Du Toit. GUILLAUME DU TOIT
HOME / TUIS FRANCOIS DU TOIT
GUILLAUME DU TOIT is op 16 Mei 1688 getroud met Sara Gochet, weduwee van Pieter de Klerk. Sy was afkomstig van Oosterhoebrugh (Walcheren-eiland). By haar eerste man het die weduwee drie kinders gehad: Joost, Jannetjie en Abraham de Klerk. Laasgenoemde is die stigter van die Suid-Afrikaanse familie.
Guillaume en sy eggenote het op die plaas Aan 't Pad (Tans bewoon deur die heer Dot Joubert) gewoon en was baie goed bevriend met Adam Tas. In sy dagboek werp Tas lig op wat daar gebeur het tussen goewerneur Adriaan van der Stel en Du Toit. Op die dag van die 17de Febr. 1706, blyk dit, het Du Toit na die Goewerneur gegaan, wat hom alleen in 'n kamer geneem en gevra het of hy die klagbrief van Tas onderteken het. Du Toit het bevestigend geantwoord. Toe is hom weer gevra:,, Wie het jou daartoe gedwing ? "
,,Myn concientie, myn heer," was sy antwoord. ,,Ik heb deesen morgen een legger wyn by de generaale pagter gebragt, die volgens koop nog dertien leggers moest ontvangen, maar in plaats van wyn te ontvangen heef hy my uitgescholden slimmer als of ek een gauwdief was."
,,Waarom hebt ge my niet gewaarschouwd als het u niet wel ging, eerdat ge over my guam schryven, ek zoude u dan wel tot regt geholpen hebben," het Van der Stel voortgegaan.
,,'t Zoude dan zoo veel geweest hebben als nu en of ik nu al geholpen was, zoo was de heele gemeente nog niet geholpen, ik ben een oud man, myn brood sal haast gebakken zyn. 't Schryven dat ik gedaan hebbe is uit liefde voor de gemeente geschied," het Du Toit daarop geantwoord.
,,Oor dit rondborstig seggen " was die Goewerneur baie verbaas, skryf Tas. Du Toit is verder herhaaldelik deur die Goewerneur gevra ,,heb ik u niet een stuk land gegeeven? " waarop hy geantwoord het :
,,Ja, myn heer, die drooge post over de Berg rivier." (Dit was gelee tussen Riebeeks-Kasteelberg en Sonquasdrift.)
Daarop het die Goewerneur geantwoord dat hy dit nie van Du Toit verwag het en dit ook nie verdien het nie. ,,Ik hoop God zal by u doen als gy by my gedaan hebt," waarop Du Toit geantwoord het : ,,Ik hoop zo, myn heer."
Tas merk op dat ,,du Toit heeft hier getoont dat hy een eerlik man is, en 't was te wenschen datter wat veel sulke patriotten waren."
'n Maand later is hy gevangegeneem en op 'n skip geplaas wat na Mauritius sou vertrek, dog is vrygeset toe berig ontvang is dat Van der Stel herroep is.
Guillaume het gedien as Heemraad van Stellenbosch. Hy was 'n flukse boer en het ook koringlande gehad op sy plaas. Met die groot water van 1706 het alles egter verspoel.
Hy en sy eggenote het net dogters gehad : Helena, Geertruy en Susanna, en gevolglik is sy naam uitgesterf.
(1) Helena het in haar sestiende jaar in die huwelik getree met die stamvader Jan Oberholster, van Zürich (1706) en die afstammelinge van die stigter is dus aan moederskant ook van Hugenote afkoms. Oberholster het in Stellenbosch geboer en het gedien as diaken van die gemeente. Hy en sy vrou het twee seuns en 'n dogter gehad :
(a) Johannes (geb. 1710) was 'n boer te Drakenstein. Op 2 Mei 1728 is hy getroud met Elisabeth Prevot, dogter van Carel Prevot, die Franse vlugteling. Hulle was geseën met agt kinders, en die het hulle verbind met die families De Klerk, Van Wyk en Gobrecht.
(b) Guillaume (geb.1712) se vrou was Johanna Margaretha Bergman, by wie hy agt seuns gehad het en een dogter.
(c) Johanna Barbara is drie keer gehuud. Eers met Pentz, daarna met Dirk de Jongh en in 1767 met Johan Antonie Hitsman, van Hannover
(2) Geertruy was getroud met die stamvader Pierre Rousseau, maar het net een seun by horn gehad, Andries (geb.1711). Pierre is oorlede en sy weduwee is toe hertroud met Carel van der Merwe in 1719, en het ook net een kind gehad, Willem (geb.1721).
(3) Susanna. Haar eggenote was Willem Elberts, seun van die emigrant Hendrik Elberts, van Osnabruck, wat onder die eerste burgers was aan Cabo de Goedehoop. Elberts het reeds in Jan van Riebeeck se tyd hierheen gekom. Of Susanna en Willem kinders gehad het, is nie bekend nie.