Moody's se besluit sal jou óók raak, waarsku Tito | Netwerk24
Deur William Horne 30 Oktober 2019 14:09
Moody's kondig Vrydag sy jongste gradering van Suid-Afrika aan. Foto: Getty Images
Tito Mboweni se Mediumtermynbegrotingsraamwerk (MTBR) draai nie doekies om oor die rampspoedige effek wat 'n kredietafgradering nou op Suid-Afrika se weghol staatskuld kan hê nie, maar dis Suid-Afrikaners self wat nou kwesbaar raak.
"Die risiko vir 'n afgradering het aansienlik toegeneem," sê Mboweni, minister van finansies, Woensdag in sy begrotingsrede.
Moody's kondig Vrydag sy jongste besluit oor Suid-Afrika aan.
Sou die kredietgradeerder kies om Suid-Afrika af te gradeer tot onder beleggingsgraad, kan dit baie duur word vir Suid-Afrikaners om geld te leen, waarsku Mboweni.
Dit is omdat die regering 'n uitweg sal moet vind om skuld wat hy nie nou kan afbetaal nie, moontlik uit te stel.
"Dit sal beduidende druk op plaaslike kapitaalmarkte plaas, en die koste van geld leen die hoogte laat inskiet."
Moody's is tans die laaste van die drie groot internasionale kredietgradeerders wat Suid-Afrika nog nie tot onder beleggingsgraad gradeer het nie. Die ander kredietgradeerders het Suid-Afrika reeds tot rommelstatus afgegradeer.
Die regering gaan tans gebuk onder 'n enorme skuldlas wat nog terugbetaal moet word bo en behalwe die rente wat hy ook nog op dié skuld terugbetaal.
Die terugbetaling van die skuld sal gemiddeld R97,5 miljard per jaar beloop vir die volgende dekade terwyl die rente op staatskuld R769 miljard oor die volgende drie jaar gaan wees.
Die probleem is dus tweedelig: 'n afgradering sal die staat se vermoë om skuld wat nou betaalbaar is kniehalter, maar ook die rente op skuld wat hy nou op langtermyn probeer leen, beduidend verhoog.
Langtermynskuld gee die staat kans om 'n veiligheidsmarge teen wanbetaling op te bou, maar kom teen enorme koste in die vorm van hoër rente.
Intussen kan veranderinge in rentekoerse, die rand-dollar-wisselkoers en inflasie ook die regering se skuldlas negatief beïnvloed.
Vir 'n 10%-verhoging in elk van die volgende kategorieë sal die rente op skuld en die totale bedrag verskuldig as volg geraak word:
• 10% hoër rentekoers: R5,2 miljard hoër rente op skuld en R18,9 miljard hoër bruto skuldbedrag;
• 10% verswakking in wisselkoers: R2,5 miljard hoër rente op skuld en R36,3 miljard hoër bruto skuldbedrag;
• 10% hoër inflasie: R100 miljoen hoër rente op skuld en R3,1 miljard hoër bruto skuldbedrag.
Die staat sukkel reeds met sy groeiende skuldvlakke, wat beteken dat 'n afgradering Vrydag deur Moody's die laaste spyker in die doodskis kan wees.
Die regering skuld tans net minder as 37% van sy totale skuld in Amerikaanse dollars wat hom ietwat teen wanbetaling beskerm.
Die tesourie het egter in Augustus aangedui die hoeveelheid effekte wat hy in die buiteland smous, het verdubbel.
Nietemin is Mboweni "optimisties" oor die staat se balans by plaaslike kredietverskaffers en die voorkeur wat aan langtermyn-staatseffekte gegee word.
Dis net jammer dat die koste van rente op die langtermyneffekte soveel hoër is, voeg hy by. Langtermyneffekte help egter die staat om sy risiko's beter te balanseer as wat die geval is met korttermyneffekte.
As die koste om sy skuld te diens, buitensporig verhoog weens 'n verswakte rand of 'n afgradering deur Moody's, sal die staat dit ernstig moet oorweeg om die terugbetaling van sy skuld uit te stel.
En dit sal 'n kommerwekkende uitwerking hê op Suid-Afrikaners wat self diep in die skuld is.
Meer oor: Moody's | Tito Mboweni | Staatskuld | Staatsbegroting | Minister Van Finansies | Mtbr2019 | Tesourie