterf. Die HERE sorg daarvoor dat die sewentig nakomelinge van Jakob deur ‘n besondere vrugbaarheid gou tot ‘n egte volk uitgroei. Die HERE wys dat Hy Sy belofte van ‘n groot volk wat uit Abraham sal voortkom, besig is om waar te maak. Kyk o.a: Gen 17:2,6; 22:17; 26:4,24; 28:3; 35:11; 48:4; Eks 32:13; Deut 10:22. Die HERE is betroubaar! Ook vandag kan ons op God se beloftes ons lewe bou.
Eksodus 1:7,8 De familie van Jakob breidt op een bijzondere manier uit. Deze familie van ongeveer 70 personen groeit door de zegen van God tot een echt volk uit. De HERE geeft de vruchtbaarheid en ook de kracht bij de ouders om zoveel kinderen te kunnen verzorgen en opvoeden. Binnen het land Egypte wordt er niet meer gesproken over de familie van Jakob maar over het volk van de Israelieten. Ze zijn een volk geworden om rekening mee te houden.
Tot nu toe hebben de Farao's die over het land regeerden nog van Jozef geweten. Wie hij was en wat hij gedaan heeft. Hoe hij menselijk gesproken de Egyptenaren gered heeft. Dat gaf aan de Israelieten in het land Gosen onder de Egyptenaren een zekere bescherming.
Dat is nu voorbij. Er is een nieuwe Farao gekomen die niet meer van Jozef weet en waarschijnlijk ook niet wil weten. We moeten hier naar alle waarschijnlijkheid denken aan de eerste Farao van het Nieuwe Rijk. Die moesten niets hebben van de eerdere Farao's. Nu wordt Gods volk al meer als een bedreiging gezien. Het grote aantal Israelieten is nu angstaanjagend. Gods volk kan ook in een situatie komen waar de wereld ons als een bedreiging ziet. Juist dan is het belangrijk om vol liefde Christus voluit te verkondigen en ons niet bij de cultuur aan te passen.
Eksodus 1:9,10 Die Farao gaan met die Egiptenaars oor die Israeliete praat. Hy het hulle hulp en ondersteuning nodig om die Israeliete en hulle uitbreiding te kan beheer. Die Farao speel in op die Egiptenaars se gevoelens. Hy praat van die slim plan. Hy noem twee redes vir sy plan:
• Hulle moet nie nog meer kan vermeerder nie. Ons moet hier ook daaraan dink dat die Farao die vermeerdering as ‘n bedreiging vir die Egiptiese kultuur en vir die beheersing van die Egiptenaars van die ekonomie sien.
• Die tweede rede wat hy noem om hierdie volk te beheer is dat as ‘n vyand Egipte aanval die Israeliete die kant van die vyand kan kies en so ‘n groot bedreiging vir Egipte kan wees. Hy sal hier veral aan ‘n aanval van een of ander Semietiese volk dink. Die Israeliete behoort ook tot die Semitiese volke en praat ‘n Semitiese taal. .
Ons moet daarop let dat dit hier nie net om die Farao gaan nie. Dit is de duiwel wat die Farao gebruik. Hy gebruik mense en hulle mag om te probeer om daarvoor te sorg dat God se volk verdwyn. Om daarvoor te sorg dat Christus as die Verlosser nie sal kom nie. Dit gaan hier om die stryd tussen die HERE en die Satan. Vandag is dit nog so. Laat ons dit nie vergeet nie.
Exodus 1:10,11 Farao bespreekt zijn plan met de Egyptenaren. Hij maakt duidelijk dat hij de Israelieten als een gevaar voor het Egyptische volk ziet. De kerk wordt door de wereld als een bedreiging gezien.
Toch wil Farao de Israelieten niet dood maken. Hij wil ze als goedkope arbeidskrachten gebruiken. Hij wil zorgen dat ze in toom gehouden worden en hij ze kan gebruiken. Vers 11 maakt duidelijk dat het volk met de Farao instemt. Je ziet hier hoe leiders een angst kunnen verkondigen die volken of groepen in een samenleving tegenover elkaar zetten. Als het mensen om macht gaat zijn angst, onderdrukking en slavernij dichtbij. Hier kan de vrede van Christus mensen echt verlossen.
De Farao gaat in dienst van de duivel zijn plan nu uitvoeren. Gods volk verliest zijn vrijheid. Ze worden nu een slavenvolk. Er worden opzichters aangesteld om Israel het slavenwerk te laten doen. De verdrukking waarover de HERE in Genesis 15:13 al gesproken heeft, is gekomen. Je zou kunnen denken dat als het moeilijk wordt de duivel regeert. Toch is dat niet zo. Voor Gods volk en Gods kind is het moeilijke niet het laatste. De HERE heeft in Gen 15:14 ook al verteld dat Hij na de verdrukking voor de bevrijding zal zorgen.
DIE DUIWEL NIE STERK GENOEG NIE
Eksodus 1:11-14 Die Israeliete word gedwing om in die belang van die Farao en die Egiptenaars voorraadstede te bou. Hier kan ‘n deel van die oes opgegaar word om in tye dat daar min kos is veral die Egiptenaars se lewe te red.
Die Farao se doel was om die Israeliete te beheer. Waar mense dwangarbied onder slegte omstandighede moet doen, sterf altyd baie mense. Die geskiedenis wys dit steeds weer. ‘n Mens kan in die jongste geskiedenis byvoorbeeld aan die aanlê van die Birmaspoor dink. Dalk het Farao ook gedink dat as hy die Israelitiese mans elke dag baie hard laat werk dat hulle dan nie meer lus en krag het om by die huis gemeenskap met hulle vrouens te hê. Hy het gedink dat hy so die groei van Israel kan beheer maar die werklikheid is heeltemal anders.
Hoe meer Farao maatreëls neem wat Israel se verdrukking swaarder maak hoe meer kinders gebore word. Hierdie onverklaarbare gebeurtenis maak die Egiptenaars bang. Dit moet by hulle die vraag laat opkom: Watter goddelike mag werk in en onder die Israeliete? Wat hier gebeur is meer as menslik. Ons sien hier hoe die HERE met Sy krag vir Sy volk sorg. Ons sien hier wat Christus later so sê: "Jy is Petrus en op hierdie rots sal Ek My gemeente bou, en die poorte van de doderyk sal dit nie oorweldig nie." Matt 16:18 Selfs die grootste duiwelse mag kan Christus se kerk nie onder kry nie.
VERDRUKKING TEN GOEDE
Exodus 1:11-14 Farao legt Israël een slavenjuk op. Hij wil er voor zorgen dat dit volk niet verder zal groeien. De Farao komt niet verder dan de wijsheid van deze wereld. De wereld denkt dat zo Gods volk en daarmee het evangelie de mond gesnoerd kan worden. De HERE laat zien dat Hij meer is. Dat Hij de wijsheid van deze wereld te kijk zet. Zie ook 1 Kor 1:19.
De HERE gebruikt de verdrukking in deze wereld voor Zijn volk ook ten goede. Ik weet dat dit vreemd klinkt. Toch is dit zo. Er zijn tijden dat het voor Christus kerk makkelijk in de wereld is. Het lijkt erop alsof de wereld om ons heen zo slecht nog niet is. Het gevaar van aanpassing en opgaan in de wereld is sterk aanwezig. Dan kan het ten goede werken als we merken dat de wereld toch echt tegenover het evangelie, tegenover Christus als Verlosser en Heer staat. Soms heeft Gods volk verdrukking nodig om op de weg van Christus te blijven. Zoals een vervolgde broeder in Rusland meer dan 30 jaar geleden tegen mij zei: Jullie in het vrije Westen leven in een gevaarlijker situatie als wij die om het geloof vervolgd worden.
De HERE gebruikt de vervolging door Farao ook om zijn volk niet te laten opgaan in Egypte. Om er voor te zorgen dat Zijn volk ziet en blijft zien dat ze niet de HERE en de goden van Egypte kunnen dienen. Dat is ook voor ons een heel belangrijke les.
HARDHEID EN GROEI
Eksodus 1:11-14 Hoe meer Farao maatreëls neem wat Israel se verdrukking swaarder maak hoe meer kinders gebore word. Hierdie onverklaarbare gebeurtenis maak die Egiptenaars bang. Dit moet by hulle die vraag laat opkom: Watter goddelike mag werk in en onder die Israeliete? Wat hier gebeur is meer as menslik.
Die enigste antwoord wat die Farao het is om die werk vir die Israeliete nog swaarder te maak. Eers was die Israeliete net gedwing om sekere werk te doen nou gebeur dit met “hardheid”. Hierdie woord dui daarop dat die Israeliete tydens hulle werk onbillik behandel word, dat die Egiptenaars hulle mishandel. Hierdie harde werk was veral die maak van bakstene en allerhande werk op die land wat die Egiptenaars te swaar gevind het om te doen.
Ons sien hier hoe die HERE werk. Hy is dit wat die verdrukking van Christus se kerk dikwels gebruik om juis Sy krag te wys. Hy gebruik die verdrukking van Sy volk meerdere kere om juis Sy volk groter te maak. Teen die verdrukking in. As na Pinkster die kerk in Jerusalem vervolg word dan verlaat baie gelowiges die stad en versprei hulle oor die land en so word op baie plekke die evangelie verkondig. Sien Hand 8. As Jakobus sterf as martelaar vir die evangelie lees ons dat die krag van die evangelie so groot is dat die gemeente groei. Sien Hand 12. Meerdere kere is die bloed van die martelare saad vir die groei van Christus se kerk. Die HERE regeer en nie die Farao en ook nie sy meester die duiwel nie.
Eksodus 1:15,16 De Farao heeft dwangarbeid en mishandeling ingezet maar het helpt niet. Nog steeds groeit het volk van God. Er worden niet minder kinderen geboren. Je ziet dat tirannen dan altijd verder gaan. De duivel wil zijn doel bereiken. Hij wil zorgen dat het volk Israel verdwijnt en zo de beloofde Verlosser niet zal komen. Hij wil Gods plan van verlossing kosten wat het kost laten mislukken. Hoe onmenselijk hij dan ook tekeer moet gaan. Bij de duivel en zijn helpers is geen mensenleven veilig! Zelfs niet het leven van een baby'tje.
De Farao geeft de verantwoordelijke vroedvrouwen de opdracht om alle pasgeboren Hebreeuwse jongetjes de nek om te draaien. Verschrikkelijk. Je ziet hier wat het verslaafd zijn aan de zonden uiteindelijk brengt. De verslaafdheid aan eigen positie en macht zorgt ervoor dat je een bedreiging voor anderen wordt. Zonde brengt dood. Zonde zorgt voor oorlog en haat. Leven met Christus zorgt voor leven en ook voor eerbied voor het leven van anderen. Ook eerbied en liefde voor pasgeboren kinderen en ook voor de ongeboren kinderen. Waar liefde van en voor Christus verdwijnt, zie je ook die eerbied verdwijnen. Laten wij als die vroedvrouwen in Exodus 1 opstaan tegen de verschrikkelijke praktijk waarin een pril mensenleven niet meer veilig is.
Eksodus 1:17 Die vroedvroue mag die dogters van die Israeliete laat leef. Dogters is vir die Egiptenaars nie ‘n bedreiging nie want hulle het baie minder krag en as daar te min Israelitiese seuns is, moet die dogters wel met Egiptenaars trou. Dit sal beteken dat die Israelitiese volk in die volgende generasies sal verdwyn. Ons sien hier hoe die mag van die sonde mense wil gebruik en nie red nie. Die sondemag is uit op die misbruik van die mens en eerbiedig 'n mens nie as God se beeld nie. Jy word dan 'n onbeskermde konsumpsieartikel.
As die vroedvroue uit Farao se paleis weggaan en weer hulle werk begin, doen hulle nie wat hy vir hulle gesê het nie. Hulle maak die Israelitiese babaseuns nie dood nie. Die rede daarvoor is dat hulle “God gevrees het”. Sifra en Pua werk nie net onder die Israeliete nie maar het ook die God van Israel begin vrees. Hulle wil in eerbied en liefde vir Hom lewe. Al bestaan tussen Sifra en Pua en die Israeliete dalk nie ‘n bloedband nie nogtans is daar die band van die geloof. Hulle is een in God. Hulle is God meer gehoorsaam as mense. Kyk Hand 4:19,20; 5:29.
Hoe belangrik is dit ook in ons lewens. Dat ons steeds die HERE en Sy wil op die eerste plek het. Juis omdat ons in diepe eerbied vir Hom leef. Nie in angs nie maar uit liefde. Dan is dit die liefde wat jou aan mense ongehoorsaam maak as die HERE dit van jou vra.
Exodus 1:18-22 De vroedvrouwen maken de Israelitische jongetjes die net geboren zijn niet dood. Ze doen dat niet omdat ze in diepe eerbied voor de HERE leven. Ze zeggen tegen de Farao dat de Israelitische vrouwen zo sterk zijn dat ze al baren voordat er een vroedvrouw bij kan zijn. Het is duidelijk dat de Farao hier om de tuin geleid wordt. Hebben we hier met een manier van spreken te doen die we moeten afkeuren. Dat is toch moeilijk als we zien dat de HERE deze vroedvrouwen zegent. Het gaat hier niet zomaar om een leugen. Zeker ook niet om een leugen om jezelf uit een lastige situatie te praten. Dat is zonde!
Het gaat hier om de situatie waarin een onschuldig mens met de dood en sterk onrecht bedreigd wordt. Een mens wordt met de dood bedreigd terwijl hij dat op geen enkele manier verdiend heeft. Als de vroedvrouwen nu de feiten vertellen kost dat hun en de jongetjes die nog geboren worden het leven. In heel bijzondere gevallen dat het leven van een ander onterecht bedreigd wordt, hebben we in deze wereld de opdracht om levensreddend op te treden. Door niet precies de feiten te vertellen. Dat is geen excuus voor een leugen in het gewone leven! Het laat wel zien dat de HERE vol bescherming wil staan om mensen die onrecht aangedaan wordt. Laten we het evangelie uitdragen met het doel dat mensen elkaar geen onrecht meer willen aandoen maar om Christus het goede voor elkaar zoeken.
Eksodus 2:1-3 Hoofstuk 1 het vir ons gewys hoe moeilik en hoe donker die omstandighede vir Israel in Egipte geword het. Nou begin die verhaal wat vir ons vertel hoe die HERE juis in die donker omstandighede ‘n verlosser gee. ‘n Man wat deur God se hand die volk uit hierdie Egiptiese verdrukking sal lei en as ‘n vrye volk na die beloofde land sal bring.
Die manier waarop vertel word, wys daarop dat dit nou veral om die seuntjie gaan wat gebore word. Sy ouers se name word hier nie genoem nie. Die Gees vertel hier net dat sy ouers Leviete was en dat sy ma swanger geword het. Dit gaan dan om die swangerskap waarin sy Moses dra. Ons lees hier nie van Jogebed se eerdere swangerskappe waaruit Mirjam en Aaron gebore is nie. Kyk vir die name van Mirjam, Aaron en Moses se ouers Eks 6:19.
Die seun waarom dit in die besonder gaan, word gebore. Ons lees in ons vertaling dat hy mooi was. Ons moet dit nie in die sin opvat dat hy baie mooi was om te sien nie. Die Hebreeuse woord wys meer daarop dat hy baie gesond en sterk in die wêreld kom. Die HERE vestig die aandag op Sy werk van verlossing. Dit gaan om Sy werk. Soos Hy Sy groot werk deur Christus die groot Verlosser doen wat as ons Heer en God erken wil word. Baie konkreet in ons lewens.
ONTZAG VOOR DE HERE
Exodus 2:1-3 Mozes wordt als een gezonde en levendige baby geboren. Dat betekent dat het extra gevaarlijk is voor vader Amram en moeder Jochabed. Ze moeten er echt voor zorgen dat deze sterke en levendige baby niet op straat gehoord wordt. Als dat wel zo is en de Egyptenaren weten van deze baby dan wordt het zijn dood en zullen ook zij zwaar gestraft worden. Toch besluiten deze ouders om Mozes te beschermen. We zien hierin het geloof, de diepe verbondenheid en het vertrouwen op de HERE in hun leven. We lezen daarvan in Hebreeen 11:23: "Door het geloof werd Mozes, toen hij geboren was, drie maanden lang door zijn ouders verborgen, omdat zij zagen dat het een heel bijzonder kindje was. En zij waren niet bevreesd voor het bevel van de koning."
We zien hier weer hetzelfde als bij de vroedvrouwen. Vanuit het diepe ontzag voor de HERE wordt de HERE meer gehoorzaamd dan de koning. De echte tegenstand tegen het verkeerde blijft en komt alleen in je leven als er in je leven de diepe eerbied voor de HERE is. Als we Christus als onze Heer hebben leren volgen. Voor de wereld is er alleen toekomst als we leren niet ons eigen hart, niet mensen, niet de duivel maar .de HERE als onze koning in liefde te volgen. Echt in geloof blind voor de toekomst de HERE volgen volgens Zijn wil!
DE HERE ZORGT
Exodus 2:4-6 Het drie maanden oude zoontje van Amram en Jochabed ligt in het rieten mandje. Het mandje is waterdicht gemaakt. Het is daar in de Nijl neergelgd waar belangrijke mensen zich komen wassen. De HERE laat zien dat alles gericht is op de redding van dit jongetje. Op een heel bijzondere manier. Want de manier waarop de redding wordt gezocht moet er bijna wel voor zorgen dat dit jongetje bij Egyptenaren zal opgroeien als hij niet doodgemaakt wordt. Je ziet hier al heel duidelijk Gods leiding. Hij wil deze jongen voor een bijzondere taak in Zijn Koninkrijk gebruiken.
Was het niet heel gevaarlijk om juist daar het mandje met dit jongetje daar neer te leggen? Juist Egyptenaren zouden toch dit jongetje eerder doodmaken? Menselijk gezien kunnen wij zo denken. We zouden er lang over kunnen filosoferen. Toch is het de HERE die het zo geleid heeft. Als Hij dat doet dat ben je in de gevaarlijkste omstandigheden veilig. Ik denk bij deze geschiedenis als de prinses komt aan wat we lezen in Spreuken 21: "Het hart van een koning is in de hand van de HEERE als waterbeken, Hij neigt het tot alles wat Hem behaagt." vs 1 Als de HERE iemand wil gebruiken tot redding van Zijn volk dan gebeurt dat. We zien dat ook bij de Here Jezus als Herodes alles doet om Hem te doden. Niemand kan Gods plan van verlossing stoppen.
DIE HERE VERSORG
Eksodus 2:7-10 Mirjam het goed gesien wat gebeur en ook gehoor wat gesê is. Ons kry hier nie die indruk dat Mirjam haar iewers weggesteek het nie. Dit lyk asof sy baie naby alles gestaan het. Sy gaan na die prinses en vra of sy vir iemand moet sorg wat as pleegmoeder vir hierdie seuntjie kan sorg. Sy ken ‘n Hebreeuse vrou wat nou in staat is om hierdie seuntjie aan haar bors te kan laat drink.
Die prinses is bly met hierdie vraag en laat Mirjam die vrou roep. Sonder dat die prinses dit weet, kom Moses se eie moeder. Die HERE sorg op ‘n besondere manier vir hierdie seuntjie. Die prinses maak met Jogabed ‘n duidelik afspraak. Dit was toe in Egipte gewoonte dat in so’n geval ‘n amptelike kontrak opgestel is. Ook hier sal ‘n kontrak tussen die moeder en die voedster gekom het. Dit terwyl die voedster die egte moeder was. Jogabed word selfs nog vir haar werk as moeder betaal.
Hierdie seuntjie groei nou in sy eerste jaar by sy eie familie op en kry ‘n Israelitiese opvoeding. Hy groei in sy eerste jare in die kerk op. Hy leer hier die God van sy vaders ken. Kyk Eks 3:15. Hier leer hy dat hy ‘n Israeliet is wat deel in God se beloftes aan Abraham, Isak en Jakob.
Die HERE berei Moses voor op Sy taak in die toekoms. So doen die HERE dit ook in ons lewens. Laat ons daarby altyd bly vertrou op Hom. Hy oorsien jou hele lewe.
DIE HERE LEIDT OP
Exodus 2:7-10 De HERE zorgt er voor dat Mozes bij zijn eigen vader en moeder terugkomt. Hij wordt de eerste jaren van zijn leven opgevoed onder het volk van God. Hij leert daar de HERE kennen. Hij hoort hier wie de HERE is. De HERE zorgt er voor dat Mozes weet waar hij vandaan komt. De Egyptische prinses vertrouwt de opvoeding van de kleine Mozes de eerste jaren van zijn leven toe aan Amram en Jochabed die in liefde en eerbied voor de HERE leven. Die daarom ook hun kinderen opvoeden in liefde en eerbied voor de HERE als de enige God. Een prachtig voorbeeld ook voor ons vandaag.
De prinses heeft dit jongetje de naam Mozes gegeven. De naam die betekent dat hij uit het water gehaald is. Deze naam wijst ook op een wonder. Op het ingrijpen van God. Als Mozes niet uit het water gehaald was, zou hij gestorven zijn. De HERE heeft de prinses gebruikt om Mozes te redden.
Mozes gaat later naar het hof. Hij wordt officieel het kind van de prinses. Hij krijgt een Egyptische opvoeding en de beste opleiding die er dan is. Hij weet later heel goed wat de wijsheid van de Egyptenaren is. Zo bereidt de HERE hem voor op zijn taak voor later. Ook voor ons is het goed om te weten hoe er in de wereld om ons heen gedacht wordt. Om mensen van onze eigen tijd dan met het Woord van God de echte wijsheid voor te houden en de weg te wijzen.
UIT DE WêRELD TERUGTREK?
Eksodus 2:7-10 Moses kry nou verder ‘n Egiptiese opvoeding. God sorg so daarvoor dat Moses vir sy latere taak toegerus word. Hy kan dan met die Egiptenaars en met Farao en sy geleerdes op hulle vlak praat. Hy weet dan wat aangaan en waarop hy moet let. Moses het die wysheid van die Egiptenaars goed geken en het daarin uitgestaan. Ons lees daarvan in Hand 7:22: “En Moses is opgelei in al die wysheid van die Egiptenaars en was magtig in woorde en dade.”
Ons het gister al gesien dat dit belangrik is om die wysheid van die wêreld te ken. Dit is nie goed om jou heeltemal uit die wêreld terug te trek nie. Daarvoor is meerdere redes. Ek noem twee van hulle:
1. Ook mense wat nie met Christus leef het insigte wat vir ons belangrik is en wat ons goed kan gebruik. Die HERE laat ook ongelowiges dinge ontdek wat die lewe op hierdie wêreld verder bring.
2. Die Woord van die HERE is te ryk om die dinge wat in die wêreld gesê en ontdek word nie te kan toets nie. Die Woord van die HERE is so wonderlik dat ons ook die wysheid van die wêreld wat met die waarheid stry, kan beantwoord en weerlê. Juis die voorgangers in die gemeente word ook hiertoe geroep. Om so die hele gemeente vanuit die Woord toe te rus.
Exodus 2:11-12 Mozes is volwassen geworden. Hij is veertig jaar op het moment van onze tekst. Stefanus zegt namelijk in Hand 7:23 over Mozes: "Toen hij veertig jaar was, besloot hij zich te bekommeren om het lot van de Israëlieten, zijn eigen volk."
Mozes ziet hoe hard zijn volksgenoten moeten werken. Hij ziet met zijn eigen ogen hoe ze als minderwaardige slaven behandeld worden. Dat ze mishandeld worden. We lezen in Hand 7:24 over dit onrecht: "Op een dag zag hij dat een van hen werd mishandeld door een Egyptenaar, waarop hij de man wie dit onrecht werd aangedaan te hulp schoot en wraak nam door de Egyptenaar te doden.“
Mozes kan het onrecht niet aanzien. Hij voelt zich met Gods volk verbonden. Het is goed dat hij het onrecht haat. Dat hij dat aan de orde stelt. Dat is onze roeping als kind van God. Toch is het verkeerd dat hij het recht in eigen hand neemt. Terwijl hij een mens is die met zijn hart aan de HERE verbonden was. Hij geeft heel veel op in deze wereld omdat hij bij de HERE en Zijn volk wil horen. We lezen daarvan in Hebr 11:24-27: "Door het geloof heeft Mozes, toen hij groot geworden was, geweigerd een zoon van de dochter van de farao genoemd te worden. Hij koos ervoor liever met het volk van God slecht behandeld te worden dan voor een ogenblik het genot van de zonde te hebben. Hij beschouwde de smaad van Christus als grotere rijkdom dan de schatten in Egypte, want hij had het loon voor ogen.Door het geloof heeft hij Egypte verlaten zonder bevreesd te zijn voor de toorn van de koning. Want hij bleef standvastig, als zag hij de Onzichtbare."
Eksodus 2:11-12 Moses se motief is reg maar dit wat hy nou gaan doen is nie reg nie. Hy slaan nou die Egiptenaar dood wat sy volksgenoot en broeder geslaan het. Hy neem hier die reg in eie hand wat hy nie mag doen nie. Die oorsaak daarvan lê daarin dat Moses dink dat hy nou as die redder van Israel moet optree. Hy dink dat hy deur hierdie daad die volk vir hom sal wen en hy as hulle leier ‘n opstand kan begin wat Israel in vryheid kan bring. Moses wag nie op God se roeping en God se tyd nie. Stefanus vertel vir ons dat hierdie gedagte in Moses se kop was: “En hy het gedink dat sy broers sou verstaan dat God hulle deur sy hand redding sou gee; maar hulle het dit nie verstaan nie.” Hand 7:25
Moses begrawe die Egiptenaar wat hy doodgeslaan het. Hy dink dat niemand gesien het wat hy gedoen het en dat dit geheim sal bly. Net die volk Israel mag daarvan weet en so vir hom as hulle verlosser gewen word.
Moses moet nog leer om te wag. Om te wag op die oomblik dat die HERE hom roep om in Sy diens op te tree. Die tyd van voorbereiding is nog nie verby nie. Die HERE wil hom nog meer leer. So is dit ook met ampsdraers in die kerk. 'n Mens kan dink dat hy nou 'n leier moet wees nogtans moet jy wag tot die HERE jou roep om ampsdraer te wees.
Exodus 2:13,14 Mozes heeft een Egyptenaar vermoord. Hij komt de dag erna weer bij zijn volksgenoten. Hij ziet hoe twee van hen ruzie maken. Ze vliegen elkaar in de haren. Mozes gaat zich er mee bemoeien. Waarom doen ze dit terwijl ze broeders in het geloof zijn? Het doet Mozes pijn dat de Israelieten onderling ruzie maken terwijl ze samen de Farao als hun vijand hebben. Er wordt in de kerk geruzied terwijl de wereld met kracht aanvalt en verdrukt.
De woorden van Mozes worden niet goed ontvangen. Waarmee bemoeit hij zich. Jij hebt gisteren zelf nog een Egyptenaar doodgeslagen. Je hebt geen recht van spreken. Mozes heeft dit gedaan en niemand heeft hem als rechter of leider aangesteld. Ook de Israelieten aanvaarden Mozes nu niet als hun leider en rechter. Ze nemen afstand van hem.
De HERE laat hier zien dat de verlossing van Zijn volk niet door menselijk initiatief en door menselijke kracht tot stand komt. De HERE zal zelf volgens Zijn plan op Zijn tijd daarvoor zorgen. Dat is de goede tijd en de goede manier! Hij doet wat Hij beloofd heeft. De echte verlossing van Zijn volk is helemaal Gods werk! Dan komt die verlossing echt. Ook van de zonden.
RECHT VAN DE STERKSTE?
Exodus 2:14-17 Mozes beseft dat al meer bekend wordt dat hij een Egyptenaar gedood heeft. Hij beseft ook dat hij geen steun van zijn volksgenoten krijgt. Zijn leven is in gevaar. Als hij niets doet, zal de Farao hem gevangen laten nemen en dat zal zo goed als zeker zijn dood betekenen.
Mozes vlucht. Dat hij bij Gods volk wil horen, kost hem veel. Van een rijke en aanzienlijke prins wordt hij een straatarme vluchteling. Hij vlucht in noordelijke richting. Hij komt in het gebeid van de Midianieten. De Midianieten zijn nakomelingen van Abraham en zijn latere vrouw Ketura. Zie Gen 25:6.
Hij komt bij een put in het land Midian. Hier ontmoet hij de zeven dochters van de priester van Midian. Ze zijn naar de put gekomen om het kleinvee van hun vader te laten drinken. Ze worden onrechtvaardig behandeld want wanneer herders van andere kudden bij de put komen, jagen ze deze 7 dochters weg. Zij moeten achter in de rij gaan staan. Mozes ziet hier het onrecht dat hij ook in Egypte gezien heeft. Hij grijpt in om zo het recht zijn loop te laten hebben. Hier laat Mozes zien hoe de HERE het wil. In het Koninkrijk van Christus heerst niet het recht van de sterkste. Christus herstelt bij Zijn terugkeer het recht. Het recht van Gods liefde waarbij niemand minderwaardig is en niemand minderwaardig behandeld wordt.
Eksodus 2:18-21 Dit het ‘n patroon geword dat Jetro se dogters die water vir die ander veewagters ingooi en dat hulle daardeur laat by die huis kom. Jetro is nou verbaas as sy dogters baie eerder by die huis is. Hy vra hoekom dit so is. Dan vertel hulle van Moses wat deur sy klere en dalk deur die manier waarop sy haar gesny is, ‘n Egiptenaar lyk. Hulle vertel hoe hy daarvoor gesorg het dat die veewagters nou op hulle moes wag en Moses hulle gehelp het om die vee te versorg.
As Jetro dit hoor vra hy dadelik hoekom hulle daardie man nie saamgeneem het nie. Hy verdien sy gasvryheid. Gasvryheid was daar toe baie belangrik. Dit was ‘n groot deug om gasvry te wees. As jy iemand as jou gas in jou tent of huis opgeneem het, het dit ook beteken dat iemand by jou mag bly en jy hom jou beskerming gegee het. Dit is nie net iets wat toe belangrik was nie. Juis as gelowiges word ons deur die HERE opgeroep om gasvry te wees. Ons lees dit ook in die Nuwe Testament steeds weer. Om vanuit Christus se liefde jou huis vir ander oop te stel. 'n Voorbeeld daarvan is Rom 12:13: "Maak voorsiening inr die behoeftes van die heiliges; streef na gasvryheid."
KLEIN BEGIN VAN GEHOORZAAMHEID
Exodus 2:14-21 Er kwamen vragen over twee situaties die de afgelopen dagen beschreven zijn uit het leven van Mozes. De ene is dat hij een Egyptenaar vermoord heeft en de ander dat hij de 7 dochters van Jethro tegenover andere herders hielp. Je ziet hier twee situaties in Mozes' leven waarin hij de ene keer het recht in eigen hand neemt en in de andere situatie voor het recht opkomt. Hoe is dit nu mogelijk?
Je ziet hier hoe het in ons leven vaak gaat. Ook als kinderen van God. Het is niet zo dat het leven van Mozes en ook van andere bekende gelovigen in de Bijbel alleen maar een voorbeeldig leven is. Ook bij de allerheiligste was er maar een klein begin van de gehoorzaamheid en liefde die de HERE van ons vraagt. Dat zien we ook hier in het leven van Mozes. Dat is de werkelijkheid waardoor we steeds weer vergeving nodig hebben. Waardoor we steeds weer de kracht van de Heilige Geest zo nodig hebben. Steeds nodig hebben dat de Geest ons bij Christus brengt en verandert. Dat mag nooit een excuus voor ons zijn om maar door te gaan met het verkeerde in ons leven. Het leert ons verdriet te hebben over onze zonden en ons leven bij de HERE te zoeken. Om al groter van Christus te denken en al minder van onszelf. Dat is echte groei in geloof. Dan zien we die heerlijke onverdiende liefde van God die ons enige houvast is. Waarop we door Christus werk mogen staan.
AS VREEMDELING OP PAD
Eksodus 2:22 Moses stel hom as gas onder Jetro se beskerming. Hy vind as vlugteling nou ‘n nuwe tuiste. Dit word nog meer sy nuwe tuiste deurdat hy met een van Jetro se dogters, Sippora, trou.
Moses bly in Midian woon en stig daar ‘n gesin. Sippora raak swanger en dan word hulle eerste seun gebore. Die naam wat Moses vir sy seun gee, wys hoe hy Israel as sy volk, as die besonder volk van God bly sien. Hy noem sy seun Gersom. Die betekenis van hierdie naam hang daarmee saam dat Moses nie saam met Israel lewe nie. Hierdie naam wys daarop dat Moses weet dat hy in Midian ‘n vreemdeling is en dat Midian ook nie die land van die belofte is nie.
Moses sien in die geloof dat hy nie in die volk Midian mag opgaan nie en dat hy saam met Israel daarna uitsien om volgens God se belofte na die beloofde land Kanaan te trek. Wie God se belofte vir Abraham ken, weet dat dit nie meer lank kan vat nie dat Israel na Kanaan kan trek. Israel bly al omtrent vierhonderd jaar in Egipte. Kyk Gen 15:13-16.
Moses is in geloof op pad na die beloofde land. Hy word volgens God se plan die leier van die volk sonder dat hy dit nou weet. Wie in die geloof lewe is vandag saam met Moses op pad na die beloofde land: die nuwe hemel en aarde. Deur Christus.
Exodus 2:23-25 De Heilige Geest heeft ons verteld wat er Mozes gebeurd is. Hoe hij in Midian terecht gekomen is. We zien ook dat de Geest ons niet het hele verhaal van Mozes vertelt. We horen heel weinig over de 40 jaar in Midian. Het gaat niet om het levensverhaal van Mozes maar om Gods werk door Mozes tot verlossing van Zijn volk. De HERE vertelt ons hoe Hij Zijn beloften houdt. Ook door de zwakheid en zonden van Zijn volk heen. We zien hier ook dat we de Bijbel en dus de HERE onbillijk behandelen als we zeggen dat de Bijbel niet betrouwbaar is omdat bepaalde dingen er niet in staan. De HERE vertelt ons wat we nodig hebben om Hem te kennen zoals Hij is en hoe Hij werkt tot verlossing van Zijn volk en Zijn schepping. Hoe Hij werkt als de trouwe God van het verbond. De HERE vertelt ons hoe Hij Mozes heeft voorbereid op Zijn taak om Gods volk uit Egypte te leiden.
We lezen dan ook hoe de situatie in Egypte is terwijl Mozes in Midian leeft. Terwijl hij zich niet bewust is van de taak die de HERE hem zal geven. De Farao die Mozes wilde doodmaken, is gestorven. Je kunt je voorstellen dat het volk Israel bij de dood van een Farao gehoopt heeft dat de situatie voor hen zal verbeteren. Dat is niet het geval. In de nood komen ze met hun klachten tot de HERE. De HERE is de Vader die in de nood naar Zijn kinderen luistert. Ook vandaag.
Eksodus 2:23-25 Die Israeliete in Egipte roep nou om hulp. Hulle roep tot God om hulp. Hy wys hierdie smeekgebed nie af nie. Hy luister daarna met groot aandag. As Hy Sy volk so hoor kla en smeek, dink Hy aan wat Hy aan Abraham, Isak en Jakob beloof het. Die belofte dat Hy Sy volk na 400 jaar in 'n vreemde land weer in die beloofde land sal bring. Ons moet bedink dat God se belofte aan Abraham in Gen 15:13-16 ‘n belofte is wat later met Isak en Jakob saamgaan en waaruit hulle ook leef. Dit is ook daarom dat Jakob vir Josef laat belowe dat hy hom in Kanaan moet begrawe. Sien Gen 47:29-31. Dit is later Josef self wat vir sy broers daarop wys dat hulle nakomelinge eendag na Kanaan sal terugkeer en hulle laat beloof dat daardie nakomelinge dan Josef se liggaam na Kanaan sal saamneem. Hier lees ons van ‘n gelofte wat ook vir die nageslag verpligtend was. Kyk Gen 50:24-26.
Later neem Israel Josef se liggaam saam en dit wys dat in die vierhonderd jaar die belofte van terugkeer onder God se volk lewendig gebly het. Ons mag ons vandag aan God se belofte vashou dat ons op pad is na die hemelse Kanaan. Sien Hebr 4. Wie in geloof daarnatoe op pad is, kan in alle omstandighede bid en weet dan dat die HERE as jou Vader na jou luister.
Exodus 3:1,2 Mozes heeft het werk van de zeven dochters van Jethro overgenomen. Hij is als herder in dienst van zijn schoonvader. Hij is op het moment van onze tekst al 40 jaar in Midian. Dat betekent dat Mozes ongeveer 80 jaar is. Hij trekt met de kudde door de woestijn en komt bij de berg Horeb.
Deze berg wordt de berg van God genoemd. De reden daarvoor is dat de HERE op deze berg in het bijzonder zal verschijnen. Het is de berg waarop de HERE later Zijn eigen stem aan het hele volk Israel zal laten horen. Wanneer Hij de 10 geboden op deze berg uitspreekt. Mozes zal later juist deze berg opgaan om daar zelf met de HERE te spreken en van Hem veel te horen wat hij moet opschrijven. Het zijn de dingen die een plaats in de Bijbel moeten krijgen. In vers 2 lezen we al wat het grote geheim is van wat er gaat gebeuren. Dat de Engel van de HERE aan Mozes daar gaat verschijnen. De HERE zelf komt Mozes opzoeken. Mozes mag de machtige God ontmoeten zonder verbrand te worden. Daarin zie je Gods genade! Wij mogen de HERE ontmoeten omdat Christus Gods brandende toorn voor wie gelooft gestild heeft.
Eksodus 3:3,4 Dit is dat die Engel van die HERE in die vuur aan Moses verskyn. Die Engel van die HERE is die HERE self. Ons lees ook op ‘n ander plek van die kombinasie van die Engel van die HERE en vuur. Dit is as Hy aan Simson se pa Manoag verskyn. As Manoag ‘n offer vir die HERE bring lees ons: “toe die vlam van die altaar opstyg na bo, het die Engel van die HERE in die vlam van die altaar opgevaar; en Manoag enn sy vrou het dit gesien en met hulle aangesig op die grond geval.” (Rigt 13:20) Moses sien ‘n doringbos brand maar die eienaardige is dat die vuur die doringbos nie uitbrand nie. Hierdie opvallende verskynsel trek Moses se aandag en kom nader. As die HERE dit sien gebeur, kom God se stem vanuit die doringbos na Moses. Let daarop dat ook hier die Engel van die HERE en God met mekaar geidentifiseer word. Die Engel van die HERE verskyn aan Moses (vs 2), en God praat vanuit die doringbos (vs 4) met Moses. Vlak voor sy dood sê Moses in die seën wat hy oor Josef se stam uitspreek selfs: “en met die kostelikste gawe van die aarde en van sy volheid, en die welbehae van Hom wat in die doringbos gewoon het.” (Deut 33:16) God noem Moses by sy naam en Moses gee antwoord. Hoe goed is dit om met diepe eerbied na die HERE wat in Christus onder ons gewoon het, te luister.
Exodus 3:5,6 De HERE maakt aan Mozes duidelijk wat er aan de hand is. Het gaat hier niet om een of ander natuurlijk verschijnsel. Het is de HERE die Zich op deze plaats op een bijzondere manier laat zien. Dat vraagt van de kant van Mozes om eerbied en ontzag. Je ziet dat steeds weer in de Bijbel. De HERE verdient onze eerbied en respect. De HERE is de Heilige die zo ver boven ons uitstijgt. Je ziet dat bijvoorbeeld in Jesaja 6: “Boven Hem stonden serafs. Elk van hen had zes vleugels, twee om het gezicht en twee om het onderlichaam te bedekken, en twee om mee te vliegen. Zij riepen elkaar toe: ‘Heilig, heilig, heilig is de HEER van de hemelse machten. Heel de aarde is vervuld van zijn majesteit.’ ” vs 2,3 Mozes moet nu zijn schoenen van zijn voeten doen. Mozes je bent op heilige grond. Let er op dat Mozes wel bij de HERE mag komen! Het is niet zo dat hij nu gedood wordt. Nee, hij mag dichtbij de HERE komen. Dat is ook het wonder dat wij mogen meemaken. Wie bij Christus zijn of haar leven zoekt mag heel dicht bij God komen. Je mag als een kind bij God als je Vader komen. Zo dichtbij, zo vol van liefde. Zonder dat je brutaal wordt, zonder dat je de HERE als je vriendje behandeld. Hij is voor jou die Heilige Vader die je vol eerbied kent. Zo wil je Zijn kind zijn.
Eksodus 3:5,6 Die HERE maak Homself bekend. Hy noem Hom die God van Moses se vader, die God van Abraham, die God van Isak en die God van Jakob. Hy beklemtoon dat Hy God is deur steeds weer die woord God te noem. Hy is die God wat Moses se vader en Sy voorvaders, aan wie Hy Sy beloftes gegee het, geken het. Hy wat die enigste God is en Sy spesiale beloftes vir Israel gegee het. As Moses dit hoor, maak hy sy gesig toe. Hy besef wie aan hom verskyn het. Let daarop dat Moses sy skoene uitgetrek het en sy gesig toegemaak het en dat ons van die engele in Jes 6 gelees het dat hulle met twee vlerke hul gesig en met twee vlerke hulle voete bedek het. Moses is nou vol diepe eerbied en ontsag vir God.
Die HERE is die God wat met Sy belofte wat vol van liefde en genade is tot Moses se voorvaders gekom het. Dis die HERE wat Sy belofte vol van liefde en genade in Christus vir ons nog ryker gewys het. In Christus kom God se beloftes tot vervulling. Ons kan weet dat die HERE nie net beloof nie maar ook gee wat Hy beloof het. Ons sien dit so wonderlik in Christus. Paulus skryf daaroor: “Want hoeveel beloftes van God daar ook mag wees, in Jesus Christus is hulle ja en in Hom amen, tot heerlikheid van God deur ons.” 2 Kor 1:20
Exodus 3:7-9 De HERE vertelt nu aan Mozes hoe het er met het volk voorstaat in Egypte. We moeten goed bedenken dat Mozes al 40 jaar buiten Egypte leeft. Het was ook een tijd zonder auto, vliegtuig, mobiel en sociale media. Je leefde veel meer in je eigen omgeving. Dat was bijna voor 100% je hele wereld. We moeten ons dus voorstellen dat Mozes er weinig van wist. Hij heeft nodig wat de HERE die alles weet het hem nu vertelt. Als je daar eens aan denkt dat de HERE alles weet wat er in de hele schepping gebeurt. Als je je bedenkt dat de HERE dat ook allemaal doorgrondt en Hij het ook in Zijn hand houdt, zie je Zijn grootheid. Waar wij als mensen allerlei computersystemen voor nodig hebben, waar wij ondanks alle ontwikkelingen veel mensen en apparaten voor nodig hebben daar weet en beheert de HERE alles. Zonder dat Hij hulpmiddelen nodig heeft. Als Hij ze gebruikt dan laat Hij juist daarin Zijn heerlijkheid zien.
Die grote God vertelt Mozes nu wat er in Egypte aan de hand is. Hij laat weten dat het leven voor het volk Israel er nog steeds ellendig is. Het volk komt met haar klachten over de slavernij en de mishandeling tot de HERE. De HERE ziet dat. Het laat Hem niet onbewogen. Hij is de God van Psalm 116: “De HERE heb ik lief, Hij hoort mijn stem, mijn smeken, Hij luistert naar mij, ik roep Hem aan, mijn leven lang.” Vs 1,2
Eksodus 3:7-9 Dit is nou Sy tyd om Sy volk te verlos. Hy wat in die hemel woon, gaan nou op ‘n besonder manier vir Israel werk. Die resultaat van God se ingryping sal wees dat Israel uit Egipte kan trek na “’n goeie en wye land, ‘n land wat oorloop van melk en heuning.”
Kanaan is ‘n land waar alles wat mense nodig het om lekker te kan lewe oorvloedig aanwesig is. Die woorde melk en heuning wys op alles wat ‘n mens nodig het om goed te kan leef. Melk was een van die eerste lewensbehoeftes. Melk is toe gebruik om dikmelk, room, botter en kaas te maak. Melk is gebruik om te drink en ook om daarin te kook.Heuning het toe die plek gehad wat suiker by ons het. Heuning is ook as medisyn of om mense weer energie te gee, gebruik.
Kanaan was vir mense toe ‘n baie vrugbare land. Ons lees ook op ander plekke in die Bybel daarvan. Kyk o.a. Deut 4:21; 7:13; 8:7 e.v;11:10 e.v.; 28:3 e.v.
Baie opvallend is wat die Egiptenaar Sihune omtrent 2000 voor Christus van Kanaan skryf: “In Kanaan is daar vye en druiwe en meer wyn as water. Die heuning is daar oorvloedig en baie olie. Allerhande soorte vrugte hang daar aan die bome. Verskillende soorte koring was daar en baie groot troppe vee.”
Die HERE gee Sy volk regtig uit genade die mooiste wat bestaan. Ons is in geloof op pad na die hemelse Kanaan.
Exodus 3:8,9 De HERE laat Mozes weten dat de tijd van bevrijding voor Israel gekomen is. De tijd dat ze niet langer in slavernij hoeven te leven. De HERE zelf zal de bevrijder zijn. Hij zal ze brengen naar dat mooie en goede land Kanaan. Een land dat nu nog door andere volken bewoond en bezeten wordt. De HERE laat weten dat het Zijn land is. Dat betekent dat op het moment dat Hij dit land aan Zijn volk wil geven dat ook gebeurt. Het land Kanaan is het beeld van de hele aarde en zelfs van de nieuwe hemel en aarde. Het laat zien dat alles onder Gods beheer staat. Hij is de God van hemel en aarde!
Hij is ook de God die echt bij Zijn schepping betrokken is. De HERE is geen God op afstand. Hij is het die een luisterend oor heeft. Hij is zo vol zorg en liefde betrokken bij Zijn volk. We zien dat in vers 9. De HERE laat aan Mozes weten dat Hij echt luistert naar de noodkreet die vanuit Zijn volk tot Hem komt. Hij ziet de ellende van Zijn volk en gaat bevrijdend ingrijpen. Zo greep de HERE door Zijn Zoon te geven verlossend in in de geschiedenis. Om Zijn volk te redden. Ook als je het nu moeilijk hebt, mag je weten dat de HERE naar je luistert en kracht wil geven om op de been te blijven. Om in Christus als je Redder je houvast voor altijd te vinden.
Exodus 3:10 We beginnen met een nieuwe reeks meditaties vanuit het boek Exodus. Een hele tijd geleden hebben we dat gedaan vanuit Exodus 1:1-3:9. We geen nu verder waar we gebleven zijn. Mozes wordt nu hij 40 jaar uit Egypte weg is door de HERE geroepen. Hij is 80 jaar oud. Mozes wilde 40 jaar geleden zelf als leider van Gods volk gaan optreden. De HERE heeft hem geleerd dat je geroepen moet zijn en dat de HERE het op Zijn tijd en manier doet. Dat zijn ook voor ons vandaag belangrijke zaken. Soms willen wij dingen heel graag. Zijn we er van overtuigd dat mensen of de kerk ons nodig hebben. Toch komt het er niet van. Steeds weer gebeuren er dingen waardoor jij of ik niet dat kunnen gaan doen wat we graag willen. Dan is het zo belangrijk om dan op de HERE te blijven vertrouwen en hoe moeilijk ook je te bedenken dat de HERE op dat moment andere taken voor je heeft. Het kan ook zijn dat je nooit gaat doen wat je zo graag zou willen. Terwijl jij denkt dat jij daar nu juist de gaven voor hebt. Gods leiding in ons leven zegt dan iets anders. Het is goed en belangrijk om je dan juist aan Gods leiding in je leven toe te vertrouwen. Dat betekent dat de HERE jou of mij op een andere manier wil gebruiken zonder dat we daar altijd een verklaring voor kunnen vinden.
Wanneer Mozes er niet meer aan denkt en het ook niet meer wil, komt de HERE en zegt: “Nu dan, ga op weg. Ik zal u naar farao zenden”. Het is Gods tijd! Tijd om je daarin te schikken. Wie zich daarin schikt krijgt dan ook Gods zegen over zijn leven. Dat is zoveel beter dan mijn eigen ding gaan doen.
Eksodus 3:10-12 Die HERE roep Moses om na Farao te gaan en as leier van God se volk te gaan optree. Nou skrik hy vir God se roeping terug. Hoe kan hy wat niks anders as ‘n veewagter is na Farao gaan en hom aanspreek? Watter outoriteit het hy? Watter gesag het hy vir die Israeliete? Hy is al veertig jaar weg en is nie meer ‘n prins nie maar ‘n veewagter. Dan kom die HERE se antwoord. Hy gee vir Moses twee redes hoekom sy beswaar nie geldig is nie. Ons let vandag op die eerste rede wat die HERE noem. Dit is dat die HERE beloof dat Hy met Moses sal wees. Waar Moses in diens van God gaan, is Hy met hom, beskerm en lei Hy hom. Die belofte dat God met iemand of met Sy volk sal wees, lees ons steeds weer in die Bybel. Die sekerheid daarvan lê in Jesus Christus. Toe Hy gekom het, het die volgende gebeur: “En die Woord het vlees geword en het onder ons gewoon – en ons het Sy heerlikheid aanskou, ‘n heerlikheid soos van die Eniggeborene wat van die Vader kom – vol van genade en waarheid.” (Joh 1:14) Jesus Christus is die Immanuel, God met ons. Kyk Matt 1:23.
Ook ander wat God tot ‘n besondere taak in Sy diens geroep het, het hulle besware gehad en ook dan was God se antwoord dat Hy by hulle sal wees. Voorbeelde daarvan is Gideon en Jeremia. Kyk Rigt 6:16; Jer 1:8,19. Dit is nie net ’n belofte vir spesiale personen nie maar selfs vir almal wat by God se volk behoort. Die Here Jesus beloof ons in Matteus 28: “En kyk, Ek is met julle al die dae tot aan die voleinding van die wêreld. Amen.” vs 20. So kan ons as Christen weer de nuwe dag in.
Exodus 3:10-12 De HERE heeft de verbaasde Mozes gezegd dat Hij met hem mee zal gaan. Mozes zal er als leider van Gods volk niet alleen voorstaan. Het is niet zo dat de HERE hem een opdracht geeft en dat hij het verder zelf moet uitzoeken. Dat doet de HERE gelukkig nooit met Zijn kinderen. Hij geeft op het gebed de Heilige Geest die de kracht geeft om te kunnen doen wat God je geeft om te doen op deze wereld. Zo kun je altijd in alle omstandigheden als Gods kind leven. Niets is voor Hem te groot om jou en mij daarvoor de kracht te geven.
De HERE belooft Mozes dan ook een teken te geven dat Hij met hem is en dat Hij hem zal leiden. Het teken is dat nadat Mozes zijn belangrijke werk tegenover de Farao gedaan heeft hij samen met het volk Israël de HERE zal dienen bij de berg waar hij nu staat. Let er op dat het een belofte is die in de toekomst ligt. De HERE vraagt van Mozes eerst geloof, eerst vertrouwen. Geloven is om God te vertrouwen in wat Hij zegt en daaruit leven. De belofte van God komt altijd eerst en wie dan op Hem bouwt krijgt ook de inhoud van die belofte. Zo hebben wij de belofte gekregen dat wie vanuit de band aan Christus volgens Zijn Woord leeft vergeving krijgt. Dat je dan een toekomst krijgt die mooier is dan jij je kunt indenken en dat die toekomst nooit stuk te krijgen is. Geloven blijft altijd vertrouwen en leven met Hem die de enig volledig Betrouwbare is. Wij mogen weten dat Mozes later echt met het volk bij die berg de HERE heeft gediend. Je kunt op de HERE aan!
Eksodus 3:13-15 Die volgende wat Moses sê, klink nie dadelik as ‘n beswaar nie. Dit is die vraag wat hy moet doen as hy by sy volksgenote gekom het. As hy sê dat die God van hulle vaders hom gestuur het, wat is dan sy legitimasie? Wie moet hy sê wat hom gestuur het? Hy is bang dat die Israëliete hom nie dadelik as leier sal aanvaar nie.
Die vraag na die naam kan daarop wys dat die Israëliete toe nie meer werklik God se naam gebruik het nie maar net die woord God. As ‘n mensdie boek Genesis lees, is dit opvallend dat die naam HERE gereëld gebruik word maar in die geskiedenis van Josef lees ons die naam HERE amper nie meer nie. Dis net Jakob wat nog ‘n enkele keer die naam HERE gebruik. Dit kan daarop wys dat toe Israël in Egipte woon hulle al hoe meer van God begin praat het en die naam HERE al hoe meer in ongebruik geraak het. Dit lyk asof die God van Israël byna nie meer by Sy naam genoem is nie.
God sê nou vir Moses dat hulle Hom by Sy naam moet noem. Sy naam is: Jahwe. In ons Bybel is dit weergegee met HERE. Die Here God wys vir Moses wat hierdie naam beteken: “Ek is wat Ek is”.
Ons kan baie oor hierdie naam sê. Duidelik is dat die kern van die boodskap van hierdie naam is dat die HERE die volledig Betroubare is. Jy kan vir 100% op Hom bou en Hom vertrou. Wat Hy sê is waarheid en Hy doen wat Hy sê! Dit beteken vir Moses dat Hy kan bou op God se beskerming en leiding. Dit beteken vir ons dat wie op Hom vertrou mag weet dat Hy met jou is!
Exodus 3:13-15 Mozes wordt door de HERE, die de God van de vaders wrodt genoemd, gestuurd. Hij is God en Zijn naam betekent: Ik ben die Ik ben. Wanneer je daar over nadenkt dan zie je daarin een geweldige boodschap. De HERE maakt duidelijk dat Hij de God van het verleden is, de God van het heden en de God van de toekomst. Hij is en blijft altijd dezelfde. De voorvaderen hebben Hem al gekend. Zelfs onze eerste voorvader Adam heeft Hem gekend. De HERE heeft aan Adam laten zien dat Hij de God van de schepping is. Hij is de enige God. Hij is de eeuwige God. Onvoorstelbaar: Hij was er altijd en zal er altijd zijn. Zonder begin en einde. Dat kan alleen omdat Hij God is. Wij als schepselen kunnen ons dat niet voorstellen. Gelukkig hoeven we hier niet aan te twijfelen. Wij mogen ons aan die geweldige God als onze God en Vader toevertrouwen. Hij heeft laten zien in het verleden dat Hij de onveranderlijke God is. Dat heeft Hij aan de voorvaderen van Moses en alle Israëlieten laten zien. Dat heeft Hij ons laten zien. Hij heeft wat Hij beloofd heeft voor het volk Israël gedaan. Hij heeft dat voor ons gedaan door volgens Zijn belofte Christus als de Verlosser en het Licht van de wereld te sturen. Mozes kan maar op weg gaan want die ene God die in de geschiedenis bewezen heeft dat Hij de Almachtige en Betrouwbare is, stuurt Hem. Nog een opmerking over God die onveranderlijk is. Velen voelen dat vaak als negatief. Bedenk dan dat de Enige die in en in goed is onveranderlijk is. Dan ga je toch juichen dat je zo’n God mag hebben en Hij nooit verandert!
OOK DE GOD VAN DE TOEKOMST
Exodus 3:16,17 De HERE heeft aan Mozes laten horen wat Zijn naam betekent. De HERE heeft laten horen dat Hij de voluit Betrouwbare is. Dat heeft Hij laten zien in het verleden. Als de God van de vaderen. De voorouders van Mozes en van het hele volk in Egypte hebben ervaren dat de HERE Zijn Woord houdt. De HERE is de 100% Betrouwbare in het heden. Mozes kan echt op de HERE bouwen. Wie door de HERE een bepaalde taak in het leven krijgt, kan bij de Here God altijd terecht en krijgt wat hij of zij daarvoor nodig heeft. De HERE is ook de Betrouwbare als het om de toekomst gaat. Hij is namelijk als de enige God eeuwig dezelfde.
Je ziet in het vervolg dat Mozes juist voor de toekomst bang en bezorgd is. Hij ziet het niet zitten om zijn rustige leven van nu te verlaten voor een spannende toekomst. Hij kan niet overzien wat er allemaal gaat gebeuren als hij naar Egypte gaat. Hoe gaat het volk op hem reageren? Hoe moet het bij de machtige farao? Menselijk gezien zien wij vaak veel beren op de weg. De HERE zegt dat wat er ook in de toekomst gebeurt en waar je ook bang voor bent Hij er zal zijn. Je kunt ook dan op Hem aan. Je kunt je ook dan aan Hem toevertrouwen. Dan neemt Hij je mee al is het door de dood heen. Jezus Christus de Zoon van God heeft laten zien dat Hij de dood overwonnen heeft. De HERE is de God die leeft en van wie niets en niemand het leven kapot kan krijgen. Die God luistert naar het gebed van Zijn volk. Hij staat op tot redding van Zijn volk. Altijd weer.
GOD VAN DIE VOORVADERS
Eksodus 3:16,17 Moses kry die opdrag om na Egipte te gaan. Hy moet daar die oudstes van Israel bymekaar roep. Die HERE vertel ook vir Moses wat Hy dan vir hulle moet vertel. Hy moet hulle herinner aan die God van hulle voorvaders. Ons weet dat die volk in daardie tyd ook ander gode as die HERE die God van hulle voorvaders vereer het. Hulle moet weer hoor dat net die HERE God is en niemand anders nie. Die HERE het vir Abraham, Isak en Jakob beloof dat hul nakomelinge uit die land Egipte sal terugkeer na die beloofde land Kanaan. Hy het dit al gedoen in Genesis 15: “Weet beslis dat jou nageslag vreemdelinge sal wees in ’n land wat nie aan hulle behoort nie. Daar sal hulle slawe wees en onderdruk word, vier honderd jaar lank. Maar Ek sal die nasie straf wat van jou nageslag slawe maak, en dan sal hulle met baie besittings wegtrek.” Vs 13,14
Ons sien hier dat as die Israeliete slawe in Egipte word hulle nie wanhopig hoef te word nie. Dit is soos die HERE dit gesê het. Hulle kan weet dat die HERE ook beloof het dat Hy hulle daaruit gaan bevry. Ons sien in ons teks ook dat die HERE ’n genadige God is. Sy volk het in Egipte ook ander gode gaan dien en nogtans hou die HERE Sy belofte om hulle te bevry. Die HERE se trou en genade laat my dan weer dink aan (en my hart juig!) aan Rom 5: “maar God bewys Sy liefde tot ons daarin dat Christus vir ons gesterf het toe ons nog sondaars was.” Die HERE hou Sy belofte wat Hy aan sondaars doen om hulle te red. Ek roem in God en in Hom alleen!
GOD VAN NABIJ
Exodus 3:16,17 Wat kan Mozes vertellen aan het volk dat in Egypte onderdrukt wordt? Dat volk dat als slaven misbruikt wordt. Een volk dat in een hopeloze situatie lijkt te zitten. Een volk dat geen enkele steun in Egypte of van buiten heeft te verwachten. Dan is het ook nog eens zo dat Egypte op dat moment een wereldmacht is dat tot de tanden toe bewapend is. Ze maken als ze in opstand komen geen enkele kans. Het is echt heel beroerd.
Dan zien wie hoe de HERE echt is. Hij is geen God op afstand. Hij is niet de God die de wereld en mensen als een speeltje gebruikt. Hij is niet de God die als Hij het leuk vindt zich even met je bemoeit en daarna Zijn interesse in jou weer kwijt is en je aan je lot overlaat. Zo is de HERE niet! Hij is de Vader van Zijn volk. Zijn hart klopt onverklaarbaar warm voor zondaren en Hij roept ze in liefde tot Hem. Hij is ook de God die Zijn belofte houdt. Hij heeft beloofd om naar het volk Israël om te zien. Wat lezen we in onze tekst? Dat Hij de ellende van Zijn volk ziet. Het is een zien met liefde en bewogenheid. Wat er met Zijn volk gebeurt, wat er met jou als kind van God gebeurt, ziet de HERE als een vader die om Zijn kinderen geeft! Hij maakt juist Zijn belofte aan het volk, dat uit genade Zijn volk is, waar. Hij heeft beloofd dat Hij na een moeilijke tijd dat volk uit de moeite in het beloofde land zal brengen. Die tijd is gekomen. Dat kan Mozes gaan vertellen. Zo had de HERE beloofd dat de grote Verlosser van zonde en dood zou komen. Hij is in Jezus Christus ook echt gekomen!
Eksodus 3:18-20 Die HERE sê vir Moses dat hy nie besorg hoef te wees nie want Hy sorg daarvoor dat Israel na hom sal luister. As dit sover is, moet Moses met Israel se belangrikste leiers na die Farao gaan. Hulle moet dan vir Farao vra of die volk drie dagreise die woestyn mag intrek om daar aan die HERE te offer. Die rede wat hulle vir die Farao moet gee, is: “omdat die HERE ons ontmoet het”. Dit wys daarop dat die HERE op ‘n besondere manier aan hulle verskyn het en ‘n besondere boodskap vir hulle gehad het. Dit wys op God se verskyning aan Moses en die boodskap wat Moses namens die HERE aan Sy volk gebring het. Is die vraag om drie dagreise die woestyn in te trek ‘n eerlike vraag? Want dit gaan tog daarom dat Israel na Kanaan kan trek! Ons moet bedink dat hierdie vraag verseker ‘n eerlike vraag is. As Farao dit sou toegestaan het, sou Moses nie dadelik met die volk na Kanaan getrek het nie. Dan sou ‘n volgende versoek wees om na die beloofde land te mag gaan. Die vraag om drie dagreise die woestyn in te trek is ‘n vraag wat Farao se gesindheid moet toets en wys.
Die HERE bring ook ons meerdere kere in omstandighede waarin ons gesindheid getoets word. Skielik kan jy iewers is waar sleg van die HERE en Sy Woord gepraat word. Bly jy of ek dan stil of kan ons uit liefde vir die HERE en Sy Woord nie stil bly nie. Is dit so dat ons dan ook bewoë is met hulle wat verkeerd oor die HERE praat en dat ons bewoë is met die mense wat dit moet hoor? Die liefde dring dan om te praat om te getuig van die enige en 100% eerlike God.
WONDER: OORDEEL EN BEVRIJDING
Exodus 3:18-20 De HERE vertelt Mozes dat hij naar Farao moet gaan met de vraag om het volk voor een aantal dagen te laten gaan om Hem op een bijzondere manier te dienen. Dat moet dan een voorbode zijn voor de volledige bevrijding uit de slavendienst in Egypte. De HERE kent niet alleen het verleden en het heden. Hij is God en Hij kent ook de toekomst. Niets ontgaat Hem en ook niets overkomt Hem als een verrassing. Zonder dat dit iets van onze eigen verantwoordelijkheid afdoet.
De HERE vertelt Mozes dat als hij naar de wereldheerser zal gaan die geen toestemming zal geven. Het zal ook niet zo zijn dat als er langer gepraat wordt de Farao ze voor een aantal dagen zal laten gaan. De wonderen van God zullen er aan te pas moeten komen om de Farao tot andere gedachten te brengen. Dan zal het zelfs zo ver komen dat de Farao zal zeggen: ga alstjeblieft weg. Niet voor een paar dagen maar voor altijd.
Gods wonderen zijn bevrijdend voor wie Hem volgt. Ze zijn oordeel en straf voor wie Hem niet gehoorzaam wil volgen. Dat zie je straks ook bij de 10 plagen. Die 10 plagen zijn plagen voor Farao en de Egyptenaren. Het zijn tekens van Gods bevrijdende macht voor Gods volk. We zien dit later ook als God in Christus Zijn bevrijding komt geven voor wie Christus als zijn God en Verlosser wil volgen. Christus dood en opstanding zijn de doodsteek voor dood en duivel. Zij zijn de doodsteek voor ieder die zijn eigen leven wil leiden. Ze zorgen voor vergeving en eeuwig leven voor wie Christus volgt.
'N RIJK VOLK
Eksodus 3:21,22 Die wonders wat die HERE gaan doen, sal wys dat Israel in Sy guns staan. Egipte sal gestraf word en nie Israel in Gosen nie. Dit wys vir die Egiptenaars dat Israel die HERE se volk is. As die Egiptenaars dit sien, het die tyd gekom dat Israel die buit van ‘n oorwinnaar ontvang. Israel wat in God se guns staan, mag nie as ‘n verloorder uit Egipte vertrek nie. Die Israelitiese vroue moet van die Egiptiese vroue kosbare voorwerpe vra. Dit is nie ‘n vryblywende vraag nie maar die bevel van ‘n oorwinnaar. So sal God se volk as ‘n ryk volk uit Egipte vertrek. Hulle was ‘n arm slawevolk maar deur God se wonder kan hulle as ‘n ryk volk uit Egipte trek. Hulle seuns en dogters sal die rykdomme van Egipte dra wat dan Israel se eiendomme geword het. Kyk Gen 15:14; Psalm 105:37. 'n RYK VOLKMoses het later ook hierdie opdrag vir die volk gegee en die volk het dit ook uitgevoer. Kyk Eks 11:2; 12:25,36.
God se volk bestaan in die geskiedenis dikwels uit arm en onbelangrike mense in die oë van ander. Gods se kinders word verdruk en vervolg. Dit lyk asof God se volk vir niks glo nie. Dit lyk asof die geloof in Christus net nadelig vir jou lewe is. ’n Lewe volgens God se gebooie sorg meerdere kere daarvoor dat jou loopbaan nie so voorspoedig is as die van ander nie. Dat jy nie op die Sondag wil werk nie kan beteken dat jy afgedank word. Die HERE maak duidelik dat die tyd kom dat God se kinders wat regtig vir Hom leef die hele aarde sal besit! Hulle sal as konings leef op die nuwe hemel en aarde!
Exodus 4:1 De HERE heeft Mozes geroepen om naar Egypte te gaan en als leider van Zijn volk te gaan optreden. De HERE heeft hem ook een teken gegeven dat Hij met Mozes zal zijn. Dat teken is de belofte dat Mozes bij dezelfde berg als waar hij nu staat over een tijdje met het volk Israël zal staan om de HERE daar te dienen. De HERE laat zo zien waar het in het geloof om gaat: vertrouwen op Gods belofte. Vertrouwen op de enige God. De God die belooft! Dat valt ons als zondige mensen vaak zwaar. Onze zonde is dat wij de HERE niet echt vertrouwen. Zo was het bij de eerste zonde in het paradijs. Adam en Eva vertrouwden toen niet volledig op wat de HERE gezegd had. Dat is ook de ellende van twijfel. Daarom kun je twijfel nooit goed noemen.
Je ziet hier bij Mozes ook de twijfel. Hij uit dat zelfs heel beslist. Hij zegt dat het geen zin heeft om te gaan omdat het volk hem niet zal geloven. Hem niet zal vertrouwen als hij gaat zeggen dat de HERE hem gestuurd heeft. Deze woorden bij Mozes komen voort uit het niet volledig vertrouwen op de HERE. De HERE is het die in Zijn Naam al heeft laten zien dat Hij de volledig Betrouwbare is die altijd doet wat Hij belooft. Hij heeft in 3:18 gezegd dat de Israëlieten naar Mozes zullen luisteren. Hij zal daarvoor zorgen. Toch denkt Mozes dat het niet zo is. Het is voor ons vaak zo moeilijk is om de HERE helemaal te vertrouwen. Dat komt bij ons omdat wij zelf niet zo betrouwbaar zijn van onszelf. Zoals de waard is vertrouwd hij zijn gasten. Laten we bidden dat de Geest ons dat wantrouwen afleert!
DIE TEKEN VAN DIE SLANG
Eksodus 4:2-9 Die HERE het nog geduld met Moses. Hy gee vir hom drie tekens waarmee hy mense wat sy roeping betwyfel dadelik verkeerd kan bewys. Hierdie tekens is ook tekens van God vir Moses. Dit moet ook vir hom bewys dat die HERE hom roep en dit nie nodig is om maar aan een enkele woord van God te twyfel nie.
Die eerste teken is dit dat Moses se kierie in ‘n slang verander en die slang wat weer in ‘n kierie verander. Slangebeswering was toe in Egipte bekend en was ‘n kuns wat goed ontwikkel was. Dit was veral die Afrikaanse volk van die Psyllae wat vanweë hierdie kuns bekend was en ook in Egipte daarmee gewerk het. Hulle het deur kruie, deur sing, deur die uitspreek van spreuke en deur hipnose slange in bedwang kon hou. Dit het selfs sover gegaan dat hulle slange heeltemal kon laat verstyf waardeur kieries gelyk het. Sommiges kon dit selfs met krokodille regkry.
Die HERE maak duidelik dat ons by die eerste teken nie met hierdie kuns te doen het nie. Dit gaan hier om ‘n direkte ingryping van God. Dit gaan hier om ‘n egte kierie wat in ‘n egte slang verander en ‘n egte slang wat weer ‘n egte kierie word. Die HERE is nie ’n goëlaar nie. Hy mislei ons nie deur toertjies nie! Hy is ook nie ’n toordokter nie. Die HERE is die Almagtige wat regtig met Sy mag en liefde Sy kinders wil red en dra na die ewige lewe. Hy alleen kan Sy volk vir altyd bevry. Bevry uit die mag van die ou slang, die duiwel deur Jesus Christus.
Exodus 4:2-9 We hebben gisteren gezien dat een van de tekenen die de HERE Mozes geeft om te kunnen doen, is dat hij zijn staf in een slang kan laten veranderen. Als hij de staf op de grond zal gooien, wordt het een slang. Dat is geen trucje maar echt. Als je dan verder leest, zie je hoe belangrijk het is om ook op de kleine dingen te letten.
Als Mozes namelijk zijn staf op de grond gooit wordt het een echt gevaarlijke slang. Mozes zal beslist de soorten slangen die daar leefden gekend hebben. Hij zal geweten hebben voor welke slangen je moest oppassen. Dit was een heel gevaarlijke slang want Mozes vlucht er voor weg.
De HERE maakt duidelijk dat Mozes voor deze slang niet bang hoeft te zijn. Hoe gevaarlijk gewoonlijk ook. Dat zie je als de HERE aan Mozes de opdracht geeft om de slang bij zijn staart te pakken. Dat is een heel vreemde opdracht! Wie namelijk een slang bij zij staart pakt, wordt gewoonlijk door de slang gebeten. Bij zijn staart pakken is heel onverstandig. Je moet een slang vlak achter zijn kop zien te pakken zodat hij je niet kan bijten. Door de opdracht die de HERE aan Mozes geeft, laat Hij zien dat deze slang voor Mozes als geroepen knecht van God ongevaarlijk is. Het is voor hem als een tam huisdier door Gods regering. De HERE regeert tot geluk van Zijn volk over alles. Voor Zijn volk op weg naar de totale vrede tussen alles en iedereen in de schepping. De manier waarop Mozes de slang moet pakken laat zien dat hij geen slangenbezweerder is maar Gods bijzondere knecht.
DIE HERE MEER AS SIEKTES
Eksodus 4:2-9 Moses vertrou op die HERE en vat die slang by sy stert en dan het hy weer ‘n kierie in sy hand. Die manier dat Moses die slang by sy stert vat sal vir mense al duidelik maak dat hy nie ‘n slangebesweerder is nie. As Moses hierdie teken uitvoer sal dit vir die Israeliete bewys dat God hom na hulle gestuur het. Dit moet vir die Israeliete bewys dat die HERE werklik aan Moses verskyn het en dat hy met God se gesag tot hulle kom.
Die HERE gee vir Moses ‘n tweede teken. Hy moet sy hand in sy boesem steek. As hy hom daarna uit die vou van sy klere haal, is sy hand wit. Sy hand is vol melaatsheid. Melaatsheid is in die Bybel ‘n versamelnaam vir allerhande huidsiektes. Dit kan ernstige en minder ernstige siektes wees. Melaatsheid het ‘n mens onrein vir God gemaak. ‘n Melaatse moes in afsondering lewe en as hy weer gesond geword het moes ‘n priester hom na ondersoek weer amptelik gesond verklaar.
Hierna moes Moses sy hand weer in sy boesem steek en weer daaruit haal. Toe sy hand weer uit die vou van sy klere kom is niks meer van melaatsheid sigbaar nie. Die HERE bewys hier dat Hy siektes kan stuur en weer genees. Kyk Deut 32:39. Dit gaan hier om tekens om te wys wie Moses is. So het Christus ook wonders gedoen wat tekens was om te wys wie Hy was en is. Die Seun van die lewende God wat die Vader as die beloofde Verlosser gestuur het. Dit gaan daarom om dat ook as daar nie tekens is ons Christus as ons Heer en Meester in ons lewe volg.
GEBREK AAN GELOOF
Eksodus 4:10-12 12 Moses is nie lus om hierdie opdrag in God se diens te doen nie. Hy kom daarom nou met ‘n nuwe beswaar. Hy sê vir die HERE dat Hy vir hierdie taak nie die goeie persoon gekies het nie. Hy is hiervoor nie die regte persoon nie want hy is “swaar van mond en swaar van tong”. Dit wil sê dat hy nie maklik praat nie en dit is tog nodig as ‘n mens ‘n leier van ‘n volk is en hy met die Farao moet praat. Iemand wat sukkel om te praat en te formuleer kan dit tog nie doen nie! Moses sê dat hy nog nooit ‘n man was wat maklik gepraat het nie. Die HERE se reaksie is nou baie direk en wys ook ‘n duidelike teregwysing. Hy herinner Moses daaraan dat Hy God is. Hy is dit wat elke mens gemaak het en vir elke mens dit gee wat hy nodig het. Hy gee vir die mens ‘n mond en maak mense stom, blind, siende en blind. Dit lê almal in Sy hand. Die HERE ontmasker so Moses se onwil en sy gebrek aan geloof. Die HERE vat nie langer meer nonsens nie. Moses moet weet dat Hy die HERE is en dat hy nou moet gaan. Hy sal met Moses se mond wees. Hy sal die woorde in Moses se mond lê en daarvoor sorg dat hy op die regte tyd die regte woorde praat. Hierdie dinge wys vir ons dat die HERE ons altyd op die gebed gee wat ons in daardie omstandighede nodig het. Dit laat my ook denk aan wat die Here Jesus in Matteus 10 sê: “Wanneer hulle julle uitlewer, moet julle julle nie bekommer oor hoe of wat julle moet sê nie, want op daardie oomblik sal God aan julle gee wat julle moet sê. Dan is dit nie julle wat praat nie, maar die Gees van julle Vader wat deur julle praat.” Vs 19,20
Exodus 4:13-14 De HERE heeft duidelijk gemaakt dat al de bezwaren die Mozes heeft ingebracht tegen zijn roeping niet geldig zijn. Dat betekent niet dat de HERE de bezwaren van Mozes niet serieus genomen heeft. Wij als mensen kunnen soms zomaar over dingen die de ander naar voren brengt heen walsen. Omdat wij gewoon willen dat de ander doet of denkt zoals wij het willen. Wij willen dan onze zin krijgen. Zo is het met de HERE nooit. Bij Hem is er echte liefde die niet over een ander heen walst. Hij heeft dan ook heel echt en eerlijk naar Mozes geluisterd. Al heeft Hij in Mozes hart gezien dat die eigenlijk niet wil. Toch geeft de HERE met liefde antwoord. Hij maakt duidelijk dat die dingen waarin Mozes vindt dat hij niet goed genoeg is door Hem voorzien zullen worden. De HERE zal zorgen dat Mozes echt kan doen waartoe God hem roept. Dat doet de HERE nog altijd. Zo is Hij en zo blijft Hij. Hij is betrouwbaar en onveranderlijk. Gelukkig!
Dan komt naar boven dat Mozes gewoon niet wil. Hij wil in zijn vertrouwde leven wat hij nu heeft niet gestoord worden. Het wordt nu duidelijk dat zijn bezwaren voortkomen uit een niet willen. Dan laat de HERE zien dat zo’n houding Hem boos maakt. Hij wil alles geven en jij als klein mensje zegt: HERE ik wil dit niet. Dan deserteer je uit Gods leger. Laten we ons voorbeeld juist nemen in de Here Jezus die voelde hoe geweldig zwaar Zijn taak als Verlosser wordt. Hij bidt dan: “Vader, als U wilt, neem deze drinkbeker van Mij weg; maar laat niet Mijn wil, maar de Uwe geschieden.” Lukas 22:42
AARON OP PAD?
Eksodus 4:13,14 Die HERE het vir Moses baie duidelik gewys wat die werklikheid is. Moses kan nou op geen enkele manier nog besware inbring nie. Moses moet nou gaan of wys dat hy nie wil nie. Moses voel dat dit wat hy gaan sê God sal ontstel. Hy begin daarom met die woordjie ag. Hy smeek die HERE om ‘n ander in sy plek te stuur. Moses se woorde maak die HERE kwaad. Hy het nou vir Moses alles gegee waardeur hy sonder angs en onsekerheid sy opdrag kan uitvoer en nog wil hy nie. Hy ontslaan Moses nie van sy taak nie maar sê dat Hy sy broer Aaron sal stuur. Aaron kan goed praat en sal saam met Moses hierdie werk doen. Die HERE vertel ook dat Aaron nou op pad gaan. Dit beteken dat Hy op een of ander manier Aaron geroep het en die bevel gegee om na Moses in Midian te kom. Aaron word hier die Leviet genoem. Dit is vir Moses tog nie nodig dat die HERE van Aaron die Leviet praat nie? Ons moet bedink dat in Israel meer mans die naam Aaron gedra het en daardeur mense ook byname gekry het om hulle te kan onderskei. Die lyk asof Moses se broer bekend gestaan het as Aaron die Leviet. Die HERE reël ook die verhouding tussen Moses en Aaron as hulle saam in Sy diens staan. Aaron is Moses se ouer broer nogtans sal hy nie bo Moses of gelyk aan hom staan nie. Moses bly die leier. Die HERE sal met hom praat en dan moet Moses vir Aaron die boodskap oorbring wat dit weer vir die volk of die Farao moet kommunikeer. Die HERE gebruik en kies uit wie Hy wil. Geen mens kan daarvoor sorg dat God se plan nie werklikheid word nie.
Exodus 4:13-17 De HERE bevestigt ondanks het kleingeloof van Mozes dat Hij met Mozes en Aaron zal zijn. Het is niet zo dat Mozes stom wordt zoals Zacharia toen hij in kleingeloof op de engel in de tempel reageerde. Mozes zal spreken en dan zal duidelijk worden dat hij dat echt kan. Mozes zal wat de HERE tegen hem zegt aan Aaron vertellen zodat die het tegen het volk en tegen farao kan zeggen. Aaron is de woordvoerder. Hij is de mond van god Mozes. Mozes is geen god in de zin dat hij meer dan een schepsel is. Hij is de belangrijkste persoon op dat moment op aarde. Belangrijke personen worden in de Bijbel wel vaker goden genoemd zoals in Psalm 82.
De HERE noemt Mozes hier god omdat hij straks tegenover farao komt te staan. Farao is in de ogen een van de goden. Hij hoort bij de goden van de wereld. De HERE laat straks zien dat die Egyptische godenwereld met de farao als aardse vertegenwoordiger daarvan niets voorstelt. Dat laat god Mozes in naam van de enige echte God in het gevecht met farao zien. Mozes is dan de directe menselijke vertegenwoordiger van de HERE op aarde. Aaron mag de boodschap die Mozes van de HERE gekregen heeft overbrengen. De HERE heeft nu gezegd hoe het zal gaan en daarom kunnen ze op pad! Met de staf van God in de hand om ook te laten zien wie ze zijn. Als de HERE met je is en je Gods boodschap, het evangelie van Christus de wereld inbrengt dan is God met je! Dan kun je met een hart dat rust in Hem vindt het leven aan. Hoe spannend het ook wordt.
Eksodus 4:18-20 Moses keer na sy ontmoeting met die HERE by die berg Horeb na sy gesin terug. Hy bring die trop weer by sy skoonvader Jetro. Dit is duidelik dat toe die vader of die skoonvader groot gesag oor sy volwasse kinders, ook as hulle getroud was, gehad het. Ons sien dit as Jakob by Laban wegtrek want dan vlug hy omdat hy bang is dat sy skoonpa geen toestemming vir hulle vertrek sal gee nie. Kyk Gen 31.
Moses vra vir sy skoonpa of hy met sy familie na Egipte mag teruggaan. Hy noem as rede daarvoor dat hy wil sien hoe dit met sy volksgenote in Egipte gaan. Die opvallende is dat Moses op hierdie oomblik niks van sy ontmoeting met die HERE vir Jetro vertel nie. Hy praat ook nie van God se opdrag vir hom nie. Hy hou sy opdrag nog geheim. Jetro staan Moses se versoek toe. Die HERE sorg dat alles voorspoedig verloop. Moses het in sy vraag vir Jetro gewys dat hy nou die opdrag wat die HERE vir hom gegee het, aanvaar het. Hy het sy verset opgegee.
Die HERE bemoedig Moses deur te vertel dat die manne wat hom geken het en vir hom ’n gevaar sou wees gesterf het. Ons sien hier dat die HERE ons regtig ken. Hy weet ook wat ons sorge is. Hy weet waarvoor en voor wie ons bang is. Sonder dat Moses dit gesê het, is dit die HERE wat hierdie angs uit Moses se lewe wegneem. Die HERE is regtig ’n wonderlike Vader! Ons kan ook ons angs en kleingeloof by die HERE bring in die gebed en die HERE sal voorsien!
IN DIENST VAN DE HERE
Exodus 4:19,20 Schoonvader Jetho vindt het goed dat Mozes naar Egypte gaat. Hij wenst Mozes daarbij Gods vrede toe. De vrede die ook bescherming inhoudt. Dan komt de HERE weer naar Mozes toe. Er is nu echt niets meer dat in de weg staat om te gaan. Mozes kan in de toestemming van zijn schoonvader zien dat de HERE werkt. Hij neemt eventuele obstakels weg omdat Hij Mozes voor Zijn plan van verlossing wil gebruiken. De HERE staat als de enige God boven de geschiedenis. Hij stuurt later Zijn Zoon als de Verlosser. Hij zorgt voor het onmogelijke. Hij laat de Here Jezus de kindermoord in Bethlehem overleven hoe grondig koning Herodes het ook aangepakt heeft. De HERE roept en dan staat er zo heel treffend dat hij de staf van God in zijn hand heeft wanneer hij samen met zijn gezin op pad gaat. Het is die heel gewone staf van Mozes die hij steeds als herder gebruikt heeft. Die staf wordt nu de staf van God genoemd. Die staf heeft van de HERE een bijzondere functie gekregen. Deze gewone staf is een heel bijzondere staf geworden. Zo zou je zelfs de woorden ‘staf van God’ kunnen vertalen. De woorden ‘van God’ kunnen in het Hebreeuws ook een overtreffende trap zijn. Het gaat om de staf die de meest bijzondere is die er bestaat. Die staf laat ook zien dat de HERE met Mozes en zijn gezin meegaat. Het is een voorrecht als je in Gods bijzondere dienst staat en je gezin gaat mee. We zien in het vervolg nog hoe ellendig het is als het gezin dat met tegenzin doet. Wat een zegen als je mag ervaren wanneer je als man en vrouw samen in de dienst aan de HERE mag staan.
DE HERE IS GOD
Eksodus 4:21-23 Die HERE gee nou vir Moses se laaste instruksies voordat hy in Egipte kom. Moses moet mooi daaraan dink dat hy ook al die tekens voor Farao doen waartoe God hom mag gegee het. Dit is die drie tekens waarvan ons in 4:2-9 lees. Hy moet dit nie net vir die Israëliete wys nie maar ook voor Farao.
Die HERE wys ook dadelik vir Moses dat hy nie moet verwag dat die Farao nadat hy die tekens gesien het so onder die indruk is dat hy Israel dadelik sal laat gaan nie. Moses moet nie teleurgestel en raadop raak as die Farao weier en hom bly verset nie. Ons lees later ook meerdere kere as die HERE profete roep, dat hulle prediking veral verharding teen Hom sal bewerk. ‘n Voorbeeld daarvan is Jesaja. As die HERE hom op ‘n besondere manier in Jes 6 geroep het, lees ons in vers 9,10: “En die HERE het gespreek: Gaan sê aan hierdie volk: Hoor altyddeur, maar verstaan nie, en sien altyddeur, maar bemerk nie. Maak die hart van hierdie volk vet en maak hulle ore swaar en bestryk hulle oë, sodat hulle nie sien met hulle oë en met hulle ore nie hoor en hulle hart nie verstaan nie, en hulle hul nie bekeer en gesond word nie.” Wys dit dat die HERE hard is? Nee, dit wys dat hy in liefde regverdig is. Somstyds het die tyd gekom dat menses o erg gesondig het dat ’n klop op hulle hart se deur net nog teenstand veroorsaak. Die skuld lê dan nie by die HERE nie. Die HERE wys in Sy straf Sy grootheid. Hy dwing die wêreldheerser Farao ondanks st verset op die knieë. Die HERE is God!
GEEF JE OVER AAN DE GOEDE GOD
Exodus 4:21-23 De HERE zal het hart van Farao hard maken. Hij zal er voor zorgen dat de Farao zich lang blijft verzetten tegen Zijn bevel om Zijn volk te laten gaan. Dat lijkt vreemd. Dat lijkt in de ogen van sommige mensen zelfs sadistisch. Toch is dat zeker niet het geval. De HERE is de enige God en in Hem is niets anders te vinden dan wat echt goed is. Hier komt heel duidelijk uit dat het de HERE is die regeert. We lezen dat ook heel duidelijk in Romeinen 9: ”Zo hangt het dan niet af van hem die wil, ook niet van hem die hardloopt, maar van God Die Zich ontfermt. Want de Schrift zegt tegen de farao: Juist hiertoe heb Ik u verwekt: dat Ik in u Mijn kracht bewijzen zou, en dat Mijn Naam verkondigd zou worden op de hele aarde. Dus Hij ontfermt Zich over wie Hij wil, en Hij verhardt wie Hij wil.” Vs 16-18 Wanneer wij zoiets lezen, komt bij velen de gedachte op dat het dus allemaal niet uitmaakt en dat je dus geen eigen verantwoordelijkheid hebt. De gedachte aan oneerlijkheid bij de HERE is er bij ons dan weer snel. Wat is het belangrijk dat we steeds weer bedenken dat de HERE echt in en in goed is. Paulus weet heel goed hoe wij als mensen volgens onze logica vaak denken. Daarom volgen op vs 16-18 meteen de volgende woorden van de Geest: “U zult dan tegen mij zeggen: Wat heeft Hij dan nog aan te merken? Want wie heeft Zijn wil weerstaan? Maar, o mens, wie bent u toch dat u God tegenspreekt? Zal ook het maaksel tegen hem die het gemaakt heeft, zeggen: Waarom hebt u mij zó gemaakt?” vs 19,20 Geef je ook vandaag weer over aan de ene goede God!
Eksodus 4:24-26 Nadat Moses sy laaste instruksies van die HERE gekry het, het hy met sy gesin in die pad geval. Iewers nog voordat hulle die berg Horeb bereik het, oornag hulle. Dan gebeur iets wat ‘n mens nie verwag nie. Die HERE wat Moses geroep het, verander vir hom in ‘n teënstander. Selfs so dat die HERE hom met die dood bedreig. Dit is duidelik dat Moses niks meer kan doen nie. Hy is in God se dodelike greep. Ons weet nie presies wat gebeur het nie. Een ding is duidelik dat die sitasie baie ernstig is. Die oorsaak vir hierdie situasie lees ons in vers 25. Dit is op een of ander manier vir Sippora duidelik dat sy haar seun moet besny om die lewe van haar man te red. Dit lyk die mees waarskynlike dat Moses sy tweede seun Eliëser vanweë teënstand van sy vrou nie op die agtste dag laat besny het nie. Gersom is dalk as eerste seun nog wel besny maar Sippora se afkeer hiervan het so groot geword het dat Moses dit by Eliëser nie meer gedoen het nie. Later lees ons dat Moses twee seuns het. Kyk by 18:4. Hoekom word die HERE Moses se teenstander as Moses saam met sy gesin na Egipte gaan? Die HERE wys Moses hier dat ’n leier ook ’n voorbeeld moet wees. Die besnydenis behoort by ’n lewe volgens God se wil. Gen 17:14 Die HERE word Moses se teenstander om daarvoor te sorg dat hy voordat hy by die volk kom ook regtig die voorbeeld is. Ons sien ook in die Nuwe Testament dat ampsdraers voorbeelde moet wees: “Pas die kudde van God goed op …… deur ’n voorbeeld vir die kudde te wees.” 1 Petrus 5:2,3
Exodus 4:24-26 Het wordt Sipppora duidelijk dat zij een van haar zonen moet besnijden om het leven van haar man Mozes te redden. Het lijkt het meest waarschijnlijk dat Mozes zijn tweede zoon Eliëzer niet besneden heeft. Omdat Sippora het niet wilde. De eerste zoon Gersom is waarschijnlijk wel besneden maar de afkeer van Sippora was zo groot dat Mozes het bij de tweede zoon niet meer gedaan heeft. Sippora pakt ten einde raad dan toch maar een mes om hun onbesneden zoon te besnijden. Je hoort de afschuw over de besnijdenis bij haar nog in de woorden: “Zij wierp die voor Mozes' voeten en zei: Werkelijk, je bent voor mij een bloedbruidegom.” Vs 25 Het is een heel duidelijk verwijt. Je ziet hier bij Sippora een bepaalde ergernis vanuit eigen gevoelens tegen dingen die de HERE zelf ingesteld heeft. Die bij het dienen van Hem horen. Dat er bloed moet vloeien bij de besnijdenis en ook bij de offers is niet omdat de HERE graag bloed wil zien. Nee, de oorzaak daarvan zijn wij als mensen die Gods oordeel over ons hebben opgeroepen. Het bloed dat in de schepping in dienst van de HERE moest vloeien laat zien dat wij met ons leven schuldig staan en de dood verdiend hebben. Het aanwijzen van onszelf als zondaars die de dood verdiend hebben en elke dag vergeving nodig hebben, roept in onze tijd ook ergernis op. Dat willen velen zelfs in kerken niet horen. Het betekent in feite dat je het echte evangelie van de Verlosser Jezus Christus die je elke dag nodig hebt niet wilt. Leg die ergernis af en ga met je leven elke dag naar Christus en zoek je leven in Zijn bloed!
WIE IS DIE GOD WAT LEEF?
Ons gaan na meditasies oor die brief aan die Filippense weer verder met meditasies oor die boek Eksodus. ons gaan nou begin by hoofstuk 5.
Eks 5:1-2a: "En daarna gaan Moses en Aaron en sê vir Farao: So spreek die HERE, die God van Israel: laat my volk trek, dat hulle vir My 'n fees kan hou in die woestyn. Maar Farao antwoord: Wie is die HERE na wie se stem ek moet luister om Israel te laat trek?"
Die Israeliete het Moses en Aaron as hulle leiers aanvaar. Hulle gaan nou na Farao. Hulle kom daar nie in die eerste plek as die Israeliete se verteenwoordigers nie. Moses en Aaron kom in die eerste plek namens die HERE, die God van Israël. Hulle bring Sy boodskap vir Sy volk aan die Farao oor.
Dan klink God se bevel vir Farao dat Hy Israel moet laat gaan om ‘n fees vir Hom in die woestyn te vier. Die HERE se bevel is vir Farao iets wat hom diep raak. Die Farao was in die oë van die Egiptenaars ook self ‘n god en so het hulle hom ook vereer en aanbid. Farao en die Egiptenaars voel dit as ‘n geveg tussen God en god Farao.
Farao se antwoord is vol van hoogmoed en veragting. Wat dink hierdie verteenwoordigers van hierdie slawevolk? Hulle is niks anders as ‘n slawevolk dan kan die god wat hulle dien ook nie magtig wees nie. Egipte is ‘n wêreldmag en dit bewys al dat die gode van Egipte baie magtiger as die God van Israel is. Farao wat self god is hoor nou die naam HERE.
Ons sien hier wat baiekeer gebeur. Mense dink vanuit wat hulle hier op aarde sien. Wat die meeste mense doen of dink, wat die magtigste party dink of doen sou die regte ding wees. Hoe belangrik is dit dat ons verder kyk as wat op hierdie wêreld gebeur. As ons let op wie hier die magtigste is, laat ons ons deur die sonde en die duiwel saam neem na die ewige dood waarin ook die Farao geëindig het. Die HERE gaan vir Farao wys dat Hy die enigste lewende God is!
Eksodus 5:2: "Maar die Farao antwoord: Wie is die HERE na wie se stem ek moet luister om Israel te laat trek? Ek ken die HERE nie, en ek sal Israel ook nie laat trek nie."
Die kans is baie groot dat die Farao nog nooit die naam HERE gehoor het nie. Dalk het die volk al baie lank die naam HERE baie min of heeltemal nie meer gebruik nie.
Farao se antwoord is vol van spot en minagting. Hy weet niks van die HERE nie. Hy het ook nog nooit wat van die God van Israel gesien nie. Waar is die god, mense moet nie bedink dat hy hom deur ‘n boodskap van hierdie sogenaamde god laat beindruk nie. Die HERE stel niks voor nie en daarom sal hy ook verseker nie Israel laat gaan nie. Farao se woord oor die HERE staan heeltemal in teenstelling met die werklikheid. Die HERE is die enigste God wat in Sy heerlikheid bo alles en almal uitstyg. Kyk o.a: Eks 15:11; Ps 35:10; 71:19; 86:8; 89:7-15; 113:5-9.
Dit is duidelik dat Farao nie die bestaan van die HERE ontken nie. Dit was toe onbestaanbaar want die mense het geglo dat elke volk en land sy eie gode gehad het. Die een god was baie sterker as die ander god. Farao meen dat dit nie nodig is om na die HERE te luister nie. Die HERE moet ‘n baie swak god wees want Hy het Israel nie verder as slawerny kon bring nie.
Ons sien hier gebeur wat ook in ons tyd gebeur. Mense sê vir jou dat hulle nie van Christus weet nie. Hulle het die HERE nog nooit gesien nie. As hulle na die wêreld met al die probleme kyk dan kan God nie baie beteken nie. Dit is dan die rede om nie in Hom te glo en na Hom te luister nie. Die oorsaak van die ongeloof is dan dat mense nie wil raaksien dat hulle vir al die probleme op aarde sorg nie. Hulle wil nie van die genade van die HERE leef nie. Hoe nodig het ons die Gees wat ons en ander steeds weer leer om die HERE te wil ken.
GOD EN AFGODEN
Exodus 5:3: "Toen zeiden zij: De God van de Hebreeën is naar ons toe gekomen. Laat ons toch drie dagreizen ver de woestijn ingaan, zodat wij de HEERE, onze God, ​offers​ kunnen brengen; anders zal Hij ons treffen met de pest of met het ​zwaard."
Mozes en Aaron reageren op de farao. Farao spreekt denigrerend over de HERE. Alsof de HERE niets zou voorstellen. Hoe kan een god van een slavenvolk iets voorstellen? Dan vertellen Mozes en Aaron dat de HERE echt met hen gesproken heeft. Dat Hij gezegd heeft dat ze drie dagen ver de woestijn moeten ingaan om daar offers voor Hem te brengen. We weten uit Egyptische teksten dat het niet vreemd was dat mensen die in steenfabrieken werkten een aantal dagen verlof kregen om een godsdienstig feest te vieren. Een feest voor de god die dan speciaal bij deze mensen en hun werk betrokken was. Hun eigen beschermgod.
De farao weet vanuit eigen gedachten in die tijd dat het gevaarlijk kan zijn om een bepaalde god niet te gehoorzamen. Zo'n god kan dan in de gedachten van de mensen van toen voor een ernstige ziekte zoals de pest of voor een aanval van een ander volk zorgen waardoor mensen door het zwaard gedood worden. Als dat zou gebeuren, wordt ook de farao getroffen want dan kan Israël als slavenvolk niet meer zoveel doen voor hem. Dan wordt Egypte ook economisch getroffen. Dan verliest het veel goedkope arbeidskrachten.
Het verschil tussen de afgoden en de HERE is dat Zijn Woord echt is en dat de afgoden niet bestaan. Achter de afgoden zit de duivel. De farao is iemand die in dienst van de duivel staat. De duivel is gemeen en oneerlijk. De HERE niet! Dat betekent ook dat als Israël niet kan gaan omdat farao hun tegenhoudt die HERE Zijn volk niet zal straffen. Gelukkig hebben wij een eerlijke en genadige God! Hij is echt.
Eksodus 5:4,5: "Maar die koning van Egipte antwoord hulle: Moses en Aaron, waarom hou julle die volk van hulle werk af Loop na julle werk toe. Verder het Farao gesê: Kyk, die volk van die land is alreeds baie; en julle wil hulle laat ophou met hulle werk?"
Die Farao is vir geen enkele woord van Moses en Aaron gevoelig nie. Hy voel dat hy as ‘n belangrike god met die ander gode van Egipte Israel kan beheer Hy dink dat hy saam met die ander Egiptiese gode die HERE in bedwang kan hou. Dit is hoekom hy Moses en Aaron daarvan beskuldig dat hulle die volk net van hulle werk afhou. Hy jaag hulle van voor sy troon weg.
Dit is vir Farao baie erg as die volk Israel nie meer werk nie. Hy noem hulle die volk van die land. Dit wys hier daarop dat hulle die laagste klasse in die samelewing is. Dit is al erg genoeg dat daar so baie van hulle is. As hulle nie meer werk nie word hulle nog meer ‘n bedreiging vir Egiptenaars. As hulle werk kan die Egiptenaars van hulle voordeel trek.
Een van die dinge wat hier opval is dat die ekonomie die belangrikste is. Dit gaan om die voordeel wat Farao en ander van die Israeliete kan trek. Mense word behandel asof hulle koopware is. Die Farao soek sy eie voordeel en daarom wil hy nie na die HERE luister nie. Dit is ook in ons tyd ´n groot gevaar. Die verleiding is groot om vir geld en welvaart te leef. Dan word ´n mens blind vir wat die HERE sê! Dan wil ´n mens nie meer na die HERE luister as jy dink dat dit jou geld en welvaart gaan kos nie. Die gevolg is die teenoorgestelde. Jy verloor dan die skat wat vir jou die ewige lewe gee. Jy leef dan sonder Christus omdat jy nie na die HERE as die enigste God luister nie.
MENSE WORD GEBRUIK
Probleme met die rekenaar sorg daarvoor dat ek 'n bietjie laat met hierdie meditasie is.
DIE DUIWEL SLAWEDRYWER
Eksodus 5:6-9: "Daarom het farao dieselfde dag aan drywers onder die volk en die opsigters bevel gegee en gesê: Julle moet die volk geen strooi meer gee om bakstene te maak soos gister en eergister nie. Maar die hoeveelheid bakstene wat hulle gister en eergister gemaak het, moet julle hulle oplê en niks daarvan verminder nie; want hulle is lui. Daarom roep hulle en sê: Laat ons gaan, laat ons offer aan onse God! Laat die werk swaar druk op die manne, dat hulle daarmee besig kan wees en nie op leuenagtige woorde let nie."
Farao reageer nie net met woorde op dit wat Moses en Aaron vir hom gesê het nie. Hy neem ook nuwe maatreëls. Hy roep die drywers en die opsigters by hom. Die drywers is Egiptenaars wat die Israeliete aandryf om hulle werk te doen. Hulle is die groot base. Die opsigters is Israeliete wat toesig moet hou en moet aanteken of die vasgestelde hoeveelheid stene gemaak is.
Die drywers is mense wat God se volk werklik verdruk. Kyk 3:7. Die opsigters is deel van God se volk en tree ook vir die volk in. Kyk vs 14-16. Farao gee vir die drywers en opsigters die bevel dat hulle vir die Israeliete nie meer die strooi mag gee wat vir die mengsel van die bakstene benodig is nie. Hulle moet dit nou iewers self gaan kry. Nogtans moet die Israeliete elke dag nog dieselfde hoeveelheid stene bak as daarvoor. Farao wil die Israeliete nog harder laat werk sodat hulle nie meer tyd en krag het om met mekaar te praat nie. Hy wil daarvoor sorg dat hulle nie meer daaraan kan dink en werk om 'n rukkie verlof te kry nie. Hulle moet nie meer lus en krag hê om vir God te offer nie. Ons sien hier die beeld van die duiwel. Die duiwel wil dat in sy diens bly. Hy wil daarvoor sorg dat vir ons geen uitkomkans kry om regtig die HERE te dien en ander mense te word nie. Hy wil die evangelie by ons weghou. Hy wil die beeld skep dat die lewe vir jouself en in diens van hom beter is as die lewe in regte vryheid vir Christus. Laat jou nie bedrieg deur die duiwel wat regtig 'n slawedrywer is nie.
Exodus 5:9: "Het werk moet zo zwaar op die mannen drukken dat zij dat blijven doen en geen aandacht schenken aan leugenachtige woorden."
Dit zijn woorden van de farao. De vraag om een feest voor de HERE te vieren in de woestijn lijkt op een fiasco uit te lopen. Er komt geen verlof. Het werk dat de Israëlieten moeten doen wordt alleen maar zwaarder. De woorden die Mozes en Aaron gesproken hebben worden door farao leugenachtig genoemd. Hij maakt die woorden af als onzin, als dingen die verzonnen zijn. Je ziet hier een tactiek van de duivel. Zo doet de duivel het in onze tijd ook. Hij gebruikt er nu andere mensen dan de farao voor. De woorden van God worden ook in onze tijd door velen aan de kant geschoven. Het zouden maar verzinsels zijn, eigen gedachten van mensen over God. Zo probeert de duivel twijfel te zaaien. Zo probeert hij mensen bij een leven in dienst van Christus weg te houden. De duivel vindt het prachtig als mensen zeggen dat er geen God en geen duivel is. Als ze zeggen dat alleen dat er is wat wij nu in ons leven zien. Hij vindt het helemaal niet erg als mensen zeggen dat ook hij er niet is. Hij heeft zijn doel bereikt als we als mensen niet verder kijken dan het hier en nu en dan ons eigen zondige hart. Als ons leven maar geen feestelijke dienst aan de HERE is. Gelukkig mogen we weten wat Petrus schrijft: "Want wij zijn geen kunstig bedachte verzinsels gevolgd, toen wij u de kracht en de komst van onze Heere ​Jezus​ ​Christus​ bekendmaakten, maar wij zijn ooggetuigen geweest van Zijn majesteit." 2 Petrus 1:16
LEEF OM ´N ANDER TE DIEN
Eksodus 5:10-13: "Toe het die drywers van die volk en die opsigters uitgegaan en tot die volk gespreek en gesê: So spreek die Farao: Ek gee julle geen strooi meer. Loop haal self vir julle strooi waar julle dit kan kry; maar van julle werk word niks verminder nie. Toe het die volk in die hele Egipteland rondgegaan om stoppels te versamel vir strooi. En die drywers het aangedryf en gesë: Voltooi julle werk volgens die eis van elke dag net soos toe daar strooi was."
Die drywers en die opsigters gaan weer terug en vertel vir die Israeliete wat Farao se nuutste bevel is. Die Israeliete kom nie dadelik in opstand nie. Hulle gaan die volgende dag orals na strooi soek om hulle werk te kan doen.
Die drywers geniet dit wat nou gebeur. Hulle jaag die Israeliete nog nog meer aan. Hulle beklemtoon vir die Israeliete dat hulle elke dag die vasgestelde hoeveelheid moet bak voordat hulle huis toe kan gaan.
'n Mens sien hier wat gebeur waar die duiwel regeer. Dit bring nie die goeie lewe nie! Waar die duiwel regeer, kom al meer die reg van die sterkste. Mense wat deur die duiwel aangedryf word wil hulle mag wys. Hulle gebruik ander mense as konsumpsieartikel. 'n Mens word vir die ander al meer 'n ding! Ons sien dit byvoorbeeld by Lameg wat daarmee begin om vir homself meer vroue te neem. Ons lees in Gen 4: "En Lameg het aan sy vroue gesê: Vroue van Lameg, luister na my woord! Voorwaar, ek slaan 'n man dood wat my wond en 'n seun wat my kwes. Want Kain sal sewe maal gewreek word, maar Lameg sewen-en-sewentig maal." vs 23,24
Gelukkig is Christus so anders! Christus het selfs vir sondaren gekom om te dien. Om hulle te red! Om hulle 'n lewe te gee deur die geloof waar 'n mens nooit meer gekneg word en nooit meer 'n ander kneg! Mekaar liefhê en 'n ander behandel soos jy behandel wil word behoort by die ware Christelike lewe.
DIE DUIWEL VERDRUK
Eksodus 5:14-16: "En die opsigters van die kinders van Israel wat Farao se drywers oor hulle aangestel het, het slae gekry, met die woorde: Waarom het julle gister en vandag nie soos tevore julle bepaalde werk, om stene te maakt, volbring nie? Daarom het die opsigters van die kinders van Israel gegaan, en hulle het geweeklaag by Farao en gesê: Waarom maak u so met u dienaars? Aan u dienaars word geen strooi gegee nie, en hulle sê vir ons: Maak bakstene! En kyk, u dienaars, word geslaan, maar die skuld lê by u volk."
Die Israeliete kry dit nie reg om die hoeveelheid stene te bak wat hulle voorgeskryf is nie. Dit is die opsigters wat dit die eerste voel. Die Egiptiese drywers slaan hulle omdat die volk die laaste dae minder stene gebak het. Dit maak duidelik dat hierdie opsigters ook by die slawe gereken word. Omdat hulle die hoogste posisies onder die slawe inneem, word juis hulle gestraf. Hulle moet sorg dat alles reg kom.
Die opsigters gaan nou na Farao. Dit is nie vreemd nie want in Egipte het ook slawe die reg gehad om met die Farao te praat as hulle klagte gehad het. Hulle kla oor hulle behandeling deur die drywers. Hoekom behandel Farao hulle so onregverdig? Dit is tog nie hulle skuld en ook nie die skuld van die Israeliete dat elke dag te min stene gebak word nie?! Dit is onmoontlik want hulle kry nie meer die strooi wat hulle moet gebruik nie. Die skuld vir te min stene lê by die Egipternaars. As die Egiptenaars geen strooi ter beskikking stel nie is die aantal stene wat gebak moet word ‘n onbillike eis.
Ons sien hier hoe onregverdig en onbillik die duiwel is. Hoe onregverdig en onbillik die sonde mense maak. Die duiwel het plesier daarin as ander dit moeilik kry en onregverdig behandel word. Hoe anders is die HERE! Hy stuur Sy Seun vir ons om ons onregverdigheid te dra. Om ons daarvan te verlos. Hy stuur die Gees om ons te leer om ander te dien en vir ander in liefde te leef!
BELOFTE IN VERDRUKKING
Exodus 5:15-17: "Toen kwamen de voormannen van de Israëlieten en riepen tegen de ​farao: Waarom behandelt u uw dienaren zo? Stro wordt uw dienaren niet gegeven, en toch zeggen zij tegen ons: Maak bakstenen! En zie, uw dienaren worden geslagen, maar uw volk staat schuldig. Maar hij zei: Lui bent u, lui! Daarom zegt u: Laat ons gaan! Laat ons ​offers​ brengen aan de HEERE!"
De voormannen die zelf mishandeld zijn, gaan nu naar de Farao. Ze brengen er hun klacht. Het antwoord dat ze van Farao krijgen is hard. Hij jaagt ze weg en zegt dat ze lui zijn. Hij haat de HERE en Zijn volk zo dat hij ontoegankelijk voor de voormannen geworden is. Farao heeft maar een doel en dat is om Gods volk te verdrukken, te overheersen en te gebruiken. Hij is er op uit om dit volk kapot te maken. Hij wil het volk zeker niet laten gaan om voor een tijdje in alle rust de HERE te kunnen aanbidden. Je ziet hier wat ook steeds weer gebeurt wanneer Gods kinderen verdrukt en vervolgd worden. Dan komen er valse beschuldigingen. Dan wordt het leven hen moeilijk gemaakt. Dan worden ze gepest en getreiterd. De Israëlieten krijgen geen stro meer en moeten hetzelfde aantal stenen bakken. Over en uit. Met deze slechte boodschap moeten de voormannen nu naar het volk. Weer zien we het duivelse in Farao. Hij doet er alles aan om Gods volk van de aarde weg te krijgen. Onze vervolgde broeders en zusters op aarde krijgen daar op zo'n manier nog altijd mee te maken. Zij hebben ons gebed en hulp nodig. De bemoediging komt dan niet uit de omstandigheden. Die komt uit de boodschap dat de HERE Zijn volk een geweldige toekomst geeft. In die tijd concreet de belofte dat de HERE het volk zou bevrijden en naar het beloofde land zou brengen. In het verlengde daarvan dat zij en wij de belofte hebben van de nieuwe hemel en aarde.