President moet oop kaarte speel oor kragsituasieDie DA-leier John Steenhuisen (middel) sê pres. Cyril Ramaphosa moet die land in sy vertroue neem oor die omvang die kragprobleme. (Foto: DA/Twitter) Pres. Cyril Ramaphosa moet Suid-Afrikaners in sy vertroue neem en oop kaarte speel oor wat régtig met die land se kragnetwerk aan die gang is. Eskom het die afgelope week in ŉ ongekende stap aangekondig dat fase 6-beurtkrag ingestel word. “Die stap dui daarop dat ons nou in ŉ wedloop teen tyd is om die energiesektor in Suid-Afrika te hervorm en te verseker toekomstige geslagte het krag,” het John Steenhuisen, DA-leier, Dinsdag gesê. “Terwyl pres. Ramphosa tans in Egipte is, omring deur antieke ruïnes uit ŉ vervloë era, staan ons vandag ook voor die ruïnes van ŉ vervloë era – die dreigende ineenstorting van Suid-Afrika se kragvoorsiener.” Steenhuisen sê die lewensvatbaarheid van die kragvoorsiener in sy huidige vorm is nie volhoubaar nie, maar dat dít ook nie nuwe nuus is nie: die waarskuwingstekens flikker nou al minstens ŉ dekade lank. Hy sê daar is egter weinig politieke wil om die besluite te neem wat goedkoper en meer betroubare krag aan Suid-Afrikaners sal verseker. “Dit sê iets as die president op ŉ internasionale uitstappie na Egipte vertrek op die hoogtepunt van wat nie net ŉ kragkrisis is nie, maar ook ŉ ekonomiese risiko en veiligheidsbedreiging inhou. Ramaphosa maak ŉ groot fout as hy dink hy kan dié krisis via ŉ selfoon bestuur. “Ons het dapper en beslissende leierskap nodig, nie banaliteite nie. Die verwoestende uitwerking van beurtkrag op nywerhede, kleinhandelaars, groei en werkskepping is ŉ ooglopende bedreiging vir ons ekonomiese welstand,” het Steenhuisen gesê. Pres. Cyril Ramaphosa is in dié stadium op ‘n ampsbesoek aan Egipte. (Foto: GCIS) Hy het ŉ beroep op die president gedoen om sy afsprake in Egipte te kanselleer en na Suid-Afrika terug te keer en leierskap in dié “selfgemaakte krisis” te verskaf. “Ramaphosa moet die parlement toespreek en die land in sy vertroue neem oor wat werklik by Eskom aan die gang is. Dit is ongekend dat daar in ŉ maand soos Desember, wanneer aanvraag baie laag is, enigsins beurtkrag is. Dit wek agterdog en laat die vrae ontstaan oor wat die president nié die land vertel nie.” Hy het gesê Ramaphosa kan begin deur die minister van energie, Gwede Mantashe, in die pad te steek omdat dié kwessie oënskynlik bo sy vuurmaakplek is en hy afwesig tydens die krisis blyk te wees. Steenhuisen het ook reeds aan die speaker van die parlement, Thandi Modise, geskryf en gevra dat parlementariërs teruggeroep word sodat die krisis bespreek kan word. Hy sê ook ondanks Ramaphosa se stelling dat die situasie nie oornag omgekeer kan word nie, ís daar oplossings wat dadelik in werking gestel kan word. Dit sluit in toestemming aan onafhanklike kragverskaffers om elektrisiteit direk aan Eskom te verskaf. Steenhuisen sê daar lê minstens 34 aansoeke vir private opwekking en aankoop van krag op Mantashe se lessenaar. Hy sê Ramaphosa moet ingryp en verseker dat dit binne 48 uur verwerk word. Hy het gesê die party gaan ook elke DA-geleide owerheid opdrag gee om aan Mantashe te skryf en te vra dat dit toegelaat word. “Die DA-geleide Kaapstad moes min. Mantashe hof toe sleep om hom te dwing om ŉ besluit te neem en ons oorweeg nou die opsie om die saak na die dringende rol te skuif, gegewe die erns van die jongste verwikkelinge.” Die DA gaan ook munisipaliteite onder sy bestuur opdrag gee om rampbestuursplanne op te stel omdat daar oënskynlik geen einde aan beurtkrag gaan wees nie. Noodsaaklike dienste, grootmaatwatervoorsiening, sanitasiedienste en klinieke moet behoorlik bestuur word, het Steenhuisen gesê. Hy het gesê nou is die tyd vir Ramaphosa om, ná jare lange mislukkings, staatsbeheerde ondernemings reg te ruk.