Die vervulling deur die Gees – Efesiërs 5:6-6:9 – Bybelskool
Written by Chris van Wyk on Apr 8, 2017 . Posted in Heilige Gees.
Ek het 'n navraag gekry oor die vervulling met die Heilige Gees. Hier is 'n paar gedagtes en 'n preek oor Efesiërs 5:6-6:9 wat jou gedagtes hieroor kan stimuleer.
Elke kind van God ontvang die Heilige Gees met ons wedergeboorte. So sê die Bybel. Almal wat aan Christus behoort en in Hom glo, het dus die Heilige Gees ontvang.
Lees bv. Handelinge 2:38:
"Bekeer julle en laat elkeen van julle gedoop word in die Naam van Jesus Christus, en God sal julle sondes vergewe en julle sal die Heilige Gees as gawe ontvang."
En lees Romeine 8:9:
"As iemand die Gees van Christus nie het nie, behoort hy nie aan Christus nie."
Lees ook Titus 3:5-7:
"Hy het ons verlos, nie op grond van iets wat ons vir ons vryspraak gedoen het nie, maar op grond van sy eie ontferming. Dit het Hy gedoen deur die wedergeboorte wat die sonde afwas, en deur die Heilige Gees wat nuwe lewe gee. God het die Heilige Gees oorvloedig op ons uitgestort deur Jesus Christus ons Verlosser. So is ons dan deur sy genade vrygespreek en het ons erfgename geword van die ewige lewe wat ons verwag."
Ek het hier 'n kort ietsie geskryf oor hoe 'n mens die Heilige Gees ervaar: En hier het ek iets geskryf oor hoe die vervulling met en die vrug van die Heilige Gees werk.
Hier is 'n meer geïntegreerde bydrae aan die hand van Efesiërs 5:6-6:9
In Efesiërs 4 het Paulus die gemeente van Efese aangemoedig om die Gees van God nie te bedroef nie (4:30). Dié Gees is gegee vir ons met die oog op ons bevryding. Hy wil ons heilig maak net soos Hyself heilig is.
Dit is waarom ons die waarheid moet praat met mekaar, in die waarheid moet leef, d.w.s. in gelid met wat Jesus vir ons geleer het, en baie spesifiek drie goed moet vermy:
onsedelikheid (enige seks wat buite om die huwelik gebeur), onreinheid (skandelike drifte soos in Romeine 1 uitgespel), en gierigheid (enige begeerte na meer wat net ter wille van die meer is – ek wil dit hê, want ek wil dit hê).
Nou gaan Paulus voort en spel hierdie heiligmaking verder uit:
Leef in die lig
5:6 Laat niemand julle verlei met leë redenasies nie, want daardeur kom die toorn van God oor die kinders van die ongehoorsaamheid ('n Semitiese idioom wat ook vertaal kan word "mense wat ongehoorsaam is"). 7 Moet dus nie deel van hulle wees nie. 8 Want vroeër was julle wel duisternis, maar nou in die Here is julle lig. Leef as kinders van die lig! 9 Die vrug van die lig bestaan immers uit alle goedheid en geregtigheid en waarheid. 10 Beproef wat vir die Here aanneemlik is. 11 Ja, moenie deel hê aan die onvrugbare werke van die duisternis nie; stel dit eerder aan die kaak. 12 Want die dinge wat deur hulle in die geheim gedoen word —selfs net om daaroor te praat, is skandelik; 13 tog word alles wat deur die lig ontmasker word, openbaar. 14 Immers, alles wat sigbaar word, is lig. Daarom word gesê: Word wakker, jy wat slaap, en staan op uit die dood en Christus sal sy lig oor jou laat skyn.
Paulus se waarskuwing is dat ons nie moet dink dat God onsedelikheid, onreinheid en gierigheid sal verskoon nie. Ons moet ons nie aan die neus laat lei deur mense wat leë redenasies het wat dié dinge vir ons meer aanvaarbaar wil maak nie. Want, dit sal nooit die maatstaf van God se Woord kan deurstaan nie.
Waar ons aan God ongehoorsaam is, omdat ons verkeerde leiding volg, sal sy toorn ons tref. Die leë redenasies sal ons nie red nie. Net God se Woord het daardie mag. Ons mag nooit bevind word onder diegene wat onsedelik lewe, wat onrein is in ons lewenstyl of wat hulle aan gierigheid oorgee nie.
Want dan dien ons die vyand, die belange van die Satan, die een wat duisternis in ons wil laat seëvier, en dien ons nie die belange van God nie. Daarom beskryf Paulus ook dié dinge as afgodediens. Dit is dinge wat ons in die duisternis gevange hou, al voel dit ook hoe goed, en al word dit ook hoe aanvaarbaar vir ons voorgestel.
"Moet dus nie deel van hulle wees nie!" Julle is nie meer in die duisternis nie, julle is in die lig. Daarom moet julle leef in die lig. En wat is dié dinge waarop ons onsself moet toelê? ALLE Goedheid en geregtigheid en waarheid. Ons moet deeglik dink oor hoe ons leef sodat ons kan beproef wat vir die Here aanneemlik is – wat goed is, wat reg is, en wat in die waarheid is. Hoe ons self dink oor dinge, is van minder belang, en kan ons juis van die wal in die sloot lei. Ons moet die Here dien met die standaard wat Hy in sy Woord vir ons aanwys.
Ons moet dus geen deel hê aan die werke van die duisternis nie, dié dinge wat selfs te skandelik is om oor te praat nie. Nee, ons moet uit ons doodslaap wakker word, want Christus het sy lig oor ons laat skyn. En in daardie lig moet ons leef.
Ons moet daagliks tot bekering kom – en die dinge wat die Gees hier op die tafel sit vir jou om aan aandag te gee, is drie dinge om af te lê: onsedelikheid, onreinheid, en gierigheid. En drie dinge om op te neem: alle goedheid, geregtigheid, en waarheid.
Oorweeg dit in die Gees en bely en laat staan, en ontvang die nuwe lewe wat God gee en neem dit vir jou as riglyn vir alles wat jy dié week gaan doen: alle goedheid, geregtigheid, en waarheid.
15 Let daarom sorgvuldig op hoe julle leef —nie as onverstandiges nie, maar as wyses. 16 Koop die tyd uit, omdat die dae vol boosheid is. 17 Om hierdie rede moet julle nie onverstandig wees nie; probeer eerder om te verstaan wat die wil van die Here is. 18 En moenie deur wyn bedwelm raak nie; daardeur ontstaan losbandigheid. Inteendeel: Wees vol van die Gees (of Word vol deur die Gees met verwysing na Ef. 3:19), 19 terwyl julle onder mekaar praat met die woorde van psalms, lofgesange en geestelike liedere. Sing, ja, sing van harte psalms vir die Here, 20 terwyl julle God die Vader altyd oor alles in die Naam van ons Here Jesus Christus dank.
Wees vol van die Gees
Dit pas beter in die betekenis van hierdie perikoop, soos 'n mens alreeds in die opskrif lees: Leef deur die Gees. Want, dit is duidelik in die gedeelte dat Paulus 'n beroep op ons doen om gefokus te leef, om sorgvuldig te let op hoe ons leef, as wyse mense, nie as onverstandiges nie, as mense wat bewus is van die boosheid rondom ons en selfs ook in ons, en daarteenoor fokus op die goeie, op dit wat God se geregtigheid en God se waarheid dien.
Kom ek gee eers 'n bietjie meer konteks. Paulus kontrasteer in hfst. 4:17-5:14 basies twee lewenstyle – en sal dit voortsit in hfst. 5:21-6:9.
Die een lewe is vol van onsedelikheid, onreinheid en gierigheid. Die ander lewe is vol van alle goedheid, geregtigheid, en waarheid.
En ek gaan julle nie nou vermoei met die eksegese hiervoor nie – jy kan dit op die Internet gaan lees, waar ek dit begrond in die Griekse taal – dit is ingesluit aan die einde van hierdie bydrae.
Ek het albei tipe vervullings in my lewe op 'n heel praktiese vlak ervaar.
Ek het ervaar dat waar die Gees my oortuig van iets ek 'n stuk vrede en vreugde ervaar wat soms verstommend is. En dat ek dan die krag kry om gehoorsaam te word en uit te voer wat die Here my oplê. Paulus praat op 'n ander plek in Kolossense dat Hy werk met die krag wat God gee (1:29).
Gelukkig het ek ook die ander tipe Geesvervulling ervaar. Dit is waar ek gehoorsaam raak aan iets, soms as't ware sonder enige verdere duidelike ervaring van God wat my in staat stel … en ek in die proses van 'n opdrag van die Here uit te voer, soms in blote koue geloof, ervaar het dat my binneste vol geraak het van God en dat daar 'n ervaring van vervulling gekom het, wat net so verstommend was, soms eintlik van groter waarde.
Dié ervaring van God se Gees laat in jou 'n groot dankbaarheid losbars, laat jou, soos Paulus hier sê, sing en teenoor mekaar getuig met "psalms, lofgesange en geestelike liedere". Dit is waarom ons hier bymekaarkom as gemeente om met mekaar die vervulling deur die Gees te vier, vir mekaar van die groot dade van God te vertel wat Hy in en deur ons doen, en in groot dankbaarheid teenoor die Here te kan lewe.
Ander se belange word eerste gestel in die huwelik, gesin en werkplek – 5:21-6:9
Paulus vervolg om verder baie prakties oor hierdie lewenstyl, die lewe in die lig, die lewe deur die Gees, te gesels wat in die huwelik, huisgesin en werksomgewing gehandhaaf moet word – soos hy dit ook in die brief aan Kolosse gedoen het.
Hy spel dit uit as 'n lewenstyl waarin die belange van ander eerste gestel word, in die huwelik, in die gesin en in die werkplek.
Ten opsigte van mans word die onderdanigheid uitgespel in terme van hulle liefde, die gee van hulleself in versorging. Die Griekse woord is agapê wat beteken liefde ten spyte van, dws 'n liefde wat standvastig bly ten spyte van uiterlike of innerlike omstandighede. Die mans moet dus ook hulle vroue eerste stel, soos Christene dit in elk geval doen.
Onderdanig wees (submit, yield) en liefhê (ten spyte van) is dus eintlik voëls van eenderse vere (vgl. 1 Kor. 7 waar Paulus op soortgelyke wyse praat oor die seksuele verhouding). In albei gevalle kwalifiseer Paulus dit daarby met die frase "soos aan Christus". Die kwaliteit van die huweliksverhouding moet gebaseer word op hoe ons met Christus in verhouding lewe.
Soos huweliksmaats en gesinne teenoor mekaar met eerbied en liefde moet optree, so moet dit ook in die werkplek gebeur, weereens "soos aan Christus". Practicing the Presence of God is nie deur Brother Lawrence uitgevind nie, maar reeds deur Paulus aan slawe voorgeskryf! En eienaars word aangeraai om te dink daaraan dat die Here niemand voortrek nie, en hulle dus nie beter as hulle slawe in die oë van die Here is nie. Belangrike gedagtes vir die tyd waarin Paulus-hulle gelewe het, wat uiteindelik in die geskiedenis gelei het daartoe dat slawe vrygestel is.
Ek sluit af. 'n Lewe deur die Gees is 'n lewe wat kies teen onsedelikheid, onreinheid en gierigheid en kies vir alle goedheid, geregtigheid en waarheid. Dit is 'n lewe wat kies om ander se belange eerste te stel, veral in die huwelik, gesin en werksplek.
EKSTRA: Eksegetiese begronding van die vertaling "Wees vol deur die Gees"
Vers 18 word gewoonlik vertaal – "wees vol van die Gees", of "word vol van die Gees" – soos dit steeds in die BDV vertaal is. Die idee wat 'n mens dus kry, is dat 'n mens vol moet word van die Gees as inhoud. Jy moet volgemaak word met die Gees. Die Gees is soos wyn. As jy plek maak vir Hom, dan sal jy vol word van Hom. En daar is niks fout met só 'n interpretasie nie. Baie mense lees die teks só, en dit werk vir hulle.
Maar, dit is nie die enigste manier om die frase – πληροῦσθε ἐν πνεύματι – te vertaal nie. Trouens, dit is eintlik 'n vreemde manier om die middelste woordjie ἐν te vertaal. Die voorsetsel ἐν word gewoonlik met in of deur vertaal. Die idee in die Grieks is dus eerder dat die Gees die instrument of kanaal moet wees waardeur 'n mens vol moet word, of vol moet bly. Hy is nie in die eerste plek die inhoud wat jou moet volmaak nie, maar die Een waardeur jy vol moet raak.
Dit is nogal 'n belangrike manier van dink. Op die een manier van dink oor die teks – ek moet vol word van die Gees – dink jy aan die Gees as't ware as die inhoud wat jou moet volmaak. Op die ander manier van dink oor die teks – ek moet vol word deur die Gees – dink jy aan die Gees as die kanaal of die instrument wat jou help om vol te word, die instrument waardeur jy vol kan raak en vol moet bly.
Wat hierdie tweede gedagte ondersteun is dat Paulus nogal dinge in sy brief skryf wat 'n mens hiermee in verband kan bring.
In die eerste plek hoor ons in Paulus se gebed in Ef. 3:19 dat Paulus bv. sê dat ons vol moet word – dieselfde werkwoord word gebruik: πληρόω – van die liefde van Christus en van die hele volheid van God. Die Gees wil ons dus volmaak nie net van Homself nie, maar van dit wat God vir ons bedoel: liefde en God se volheid (dit kan ook vertaal word met totaliteit, volledigheid, volle maat, volle getal).
En wat beteken hierdie volheid van God? Dit word veral in sy morele kenmerke deur geleerdes uitgelê, d.w.s. in dinge soos sy goedheid, sy geregtigheid, sy waarheid. Presies die tipe dinge wat Paulus in hfst. 5 sê dat ons op moet fokus.
In die tweede plek hoor ons in Paulus se uitleg van die gawes in Ef. 4:10 dat die Here Jesus vir ons gawes gee om alles tot volheid te bring! Jesus maak ons vol met gawes, gebruik ons trouens as gawes, om alles tot volheid te bring, nie net die dinge hier op aarde nie, maar ook die dinge in die hemel, waarvoor ons saam met Hom kan intree.
Hierdie gebed in Ef. 5:18 hou dus verband met die volheid van God en met die liefde en gawes van Christus, want die Gees maak ons nie net vol van Homself nie, maar vol van dít wat God vir ons skenk in God die Vader, en in Christus Jesus sy Seun. En die liefde van Jesus, die gawes wat Hy gee, en die hele volheid van God, is die inhoud waarmee die Heilige Gees ons wil volmaak.
Dankie andermaal Chris vir 'n waardevolle uiteensetting.
Apr 27, 2019 at 20:36
Hi Chris, goeienaand. Ek stel ook belang in die leer met die vier evangelies langs mekaar. Kan jy dit vir my oom aanstuur asb. Baie dankie.