Preke 2018 | Preke: Seisoen van Menswaardigheid | Page 3
Markus 5:21-43 – Sesde Sondag in Koninkrykstyd – 1 Julie 2018
Posted on June 25, 2018 June 25, 2018 by adele lombaard
Posted on June 20, 2018 June 25, 2018 by adele lombaard ROMANTIEKDie woorde Romantiek en "romanties" het 'n besondere hoë gebruiksfrekwensie, maar word ook dikwels misbruik; die toepassing van die begrippe is al die afgelope 150 jaar 'n kontroversiële onderwerp in kritiese debatte. Die verwarring rondom hierdie terme blyk alreeds in Alfred de Musset se reductio-ad- adsurdum-pogings om in sy Lettres de Dupuis et Cotonet van 1824 die begrip Romantiek te definieer. Die verwarring en die verskillende sienings oor die begrippe is met die verloop van tyd òf verdoesel òf dit het die basis vir sporadiese aanvalle op die begrip Romantiek oor die algemeen gevorm. Eers in hierdie eeu het 'n hernude belangstelling in die fenomeen, sowel as in die tydperk wat sy naam daaraan ontleen, 'n ernstiger en meer wetenskaplike ondersoek van die probleem aan die gang gesit.
Die Pre-Romantiek vind nie werklik inslag in Frankryk nie. Die land is tot met die gebeure van 1789 deur die ideale van die Neo-Klassisisme en die Verligting oorheers. Rousseau is hier 'n belangrike uitsondering. Hy inisieer en antisipeer baie van die belangrikste tendense en kenmerke van die Romantiek. Hoewel sy invloed sterk was, was dit tog beperk in omvang. In Duitsland het Lessing nie net die veldtog vir die Verligting teen die Franse en neo-klassisistiese skryfstyl gelei nie, maar ook daarop gewys dat die Duitse denke en gesindheid meer in ooreenstemming met ontwikkelings in Engeland was. Sy Literaturbriefe het in 1759 verskyn, dieselfde jaar as Edward Young se Conjectures on Original Composition, 'n werk wat onmiddellik in Duits vertaal is. Herder, 'n navolger van Rousseau, het Young ondersteun in die nadruk wat hy op nuutskepping eerder as op nabootsing geplaas het, en in sy entoesiasme vir Shakespeare as die beste voorbeeld van geniale kreatiwiteit.Die Sturm und Drang-beweging, aangevoer deur Lessing en Herder, kry sy naam van 'n drama van 1776 deur Klinger en sy trefkrag uit die gedagteryke werke van die jong Goethe (Werther, 1774) en Schiller (Die Raüber, 1781). Lilian Furst (1969b: 33, 34) merk tereg op: "the credo of the Sturm und Drang foreshadowed very many of the basic concepts of Romanticism: the belief in the autonomy of the divinely inspired genius, the release of the imagination from the bondage of "good taste", the primacy of spontaneous, intuitive feeling, complete freedom of artistic expression, the notion of organic growth and development, from which arose both an interest in the past, particularly the Middle Ages, and a new pantheistic vision of nature as part of a unified cosmos".
Abercrombie, L. 1926/1963. Romanticism. London: High Hill Books.
Furst, L.R. 1969a. Romanticism. London: Methuen. (The Critical Idiom.)
Furst, L.R. 1969b. Romanticism in Perspective: A Comparative Study of Aspects of the Romantic Movements in England, France and Germany. London: Macmillan.
Furst, L.R. 1979. The Contours of European Romanticism. London: Macmillan.
Furst, L.R. (ed.). 1980. European Romanticism: Self-definition. London: Methuen.
Gleckner, R.G. & Enscoe, G.E. (eds). 1970. Romanticism: Points of View. Englewood Cliffs, N.J.: Prentice-Hall.
Halsted, J.B. (ed.). 1965. Romanticism: definition, explanation and evaluation. Boston, Mass.: Heath. (Problems in European civilization.)
Hepworth, B. (ed.). 1978. The Rise of Romanticism: Essential Texts. Manchester: Carcanet Press.
Hill, J.S. (ed.). 1977. The Romantic Imagination. London: Macmillan. (Casebook series.)
Honour, H. 1979. Romanticism. London: Lane.
Prickett, S. (ed.). 1981. The Romantics. London: Methuen. (The context of English literature.)
Smith, L.P. 1943. Four Romantic words. In: Smith, L.P. Words and Idioms: Studies in the English Language. London: Constable.
Vaughan, W. 1978. Romantic Art. London: Thames & Hudson.
Wellek, R. 1955a. A History of Modern Criticism. Vol. I: The Later Eighteenth Century. London: Cape.
Wellek, R. 1955b. A History of Modern Criticism. Vol. II. The Romantic Age. London: Cape.