Die Agste Hebreeuse Maand – CHESHVAN – Reënboog Harte
In Hebreeus word daar tradisioneel na die agste maand verwys as: MARCHESHVAN, maar in die algemeen staan dit bekend as CHESHVAN. Die term MAR beteken: bitter, daarom verkies die Jode om dit nie by te voeg nie.
Hierdie maand is die enigste een waarin daar geen Bybelse fees of vasdag is nie en dit is die begin van 'n koue en reënerige seisoen in Israel. Volgens die Torah het HASHEM die oordeel van die Groot Vloed op die 17de CHESHVAN op die aarde neergebring – wat in Noag se tyd die tweede maand was. Dit het tot 'n einde gekom op 27 CHESHVAN, presies een kalender jaar nadat dit begin het. Die Joodse skrifgeleerde, Rashi, verduidelik dat die 11 dae verskil tussen die twee datums dui op die verskil tussen die songebaseerde en maangebaseerde jaar. En omdat Noag se vloed tydens CHESHVAN plaasgevind het, word dit dan ook tradisioneel beskou as 'n tyd van oordeel of moeilikheid, want volgens die Talmud is dit ook die datum waarop Adam en Eva die verbode vrug geeët het.
Daarom is daar ook op geskiedkundige terrein aantekeninge gemaak dat daar op die 8ste maand – regdeur die eeue heen – groot swaarkry onder die Joodse volk plaasgevind het. Die Nazi's het hulle veldtog begin om die Jode uit te wis gedurende hierdie maand. Die Kristallnacht – die berugte program wat aanleiding gegee het tot die Holocaust – is op die 9de November 1938 (15 CHESHVAN) begin. Die aanvanklike doel daarmee was om alle Duitse Jode te ontwapen, maar dit het uiteindelik gelei tot geweld, moord en bykans die totale uitwissing van die Joodse volk.
En tog is daar onder die Jode ook die oortuiging dat die maand van CHESHVAN uiteindelik al sy bitterheid sal verloor, omdat die derde Tempel na verwagting tydens hierdie maand ingewy sal word iewers in die toekoms. Messiaanse gelowiges beskou egter hierdie Tempel as die begin van die Groot Verdrukking – die plek waar die Antichrist Israel sal mislei en verraai volgens Daniël se profesië.
Die verhaal van Salomo, wat die eerste Tempel vir HASHEM gebou het, word vertel in 1 KONINGS 6: .. en in die elfde jaar, in die maand Bul – dit is die agste maand – was die huis voltooi in al sy dele en volgens al sy vereistes, sodat hy sewe jaar daaraan gebou het.
Salomo se bouwerk van 7 jaar stem ooreen met God se Skeppingsproses, wat 7 dae geduur het, want die syfer 7 verteenwoordig voltooiing, terwyl die syfer 8 verwys na hernuwing. 'n Nuwe begin. Iets groter as wat ons kan dink of droom.
Nog 'n belangrike gebeurtenis in die geskiedenis wat gekoppel word aan die maand CHESHVAN, is die herdenking van Ragel se afsterwe op die 11de. Hierdie lieflingsvrou van Jakob is begrawe op die pad na Bethlehem, sodat vervul kon word wat deur die profeet Jeremiah verkondig is: So sê die HERE, 'n Stem word gehoor in Rama, geklaag, bitter geween – Ragel ween oor haar kinders; sy weier om getroos te word oor haar kinders, omdat hulle nie daar is nie. JEREMIA 31:16 Hierdie profesie verwys na die ballingskap waarin die huis van Josef saam met die ander stamme in die Noordelike Koninkryk gegaan het. Die Jode gedenk hierdie dag jaarliks met 'n groot gebedsbyeenkoms by Ragel se graf.
Die stam wat aan CHESHVAN toegeken word, is Manasse, die oudste seun van Josef. Manasse beteken: om swaarkry te vergeet òf om oor te spring òf om uit sig te verdwyn.
Toe Josef se pa, Jakob siek raak en op die einde van sy lewenspad kom, neem Josef sy twee seuns na Jakob se tent sodat hy hulle kan seën. En Jakob oorkruis sy hande doelbewus om die eersgeborene se seën op die jongste van die twee seuns te laat neerkom. Josef wys sy pa daarop dat dit verkeerd is, maar Jakob antwoord: Ek weet, my seun, ek weet. Manasse sal ook 'n volk word en hy sal ook groot word; nogtans sal sy jongste broer, Efraim, groter wees as hy en sy nageslag sal 'n menigte van nasies wees .. Met julle twee sal Israel 'n seën oor hulle kinders uitspreek met die woorde: Mag God jou maak soos Efraim en Manasse! GENESIS 48
Ook wanneer Moses jare later die 12 stamme van Israel seën voor sy dood, gee hy in besonder baie aandag aan die uitspraak oor Josef, asook oor Juda, want hierdie twee stamme speel 'n baie belangrike profetiese rol in die geskiedenis van Israel. En net soos Jakob, sonder Moses die twee seuns van Josef uit in die seën wat hy oor Josef uitspreek: Mag sy land deur die Here geseën word: met die beste uit die hemel, met dou en met die beste uit die water diep onder die grond, met die beste wat deur die son gegee kan word en met die beste wat deur elke maand opgelewer kan word .. Mag dit alles op Josef kom, op hom wat heerser is oor sy broers. Hy sal trots wees soos 'n jong bul, so sterk soos 'n buffel. Hy sal volke met sy krag rondjaag, almal saam tot in die uithoeke van die aarde. Mag die tienduisende van Efraim so wees en ook die duisende van Manasse. DEUTERONOMIUM 33:13-17
Waarom het Jakob dan doelbewus voorkeur gegee aan die jongste seun? Doodeenvoudig omdat HASHEM dit aan Jakob bekend gemaak het: Jakob het sy seuns bymekaar geroep en gesê: Kom bymekaar dat ek julle kan verkondig wat julle aan die einde van die dae sal ervaar. GENESIS 49:1
Selfs in Moses se tyd was Manasse se stam ongeveer 20 000 meer as Efraim s'n. Moses het egter sy eie geloof in HASHEM bewys deur die seën wat Jakob oor hierdie twee seuns uitgespreek het te bevestig, selfs al het die profetiese uitspraak van Jakob nog nie in vervulling gekom nie. Daar was dus geen menslik verklaarbare rede waarom Jakob vir Efraim bo sy broer aangestel het nie. Maar sodoende het Jakob 'n baie belangrike geloofsoortuiging geillustreer: God seën sy kinders nie volgens enige verdienste nie.
Waar die wêreld die bedrewe boogskutter, Ishmael sou kies, kies HASHEM die rustige Isak. Waar die wêreld die suksesvolle jagter, Esua sou kies, kies HASHEM die slinkse Jakob. Waar die wêreld die ouer Manasse sou kies, kies HASHEM die jonger Efraim. Waarom kies God dan nie die mees talentvolle, meer intelligente of die regverdigste of die belowendste persoon vir Sy werk nie? Die apostel Paulus verduidelik dit as volg: .. wat dwaas is by die wêreld het God uitverkies om die wyse te beskaam; en wat swak is by die wêreld het God uitverkies om wat sterk is, te beskaam .. sodat geen vlees voor Hom sou roem nie. 1 KORINTIëRS 1:27-29
Manasse kon gekla het: Dit is nie regverdig dat my jonger broer voorkeur bo my kry nie. Maar as hy sò sou reageer, sou hy HASHEM se genade miskyk. Genade is nie gebaseer op enige menslike verdienste nie, maar is gebaseer op HASHEM se uitsluitlike keuse. As God vir ons gee wat ons verdien, sal elkeen van ons reguit hel toe gaan. Die prys vir ons sondes is meer as wat enige een van ons ooit kan verdien. Daarom het ons Messias, Yeshua die prys vir ons met Sy eie bloed kom betaal.
Reeds voordat Israel die Beloofte Land in besit geneem het, het daar verdeeltheid gekom in die stam van Manasse, toe die helfte van die stam besluit het om saam met die stamme van Reuben en Gad hulle erfporsies in die Beloofte Land te verruil vir die grond wat hulle afgeneem het van die konings Og en Sichon, oos van die Jordaan. Hierdie drie stamme is eerste weggevoer in ballingskap. Die bekendste Bybelse persoonlikheid wat uit die stam van Manasse gekom het, was Gideon. Hy het vir 40 jaar as Rigter oor Israel regeer.
Nadat koning Salomo dood is, het daar skeiding gekom tussen die 12 stamme toe Israel in twee aparte koninkryke opgedeel het. Efraim en Manasse se nageslag was deel van die Noordelike Koninkryk, wat ook bekend gestaan het as die koninkryk van Israel, nadat hulle afgeskei het van die stam van Juda, wat bekend was as die Suidelike Koninkryk. Die koninkryk van Israel is later jare (734 BC) eerste in ballingskap weggevoer deur die koning van Assirië, nadat HASHEM hulle herhaaldelik gewaarsku het om hulle afgodediens te staak, maar hulle nie aggeslaan het daarop nie. Bykans 150 jaar later (586 BC) is ook die Suidelike Koninkryk in ballingskap na Babilonië weggevoer, nadat die Tempel verwoes is.
Die profeet Hoséa is spesifiek deur HASHEM afgevaardig om aan die koninkryk van Israel hulle toekoms bekend te maak: Tog sal die getal van die Israeliete in die toekoms wees soos die sand van die see wat nie getel of gemeet kan word nie. Waar nou vir hulle gesê word: Julle is Nie-my-volk-nie, sal vir hulle gesê word: Julle is kinders van die lewende God. Dan sal die Judeërs en die Israeliete weer een word en vir hulle een leier aanwys en die beheer van die land oorneem. HOSéA 1
Ons weet vandag dat hierdie profesie steeds nie vervul is nie. Slegs diegene wat weggevoer was na Babilonië het aan die einde van 70 jaar se ballingskap teruggekeer na Israel in die tyd van Ezra en Nehemia. Die Noordelike stamme wat egter in Assiriese ballingskap was, het na Europa, Rusland, China en regoor die wêreld gemigreer nadat die Assiriese koninkryk tot 'n val gekom het. Sodoende is die koninkryk van Israel volgens HASHEM se profesie tussen die nasies verstrooi, maar Hy het ook belowe om hulle uiteindelik weer te herstel: En in dié dag sal die oorblyfsel van Israel en die wat ontvlug het van die huis van Jakob, nie meer voortgaan om te steun op hom wat hulle slaan nie; maar hulle sal steun op die HERE, die Heilige van Israel, in opregtheid. Die oorblyfsel sal terugkom, die oorblyfsel van Jakob na die sterke God toe. Want al was jou volk, o Israel, soos die sand van die see, net 'n oorblyfsel van hulle sal terugkom; die verdelging is vas besluit en vloei oor van geregtigheid. Want 'n verdelging wat vas besluit is, sal die Here HERE van die leërskare voltrek oor die hele aarde. JESAJA 10:20
Want, so sê die HERE: Jubel oor Jakob van vreugde, en juig oor die hoof van die nasies (Efraim); laat dit hoor, sing lof en sê: o HERE, verlos U volk, die oorblyfsel van Israel! Kyk, Ek bring hulle aan uit die Noordland en sal hulle bymekaar laat kom uit die agterhoeke van die aarde; .. in 'n groot vergadering sal hulle terugkom hiernatoe .. want Ek is vir Israel 'n Vader, en Efraim is my eersgeborene. Hoor die woord van die HERE, o nasies, en verkondig dit in die kuslande wat ver is, en sê: Hy wat Israel verstrooi het, sal hom vergader en hom bewaak soos 'n herder sy kudde. JEREMIA 31:7-10
Volgens die Joodse skrifgeleerdes verteenwoordig elkeen van die 12 stamme op 'n geestelike vlak 'n unieke pad in gelowiges se lewens. Elke stam het 'n uitsonderlike reis met 'n spesifieke doelwit wat HASHEM vir hom beplan het. Die volgende toepassing van wat die stamme se paaie verteenwoordig, is hoofsaaklik afgelei uit die seën wat Jakob oor sy seuns uitgespreek het: Manasse – Heraansluiting en Efraim – Verandering.
Manasse verteenwoordig dus die vermoë om die Egiptiese bande van onderdrukking – wat jou laat vergeet waar jou geestelike wortels lê – te oorwin. Dit behels die vermoë om verbind te bly aan die Bron van jou geloof ten spyte van die uitdagings wat die lewe bied.
» BETEKENIS VAN DIE EDELSTEEN TOEGEKEN AAN DIE STAM VAN MANASSE:
Die edelsteen op die priesterlike borsplaat vir die stam van Manasse was ook soos Efraim s'n, dieselfde as die steen vir Josef: die Onyx. Die kleur daarvan is swart en dit dui op oordeel en vrees vir HASHEM, maar ook op rou en dood. Tesuvah – terugdraai na HASHEM behels dat jou eie ek sterf in onderdanigheid aan die opdragte van die Heilige van Israel.
Die konstelasieteken vir CHESVAN is die SCORPIO – skerpioen. Dit dui op die belofte van HASHEM dat ons op slange en skerpioene sal trap. Staan dus sterk in jou geestelike autoriteit en sit jou voet neer teen die vyand se plan.
Die Hebreeuse letter vir die maand is: NUN, die 14de letter van die Alephbet. In paleo-prenteskrif is dit 'n saad of 'n vis, wat lewe of verspreiding verteenwoordig. Hoewel fisiese voorwerpe in die natuur lig se grense inperk, dring die lig steeds deur tot in die donkeste hoekies om nuwe lewe te gee. Yeshua het gesê as die koringkorrel nie doodgaan nie, kan dit nie nuwe lewe gee nie. Hy het ook aan Sy dissipels gesê Hy gaan hulle vissers van mense maak.
Saad verteenwoordig dus 'n staat van nederigheid – die hoogste kompliment wat 'n dienaar van God kan behaal. Dit beteken jy is bereid om jou kruis te dra ter wille van die koninkryk van HASHEM. Moses word beskryf as die nederigste mens op aarde. Die krag van 'n leier kom uit 'n posisie van nederigheid.
Die numeriese waarde van die letter: NUN is 50. Dit verteenwoordig die jaar van Jubilee – wat vrystelling en vryheid bring. Die Torah is op die 50ste dag – Pinkster – gegee nadat Israel uit Egipte bevry is. Op 'n geestelike vlak dui die NUN in hierdie maand vir gelowiges dus daarop om 'n nederige houding te kweek ten einde die bron van krag te bereik.
Die sintuig vir hierdie maand is: reuk. Hierdie sintuig word deur die Joodse skrifgeleerdes beskou as die mees geestelike sintuig in ons liggame. Toe Adam en Eva in die Tuin gesondig het, was al hulle sintuie betrokke, behalwe reuk. Toe sien die vrou dat die boom goed is om van te eet.. en sy neem van sy vrugte en eet.. en hulle het die stem van God gehoor..
Nêrens word melding gemaak daarvan dat sy die vrugte geruik het nie, daarom word reuk beskou as die fynste, en mees betroubare sintuig in ons liggame – wat die meeste genot aan die siel verskaf.
Aan die einde van tyd, gaan Messias ons kom oordeel met Sy reuksintuig: As 'n lieflike geur sal Ek 'n behae in julle hê wanneer Ek julle uit die volke uitlei en julle uit die lande versamel waarin julle verstrooi was, en Ek sal My in julle as die Heilige laat ken voor die oë van die nasies .. en julle sal weet dat Ek die HERE is as Ek met julle handel ter wille van My Naam en nie volgens julle verkeerde weë of julle verdorwe handelinge nie, o huis van Israel, spreek die Here HERE. ESEGIëL 20:41-44
Ook in die Nuwe Testament wys Paulus ons op hierdie belangrike aspek in ons geestelike lewe: Want ons is 'n aangename geur van Christus tot eer van God onder die wat gered word en onder die wat verlore gaan; vir die laaste 'n reuk van die dood tot die dood, maar vir die eerste 'n reuk van die lewe tot die lewe. En wie is tot hierdie dinge bekwaam? Want ons is nie soos baie wat handel dryf met die woord van God nie; maar as uit opregtheid, maar as uit God, in die teenwoordigheid van God, spreek ons in Christus. 2 KORINTHIËRS 2:18
Ek vermaan julle dan, broeders, by die ontferminge van God, dat julle jul liggame stel as 'n lewende, heilige en aan God welgevalle offer – dit is julle redelike godsdiens. ROMEINE 12:1
Die tema van die Torah porsies vir die maand dui ook vir ons op die gelowige se geestelike reis.
In die eerste porsie: Noach – wat beteken: rus, neem geweld en misdaad die wêreld oor. Op Hashem se bevel bou Noach 'n ark en hy preek bekering tot die Almagtige. Noach en sy gesin se lewens word gespaar wanneer die vloed die aarde verwoes. Daarna herbevolk hulle die aarde. Hashem sluit 'n verbond met Noach deur die teken van die reënboog en Hy belowe om nooit weer die aarde deur water uit te delg nie. Die mense floreer en begin bou aan die Toring van Bavel, ten einde vir hulself 'n naam te maak. Hashem kom uit die hemel uit af en verwar die mensdom se taal sodat hulle mekaar nie verstaan nie en hulle bouplanne kom op 'n einde. Die verwarring wat die taalkwessie skep laat hulle wegtrek van mekaar en op hierdie wyse verstrooi Hashem hulle oor die hele aarde.
Die geestelike implikasie van hierdie porsie dui daarop dat Hashem die regverdige sowel as die bose persoon toets en Sy siel verafsku die een wat geweld liefhet.
In die tweede porsie genaamd Lekh Lekha – wat beteken: gaan vir jouself, trek Abraham weg uit die land Ur en op sy pad na Kanaan slaan hy op verskeie plekke kamp op. Hierdie plekke se name het 'n spesifieke geestelike implikasie in die lewensreis van 'n gelowige. In Kanaan sluit Hashem met Abraham 'n verbond en belowe dat sy nageslag so ontelbaar soos die sterre in die hemel sal wees. Sarah raak moedeloos gewag vir 'n kind en gee haar slavin, Hagar aan Abraham. Maar wanneer Hagar swanger raak, tree sy disrespekvol teenoor Sarah op. Ishmael word gebore en Hashem gee aan Abraham opdrag om alle manspersone in sy huis te besny. Hashem bevestig weereens aan Abraham dat hy by Sarah 'n seun sal kry.
Abraham se reis verteenwoordig die geestelike proses wat elke gelowige se siel deurgaan wanneer ons leer om onderdanig te wees aan die Heilige Gees. Elke afstammeling van Abraham, in wie die nasies van die aarde geseën is, onderneem hierdie selfde reis.
In die derde porsie vir die maand, genaamd: Va'era – wat beteken: en Hy verskyn, kom daar drie manne by Abraham se tent aan op die hitte van die dag. Hy besef dadelik dat dit die Here is wat aan hom verskyn en hy nooi hulle om in die koelte onder die bome te rus terwyl hy vir hulle 'n ete voorberei. Hashem bevestig dat Sarah oor 'n jaar 'n kind sal kry en sy lag toe sy dit hoor. Die besoekers gaan voort na die stede, Sodom en Gomorra. Hulle red vir Lot en sy gesin uit die stad net voordat Hashem dit deur swael en vuur verwoes. Sarah raak swanger met Isak op die bestemde tyd en wanneer sy hom 3 jaar later speen, sien sy hoe Ishmael hom terg. Abraham stuur vir Hagar en Ishmael weg die woestyn in, waar die kind byna omkom van die dors. Hashem kom tot sy redding en Ishmael word 'n boogskutter in die woestyn. Hierna word Abraham getoets deur Hashem wat aan hom opdrag gee om vir Isak te gaan offer.
Daar kom genesing en herstel in ons vlees wanneer ons gebroke is aan die einde van 'n toets. Wanneer gelowiges onderdanig aan die Gees lewe, laat dit 'n lieflike geur vry.
In die laaste porsie vir die maand, genaamd: Chayei Sarah – wat beteken: die lewe van Sarah, sterf sy en word begrawe. Abraham se kneg Eliezer reis na Haran om daar vir Isak 'n vrou te gaan soek. Rebekkah les die dors van sy kamele by die put en stem dan in om saam met hom terug te keer. Isak gee aan haar Sarah se tent en trou met haar. Abraham sterf en word deur beide sy seuns, Isak en Ishmael, begrawe.
Op geestelike vlak verteenwoordig kamele die gelowige wat die las op homself neem om die boodskap van die koninkryk van HASHEM oor te dra. Die profetiese skatte van HASHEM se gebooie word op ons skouers geplaas om aan ander uit te deel en nie om vir onsself te hou nie. Laat ons mekaar dan bedien, omdat ons glo in die opstanding van Yeshua. Dit is die enigste manier hoe ons uit 'n lewe van slawerny na vryheid en 'n lewe van oorwinning beweeg.